GOLDEN SOFTWARE. SURFER v D Graphing System. Kullanım KıIavuzu Üzerine Notlar. Yard.Doç.Dr. Orhan POLAT. Ekim 2002, DEÜ İzmir

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "GOLDEN SOFTWARE. SURFER v8.01. 3D Graphing System. Kullanım KıIavuzu Üzerine Notlar. Yard.Doç.Dr. Orhan POLAT. Ekim 2002, DEÜ İzmir"

Transkript

1 GOLDEN SOFTWARE SURFER v8.01 3D Graphing System Kullanım KıIavuzu Üzerine Notlar Yard.Doç.Dr. Orhan POLAT Ekim 2002, DEÜ İzmir

2 ÖNSÖZ Bu notlar, Dokuz Eylül Üniversitesi Jeofizik Müh. Böl. 'de verilmekte olan 3.yarıyıl programına ait BİL-203 kod numaralı JEOFİZİKTE BİLGİSAYAR UYGULAMALARI - I dersini alan öğrencilere, başvuru kaynağı olması amacıyla hazırlanmıştır. Bu kitapçıktaki metin bilgilerinin oluşturulmasında, Surfer yazılımının "Help" menüsü ve yazılım üzerindeki "deneyim" dikkate alınmıştır. Bu bir kullanım kılavuzunun türkçe tercümesi değil, tamamen yazılım üzerinde deneyim sonrası kazanılan, öğrencinin işine yarayacak temel bilgilerin ve kullanım kılavuzu üzerine notların yer aldığı bir açıklama dökümanıdır. Şekillerin oluşturulmasında; Surfer 'ın "Samples" dosyaları, "USGS (United States Geological Survey) GTOPO30 (Global Topography in 30 sec) DEM (Digital Elevation Model)" kullanıma açık (open-file) dökümanlar ve özel olarak yaratılan dosyalar kullanılmıştır. Metindeki olası hataların düzeltilmesine ve bir daha tekrarlanmamasına yardımcı olmak bakımından, gerekli görüldüğünde aşağıdaki adresine konu ile ilgili mesaj gönderilebilir : deu.edu.tr Golden Software firmasının çıkardığı Surfer (ver. 8.01) 'ın kullanımına ilişkin bilgilerin verildiği bu notların, öğrencilere faydası olması dileğiyle. Yrd.Doç.Dr. Orhan POLAT İzmir, Ekim 2002

3 İÇİNDEKİLER Sayfa No 1. GİRİŞ GRİD Data a Data Columns b Filter Data c View Data d Statistics e Grid Report f Gridding Method... 4 Inverse Distance to a Power... 5 Kriging... 6 Minimum Curvature... 7 Modified Shephard's Method... 8 Natural Neighbor... 9 Nearest Neighbor... 9 Polynomial Regression... 9 Radial Basis Function Triangulation with Linear Interpolation Moving Average Data Metrics Local Polynomial g Cross Validation h Output Grid File i Grid Line Geometry Variogram Function Math Calculus Filter Spline Smooth Blank... 18

4 2.8.1 "bln" dosyası "bln" dosyalarının yaratılması Convert Extract Transform Mosaic Volume Slice (Kesit alma) Kontur haritasının çizimi "Draw Polyline" ile kesit doğrultusu belirleme ve sayısallaştırna Doğrultuyu "Map Base Map" ile çakıştırma (Overlap) "Grid Slice" ile kesit alma Kesit'i Grapher'da çizdirme Residuals Grid Node Editor MAP Contour Map a Generals b Levels b.1 Level b.2 Line b.3 Fill b.4 Label b.5 Hach c View d Scale e Limits f Backgrounds Base Map Post Map New Post Map New Classed Post Map Image Map Shaded Relief Map... 48

5 3.6 Vector Map New-1 : Grid Vector Map New-2 : Grid Vector Map Wireframe Surface Scale Bar Digitize Trackball Stack Maps Overlay Maps Break Apart Overlay WINDOW HELP... 61

6 SURFER v GİRİŞ : Golden Software firmasının çıkardığı "Surfer" yazılımı, gelişigüzel dağılmış verilerin gridlenmesinde, kontur haritalarının çizdirilmesinde ve 3-boyutlu görüntüler elde edilmesinde kullanılır. Program ikonuna tıklandığında ekrana gelen görüntü Şekil 1 'de verilmiştir. Üst Bar yatay ikonlar İkon Adı düşey ikonlar Object Manager İkon Açıklaması koordinatlar Şekil 1 Surfer programı açılış görüntüsü Grapher'da olduğu gibi açılış ekranında yatay-düşey ikonlar mevcuttur ve kullanıcının bazı önemli işlemleri, Üst Bar'ı kullanmaya gerek kalmadan hızlı ve kolay bir şekilde yapmasını amaçlarlar. Surfer yazılımına ait kaydedilmiş dosyaların uzantısı. srf 'dir. Üst Bar üzerinde yer alan File, Edit, View, Draw, Arrange, Window, Help menü açıklamaları, Grapher ile aynıdır. Bu nedenle aynı açıklamalar bir kere daha tekrar edilmeyecektir. Bu ikonların kullanımı ile ilgili açıklamalar için Grapher Kullanım Kılavuzu Notları'na bakılabilir. 1

7 Üst Bar üzerinde yer alan Grid ve Map menüleri, Surfer'da verilerin gridlenmesi (Grid) ve gridlenmiş verilerin 3-boyutlu çizilmesinde kullanılır. Surfer'da bir verinin 3-boyutlu olarak çizilebilmesi için her şeyden önce, Worksheet'de yaratılmış (veya başka bir dosyadan okutulmuş) XYZ olarak adlandırılan 3-boyutlu veriye ihtiyaç vardır (Örneğin 1.kolon ENLEM, 2.kolon BOYLAM, 3.kolon YÜKSEKLİK gibi). İlk iki sütun verileri genelde koordinat, üçüncü sütun verileri ise yapılan işin amacına göre farklı ölçüm (gravite, manyetik, özdirenç kat haritası, b-risk katsayısı, soğrulma, vb) değerleri olabilir. Dosya oluşturulduktan sonra yapılacak ilk iş, verinin Surfer'da gridlenmesidir. Bu işlem Grid menüsü kullanılarak yapılır. Ne tür bir gridleme tekniğinin kullanılacağı, yapılan işin amacına uygun olarak belirlenir. Gridleme işlemi sonunda uzantısı. grd olan dosya yaratılır. Bu aşamadan sonra verinin 3-boyutlu (veya 2-boyutlu) görüntüsü, Map menüsü kullanılarak çeşitli biçimlerde çizilir. 2 - Grid : Üzerine tıklandığında ekrana gelen menüler Şekil 2 'de verilmiştir. Burada grid dosyası XYZ verisinden yaratılabileceği gibi, direkt olarak matematiksel fonksiyon kullanılarakta yaratılabilir. Yandaki şekilde Data ve Function menüleri kullanılarak yaratılan bir grid dosyası, istenirse diğer seçeneklerle amaca uygun bir şekilde değişikliğe uğratılabilir. Bu değişiklik; grid dosyasında verinin bir bölümünün kesilmesi olabileceği gibi, çeşitli yuvarlatma ve filtreleme işlemleri de olabilir. Yaratılan grid dosyası üzerinden topoğrafik kesit alma (slice) işlemleri yine bu pencerede yapılır. Grid menüsü içerisinde yer alan bu işmelerin nasıl yapılacağına ilişkin ayrıntılar aşağıda verilmiştir Data : Kullanıcı tarafından XYZ formatında en az 3 boyut içerecek şekilde oluşturulan data dosyasının Şekil 2 "Grid" penceresi gridleme işlemi burada yapılır. Gridlenecek dosyanın uzantısı.dat olabilir ( yada ascii bir dosya ). Üzerine tıklandığında önce "Open" penceresi gelir. Veri bulunup işaretlenir ve "OK" tuşuna basıldığında, gridleme işleminin yapılacağı pencere (Şekil 2.1) ekrana gelir. 2

8 Şekil 2.1 "Grid" menüsüne ait "Data" penceresi 2.1.a - Data Columns : Başta, gridlenecek olan.dat dosyasının kaç satırdan oluştuğuna ilişkin bilgi verilir (Şekildeki örnekte 47 satır var). Daha sonra ise, dosyada hangi kolonda - hangi verinin yer aldığını gösterilir ve gridleme işlemi sonunda oluşacak XYZ ekseninin hangi veri boyutu ile ilişkilendirileceği belirtilir. İstenirse X: Y: Z: satırlarının sağında yer alan ( ) işaretine basılarak boyutlar değiştirilebilir. Burada yapılacak boyut değişiklikleri ileriki işlem adımlarında karışıklık yaratabileceği için, düşünülen değişikliklerin önceden.dat dosyasında yapılmasında fayda vardır. Şekil 2.1b "Data" penceresinde gridlemeden önce filtreleme işlemi 2.1.b - Filter Data : 3-boyutlu verinin gridleme işleminden önce belli bir filtrelemeden geçirilmesini sağlar. Şekilde, X veya Y sütununa ait değerlerin mutlak farklarının, "X-Y Tolerance" satırındaki değerlerden küçük olması istenmiştir. Bunlara ek olarak, X sütununda 6 ve Y sütununda 5'den büyük olan verilerin gridleme işleminin dışında tutulacağı belirtilmiştir. Bu bir veri kesme işlemidir ve doğrudan verinin orjinalitesini bozar. Bu nedenle gerekli görülmedikçe filtreleme yapılmaması faydalı olur. Ama ileri düzey Surfer 3

9 kullanıcıları için bazen verideki gereksiz fazlalıkların çıkarılması ve istenen bilgi aralığının ön plana getirilmesi bakımından önemlidir (örneğin özdirenç kat haritalarında m arası derinliklerin ön planda tutulup, m ve m arası derinliklerin atılması gibi). Burada, gridlemeden önce nasıl filtreleme yapıldığı anlatılmıştır. Daha ileriki bölümlerde filtrelenmeden gridlenen bir.grd dosyasının, gerektiğinde nasıl filtreleneceğinden bahsedilecektir. 2.1.c - View Data : Gridlenecek olan.dat dosyasını okuma ve inceleme amacıyla ekrana getirir (Şekil 2.1.c). Veri dosyasında herhangi bir değişiklik yapılmasına izin vermez. Gerek duyulursa eğer gözden kaçan hatalı bir verinin değiştirilmesi işlemi Worksheet'de yapılır. Şekil 2.1.c "Data" penceresinde veriyi "View Data" ile inceleme 2.1.d - Statistics : Gridleme işleminden sonra oluşacak.grd dosyasının nasıl olacağına ilişkin simülasyon yapar ve sonuçları bir rapor halinde ekrana getirir. 2.1.e - Grid Report : Bu seçenek mouse ile işaretlendiğinde, önceden simülasyonu yapılan raporu, gridleme işleminden sonra ascii dosyası olarak ekrana getirir ve istendiğinde kaydedilmesini sağlar. 2.1.f - Gridding Method : Surfer yazılımının en önemli kısımlarından biridir. Burada seçilecek bir yöntem ile elde edilen grid dosyası, ileride yorucu ve zaman alan şeklin çiziminde kullanılır. 4

10 Verinin özelliğine ters düşen bir yöntemle yapılan gridleme, ileride oluşacak haritaların hatalı olmasına ve şekillerin yeni baştan çizilmesine neden olabilir. Bu nedenle eldeki verinin iyi tanınması ve gridleme yöntemlerinin iyi biliniyor olması gerekmektedir. XYZ şeklinde 3 sütun olarak hazırlanan veriler Surfer'da, 12 farklı teknikle gridlenebilirler(şekil 2.1.f). Şekil 2.1.f "Grid" menüsüne ait "Gridding Method" penceresi. Inverse Distance to a Power : Her sütundaki verilerin ortalamalarının alınmasıyla ve değer aralıklarının bir güç noktasına göre interpolasyonu (iç değer bulma) ile gridlemenin yapıldığı yöntemdir. Bu gridleme "Advanced Options" ikonuna basılarak istenirse kontrollü bir biçimde yapılabilir (Şekil 2.1.f.1). "Power" değeri genelde 1 ile 3 arasında tercih edilir. Bu değer arttıkça poligon şeklinde (Nearest Neigbor tekniğine yakın), sıfıra yaklaştıkça gözlem noktalarının ortalamasına göre gridleme yapılır "Smoothing (yumuşatma)" faktörü sıfır iken gridleme aşamasında yuvarlatma yapılmaz (veri orjinalitesi yüksek), değer arttıkça köşeler yuvarlatılır (veri orjinalitesi düşük). "Anisotropy (anizotropi, yön-bağımlılık)" faktörü çok geçerli bir neden olmadıkça daima 1 alınır (örneğin soğrulma, okyanus tabanı su hareketleri, atmosferik hava basıncı,... verileri kullanılmıyorsa). Bu oran değiştirildiğinde Z'deki değerler belli bir saçılma açısına yönelim gösterirler. "Search" alt penceresi içinde, istenen kriterleri sağlayan veri noktalarının, verinin içinde aranması veya verinin tamamına uygulanması (ki tercih edilen budur) istenir. "Inverse Distance to a Power" gridleme tekniği, dosya uzunluğu 500 satırdan az olan XYZ 5

11 verilerinin hızlı bir şekilde gridlenmesinde tercih edilebilir. "Breakline and Faults" alt penceresinde ise, gridleme yapılmak istenen bölgede özel hatlara (fay hattı, petrol boru hattı, vs) ait koordinatları (XYZ şeklinde) içeren dosya tanımlanır. Dosyadaki değerlere göre gridleme hat boyunca yoğunluk gösterebilir. Kriging : Yer bilimcilerin en çok tercih ettiği gridleme yöntemidir. Yerbilimlerinin bütün meslek dallarında başarıyla uygulanan popüler bir tekniktir. Gelişigüzel dağılmış düzensiz verilerden, güvenilir iki ve üç boyutlu haritaların elde elde edilmesini sağlar. XYZ verisinden doğruluk payı yüksek bir grid alanı Şekil 2.1.f.1 "Inverse Distance to a point" gridleme tekniğinde "Advanced Options" penceresi elde etmek için gerekli olan parametreler, Kriging tekniğinde önceden tanımlandığından, Surfer yazılımının default (temel) gridleme tekniğidir. Hiç bir değişikliğin yapılmasına gerek kalmadan, direkt olarak verinin gridlenmesi işlemi hemen başlatılabilir. Ama istenirse gridleme kullanıcının kontrolünde yapılabilir. Bunun için "Advanced Options" ikonuna basılır (Şekil 2.1.f.2). Nasıl Kriging Surfer'ın default gridleme tekniği ise, bu yöntem de kendi içinde bazı parametreleri default olarak kabul eder. Örneğin, " Nokta (Point)" ve "Sıradan (Ordinary, No Drift Type)" gridleme seçenekleri gibi. Kriging, (daha önceden "Variogram" ile hazırlanan) bir modeli baz alarak yeniden gridleme yapabilir (Variogram için : Bkz. Bölüm 2.2). Bunun için önceden hazırlanan modele göre kaydedilmiş XYZ verisinin "Get Variogram" ile çağrılması gerekir. "Add" ikonuna (şekilde sağda) basılarak, gridleme için birden fazla Variogram modeli önerilebilir (Eksponansiyel, Gauss dağılımı, Lineer, Logaritmik, vb). "Edit" ile de önerilen modellerde değişiklik yapılabilir. Sonuçta, değişikliklerden sonra oluşacak yeni standart sapmalarla yapılan gridleme işlemi, uzantısı.grd olan bir çıkış dosyasına kaydedilebilir. 6

12 Şekil 2.1.f.2 "Kriging" gridleme tekniğinde "Advanced Options" penceresi Gridleme yöntemi olarak "Point (Nokta) Kriging"den başka, "Block (Blok) Kriging" gridleme tekniği de seçilebilir. Her ikiside interpolasyonla gridleme yapar. Aralarındaki fark; "Point" tekniğinde grid alanları üzerinde bulunan tahmini noktalar gridleme işlemine girer, "Block" tekniğinde ise her grid alanının etrafında diktörtgen bir blok oluşturulur ve sadece bu bloğun içindeki tahmini noktaların ortalaması gridleme işlemine girer. "Sıradan (Ordinary, No Drift)" veya "Evrensel (Universal, Linear/Quadratic Drift)" Kriging algoritmaları, verinin belli bir düzende olmamasına (gelişi-güzel veri) göre "None", veride belli bir eğilimin olmasına göre de "Linear" veya "Quadratic" olarak seçilir. "Search" alt penceresi içinde, daha önceden söylendiği gibi istenen kriterleri sağlayan veri noktalarının, verinin içinde aranması veya verinin tamamına uygulanması istenir. Minimum Curvature : Yer bilimlerinde yaygın olarak kullanılan bir diğer gridleme tekniğidir. Diğer yöntemlerden farkı, gridleme alanındaki köşelikleri olabildiğince yumuşatır ve bu amaçla iki nokta arasında en uygun iç değeri buluncaya kadar iterasyon yapar. Dezavantajı, gerekli parametreler uygun şekilde girilmediği zaman, verinin orjinalitesine göre oldukça yumuşak çizgilerer sahip haritaların elde edilmesine neden olabilir. Kontrollü gridleme yapmak için "Advanced Options" ikonuna basılır (Şekil 2.1.f.3). 7

13 Şekil 2.1.f.3 "Minimum Curvature" gridleme tekniğinde "Advanced Options" penceresi "Maximum Residual", grid alanı için aranan en uygun iç değerin üst sınırıdır. Yani bulunan farkların bu satırda girilen rakamdan küçük olması istenir. "Maximum Iteration" satırında, uygun değer bulununcaya kadar en çok ne kadar iterasyon yapılacağı yazılır. "Relaxation Factor (RF)" için en uygun değer 1 olarak kabul edilmelidir (0<RF<2). Yüksek faktör değerleri için grid oluşturma hızı artar ama grid alanında boşluklar kalabilir, düşük faktör değerleri ise grid oluşturma hızını yavaşlatmakla beraber verinin tamamı kullanarak dolu bir grid alanı yaratır. "Internal Tension", iki nokta arasındaki grid cephesinin, "Boundary Tension" ise grid alanının dış köşelerindeki yer alan noktaların yaylanma (konveks, bombelenme) miktarını kontrol eder. Default olarak kabul edilen değerler, her ikisi için de 0 'dır. Modified Shephard's Method : En Küçük Kareler yöntemini esas alan bir gridleme tekniğidir. Yöntem bakımından "Inverse Distance to a Power" tekniğine benzer. Ondan farkı, bir grid alanı oluşturmak için değer aralığı tayininde bir güç noktası (power point) yerine, En Küçük Kareler yöntemini kullanmasıdır. Kontrollü gridleme yapmak için "Advanced Options" ikonuna basıldığında ekrana gelen pencere (Şekil 2.1.f.4) 'de verilmiştir. "Smoothing Factor" yumuşatma derecesini belirler. "Quadratic Neighbors" her bir gözlem noktasının çevresinde yer alan veri sayısını, "Weighted Neighbors" ise bu sayıyı En Küçük Kareler ile ağırlandırarak tayin eder. "Search" penceresi "Range" satırlarındaki değerler, veriler arasındaki uzaklığın otomatik olarak belirlendikleri birer pozitif sayılardır. 8

14 Natural Neighbor : Yaygın olmamakla beraber bazı alanlarda tercih edilen bir gridleme tekniğidir. Veri gözlem noktalarının ağırlıklı ortalamaları kullanılarak iç değer bulma yapılır. "Advanced Options" ikonuna basıldığında ekrana gelen pencere (Şekil 2.1.f.5) 'de verilmiştir. Şekil 2.1.f.4 "Modified Shepard's Method" gridleme tekniğinde "Advanced Options" penceresi Nearest Neighbor : Veride gelişi-güzel dağılım yerine belli bir düzen varsa, bu teknik gridleme yapmak için uygun bir yöntem olarak kullanılabilir. Veride eksiklik olsa bile, boşlukların doldurulmasında bu yöntem oldukça etkilidir. "Advanced Options" ikonuna basıldığında ekrana gelen pencere (Şekil 2.1.f.6) 'da verilmiştir. Şekil 2.1.f.5 "Natural Neighbor" gridleme tekniğinde "Advanced Options" penceresi Şekil 2.1.f.6 "Nearest Neighbor" gridleme tekniğinde "Advanced Options" penceresi Polynomial Regression: Verideki gelişigüzel dağılımın, veri alanının boyutuna göre oldukça büyük kalması ve veri sayısının az olması durumunda, veriden elde edilebilecek en uygun gridleme alanı için bu teknik denenebilir. Diğer tekniklerde olduğu gibi, interpolasyon yöntemini tam olarak kullanmaz. Bunu matematiksel bir fonksiyonla tayin 9

15 etmeye çalışır. Gerekli parametrelerin kullanıcının kontrolünde değiştirilmesi istenirse, "Advanced Options" ikonuna tıklanır (Şekil 2.1.f.7). Veriye uygulanacak gridlemenin nasıl bir düzlemde yapılacağı "Surface Definition" da değiştirilebilir. "Parameters"da, x ve y değerlerine bağlı olarak kaçıncı dereceden (Max Total Order) polinom oluşturulacağı belirtilir. Aşağıda z(x,y) şeklinde görülen polinomun derecesi, "Parameters" da girilen değerlere göre anında değişir. Şekil 2.1.f.7 "Polynomial Regression" gridleme tekniğinde "Advanced Options" penceresi Radial Basis Function : Aynı anda bir çok interpolasyon tekniği kullanılarak verinin gridlendiği yöntemdir. Bunun için çeşitli matematiksel fonksiyonlar üretilir. Her türlü veri yapısına uyduğu için "Multiquadric" yöntem tercih edilir. Ama yine de kullanıcı tarafından bazı parametrelerin değiştirilmesi istendiğinde, "Advanced Options" ikonuna tıklanır ve Şekil 2.1.f.8 Şekil 2.1.f.8 "Radial Basis Function" gridleme tekniğinde "Advanced Options" penceresi 10

16 ekrana gelir. "Basis Function" satırında, temel radyal fonksiyon olarak bir kaç seçenekten (Inverse Multiquadric, Multilog, Multiquadratic, Natural Cubic Spline, Thin Plate Spline) uygun olan biri seçilebilir. R 2 parametresi yumuşatma faktörüdür ve XYZ verisinin diagonal uzunluğu ile veri sayısına göre Surfer tarafından otomatik olarak belirlenir. Triangulation with Linear Interpolation : Aynı Nearest Neighbor tekniğinde olduğu gibi, eğer veri dağılımında belli bir düzen varsa ve veriler grid alanının tümüne hitap edecek sayıda ise, bu teknikle en iyi gridleme sonuçlarından birisi (hatta bazı durumda en iyisi) alınabilir. Grid alanını üçgenlere bölerek "tam interpolasyon" yapar "Advanced Options" ikonuna basıldığında ekrana gelen pencere pencere Şekil 2.1.f.9'da verilmiştir. "Anisotropy" faktörü (Inverse Distance to a Power tekniğinde anlatıldığı gibi), çok geçerli bir neden olmadıkça 1 alınır. Moving Average : Her bir grid alanı Şekil 2.1.f.9 "Triangulation with Linear Interpolation" gridleme tekniğinde "Advanced Options" penceresi içinde yer alan verilerin ortalamasınının alındığı gridleme tekniğidir. Bu işlem tüm veriye ait grid alanları için, belli adımlarla ilerler. Bu teknik küçük ve orta boyutlu veriler kullanılarak haritalar oluşturulacaksa tavsiye edilmez. Ama oluşturulması istenen haritalara ait veri büyük / çok büyük ölçekteyse, bu taktirde detayların araştırılmasında oldukça faydalı- dır. Kullanıcı tarafından bazı parametrelerin değiştirilmesi istendiğinde, "Advanced Options" ikonuna tıklanır ve Şekil 2.1.f.10 'daki pencere ekrana gelir. En küçük veri adedi 1 ile 47 arasında bir sayı olarak belirlenir, belirlenemezse "Minimum number of data" penceresi boş kalır. "Search Ellipse" penceresi içinde yer alan "Radious" değerleri her veri için farklılık gösterir ve veriler arasındaki uzaklık için pozitif bir sayı olarak otomatik olarak Surfer tarafından belirlenir. Data Metrics : Bu yöntemde, her bir alanda yer alan veriler için adım adım bilgiler toplanarak gridleme yapılır. Genel olarak, ortalama iç değer bulma tekniğinin bu yöntemde pek fazla ağılığı yoktur. Data Metrics yöntemi, yerel ve küçük boyutlu verilerin gridlenmesi için tercih edilebilir. Kendi içlerinde bir çok alt gruba ayrılan 5 temel istatistik grubu vardır (Şekil 2.1.f.11). Surfer'ın 11

17 Şekil 2.1.f.10 "Moving Average" gridleme tekniğinde "Advanced Options" penceresi Şekil 2.1.f.11 "Data Metrics" gridleme tekniğinde "Advanced Options" penceresi Data Metrics gridleme tekniği için belirlediği default istatistik grubu "Data Location Statistics" içinde yer alan "Count" interpolasyon tekniğidir. Local Polynomial : Bu gridleme tekniği, her bir grid alanının En Küçük Kareler yöntemi ağırlıklı bir polinom ile gridlenmesi esasına dayanır (Şekil 2.1.f.12). Polinomun derecesi istenirse 0 ile 20 arasında olacak şekilde değiştirilebilir. Fonksiyondaki değişken sırası da 3 alternatiften biri 12

18 Şekil 2.1.f.12 "Local Polynomials" gridleme tekniğinde "Advanced Options" penceresi seçilerek yapılır. "Search" ikonuna tıklandığında ekrana gelen menü, şekilde sağa verilmiştir. Görüleceği gibi bu tekniğin bütün veriye uygulanma imkanı yoktur. Bu tekniğin Local Polynomial adını almasının nedeni budur. Bütün veri için gridleme, her bir yerel grid alanı için adım adım yapılır. Şekil 2.1.g "Data" penceresinde "Cross Validation" penceresi 2.1.g-Cross Validation (Çapraz Onaylama) : Seçilen bir gridleme tekniği için ön simülasyon yapar ve sonucu bir dosyaya kaydeder. Kullanıcı, her gridleme tekniği için "Cross Validation" ı çalıştırdığında, ileride hangi tekniğin kendisi için en optimum sonucu vereceğini önceden kestirebilir. Böylece, gereksiz yere anlamsız.grd dosyaları yaratmaktan kurtulup, zaman tasarrufu yapmış olur (Şekil 2.1.g). 2.1.h - Output Grid File (Grid Çıkış Dosyası) : XYZ data dosyasının gridleme işlemi sonunda hangi dosya adını alacağı ve hangi klasöre kaydedileceği burada yazılıdır. Surfer, gridlenecek olan.dat dosyasının adını aynen alarak, uzantısını.grd olacak şekilde otomatik olarak değiştirir. Ama kullanıcı isterse dosya adını ve yerini, sağdaki "klasör" ikonuna tıklayarak değiştirebilir. 13

19 2.1.i - Grid Line Geometry (Gridleme Bölgesi) : Veri içinde istenmeyen bölge yada herhangi bir boyuta ait değerler, istenirse burada belirlenecek hattın dışında tutularak gridlemeye alınmazlar. Örneğin, sadece Türkiye'ye ait verilerin gridlenmesinin istendiği, ama tüm Avrupa'yı kapsayan bir XYZ (Enlem-Boylam-Topoğrafya) verisinin tamamının gridlenmesi, hem zaman hem de oluşacak.grd dosyasının büyüklüğü için bir problem teşkil edebilir. Dolayısıyla en küçük ve en büyük X-Y değerleri olarak ilgili satırlara Türkiye'nin koordinatları girildiğinde, gridleme boyunca tüm veri içinden otomatik ayıklama yapılır. Ve tüm Avrupa yerine, sadece Türkiye'nin yer aldığı koordinat sınırları içinde kalan veri grubu gridlenir Variogram (Varyans Grafiği) : Gridlenmesi istenen verinin varyans'ı hesaplanır. Bunun için önce "New Variogram" ikonuna tıklanır ve XYZ dosyası işaretlenerek "OK " tuşuna basılır. Ekrana gelen menü penceresi Şekil 2.2 'de verilmiştir. Eğer hiç bir değişiklik yapılmadan "OK" tuşuna Şekil 2.2 "Variogram" menüsüne ait "New Variogram" penceresi basılırsa, ekrana varyans grafiği çizilir. Ekrandaki model üzerinde sağ-mouse (Variogram Properties) tıklanarak gerekli değişiklikler yapılabilir. Varyans değerlerinin gridlemeye sokulması için, ekrandaki grafik silinmeden "Grid Data" ikonlarına tıklanır. "Kriging" gridleme algoritması seçiliyken önce "Advanced Options"a, sonra da "Get Variogram" a basılarak verinin gridlenmesi işleminin bu varyans modeli baz alınarak yapılması sağlanır. Yeni bir variogram modeli üretme, veriyi amaca uygun belli filtremelerden geçirmek için bir ön hazırlık niteliği taşır. Şekilde, X veya Y sütununa ait değerlerin mutlak farklarının, "X-Y Tolerance" satırındaki sıfır değerinden küçük olması gerektiği belirtilmiştir. Ayrıca "Data Exclusion Filter" ile veride yer alan bir (yada bir kaç) değerin, varyans hesaplaması dışında tutulması istenebilir. "New Variogram" penceresinde 14

20 "General" ikonuna tıklandığında "Variogram Grid" seçenekleri ile karşılaşılır (Max Lag Distance, Angular Divisions, Radial Divisions) Function (Fonksiyon) : Bir XYZ data dosyasına gerek duymadan, matematiksel bir fonksiyon ile X ve Y boyutlarından üçüncü Z boyutunun yaratılması ve otomatik gridlenmesi "Function" komutu ile yapılır. "Grid Function" ikonlarına tıklandığında ekrana gelen menü Şekil 2.3 'de verilmiştir. Şekil 2.3 "Grid" menüsüne ait "Function" penceresi Şekil 2.4 "Grid" menüsüne ait "Math" penceresi 2.4 -Math: Matematiksel bir formülü temel alarak daha önce yaratılmış bir yada iki grid dosyasından üçüncü bir grid dosyasının elde edilmesini sağlar."grid Math" ikonlarına tıklandığında ekrana gelen menü Şekil 2.4 'de verilmiştir. C ile gösterilen grid dosyası, A ve B grid dosyalarının toplamı olabileceği gibi; farkı, çarpımı veya bölümü de olabilir. Yada sadece tek bir boyutun fonksiyonu da olabilir (örneğin, C = log10(a) gibi) Calculus : Halihazırda varolan bir grid dosyasını, kullanıcının isteği doğrultusunda yeniden yorumlayarak, aynı boyutta yeni bir grid dosyası oluşturur. "Grid Calculus" ikonlarına tıklandığında ekrana gelen menü Şekil 2.5 'de verilmiştir. Yeni gridlemenin hangi model baz 15

21 Şekil 2.5 "Grid" menüsüne ait "Calculus" penceresi alınarak yapılacağı ise, her biri kendi içinde alt gruplara ayrılan dört temel gruptan biri seçilerek belirlenir Filter : Varolan bir grid dosyasına, çeşitli veri-işlem teknikleri uygulayar ve grid alanının kullanıcının isteği doğrultusunda filtrelenmesini (süzgeçlenmesini) sağlar. Şekil 2.6 'da görüleceği gibi iki temel süzgeç grubu mevcuttur : "Linear Convolution Filter (Lineer Evrişim Süzgeci)" ve "Nonlinear Filters (Lineer Olmayan Süzgeçler)". Her iki grubunun ortak yanı, uzay ortamında süzçgeçleme yapmasıdır. Lineer Evrişim Süzgeçleri (örneğin alçak-yüksek-band geçişli, birinciikinci türev,... filtreleri gibi) grid alanındaki noktaların ağırlıklı ortalamalarını hesaplayarak filtreleme yapar. Lineer Olmayan Süzgeçler (örneğin standart sapma, varyans,... filtreleri gibi) ise ağırlıklı ortalamayı filtreleme yaparken dikkate almazlar. Grid alanının "Edge Effects (Köşe Etkileri)" için iki hesaplama türü kullanılabilir. Bunlardan "Edge of Grid (Grid Köşesi)"de, köşelerde gridlemenin; "Blanked Nodes (Boş Alanlar)"da ise boşlukların komşu noktalardan hareketle nasıl hesaplanacağı belirlenir. "Value (Değer)" satırında ise grid alanındaki köşeler sabit bir sayı ile doldurulur (bunun için Edge of Grid ve Blanked Nodes seçeneklerinden Fill (Doldur) işaretlenir). Filter Size (Süzgeç Büyüklüğü) sadece User-Defined (Kullanıcı-Tanımlı) Linear Convolution Filters ve bazı Nonlinear Filters seçeneklerinde kullanılır. Filtrelemenin veriye kaç kere uygulanacağı "Number of Passes (Filtre Geçiş Sayısı)" ile tayin edilir. 16

22 Şekil 2.6 "Grid" menüsüne ait "Fùlter" penceresi Spline Smooth : Varolan bir grid dosyasına, kübik iç-değer bulma (cubic spline interpolation) tekniğini uygulayarak yeni bir grid alanı yaratır. "Grid Spline Smooth" ikonlarına tıklandığında ekrana gelen menü Şekil 2.7 'de verilmiştir. Şekil 2.7 "Grid" menüsüne ait "Spline Smooth" penceresi 17

23 2.8 - Blank : Gelişi-güzel dağılıma sahip bir veri grubu gridlendiğinde grid alanı, köşe noktaların sınırları içinde kalır. Bu sınırlar içinde bilgi taşımayan veya üzerinde veri toplanması mümkün olmayan bölgeler (deniz, körfez, göl, sığ ormanlık arazi, vb) olabilir. "Blank (Boşluk)" komutu ile, daha önceden sınırları belirlenen bu tip bölgeler grid alanından çıkarılır ve haritanın yorumlanmasında okuyucuya yardımcı olur. Surfer'ın en önemli komutlarından birisidir. "Grid Blank" ikonuna tıklandığında ekrana daha önceden yaratılan grid dosyasının seçilmesi istenir. Bu yapıldıktan sonra, grid alanından kesilmesi istenen bölgeye ait veriyi içeren. bln (boundary, sınır) dosyasının girilmesi istenir (Şekil 2.8.a). Daha sonra ise, kesme işleminden sonra Şekil 2.8.a "Grid" menüsüne ait "Blank" penceresi yaratılacak yeni grid alanına ait bir dosya adı girilerek, bilgi taşımayan bölgelerin grid alanından uzaklaştırılması sağlanır. Buna ilişkin bir örnek Şekil 2.8.b ' de verilmiştir. Şekil 2.8.b "Blank" komutu ile bilgi taşımayan bölgelerin grid alanından uzaklaştırılması (sağda). 18

24 Şekil Örnek bir " bln " dosyası "bln" dosyalarının yaratılması : İki türlü yaratılabilir. Birincisi, arazide bilgi taşımayan bölgelerin koordinatları çalışma esnasında tespit edilir (GPS - Global Positioning System - Küresel Yerbulma Sistemi - cihazı ile) yada bir harita yardımıyla büro çalışması ile tespit edilir. İkincisi, Surfer'ın "Map Digitize" komutu kullanılarak bln dosyası yaratılır. Bunun için önceden gridlenmiş olan bölge, "Map Contour Map New-Contour-Map" ile ekrana çizdirilir (Şekil 2.8.2, Map menüsü için Bkz. Bölüm 3). Harita ekrana geldikten " bln " dosyası : Bu dosyalar birer ascii dosyasıdır. Yani herhangi bir metin editörü ile açılabilir, veriler dışarıdan girilebilir yada var olan veriler istenirse değiştirilebilir. Örnek bir bln dosyası (iki korfezin hikayesi.bln) Şekil ' de verilmiştir. Burada Şekil 2.8.b ' deki (hayali) doğu ve batı körfezlerine ilişkin poligonların sınır koordinatları görülmektedir. 10 rakamı satır (poligonunun örnekleme) sayısını, 1 rakamı ise poligonun içinin kesileceğini belirtmektedir. Aksi durum için, yani poligonun dışının kesilmesi istendiğinde 0 yazılır. Altta 11 ile başlayan veri grubu ise, aynı dosyada ikinci bir poligon alanı olduğunu belirtir. Bu şekilde, çalışma alanındaki birden fazla göl, körfez, vs. için ayrı ayrı dosya açmak yerine, bütün poligon alanları tek bir dosyada (örnekte görüldüğü gibi) toplanır. Şekil "Digitize" ile " bln" dosyası yaratma 19

25 sonra üzerine mouse ile bir kere tıklanır ve "Map Digitize" ile, veriden atılacak olan bölgenin sınırları mouse ile sayısallaştırılmaya başlanır (Şekil 'deki artı (+) işaretleri). Aynı anda ekranda "digit.bln" adı verilen bir pencere açılır ve her mouse tıklaması XY kaoordinatı olarak buraya yazılmaya başlanır (dosya ismi, sayısallaştırma işlemi bittikten sonra "digit.bln" penceresinden "File Save As"yapılarak istenirse farklı bir isimde de kaydedilebilir). Sayısallaştırma işlemi bir grid şekli üzerinde olduğu gibi, bölgeyi temsil eden bir resim dosyası (bmp, jpeg, gif, tif,...) üzerinde de yapılabilir. Bu taktirde bu tip dosyaların "Map Base Map " ile çağrılmaları gerekir (Map menüsü için Bkz. Bölüm 3) Convert : Surfer grid dosyalarını ascii grid yada ascii XYZ formatlarına dönüştürür. Bunun için önceden gridlenen dosya çağrılır, daha sonra ekrana gelen pencerede grid dosyasının hangi formata dönüştürüleceği belirtilir (Şekil 2.9). Surfer programının kendi gridlediği dosyaların başında "DSAA" harfleri yer alır. Bu harfler grd dosyasının "GS Ascii (Golden Software Ascii, grd)" formatında olduğunu belirtir. Kullanıcı tanımlı grd dosyalarının başında ise "DSBB" harfleri yer alır. Bu harfler de grd dosyasının "GS Binary (Golden Software Binary, grd)" formatında olduğunu belirtir. Grid dosyaları istenirse gridlenmeden önceki XYZ formatına da dönüştürülebilir. Bunun için ASCII XYZ (*.dat) seçeneği işaretlenir. Şekil 2.9 Surfer grd dosyasının başka formatlara dönüştürülerek kaydedilmesi 20

EKOM WEB DESIGNER PROGRMI KULLANMA KILAVUZ. 1 - Web Sayfası Tasarımı Oluşturma / Var Olan Tasarımı Açma:

EKOM WEB DESIGNER PROGRMI KULLANMA KILAVUZ. 1 - Web Sayfası Tasarımı Oluşturma / Var Olan Tasarımı Açma: EKOM WEB DESIGNER PROGRMI KULLANMA KILAVUZ 1 Web Sayfası Tasarımı Oluşturma / Var Olan Tasarımı Açma 2 Web Sayfasına Yeni Element Ekleme Ve Özelliklerini Belirleme Değişiklik Yapma 3 Web Sayfası Tasarımını

Detaylı

ArcGIS DE LAYOUT ĐŞLEMLERĐ

ArcGIS DE LAYOUT ĐŞLEMLERĐ ArcGIS DE LAYOUT ĐŞLEMLERĐ ArcGIS de harita sayısallaştırma ve diğer işlemler kadar layout işlemleri de oldukça önemlidir. Bu işlemler hazırlanan haritanın görsel hale getirilmesi, ölçek, yön oku ve lejant

Detaylı

BÖLÜM 10 10. KATMAN OLUŞTURMA (LAYER) Command line: Layer (veya transparent komutu için 'Layer kullanın)

BÖLÜM 10 10. KATMAN OLUŞTURMA (LAYER) Command line: Layer (veya transparent komutu için 'Layer kullanın) BÖLÜM 10 10. KATMAN OLUŞTURMA (LAYER) Çizim alanına yeni katmanlar oluşturur. Object Properties toolbar: Format menu: Layer Command line: Layer (veya transparent komutu için 'Layer kullanın) LAYER komutu

Detaylı

ELEKTRONİK ÇİZELGE. Hücreleri Biçimlendirme. Formülleri Kullanma. Verileri Sıralama. Grafik Oluşturma 1) HÜCRELERİ BİÇİMLENDİRME

ELEKTRONİK ÇİZELGE. Hücreleri Biçimlendirme. Formülleri Kullanma. Verileri Sıralama. Grafik Oluşturma 1) HÜCRELERİ BİÇİMLENDİRME Hücreleri Biçimlendirme ELEKTRONİK ÇİZELGE Formülleri Kullanma Verileri Sıralama Grafik Oluşturma 1) HÜCRELERİ BİÇİMLENDİRME Elektronik Çizelge de sayıları; bin ayracı, yüzde oranı, tarih/saat ve para

Detaylı

Round-Chamfer / Yrd. Doç. Dr. Mehmet FIRAT- Yrd. Doç. Dr. Murat ÖZSOY

Round-Chamfer / Yrd. Doç. Dr. Mehmet FIRAT- Yrd. Doç. Dr. Murat ÖZSOY ROUND ve CHAMFER KOMUTLARI 1. Round ve Chamfer komutlarını uygulamak için daha önceden çizilmiş bir katı modele ihtiyaç bulunmaktadır. Bu yüzen ilk olarak herhangi bir katı model FILE menüsünden OPEN komutu

Detaylı

22. Ölçü ve Kot Eklemek

22. Ölçü ve Kot Eklemek 22. Ölçü ve Kot Eklemek Bu Konuda Öğrenilecekler: Ölçülendirme birimi ve hassasiyetini ayarlamak Doğrusal ölçülendirme aracı geçerli ayarları ile çalışmak Doğrusal ölçülendirme çizgisi oluşturmak Mevcut

Detaylı

4.1. Grafik Sihirbazını kullanarak grafik oluşturma

4.1. Grafik Sihirbazını kullanarak grafik oluşturma BÖLÜM14 4. EXCEL DE GRAFİK Excel programının en üstün özelliklerinden bir diğeri de grafik çizim özelliğinin mükemmel olmasıdır. Excel grafik işlemleri için kullanıcıya çok geniş seçenekler sunar. Excel

Detaylı

2014-2015 EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI BİLİŞİM TEKNOLOJİLERİ VE YAZILIM DERSİ 6. SINIF 2. DÖNEM 2. SINAV ÇALIŞMA NOTLARI

2014-2015 EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI BİLİŞİM TEKNOLOJİLERİ VE YAZILIM DERSİ 6. SINIF 2. DÖNEM 2. SINAV ÇALIŞMA NOTLARI 2014-2015 EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI BİLİŞİM TEKNOLOJİLERİ VE YAZILIM DERSİ 6. SINIF 2. DÖNEM 2. SINAV ÇALIŞMA NOTLARI İşletim Sisteminde Yapılan Uygulamalar Bir Bilgisayarda Hangi İşletim Sistemi Yüklü Olduğunu

Detaylı

UFRS ANALİZ DOKÜMANI

UFRS ANALİZ DOKÜMANI UFRS ANALİZ DOKÜMANI Versiyon 7.0.7 MatriksMatriksMatriksMatriksMa 25.10.2013 triksmat Bilgi Dağıtım Hizmetleri A.Ş. riksmatriksmatriksmatriksmatriksiksmatr iksmatriksmatriksmatriksmatriksmatriks İÇİNDEKİLER

Detaylı

Dövizli Kullanım LOGO KASIM 2011

Dövizli Kullanım LOGO KASIM 2011 Dövizli Kullanım LOGO KASIM 2011 İçindekiler Dövizli Kullanım... 3 Kavramlar... 3 Döviz Türleri... 4 Satır bilgilerinin silinmesi... 4 Tüm tablonun silinmesi... 4 Sistemde yer alan ilk tanımlara ulaşım...

Detaylı

BÖLÜM12. 2- FORMÜLLER ve OTOMATİK TOPLAM. 2.1. Formüller

BÖLÜM12. 2- FORMÜLLER ve OTOMATİK TOPLAM. 2.1. Formüller BÖLÜM12 2- FORMÜLLER ve OTOMATİK TOPLAM 2.1. Formüller Formül, bir sayfadaki verilerin aritmetiksel, mantıksal, istatistiksel vb. işlemleri yapması için kullanılan denklemlerdir ve bize sonuç bildirirler.

Detaylı

16. Kesit ve Cephe Aracı

16. Kesit ve Cephe Aracı 16. Kesit ve Cephe Aracı Bu Konuda Öğrenilecekler: Kesit/cephe bilgi kutusu ile çalışmak Kesit/cephe oluşturmak Kesit/cephe geçerli ayarlarıyla çalışmak Kesit/cephelere erişmek ve değiştirmek Kesit/cephelerin

Detaylı

BLEND YÖNTEMİ İLE KATI MODEL OLUŞTURMA

BLEND YÖNTEMİ İLE KATI MODEL OLUŞTURMA BLEND YÖNTEMİ İLE KATI MODEL OLUŞTURMA Bu yöntem ile çizilen iki kesit katı olarak birleştirilir. Aşağıdaki şekilde blend yöntemi ile oluşturulan bir katı model gözükmektedir. 1. FILE menüsünden New seçilir.

Detaylı

Bu sekme ile genel olarak biçimlendirme ile ilgili ayarlamaların yapıldığı sekmedir.

Bu sekme ile genel olarak biçimlendirme ile ilgili ayarlamaların yapıldığı sekmedir. 3. GİRİŞ SEKMESİ Bu sekme ile genel olarak biçimlendirme ile ilgili ayarlamaların yapıldığı sekmedir. 3.1. Excel 2010 da Kesme, Kopyalama, Yapıştırma ve Biçim Boyacısı Giriş sekmesinin ilk grubu olan Pano

Detaylı

TAŞINIR MAL KAYIT VE TAKİP MODÜLÜ

TAŞINIR MAL KAYIT VE TAKİP MODÜLÜ MALİYE SGB..net TAŞINIR MAL KAYIT VE TAKİP MODÜLÜ 1 Taşınır Mal Yönetimi Taşınır Mal Yönetimi ile ilgili işlemlere Kaynak Yönetimi menüsü altındaki Taşınır Mal alt menüsünden ulaşıyoruz. Bu menünün seçenekleri

Detaylı

Photoshop ta Web Sayfaları Oluşturma

Photoshop ta Web Sayfaları Oluşturma Photoshop ta Web Sayfaları Oluşturma Dilimleme Photoshop ta üzerinde çalışılan resim dosyaları, düzenlenen fotoğraflar veya tasarlanan sayfalar web ortamında kullanılmak üzere hazırlanabilir. Bir web sayfasını

Detaylı

Mühendislikte Veri Tabanları Dersi Uygulamaları (ArcGIS-SQL)

Mühendislikte Veri Tabanları Dersi Uygulamaları (ArcGIS-SQL) Mühendislikte Veri Tabanları Dersi Uygulamaları (ArcGIS-SQL) İstanbul Teknik Üniversitesi, İnşaat Fakültesi, Geomatik Mühendisliği Bölümü 2014 2015 Güz Yarıyılı Uygulama 2 ArcGIS Yazılımı ile Mekânsal

Detaylı

ABAQUS Programına Giriş Kullanılacak Sürümler

ABAQUS Programına Giriş Kullanılacak Sürümler ABAQUS Programına Giriş Kullanılacak Sürümler (1) Abaqus Öğrenci Sürümü (Student Edition) (Abaqus SE): Akademik öğrenciler tarafında indirilebilen ücretsiz Sonlu Elemanlar probram sürümüdür. İndirilme

Detaylı

LKS2. Kredi Kartı Uygulamaları

LKS2. Kredi Kartı Uygulamaları LKS2 Kredi Kartı Uygulamaları LOGO Kasım 2006 İçindekiler LKS2 Kredi Kartı Uygulamalarında kullanılan parametreler... 3 Banka Hesabı Kayıt Türleri... 3 Geri Ödeme Planları... 4 Geri Ödeme Plan Bilgileri...

Detaylı

T.C. İçişleri Bakanlığı Bilgi İşlem Dairesi Başkanlığı. Evrak Logo Ekleme Kılavuzu. Kasım 2012

T.C. İçişleri Bakanlığı Bilgi İşlem Dairesi Başkanlığı. Evrak Logo Ekleme Kılavuzu. Kasım 2012 T.C. İçişleri Bakanlığı Bilgi İşlem Dairesi Başkanlığı Evrak Logo Ekleme Kılavuzu Kasım 2012 İçerik 1 Birim Logosu Kayıt İşlemleri... 3 1.1 Tek Logo Ekleme İşlemleri... 4 1.1.1 Logo Pozisyonu :... 5 1.1.2

Detaylı

TEKNİK RESİM. Arş. Grv. M. Adil AKGÜL İTÜ İnşaat Fakültesi Hidrolik Ana Bilim Dalı. akgulme@itu.edu.tr http://web.itu.edu.

TEKNİK RESİM. Arş. Grv. M. Adil AKGÜL İTÜ İnşaat Fakültesi Hidrolik Ana Bilim Dalı. akgulme@itu.edu.tr http://web.itu.edu. TEKNİK RESİM 9. Hafta Arş. Grv. M. Adil AKGÜL İTÜ İnşaat Fakültesi Hidrolik Ana Bilim Dalı akgulme@itu.edu.tr http://web.itu.edu.tr/~akgulme İçerik İleri seviye komutlar Offset Array Mirror Measure Divide

Detaylı

MEVCUT YAPININ DEPREM PERFORMANSININ BELĐRLENMESĐ

MEVCUT YAPININ DEPREM PERFORMANSININ BELĐRLENMESĐ StatiCAD-Yigma Đle Yığma Binaların Performans Değerlendirilmesi ve Güçlendirilmesi Giriş StatiCAD-Yigma Programı yığma binaların statik hesabını deprem yönetmeliği esaslarına göre elastisite teorisi esasları

Detaylı

1. MİCROSOFT EXCEL 2010 A GİRİŞ

1. MİCROSOFT EXCEL 2010 A GİRİŞ 1. MİCROSOFT EXCEL 2010 A GİRİŞ 1.1. Microsoft Excel Penceresi ve Temel Kavramlar Excel, Microsoft firması tarafından yazılmış elektronik hesaplama, tablolama ve grafik programıdır. Excel de çalışılan

Detaylı

3DS MAX Ortamında AutoCAD Dosyaları ile Çalışmak

3DS MAX Ortamında AutoCAD Dosyaları ile Çalışmak 3DS MAX Ortamında AutoCAD Dosyaları ile Çalışmak 3DS MAX, başka AutoCAD olmak üzere birçok CAD yazılımına ait modelin daha esnek 3D modelleme, render ve animasyon için transfer edilebileceği bir ortam

Detaylı

Seri Takibi Yenilikleri

Seri Takibi Yenilikleri Seri Takibi Yenilikleri Ürün Grubu [X] Fusion@6 [X] Fusion@6 Standard [X] Entegre@6 Kategori Versiyon Önkoşulu [X] Yeni Fonksiyon @6 Uygulama Yardımcı Programlar/ Şirket/Şube/Parametre Tanımlamaları bölümünde

Detaylı

Part-Helical Sweep/ Yrd. Doç. Dr. Mehmet FIRAT- Yrd. Doç. Dr. Murat ÖZSOY

Part-Helical Sweep/ Yrd. Doç. Dr. Mehmet FIRAT- Yrd. Doç. Dr. Murat ÖZSOY HELICAL SWEEP YÖNTEMİ İLE CİVATA ÇİZİMİ 1. Bu ve bundan sonraki hafta basit bir cıvata çizimi yapılacaktır. Cıvata çizimi için ilk olarak cıvata başını çizmek gerekir. Bunun için bir altıgen çizip bu altıgeni

Detaylı

DESTEK DOKÜMANI ANKET YÖNETİMİ. Kurum tarafından yapılacak anketlerin hazırlandığı, yayınlandığı ve sonuçların raporlanabildiği modüldür.

DESTEK DOKÜMANI ANKET YÖNETİMİ. Kurum tarafından yapılacak anketlerin hazırlandığı, yayınlandığı ve sonuçların raporlanabildiği modüldür. Bölüm ANKET YÖNETİMİ Kurum tarafından yapılacak anketlerin hazırlandığı, yayınlandığı ve sonuçların raporlanabildiği modüldür. Anket uygulaması için aşağıdaki işlem adımlarını uygulamak gerekmektedir.

Detaylı

MİCROSOFT EXCEL PROGRAMI DERS NOTLARI

MİCROSOFT EXCEL PROGRAMI DERS NOTLARI MİCROSOFT EXCEL PROGRAMI DERS NOTLARI ( 6. sınıflar için hazırlanmıştır. ) Fevzi Başal Bilişim Teknolojileri Öğretmeni İçindekiler 1. KAVRAMLAR... 1 2. DOSYA İŞLEMLERİ... 2 3. EXCEL DE KULLANILAN FARE

Detaylı

www.elektrikogretmenleri.com

www.elektrikogretmenleri.com FIREWORKS (MENU OLUŞ TURMA) 1 Önce Başlat menüsü Programlar Adobe Web Premium CS3 Adobe Fireworks CS3 kısayol simgesi ile Fireworks programı açılır. 2 Fireworks programı açıldığında Karşımıza gelen Yeni

Detaylı

BÖLÜM 17 17. ÜÇ BOYUTLU NESNELERİ KAPLAMA VE GÖLGELENDİRME

BÖLÜM 17 17. ÜÇ BOYUTLU NESNELERİ KAPLAMA VE GÖLGELENDİRME BÖLÜM 17 17. ÜÇ BOYUTLU NESNELERİ KAPLAMA VE GÖLGELENDİRME 17.1. HİDE Üç boyutlu katı modelleme ve yüzey modellemede Wireframe yapılarının görünmemesi için çizgileri saklama görevi yapar. HİDE komutuna

Detaylı

ideal Sistem Tester Kullanım Klavuzu

ideal Sistem Tester Kullanım Klavuzu 1- Sistem Modülüne Giriş ideal Sistem Tester Kullanım Klavuzu Herhangi bir Grafik penceresinin başlığındaki S harfine basılarak açılan menüden yapılabilen seçimlerle kullanılmaya başlanır. Bu menüden,

Detaylı

Sihirbaz Kullanarak Sorgu Oluştur : Sihirbaz sorguyu hazırlayan kişiye sorular sorar ve yanıtlarına göre sorgu oluşturur.

Sihirbaz Kullanarak Sorgu Oluştur : Sihirbaz sorguyu hazırlayan kişiye sorular sorar ve yanıtlarına göre sorgu oluşturur. BÖLÜM17 3. SORGULAR Access Veritabanında sorgu; tablolara yazılan bilgilerin hepsinin veya istenilen (belirlenen) şarta uyanlarının bulunmasıdır. Örneğin Tıp Fakültesinde okuyan öğrenciler gibi. Sorguları

Detaylı

Bu bölümde modeli projelendirmeye yönelik AutoCAD den dosya almak, kesit oluşturmak, ölçülendirme ve yazı yazma komutları ele alınacaktır.

Bu bölümde modeli projelendirmeye yönelik AutoCAD den dosya almak, kesit oluşturmak, ölçülendirme ve yazı yazma komutları ele alınacaktır. 04. Projelendirme Bu bölümde modeli projelendirmeye yönelik AutoCAD den dosya almak, kesit oluşturmak, ölçülendirme ve yazı yazma komutları ele alınacaktır. AutoCAD den Dosya Almak Çok sık bir şekilde

Detaylı

BÖLÜM 04. Çalışma Unsurları

BÖLÜM 04. Çalışma Unsurları BÖLÜM 04 Çalışma Unsurları Autodesk Inventor 2008 Tanıtma ve Kullanma Kılavuzu SAYISAL GRAFİK Çalışma Unsurları Parça ya da montaj tasarımı sırasında, örneğin bir eskiz düzlemi tanımlarken, parçanın düzlemlerinden

Detaylı

SUPERVISOR (YETKİLİ KULLANICI) KAMPANYA YÖNETİMİ EĞİTİM DOKÜMANI

SUPERVISOR (YETKİLİ KULLANICI) KAMPANYA YÖNETİMİ EĞİTİM DOKÜMANI SUPERVISOR (YETKİLİ KULLANICI) KAMPANYA YÖNETİMİ EĞİTİM DOKÜMANI Sürüm 1.3.5 Ağustos 2013 TegsoftCC Supervisor (Yetkili Kullanıcı) Kampanya Yönetimi Eğitim Dokümanı Sayfa 2 / 14 İÇİNDEKİLER A. SES KAMPANYASI

Detaylı

10. Döşeme Aracı. Döşemeler katları birbirinden ayıran yapı elemanlarıdır. Döşeme Aracı Araç Kutusu üzerinde simgesi ile temsil edilmektedir.

10. Döşeme Aracı. Döşemeler katları birbirinden ayıran yapı elemanlarıdır. Döşeme Aracı Araç Kutusu üzerinde simgesi ile temsil edilmektedir. 10. Döşeme Aracı Bu Konuda Öğrenilecekler: Döşeme oluşturmak Döşeme kotu ve kalınlığını tanımlamak Döşeme şeklini değiştirmek Döşeme üzerine boşluk açmak Farklı şekillerden döşeme yaratmak Döşeme geçerli

Detaylı

Fatura Dosyalarını Yükleme ile ilgili Detaylar. 14 Temmuz 2014

Fatura Dosyalarını Yükleme ile ilgili Detaylar. 14 Temmuz 2014 14 Temmuz 2014 İlgili Versiyon/lar : ETA:SQL, ETA:V.8-SQL İlgili Modül/ler : E-Fatura Gelen e-fatura Dosyalarının Transferi Firmalara tedarikçilerinden veya hizmet aldıkları firmalardan gelen e-faturalar,

Detaylı

13 Aralık 2007. Đlgili Versiyon/lar : ETA:SQL, ETA:V.8-SQL. Đlgili Modül/ler : Raporlar. Kullanıcı Tanımlı Raporlar Bölümünden Yapabildiklerimiz

13 Aralık 2007. Đlgili Versiyon/lar : ETA:SQL, ETA:V.8-SQL. Đlgili Modül/ler : Raporlar. Kullanıcı Tanımlı Raporlar Bölümünden Yapabildiklerimiz 13 Aralık 2007 Đlgili Versiyon/lar : ETA:SQL, ETA:V.8-SQL Đlgili Modül/ler : Raporlar KULLANICI TANIMLI RAPORLAR Kullanıcı Tanımlı Raporlar Bölümünden Yapabildiklerimiz Kendi isteklerinize özel rapor tasarımları

Detaylı

BÖLÜM 19 5. RAPORLAR. Şekil 5.1. Rapor sihirbazı ile rapor oluşturma 1. pencere.

BÖLÜM 19 5. RAPORLAR. Şekil 5.1. Rapor sihirbazı ile rapor oluşturma 1. pencere. BÖLÜM 19 5. RAPORLAR Raporlar; tablolardaki ve hazırlanan sorgulardaki bilgilerin istenilen düzenlemelere göre ekran veya yazıcıdan liste halinde alınabilmesi sağlayan bir ortamdır. Raporları hazırlayabilmek

Detaylı

BİLGİSAYAR PROGRAMLAMA. Yrd. Doç. Dr. Beytullah EREN beren@sakarya.edu.tr 0264 295 5642

BİLGİSAYAR PROGRAMLAMA. Yrd. Doç. Dr. Beytullah EREN beren@sakarya.edu.tr 0264 295 5642 BİLGİSAYAR PROGRAMLAMA Yrd. Doç. Dr. Beytullah EREN beren@sakarya.edu.tr 0264 295 5642 EXCEL DE GRAFİK UYGULAMA GRAFİKLER Grafikler, çok sayıda verinin ve farklı veri serileri arasındaki ilişkinin anlaşılmasını

Detaylı

YILDIZ TEKNİK ÜNİVERSİTESİ İNŞAAT FAKÜLTESİ HARİTA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ FOTOGRAMETRİ ANABİLİM DALI

YILDIZ TEKNİK ÜNİVERSİTESİ İNŞAAT FAKÜLTESİ HARİTA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ FOTOGRAMETRİ ANABİLİM DALI YILDIZ TEKNİK ÜNİVERSİTESİ İNŞAAT FAKÜLTESİ HARİTA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ FOTOGRAMETRİ ANABİLİM DALI Hazırlayan Müh. Uzm. İbrahim ÇETİN İst,2012 PHOTOMOD YAZILIMI İLE 3 BOYUTLU DEĞERLENDİRME 1. Proje Dosyası

Detaylı

Teknik Doküman. Revit te 2B profil (family) nesne yaratmak

Teknik Doküman. Revit te 2B profil (family) nesne yaratmak Teknik Doküman Teknik Doküman Numarası: 10829 Yayım Tarihi: 31.07.2007 Ürün: Autodesk Revit 8-2008 Tür: Öğretici Konu: Revitte 2B profil (family) nesne yaratmak Revizyon No: 0 Revizyon Tarihi: Revit te

Detaylı

GOLDEN SOFTWARE. GRAPHER v2.01. 2D Graphing System. Kullanım KıIavuzu Üzerine Notlar. Yard.Doç.Dr. Orhan POLAT. Eylül 2002, DEÜ İzmir

GOLDEN SOFTWARE. GRAPHER v2.01. 2D Graphing System. Kullanım KıIavuzu Üzerine Notlar. Yard.Doç.Dr. Orhan POLAT. Eylül 2002, DEÜ İzmir GOLDEN SOFTWARE GRAPHER v2.01 2D Graphing System Kullanım KıIavuzu Üzerine Notlar Yard.Doç.Dr. Orhan POLAT Eylül 2002, DEÜ İzmir ÖNSÖZ Bu notlar, Dokuz Eylül Üniversitesi Jeofizik Müh. Böl. 'de verilmekte

Detaylı

FRONT PAGE EĞİTİM NOTLARI BAŞLANGIÇ. 1- Open araç çubuğu düğmesinin yanındaki aşağı oku tıklayarak, web seçeneğini işaretleyin

FRONT PAGE EĞİTİM NOTLARI BAŞLANGIÇ. 1- Open araç çubuğu düğmesinin yanındaki aşağı oku tıklayarak, web seçeneğini işaretleyin FRONT PAGE EĞİTİM NOTLARI BAŞLANGIÇ 1- Open araç çubuğu düğmesinin yanındaki aşağı oku tıklayarak, web seçeneğini işaretleyin 2- Açılan sayfadan, oluşturulmak istenen sitenin içeriğine göre hazır şablon

Detaylı

BÖLÜM 8 B- SUNU PROGRAMI 1. MICROSOFT POWERPOINT NEDİR? 2. POWERPOINT PROGRAMININ BAŞLATILMASI

BÖLÜM 8 B- SUNU PROGRAMI 1. MICROSOFT POWERPOINT NEDİR? 2. POWERPOINT PROGRAMININ BAŞLATILMASI BÖLÜM 8 B- SUNU PROGRAMI 1. MICROSOFT POWERPOINT NEDİR? Microsoft Office Paketi ile birlikte kullanıcıya sunulan Powerpoint Programı, etkileşimli sunular (Presentation) hazırlamaya yarayan metin tabanlı

Detaylı

NACA PROFİL AİLE GEOMETRİSİ HESAP PROGRAMI KULLANMA KILAVUZU

NACA PROFİL AİLE GEOMETRİSİ HESAP PROGRAMI KULLANMA KILAVUZU NACA PROFİL AİLE GEOMETRİSİ HESAP PROGRAMI KULLANMA KILAVUZU NACA kesit programı çizim programı Visual Basic V5.0 dilinde yazılmıştır. Programın amacı, kullanıcının istediği NACA kesitinin çizimini çok

Detaylı

Grafik Hazırlama Aracı

Grafik Hazırlama Aracı Grafik Hazırlama Aracı Ürün Grubu [X] Fusion@6 [X] Fusion@6 Standard [X] Entegre@6 Kategori Versiyon Önkoşulu [X] Yeni Fonksiyon 4.0.4 Uygulama Netsis Grafik Hazırlama aracı ile programın raporlarından

Detaylı

MapCodeX MapLand Kullanım Kılavuzu

MapCodeX MapLand Kullanım Kılavuzu MapCodeX MapLand Kullanım Kılavuzu Versiyon Numarası: 1.0 ------------------------------- Kullanım Kılavuzu 2015 info@ www. MapCodeX MapLand İşlem Araçları Çalışma Dosyası Aç Haritanın ve son çalışma dosyasının

Detaylı

EKOM MANAGER PROGRAMI KURULUM VE KULLANMA KILAVUZU

EKOM MANAGER PROGRAMI KURULUM VE KULLANMA KILAVUZU EKOM MANAGER PROGRAMI KURULUM VE KULLANMA KILAVUZU 1 Programın Kurulumu 2 Programın Kullanımı 2-1 Kullanıcı Girişi ve Şifre Değitirme 2-2 Yeni Proje Oluşturma 2-3 Varolan Proje Üzerinde Değişiklik Yapma

Detaylı

Mücavir İşlemlerinin NETCAT ile Hazırlanmasına İlişkin Kılavuz

Mücavir İşlemlerinin NETCAT ile Hazırlanmasına İlişkin Kılavuz Mücavir İşlemlerinin NETCAT ile Hazırlanmasına İlişkin Kılavuz NETCAD İLE MÜCAVİR ONAMA 1. Yeni bir proje açılır. Proje > yeni 2. Proje > özellikler menüsünden projenin projeksiyonu, datumu ve dilim nosu

Detaylı

MAYA ile 3D Modelleme

MAYA ile 3D Modelleme KARADENİZ TEKNİK ÜNİVERSİTESİ BİLGİSAYAR MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ BİLGİSAYAR GRAFİKLERİ LABORATUARI MAYA ile 3D Modelleme 1. Giriş 3D oyunlar ve animasyonlar Bilgisayar Grafiklerinin günümüzde en yaygın uygulama

Detaylı

Ücret Bütçe Simülasyonu

Ücret Bütçe Simülasyonu DESTEK DOKÜMANI Ürün Bölüm : Bordro Plus : Ücret Bütçe Simülasyonu Ücret Bütçe Simülasyonu İnsan Kaynakları Ücret Simülasyonu Genel bütçeye hazırlık için IK bölümlerinin ücret ve bordro maliyetlerini senaryolaştırabileceği

Detaylı

UYGULAMA 2 TABLO YAPIMI

UYGULAMA 2 TABLO YAPIMI 1 UYGULAMA 2 TABLO YAPIMI Amaç: SPSS 10 istatistiksel paket programında veri girişi ve tablo yapımı. SPSS 10 istatistiksel paket programı ilk açıldığında ekrana gelen görüntü aşağıdaki gibidir. Bu pencere

Detaylı

Command: zoom [All/Center/Dynamic/Extents/Previous/Scale/Window] : a

Command: zoom [All/Center/Dynamic/Extents/Previous/Scale/Window] <real time>: a AUTOCAD: ZOOM Menü : VIEW ZOOM Komut: zoom Komut Kısaltma: Z Command: zoom [All/Center/Dynamic/Extents/Previous/Scale/Window] : a All: Çizim limitleri içindeki çizimi ekrana sığdıracak şekilde

Detaylı

AGSoft Okul Aidat Takip Programı Kullanım Kılavuzu

AGSoft Okul Aidat Takip Programı Kullanım Kılavuzu Giriş: Program ilk açıldığında karşımıza çalışmak istediğimiz İşletme Çalışma Yılı ve Aidat Dönemi seçim bölümü gelir. İşletme Çalışma Yılı: İşletme defterinin yılı bu bölümden seçilir. Eğer kayıt yapılmamış

Detaylı

Temel Sağlık İstatistikleri Modülü TSİM Hizmet Detay Belgesi HDB Halk Sağlığı Müdürlüğü HSM Toplum Sağlığı Merkezi TSM Aile Sağlığı Merkezi

Temel Sağlık İstatistikleri Modülü TSİM Hizmet Detay Belgesi HDB Halk Sağlığı Müdürlüğü HSM Toplum Sağlığı Merkezi TSM Aile Sağlığı Merkezi ÇORUM, KASIM 2012 2 Kısaltmalar Temel Sağlık İstatistikleri Modülü Hizmet Detay Belgesi Halk Sağlığı Müdürlüğü Toplum Sağlığı Merkezi Aile Sağlığı Merkezi Halk Sağlığı Laboratuvarı Kanser Erken Teşhis

Detaylı

HAFTA-2 Norm Yazı Çizgi Tipleri ve Kullanım Yerleri Yıliçi Ödev Bilgileri AutoCad e Genel Bakış Tarihçe Diğer CAD yazılımları AutoCAD Menüleri

HAFTA-2 Norm Yazı Çizgi Tipleri ve Kullanım Yerleri Yıliçi Ödev Bilgileri AutoCad e Genel Bakış Tarihçe Diğer CAD yazılımları AutoCAD Menüleri HAFTA-2 Norm Yazı Çizgi Tipleri ve Kullanım Yerleri Yıliçi Ödev Bilgileri AutoCad e Genel Bakış Tarihçe Diğer CAD yazılımları AutoCAD Menüleri AutoCAD ile iletişim Çizimlerde Boyut Kavramı 0/09 2. Hafta

Detaylı

MPLAB IDE v7.60 PROGRAMI KULLANIMI

MPLAB IDE v7.60 PROGRAMI KULLANIMI MPLAB IDE v7.60 PROGRAMI KULLANIMI MPLAB IDE programı mikroişlemciler için hazırlanmış bir derleyici programdır. Microchip firması tarafından hazırlanmıştır. (Resim 1) MPLAB programı assembly dilinde simulasyon,

Detaylı

KULLANIM KILAVUZU. Programda veri gireceğiniz yerler beyaz renklidir. Sarı renkli alanlar hesaplama veya otomatik olarak gelen bilgilerdir.

KULLANIM KILAVUZU. Programda veri gireceğiniz yerler beyaz renklidir. Sarı renkli alanlar hesaplama veya otomatik olarak gelen bilgilerdir. Programın Ekran görüntüsü şekildeki gibidir: KULLANIM KILAVUZU Programda veri gireceğiniz yerler beyaz renklidir. Sarı renkli alanlar hesaplama veya otomatik olarak gelen bilgilerdir. Banka: Program kurulduğunda

Detaylı

Boğaziçi Üniversitesi Bilgi İşlem Merkezi. Web Yönetimi Birimi. Drupal Kullanım Kılavuzu

Boğaziçi Üniversitesi Bilgi İşlem Merkezi. Web Yönetimi Birimi. Drupal Kullanım Kılavuzu Boğaziçi Üniversitesi Bilgi İşlem Merkezi Web Yönetimi Birimi Drupal Kullanım Kılavuzu KONULAR 1. Kullanıcı Girişi Yapma 2. Ana Menüyü Düzenleme 3. Site Logosunu Düzenleme 4. Yeni Sayfa Ekleme / Düzenleme

Detaylı

POWER POINT SUNU PROGRAMI

POWER POINT SUNU PROGRAMI POWER POINT SUNU PROGRAMI Power Point bir Sunu (Slayt) programıdır. MS-Office uygulamasıdır ve Office CD sinden yüklenir. Programı çalıştırabilmek için; Başlat/Programlar/Microsoft Office/Microsoft Office

Detaylı

Eksik olan Java yüklenir ve tarayıcı kapatılıp açılır. Java yüklendikten sonra Java Uyarısı Ekranı'nda yer alan Bu

Eksik olan Java yüklenir ve tarayıcı kapatılıp açılır. Java yüklendikten sonra Java Uyarısı Ekranı'nda yer alan Bu Sayfa Yardımları Sisteme Giriş Sisteme giriş yapıldığında Java eklentisinin eski olduğuna dair uyarı alınabilir. Eksik olan Java yüklenir ve tarayıcı kapatılıp açılır. Java yüklendikten sonra Java Uyarısı

Detaylı

HAL KAYIT SİSTEMİ HAL HAKEM HEYETİ İŞLEMLERİ KULLANICI KILAVUZU

HAL KAYIT SİSTEMİ HAL HAKEM HEYETİ İŞLEMLERİ KULLANICI KILAVUZU HAL KAYIT SİSTEMİ HAL HAKEM HEYETİ İŞLEMLERİ KULLANICI KILAVUZU Ekim 2015 İçindekiler 1. HAL KAYIT SİSTEMİ NE GİRİŞ... 2 2. HAL HAKEM HEYETİ BAŞVURU OLUŞTURMA SÜRECİ... 2 2.1. BAŞVURU İÇİN GEREKLİ BİLGİLERİN

Detaylı

Ücret Simülasyonu Nasıl Yapılır?

Ücret Simülasyonu Nasıl Yapılır? Ücret Simülasyonu Nasıl Yapılır? Logo İnsan Kaynakları Ücret Simülasyonu Genel bütçeye hazırlık için IK bölümlerinin ücret ve bordro maliyetlerini senaryolaştırabileceği bir modüldür. Ücret simülasyonu

Detaylı

Programın Tanıtımı 2-4- 1-3- 8-9- 10-11- 12- 13-

Programın Tanıtımı 2-4- 1-3- 8-9- 10-11- 12- 13- ISIS VERİ YÖNETİMİ Programın Tanıtımı 1-3- 2-4- 6-7- 5-8- 9-10- 11-12- 13-1- Bu bölüme aranacak sorgu için 2 tarih arası bilgi gün / ay / yıl / saat / dakika cinsinden girilir. 2- Arama kriterlerinden

Detaylı

24. Yazdırma ve Plot Alma

24. Yazdırma ve Plot Alma 24. Yazdırma ve Plot Alma Bu Konuda Öğrenilecekler: Yazdırma işlemini gerçekleştirmek Plot etme işlemini gerçekleştirmek PlotMaker programı ile çalışmak Projenin kağıda dökülme evresinde yazdırma ve plot

Detaylı

CAEeda ÇÖZÜMÜ YAPILMIŞ NACA 0012 KANADI İÇİN 2B ÇİZİM EĞİTİM NOTU. EDA Tasarım Analiz Mühendislik

CAEeda ÇÖZÜMÜ YAPILMIŞ NACA 0012 KANADI İÇİN 2B ÇİZİM EĞİTİM NOTU. EDA Tasarım Analiz Mühendislik CAEeda TM ÇÖZÜMÜ YAPILMIŞ NACA 0012 KANADI İÇİN 2B ÇİZİM EĞİTİM NOTU EDA Tasarım Analiz Mühendislik 1. Kapsam Çözümü yapılmış *.pos.edf dosyasında bulunan çözümağını al. Sonlu eleman modeli üzerinde bulunan

Detaylı

09. Desen Aracı. ArchiCAD 9 Prof. Dr. Salih Ofluoğlu

09. Desen Aracı. ArchiCAD 9 Prof. Dr. Salih Ofluoğlu 09. Desen Aracı Bu Konuda Öğrenilecekler: Desen çeşitleri Desen aracı ile desen yaratmak Desen geçerli ayarları ile çalışmak Desenlerin öncelik sırasını değiştirmek Desen tiplerini değiştirmek ve yeni

Detaylı

döşeme hesap aksı kütleleri deprem hesaplarında kullanılmaz. Dikdörtgen döşeme

döşeme hesap aksı kütleleri deprem hesaplarında kullanılmaz. Dikdörtgen döşeme DÖŞEME ÇİZİMİ StatiCAD-Yigma programında döşemeler üzerlerindeki yükün ve zati ağırlıkların duvarlara aktarımı için kullanılırlar. Döşeme hesap aksları ise betonarme döşemelerin donatı hesaplarının yapılmasını

Detaylı

PERSONEL BANKA IBAN BİLGİSİ DEĞİŞİKLİĞİ UYGULAMA KILAVUZU

PERSONEL BANKA IBAN BİLGİSİ DEĞİŞİKLİĞİ UYGULAMA KILAVUZU PERSONEL BANKA IBAN BİLGİSİ DEĞİŞİKLİĞİ UYGULAMA KILAVUZU ŞUBAT - 2014 PERSONEL ÖDEMELERİ UYGULAMA GELİŞTİRME VE DESTEK ŞUBESİ 1 İçindekiler GİRİŞ......3 1. HARCAMA BİRİMLERİNCE YAPILACAK İŞLEMLER..3 1.1.

Detaylı

Kelime işlemcilerin işlevlerini öğrenmek. Başlıca kelime işlemcileri tanımak. Microsoft Word 2010 programı hakkında temel bilgileri öğrenmek.

Kelime işlemcilerin işlevlerini öğrenmek. Başlıca kelime işlemcileri tanımak. Microsoft Word 2010 programı hakkında temel bilgileri öğrenmek. Amaçlarımız 2 Kelime işlemcilerin işlevlerini öğrenmek. Başlıca kelime işlemcileri tanımak. programı hakkında temel bilgileri öğrenmek. da metin biçimlendirmek. 1 Kelime İşlemcilerin İşlevleri 3 Kelime

Detaylı

Broker, Acente, Banka Online Sigortacılık Portali

Broker, Acente, Banka Online Sigortacılık Portali Broker, Acente, Banka Online Sigortacılık Portali www.neosinerji.com.tr / www.babonline.com.tr TEKNİK DESTEK e-mail: acentedestek@mapfregenelsigorta.com tel: 212 334 90 90 MAPFRE GENEL SİGORTA SİSTEME

Detaylı

New Project. User guide

New Project. User guide New Project User guide Table of Contents New Project... 3 Katman Yöneticisi... 4 Katman Yöneticisi Araçları... 6 Katman İşlemleri... 8 Katman Görünümü... 9 Katman Ekleme... 10 Aktif Katman Yapma... 12

Detaylı

Docmage.exe dosyasını çalıştırılır ve karşımıza Şekil-1 deki ekran gelecektir.

Docmage.exe dosyasını çalıştırılır ve karşımıza Şekil-1 deki ekran gelecektir. 22 Haziran 2007 Đlgili Versiyon/lar : ETA:SQL, ETA:V.8-SQL Đlgili Modül/ler : Etiket Yazdırma ETĐKET YAZDIRMA MODÜLÜNDE DOCMAGE DĐZAYNI (BARKOD) Doküman sihirbazı DocMage den görsel açıdan zengin form

Detaylı

SPSS (Statistical Package for Social Sciences)

SPSS (Statistical Package for Social Sciences) SPSS (Statistical Package for Social Sciences) SPSS Data Editor: Microsoft Excel formatına benzer satır ve sütunlardan oluşan çalışma sayfası (*sav) Data Editör iki arayüzden oluşur. 1. Data View 2. Variable

Detaylı

DİŞLİ ÇARK ÇİZİMİ: 1. Adım Uzunlukları diş üstü dairesi çapından biraz büyük olacak şekilde bir yatay ve bir düşey çizgi çizilir.

DİŞLİ ÇARK ÇİZİMİ: 1. Adım Uzunlukları diş üstü dairesi çapından biraz büyük olacak şekilde bir yatay ve bir düşey çizgi çizilir. DİŞLİ ÇARK ÇİZİMİ: Bir dişli çarkın çizilebilmesi için gerekli boyutların tanımlaması gerekir. Yandaki şekilde gösterilen boyutların hesaplanması için gerekli formüller aşağıda belirtilmiştir. Do= Bölüm

Detaylı

PCB ENVANTER PROGRAMI TESİSLER İÇİN KULLANIM KILAVUZU

PCB ENVANTER PROGRAMI TESİSLER İÇİN KULLANIM KILAVUZU PCB ENVANTER PROGRAMI TESİSLER İÇİN KULLANIM KILAVUZU Tesisler için Kullanım Kılavuzu 1. Çevre Bilgi Sistemi için sahip olduğunuz ya da Đl Müdürlüğü nden yeni aldığınız kullanıcı kodu ve parolayı kullanarak

Detaylı

İçindekiler Hitit Sayım Cihazı Kurulum ve Kullanım Kılavuzu... 2 Sayım Cihazı Kurulum İşlemleri... 2 Hitit Kurulum işlemleri...

İçindekiler Hitit Sayım Cihazı Kurulum ve Kullanım Kılavuzu... 2 Sayım Cihazı Kurulum İşlemleri... 2 Hitit Kurulum işlemleri... 1 İçindekiler Hitit Sayım Cihazı Kurulum ve Kullanım Kılavuzu... 2 Sayım Cihazı Kurulum İşlemleri... 2 Hitit Kurulum işlemleri... 5 Cihazdan Sayım İşlemleri... 8 Sayım Dosyasının Hitit e Okutulması...

Detaylı

Kullanıcı Kılavuzu. Ürün : Değişiklik tarihi: 26.07.2012 Versiyon: 1,0 Özet: TradeMasterFX Platformları. TradeMasterFX Platformları Kullanıcı Kılavuzu

Kullanıcı Kılavuzu. Ürün : Değişiklik tarihi: 26.07.2012 Versiyon: 1,0 Özet: TradeMasterFX Platformları. TradeMasterFX Platformları Kullanıcı Kılavuzu İŞ YATIRIM MENKUL DEĞERLER A.Ş. Kullanıcı Kılavuzu TradeMasterFX Platformları Ürün : TradeMasterFX Platformları Değişiklik tarihi: 26.07.2012 Versiyon: 1,0 Özet: TradeMasterFX Platformları Kullanıcı Kılavuzu

Detaylı

KULLANIM KILAVUZU. Reserve Online Reservation Systems www.reserve.com.tr

KULLANIM KILAVUZU. Reserve Online Reservation Systems www.reserve.com.tr KULLANIM KILAVUZU Reserve Online Reservation Systems www.reserve.com.tr RESERVE ONLİNE REZERVASYON YAZILIMI KULLANIM KİTABI...3 ADMİN PANELİ... 3 Admin Panel Giriş (Login)... 3 Yönetim Paneli... 3 OTEL

Detaylı

Size-Hardness ayarları yapılabilmektedir.

Size-Hardness ayarları yapılabilmektedir. Clone Stamp Tool: Örnek alınan yeri kopyalamak için kullanılır. Araç seçildikten sonra alt tuşuna basılarak örnek alınacak yere fare ile tıklanır. Daha sonra da alınan örnek nereye aktarılmak isteniyorsa

Detaylı

1. Web Sitesine Giriş 1. Giriş Yapmak için tıklayın tıklanır.

1. Web Sitesine Giriş 1. Giriş Yapmak için tıklayın tıklanır. 1. Web Sitesine Giriş 1. Giriş Yapmak için tıklayın tıklanır. 2. Aşağıdaki ekranda e-mail adresi ve şifre ile giriş yapılır. Şifrenizi hatırlamıyorsanız Şifremi unuttum bağlantısı kullanılarak yeni şifrenin

Detaylı

Pro\ENGINEER WILDFIRE 3.0 PROGRAMININ TANITILMASI

Pro\ENGINEER WILDFIRE 3.0 PROGRAMININ TANITILMASI 1 Pro\ENGINEER WILDFIRE 3.0 PROGRAMININ TANITILMASI A Model Tree ( Model Ağacı ) sıralanır. Program Ekranı : Bu kısımda parça modelleme sırasında uygulanan işlemler B Browser Çizim Alanı : Bu kısım Pro\ENGINEER

Detaylı

1. Mutabakat.zip dosyası açılır. 2. Mutabakat klasörü içindeki Mutabakat.exe dosyası çalıştırılır.

1. Mutabakat.zip dosyası açılır. 2. Mutabakat klasörü içindeki Mutabakat.exe dosyası çalıştırılır. BA&BS MUTABAKAT PROGRAMI Kurulumu 1. Mutabakat.zip dosyası açılır. 2. Mutabakat klasörü içindeki Mutabakat.exe dosyası çalıştırılır. 3. Server ayarlarının yapılacağı pencere açılır. 3.1 Server Adı\instance

Detaylı

Bölüm 4 Microsoft Power Point Sunum Hazırlama

Bölüm 4 Microsoft Power Point Sunum Hazırlama Bölüm 4 Microsoft Power Point Sunum Hazırlama 4.1 POWERPOINT Sunu Programı Giriş Power Point sunu hazırlama programı, bir konu hakkında bilgi vermek veya herhangi bir ürünü tanıtmak gibi istenen anlatımları

Detaylı

SQL Uyarı Programı Kurulum ve Kullanımı

SQL Uyarı Programı Kurulum ve Kullanımı SQL Uyarı Programı Kurulum ve Kullanımı Kurulum 1. SQL Uyarı.zip dosyası açılır. 2. SQL Uyarı.exe programı çalıştırılır. 3. Üstteki ekran açılır ok. Butonuna basılır. 4. Ayarlar ekranı seçilir. 4.1 Server

Detaylı

FAKS SUNUCU EĞİTİM DÖKÜMANI

FAKS SUNUCU EĞİTİM DÖKÜMANI FAKS SUNUCU EĞİTİM DÖKÜMANI 1. Faks Tanımlama 1.1. Uygulamalar Santral Yönetimi Faxlar Fax Ayarları Ekranı açılır. 1.2. Yeni bir faks tanımlamak için Navigasyon Çubuğundaki Ekle düğmesi tıklanarak yeni

Detaylı

T.C. İçişleri Bakanlığı Bilgi İşlem Dairesi Başkanlığı Evrak Görebilirlik Kuralları Kullanıcı Kılavuzu

T.C. İçişleri Bakanlığı Bilgi İşlem Dairesi Başkanlığı Evrak Görebilirlik Kuralları Kullanıcı Kılavuzu T.C. İçişleri Bakanlığı Bilgi İşlem Dairesi Başkanlığı Evrak Görebilirlik Kuralları Kullanıcı Kılavuzu Mart 2012 İçerik 1.1 Kişisel Evrak Aramalarında Bulabileceğiniz Evraklar... 4 1.1.1 Kişisel Gelen

Detaylı

Görünüş çıkarmak için, cisimlerin özelliğine göre belirli kurallar uygulanır.

Görünüş çıkarmak için, cisimlerin özelliğine göre belirli kurallar uygulanır. Görünüş Çıkarma Görünüş çıkarma? Parçanın bitmiş halini gösteren eşlenik dik iz düşüm kurallarına göre belirli yerlerde, konumlarda ve yeterli sayıda çizilmiş iz düşümlere GÖRÜNÜŞ denir. Görünüş çıkarmak

Detaylı

AGSoft Rotatif Kredi Hesaplama Programı

AGSoft Rotatif Kredi Hesaplama Programı Programın Kullanımı AGSoft Rotatif Kredi Hesaplama Programı Genel: Bankaların belirli limit ve teminat (genellikle vadeli çek) karşılığında kullandırdıkları ve rotatif adı verilen kredilerin kullanılan

Detaylı

T.C. istanbul ÜNiVERSiTESi ÖĞRENCi BiLGi SiSTEMi. ÖĞRETiM ELEMANI KULLANIM KILAVUZU

T.C. istanbul ÜNiVERSiTESi ÖĞRENCi BiLGi SiSTEMi. ÖĞRETiM ELEMANI KULLANIM KILAVUZU T.C. istanbul ÜNiVERSiTESi ÖĞRENCi BiLGi SiSTEMi ÖĞRETiM ELEMANI KULLANIM KILAVUZU 1 1. Sisteme Giriş Nokta Üniversite Otomasyonu sistemini kullanabilmek için öncelikle Windows işletim sisteminde bulunan

Detaylı

1. VERİ TABANI KAVRAMLARI VE VERİ TABANI OLUŞTUMA

1. VERİ TABANI KAVRAMLARI VE VERİ TABANI OLUŞTUMA BÖLÜM15 D- VERİ TABANI PROGRAMI 1. VERİ TABANI KAVRAMLARI VE VERİ TABANI OLUŞTUMA 1.1. Veri Tabanı Kavramları Veritabanı (DataBase) : En genel tanımıyla, kullanım amacına uygun olarak düzenlenmiş veriler

Detaylı

AGSoft Vade Farkı Hesaplama Programı

AGSoft Vade Farkı Hesaplama Programı Programın Kullanımı AGSoft Vade Farkı Hesaplama Programı Genel: Değişik tarihlerdeki vadeleri olan borç ve alacakların ortalama vadelerinin hesaplandığı ve girilen vade farkı oranına göre işlem tarihinde

Detaylı

Kesit Görünüşler. Kesit Görünüşler

Kesit Görünüşler. Kesit Görünüşler Kesit Görünüşler Bir parçanın içkısmında bulunan delikleri, boşlukları belirtmek ve ölçülendirebilmek için hayali olarak kesildiği farzedilerek çizilen görünüştür. geometrisi bulunan parçalar daha kolay

Detaylı

Excel de çalışma alanı satır ve sütunlardan oluşur. Satırları rakamlar, sütunları ise harfler temsil eder. Excel çalışma sayfası üzerinde toplam

Excel de çalışma alanı satır ve sütunlardan oluşur. Satırları rakamlar, sütunları ise harfler temsil eder. Excel çalışma sayfası üzerinde toplam Microsoft Excel Microsoft Office paket programı ile bizlere sunulan Excel programı bir hesap tablosu programıdır. her türlü veriyi tablolar yada listeler halinde tutmak ve bu veriler üzerinde hesaplamalar

Detaylı

2. BÖLÜM: REGRESYON ANALİZİ

2. BÖLÜM: REGRESYON ANALİZİ 2. BÖLÜM: REGRESYON ANALİZİ Bu bölümde; Basit bir Regresyon Analizi EViews çalışma dosyası oluşturma EViews çalışma dosyasına veri girme EViews ta grup oluşturma EViews ta grafik çizme EViews ta yeni değişken

Detaylı

EK 2: VADELİ İŞLEM VE OPSİYON PİYASASI HATALI İŞLEM DÜZELTME KILAVUZU. 2.1 Hatalı Hesap: Orijinal emrin girilmiş olduğu hesaptır.

EK 2: VADELİ İŞLEM VE OPSİYON PİYASASI HATALI İŞLEM DÜZELTME KILAVUZU. 2.1 Hatalı Hesap: Orijinal emrin girilmiş olduğu hesaptır. EK 2: VADELİ İŞLEM VE OPSİYON PİYASASI HATALI İŞLEM DÜZELTME KILAVUZU 1. GİRİŞ Hatalı işlem düzeltmeleri 20 Aralık 2013 tarihinden itibaren üyeler tarafından yapılabilecektir. Hatalı işlem düzeltmelerinin

Detaylı