EGITIM PLANLAMASININ DEMOGRAFIE YÖNLERI

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "EGITIM PLANLAMASININ DEMOGRAFIE YÖNLERI"

Transkript

1

2 aouû aluau L tm^ >^ ^au/ ULH >UJ> Egitim Planlamasinin ílkelerl 9 TM EGITIM PLANLAMASININ DEMOGRAFIE YÖNLERI if.i.e.p.- I.I.P.E. *9,fuf i.deiocroix PARIS Ta Ngoc Châu 2 8. JUL Çev. Dr. Recide KABADAYI CENTRE DE DOCUMENTATION Ch ncfi*1smfa UNESCO : Uluslararaai Egitim Planlama«! EnstitüaU

3 Bu yayin. Birleçmiç Milletler Planlama ve Projeksiyonlar Kalkinma Fonu (FUNDPAP) araohgiyla Hollanda Hükümeti tarañndan finanse edilmiçtir. Birlesmis Milletler Egltlm, Billm ve Kültür orgütü (UNES CO) (Place de Fontenoy. 75 Parts 7) tarañndan 1969'da yayinlanmistir. Fransizcadan tngillzceye HEP (Uluslararasi Egltlm Planlamasi Enstltüsü) tarañndan çevribnisur. UNESCO HEP. 66/11.9/A Hollanda'da basümistir.

4 Çevirenin Önsözü, Uluslararasi Egitim Planlamasi Enstitüsü'nün (IIEP) "Egitim Planlamasimn llkeleri" adi altinda yayinladigi kilapciklardan bazilan 1974 yihnda Milli Egitim Gençlik ve Spor Bakanhgi tarafindan tûrkçeïeçtirilerek Talim ve Terbiye Dairesi yayinlan arasinda yayinlanmislardir. Elinizdeki serinin 9 numarali "Egitim Planlamasimn Demografik Yönleri" adii yaym bu dönemde turkçelestirilmemistir. Hem bu nedenle, hem de alana oían özel ilgím ve ülkemizde çag nüfusu ile ilglli egitim sorunlan konulannda daha fazla çalisilmasinin yararli olacagma inandigimdan orijinali Fransizca oían, bu kitapçigi Ingilizceden Tûrkçeye çevirmeyi uygun buldum. Kitapçigin Egitim Yönetimi Planlamasi ve Ekonomisi anabilim dalinda ögrenim gören ögrencilere, ulusal dûzeyde planlama sûrecine katilan uzmanlara ve genel bir görüs kazanma bakimindan tum egitimcilere yararli olacagma inaniyorum. Saygilanmla. Dr. Recide Kabadayi Arahk.1989

5 Egitim Planlamasinin Ukelei i Bu serideki kitapçiklar bachea iki grup okuyucu için yazilmisür: özellikle gelismekte oían ülkelerde egitim planlamasi ve yönetimiyle ugrasanlar ya da bu görevlere hazirlananlara; digerleri, yani, egitim planlamasi kavrami ile onun genel ulusal kalkinmaya nasil yardim edebileceginl genel olarak anlamaya çah an halk liderleri ve üst düzey memurlan gibi daha az uzmanlasmis olanlar. Kitapçiklar hem resmi ögretim programlannda hem de özel çahçmalarda kullanilmak üzere hazirlanmi lardir. Çagdas egitim planlamasi anlayisi, diger disiplinlerden bir çok uzmani bu alana cekmistir. Bunlar, planlamayi birbirinden oldukça farkli gorme egilimindedirler. O nedenle, serideki kimi kitapçiklann amaci, bu uzmanlann özel görüslerini birbirine ve kendilerinin yerini almak üzere yetistirilen yeni kusaklara aktanlmasina yardimci olmaktir. Öte yandan, görüslerdeki bu çeçitlilik olgusunun arkasinda, yeni ve gelisen bir birlik de gözlenmektedir. Gelismekte olan ülkelerin uzman ve yöneticileri, baska disiplinlerden gelmis olmakla beraber, öncü bir grubun zor ve acil egitim sorunlarini; daha önce örnegine rastlanmamis bir sekilde birlikte cözmeye çali malanyla olusan ve alandaki bilgi birikimine katkida bulunan temei ilke ve uygulamalan kabul etmeye baslamislardir. O nedenle, serideki kitapçiklann bir kismi da, bu ortak deneyim yaninda alanda elde edilebilen en iyi görüsleri ve üzerinde durulmasinin yararh olacagi düsünülen egitim planlamasmin seçilmi bazi yönleri hakkindaki deneyimleri vermektedir. Alandaki okuyucular özgecmiseri bakimindan önemli derecede farklilik göstermektedirler. Buna bagli olarak, yazarlara kimileri için siradan, kimileri içinse muamma sayilabilecek konulari, en basindan, teknik terimleri de açiklayarak ele alma ve bazi uzmanhk dallan dismda, hem konunun yabancisi olan okuyucularin

6 düzeylne inmek hem de bilimsel standartlan koruma gibi güc bir görev verilmistir. Bu yaklasim, kitapçiklann, genel okuyucu tarali-, ndan kolaylikla anlasilmasim saglayan bir üstünlüge sahiptir. Seri, Wellington'da, Yeni Zelanda Egitim Arastirmalan Kurulunda C. E. Beeby'in genel editörlügünde belirli bir desende planlanmis olmakla birlikte, yazarlann ileri sürdükleri görüslerde olabilecek farklilik ve hatta çeliskilerden kaçmmak gibi bir girisimde bulunulmanustir. Enstitü, bu yeni ve hizla gelisen bilgi ve uygulama alaninda kusursuz ve resmi bir doktrinin ortaya atilmasimn zamanindan önce yapilmis olacagi inancindadir. Buna paralel olarak UNESCO ya da Enstitü tarafindan paylasilmayan ve sorumluluklarim yazarlann kendilerinin tasidigi görüslerln uluslararasi platformda tartisilmasi yararh olacaktir. Daha kisa bir söyleyisle, birle ik deneyimleri dûnya ûlkelerinin önemli bir bölümünü ve bir ^ çok bilim alamm kapsayan yazarlann görüslerinden bir kesit alma zamammn geldigi anlasilmaktadir.

7 Önsöz Egitim planlamasiyla ilgili oían ve bu konuda yazanlar olarak hepimiz ayni sikintüi sorunla karsilasmaktayiz : Alan hemen her boyutunda öylesine kapsamh ve degiçken kl kendimlzi zaman zaman bu biüm alaninda bizim bildiklerimizden daha fazla bllen uzmanlann yamsira caliçiyormus gibt hissetmekteylz. Bu, herkesin kendi bilgisizllgini kabul etmeye yatkin oldugu sürece zayrfhktan çok bir güclüluk kaynagidir. Ne var kl, bilgisizligi kabul etmek her zaman o kadar kolay degildir. Yillardir tamdigimiz bir dastla karsilastigimizda adini unuttugumuzu çaskinhkla fark edip sormaktan nasil çeklnlrsek, bilgisizliglmlzi ltlraf etmekte o denli zordur. Planlama içinde çogumuz alanin teknlk terim ve kavramlan karsisinda açagi yukari dlger dlslplinlerden gelen meslekdaçlanmizla ayni konumdayiz. Günlük dilde ve konferanslarda yüzlerce kez tekrarladigumz ve kullandigirmz bu teknlk sözcüklerln ne anlama geldiklerinl sormakta bazen çeklngen davramnz. Belirli blr anlamda tarn olarak lfade buldugunu dücündügümüz sozcükler birde bakiyoruz kl günlük dilde her yerde her zaman kullanilan sankt moda sozcükler hallne gellveriyorlar. Bu durum Dr. Ta Ngoc Chau'nun kltabinin tarn zamaninda yazüdigmi göstermekte ve kitabin degerini arttirmaktadir. Demograilk bulgular çokluk egitim planlannin kendileri üzerine insa edlldlkleri temellerdir. Ostyapidan sorumlu olanlar kullandiklan terim ya da ürettikleri sayilann dogru anlami hakkinda bulanik olurlarsa yaptiklari isln üstesinden gelemezler. Yeteneksiz bir planlamacinm yapabilecegl en kaba hata demograilk deglslkliklerln egitim plañían uzerindekl etkilerinl kismen ya da bütünüyle yok saymaktadir. ote yandan, yayinlanan demograilk verilerin yalnizca görünüctekl degerini gözönune almakta bunun kadar tehlikelldir.

8 Ta Ngoc Châu açiklamalarinda her iki uca karsi uyanlarda bulunmaktadir. Kendisinln kitapçigi, son kisminda yararh bir liste sunmakla birlikte bir demograflk el kitabi olma iddiasinda degildir. Demograflk analizler ve nüfus kuramlan gibi ana konulann bu uzunlukta bir yayinda yer almasi düsünülemezdi. Ancak zeki bir okuyucu bile, demograflk verilerin egitim planlamasindaki önemi, sayilara nasil ulasildigi, nasil gafìl avlanip tuzaklara düsebilecegi konularmda uyanik olmazsa bu kitabi okuyamaz. Yazar, demograflk teknikleri hayranhk uyandiracak bir ölcülükte açiklamaktadir. Ona göre, demograflk teknikler hakkinda, nihai sonuçlann kesin güvenirlik simrlan bilinmek durumunda kahndigi zaman bilgi sahibi olunmalidir. Amaci, okuyucuya teknik sureçleri derli toplu sunmak ve kavramlari açikhga kavusturmak olan bu kitapçik için Enstitü, Fransiz geleneklerinde yetismis bir yazar bulmakla sansh sayilabilir. Vietnamh olan Ta Ngoc Châu lisans derecesini Paris'teki Siyaset Bilimleri Enstitüsünden almistir. Daha sonra, US. Stanford Oniversitesinde bir yil ögrenim gören yazar doktora derecesini yine Paris'te Ekonomi Bilimleri Fakùltesinden almis olup HEP ögretim üyesi olmadan once bu Fakültede asistan olarak çaliçmistir. Yazar egitim planlamasina olan ilgisi nedeniyle demograflye yönelen bir ekonomist olup, bir demograf olmadigini israrla belirtmektedir. Bu durum kitapçiga özünde pratik olma niteliginl kazandirmaktadir. Kitapçik alanda çahsmakta olan yönetici ve plancilarla, yetlsmekte olanlann acil kullammlan için yazilmistir. Eser, plancilan birer demograf yapmak niyetinde degildir. Daha çok, demograflk bulgulan -özellikle de projeksiyonlan- plancilann giiven ve temkinle kullanmalanna yardim etmeyi amaçlamaktadir. Kitapçik güvenilir verilerin zor bulundugu ve demograflk projeksiyonlann varsayimlara dayandinldigi gelismekte olan ülkelerde özel bir degere sahiptlr. Zira, demograflk projeksiyonlar; ulke düzeyinde, kendilerini temei alarak egitim planlanni insa edecek uzmanlann, sayilan ustaca yorumlamalanni gerektirmektedir. C. E. BEEBY Serinin genel yônetmeni

9 ìcindekfler Girls. 8 Blrinci Kisim NÜFUSUNYAPISIVEEórrlMEErrKlLERl 9 Bölüml. Nüiusun Sayimlan ve Nüfus Yapisinin lncelenmesi Nüfus Saynn tfcferl 11 2 I>mografik yerllerjn Görell Degeri 12 a òmeklemeden Gelen Hatalar. 12 b. Taramalann ôrgûtlenmesinden Gelen Hatalar 12 c. Göztem Hatalan. 13 Bölüm II. Yaca ve Cinsiyete Göre Nufusun Yapisi Hatah Yas Verllerl ve Yas Piramidini Ayarlama Yöntemtert 16 a Yas Plramldjnin DüzelülmesL 18 b. On Yillik Ya Gruplannin Bes Yilhk Yas Gruplanna BötonmesL c. Bes Yillik Yas Gruplannin Tek Yas Gruplanna BöIunmesL Nüfusun Yas Yapsi ve Egltlmsel Geliçme. 21 a YasYapisiveOgretmenGerekslnimlerL 21 b. Yas Yapisi ve Egltlmsel Harcamalann Gerekll Yükü 22 c Ya YapiaveOkulla inaoranjan. 25 d Ögretmenlerin Yas Yapisi ve Bunun Istihdam ve Ögretim Personellnln Maliyeti Ozerlndekl Etkllerl 29 Bölüm III. Ekonomlk Faaliyetlere Göre Nüfus Yapisi ve lnsangücü GereksinlmlerinlnTahminl Sorunlan. 31

10 1 Ekonomik Olarak Aktlf ve Pìaslf Nüfus 31 a Akttf Nüfusun Tarami. 32 b. AkUfNûfuslar Yaça ve Cinsiyete Göre Aktlflik Oranbn Nüfusun Ekonomik Faallyet Sektörlerine Göre Dagüimi Nüfusun MesJeklere Göre Dagdnru. 34 Bölüm IV. Nüfusun Cografi Dagüimi ve Egitlm Kurumlannin Yerlerinln SeçtaiiSorunu Nüfusun Cografi Dagilimimn ôiçûlmesl 36 2 Okul Yerterlnin BelirlenmesL 38 Ikinci Kisim NÜFUS DEGlSÎMLERt VE BU DEGlSlMLERtN EGlTlM FLANLAMASINAGETtRDlKLERf 41 Bölüm I. Dogumbr Dogumu ôiçxne YöntemierL 42 a Kaba Dogum Ha. _ 42 b. Dogurgmbkita Baa Olkeferde Dogum EgÜlmlerL 44 Bölüm IL Otümler Ötumü ôlçme Yöntemtert 49 a Yasa Göre olümlülük Hizian. 49 b. Yasam Tabldan ÇesttH Olkelerde ölüm EgfltmferL 56 Bölüm III. Nüfus Büyümesi ve ôgrnecl Sayilannm TahminL 60 1 Nüfus Büyümesi._ 60 a Nüfusun Dogal Büyüme tta. 61 b. Orane Ita Nüfus Prjeksiyonlannin Haarlanmasi. 65 a Sag Kalanlann HesaplanmasL 66 b. Dogum Ftojekslycnlan ögrenci Sayilannin Tahmln EdllmesL 70 a Ulusal óicekte b. Yerd öigekte. _ 73 Sonic. 76 EKLER Bes Yillik Yas Gruplanm Tek Yas Gruplanna Bölme 77

11 Giri? Demografìk analizler insan gruplan üzerinde yapilan lncelemeler olarak tanimlanabilir. llgill çalismalarda görülen yaklasimlardan birl, demografìk gerçekleri açiklamaya ve bu gerçeklerin arkasindakl nedenleri bulinava ugrasmaktadir. Buna kuramsal demograflk anallz deneblllr. Diger bir yaklasim katiksiz betimsel nltelikte olup "nüfusun istatistiksel betlmlemesi" ile sona ermektedlr. Gerçekte ikisi arasindakl ayinm bu kadar açik degildir. Ancak, nüfus tahminlerlnin de demograflk anallz islemleri olmadan yapilamayacagi açiktir. Hangi yaklasim kullamlirsa kullanilsin, amaç ve yöntemde blrbirlnden farkh iki olasi çahsma alani bulunmaktadir. Bunlardan birlnde, ligi, nüfusun o siradaki gerçek durumu üzerinde yogunlasabillr. Genellikle duruk nüfus çalismasi seklinde adlandinlan bu tur çalismalarda üzerinde durulan ey nüfusun durumu; baska bir söyleyi le; nüfusun yapisi ve bilesimidir. Öte yandan, iklnci çalisma alaninda ligi, nüfusun dinamik yönü oían nüfus egilimleri üzerinde yogunlasabilir. "Nüfus hareketleri" çeklinde de adlandinlan nüfus egilimleri; özellikle ölümler, evlilikler ve dogumlar gibi belirli demograflk etmenlerce belirlenmektedirler. Uygun olsun diye, bu kitapçikta sözü edilen geleneksel ayinma uyularak Birinci kisunda nüfusun yapisi ve onun egitim sorunlan üzerinde etkileri; lkinci kisunda ise nüfus egilimleri ya da hareketleri ile bunlann egitim planlamasi üzerindeki etkileri üzerinde durulmaktadir.

12 Birinci Kisim NÜFUS YAPISI VE EÒÌTÌME ETKÍLERÍ Daha once belirtildigi gibi, herhangi blr nüfus yapisimn incelenmesi; onun blleslmi -önceden belirlenen ölcütlere göre dagüimi- üzerinde inceleme yapmaktir. Egitlm planlamacisi çesitli nedenlerle nüfusun dagilimi; özellikle de nüfusun ya ve cinsiyet yönünden dagilimi lie llgilenebilir. Bu, kendisine, her türlü egitlm politlkasi için blr çikis noktasi ve temei oían okul çagi nüfusunun göreli büyüklügünü ölcme olanagi saglar. Egitlm planlamacisi lkinci olarak, nüfusun ekonomik faaliyet sektörlerlne göre ve her sektörün kendi Içinde mesleklere göre dagilimi lie llgilenebilir. Insangücü gereksinimlerinin 1 tahmin edilebilmesinln ancak; ekonomik faaliyet sektörleri ve mesleklere göre hesaplanan nüfus dagilimlannin dogru bilgilere dayandinlmasiyla olanakli olacagi acikür. Buradan harekeue teknlk, mesleki ve yûksek ögretim hedefleri de saptanabilir. Ücüncü olarak, egitlm planlamasi egitimln maliyetl ve ayni zamanda okullann yeri, büyüklügü ve tiplerinln seçimlni etkileyen nüfusun cografl dagilimi ile ilgilenebilir. Kltapçigin nüfus yapisi hakkindakl bu bölümünde yukaridaki üc yönün incelenmesiyle yetlnilmektedir. Ancak daha önce nüfus yapisini analiz yöntemlerl ve özel nüfus sayimi teknikleri üzerinde kisaca durmak gerekmektedlr. 1 Tum etmen sertlerinin, insangücü gereksinlmleri üzerinde etkisi olabilece&nl ve genellikle böyte gereksinim tahminíerin yaidagúc olacagi hatuda adusmabdir. 9

13 Bölüm I Nüfus Sayimlan ve Nüfus Yapisinin incelenmesi Hükümetler, her zaman ne kadar kisi yönettiklerini bilmek geregini duymuslardir. Böyle gerçeklerin sayüan; silahh kuwetlerin askere alma kapasitesini saptama, vergi yükünü dagitma ve topragin esitçe dagitimi gibi islerde gerekhdir. Devletin islevleri arttikça ve etklnlik alanlari genisledikçe nüfus sayimlan daha da önemll hale gelmekte ve toplanmasina gereksinim duyulan bilgi sürekll artmaktadir. Son zamanlarda nüfus sayimlan yalnizca nüfusu sayma islevlyle yetlnmeylp daha da Ueri giderek, planlamacilara cok genis ve cesiti! bilgiler elde etme olanagini saglamaktadir. Giderek daha karmasik operasyonlar haline gelen nüfus sayimlannin gerçeklestirilmesi de daha çok sayida ve daha fazla uzmanlasmis personel gerektirmektedir. O nedenle, maliyetler büyük ölcüde yükselmektedir. Ote yandan, sayimlar ilkesel olarak"nüfusun tümünü kapsadiklanndan operasyonlann büyüklügü ve toplanmasi gereken istatistiklerin çeçitliligi ve fazlahgi gibi nedenlerle de sayim verilerinin döküm ve aynm islemleri oldukça uzun bir zaman alabilmektedir. Oysa, nüfus analizlerinde diger alanlarda oldugu gibi, istatistiksel veriler hemen açiklanmazsa, degerlerini bir ölcüde kaybederler. Elde edilen veriler yalnizca bilimsel ilginin doyurulmasi amacini tasimayip hepsinden once, planlama sürecinde yardim ederler. O nedenle, verßere olabildigine çabuk sahip olmak gerekmektedir. Süreci hizlandirmak için çogu kez soru sayisi sinirlandinlmaktadir. 10

14 Çesitli nüfus sayimi yöntemleri bulunmaktadir. Hangi yöntemin seçllecegi büyük ölcüde eldekl olanaklara ve operasyonda kullanilabilecek personel sayisina baglidir. 1. Nüfus Sayum Tipleri Nüfus sayimlan toplanan verilerin dogruluguna göre asagidaki sekilde siruflandinlabillr : L Tarn nüfus sayimi 2 Örnekleme tarama 3 Gerçek nüfus sayimi yoklugunda yapdan tahmin. Açikça görüldügü gibi, tarn nüfus sayimi en aynnüli ve dogru sonuçlan veren yöntemdir. Ulke sinirlan içinde yasayan herkesle iliskl kurulup bunlann her birinden ayri ayri veri toplanmasmi gerektirmektedir. Ancak aynntih ve toplam nüfus sayiminin fazla harcamayi ve çok sayida personelin istihdamini gerektirecegi kolaylikla anlasilmaktadir. O nedenle, tarn nüfus sayimlan yerine, örnekleme tarama nüfus sayimi yöntemi kullanilmak zorunda kalinabilir. Bu durum, nitellkli personel sikmtisi ve özellikle finansman kaynaklannin yetersizliginden dolayi, gellsmekte olan ülkelerde görülmektedir. Hemen her nüfus sayimi gözlem hatalanni beraberinde getirmekle birllkte, örnekleme tarama yöntemi ek olarak; ömeklemenln bütünü gerçekten temsll edemiyebilecegi olasihgmdan kaynaklanan kendlne özgü bir tür hatayi da tasimaktadir. Bununla birllkte, örneklemle yapilan nüfus sayimlannda is, sonuçta daha iyi egltilip denetlenebilen daha kücük bir kadro ile gerçeklestirilebilir. Böylece, gözlem hatalan da önemli ölcüde azalülabilir. Son cözümlemede iyi yönetilmis bir tarama nüfus sayiminin yetersiz kosullarda örgütlenmis tarn nüfus sayimindan elde edilen verilerden daha iyi sonuçlar verdigi görülebilir. Herhangi bir tarn nüfus sayiminin ya da örneklemle tarama nüfus sayiminin yoklugu halinde, nüfus tahmini, kismi sayimlara, (tanmsal, okul vb.) seçim kayitlan, vergi sicilien ya da dagiüm servislerinin listeleri gibi özel kayitlara dayandinlarak yapilabilir. Kuskusuz, her tahmin isleminde toplama ulasmada kullamlan simflama hatalan kadar, katsayilardan ya da diger uyarlama etmenlerinden ileri gelen ve toplam nüfusu etkileyen hatalar da ortaya çikabilir. O nedenle, böyle tahminler büyük bir dikkatle kullanilmahdir. Tarn nüfus sayimi isleminin tercih edildigi ülkelerde bile, nüfus 11

15 sayimlan göreli olarak uzun aralarla gerçeklestirilebilmektedir (örnegln on yü). O nedenle, en büyuk sorunlardan biri, nüfus sayim yillan arasindaki yüar içln demograflk veri elde etmektlr. En emin yöntem sürekli nüfus kayitlan tutmakür. Bu, belli blr zamanda ulusal topraklarda yasayan her birey için bir kart hazirlanmasi, bunlara tum dogumlar ve topraklara yeni girenler içln yeni kartlann eklenmesi; tum ölümler ve ülkeyi terkedenler için kartlann çikanlmasiyla gerçeklestirilebilir. Böyle kayitlarla nüfusun büyüklügünü ve yapisini saptamak her zaman olanaklidir. Sürekli nüfus kayitlannin tutulmadigi yerlerde, önceki iki nüfus sayrmi arasindaki egilimler temei alinarak tahmin yoluna gidilebilir. Ancak geçmiste gözlenen egilimlerin gelecekte de ayni sekilde devam edeceginin hiçbir garantisi olmadigindan dogru olmayan sonuçlar üretilebilir. Yasa göre sag kalma oranlan ve dogurganhk hizlan bilindigi ölcüde, son nüfus sayiminin verilerinden giderek projeksiyonlar yapmak da mümkündür. Bu konu Ikinci Kisim'da ele alinacaktir. Buraya kadar, genel nüfus sayimlanni gerçeklestirmede kullanilan birkaç yöntem tanitilmaya çahsildi. Bu açiklamalardan nüfus sayimi gerçeklestirme islemlerinin karmasikligi ve özellikle gerekli olanaklar elde olmadiginda dogru demograflk istatistiklere ulasmada karsüasilan güclükler ve demograflk verilerin genellikle niçin hatasiz olmadigi simdiden anlasüabilmektedir. 2. Demografik Verilerin Göreli Degeri Nüfus sayimlannda üc tür olasi hata görülebilir. Bunlar örneklemeden, taramalann örgütlenmesinden ve gözlemden kaynaklanan hatalardir. a Ômeklemden Kaynaklanan Hatalar Daha önce görüldügü gibi bu tür hatalar seçilen örneklemin evreni temsil edemlyebilecegi olasiligindan kaynaklanmaktadir. O nedenle, bu tür hatalar örneklemenin büyüklügüne (örneklem ne kadar büyük olursa, gerçege yaklasma cansí da o kadar artar) ve kalitesine, yani örnekleme lsleminde görevli personelin yetenegine dayanmaktadir. b. Taramalartn Örgütlenmesinden Gelen Hatalar Demograflk taramalann örgütlenmesl özellikle gelismekte olan ülkelerde güc ve kritik bir konudur. Alt yapi yetersizliginin (daginik ve bazen de gezici olan uzak gruplara ulasmada azgelismis ve kötü 12

16 iletisim agían gibi engelleyici iki etmen bir araya gelmistir.), yöre ve iklim sorunlannin nüfus sayimi islemini ve kontrolünü kisitlayacagi açiktir. Bundan baska, bu guç taramalann yürütme yetenegine sahip yetistirilmis ve ayni zamanda böyle kötü kosullara ragmen çalismaya istekll uygun sayim görevlilerini bir araya getirmek kolay degildir. Sonuçta tarama süresince toplanan bilgilerin kalltesi, sayimcilann yeterliligine ve vicdanlanna kalmaktadir. c. Côzlem Hatalari Gelismekte olan ülkelerde gözlem hatalannin da göreli olarak daha fazla bulunmasi eglllmi vardir. Demograflk veriler çogunlukla bireylerin bildirimlerinden elde edilir. Buna bagli olarak nüfusun bir bölümü okuma yazma bilmiyorsa ve bunlann zaman ve tarlh kavramlannm bellrliligine verdikleri önem çok azsa, bildirimlerln dogru olmama olasdigi çok fazladir. Yanhs bildirimler de -yani kasitli olarak verilen yanhs bildirimler- göz önüne alinmalidir. Nüfus sayimi sorulannin yöneltildigi bireyler, bu sorulari kendllerinin askerlik ve vergi yükü glbl yükümlülükleri üzerlnde olumsuz etklleri olabllecek bir tür hükümet sorusturmasi oldugundan kusku duyduklannda ve sorulann tasidigi anlam ve amaç anlasilmadiginda, bu tür bildirimler verllebiur. Bireyln yasamindaki bazi gerçeklerl söylemeslnl yasaklayan tabu ve batü inançlann bulundugu durumlar da görüleblllr. O nedenle, insanlara güven duygusu verilmesi, bilgilerin neden toplandiginin açiklanmasi, kisaca onlarin içten katiliminm saglanmasi gerektiginden, nüfus sayimcilannm görevlnln ne kadar önemli ve hassas oldugu açikça görülmektedlr. Sözü edllen etmenlere bagli olarak nüfus sayimi lslemlne kansan hatalar, yönlerl -yukari ya da asagi- ve göreil büyüklükleri bllindigi ölcüde düzeltilebllir. Bazen kontrol nüfus sayimlan yapilmasinin nedeni budur. Kontrol nüfus sayimi Ile önceki nüfus sayimi sonuçlannm karsilastinlmasi sonucunda hatalann türünü, yönlerlnl ve göreli büyüklüklerlni bulmak olanakhdir. Demografik verller siklikla hatah olmakla blrllkte egitim planlamacilan egitlmsel hedeflerl belirlerken ve bellrll kararlan alirken ylne de onlan temei almak durumundadirlar. O nedenle, planlamacilar verilerin elde edills yöntemlerl ve özelllkle dogruluk derecelerl hakkinda bllgi sahlbl olmalidir. Böyle Istatistlklerin göreli degerlnl, çali malarinda daima aklinda tutmali ve planlannda uyarlama Içln belli bir pay, ya da yer ayirmalidir. Böylellkle nüfus tahmlnlerlnde yapilmis olan hatalann etklleri giderilebllir. Nüfus sayimlannda toplanan bilgilerin en önemli maddelerlnden birl, nüfusun yas yapisinin (age structure) saptanmasina olanak veren her bireyln yasidir. 13

17 Bölüm II Ya ve Cinsiyete Göre Nüfusun Yapisi Ya ve Cinsiyete göre nüfusun yapisini incelemenin en basit yöntemi "yas pramidi" gellçtircnektir. örnek olarak Sekil l'de 1968 yihndaki Fransa nüfusu için geliçtirilen ya pramidi verilmektedir. Ya yapisina göre nüfusun incelenmesi, ülkenin demografik geçmisini özetleyip Ikinci kisimda görülecegi gibi, bir ölcüde nüfusun gelecekte gösterecegi egilimleri de olabildigince belirledlginden, demografik analizlerde çok önemlidir. Nüfusun yas yapisi, ülkenin demografik geçmisini özetler. Zira her yas. ya da yas grubunda bulunan birey sayisi : a. Gelinen kusak ya da kusaklardaki dogum sayisma; b. Ölümlerin bu kusak ya da kusaklar üzerindeki etkisine; c. Çesitli zamanlardaki göc boyutlan ve göcmenlerin yaslanna dayanir. Sonuç olarak, nüfus pramidinin yakindan incelenmesi herhangi bir ulke nüfusunu etkileyebilen geçmi olaylann anlasilmasina yetecektir. Fransa'nin yas pramidi (Çekil 1) Ikinci Dünya Savasj'nm etkilerini açikça göstermektedir. Sava yillannda dogum sayisimn büyük ölcüde düstügü görülmektedir. Fakat bu düsüsün yeri, savas sonrasi yillarda ( ) görülen çokluk "Dogum Patlamasi" olarak isimlendirilen dogum artici ile doldurulmustur. Dogum arü hi2indaki düsüsün bu noktada son derece hafif olmasma ragmen dogum patlamasi görünü e göre, 1951'de sona ermi tir. Birinci Dünya Sava i'nin demografik etkileri de ayni ekilde incelenebillr: Savas yillannda ( ) aym dogum yetersizligi ve savas sonrasi ( ) yillannda benzer bir dogum arü i gözlenmektedir. Bundan baska yillan arasi dogan kusakta yüksek dere- 14

18 EKÍL1 FRANSA NÜFUSU : 1 OCAK 1968 DEOERLENDÍRMESÍ rollini 71I1 Ol Kaynak : Paris : Institut national de la statistique et des études économiques, 1968.

19 cede beklenmedik erkek ölüm orani gözlenmektedir, bunlar savas yillannda askere ahnabilecek yaca gelmis olanlardir. Bu tür bilgiler yas pramidindeki düzenslzllkler yorumlanarak elde edilebllir. Ancak sonuçlann dogru olmasi için piramittekl düzenslzllkler gerçek olmahdir. Yanl, gerçek olgulara dayanmah, bireyler tarafmdan verllen yanhs bildlrimlerden kaynaklanmamahdir. 1. Hatali Ya VerUeri ve Ya Piraxnidini Ayarlama Yöntemleri Yas plramidinln kurulmasi cabalan çokluk genel nûfus sayimlan sirasinda verillr. Sayimcilar yalnizca nüfusu saymazlar, ayni zamanda blreylerln bildlrimlerine göre yaslanni da saptarlar. Buna ragmen natali ve hatta yanhs bildirimler elde edebilirler. Hatali blldlrlmler kaç yasinda oldugunu kesln olarak bllmeyen ve bu nedenle yaklasik rakamlar veren blreylerden; yanhs bildirimlerse kaç yasinda olduklanni bildlkleri halde su ya da bu nedenle degisik bilgl verenlerden gellr. Erkekler yaslanni, 18 yasina gellndiginde ortak topraklardan pay alma glbi bazl olasi yararlar ugruna yükseltlrken, kadinlar da kücültebillr yili nüfus sayimma göre Türklye Içln olusturulan yas plramidlne bakildiginda, hatali bildirimlerin hangl sonucu verdigl kolayca görüleblllr. Nüfus sayimi sirasinda aliñan blldlrlmlere göre yapilan bu yas plramidlne bakildiginda (Bakiniz Çekll 2) sonu 0 ve 5 lie blten sayilann ne kadar fazla oldugu hemen göze çarpmaktadir. Ayni ekllde yaslannm bu seçkin sayilardan blr a agi ya da blr yukan sayilarla blttlglnl bildlren blreylerln bulundugu da dikkati çekmektedlr. (9 ya da 1 ve 4 ya da 6 ile blten yaslar) 0 ya da 5 ile blten sayilann terclh edilen gözde ya sayilan olmasindan baska, çlft numaralar bile tek numaralardan dalia fazla yeglenmistlr. 0 ya da 5 ile biten yaslara dogru yönelme ve daha az da olsa çift saydarin tek sayilara yeglenmesl, yalniz Türklye'ye ozgù degildir. Bu durum, nüfus çogunlugunun dogru yas bilgislne sahip olmadigi tum ülkelerde görülür. Çeçitii yas sayilanna yönelme ve buna bagli olarak bildirimlerin yanhçhk derecelerini olçmek lçln bazi testier bulunmaktadir. Bunlar arasmda Whipple, Myers ve Bachi testleri, en çok bilinenleridlr. Blrle mis Milletler Sekreterligi de kendi yönteml salikver- 16

20 ÇekU2 YACA. ClNSÍYETE VE BEÇ YILLIK YA? GRUPLARINA GÖRE TORKIYE NOFUSU, 1945 Kaynak : United Nations, Methods of Appraisal of Quality of Basic Data for Population Estimates. New York: 1955, s. 34

21 mektedir. 1 Çekil 2'de veiilen yas piramidi kuskusuz hemen kullanüabilecek dûzeyde deglldir. O nedenle bazi ayarlamalar yapilmalidir. Her zaman gerçege bakisin kaybedllme egillml olàsihgi bulundugundan. hemen belirtelim, dûzenlemenin temei amaci gerçege olabildigince yakin verilere ulasmaktir. Amaç daha dûzenli, diyelim daha estetik ya da bazi "model" yas piramitleriyle daha uyumlu blr yas piramidi olusturmak degildir. Ulusun demografik geçmisinden gelen düzensizlikler ayarlama yapmak bahanesiyle silinmemelidir. Ornegin, Fransa'nin yas piramidinde gözlenen düzensizlikler bûyûk ölcüde geçmisteki olaylarla açiklanmaktadir. a Yas Ptramidinin Dûzeltilmesi Hatali yas bildlrimlerl 0 ya da 5 le biten sayilann çekiciliginden geldigine göre, yaslarin birbirini izleyen beser ydlik gruplar halinde gruplanmasi hatalari azaltir. Zira her 5 ydlik grupta 5 ya da O ile biten bir sayi bulunacaktir. Bu Tûrkiye yas piramidi için yapilmistir (Gölgeleme yapümadan gösterilen kisurt). Bu birinci düzeltmeden sonra hâlâ bazi düzensizlikler,-geçmis olaylar açiklanmamis- 2 varsa ve bu dûzensizliklerin sayim ya da bildirim islemindeki hatalardan kaynaklandigindan kuskulanihyorsa, her grubu önceki iki ve izleyen iki grupla birbirine baglamaktan olusan bir yöntem uygulanabilir. S 0 ele aliñan yas grubundaki sayiyi; S., ve S. 2 önceki yas gruplanni ve Sj ve &j ise izleyen iki yas grubunu temsil ederse, düzeltme formula asagidaki glbidir. s l = (- s S -i + 10 S 0 + 4S, - SJ S' kuskusuz ele aunan yas grubu içindeki dttzeltilen sayidir. Verlier çok hatali oldugu zaman "düzeltme" yöntemi oldukça kullanish ve yararhdir. Ancak büyuk bir dikkatle kullamlmahdir. Zira, bu yöntem her türlü düzensizlikleri hiçbir ayirim yapmadan gerçek düzensizlikler kadar, yanlis bildirim ve siniflamalardan gelen düzensizlikleri de silmektedir. Ek olarak, bu yöntem önceki i Bu kuapçiogw amaç ve kapsarm düfünuldügúnde bu testlertn tanimummasma girmele olanakh deglldir. ílgiíi okuyucular BlrlesmLs Muletier tarafindan yaywjanan el kitabmda çok açtk bir açûdama bulabturier. Methods of Appraisal of Quality of Basic Data Population Estimâtes, ss Tûrkiye öme inde 5-9 yas grubuna göre 5 yas altindaki çocuklann az sayida almost, belki tkinci Dürtya Savast sirasmdaki daha düsük do um omni ve bebek ölümlerindeki artillarla açiklanabtlir. 18

22 lkl grup, lzleyen ikl grup ve ilgllenllen grup lçlndekl sayilann bilinmeslnl gerektlrlr. O nedenle, 0-4 ve 5-9 yas gruplanna ya da 70'in ustûndekl yaslara uygulanamaz. Yetmlsin ûstûndekl yas gruplan dogal olarak egitim planlamacisinin dolaysiz ligi alani içinde degildir. Ancak egitim planlamacisi. 0-4 ve 5-9 yas gruplan lçin, olanakli, en kesin bilgilere sahip olmalidir. 5-9 yas grubu lie ilgili olarak nûfus sayuni sonuçlan diger yaslara göre genellikle daha dogrudur. Ebeveynler bu grup lçlndekl çocuklanmn yaçlanni oldukça dogru tahmln edebilmektedlrler. Ancak çocuklanm okula daha erken gönderebllmeyl umarak, onlann yaçlanni bazen büyük gösterdiklerinden, ylne de bazi yanlis bildirimlere rastlanmaktadir. Öte yandan. deneyimler, 0-4 Yas grubu lçlndekl çocuklann sayim lsleminin çokluk tamamlanmamis oldugunu göstermektedir. Bu grupta genellikle sonuç daha dûsûk tahmln edilmektedir. O nedenle, sayilar, lhtlyatla kullanilmab ve gerçekleçtlrllebillrse, kontrol sayim sonuçlan kullanilarak dûzeltilmelidirler. b. On Yitlik Yaç Cmplarmrn Beç Ydlik Yaç Gruplanna Bôlûnmesi Nûfus lstatistlkleri yalmzca hatali degli, bazen de yeterli aynntida olmayabilirler. ôrnegin, elde bulunan bilgller yalmzca 10 yilhk yas gruplanna göre dûzenlenmls olup 5 yillik gruplara göre dûzenlenmls bilgilere gerekslnim duyulabilir. Böyle bir durumda asagidaki formûl kullanilabilir. 4 : llgul on yilhk grubun içinde yer alan bireylerin sayisi f_! : Ilgili gruptan bir öncekl on yillik grup lçlndekl birey sayisi f + i : Ilgili gruptan bir sonraki grup içindeki blrey sayisi 4 : Ilgili on yillik grup içindeki ilk 5 yilkk grup içindeki birey sayisi 4 : Ilgili on yillik grup içindeki iklnci 5 yilhk grup (Bu u çikartma i lemi ile elde edilir. f b = 4 -Q- Elde asagidakl sayisal dagilimin bulundugu varsayilirsa : Taf Grubu Sayi

GTIP 691090: SERAMIKTEN MUSLUK TASI, LAVABO VE AYAKLARI, KÜVET, BIDE, PISUAR VB; DIGER

GTIP 691090: SERAMIKTEN MUSLUK TASI, LAVABO VE AYAKLARI, KÜVET, BIDE, PISUAR VB; DIGER GTIP 691090: SERAMIKTEN MUSLUK TASI, LAVABO VE AYAKLARI, KÜVET, BIDE, PISUAR VB; DIGER AGUSTOS 2009 Hazirlayan: Mesut DÖNMEZ 1 GENEL KOD BILGISI: 691090 GTIP kodunun üst kodu olan 6910 GTIP koduna ait

Detaylı

C.Can Aktan (ed), Yoksullukla Mücadele Stratejileri, Ankara: Hak-İş Konfederasyonu Yayını, 2002. DÜNYADA VE TÜRKİYE DE İNSANİ YOKSULLUK

C.Can Aktan (ed), Yoksullukla Mücadele Stratejileri, Ankara: Hak-İş Konfederasyonu Yayını, 2002. DÜNYADA VE TÜRKİYE DE İNSANİ YOKSULLUK C.Can Aktan (ed), Yoksullukla Mücadele Stratejileri, Ankara: Hak-İş Konfederasyonu Yayını,. DÜNYADA VE TÜRKİYE DE İNSANİ YOKSULLUK İnsani yoksulluk (human poverty), Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı

Detaylı

GTIP 130219: DIGER BITKILERDEN ELDE EDILEN BITKISEL ÖZSU VE HULASALAR

GTIP 130219: DIGER BITKILERDEN ELDE EDILEN BITKISEL ÖZSU VE HULASALAR GTIP 130219: DIGER BITKILERDEN ELDE EDILEN BITKISEL ÖZSU VE HULASALAR HAZIRAN 2009 Hazirlayan: Mesut DÖNMEZ GENEL KOD BILGISI: 130219 GTIP kodunun alt kodu oldugu 1302 GTIP koduna ait alt kodlar ve ürünler

Detaylı

Dünya Ekonomisindeki Son Gelişmeler

Dünya Ekonomisindeki Son Gelişmeler Dünya Ekonomisindeki Son Gelişmeler Risk Yönetimi ve Kontrol Genel Müdürlüğü Ekonomik Analiz ve Değerlendirme Dairesi Küresel Ekonomik Görünüm Çin Ekonomisi Nisan-Haziran döneminde bir önceki yılın aynı

Detaylı

BĠYOLOJĠ EĞĠTĠMĠ LĠSANSÜSTÜ ÖĞRENCĠLERĠNĠN LĠSANSÜSTÜ YETERLĠKLERĠNE ĠLĠġKĠN GÖRÜġLERĠ

BĠYOLOJĠ EĞĠTĠMĠ LĠSANSÜSTÜ ÖĞRENCĠLERĠNĠN LĠSANSÜSTÜ YETERLĠKLERĠNE ĠLĠġKĠN GÖRÜġLERĠ 359 BĠYOLOJĠ EĞĠTĠMĠ LĠSANSÜSTÜ ÖĞRENCĠLERĠNĠN LĠSANSÜSTÜ YETERLĠKLERĠNE ĠLĠġKĠN GÖRÜġLERĠ Osman ÇİMEN, Gazi Üniversitesi, Biyoloji Eğitimi Anabilim Dalı, Ankara, osman.cimen@gmail.com Gonca ÇİMEN, Milli

Detaylı

GENEL LisE VE MESLEK LisESi MÜDÜRLERiNiN GÜDÜLENMELERi

GENEL LisE VE MESLEK LisESi MÜDÜRLERiNiN GÜDÜLENMELERi KURAM VE UYGULAMADA EGiTiM YÖNETiMi yaz 2000 sayi: L ss.44~ GENEL LisE VE MESLEK LisESi MÜDÜRLERiNiN GÜDÜLENMELERi Yrd.Doç.Dr. Kenan ATAY Atatürk Üniversitesi, K.Karabekir Egitim Fakültesi Bu arastlfmanln

Detaylı

Türkiye de Kadın İstihdam Sorununa Çözümler LİZBON SÜRECİ ve KADIN GİRİŞİMCİLİĞİ

Türkiye de Kadın İstihdam Sorununa Çözümler LİZBON SÜRECİ ve KADIN GİRİŞİMCİLİĞİ Türkiye de Kadın İstihdam Sorununa Çözümler LİZBON SÜRECİ ve KADIN GİRİŞİMCİLİĞİ TOBB Kadın Girişimciler Kurulu Kongresi Ankara, 25 Ağustos 2008 Y.Doç.Dr. İpek İlkkaracan İstanbul Teknik Üniversitesi Kadının

Detaylı

Avrupa da göçmen kadinlar ve is pazari : genel bir bakis. Dr. Altay Manço IRFAM, Belçika - www.irfam.org

Avrupa da göçmen kadinlar ve is pazari : genel bir bakis. Dr. Altay Manço IRFAM, Belçika - www.irfam.org Avrupa da göçmen kadinlar ve is pazari : genel bir bakis Dr. Altay Manço IRFAM, Belçika - www.irfam.org Konumuz genis oldugu için, bu kisa özet çerçevesinde, bakisimizi kimi genel hedef kitleler dogrultusunda

Detaylı

TEST REHBER İLKELERİ PROGRAMI ULUSAL KOORDİNATÖRLER ÇALIŞMA GRUBU 26. TOPLANTISI (8-11 Nisan 2014, Paris)

TEST REHBER İLKELERİ PROGRAMI ULUSAL KOORDİNATÖRLER ÇALIŞMA GRUBU 26. TOPLANTISI (8-11 Nisan 2014, Paris) TEST REHBER İLKELERİ PROGRAMI ULUSAL KOORDİNATÖRLER ÇALIŞMA GRUBU 26. TOPLANTISI (8-11 Nisan 2014, Paris) Dr. A. Alev BURÇAK Tarımsal Araştırmalar ve Politikalar Genel Müdürlüğü Sunu Planı OECD Hakkında

Detaylı

Dünya Ekonomisindeki Son Gelişmeler

Dünya Ekonomisindeki Son Gelişmeler Dünya Ekonomisindeki Son Gelişmeler Risk Yönetimi ve Kontrol Genel Müdürlüğü Ekonomik Analiz ve Değerlendirme Dairesi Küresel Ekonomik Görünüm OECD 6 Mayıs ta yaptığı değerlendirmede 2014 yılı için yaptığı

Detaylı

ASELSAN. Mikrodalga ve Sistem Teknolojileri Grubu. Proje Yönetimi. Elif BAKTIR ASELSAN Mikrodalga ve Sistem Teknolojileri Grubu Ekim 2002 HIZMETE ÖZEL

ASELSAN. Mikrodalga ve Sistem Teknolojileri Grubu. Proje Yönetimi. Elif BAKTIR ASELSAN Mikrodalga ve Sistem Teknolojileri Grubu Ekim 2002 HIZMETE ÖZEL roje Yönetimi Elif BAKTIR ASELSAN Ekim 2002 Genel Tanitim Is Gelistirme lanlama Uygulama Kapanis Neden roje Yönetimi roje yönetiminin neden gerekli? Ürün gelistirilmesine, giderek çok farkli disiplinlere

Detaylı

DÜNYA DA BU HAFTA 14 18 ARALIK 2015

DÜNYA DA BU HAFTA 14 18 ARALIK 2015 DÜNYA DA BU HAFTA 14 18 ARALIK 2015 AVRUPA'DA İNŞAAT ÜRETİMİ EKİMDE ARTTI Euro Bölgesinde inşaat üretimi yıllık yüzde 1,1 artış kaydetti Euro Bölgesinde inşaat üretimi ekim ayında aylık bazda yüzde 0,5,

Detaylı

ÇOCUK GELİŞİMİ VE EĞİTİMİ EVDE ÇOCUK BAKIMI MODÜLER PROGRAMI (YETERLİĞE DAYALI)

ÇOCUK GELİŞİMİ VE EĞİTİMİ EVDE ÇOCUK BAKIMI MODÜLER PROGRAMI (YETERLİĞE DAYALI) T.C. MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI Hayat Boyu Öğrenme Genel Müdürlüğü ÇOCUK GELİŞİMİ VE EĞİTİMİ EVDE ÇOCUK BAKIMI MODÜLER PROGRAMI (YETERLİĞE DAYALI) 2013 ANKARA ÖN SÖZ Günümüzde mesleklerin değişim ile karşı

Detaylı

ÜRETIMDE MODERNIZASYON

ÜRETIMDE MODERNIZASYON Agustos 2006, REF Genel Yaklasim ve Firma Profilleri Rekabet ve Isbirlikleri Üretim Sistemleri Teknolojileri Kalite Yönetimi Yönetim Teknolojileri ve Insan Kaynaklari Metal Sektöründe Üretim Yönetimi Üretimde

Detaylı

GELİR VE YAŞAM KOŞULLARI ARAŞTIRMASI. Son Güncelleme

GELİR VE YAŞAM KOŞULLARI ARAŞTIRMASI. Son Güncelleme TÜRKİYE ŞEKER SANAYİİ İŞÇİLERİ SENDİKASI GENEL MERKEZİ GELİR VE YAŞAM KOŞULLARI ARAŞTIRMASI 2008 Son Güncelleme 29/07/2010 Şeker-İş Sendikası Genel Merkezi AR-GE(Araştırma Geliştirme) Birimi Karanfil Sokak,

Detaylı

ÇOCUK GELİŞİMİ VE EĞİTİMİ 4-6 YAŞ ÇOCUK EĞİTİMİ VE ETKİNLİKLERİ MODÜLER PROGRAMI (YETERLİĞE DAYALI)

ÇOCUK GELİŞİMİ VE EĞİTİMİ 4-6 YAŞ ÇOCUK EĞİTİMİ VE ETKİNLİKLERİ MODÜLER PROGRAMI (YETERLİĞE DAYALI) T.C. MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI Hayat Boyu Öğrenme Genel Müdürlüğü ÇOCUK GELİŞİMİ VE EĞİTİMİ 4-6 YAŞ ÇOCUK EĞİTİMİ VE ETKİNLİKLERİ MODÜLER PROGRAMI (YETERLİĞE DAYALI) 2014 ANKARA ÖN SÖZ Günümüzde mesleklerin

Detaylı

EVLET PLANLAMA ÖRGÜTÜ EKİM 2011 HANEHALKI İŞGÜCÜ ANKETİ SONUÇLARI

EVLET PLANLAMA ÖRGÜTÜ EKİM 2011 HANEHALKI İŞGÜCÜ ANKETİ SONUÇLARI D EVLET PLANLAMA ÖRGÜTÜ EKİM 2011 HANEHALKI İŞGÜCÜ ANKETİ SONUÇLARI Devlet Planlama Örgütü İstatistik ve Araştırma Dairesi tarafından Ekim 2011 tarihinde uygulanan Hanehalkı İşgücü Anketi sonuçlarına göre,

Detaylı

TÜRKİYE İSTATİSTİK KURUMU. Edirne Bölge Müdürlüğü

TÜRKİYE İSTATİSTİK KURUMU. Edirne Bölge Müdürlüğü Cinsiyete göre çocuk nüfusu, 214 9.. Türkiye nüfusunun %29,4 ünü çocuk nüfusu oluşturmaktadır. 8.. 77 695 94 7.. 6.. 5.. 4.. 3.. 2.. 1.. 22 838 482 (%29,4) 11 725 257 (%15,1) 11 113 225 (%14,3) Türkiye

Detaylı

KİŞİSEL GELİŞİM VE EĞİTİM LİDERLİK EĞİTİMİ MODÜLER PROGRAMI (YETERLİĞE DAYALI)

KİŞİSEL GELİŞİM VE EĞİTİM LİDERLİK EĞİTİMİ MODÜLER PROGRAMI (YETERLİĞE DAYALI) T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI Hayat Boyu Öğrenme Genel Müdürlüğü KİŞİSEL GELİŞİM VE EĞİTİM LİDERLİK EĞİTİMİ MODÜLER PROGRAMI (YETERLİĞE DAYALI) 2013 ANKARA ÖN SÖZ Günümüzde mesleklerin değişim ile karşı

Detaylı

ORAN ANALİZİ 8. VE 9. HAFTA

ORAN ANALİZİ 8. VE 9. HAFTA ORAN ANALİZİ 8. VE 9. HAFTA Genel Olarak Oran Analizi p Oran analizi tekniğinin amacı, finansal tablo kalemlerinin aralarındaki anlamlı ve yararlı ilişkilerden yola çıkarak bir işletmenin cari finansal

Detaylı

MUHASEBE VE FİNANSMAN MALİYET HESAPLAMA TEKNİKLERİ MODÜLER PROGRAMI (YETERLİĞE DAYALI)

MUHASEBE VE FİNANSMAN MALİYET HESAPLAMA TEKNİKLERİ MODÜLER PROGRAMI (YETERLİĞE DAYALI) T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI Hayat Boyu Öğrenme Genel Müdürlüğü MUHASEBE VE FİNANSMAN MALİYET HESAPLAMA TEKNİKLERİ MODÜLER PROGRAMI (YETERLİĞE DAYALI) 2013 ANKARA ÖN SÖZ Günümüzde mesleklerin değişim ile

Detaylı

Dünya Ekonomisindeki Son Gelişmeler

Dünya Ekonomisindeki Son Gelişmeler Dünya Ekonomisindeki Son Gelişmeler Risk Yönetimi ve Kontrol Genel Müdürlüğü Ekonomik Analiz ve Değerlendirme Dairesi Küresel Ekonomik Görünüm CPB nin açıkladığı verilere göre Haziran ayında bir önceki

Detaylı

INTERNATIONAL MONETARY FUND IMF (ULUSLARARASI PARA FONU) KÜRESEL EKONOMİK GÖRÜNÜM OCAK 2015

INTERNATIONAL MONETARY FUND IMF (ULUSLARARASI PARA FONU) KÜRESEL EKONOMİK GÖRÜNÜM OCAK 2015 INTERNATIONAL MONETARY FUND IMF (ULUSLARARASI PARA FONU) KÜRESEL EKONOMİK GÖRÜNÜM OCAK 2015 Hazırlayan: Ekin Sıla Özsümer AB ve Uluslararası Organizasyonlar Şefliği Uzman Yardımcısı IMF Küresel Ekonomik

Detaylı

Prof. Dr. Turgut Göksu

Prof. Dr. Turgut Göksu Sunum Planı İnsan Kaynağını Bulma (Tedarik) Süreci İK İhtiyacının Belirlenmesi İç Kaynaklar Dış Kaynaklar İşe Alma İşe Almada Uygulanan Sistemler İşe Almada Uygulanan Yöntemler İşe Alma İlkeleri Sınavlar

Detaylı

LÜTFEN KAYNAK GÖSTEREREK KULLANINIZ 2013

LÜTFEN KAYNAK GÖSTEREREK KULLANINIZ 2013 OECD 2013 EĞİTİM GÖSTERGELERİ RAPORU: NE EKERSEN ONU BİÇERSİN (4) Prof. Dr. Hasan Şimşek İstanbul Kültür Üniversitesi (www.hasansimsek.net) 5 Ocak 2014 Geçtiğimiz üç hafta boyunca 2013 OECD Eğitim Göstergeleri

Detaylı

Dünya Ekonomisindeki Son Gelişmeler

Dünya Ekonomisindeki Son Gelişmeler Dünya Ekonomisindeki Son Gelişmeler Risk Yönetimi ve Kontrol Genel Müdürlüğü Ekonomik Analiz ve Değerlendirme Dairesi Küresel Ekonomik Görünüm Amerikan Merkez Bankası FED, tahvil alım programını 10 milyar

Detaylı

ULAŞTIRMA HİZMETLERİ TEHLİKELİ VE ÇOK TEHLİKELİ İŞLERDE ELLE TAŞIMA MODÜLER PROGRAMI (YETERLİĞE DAYALI)

ULAŞTIRMA HİZMETLERİ TEHLİKELİ VE ÇOK TEHLİKELİ İŞLERDE ELLE TAŞIMA MODÜLER PROGRAMI (YETERLİĞE DAYALI) T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI Hayat Boyu Öğrenme Genel Müdürlüğü ULAŞTIRMA HİZMETLERİ TEHLİKELİ VE ÇOK TEHLİKELİ İŞLERDE ELLE TAŞIMA MODÜLER PROGRAMI (YETERLİĞE DAYALI) 2013 ANKARA ÖN SÖZ Günümüzde mesleklerin

Detaylı

Artan Sağlık Harcamaları Temel Sağlık Göstergelerini Nasıl Etkiliyor? Selin Arslanhan Araştırmacı

Artan Sağlık Harcamaları Temel Sağlık Göstergelerini Nasıl Etkiliyor? Selin Arslanhan Araştırmacı Artan Sağlık Harcamaları Temel Sağlık Göstergelerini Nasıl Etkiliyor? Selin Arslanhan Araştırmacı TEPAV Değerlendirme Notu Temmuz 1 19 191 19 193 19 195 19 197 19 199 199 1991 199 1993 199 1995 199 1997

Detaylı

TÜRKİYE HANGİ SIRADA? İNSANİ GELİŞME ENDEKSİ NE GÖRE. Dr. Ayşe Betül YAPA. 68 Aralık 2013. Giriş

TÜRKİYE HANGİ SIRADA? İNSANİ GELİŞME ENDEKSİ NE GÖRE. Dr. Ayşe Betül YAPA. 68 Aralık 2013. Giriş 68 Aralık 2013 TÜRKİYE İNSANİ GELİŞME ENDEKSİ NE GÖRE HANGİ SIRADA? Dr. Ayşe Betül YAPA Giriş Bir ülkede milli gelir artışının yüksek oluşu o ülkenin gelişmiş bir ülke olarak adlandırılabilmesi için yeterli

Detaylı

Yeni kanun teklifi neden yeterli değildir?

Yeni kanun teklifi neden yeterli değildir? tepav Economic Policy Research Foundation of Turkey Yeni kanun teklifi neden yeterli değildir? Güven Sak 28 Şubat 2012 Çerçeve Ne yapmak istiyoruz? İnsan gücümüz dünyanın en büyük 10 uncu ekonomisi olma

Detaylı

GİYİM ÜRETİM TEKNOLOJİSİ ERKEK ÜST GİYSİLERİ DİKİMİ (PANTOLON-YELEK-CEKET-FRAK) MODÜLER PROGRAMI (YETERLİĞE DAYALI)

GİYİM ÜRETİM TEKNOLOJİSİ ERKEK ÜST GİYSİLERİ DİKİMİ (PANTOLON-YELEK-CEKET-FRAK) MODÜLER PROGRAMI (YETERLİĞE DAYALI) T.C. MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI Hayat Boyu Öğrenme Genel Müdürlüğü GİYİM ÜRETİM TEKNOLOJİSİ ERKEK ÜST GİYSİLERİ DİKİMİ (PANTOLON-YELEK-CEKET-FRAK) MODÜLER PROGRAMI (YETERLİĞE DAYALI) 2014 ANKARA ÖN SÖZ Günümüzde

Detaylı

21. YÜZYILDA TEMEL RİSKLER

21. YÜZYILDA TEMEL RİSKLER 21. YÜZYILDA TEMEL RİSKLER KÜRESEL EKONOMİYİ ROTASINDAN ÇIKARABİLECEK 10 BÜYÜK TEHLİKE DÜNYA EKONOMİSİ VE ABD EKONOMİSİNDE OLASI MAKRO DENGESİZLİKLER (BÜTÇE VE CARİ İ LEMLER AÇIĞI) (TWIN TOWERS) İSTİKRARSIZ

Detaylı

24 HAZİRAN 2014 İSTANBUL

24 HAZİRAN 2014 İSTANBUL 24 HAZİRAN 2014 İSTANBUL UNCTAD Dünya Yatırım Raporu Türkiye Lansmanı Birleşmiş Milletler Ticaret ve Kalkınma Örgütü «UNCTAD» ın Uluslararası Doğrudan Yatırımlara ilişkin olarak hazırladığı Dünya Yatırım

Detaylı

EL SANATLARI TEKNOLOJİSİ ELDE TÜRK İŞİ MODÜLER PROGRAMI (YETERLİĞE DAYALI)

EL SANATLARI TEKNOLOJİSİ ELDE TÜRK İŞİ MODÜLER PROGRAMI (YETERLİĞE DAYALI) T.C. Milli Eğitim Bakanlığı Çıraklık ve Yaygın Eğitim Genel Müdürlüğü EL SANATLARI TEKNOLOJİSİ ELDE TÜRK İŞİ MODÜLER PROGRAMI (YETERLİĞE DAYALI) 2009 ANKARA ÖN SÖZ Günümüzde mesleklerin değişim ile karşı

Detaylı

Kontrol listesinin bu kısmı gelir vergilerinin muhasebeleştirilmesini düzenleyen UMS 12 ye yöneliktir.

Kontrol listesinin bu kısmı gelir vergilerinin muhasebeleştirilmesini düzenleyen UMS 12 ye yöneliktir. UMS 12 Standarda (standardın ilgili paragraflarına referans verilmiştir) Gelir Vergisi Kontrol listesinin bu kısmı gelir vergilerinin muhasebeleştirilmesini düzenleyen UMS 12 ye yöneliktir. UMS 12, ertelenmiş

Detaylı

İNSANİ GELİŞMEYİ SÜRDÜRMEK:! EĞİTİM VE İŞGÜCÜ PİYASASI GÖSTERGELERİ İTİBARİYLE TÜRKİYE NİN PERFORMANSININ DEĞERLENDİRİLMESİ!

İNSANİ GELİŞMEYİ SÜRDÜRMEK:! EĞİTİM VE İŞGÜCÜ PİYASASI GÖSTERGELERİ İTİBARİYLE TÜRKİYE NİN PERFORMANSININ DEĞERLENDİRİLMESİ! İNSANİ GELİŞMEYİ SÜRDÜRMEK:! EĞİTİM VE İŞGÜCÜ PİYASASI GÖSTERGELERİ İTİBARİYLE TÜRKİYE NİN PERFORMANSININ DEĞERLENDİRİLMESİ!! IŞIL KURNAZ" GAZİ ÜNİVERSİTESİ UNDP 2014 İNSANİ GELİŞME RAPORU# TÜRKİYE TANITIM

Detaylı

DÜNYA EKONOMİSİNDEKİ GELİŞMELER

DÜNYA EKONOMİSİNDEKİ GELİŞMELER DÜNYA EKONOMİSİNDEKİ GELİŞMELER 1.KÜRESEL EKONOMİK GÖRÜNÜM ABD Merkez Bankası FED, 18 Aralık tarihinde tahvil alım programında azaltıma giderek toplam tahvil alım miktarını 85 milyar dolardan 75 milyar

Detaylı

DÜNYA EKONOMİSİNDEKİ GELİŞMELER

DÜNYA EKONOMİSİNDEKİ GELİŞMELER DÜNYA EKONOMİSİNDEKİ GELİŞMELER 1.KÜRESEL EKONOMİK GÖRÜNÜM 2013 yılının ikinci çeyreğinde yüzde 2,8 oranında büyüyen ABD ekonomisi üçüncü çeyrekte yüzde 3,6 oranında büyümüştür. ABD de 6 Aralık 2013 te

Detaylı

AB Ülkelerinin Temel Ekonomik Göstergeleri Üye ve Aday Ülkeler

AB Ülkelerinin Temel Ekonomik Göstergeleri Üye ve Aday Ülkeler AB inin Temel Ekonomik Göstergeleri Üye ve Sayfa No Nüfus (Bin Kişi) 1 Nüfus Artış Hızı (%) 2 Cari Fiyatlarla GSYİH (Milyar $) 3 Kişi Başına GSYİH ($) 4 Satınalma Gücü Paritesine Göre Kişi Başına GSYİH

Detaylı

PAZARLAMA VE PERAKENDE SATIŞ GÖREVLİSİ MODÜLER PROGRAMI (YETERLİĞE DAYALI)

PAZARLAMA VE PERAKENDE SATIŞ GÖREVLİSİ MODÜLER PROGRAMI (YETERLİĞE DAYALI) T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI Çıraklık ve Yaygın Eğitim Genel Müdürlüğü PAZARLAMA VE PERAKENDE SATIŞ GÖREVLİSİ MODÜLER PROGRAMI (YETERLİĞE DAYALI) 2008 ANKARA ÖN SÖZ Günümüzde mesleklerin değişim ile karşı

Detaylı

Zaman Serileri. IENG 481 Tahmin Yöntemleri Dr. Hacer Güner Gören

Zaman Serileri. IENG 481 Tahmin Yöntemleri Dr. Hacer Güner Gören Zaman Serileri IENG 481 Tahmin Yöntemleri Dr. Hacer Güner Gören Zaman Serisi nedir? Kronolojik sırayla elde edilen verilere sahip değișkenlere zaman serisi adı verilmektedir. Genel olarak zaman serisi,

Detaylı

ELEKTRİK-ELEKTRONİK TEKNOLOJİSİ C İLE MİKRODENETLEYİCİ PROGRAMLAMA GELİŞTİRME VE UYUM EĞİTİMİ MODÜLER PROGRAMI (YETERLİĞE DAYALI)

ELEKTRİK-ELEKTRONİK TEKNOLOJİSİ C İLE MİKRODENETLEYİCİ PROGRAMLAMA GELİŞTİRME VE UYUM EĞİTİMİ MODÜLER PROGRAMI (YETERLİĞE DAYALI) T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI Hayat Boyu Öğrenme Genel Müdürlüğü ELEKTRİK-ELEKTRONİK TEKNOLOJİSİ C İLE MİKRODENETLEYİCİ PROGRAMLAMA GELİŞTİRME VE UYUM EĞİTİMİ MODÜLER PROGRAMI (YETERLİĞE DAYALI) 2014 ANKARA

Detaylı

HASTA VE YAŞLI HİZMETLERİ CENAZE HİZMETLERİ MODÜLER PROGRAMI (YETERLİĞE DAYALI)

HASTA VE YAŞLI HİZMETLERİ CENAZE HİZMETLERİ MODÜLER PROGRAMI (YETERLİĞE DAYALI) T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI Çıraklık ve Yaygın Eğitim Genel Müdürlüğü HASTA VE YAŞLI HİZMETLERİ CENAZE HİZMETLERİ MODÜLER PROGRAMI (YETERLİĞE DAYALI) 2010 ANKARA ÖN SÖZ Günümüzde mesleklerin değişim ile

Detaylı

ULUSLARARASI SAĞLIK KURULUŞLARI. Yasemin DİNÇ Fatih Bölgesi Kamu Hastaneleri Birliği Tıbbi Hizmetler Başkanlığı

ULUSLARARASI SAĞLIK KURULUŞLARI. Yasemin DİNÇ Fatih Bölgesi Kamu Hastaneleri Birliği Tıbbi Hizmetler Başkanlığı ULUSLARARASI SAĞLIK KURULUŞLARI Yasemin DİNÇ Fatih Bölgesi Kamu Hastaneleri Birliği Tıbbi Hizmetler Başkanlığı ULUSLARARASI SAĞLIK KURULUŞLARI 1948 yılında yayımlanan İnsan Hakları Evrensel Bildirgesi,

Detaylı

Veri Toplama Teknikleri

Veri Toplama Teknikleri A. Gözlem Yoluyla Veri Toplama Teknikleri B. Soruşturma Yoluyla Nicel Veri Toplama Teknikleri Yazılı Soruşturma Tekniği Anket, Başarı Testi Yapılandırılmış Gözlem Önceden hazırlanmış göstergeler ve semboller

Detaylı

MATEMATİĞİ SEVİYORUM OKUL ÖNCESİNDE MATEMATİK

MATEMATİĞİ SEVİYORUM OKUL ÖNCESİNDE MATEMATİK MATEMATİĞİ SEVİYORUM OKUL ÖNCESİNDE MATEMATİK Matematik,adını duymamış olsalar bile, herkesin yaşamlarına sızmıştır. Yaşamın herhangi bir kesitini alın, matematiğe mutlaka rastlarsınız.ben matematikten

Detaylı

AİLE VE TÜKETİCİ BİLİMLERİ İLK YARDIM MODÜLER PROGRAMI (YETERLİĞE DAYALI)

AİLE VE TÜKETİCİ BİLİMLERİ İLK YARDIM MODÜLER PROGRAMI (YETERLİĞE DAYALI) T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI Çıraklık ve Yaygın Eğitim Genel Müdürlüğü AİLE VE TÜKETİCİ BİLİMLERİ İLK YARDIM MODÜLER PROGRAMI (YETERLİĞE DAYALI) 2010 ANKARA ÖN SÖZ Günümüzde mesleklerin değişim ile karşı

Detaylı

YABANCI DİLLER MESLEKİ İNGİLİZCE (HALKLA İLİŞKİLER VE ORGANİZASYON HİZMETLERİ) MODÜLER PROGRAMI (YETERLİĞE DAYALI)

YABANCI DİLLER MESLEKİ İNGİLİZCE (HALKLA İLİŞKİLER VE ORGANİZASYON HİZMETLERİ) MODÜLER PROGRAMI (YETERLİĞE DAYALI) T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI Çıraklık ve Yaygın Eğitim Genel Müdürlüğü YABANCI DİLLER MESLEKİ İNGİLİZCE (HALKLA İLİŞKİLER VE ORGANİZASYON HİZMETLERİ) MODÜLER PROGRAMI (YETERLİĞE DAYALI) 2010 ANKARA ÖN SÖZ

Detaylı

2050 ye Doğru Nüfusbilim ve Yönetim: Eğitim Sistemine Bakış

2050 ye Doğru Nüfusbilim ve Yönetim: Eğitim Sistemine Bakış 2050 ye Doğru Nüfusbilim ve Yönetim: Eğitim Sistemine Bakış Prof. Dr. Yüksel KAVAK Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi TÜSİAD / UNFPA İstanbul, 5 Kasım 2010 1 Ana tema: Nüfusbilim ve Yönetim Çalışmanın

Detaylı

INTERNATIONAL SEMINAR ON AWARENESS AND EDUCATION RELATIVE TO RISKS AND INSURANCE ISSUES. Swissôtel, Istanbul 13 April 2007

INTERNATIONAL SEMINAR ON AWARENESS AND EDUCATION RELATIVE TO RISKS AND INSURANCE ISSUES. Swissôtel, Istanbul 13 April 2007 Sponsored by the Japanese Government INTERNATIONAL SEMINAR ON AWARENESS AND EDUCATION RELATIVE TO RISKS AND INSURANCE ISSUES Swissôtel, Istanbul 13 April 2007 Role of institutes and training centers Turkish

Detaylı

EFA 2008 Küresel İzleme Raporu. 2015 e Kadar Başarabilecek miyiz? Önemli Noktalar

EFA 2008 Küresel İzleme Raporu. 2015 e Kadar Başarabilecek miyiz? Önemli Noktalar EFA 2008 Küresel İzleme Raporu 2015 e Kadar Başarabilecek miyiz? Önemli Noktalar EFA 2008 Raporu bir orta dönem değerlendirmesidir. 2000 yılından bu yana gerçekleşen önemli gelişmeler 1999-2005 yılları

Detaylı

TÜRKİYE DE GÖÇ BOYUTU, NEDENLERİ ve GÖÇÜN SAĞLIKLA İLİŞKİSİ

TÜRKİYE DE GÖÇ BOYUTU, NEDENLERİ ve GÖÇÜN SAĞLIKLA İLİŞKİSİ TÜRKİYE DE GÖÇ BOYUTU, NEDENLERİ ve GÖÇÜN SAĞLIKLA İLİŞKİSİ Sağlıklı Kentler Birliği Eğitim Prgramı Prof. Dr. SABAHAT TEZCAN Haccettepe Üniversitesi Nüfus Etütleri Enstitüsü Müdürü Tıp Fakültesi Halk Sağlığı

Detaylı

TÜRKİYEDE VE DÜNYADA İŞ SAĞLIĞI GÜVENLİĞİ

TÜRKİYEDE VE DÜNYADA İŞ SAĞLIĞI GÜVENLİĞİ TÜRKİYEDE VE DÜNYADA İŞ SAĞLIĞI GÜVENLİĞİ 1. ILO İstatistikleri Uluslararası Çalışma Örgütü nün (ILO) rakamlarına göre Dünyada her yıl 270 milyon is kazası gerçekleşmekte, 160 milyon insanda çalışmadan

Detaylı

Kentsel Dönüsüm kavramini yeniden ele alirken birtakim tespitleri dogru yapmakta yarar bulunmaktadir.

Kentsel Dönüsüm kavramini yeniden ele alirken birtakim tespitleri dogru yapmakta yarar bulunmaktadir. ÖZEL SEKTÖR AÇISINDAN KENTSEL DÖNÜSÜM A.Faruk GÖKSU Kentsel Proje Gelistirme A.S farukgoksu@gmail.com www.kentselyenileme.org Giris Geçtigimiz yüzyilin son çeyregine damgasin vuran Toplu Konut yada Yeni

Detaylı

GÜZELLİK VE SAÇ BAKIM HİZMETLERİ CİLT BAKIMI MODÜLER PROGRAMI (YETERLİĞE DAYALI)

GÜZELLİK VE SAÇ BAKIM HİZMETLERİ CİLT BAKIMI MODÜLER PROGRAMI (YETERLİĞE DAYALI) T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI Çıraklık ve Yaygın Eğitim Genel Müdürlüğü GÜZELLİK VE SAÇ BAKIM HİZMETLERİ CİLT BAKIMI MODÜLER PROGRAMI (YETERLİĞE DAYALI) 2008 ANKARA ÖN SÖZ Günümüzde mesleklerin değişim ile

Detaylı

İŞGÜCÜ VE İSTİHDAM Demografik Fırsat Penceresi

İŞGÜCÜ VE İSTİHDAM Demografik Fırsat Penceresi İŞGÜCÜ VE İSTİHDAM 1. Dünya Çalışma Örgütü nün 213 yılında yayınladığı Global İstihdam Trendleri -213 verilerine göre; 212 yılında dünya genelinde toplam işsiz sayısı 197 milyonu bulmuş ve projeksiyonlara

Detaylı

TR63 BÖLGESİ MEVCUT DURUM ANALİZİ DEMOGRAFİK GÖSTERGELER

TR63 BÖLGESİ MEVCUT DURUM ANALİZİ DEMOGRAFİK GÖSTERGELER g TR63 BÖLGESİ MEVCUT DURUM ANALİZİ DEMOGRAFİK GÖSTERGELER TABLOLAR Tablo 1. TR63 Bölgesi Doğum Sayısının Yaş Gruplarına Göre Dağılımı (2011)... 1 Tablo 2. Ölümlerin Yaş Gruplarına Göre Dağılımı (2011)...

Detaylı

MUHASEBE VE FİNANSMAN KOOPERATİFÇİLİK GELİŞTİRME VE UYUM EĞİTİMİ MODÜLER PROGRAMI (YETERLİĞE DAYALI)

MUHASEBE VE FİNANSMAN KOOPERATİFÇİLİK GELİŞTİRME VE UYUM EĞİTİMİ MODÜLER PROGRAMI (YETERLİĞE DAYALI) T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI Hayat Boyu Öğrenme Genel Müdürlüğü MUHASEBE VE FİNANSMAN KOOPERATİFÇİLİK GELİŞTİRME VE UYUM EĞİTİMİ MODÜLER PROGRAMI (YETERLİĞE DAYALI) 2014 ANKARA ÖN SÖZ Günümüzde mesleklerin

Detaylı

Kayıtdışı İstihdama Dair Yanıtlanmayı Bekleyen Bazı Sorular

Kayıtdışı İstihdama Dair Yanıtlanmayı Bekleyen Bazı Sorular PLATFORM NOTU'15 / P-3 Yayınlanma Tarihi: 05.02.2015 * Kayıtdışı İstihdama Dair Yanıtlanmayı Bekleyen Bazı Sorular Cem Başlevent 1 YÖNETİCİ ÖZETİ Son yıllarda yaşanan olumlu gelişmelere rağmen, kayıtdışı

Detaylı

ARAZIDE NOKTALARIN ISARETLENMESI- ARAZI ISLERI

ARAZIDE NOKTALARIN ISARETLENMESI- ARAZI ISLERI ARAZIDE NOKTALARIN ISARETLENMESI- ARAZI ISLERI Arazide açi ve uzunluk ölçmelerinin yapilabilmesi için noktalara ve bu noktalarla belirlenen dogrulara gereksinim vardir. Noktalar görünebilir olmali ve arandiklarinda

Detaylı

AVRUPA BİRLİĞİ VE TÜRKİYE DE JENERİK İLAÇ ENDÜSTRİSİ 2 HAZİRAN 2005 ANKARA

AVRUPA BİRLİĞİ VE TÜRKİYE DE JENERİK İLAÇ ENDÜSTRİSİ 2 HAZİRAN 2005 ANKARA AVRUPA BİRLİĞİ VE TÜRKİYE DE JENERİK İLAÇ ENDÜSTRİSİ 2 HAZİRAN 2005 ANKARA GÜNDEM Türkiye - Genel Bilgiler Orijinal - Jenerik İlaç Türkiye İlaç Sektörü Diğer Ülkeler ile Karşılaştırma Değerlendirme ve

Detaylı

SPOR KARATE (BEYAZ KUŞAK) MODÜLER PROGRAMI (YETERLİĞE DAYALI)

SPOR KARATE (BEYAZ KUŞAK) MODÜLER PROGRAMI (YETERLİĞE DAYALI) T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI Çıraklık ve Yaygın Eğitim Genel Müdürlüğü SPOR KARATE (BEYAZ KUŞAK) MODÜLER PROGRAMI (YETERLİĞE DAYALI) 2010 ANKARA ÖN SÖZ Günümüzde mesleklerin değişim ile karşı karşıya olması

Detaylı

MÜZİK VE GÖSTERİ SANATLARI UYGULAMALI TİYATRO MODÜLER PROGRAMI (YETERLİĞE DAYALI)

MÜZİK VE GÖSTERİ SANATLARI UYGULAMALI TİYATRO MODÜLER PROGRAMI (YETERLİĞE DAYALI) T.C. MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI Çıraklık ve Yaygın Eğitim Genel Müdürlüğü MÜZİK VE GÖSTERİ SANATLARI UYGULAMALI TİYATRO MODÜLER PROGRAMI (YETERLİĞE DAYALI) 2010 ANKARA ÖN SÖZ Günümüzde mesleklerin değişim

Detaylı

ÇOCUK GELİŞİMİ VE EĞİTİMİ EVDE ÇOCUK BAKIMI MODÜLER PROGRAMI (YETERLİĞE DAYALI)

ÇOCUK GELİŞİMİ VE EĞİTİMİ EVDE ÇOCUK BAKIMI MODÜLER PROGRAMI (YETERLİĞE DAYALI) T.C. MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI Çıraklık ve Yaygın Eğitim Genel Müdürlüğü ÇOCUK GELİŞİMİ VE EĞİTİMİ EVDE ÇOCUK BAKIMI MODÜLER PROGRAMI (YETERLİĞE DAYALI) 2009 ANKARA ÖN SÖZ Günümüzde mesleklerin değişim ile

Detaylı

KENTLI, YOĞUN, HIZLA YAŞLANAN BIR NÜFUS

KENTLI, YOĞUN, HIZLA YAŞLANAN BIR NÜFUS YEREL-BÖLGESEL POLITIKALARIN PLANLANMASINDA SÖZ HAKKIMIZ KANAL İSTANBUL PROJESI KENTLI, YOĞUN, HIZLA YAŞLANAN BIR NÜFUS Türkiye nüfusunun yaklaşık beşte biri, yani 14 milyon 160 bin 467 kişi, İstanbul

Detaylı

Yüksek Lisans Programi Tekstil ve Konfeksiyon Teknolojisi

Yüksek Lisans Programi Tekstil ve Konfeksiyon Teknolojisi Dresden Teknik Üniversitesi Makina Bilimleri Fakültesi Tekstil ve Konfeksiyon Enstitüsü Enstitü Baskani: Prof. Dr.Ing. habil. Dipl.Wirt. Ing. Ch. Cherif Yüksek Lisans Programi Tekstil ve Konfeksiyon Teknolojisi

Detaylı

Tarım & gıda alanlarında küreselleşme düzeyi. Hareket planları / çözüm önerileri. Uluslararası yatırımlar ve Türkiye

Tarım & gıda alanlarında küreselleşme düzeyi. Hareket planları / çözüm önerileri. Uluslararası yatırımlar ve Türkiye Fırsatlar Ülkesi Türkiye Yatırımcılar için Güvenli bir Liman Tarım ve Gıda Sektöründe Uluslararası Yatırımlar Dr Mehmet AKTAŞ Yaşar Holding A.Ş. 11-12 Şubat 2009, İstanbul sunuş planı... I. Küresel gerçekler,

Detaylı

İŞGÜCÜ PİYASASI BİLGİLERİ ANKET FORMU İÇİN REHBER KİTAPÇIK

İŞGÜCÜ PİYASASI BİLGİLERİ ANKET FORMU İÇİN REHBER KİTAPÇIK İŞGÜCÜ PİYASASI BİLGİLERİ ANKET FORMU İÇİN REHBER KİTAPÇIK Türkiye İş Kurumu (İŞKUR) tarafından işgücü piyasası ile ilgili periyodik ve güvenilir bilgi elde etmek, iş piyasasında mevcut, geçmiş ve gelecek

Detaylı

1'87. Ergün Kip (l) düzeyde olduğu halde tarımsal bazı problemleri anlamak ve takip etmekte yardımcı olabilir.

1'87. Ergün Kip (l) düzeyde olduğu halde tarımsal bazı problemleri anlamak ve takip etmekte yardımcı olabilir. -. FİYAT İNDEKSLERİNİN- FİYAT İLİşKİLERİNE AİT BAZI ÖLÇÜLERİN HESAPLANMASıNDA KULLANILMASI Ergün Kip (l) ÖZET Fiyat indeksleri fiyat değişmelerinin bir ölçüsü olarak kullaruldığı gibi, "çiftçüıin satınalma

Detaylı

AB de MESLEKİ EMEKLİLİK

AB de MESLEKİ EMEKLİLİK AB de MESLEKİ EMEKLİLİK Aylık türleri Yaşlılık Ölüm/Dul ve Yetim Malullük/Özürlülük (her birinin sorunları birbirinden tamamen farklı) EMEKLİLİK PİRAMİDİ özel mesleki yasal asgari Mesleki emekliliğin göreceli

Detaylı

Temel Sosyo-Ekonomik Göstergeler

Temel Sosyo-Ekonomik Göstergeler STRATEJİ GELİŞTİRME BAŞKANLIĞI Temel Sosyo-Ekonomik Göstergeler Güncelleme: Ocak 2013, ANKARA I. Sosyo Demografik Göstergeler 1.1. Nüfusun Yaş Gruplarına Göre Dağılımı 1.2. Nüfusun Cinsiyete Göre Dağılımı

Detaylı

EL SANATLARI TEKNOLOJİSİ TIĞ ÖRGÜ PARA KESESİ MODÜLER PROGRAMI (YETERLİĞE DAYALI)

EL SANATLARI TEKNOLOJİSİ TIĞ ÖRGÜ PARA KESESİ MODÜLER PROGRAMI (YETERLİĞE DAYALI) T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI Hayat Boyu Öğrenme Genel Müdürlüğü EL SANATLARI TEKNOLOJİSİ TIĞ ÖRGÜ PARA KESESİ MODÜLER PROGRAMI (YETERLİĞE DAYALI) 2013 ANKARA 1 ÖN SÖZ Günümüzde mesleklerin değişim ile karşı

Detaylı

EL SANATLARI TEKNOLOJİSİ DEKORATİF EV AKSESUARLARI HAZIRLAMA MODÜLER PROGRAMI (YETERLİĞE DAYALI)

EL SANATLARI TEKNOLOJİSİ DEKORATİF EV AKSESUARLARI HAZIRLAMA MODÜLER PROGRAMI (YETERLİĞE DAYALI) T.C. Milli Eğitim Bakanlığı Çıraklık ve Yaygın Eğitim Genel Müdürlüğü EL SANATLARI TEKNOLOJİSİ DEKORATİF EV AKSESUARLARI HAZIRLAMA MODÜLER PROGRAMI (YETERLİĞE DAYALI) 2009 ANKARA ÖNSÖZ Günümüzde mesleklerin

Detaylı

DEĞİŞEN DÜNYA-DEĞİŞEN ÜNİVERSİTE:YÜKSEKÖĞRETİMİN GELECEĞİ TÜRKİYE İÇİN BİR ÖNERİ

DEĞİŞEN DÜNYA-DEĞİŞEN ÜNİVERSİTE:YÜKSEKÖĞRETİMİN GELECEĞİ TÜRKİYE İÇİN BİR ÖNERİ DEĞİŞEN DÜNYA-DEĞİŞEN ÜNİVERSİTE:YÜKSEKÖĞRETİMİN GELECEĞİ TÜRKİYE İÇİN BİR ÖNERİ Kemal Gürüz Atılım Üniversitesi 12 Mart 2012 Yirmi beş yaş üstü nüfus içinde ortaöğrenim görmüş olanların oranı, %. 2007.

Detaylı

SUNUM PLANI. Politika ve Proje Daire Başkanlığı Genel Sağlık Sigortası Genel Müdürlüğü

SUNUM PLANI. Politika ve Proje Daire Başkanlığı Genel Sağlık Sigortası Genel Müdürlüğü SUNUM PLANI Sağlık Hizmetlerinde Geri Ödeme Yeni Ödeme Sistemlerine Neden İhtiyaç Duyulmaktadır? Neden DRG/TİG? SGK DRG/TİG Projesi Amaç / Hedef / Kurgu Proje Kapsamında Yapılan Çalışmalar ve Gelinen Son

Detaylı

DEMOGRAFİ: Nüfus meselelerine sosyolojik bir bakış

DEMOGRAFİ: Nüfus meselelerine sosyolojik bir bakış DEMOGRAFİ: Nüfus meselelerine sosyolojik bir bakış Ders 7 : Türkiye de Demografik Dönüşüm Doç. Dr. Didem Danış Galatasaray Üniversitesi Sosyoloji Bölümü ddanis@gsu.edu.tr Ders 7 : Türkiye de Demografik

Detaylı

2050 YE DOĞRU NÜFUSBİLİM VE YÖNETİM: EĞİTİM, İŞGÜCÜ, SAĞLIK VE SOSYAL GÜVENLİK SİSTEMLERİNE YANSIMALAR ÖZET BULGULAR

2050 YE DOĞRU NÜFUSBİLİM VE YÖNETİM: EĞİTİM, İŞGÜCÜ, SAĞLIK VE SOSYAL GÜVENLİK SİSTEMLERİNE YANSIMALAR ÖZET BULGULAR 2050 YE DOĞRU NÜFUSBİLİM VE YÖNETİM: EĞİTİM, İŞGÜCÜ, SAĞLIK VE SOSYAL GÜVENLİK SİSTEMLERİNE YANSIMALAR ÖZET BULGULAR TÜSİAD ile Birleşmiş Milletler Nüfus Fonu-UNFPA tarafından ortaklaşa başlatılan proje

Detaylı

MUHASEBE VE FİNANSMAN TEMEL MUHASEBE MODÜLER PROGRAMI (YETERLİĞE DAYALI)

MUHASEBE VE FİNANSMAN TEMEL MUHASEBE MODÜLER PROGRAMI (YETERLİĞE DAYALI) T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI Çıraklık ve Yaygın Eğitim Genel Müdürlüğü MUHASEBE VE FİNANSMAN TEMEL MUHASEBE MODÜLER PROGRAMI (YETERLİĞE DAYALI) 2009 ANKARA ÖN SÖZ Günümüzde mesleklerin değişim ile karşı

Detaylı

MADENCİLİK VE MADEN ÇIKARMA

MADENCİLİK VE MADEN ÇIKARMA T.C. MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI Hayat Boyu Öğrenme Genel Müdürlüğü MADENCİLİK VE MADEN ÇIKARMA TEHLİKELİ VE ÇOK TEHLİKELİ İŞLERDE TAŞOCAĞI KIRMA-ELEME TESİS OPERATÖRLÜĞÜ VE BAKIMCILIĞI MODÜLER PROGRAMI (YETERLİĞE

Detaylı

EL SANATLARI TEKNOLOJİSİ OYALAR MODÜLER PROGRAMI (YETERLİĞE DAYALI)

EL SANATLARI TEKNOLOJİSİ OYALAR MODÜLER PROGRAMI (YETERLİĞE DAYALI) T.C. Milli Eğitim Bakanlığı Hayat Boyu Öğrenme Genel Müdürlüğü EL SANATLARI TEKNOLOJİSİ OYALAR MODÜLER PROGRAMI (YETERLİĞE DAYALI) 2013 ANKARA ÖN SÖZ Günümüzde mesleklerin değişim ile karşı karşıya olması

Detaylı

PAGEV - PAGDER. Dünya Toplam PP İthalatı

PAGEV - PAGDER. Dünya Toplam PP İthalatı 1 DÜNYA ve TÜRKİYE POLİPROPİLEN ( PP ) DIŞ TİCARET ANALİZİ Barbaros Demirci ( Genel Müdür ) Neslihan Ergün ( Teknik Uzman Kimya Müh. ) PAGEV - PAGDER DÜNYA TOPLAM PP İTHALATI : Dünya toplam PP ithalatı

Detaylı

ÖRNEKLEME HATALARI EK C. A. Sinan Türkyılmaz

ÖRNEKLEME HATALARI EK C. A. Sinan Türkyılmaz ÖNEKLEME HATALAI EK C A. Sinan Türkyılmaz Örneklem araştırmalarından elde edilen kestirimler (estimates) iki tip dan etkilenirler: (1) örneklem dışı lar ve (2) örneklem ları. Örneklem dışı lar, veri toplama

Detaylı

Education at a Glance: OECD Indicators - 2006 Edition

Education at a Glance: OECD Indicators - 2006 Edition Education at a Glance: OECD Indicators - 2006 Edition Summary in Turkish Bir Bakışta Eğitim: OECD Göstergeleri - 2006 Türkçe Özet Bir Bakışta Eğitim, eğitimciler, politika yapıcılar, öğrenciler ve velilere

Detaylı

EMNİYET EKONOMİSİ, DİSİPLİNİ VE POLİTİKASI

EMNİYET EKONOMİSİ, DİSİPLİNİ VE POLİTİKASI EMNİYET EKONOMİSİ, DİSİPLİNİ VE POLİTİKASI Merhaba; Bu ayki yazıma başlamadan önce hepimize sağlıklı ve emniyetli günler diliyorum. Geçen yazımda elimden geldiği kadar iş güvenliği-insan sağlığının (EMNİYET-SAFETY)

Detaylı

5. İşçi fazlasını, işveren fazlasını ve iş fazlasını şekil yardımıyla gösteriniz.

5. İşçi fazlasını, işveren fazlasını ve iş fazlasını şekil yardımıyla gösteriniz. 1. Emeğin marjinal ürününün formulü nedir? 2. İşçi fazlasının formulü nedir? 3. İşveren fazlasının formulü nedir? 4. İş fazlasının formulü nedir? 5. İşçi fazlasını, işveren fazlasını ve iş fazlasını şekil

Detaylı

2012 SINAVLARI İÇİN GÜNCEL EKONOMİ ÇALIŞMA SORULARI. (40 Test Sorusu)

2012 SINAVLARI İÇİN GÜNCEL EKONOMİ ÇALIŞMA SORULARI. (40 Test Sorusu) ZİRAAT BANKASI 2012 SINAVLARI İÇİN GÜNCEL EKONOMİ ÇALIŞMA SORULARI (40 Test Sorusu) 1 ) Aşağıdakilerden hangisi bir kredi derecelendirme kuruluşudur? A ) FED B ) IMF C ) World Bank D ) Moody's E ) Bank

Detaylı

TÜRKİYE İSTATİSTİK KURUMU İzmir Bölge Müdürlüğü 1/64

TÜRKİYE İSTATİSTİK KURUMU İzmir Bölge Müdürlüğü 1/64 TÜRKİYE İSTATİSTİK KURUMU İzmir Bölge Müdürlüğü 1/64 ALAN BELEDİYE, İLÇE VE KÖY SAYISI NÜFUS VE DEMOGRAFİ EĞİTİM ULUSAL HESAPLAR İŞGÜCÜ GİRİŞİM SAYISI KÜLTÜR SAĞLIK ULAŞTIRMA DIŞ TİCARET TURİZM TARIM ÇEVRE

Detaylı

Ulusal Eğitim Derneği Cumartesi Konferansları

Ulusal Eğitim Derneği Cumartesi Konferansları Ulusal Eğitim Derneği Cumartesi Konferansları PISA ARAŞTIRMALARI ve TÜRKİYE Yrd. Doç. Dr. Ergül Demir Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi Ankara, 21 Kasım 2015 1 PISA Nedir? Uluslararası eğitim

Detaylı

TESİSAT TEKNOLOJİSİ VE İKLİMLENDİRME SIHHİ TESİSATÇI MODÜLER PROGRAMI (YETERLİĞE DAYALI)

TESİSAT TEKNOLOJİSİ VE İKLİMLENDİRME SIHHİ TESİSATÇI MODÜLER PROGRAMI (YETERLİĞE DAYALI) T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI Çıraklık ve Yaygın Eğitim Genel Müdürlüğü TESİSAT TEKNOLOJİSİ VE İKLİMLENDİRME SIHHİ TESİSATÇI MODÜLER PROGRAMI (YETERLİĞE DAYALI) 2008 ANKARA ÖN SÖZ Günümüzde mesleklerin değişim

Detaylı

ÇALIŞMA EKONOMİSİ II

ÇALIŞMA EKONOMİSİ II ÇALIŞMA EKONOMİSİ II KISA ÖZET KOLAYAOF DİKKATİNİZE: BURADA SADECE ÖZETİN İLK ÜNİTESİ SİZE ÖRNEK OLARAK GÖSTERİLMİŞTİR. ÖZETİN TAMAMININ KAÇ SAYFA OLDUĞUNU ÜNİTELERİ İÇİNDEKİLER BÖLÜMÜNDEN GÖREBİLİRSİNİZ.

Detaylı