ISSN: ABANT İZZET BAYSAL ÜNİVERSİTESİ İZZET BAYSAL TIP FAKÜLTESİ TIP DERGİSİ

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "ISSN: 1305 4392 ABANT İZZET BAYSAL ÜNİVERSİTESİ İZZET BAYSAL TIP FAKÜLTESİ TIP DERGİSİ"

Transkript

1 ISSN: ABANT İZZET BAYSAL ÜNİVERSİTESİ İZZET BAYSAL TIP FAKÜLTESİ TIP DERGİSİ Cilt: 4 Sayı: 3 Yıl: 2009

2

3 AİBÜ İZZET BAYSAL TIP FAKÜLTESİ TIP DERGİSİ Cilt: 4 Sayı: 3 Yıl: 2009 ISSN: Yayınlayan Abant İzzet Baysal Üniversitesi Abant İzzet Baysal Üniversitesi Adına Sahibi Prof. Dr. Atilla KILIÇ Abant İzzet Baysal Üniversitesi Rektörü Onursal Editör İzzet Baysal Tıp Fakültesi Dekanı Prof. Dr. Şirzat ÇOĞALGİL Editör Prof. Dr. Ertan YETKİN Editör Yardımcıları Prof. Dr. Gülümser HEPER Doç Dr. Didem SERİN Yrd. Doç. Dr. Melih GÜVEN Yrd. Doç. Dr. Necla GÜRBÜZ SARIKAŞ Yayın Kurulu Yrd. Doç. Dr. Halil İbrahim ATASOY Yrd. Doç. Dr. Mehmet Hamid BOZTAŞ Yrd. Doç. Dr. Selma DÜZENLİ GEPDİREMEN Yrd. Doç. Dr. Tanzer KORKMAZ Dergi Sekretaryası Huriye YAMAN Sayfa Düzenleme - Basıma Hazırlık Uzm. M. Süalp GÜLER Basım AİBÜ BASIMEVİ / i

4 Cilt: 4 Sayı: 3 Yıl: 2009 ISSN YAZI İNCELEME VE DANIŞMA KURULU Dr. Seval ALKOY Dr. Burcu ALTUNRENDE Dr. Özden ARISOY Dr. Yasin ARİFOĞLU Dr. Halil İbrahim ATASOY Dr. Erdinç AYDIN Dr. Nur BANOĞLU Dr. Yusuf Özgür BİÇER Dr. Çetin BORAN Dr. Mehmet Hamid BOZTAŞ Dr. Güler BUĞDAYCI TEZEL Dr. Oktay BÜYÜKAŞIK Dr. Hüsamettin ÇAKICI Dr. Serdal ÇELEBİ Dr. Şirzat ÇOĞALGİL Dr. Cavit ÇÖL Dr. Bahadır DAĞLAR Dr. Ülkü DAĞLI Dr. Oğuz DİKBAŞ Dr. Melahat Emine DÖNMEZ Dr. Bülent DURAN Dr. Selma DÜZENLİ GEPDİREMEN Dr. Behzat Rüçhan ERGÜN Dr. Fatma Nur ERİŞ Dr. Hayri ERKOL Dr. Zehra Zerrin ERKOL Dr. Muzaffer EROĞLU Dr. Muhittin ERTİLAV Dr. Ali Akçahan GEPDİREMEN Dr. Ali Rıza GEZİCİ Dr. Kaan GİDEROĞLU Dr. Nadir GÖKSÜGÜR Dr. Metin GÖRGÜ Dr. Nebahat GÜLCÜ Dr. Necla GÜRBÜZ SARIKAŞ Dr. Safiye GÜREL Dr. Melih GÜVEN Dr. Ahmet Oğuz HASDEMİR Dr. Gülümser HEPER Dr. Ahmet Oktay IŞIK Dr. Gülay İMADOĞLU YETKİN Dr. Nurettin KAHRAMANSOY Dr. Mustafa KANAT Dr. Engin KANDIRALI Dr. Kazım KARAASLAN Dr. Taylan KAV Dr. Funda KORBEK AKARCA Dr. Hacıali KILIÇGÜN Dr. Aysu KIYAN Dr. Önder KOÇ Dr. Hasan KOÇOĞLU Dr. Esra KOÇOĞLU Dr. Tanzer KORKMAZ Dr. Rengin KOSİF Dr. Serap KÖYBAŞI ŞANAL Dr. Emine Bahar KURT Dr. Aysel KÜKNER Dr. Şahap KÜKNER Dr. Ahmet METİN Dr. Aynur ÖZENSOY Dr. Uğur ÖZENSOY Dr. GürselÖZGÜR Dr. Kutay Engin ÖZTURAN Dr. Hayrettin ÖZTÜRK Dr. Ayten PAMUKÇU UYAN Dr. Ali Haydar PARLAK Dr. Mualla POLAT Dr. Ömer POLAT Dr. Mustafa SERCAN Dr. Didem SERİN Dr. Erdinç SERİN Dr. Fatma SIRMATEL Dr. Öcal SIRMATEL Dr. Mehmet SOY Dr. Belgin SÜSLEYİCİ DUMAN Dr. Dilek ŞENEN Dr. Emir Kübilay ŞENEN Dr. Neriman ŞENGÜL Dr. Fahrettin TALAY Dr. M. Ata TOPÇUOĞLU Dr. Şükrü Burak TÖNÜK Dr. Fatma TÖRE Dr. Esra TUĞ Dr. Tuncer TUĞ Dr. Özge UZUN Dr. Taner YAVUZ Dr. Ertan YETKİN Dr. Nebil YILDIZ Dr. Serpil YILDIZ Dr. Fahrettin YILMAZ Dr. Fahri YILMAZ Yazı İnceleme ve Danışma Kurulu Üyeleri Sıralaması, Soyadına Göre Alfabetik Sırayla Düzenlenmiştir. ii

5 İZZET BAYSAL TIP FAKÜLTESİ DERGİSİ YAZIM KURALLARI İzzet Baysal Tıp Fakültesi Dergisi Abant İzeet Baysal Üniversitesi nin süreli yayını olup tıbbın değişik dallarında yapılmış araştırmalar, derlemeler, editöre mektup ve olgu sunumlarını yayınlamayı amaçlar. Yılda üç sayı olarak yayınlanmakta olup, yayın dili Türkçe ve İngilizce dir. 1. Dergide yayınlanmak üzere gönderilen çalışmaların başka bir dergide veya kaynakta yayınlanmamış veya yayınlanmak üzere gönderilmemiş olduğunu gösteren yayın hakkı devir formununun makaledeki yazarların, aynı sıra ile imzalayarak editörlüğe gönderilmesi gerekir. Çalışma, daha önce bir kongrede tebliğ edilmişse yeri ve tarihi ile belirtilmelidir. 2. Değerlendirme kurulu editör, editör yardımcıları ve yayın kurulu üyelerinden oluşur. Değerlendirme Kurulu yayın koşullarına uymayan yazıları yayınlamamak, düzeltmek üzere yazarına geri vermek, biçimce düzenlemek yetkisine sahiptir. Dergiye gönderilen tüm yazılar konu ile ilgili en az iki hakem tarafından değerlendirildikten sonra değerlendirme kurulu tarafından basımlarına karar verilir. Yazılar yayınlansın veya yayınlanmasın iade edilmez, telif hakkı ödenmez. Yayınlanan yazıların bilimsel ve hukuksal sorumluluğu yazarlara aittir. Etik Kurul onayı alınmış olduğu takdirde kararı alan etik kurulun adı, kararın tarih ve sayısı başlık sayfasında alt bilgi olarak belirtilmelidir. 3. İzzet Baysal Tıp Fakültesi Dergisinde yayınlanması istenen çalışmalar dergiye fotoğraf, grafik ve şekiller de dahil olmak üzere üç kopya halinde gönderilmelidir. Yazılar, standart A4 kağıtlara, yaprağın her iki tarafından 2,5 cm. boşluk olacak şekilde, bir yüzüne ve bir buçuk aralıklı yazılmalıdır. Sayfa numarası, başlık sayfası hariç, altortada olmalıdır. Yazılar disket veya CD ye Times New Roman karakteri ile, 12 punto büyüklükte kayıt edilmelidir. Çalışmalar PC disketi/cd si ile birlikte gönderilmeli ve başlık disket üzerine yazılmalıdır. 4. Araştırma yazıları şu bölümlerden oluşmalıdır: a. Başlık Sayfası: Bu sayfada sıra ile makalenin Türkçe ve İngilizce başlığı, yazarların ad ve soyadları, akademik ünvanları, çalıştıkları kurumlar, çalışmanın yapıldığı kurum, yazışma adresi, telefon, faks numaraları ve elektronik posta adresi yer almalıdır. Tebliğ edilen çalışmaların, tebliğ yeri ve tarihi belirtilmelidir. b. Türkçe Özet Sayfası: Türkçe başlık. Özet yazının ana hatlarını içermeli, 300 kelimeyi geçmemeli, altına anahtar kelimeler yazılmalı ve şu 4 alt başlıktan oluşmalıdır. i. Amaç: ii. Yöntem: Çalışma tanımlanmalı, çalışmanın tipi ve istatistiksel yöntem(ler) belirtilmelidir. iii. Bulgular: Elde edilen bulgular ve istatistiksel anlamlılık dereceleri belirtilmelidir. iv. Sonuçlar: Varılan sonuçlar yansıtılmalı, çalışmanın olumlu ve olumsuz yönleri gösterilmelidir. c. İngilizce Özet Sayfası: Ingilizce başlık. Türkçe özetle uyumlu ve 4 alt başlıktan (aim, material&method, results, conclusion) oluşmalıdır. d. Giriş: Konu hakkında kısa ve öz bilgi verilerek çalışmanın amacı belirtilmelidir. Kaynaklar metin içinde kullanış sırasına göre parantez içinde yazılmalıdır. e. Gereç ve Yöntem: Çalışmanın retrospektif veya prospektif olduğu, çalışmanın planı, özellikleri ve istatistiksel yöntem belirtilmelidir. f. Bulgular: Elde edilen sonuçlar belirtilmelidir. g. Tartışma: Varılan sonuçlar tartışılmalı, literatür ile karşılaştırılmalıdır. h. Kaynaklar: Metinde kullanılış sırasına göre üst simge şeklinde numaralandırılmalıdır. Kaynaklarda yazar sayısının altıdan fazla olduğu durumlarda ilk üç yazarın adları yazılıp diğerleri dış yayınlarda et al., Türkçe yayınlarda ise ve ark. olarak belirtilmelidir. Aynı konuda fazla sayıda kaynak gösterilmesinden kaçınılmalı, Türkçe kaynak gösterilmesine özen gösterilmelidir. Kaynak yazım örnekleri; Kaynak bir dergi ise: Yazarları, başlığı, dergi adı (derginin kendinde belirtilen orijinal kısaltması ve index medicusa uygun adı), yılı, volümü, sayfa numaraları verilir. Örnek: Brodie SE. Photographic calibration of the Hirschberg test. Invest Opthalmol Vis Sci 1987; 28: Kaynak tek yazarlı bir kitap ise: Yazarı, başlık, kitap adı, basım yeri, matbaa adı, basım yılı, sayfa. Örnek: Henry JB. Clinical Diagnosis and Management by Laboratory Methods. 19th edition. Pennsylvania, USA: WB Saunders Company. 1996; Kaynak kitaptan bir bölüm ise: Yazarları, başlık, bölüm veya kısım, kitap adı, editör adı, basım yeri, matbaa adı, basım yılı, sayfa. Örnek: Morrow CS, Cowan KH. Mechanisms of antineoplastic drug resistance. In: Cancer, Principles and Practice of Oncology. De- Vita VT, Hellman S, Rosenberg SA (eds), Philadelphia, JB Lippincott 1993: Tablolar ayrı bir A4 kağıdına, çift aralıklı, bölme çizgileri kullanmadan hazırlanmalıdır. Her tablonun üzerine numara (Romen rakamı ile) ve başlık yazılmalıdır. Tablo numaraları metin içinde mutlaka yazılmalıdır. Şekil ve resimlerin üst tarafı ok ile işaretlenmeli, arkasına yazarın adı ve numarası kurşun kalem ile yazılmalıdır. Her şekil ve resimin açıklayıcı yazısı ayrı bir kağıda iki aralıklı olarak yazılmalıdır. Ayrıca yazılarda kullanılan şekil ve resimler için izin alınması yazarların sorumluluğundadır. Alıntı şekiller...ve ark. larının (Ref. no) izni ile basılmıştır cümlesi ile beraber kullanılmalıdır. Olgu Sunumu Başlık, Türkçe özet (bölümsüz), anahtar kelimeler, İngilizce özet, keywords, giriş, olgu sunumu, tartışma ve kaynaklar bölümlerinden oluşmalı ve tümü beş sayfayı geçmemelidir. Yukarıda belirtilen özet yazım planı geçerli olmayıp 100 kelimeyi aşmamalıdır. Derleme Başlık, Türkçe özet (bölümsüz), anahtar kelimeler, İngilizce özet, keywords, metin ve kaynakları içermelidir. Yeni konuları ve mümkünse yazarın kendi deneyimlerini içermelidir ve sayfa sayısı 15 i, kaynak sayısı 50 yi geçmemelidir. Editöre Mektup Çeşitli konularda, derleme tarzında veya yayınlanan yazılarla ilgili soru veya katkı içerikli, 250 kelimeyi geçmeyen ve kaynak belirten yazılar olmalıdır. Açıklama: Dergimiz en kısa sürede internet ortamında hizmet vermeyi amaçlamaktadır. Yayın hakkı devir formu tıp fakültesi internet sayfasında bulunmaktadır. Yazışma Adresi : İzzet Baysal Tıp Fakültesi Dergisi Editörlüğü Abant İzzet Baysal Üniversitesi, İzzet Baysal Tıp Fakültesi, Morfoloji Binası / BOLU Tel: Faks: E-posta : iii

6 iv

7 İÇİNDEKİLER MAKALE Yabancı Cisim Aspirasyon /Yutma Şikâyetleri İle Başvuran Hastaların Endoskopik Tedavisi: 26 OLGUNUN ANALİZİ Ali KILIÇGÜN, Suat GEZER, Necla GÜRBÜZ SARIKAŞ... Behçet Hastalarında Human Herpes Virüs 6 Antikorları Galip ŞAHİN, Semih TATLICAN, Fatma ESKİOĞLU DERLEME İnme Hastalarının Acil Serviste Değerlendirilmesi ve Tedavi Yaklaşımlarındaki Menemonik-7D Tanzer KORKMAZ... 9 OLGU SUNUMU İnce Barsak Volvulusuna Neden Olan Torsiyone Bir Meckel Divertikülü Olgusu Necla GÜRBÜZ SARIKAŞ, Tülin KURTUL... Bupropiyona Bağlı Bir Serum Hastalığı Benzeri Reaksiyon Semih TATLICAN, Mustafa ZUNGUR, Bengü ÇEVİRGEN CEMİL, Fatma ESKİOĞLU, Mehmet Hamid BOZTAŞ Aylık Bir Çocukta Multi-Trakt Perianal Fistül Necla GÜRBÜZ SARIKAŞ, Tülin KURTUL... Kistik Fibrozis Ve Prenatal Genetik Tanı Selma DÜZENLİ GEPDİREMEN, Mevlit İKBAL, İbrahim PİRİM... Goltz Sendromu Minör Kutanöz ve Ekstrakutanöz Bulgularla Karakterize Bir Olgu ve Literatürün Gözden Geçirilmesi Emel GÜNGÖR, İrem YILDIRIM, Ayşe Anıl KARABULUT, Muzaffer ÇAYDERE, Turgay ÇAVUŞOĞLU, Ayfer ALİKAŞİFOĞLU, Meral EKŞİOĞLU... Sol Preauriküler Bölgede Dev Atipik Pleomorfik Adenom Dilek ŞENEN, İlsun AKA, Sabri ALGUN AKA, Halit URGAN, Orgun DEREN, Bülent ERDOĞAN... İtrakonazol ve Mometazon Furoatla Tedavi Edilen Palmar Lokalizasyonlu Bir Liken Planus Olgusu Ayşe SERAP KARADAĞ, Gülçin GÜLER ŞİMŞEK, Taner TANYILDIZI İzzet Baysal Tıp Fakültesi İç Hastalıkları Polikliniğine Başvuran 50 Yaş Üstü Bireylerde Kronik Hastalık Sıklığı Harika ÇELEBİ, Şeref VARDI, Mustafa TAHTACI, Ali TAMER, Yasemin BALABAN, Mustafa KANAT, Şafak DAĞLI, Nurkan ÖZBAY, Ayhan UYGUN... v

8 vi

9 YABANCI CİSİM ASPİRASYON /YUTMA ŞİKAYETLERİ İLE BAŞVURAN HASTALARIN ENDOSKOPİK TEDAVİSİ: 26 OLGUNUN ANALİZİ THE ENDOSCOPIC MANAGEMENT OF PATIENTS ADMITTED FOR FOREIGN BODY ASPIRATION/SWALLOWING COMPLAINT: ANALYSIS OF 26 CASES 1 AİBÜ, İzzet Baysal Tıp Fakültesi, Göğüs Cerrahisi AD., BOLU 2 Düzce Üniv., Düzce Tıp Fak., Göğüs Cer. AD., DÜZCE 3 AİBÜ, İzzet Baysal Tıp Fak., Çocuk Cer. AD., BOLU İletişim Bilgisi Dr. Ali Kılıçgün AİBÜ, İzzet Baysal Tıp Fak., Göğüs Cerrahisi AD., BOLU Tel Fax: E-Posta: Ali KILIÇGÜN 1, Suat GEZER 2, Necla GÜRBÜZ SARIKAŞ 3 Özet Amaç: Trakeobronşial yabancı cisim aspirasyonları ve özofagus yabancı cisimleri, başta çocukluk çağında olmak üzere her yaşta karşılaşılabilen kazalardandır. Bu çalışmada yabancı cisim aspirasyon ya da yutma şikayeti ile başvuran hastalarımızın tedavilerini ve sonuçlarını değerlendirdik. Yöntem: Kliniğimize tarihleri arasında yabancı cisim aspirasyon ya da yutma şikayeti ile başvuran 26 hastanın verileri geriye dönük olarak incelendi. Yirmi bir hastada aspirasyon beş hastada yutma şikayeti mevcuttu. Yabancı cisimler genel anestezi altında rigid bronkoskopi ve rigid özofagoskopi ile çıkarıldı. Hastalar uygulanan cerrahi teknik, ameliyat sırasında ve sonrasında ortaya çıkan komplikasyonlar yönünden incelendi. Bulgular: Hastaların yaş ortalaması 11 (1-58 yaş) iken, en sık izlenen yaş grubunu ise 3 yaşın altını oluşturmaktaydı. Yirmi altı hastanın 15 i erkekti 11 i ise kadındı. En sık aspire edilen cisim kuruyemiş (6 hasta) iken en sık yutulan cisim madeni para idi (3 hasta). İki hastada komplikasyon gelişti. Bir hastaya bronkoskopi sırasında sağ ana bronş yaralanması nedeniyle torakotomi yapılırken, bir hastaya özofagus yabancı cismi çıkarılamaması nedeniyle torakotomi + özofagotomi yapıldı. Hastaların hiçbirinde mortalite izlenmedi. Sonuç: Aspirasyon öyküsü bulunan hastalar hospitalize edilerek bir an önce tedavileri yapılmalıdır. Bu cisimlerin çıkarılması (özellikle de çocuklarda) genelde rigid bronkoskopi uygulaması ile yapılmalıdır. Özofagus ve diğer gastrointestinal sistem organlarının yabancı cisimleri ülkemizde ve dünyada ciddi morbidite ve mortaliteye neden olmaktadır. Erken teşhis ve tedavi perforasyon ve ona bağlı mortaliteyi azaltmak için önemlidir. Anahtar Kelimeler: Trakeobronşial, özofagus, yabancı cisim Abstract Aim: Tracheobronchial foreign body aspirations and esophageal foreign bodies are accidents that could be met in all ages, especially in childhood. In this study, we evaluated management and results of our patients who were admitted for complaints including foreign body aspiration or swallowing. Method: Twenty-six patients who admitted for foreign body aspiration and swallowing, were retrospective evaluated at our clinic in patients had aspiration complaint and 5 had swallowing complaint. Foreign bodies were removed with rigid bronchoscopy and rigid esophagoscopy during general anesthesia. The patients were evaluated for surgical technique and complications occurred during and after the operation. Results: Of 26 patients, 15 were male and 11 were female. The most commonly aspirated foreign body was nuts (6 patients) and most commonly swallowed foreign body was coins (3 patients). Two patients had complication. One patient had thoracotomy due to right main bronchus injury during the bronchoscopy and one had thoracotomy+esophagotomy due to unsuccessful esophagoscopy for esophageal foreign body. We didn t observed any mortality. Conclusion: The patients with history of aspiration should be treated emergently. Generally the removal of those bodies should be done - especially in children - with rigid bronchoscopy. Esophageal and other gastrointestinal foreign bodies cause serious morbidity and mortalities in our country and in the world. The early diagnosis and treatment are important to prevent perforation and decrease the related mortality. Key Words: Tracheobronchial, esophageal, foreign body (Çalışmanın Yapıldığı Merkezler: Şanlıurfa Devlet Hastanesi, İzzet Baysal Tıp Fakültesi 5.Türk Göğüs Cerrahisi Kongresinde poster olarak sunulmuştur. (14-17 Mayıs 2009, Kuşadası Pine Bay Hotel) 1

10 KILIÇGÜN ve Ark. Giriş Trakeobronşial yabancı cisim aspirasyonları, başta çocukluk çağında olmak üzere her yaşta karşılaşabilen kazalardandır. Bu cisimlere bağlı olarak erken ve geç dönemde oluşabilecek komplikasyonlar yanında, çıkarılmaları sırasında da komplikasyon gelişebilir. Aspirasyon öyküsü bulunan hastalar hospitalize edilerek bir an önce tedavileri yapılmalıdır. Bu cisimlerin çıkarılması genelde özellikle de çocuklarda rigid bronkoskopi uygulaması ile yapılmalıdır. 1 Özofagus ve diğer gastrointestinal sistem organlarındaki yabancı cisimleri ülkemizde ve dünyada ciddi morbidite ve mortaliteye neden olmaktadır. 2 Erken teşhis ve tedavi perforasyon ve ona bağlı mortaliteyi azaltmak için önemlidir. Gastrointestinal yabancı cisimlerin %15-20 kadarını özofagus yabancı cisimleri oluşturmaktadır. 3 Özofagus yabancı cisimlerinin tedavisi gözlem ve takip, endoskopik çıkarım ve cerrahi girişimdir. Bir günden fazla kalan objelerin komplikasyon riski artar. 2 Gereç ve Yöntem tarihleri arasında acil polikliniğine yabancı cisim aspirasyonu ya da yutması şikayetleri ile başvuran yirmi altı hastanın verileri geriye dönük olarak çalışmaya alındı. Yirmi altı hastanın 15 i erkek, 11 i kadındı. Yirmi bir hasta aspirasyon beş hasta yutma şikayetiyle olmak üzere toplam 26 hasta başvurdu. 20 hasta çocuk, altı hasta ise erişkindi. Yabancı cisim aspire eden hastalarda en sık öksürük (%72) şikayeti mevcutken yutma nedeniyle başvuran hastaların şikayeti bulunmamaktaydı. Tüm hastalara posteroanterior ve lateral akciğer grafileri çekildi. Hastaların tanısı radyolojik ve klinik olarak konuldu. Acil olmayan hastalara rutin hemogram ve biyokimyasal inceleme yapıldı. Şüphede kalınan hastalara toraks bilgisayarlı tomografisi çekildi. Yabancı cisim aspire eden ya da şüphesi olan hastalara rigid bronkoskopi, yabancı cisim yutan hastalara rigid özofagoskop yapıldı. Tüm hastalara genel anestezi uygulandı. Anestezi indüksiyonu sonrası hastanın yaşına uygun bronkoskoplar ile Makale trakeaya girildi. Yabancı cisimler uygun forsepsler ile çıkarıldı. Cismin çıkarılması sonrası her iki bronş sistemi aspire edilerek kontrol edildi. Bronkoskop çıkarıldıktan sonra gerekli olan hastalar entübe edildi. Özofagus yabancı cismi bulunan hastalar entübe edildikten sonra özofagoskopi yapılarak cisim çıkarıldı. Komplikasyon gelişen iki hasta haricindeki tüm hastalar bir gün klinikte yatırılarak takip edildi. Kontrol akciğer grafileri görülerek taburcu edildi. Bir hafta sonra kontrolleri yapıldı. Bulgular Hastaların yaş ortalaması 11 idi (1-58 yaş aralığı). Hastaların 11 i 3 yaş altındaki çocuklardan oluşmaktaydı (%42). Yirmi bir hasta yabancı cisim aspirasyonu, 5 hasta yabancı cisim yutması nedeniyle tedavi edildi. En sık aspire edilen cisim 6 hasta ile kuruyemiş idi. Onu takiben yemek artığı, toplu iğne ve plastik cisimler gelmekteydi. En sık yutulan cisim ise (3 hasta da) madeni para idi (Tablo 1) (Resim 1). Aspirasyon şüphesi nedeniyle bronkoskopi yapılan 2 hastada yabancı cisim görülmedi ve bu hastalar klinik takibe alındı. Aspire edilen cisimlerin yerleşimlerine baktığımızda 9 hasta sağ ana bronş, 8 hasta trakea ve 2 hasta sol ana bronş yerleşimli idi (Resim 2-3). Özofagusta yutulan cisimlerin hepsi birinci darlık yerleşimli idi. İki hastada komplikasyon görüldü. Bir hastada sağ ana bronşa yerleşik cismin çıkarılması sırasında ana bronş yaralanması gelişmesi üzerine torakotomi yapıldı. Bronş yaralanması primer onarıldı. Diğer hastada ise özofagusta yerleşik dev bir cismin çıkarılması özofagoskop ile mümkün olmaması üzerine torakotomi yapılarak müdahale edildi (Resim 4). 3 gün beklemiş daha önce başvurduğu hastanede fiberoptik özofagoskop ile müdahale edilmiş olan bu hastada torakotomi sonrası mikrofistüle bağlı ampiyem gelişti. Bu hasta konservatif yöntemlerle tedavi edildi. Erken dönemde hiçbir hastada yeniden hastaneye yatış izlenmedi. Endoskopik girişim uyguladığımız hastaların hiçbirinde erken ya da geç dönem mortalite izlenmedi. 2

11 Makale KILIÇGÜN ve Ark. Tablo 1: Aspire edilen ya da yutulan yabancı cisimlerin dağılımı Resim 1: Madeni para yutan 2 yaşında çocuk akciğer grafisi Resim 2: Yabancı cisim aspire eden hastada akciğer grafisinde atelektazi izlenmekte Resim 3a: Posteroanterior akciğer grafisinde toplu iğne karina düzeyinde izlenmekte Resim 3b: Lateral akciğer grafisinde toplu iğne izlenmekte 3 AİBÜ İZZET BAYSAL TIP DERGİSİ CİLT: 4 SAYI: 3 / 2009

12 KILIÇGÜN ve Ark. Makale öyküsü ısrarla aranmalıdır. 1 Çalışmamızda radyolojik ve klinik olarak bulgu vermeyen fakat şüphe bulunan hastalara endoskopik inceleme yapıldı. Yirmi altı hastanın ikisinde yabancı cisme rastlanmadı. Resim 4: Dev plastik cisim (su vanası kapağı) yutan hastada cismin torakotomi ile çıkarılışı izlenmekte Tartışma Hava yolundaki yabancı cisim 1897 de Gustav Killian tarafından ilk kez bronkoskopi ile başarılı bir şekilde çıkarılmıştır. 4 Trakeobronşial yabancı cisim aspirasyonları daha yaygın çocuklarda olmak üzere, yetişkinlerde de görülebilir. En sık görülen semptomlar uzun süreli bir öksürüğü takiben boğulma şikayetidir. Fizik muayene bulguları, ateş, stridor, retraksiyon ve solunum seslerinde azalmayı içerir. Eğer cisim radyoopak ise radyolojik görüntüleme yararlı olabilir ve hiperekspansiyon görülebilir. Negatif görüntüleme yöntemleri yabancı cismi ekarte ettirmez. Cisim daha distale yer değiştirebilir. Kronik öksürük ortaya çıkabilir ve hırıltılı solunum ile astımı taklit edebilir. Bu durumda bronkoskopi ile havayolunu değerlendirmek gerekir. Fleksibl ya da rigid bronkoskopi uygulanabilir. Eğer fleksibl bronkoskopi yapılacak ise rigid bronkoskopi içinde donanım ve ekipmanlarla hazır olunmalıdır. Hastaların çoğuna genel anestezi ile rigid bronkoskopi yapılır fakat bir kısmına da fleksibl bronkoskopi uygulanabilir. Cerrahi müdahale nadiren cismin çıkarılamadığı veya komplikasyon gelişen vakalarda gerekli olur. 5 Yabancı cisim öyküsü olan ve klinik olarak şüphe edilen tüm vakalarda akciğer grafisi normal olsa bile bronkoskopi endikasyonu vardır. Özellikle çocukluk çağında olmak üzere nonspesifik tedaviye rağmen şikayetleri düzelmeyen, sık sık tekrarlayan akciğer enfeksiyonu olan vakalarda yabancı cisim 1027 hastalık bir çalışmada yabancı cisimler hastaların 938 (%91.3) inde fleksibl bronkoskopi ile çıkarılırken 89 hastaya rigid bronkoskopi yapılmıştır. Hastaların en sık başvurma şikayeti %84.3 ile paroksismal öksürük olarak görülmüştür. Bu çalışmada fleksibl bronkoskopinin çocuklarda hava yolu yabancı cisimlerinin çıkarılmasında kullanışlı ve güvenli olduğu bildirilmiştir. 6 Obstrüksiyona yol açmayan yabancı cismi olan büyük çocuklarda ve yetişkinlerde, seçilmiş vakalarda FOB ile cismin çıkarılması iyi bir alternatiftir. 4 Çocuklarda ve yetişkinlerde yabancı cisim çıkarılmasında fiberoptik bronkoskopinin (FOB) yararlı olduğuna dair artan yayınlar vardır. 6, 7 Ancak özellikle çocuklarda rigid bronkoskopi etkili ve güvenilir bir yöntem olmaya devam etmektedir. FOB minimal radyografik veya fiziksel bulgulara karşın hala yabancı cisimden şüphelenildiği durumlarda infantlar da dahil bütün hastalarda trakeobronşiyal ağacın değerlendirilmesinde kullanılabilir. 4 Çalışmamızda ise tüm trakeobronşial yabancı cisimler rigid bronkoskopi ile çıkarıldı. Tekrarlayan akciğer hastalıklarının etyolojisinde özelliklede nörolojik ve kas hastalıkları olanlarda yabancı cisim aspirasyonu düşünülmelidir. 7 Büyük larengeal ve trakeal yabancı cisimler total hava yolu obstrüksiyonuna yol açabilirler ve herhangi bir medikal müdahaleye vakit bırakmadan ölüme sebebiyet verebilirler. 4 Bu gibi durumlarda ve çocuklarda genel anestezi ile müdahale önerilir. 4 Çocuk ve erişkinleri içeren serilerde yabancı cisimlerin yaklaşık %85 i çocuklarda bulunmuştur. Bu vakaların çoğu (%60-80) üç yaşından küçük çocuklarda gözlenmiştir. 4 Çalışmamızdaki hastaların %42 si üç yaşın altındaki çocuklardan oluşmaktaydı. Cerrahi prosedürler büyük trakeal yabancı cisimlerin çıkarılmasını kolaylaştırmak amacıyla trakeotomi ve bronkotomi veya pulmoner 4

13 Makale KILIÇGÜN ve Ark. rezeksiyonla torakotomiyi içerir. Pulmoner rezekesiyon, genelde bronşektazi, kronik enfeksiyon veya akciğer apsesine sekonder oluşan irreversibl akciğer hasarına yol açmış uzun süreli yerleşik yabancı cisimler için kullanılır. 4 Özofagus ve diğer gastrointestinal sistem organlarının yabancı cisimleri ülkemizde ve dünyada ciddi morbidite ve mortaliteye neden olmaktadır. 2 Gastrointestinal yabancı cisimlerinin %15-20 sini özofagus yabancı cisimleri oluşturmaktadır. 3 Radyografide bir cismin görülememesi yabancı cismi ekarte ettirmez bu nedenle klinik bulgular ve anamnez ile değerlendirmek gereklidir. 2 Özofagus yabancı cisimlerinin tedavisi gözlem ve takip, endoskopik çıkarım ve cerrahi girişimdir. Bir günden fazla kalan objelerin komplikasyon riski artar. 2 Özofagus yaralanmalarının bir sebebi de enstrümantel yaralanmalardır. Bunların başında da özofagoskopi gelmektedir. 2 Yabancı cisme bağlı özofagus yaralanmalarına sıklıkla kemikler, plastik cisimler, takma diş, deniz hayvanları kabukları ve metal objelerin yutulmaları neden olmaktadır. Özofagus perforasyonu spontan oluşabilir yada yabancı cismin çıkarılması sırasında gelişebilir. Yabancı cisim endoskopiyle çıkarılabilir. Çıkarılamadığı durumlarda özofagotomi gerekir. 2 Bir olgumuz plastik su vanası yutmuş ve 3 gün sonra kliniğimize başvurmuş idi. Rigid özofagoskopi ile cisim çıkarılamayınca hastaya sağ torakotomi ve özofagotomi yaptık. Postoperatif özofagus fistülü gelişen hasta yoğun bakımda konservatif yöntemlerle tedavi edildi. Plastik cismin uzun süre özofagusta kalması ile bası ülseri oluşması ve özofagoskopi sırasındaki manipülasyonlara bağlı olarak perforasyon geliştiğini düşünmekteyiz. Özofagoskopi günümüz koşullarında özofagus yabancı cisimlerin çıkarılması için en güvenilir yöntem olarak uygulanmaya devam etmektedir. 8, 9 Özofagusta uzun süre kalan, tutulamayan ve çekilme sırasında zorlanan yabancı cisimlerde özofagus perforasyon riski yüksek olduğundan cerrahi olarak çıkarmak önerilmektedir. 242 olguluk bir seride cerrahi ile yabancı cisim çıkarma oranı %0,4 olarak bildirilmiştir olguluk bir seride ise hiçbir yabancı cisim için cerrahi olarak çıkarılma 5 gerekmediği belirtilmiştir. 11 Lokalize özofagus yaralanmalarında tedavi seçimi medikal tedavi, cerrahi tedavi, diversiyon ve rezeksiyondur. Klinik olarak stabil olan perforasyonlu hastalarda medikal tedavi uygulanabilir. Geniş spektrumlu IV. antibiyotik, IV sıvı desteği ve vital bulguların yakın takibi yapılmalıdır. Hastaya santral nütrisyonel destek başlanmalıdır. 2 Cerrahi tedavi yalnızca klinik olarak stabil olmayan perforasyonlarda ya da aortoözofageal fistül varlığında kaçınılmaz olarak yapılmalıdır. 12 Yabancı cisim aspirasyon ve yutmaları özellikle çocukluk çağında önemli bir sağlık problemidir. Çalışmamızda hastaların %42 sinin 3 yaş ve altı çocuklardan oluştuğunu gözlemledik. Bu yaş grubu çocukların risk altında olduğu ve bu cisimlerin önemli komplikasyonlara yol açabileceği bilinmeli bu sebeple uygun müdahaleler zaman kaybetmeden yapılmalıdır. Kaynaklar İrfan Yalçınkaya. Trakeobronşial yabancı cisim aspirasyonları. Göğüs Cerrahisi. İlker Ökten(ed). Ankara Sim matbaacılık. 2003: Salih Topçu, Güven Çetin. Özofagusun Yabancı Cisimleri, Özofagus Hastalıklarının Tıbbi ve Cerrahi Tedavisi. Mustafa Yüksel, Ahmet Başoğlu (ed). İstanbul. Bilmedya Grup 2002: Craig RM, Vanagunas AD. Foreign Bodies in The Esophagus. In: ShieldsTW, Locicero J, Ponn RB, Rusch VW, eds. General Thoracic Surgery. Philadelphia: Lippincott Williams and Wilkins. 2000; Bedrettin Yıldızeli, Mustafa Yüksel. Trakeobronşiyal yabancı cisim aspirasyonu.göğüs Cerrahisi, Mustafa Yüksel, Göksel Kalaycı (ed), İstanbul, Bilmedya Grup 2001: Swanson KL, Edell ES. Tracheobronchial foreign bodies. Chest Surg Clin N Am. 2001; 11(4): Tang LF, Xu YC, Wang YS, et al. Airway foreign body removal by flexible bronchoscopy: experience with 1027 children during World J Pediatr. 2009; 5(3): Mise K, Jurcey Savicevic A, Pavlov N, Jankovic S. Removal of tracheobronchial foreign bodies in adults using flexible bronchoscopy: experience Surg Endosc. 2009; 23(6): Weissberg D, Refaely Y. Foreign bodies in the esophagus. Ann Thorac Surg. 2007; 84: İnci İ, Özçelik C, Ülkü R, Eren N. Özofagus yabancı cisimleri: 682 olgunun incelenmesi. Türk Göğüs Kalp Damar Cerrahisi Dergisi. 1999; 7: Webb WA. Management of foreign bodies of the upper gastrointestinal tract. Gastrointest Endosc. 1995; 41(1): Panieri E, Bass DH. The management of ingested foreign bodies in children: a review of 633 cases. Eur J Emerg Med.1995; 2(2): Athanassiadi K, Gerazounis M, Metaxas E, Kalantzi N. Management of esophageal foreign bodies: a retrospective review of 400 cases. Eur J Cardiothorac Surg. 2002; 21:

14 Behçet Hastalarında Human Herpes Virus 6 Antikorları Human Herpes Virus 6 Antibodies in Patients with Behçet s Disease Galip Şahin 1, Semih Tatlıcan 2, Fatma Eskioğlu 2, 1 Sağlık Bakanlığı Afyon Devlet Hastanesi, Dermatoloji Kliniği - Afyon 2 Sağlık Bakanlığı Dışkapı Yıldırım Beyazıt Eğitim ve Arş. Hastanesi, Dermatoloji Kliniği - Ankara Özet Amaç: Behçet hastalarında human herpes virus antikorlarının varlığını tespit etmek ve kontrol grubuyla karşılaştırmak. Yöntem: Çalışmaya 40 (20 kadın, 20 erkek) Behçet hastası ve 25 (13 kadın, 12 erkek) sağlıklı kontrol birey dahil edildi. Hastaların ve sağlıklı kontrol bireylerin serumlarında human herpes virüs immünglobulin M ve G antikorları tespit edildi. PanBio ünitesi 9 dan küçük ise negatif ve 11 den büyük ise pozitif olarak kabul edildi. Bulgular: Hasta ve kontrol grupları yaş ortalaması sırasıyla 32.9±8.9 ve 33.9±11.6 idi (P>0,05). Human herpes virus Ig M 7 hastada ve 2 kontrol bireyde tespit edilirken, Ig G 32 hastada ve 22 kontrol bireyde pozitifti ve gruplar arasında fark yoktu (P>0,05). Sonuç: Human herpes virüsün Behçet hastalığı etiyolojisinde rol almadığı düşünüldü. Anahtar Sözcükler: Behçet hastalığı, etiyoloji, human herpes virus. Abstract Aim: To detect the presence of human herpes virus antibodies in Behçet s disease patients and to compare the results with that of the control group s. Material methods: Forty (20 female, 20 male) Behçet s disease patients and 25 (13 female, 12 male) healthy control subjects were included into the study. Human herpes virus Ig M and Ig G antibodies were detected in the sera of the study groups. PanBio units lower than 9 were accepted as negative and higher than 11 were accepted as positive. Results: The mean ages of patients and controls were 32.9±8.9 and 33.9±11.6, respectively (P>0,05). Human herpes virus Ig M antibodies were positive in 7 patients and 2 controls and Ig G antibodies were positive in 32 patients and 22 controls; and there were no statistically significant differences between the groups (P>0,05). Conclusion: It was thought that human herpes virus does not take a role in the etiology of Behçet s disease. Key Words: Behçet s disease, etiology, human herpes virus. Giriş Behçet hastalığı (BH) kronik, tekrarlayıcı, nedeni tam olarak bilinmeyen ve tüm organları tutabilen bir vaskülittir (1). Hastalığın etiyolojisinde en çok suçlanan infeksiyöz ajanlar Streptokoklar, Herpes Simplex Virus Tip 1 (HSV), Cytomegalo virus (CMV), varisella zoster virus (VZV) ve Ebstein Barr virustür (EBV) (2). Hastalığın etiyolojisinde virüslerin immünmodulasyon, tetikleyici etken ya da lokal olarak çoğalmalarının etkili olabileceği düşünülmektedir (2). Behçet hastalarında ve hastalığın genellikle başlangıç bulgusu olan oral aftöz stomatit hastalarında Human herpes virus (HHV) 6 varlığının araştırıldığı az sayıda yayın bulunmaktadır (3-6). İletişim Bilgisi Dr. Semih Tatlıcan Tel: GSM: Faks: Bu çalışmada aktif ve hiç tedavi almamış hastalarda HHV-6 IgM ve HHV-6 IgG düzeyleri ölçülerek hastalığın etiyolojisinde virüsün olası rolü araştırılmıştır. Gereç ve yöntem Çalışmaya 40 (20 kadın, 20 erkek) aktif ve tedavi almamış Behçet hastası ile 25 (13 kadın, 12 erkek) sağlıklı kontrol birey dahil edildi. Hastaların tanıları uluslararası ça- 6

15 Makale lışma grubunun kriterlerine göre konuldu (7). Kan örneklerinin alımı sırasında üç veya daha fazla sayıda klinik bulgusu olan hastalar aktif Behçet hastaları olarak değerlendirildi. HHV-6 IgM ve HHV-6 IgG düzeyleri enzim bağlı immünosorbent assay (ELISA) (sırasıyla; PanBio, H6M-200, Australia ve PanBio H6G-100, Australia) hazır kitleri ile ölçüldü. HHV-6 IgM için Pan- Bio ünitesi 9 dan küçük ise yeni enfeksiyon kanıtı yok, 11 den büyük ise yeni bir enfeksiyon ya da reaktivasyon kabul edildi arası değerlerde inceleme tekrarlandı. HHV-6 IgG için PanBio ünitesi 9 dan küçük ise yeni veya eski enfeksiyon varlığına dair kanıt yok ve 11 den büyük ise yeni veya eski HHV-6 maruziyeti var kabul edildi arası değerlerde inceleme tekrarlandı. Çalışmada elde edilen tüm verilerin istatistiki analizinde Windows için SPSS kullanıldı (SPSS Inc., Chicago, IL, USA). Devamlı değişkenler ortalama±standart sapma ve kategorik değişkenler yüzdeler ile ifade edildi. Değişkenler arasındaki ilişkiler uygun olan yerlerde ki-kare testi, fisher kesin ki kare testi ve t testi ile değerlendirildi. Anlamlılık değeri 0,05 olarak kabul edildi. Bulgular Ortalama yaş hasta grubunda 32,9±8,9 ve sağlıklı kontrol grubunda 33,9±11,6 idi ve yaş dağılımı benzerdi (P>0,05). Hasta grubunda 20 kadın (%50) ve 20 erkek, kontrol grubunda 13 (%52) ve 12 erkek (%48) bulunuyordu (P>0,05). HHV-6 IgG antikorları 32 (%80) hasta ve 22 (%88) kontrol bireyde pozitifti ve gruplar arasında anlamlı fark yoktu (P>0,05). HHV-6 IgM antikorları ise 7 (%17.5) hasta ve 2 (%8) kontrol bireyde pozitifti ve gruplar arasında anlamlı fark yoktu (P>0,05). Tartışma BH etiyolojisi tam olarak bilinmemektedir (1). BH da T lenfositler ile yapılan çalışmalarda CD4+ hücrelerinde azalma, CD8+ hücrelerde artış ve CD4+/CD8+ oranında azalma gösterilmiştir (8). Öte yandan CD+ subpopulasyonu olan supressor-inducer (CD45RA) hücrelerinin belirgin olarak azaldığı, bu durumun inaktif CD8+ supresorların varlığına yol açarak hastalıktaki baskılanmış supresif fonksiyonu açıkladığı ileri sürülmüştür (9). Behçet hastalarının periferik kanlarında natural killer (NK) hücre fonksiyonlarının azalmış olduğu tespit edilmiş, bununla birlikte hastalığın aktif dönemlerinde yüksek interferon gama düzeylerine bağlı olarak NK hücrelerinin aktivitesinde artış olduğu tespit edilmiştir (8,10). CD4+ T hücrelerinin perivasküler inflamatuar infiltratlarda tespit edildiği, Th hücrelerinin çeşitli uyaranlara interlökin 2 (IL 2), interferon-gama (IFNγ) ve tümör nekroz faktör (TNF) üreterek yanıt verdiği belirtilmiştir (11). Hastalığın şiddetli formlarında IL1β ve fibroblastik büyüme faktörü yükselmiştir (12). HHV 6 sitopatik bir virüstür. Tercihen CD8+ T hücre gibi sitotoksik efektör hücreleri, NK hücreleri ve γδ T hücreleri infekte eder. T hücreleri üzerindeki CD3 ekspresyonu ve αβ heterodimerleri azalttığı ve bu yolla da immünsupresif etkiye sahip olduğu gösterilmiştir (1). HHV 6 TNF-α ve IL 1β gibi sitokinlerin güçlü bir indükleyicisidir (13). Bu nedenlerle HHV 6 infeksiyonu BH da direk olarak immün defekte yol açmasa bile en azından tetikleyici bir rol oynayabilir. Behçet hastalarındaki immün defekt sonucu bu hastalarda HHV 6 infeksiyonu ortaya çıkabilir. Çalışmamız hasta ve kontrol grupları arasında fark ile sonuçlanmadı. Bu sonuçlar HHV-6 nın hastalık etiyolojisinde rolü olmadığını düşündürmüştür. Kaynaklar: ŞAHİN ve Ark. Evereklioglu C. Current concepts in the etiology and treatment of Behçet disease. Surv Ophthalmol 2005; 50: Mumcu G, Inanc N, Yavuz S, et al. The role of infectious agents in the pathogenesis, clinical manifestations and treatment strategies in Behçet's disease. Clin Exp Rheumatol 2007; 25: S Tojo M, Zheng X, Yanagihori H, et al. Detection of herpes virus genomes in skin lesions from patients with Behçet's disease and other related inflammatory diseases. Acta Derm Venereol 2003; 83: Ghodratnama F, Wray D, Bagg J. Detection of serum antibodies against cytomegalovirus, varicella zoster virus and human herpesvirus 6 in patients with recurrent aphthous stomatitis. J Oral Pathol Med 1999; 28: Ghodratnama F, Riggio MP, Wray D. Search for human herpesvirus 6, human cytomegalovirus and varicella zoster virus DNA in recurrent aphthous stomatitis tissue. J Oral Pathol Med 1997; 26: Samonis G, Mantadakis E, Maraki S. Orofacial viral infections in the immunocompromised host. Oncol Rep 2000; 7:

16 ŞAHİN ve Ark. Makale International Study Group for Behçet's Disease. Criteria for diagnosis of Behçet's disease. Lancet. 1990; 335: Hamzaoui K, Ayed K, Hamza M, et al. Touraine Natural killer cells in Behçet's disease. Clin Exp Immunol 1988; 71: Kahan A, Hamzaoui K, Ayed K. Abnormalities of T lymphocyte subsets in Behçet's disease demonstrated with anti- CD45RA and anti-cd29 monoclonal antibodies. J Rheumatol 1992; 19: Kaneko F, Takahashi Y, Muramatsu R, et al. Natural killer cell numbers and function in peripheral lymphoid cells in Behcet's disease. Br J Dermatol 1985; 113: Emmi L, Brugnolo F, Salvati G. Immunopathological aspects of Behçet's disease. Clin Exp Rheumatol. 1995; 13: Gül A. Behçet Hastalığının immünolojisi. Aktüel Tıp Dergisi 1997; 2: Urioste S, Skerler M, Johnson RA. Human Herpesvirus 6 and 7 infection and ezanthem subitum. In: Fitzpatrick s Dermatology in General Medicine, Fitzpatrick Tb, Freedberg IM, Eisen Az, Wolf K, Austen KF, Goldsmith LA, Katz SI (eds), 5th edition, New York: Mc Graw-Hill, 1999;

17 İnme Hastalarının Acil Serviste Değerlendirilmesi ve Tedavi Yaklaşımlarında 7D Tanzer KORKMAZ 1 1 AİBÜ İzzet Baysal Tıp Fak. Acil Tıp AD. Bolu ÖZET İnme sonrası kalan bilişsel ve motor sekeller, üretken bireyleri fizyolojik, psikolojik ve sosyal açıdan bakıma muhtaç hale getirmektedir. Ancak inmenin büyük oranda önlenebilir bir hastalık olduğu ve etkin tedavilerin bulunduğu unutulmamalıdır. İskemik inmeli hastalarda kullanılan trombolitik ajanların optimum faydalarının görülebilmesi için semptomların başlangıcından itibaren kısa bir süre içinde uygulanması gerekmektedir. Bu yazıda hastane öncesinde ve hastanede inme tedavisinde hasta yaklaşımı için akılda kalabilecek bir minemonik (7-D detection, dispatch, delivery, door, decision, drug) hakkındaki bilgilerin paylaşımı amaçlanmıştır. Bu minemoniği bilmek ve uygulamada kullanmak hem hasta yaklaşımında standardizasyonu sağlayabilecek hem de hasta yönetiminde karmaşaya sebep olmadan tedavideki zaman kaybını en aza indirebilecektir. Anahtar Kelimeler: Acil servis, inme, inme tedavisi ABSTRACT Cognitive and motor disabilities remaining after stroke make healthy and productive people physiologically, psychologically and socially disabled. However it should be considered that stoke is preventable and has an effective treatment. To achieve optimal effects with thrombolytic agents, treatment should be prompt after the appearance of symptoms. The aim of this study is to share knowledge on a mnemonics (7-D detections, dispatch, delivery, door, decision, drug) which could be used in management of stroke patients in pre- and in hospital period. Knowing and using this mnemonics could help us to standardize the approach and decreasing the time for beginning the treatment to stroke patients by preventing the chaos on patient management. Keywords: Emergency department, stroke, stroke management İnme Hastalarının Acil Serviste Değerlendirilmesi ve Tedavi Yaklaşımlarında 7D İletişim Bilgisi Dr. Tanzer KORKMAZ AİBÜ İzzet Baysal Tıp Fak. Acil Tıp AD. BOLU İnme, beyin kan akımının çeşitli sebeplere bağlı olarak ani olarak kesilmesi ile ortaya çıkan ve nörolojik fonksiyon bozukluğuna yol açan bir sendromdur. 1,2 İnme geçiren hastaların %30 kadarı ilk ay içinde ölmekte ve yarısına yakınında ise uzun dönemde sekeler kalmaktadır. İnme sonrası kalan bilişsel ve motor sekeller, üretken bireyleri fizyolojik, psikolojik ve sosyal açıdan bakıma muhtaç hale getirmektedir. Ancak inmenin büyük oranda önlenebilir bir hastalık olduğu ve efektif tedavilerin bulunduğu unutulmamalıdır. 3 Akut inme hastalarının tetkik ve tedavilerinin planlanması büyük oranda acil serviste başlar. Acil serviste çalışan sağlık personelinin acil servise başvuran hastaların ilk muayene, müdahale ve tanılarının konulması açısından gerekli ve yeterli bilgi düzeyine sahip olması gerekmektedir. Bu yazıda inme tedavisinde hasta yaklaşımı için akılda kalabilecek bir minemonik (7-D) hakkındaki bilgilerin paylaşımı amaçlanmıştır. Bunu bilmek ve uygulamada kullanmak hem hasta yaklaşımında standardizasyonu sağlayabilecek hem de hasta yönetiminde karmaşaya sebep olmadan tedavideki zaman kaybını en aza indirebilecektir. İnme acil bir durumdur ve hastane öncesinde özel bir tedavisi bulunmamaktadır. Beyin hücrelerinin yaşam süresi inme başlangıcından itibaren yaklaşık dört dakikadır. İnme şüphesi olan hastalara hastane öncesi yaklaşımda amaç; vital bulguların 9

18 KORKMAZ, T kontrolü ve desteğinden sonra hastanın hızla en çok fayda görebileceği yakın merkeze transportunun sağlanmasıdır. İnme yaklaşımı için akılda kalabilecek bir 7-D şeklinde minemonik kullanılabilir. 4,5,6,7,8 1. Hastanın inme olabileceğinden şüphelenmek (DETECTION) Şüphelenmek ancak inme semptom veya bulgularının bilinmesi ile mümkündür. Toplumun, hasta ve yakınlarının inme konusunda bilinçlendirilmeleri gerekmektedir. 2. Hastanın hızlı ve güvenli bir şekilde tam teşekküllü bir hastaneye transportu için ilgili servisleri harekete geçirmek (DISPATCH) Bizim ülkemizde bu işi Acil Tıp Sistemi (ATS) içinde olan 112 üstlenmiştir. 112 de çalışan sağlık elemanları hastanın transportu esnasında ihtiyacı olan temel yaşam desteğini sağlamalıdırlar. Derleme 3. Hastanın güvenli bir şekilde ilgili hastaneye sevk edilmesi (DELIVERY) Hastaya transport esnasında temel yaşam desteği verilirken hastanın tanınması ve hastaneye ulaşılmadan önce hastanenin hasta hakkında bilgilendirilmesini içerir. 9 National İnstitute of Neurological Disorders and Stroke (NINDS) hastanın transportu için hedeflediği süre 10 dakikadır. Bu arada temel yaşam desteği tedavide esastır. 4. Hastane içi değerlendirme (DOOR) Hızlı genel yaklaşım ilk sırayı alır. Hastanın hemodinamik olarak stabilizasyonu sağlandıktan sonra nörolojik muayenesi yapılmalıdır. Nörolojik muayene hasta hastaneye ulaştıktan sonraki ilk 25 dakikada yapılmış olmalıdır. Nörolojik muayenede beş anahtar noktaya odaklanılmalıdır. Bilinç Düzeyi: Bilinç düzeyi tayininde Glasgow Koma Skalası (GKS) yaygın olarak kullanılan skorlama sistemidir. Toplam skor 3-15 arasındadır. Genel olarak kabul edilen görüşe göre GKS 8 puanın altında olan kişilerde prognoz kötüdür. İnme Tipi: Nonkontrast bilgisayarlı beyin tomografisi (BBT) hemorajik-iskemik inme ayırımında altın standarttır. İnme tipinin belirlenmesinde TOAST klasifikasyonu kullanılmaktadır 10,11 (Tablo I). Tablo. I - İskemik inme alt tiplerinin klasifikasyonu İnme Lokalizasyonu: Fizik muayene ve tetkik sonuçlarına dayanarak inmenin lokalizasyonu tespit edilebilir. İnmenin Ciddiyeti: National Institutes Health Stroke Skalası (NIHSS) iskemik inmeli hastalarda nörolojik fonksiyonları inceleyen ve uzun dönem prognoz hakkında fikir veren bir skaladır. Hastaların işlevsel özürlülük (disability) veya sakatlık skalaları belirlenir. Bunun için Modifiye Rankin 10 skalası (mrs) ve Barthel skalaları kullanılır. 1,8 Semptomların başlangıç zamanı: Tedavinin planlanmasında önem taşır. 5. Tanı için gerekli tetkiklerin ve ayırıcı tanının yapılması (DATA) BBT ile inme tipi belirlenir. İdeal tedavi süresi için hastanın başvurusundan sonraki 25 dakika içinde BBT çekilmeli ve 45 dakika içinde bir radyolog tarafından değerlendirilmelidir. BBT inme tanısında

19 Derleme tek başına en önemli tanı yöntemidir. BBT hemorajik-iskemik ayırımını sağladığı gibi diğer intrakranyal patolojilerinin de (abse, hematom, kitle...) gösterilmesini sağlar. Enfark tan sonraki ilk birkaç saat içinde nonkontrast BBT genellikle bulgu vermez ve nadiren ilk üç saat içinde görülür. Kısa zamanda enflamasyon ve ödem gelişir saat içinde BBT de hipodens alan olarak görülebilir. Ayrıca BBT, inmenin hidrosefali, ödem, şift, kitle etkisi gibi intrakranyal komplikasyonlarını saptamada da faydalıdır. Kardiyolojik emboli şüphesi olan hastalara ekokardiyografi yapılmalıdır. Manyetik rezonans görüntüleme (MRG), inme tanısında rutin incelemelerin bir parçası değildir. Buna rağmen BBT nin tespit edemediği lezyonların görüntülenmesinde daha sensitiftir. Son zamanlarda ortaya çıkan diffüzyon ağırlıklı görüntüleme, manyetik rezonans anjiografi gibi teknikler, henüz BBT nin inmeyi tespit edemediği dönemde iskemiyi gösterebilmektedirler. Anjiografi, serebrovasküler anatomideki problemlerden kaynaklanan akut iskemik inmeli vakalarda yararlıdır (Fibromuskuler displazi, vaskülit gibi oklüziv hastalıklar, arteriel diseksiyon) 9. Klinik olarak inmeyi taklit eden pek çok durum söz konusu olabilir. Yapılan bir çalışmada inmeyi en çok taklit eden klinik tablolar ve inmeyi taklit etme yüzdeleri şunlardır; Nöbet %17, sistemik enfeksiyonlar %17, beyin tümörleri %15, toksik metabolik nedenler %13, pozisyonel vertigo %6 ve ayrıca senkop, travma, subdural hematom, herpes ensefaliti, geçici global amnezi, demans, demiyelinizan hastalıklar, Myastenia Gravis, parkinson, hipertansif ensefalopati ve konversiyon bozukluğu da inmeyi taklit edebilirler 7. Hastalara spesifik tedavi verilebilmesi için ayırıcı tanıların net olarak yapılması gerekmektedir. 6. Tedavi için karar verme (DECISION) Hastada iskemik inme tespit edildiğinde trombolitik tedavi endikasyonu yönünden araştırılmalıdır. Trombolitik tedavinin endike olduğu durumlar 5,1,13 18 yaş ve/veya üzerinde olmalı İskemik inme için nörolojik defisitlere ait klinik bulguları olmalı. KORKMAZ, T İnme oluşumu başlangıcından (hastanın son iyi görüldüğü zaman esas alınır) tedavinin başlanması arasında geçen süre 3 saatten az olmalı Nörolojik bulgular minör ve izole olmamalı ve kısa sürede gerilememeli Tedavi öncesinde nonkontrast BBT de intrakraniyal kanama veya şüphesi olmamalı Aktif bir kanama ve akut travma (kırıklar) bulunmamalı Akut kanama diyatezi Trombosit sayısı /mm3 ve üzerinde olmalı 48 saat içinde heparin almamış ve aptt normal değerde olmalı Oral antikoagülan kullanmamalı ve INR 1.5 Üç ay içerisinde kafa travması ve inme öyküsü bulunmamalı Üç ay içinde Miyokard enfarktüsü öyküsü bulunmamalı 21 gün içerisinde gastrointestinal ve üriner sistem kanama öyküsü bulunmamalı 14 günlük bir sürede majör cerrahi geçirmemiş olmalı 7 gün içinde kompresyon yapılamayan bölgelerden arteryal girişim olmamalı İntrakraniyal kanama öyküsü bulunmamalı İnme başlangıcında nöbet olmamalı BBT de multilobar enfarkt (hipodansite > serebral hemisfer) bulunmamalı Kan basıncı; sistolik <185 mmhg and diastolik <110 mmhg olmalı Kan şekeri; 50 mg/dl (2.7 mmol/l) ve <400mg/dL (22.2mmol/L) olmalı Hasta veya ailesine tedavinin yararları ve komplikasyonları çok açık bir şekilde anlatılmalıdır. Ayrıca bütün koşullar sağlansa bile hastane içindeki gecikmeler de göz önünde bulundurulmalıdır. Eğer trombolitik tedavi planlanırsa hastanın hastaneye gelişinden itibaren ilk 60 dakikada kullanılmalıdır. Bunun için NINDS in önerdiği bir zaman skalası Tablo II de mevcuttur. 7. Akut tedavi (DRUG) Genel yaklaşımlar Hastanın airway, breathing, circulation (ABC) (havayolu, solunum, dolaşım) ı kontrol altına alınır. Hasta monitörize edilir ve oksijen başlanır. Hasta için yeterli sıvı tedavisi başlanır ve elektrolit dengesinin sağlanması için gerekli önlemler alınır. Sıvının fazla miktarda verilmesi serebral ödemi 11

20 KORKMAZ, T artırırken hastadaki dehidratasyon ise iskemik penumbranın yetersiz kanlanmasına sebep olur. Bu sebeple inme hastalarında verilecek sıvı miktarı hastanın özelliklerine göre değişkenlik gösterir. Sıvı verilmesi planlanan hastalara, hipergliseminin hasarlanmış beyin dokusu üzerine olumsuz etkilerinden dolayı normal salin veya ringer laktat solüsyonları verilmesi önerilmektedir. 1,4,6,7,13 Kan şekeri bakılmalıdır çünkü hiperglisemi laktik asit formasyonunu arttırır ve asidoz gelişimine neden olur ve iskemik alanın büyümesine sebep olur. Bu nedenle kan şekeri mg/dL civarında tutulmalıdır. 5-7,13,14 Ateş yüksekliği enfeksiyona sekonder veya santral ısı düzenleme mekanizmalarına bağlı olarak görülür. Hastalığın ciddiyetini ve enfarkt alanını arttırır, taburculuğu ve mortaliteyi kötüleştirir. Bu yüzden 37,5 0 C üzerindeki ateş asetaminofen gibi antipiretiklerle ve soğuk uygulama ile tedavi edilmeli ve ateşin nedeni araştırılmalıdır. 7 Nöbetler akut iskeminin ciddi komplikasyonudur. Hastaların %5 inde ortaya çıkar. Serebral korteksin tutulması ya da çok geniş enfarkt alanları ile ilişkili olabilir. Antiepileptikler nöbet esnasında verilebilir ancak proflaktik olarak kullanılmamalıdır. 4 Kardiyak ritim açısından da değerlendirilmelidir. Akut inme hastalarının %15-75 inde EKG değişiklikleri (T inversiyonu, ST segment değişiklikleri, vs) daha çok hemorajik inmelerde görülmektedir. Hemodinamik olarak stabil olmayan bir ritim bozukluğu varsa tedavi edilmelidir. 13 Kan Basıncı Kontrolü iskemik ve hemorajik inmelerde hala tartışmalıdır. Çoğu hastada inme sonrası veya beraberinde hipertansiyon vardır, fakat çok azında tedavi gerektirir. Genellikle saatler içinde spontan olarak ağrının, bulantı kusmanın kafa içi basınç artışının azaltılması ile düşer. Miyokard enfarktüsü (MI) veya aort diseksiyonu gibi diğer hastalıklarla birlikte ise tedavi edilmelidir. Tansiyonun fazla düşürülmesi serebral perfüzyonu azaltıp inmenin ciddiyetini arttırabildiğinden tedavi zor olabilir. The American Heart Association (AHA) nın önerisine göre; Sistolik kan basıncı (SKB) >220mmHg, diyastolik kan basıncı (DKB) Derleme >130mmHg olduğunda, National Institute of Neurological Disorders and Stroke un (NINDS) önerisine göre ise SKB >220mmHg, DKB >115mmHg olduğunda tedavi edilmelidir. Ayrıca trombolitik verilecek hastalarda SKB>185mmHg, DKB > 110mmHg ise tedavi edilmelidir. 1,7,13 Antihipertansif tedavi için titre edilebilen, etkisi hızlı başlayan ve hızlı sona eren, serebral kan akımı üzerine minimal etkili olan ajan idealdir. IV nitroprussid veya labetolol önerilen ajanlardır. 1,6,7 Kafa içi basıncın kontrolü beyin ödemi gelişimi açısından önemlidir. İnme sonrası ilk haftada görülen ölümlerin çoğunluğunu beyin ödemi oluşturmaktadır. Beyin ödemi gelişen hastaların sadece %10-20 sinde klinik olarak bozulma görülmesi sevindiricidir. Genellikle semptomlar başladıktan saat sonra gelişir. Daha çok genç hastalarda, middle serebral arter (MCA) enfarktlarında görülür, herniasyona ve ölüme yol açabilir. Genç hastalarda beyin atrofisinin bulunmaması ödemin ağırlaşmasına, herniasyona ve tedaviye rağmen 2-4 günde ölümle sonuçlanmasına sebep olur. Başın derece kaldırılması, sıvı kısıtlaması, oksijen tedavisi, gerekli ise hastanın entübasyonu, hiperventilasyon yaptırılması, ağrının ve ajitasyonunu kontrol edilmesi beyin ödemini azaltır. Mannitol ile hiperozmolar tedavi yararlı olabilir. Mannitol diürez, beyinden intravasküler alana sıvı çekilmesi ve serebral vazodilatasyonla kafa içi basıncını azaltır. Ayrıca furosemide ve asetozolamid de kullanılabilir. Dekompresyon operasyonları da (hemikranyotektomi, duratomi gibi) yardımcıdır. Serebral ödemi azaltmak için kortikosteroidlerin kullanılması, yararlı ve efektif olmadığından önerilmemektedir. 15 Antiagregan ve antikoagulan ajanların akut iskemik inmede yararlılıkları tam olarak gösterilmemiş olmakla birlikte, farklı yollar üzerinden etkili olmaları nedeni ile kombine olarak kullanılmaları daha akılcı görünmektedir. Aspirin, ticlopidine, warfarin Geçici İskemik Atak lı (GIA) hastalarda rekürrensi azaltmaktadır. Chinese Acute Stroke Trial (CAST) ve The İnternational Stroke Trial (IST) çalışmalarında aspirin kullanımı ile üç aylık süre içinde disabilitide yüzde bir düşme görülmüş, 28 gün içinde de rekürrensi ve mortaliteyi azalt- 12

ISSN: 1305 4392 ABANT İZZET BAYSAL ÜNİVERSİTESİ İZZET BAYSAL TIP FAKÜLTESİ TIP DERGİSİ

ISSN: 1305 4392 ABANT İZZET BAYSAL ÜNİVERSİTESİ İZZET BAYSAL TIP FAKÜLTESİ TIP DERGİSİ ISSN: 1305 4392 ABANT İZZET BAYSAL ÜNİVERSİTESİ İZZET BAYSAL TIP FAKÜLTESİ TIP DERGİSİ Cilt: 4 Sayı: 3 Yıl: 2009 AİBÜ İZZET BAYSAL TIP FAKÜLTESİ TIP DERGİSİ Cilt: 4 Sayı: 3 Yıl: 2009 ISSN: 1305 4392 Yayınlayan

Detaylı

İnme Hastalarının Acil Serviste

İnme Hastalarının Acil Serviste İnme Hastalarının Acil Serviste Değerlendirilmesi ve Tedavi Yaklaşımlarında 7D Tanzer KORKMAZ 1 1 AİBÜ İzzet Baysal Tıp Fak. Acil Tıp AD. Bolu ÖZET İnme sonrası kalan bilişsel ve motor sekeller, üretken

Detaylı

AİBÜ İZZET BAYSAL TIP FAKÜLTESİ DERGİSİ CİLT: 7 SAYI: 1-2-3 / 2012

AİBÜ İZZET BAYSAL TIP FAKÜLTESİ DERGİSİ CİLT: 7 SAYI: 1-2-3 / 2012 i AİBÜ İzzet Baysal Tıp Fakültesi Dergisi Journal of AIBU Izzet Baysal Faculty of Medicine ISSN 1305 4392 Ocak-Mayıs-Eylül 2012 Cilt 7 / Sayı 1-2-3 January-May-September 2012 Volume 7 / Issue 1-2-3 AİBÜ

Detaylı

Rejyonel Anestezi Sonrası Düşük Ayak

Rejyonel Anestezi Sonrası Düşük Ayak Rejyonel Anestezi Sonrası Düşük Ayak Zeliha Korkmaz Dişli 1, Necla Tokgöz 2, Fatma Ceyda Akın Öçalan 3, Mehmet Fa>h Korkmaz 4, Ramazan Bıyıklıoğlu 2 1 Anesteziyoloji Bölümü, Malatya Devlet Hastanesi 2

Detaylı

EVDE BAKIM HİZMET DENEYİMLERİ:KAMUDA

EVDE BAKIM HİZMET DENEYİMLERİ:KAMUDA EVDE BAKIM HİZMET DENEYİMLERİ:KAMUDA Doç. Dr. Pemra C.ÜNALAN Ast. Dr. Özge Doğan Marmara Üniversitesi Pendik EAH Evde Sağlık Birimi EVDE SAĞLIKTA HASTA TAKİBİ... Evde sağlık hizmeti alan hastaların ayaktan

Detaylı

Göğüs Ağrısı Olan Hasta. Dr. Ö.Faruk AYDIN / 06.04.2016

Göğüs Ağrısı Olan Hasta. Dr. Ö.Faruk AYDIN / 06.04.2016 Göğüs Ağrısı Olan Hasta Dr. Ö.Faruk AYDIN / 06.04.2016 Göğüs Ağrısı??? Yan ağrısı? Sırt ağrısı? Mide ağrısı? Karın ağrısı? Boğaz ağrısı? Omuz ağrısı? Meme ağrısı? Akut Göğüs Ağrısı Aniden başlar-tipik

Detaylı

PERİNATAL HERPES VİRUS İNFEKSİYONLARI. Uzm.Dr.Cengiz Uzun Alman Hastanesi Klinik Mikrobiyoloji ve İnfeksiyon Hastalıkları

PERİNATAL HERPES VİRUS İNFEKSİYONLARI. Uzm.Dr.Cengiz Uzun Alman Hastanesi Klinik Mikrobiyoloji ve İnfeksiyon Hastalıkları PERİNATAL HERPES VİRUS İNFEKSİYONLARI Uzm.Dr.Cengiz Uzun Alman Hastanesi Klinik Mikrobiyoloji ve İnfeksiyon Hastalıkları Perinatal dönemde herpesvirus geçişi. Virus Gebelik sırasında Doğum kanalından Doğum

Detaylı

Postoperatif Noninfeksiyoz Ateş. Dr.Dilek ARMAN GÜTF Enfeksiyon Hastalıkları AD

Postoperatif Noninfeksiyoz Ateş. Dr.Dilek ARMAN GÜTF Enfeksiyon Hastalıkları AD Postoperatif Noninfeksiyoz Ateş Dr.Dilek ARMAN GÜTF Enfeksiyon Hastalıkları AD GT, 62 y, kadın Nüks tiroid papiller CA Kitle eksizyonu (özefagus ve trake den sıyırılarak) + Sağ fonksiyonel; sol radikal

Detaylı

Eser Elementler ve Vitaminler

Eser Elementler ve Vitaminler Doç. Dr. Onur POLAT Eser Elementler ve Vitaminler Esansiyel eser elementin temel özellikleri diyetten kesilmesi veya yetersiz alımıyla yapısal ve biyokimyasal değişikliklerin olması ve bu değişikliklerin

Detaylı

SÜLEYMAN DEMİREL ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ GÖĞÜS CERRAHİSİ ANABİLİM DALI 2012-2013 EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI DÖNEM-V DERS PROGRAMI

SÜLEYMAN DEMİREL ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ GÖĞÜS CERRAHİSİ ANABİLİM DALI 2012-2013 EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI DÖNEM-V DERS PROGRAMI DÖNEM-V DERS PROGRAMI TEORİK DERSLER: 1- Toraksın cerrahi anatomisi (Yrd.Doç.Dr.Rasih YAZKAN) 2- Göğüs cerrahisinde invaziv tanı yöntemleri (Yrd.Doç.Dr.Rasih YAZKAN) 3- VATS (Video yardımlı torakoskopik

Detaylı

Gebelikte İnfeksiyonların Değerlendirilmesi

Gebelikte İnfeksiyonların Değerlendirilmesi Gebelikte İnfeksiyonların Değerlendirilmesi Ergin AYAŞLIOĞLU Kırıkkale Üniversitesi Tıp Fakültesi İnfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji A.D Gebelikte İnfeksiyonların Değerlendirilmesi Maternal

Detaylı

Astım Hastalığı ile Karıştırılan Trakeobronkial Yabancı Cisim An Interesting Tracheobronchial Foreign Body Diagnosed As Asthma Göğüs Cerahisi

Astım Hastalığı ile Karıştırılan Trakeobronkial Yabancı Cisim An Interesting Tracheobronchial Foreign Body Diagnosed As Asthma Göğüs Cerahisi Astım Hastalığı ile Karıştırılan Trakeobronkial Yabancı Cisim An Interesting Tracheobronchial Foreign Body Diagnosed As Asthma Göğüs Cerahisi Başvuru: 19.05.2013 Kabul: 12.07.2013 Yayın: 06.08.2013 Murat

Detaylı

Ölümcül Santral Sinir Sistemi Hastalıkları I epidural, subdural, intraparankimal kanamalar

Ölümcül Santral Sinir Sistemi Hastalıkları I epidural, subdural, intraparankimal kanamalar Ölümcül Santral Sinir Sistemi Hastalıkları I epidural, subdural, intraparankimal kanamalar Uzm. Dr. Yusuf Ali Altuncı Ege Ünv. Acil Tıp Anabilim Dalı Olgu 1 25 yaşında inşaat işçisi Yüksekten düşme E2M3V2

Detaylı

Tanı: Metastatik hastalık için patognomonik bir radyolojik. Tek veya muitipl nodüller iyi sınırlı veya difüz. Göğüs Cerrahisi Hasan Çaylak

Tanı: Metastatik hastalık için patognomonik bir radyolojik. Tek veya muitipl nodüller iyi sınırlı veya difüz. Göğüs Cerrahisi Hasan Çaylak Journal of Clinical and Analytical Medicine Göğüs Cerrahisi Hasan Çaylak Göğüs Cerrahisi Metastatik Akciğer Tümörleri Giriş İzole akciğer metastazlarına tedavi edilemez gözüyle bakılmamalıdır Tümör tipine

Detaylı

İNME. Yayın Yönetmeni. TND Beyin Yılı Aktiviteleri Koordinatörü. Prof. Dr. Rana Karabudak

İNME. Yayın Yönetmeni. TND Beyin Yılı Aktiviteleri Koordinatörü. Prof. Dr. Rana Karabudak İNME Yayın Yönetmeni Prof. Dr. Rana Karabudak TND Beyin Yılı Aktiviteleri Koordinatörü Türk Nöroloji Derneği (TND) 2014 Beyin Yılı Aktiviteleri çerçevesinde hazırlanmıştır. Tüm hakları TND ye aittir. Kaynak

Detaylı

AKUT SOLUNUM SIKINTISI SENDROMU YAKIN DOĞU ÜNİVERSİTESİ SHMYO İLK VE ACİL YARDIM BÖLÜMÜ YRD DOÇ DR SEMRA ASLAY 2015

AKUT SOLUNUM SIKINTISI SENDROMU YAKIN DOĞU ÜNİVERSİTESİ SHMYO İLK VE ACİL YARDIM BÖLÜMÜ YRD DOÇ DR SEMRA ASLAY 2015 AKUT SOLUNUM SIKINTISI SENDROMU YAKIN DOĞU ÜNİVERSİTESİ SHMYO İLK VE ACİL YARDIM BÖLÜMÜ YRD DOÇ DR SEMRA ASLAY 2015 Nonkardiyojenik Akciğer Ödemi Şok Akciğeri Travmatik Yaş Akciğer Beyaz Akciğer Sendromu

Detaylı

TEŞHİSTEN TEDAVİYE > ALT EKSTREMİTE ATARDAMARI HASTALIĞI

TEŞHİSTEN TEDAVİYE > ALT EKSTREMİTE ATARDAMARI HASTALIĞI TEŞHİSTEN TEDAVİYE > ALT EKSTREMİTE ATARDAMARI HASTALIĞI Genç Kardiyologlar Grup Sorumlusu - Prof.Dr.Oktay Ergene Bilimsel İçeriğin Değerlendirilmesi, Son Düzenleme - Prof.Dr. Mahmut Şahin Düzenleme, Gözden

Detaylı

Trakea Rüptürü. Nadir Bir Entübasyon Komplikasyonu. Doç. Dr. Aydın KARAKUZU Yakın Doğu Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Lefkoşe, KKTC Nisan 2011

Trakea Rüptürü. Nadir Bir Entübasyon Komplikasyonu. Doç. Dr. Aydın KARAKUZU Yakın Doğu Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Lefkoşe, KKTC Nisan 2011 Trakea Rüptürü Nadir Bir Entübasyon Komplikasyonu Doç. Dr. Aydın KARAKUZU Yakın Doğu Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Lefkoşe, KKTC Nisan 2011 1 Klinik Öykü Ş.Ş., 75 yaş, erkek, Asenden Aort Anevrizması

Detaylı

Yabancı Cisim Aspirasyonları. Dr. Arif KUT Maltepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Çocuk Göğüs Hastalıkları Kliniği

Yabancı Cisim Aspirasyonları. Dr. Arif KUT Maltepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Çocuk Göğüs Hastalıkları Kliniği Yabancı Cisim Aspirasyonları Dr. Arif KUT Maltepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Çocuk Göğüs Hastalıkları Kliniği Epidemiyoloji Klinik Tanı Yöntemleri Tedavi Korunma Yabancı cisim aspirasyonu (YCA)

Detaylı

Pulmoner Emboli Profilaksisi. Tanım. Giriş. Giriş 12.06.2010. Dr. Mustafa YILDIZ Fırat Üniversitesi Acil Tıp AD. Pulmoneremboli(PE):

Pulmoner Emboli Profilaksisi. Tanım. Giriş. Giriş 12.06.2010. Dr. Mustafa YILDIZ Fırat Üniversitesi Acil Tıp AD. Pulmoneremboli(PE): Pulmoner Emboli Profilaksisi Dr. Mustafa YILDIZ Fırat Üniversitesi Acil Tıp AD m Pulmoneremboli(PE): Bir pulmonerartere kan pıhtısının yerleşmesi Distaldeki akciğer parankimine kan sağlanaması Giriş Tipik

Detaylı

Kronik Hipotansif Diyabetik Hemodiyaliz Hastalarında Midodrin Tedavisinin Etkinliği

Kronik Hipotansif Diyabetik Hemodiyaliz Hastalarında Midodrin Tedavisinin Etkinliği Kronik Hipotansif Diyabetik Hemodiyaliz Hastalarında Midodrin Tedavisinin Etkinliği M E T I N S A R I K A Y A, F U N D A S A R I, J I N I G Ü N E Ş, M U S T A F A E R E N, A H M E T E D I P K O R K M A

Detaylı

İskemik İnme ve Acil Yaklaşım(*)

İskemik İnme ve Acil Yaklaşım(*) İskemik İnme ve Acil Yaklaşım(*) Dr. Birsen İnce İnme, merkezi sinir sisteminde iskemi ya da kanamaya bağlı olarak aniden gelişen nörolojik defisit şeklinde tanımlanır. İskemik inme ise, inme olgularının

Detaylı

Fatma Burcu BELEN BEYANI

Fatma Burcu BELEN BEYANI 10.Pediatrik Hematoloji Kongresi Araştırma Destekleri/ Baş Araştırıcı Çalıştığı Firma (lar) Danışman Olduğu Firma (lar) Hisse Senedi Ortaklığı Fatma Burcu BELEN BEYANI Sunumum ile ilgili çıkar çatışmam

Detaylı

İSKEMİK BARSAĞIN RADYOLOJİK OLARAK DEĞERLENDİRİLMESİ. Dr. Ercan Kocakoç Bezmialem Vakıf Üniversitesi İstanbul

İSKEMİK BARSAĞIN RADYOLOJİK OLARAK DEĞERLENDİRİLMESİ. Dr. Ercan Kocakoç Bezmialem Vakıf Üniversitesi İstanbul İSKEMİK BARSAĞIN RADYOLOJİK OLARAK DEĞERLENDİRİLMESİ Dr. Ercan Kocakoç Bezmialem Vakıf Üniversitesi İstanbul Öğrenim hedefleri Mezenterik vasküler olay şüphesi ile gelen hastayı değerlendirmede kullanılan

Detaylı

Yabancý cisim aspirasyonu (YCA) soluk alma sýrasýnda aðýz

Yabancý cisim aspirasyonu (YCA) soluk alma sýrasýnda aðýz Klinik Pediatri, 2003;2(2):47-51. Çocukluk Çaðýnda Yabancý Cisim Aspirasyonlarý Uz. Dr. Ýlker BÜYÜKYAVUZ* Yabancý cisim aspirasyonu (YCA) soluk alma sýrasýnda aðýz ya da burun yoluyla alýnan bir cismin

Detaylı

AORT ANEVRİZMASI YAKIN DOĞU ÜNİVERSİTESİ SHMYO İLK VE ACİL YARDIM BÖLÜMÜ YRD DOÇ DR SEMRA ASLAY 2015

AORT ANEVRİZMASI YAKIN DOĞU ÜNİVERSİTESİ SHMYO İLK VE ACİL YARDIM BÖLÜMÜ YRD DOÇ DR SEMRA ASLAY 2015 AORT ANEVRİZMASI YAKIN DOĞU ÜNİVERSİTESİ SHMYO İLK VE ACİL YARDIM BÖLÜMÜ YRD DOÇ DR SEMRA ASLAY 2015 Ani ölümün önemli bir nedenidir Sıklığı yaşla birlikte artar 50 yaş altında nadir rastlanır E>K Aile

Detaylı

Akut Mezenter İskemi. Doç. Dr. Şule Akköse Aydın U.Ü.T.F Acil Tıp AD ATOK - 2012

Akut Mezenter İskemi. Doç. Dr. Şule Akköse Aydın U.Ü.T.F Acil Tıp AD ATOK - 2012 Akut Mezenter İskemi Doç. Dr. Şule Akköse Aydın U.Ü.T.F Acil Tıp AD ATOK - 2012 Sunum Planı Tanım Epidemiyoloji Anatomi Etyoloji/Patofizyoloji Klinik Tanı Ayırıcı tanı Tedavi Giriş Tüm akut mezenter iskemi

Detaylı

Toraks Travmalarında Hasar Kontrol Cerrahisi Teknikleri

Toraks Travmalarında Hasar Kontrol Cerrahisi Teknikleri Doç. Dr. Onur POLAT Toraks Travmalarında Temel kuralın tanı ve tedavinin aynı anda başlaması olduğu gerçeği hiçbir zaman unutulmamalıdır. Havayolu erken entübasyon ile sağlanmalı, eğer entübasyonda zorluk

Detaylı

Özofagus Yabancı Cisimleri : 682 Olgunun İncelenmesi

Özofagus Yabancı Cisimleri : 682 Olgunun İncelenmesi Özofagus Yabancı Cisimleri : 682 Olgunun İncelenmesi İlhan İNCİ*, Cemal ÖZÇELİK**, Refik ÜLKÜ**, Nesimi EREN** * Adnan Menderes Üniversitesi Tıp Fakültesi Göğüs Kalp Damar Cerrahisi Anabilim Dalı, Aydın

Detaylı

T. C. İSTANBUL BİLİM ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ TEZ YAZIM KURALLARI

T. C. İSTANBUL BİLİM ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ TEZ YAZIM KURALLARI T. C. İSTANBUL BİLİM ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ TEZ YAZIM KURALLARI Tezin yazımında kullanılacak kağıt A4 standardında olmalıdır. Metin yazılırken her sayfanın sol kenarından, sağ kenarından

Detaylı

Acil Serviste Hipertansif Hastaya Yaklaşım

Acil Serviste Hipertansif Hastaya Yaklaşım Acil Serviste Hipertansif Hastaya Yaklaşım Doç. Dr. Sedat YANTURALI Dokuz Eylul Üniversitesi Tıp Fakültesi Acil Tıp Anabilim Dalı İzmir sedat.yanturali@deu.edu.tr 1 Sunu Planı Hipertansiyona genel bakış

Detaylı

DAMAR HASTALIKLARINDA GÜNCEL YAKLAŞIMLAR

DAMAR HASTALIKLARINDA GÜNCEL YAKLAŞIMLAR T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI D.P.Ü. KÜTAHYA EVLİYA ÇELEBİ EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ DAMAR HASTALIKLARINDA GÜNCEL YAKLAŞIMLAR PROF. DR. AHMET HAKAN VURAL OP. DR. GÜLEN SEZER ALPTEKİN ERKUL OP. DR. SİNAN ERKUL

Detaylı

TRAFİK KAZALARI, DÜŞMELER, DARP OLGULARI ve İŞ KAZALARINDA ADLİ SÜREÇ ÖRNEK OLGU DEĞERLENDİRMESİ

TRAFİK KAZALARI, DÜŞMELER, DARP OLGULARI ve İŞ KAZALARINDA ADLİ SÜREÇ ÖRNEK OLGU DEĞERLENDİRMESİ TRAFİK KAZALARI, DÜŞMELER, DARP OLGULARI ve İŞ KAZALARINDA ADLİ SÜREÇ ÖRNEK OLGU DEĞERLENDİRMESİ İbrahim TEMİZ Acıbadem Atakent Üniversitesi Hastanesi Acil servis sorumlusu Hazırlanma Tarihi: 01/09/2015

Detaylı

2016 YILI GÖSTERGE YÖNETİMİ SORUMLULARI

2016 YILI GÖSTERGE YÖNETİMİ SORUMLULARI 2016 YILI GÖSTERGE YÖNETİMİ SORUMLULARI Kalite Yönetimi DÖF Sonuçlandırma Oranı Gülistan UYAR Acil Durum Yönetimi Eksiksiz Doldurulan Mavi Kod Olay Formu Oranı Eksiksiz Doldurulan Beyaz Kod Olay Formu

Detaylı

TONSİLLOFARENJİT TANI VE TEDAVİ ALGORİTMASI

TONSİLLOFARENJİT TANI VE TEDAVİ ALGORİTMASI TONSİLLOFARENJİT TANI VE TEDAVİ ALGORİTMASI Akut tonsillofarenjit veya çocukluk çağında daha sık karşılaşılan klinik tablosu ile tonsillit, farinks ve tonsil dokusunun inflamasyonudur ve doktora başvuruların

Detaylı

Hepatik Arter Anevrizması Ameliyatı Bilgilendirilmiş Onam Formu

Hepatik Arter Anevrizması Ameliyatı Bilgilendirilmiş Onam Formu Tarih :././20 Hastanın adı ve soyadı: Protokol numarası: Hepatik Arter Anevrizması Ameliyatı Bilgilendirilmiş Onam Formu Bana yapılan muayene ve tetkikler sonucunda doktorlarım tarafından, karaciğer ana

Detaylı

İmmünyetmezlikli Konakta Viral Enfeksiyonlar

İmmünyetmezlikli Konakta Viral Enfeksiyonlar İmmünyetmezlikli Konakta Viral Enfeksiyonlar Dr. Dilek Çolak 10 y, erkek hasta Olgu 1 Sistinozis Böbrek transplantasyonu Canlı akraba verici HLA 2 antijen uyumsuz 2 Olgu 1 Transplantasyon öncesi viral

Detaylı

(ANEVRİZMA) Dr. Dağıstan ALTUĞ

(ANEVRİZMA) Dr. Dağıstan ALTUĞ ANEURYSM (ANEVRİZMA) Arteriyel sistemindeki lokalize bir bölgeye kan birikmesi sonucu şişmesine Anevrizma denir Gerçek Anevrizma : Anevrizma kesesinde Arteriyel duvarların üç katmanını kapsayan Anevrizma

Detaylı

Bu sayının Hakemleri

Bu sayının Hakemleri Bu sayının Hakemleri Doç. Dr. Osman Aydınlı (Ankara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi) Doç. Dr. Metin Bozkuş (Cumhuriyet Üniversitesi İlahiyat Fakültesi) Doç. Dr. İbrahim Görener (Erciyes Üniversitesi İlahiyat

Detaylı

Engraftman Dönemi Komplikasyonlarda Hemşirelik İzlemi. Nevin ÇETİN Hacettepe Üniversitesi Pediatrik KİTÜ

Engraftman Dönemi Komplikasyonlarda Hemşirelik İzlemi. Nevin ÇETİN Hacettepe Üniversitesi Pediatrik KİTÜ Engraftman Dönemi Komplikasyonlarda Hemşirelik İzlemi Nevin ÇETİN Hacettepe Üniversitesi Pediatrik KİTÜ Engraftman Sendromu Veno- Oklüzif Hastalık Engraftman Sendromu Hemşirelik İzlemi Vakamızda: KİT (+14)-

Detaylı

HEMORAJİK İNME. Yrd. Doç. Dr. Aysel MİLANLIOĞLU Yüzüncü Yıl Üniversitesi Tıp Fakültesi Nöroloji ABD

HEMORAJİK İNME. Yrd. Doç. Dr. Aysel MİLANLIOĞLU Yüzüncü Yıl Üniversitesi Tıp Fakültesi Nöroloji ABD HEMORAJİK İNME Yrd. Doç. Dr. Aysel MİLANLIOĞLU Yüzüncü Yıl Üniversitesi Tıp Fakültesi Nöroloji ABD İntraserebral kanamalar inmelerin %10-15 ini oluşturmaktadır. İntraparenkimal, subaraknoid, subdural ve

Detaylı

İNMEDE GÖRÜNTÜLEME. Dr. Cem CALLI. Chief of Neuroradiology Section Ege University Hospital Dept. Of Radiology Izmir, Turkey

İNMEDE GÖRÜNTÜLEME. Dr. Cem CALLI. Chief of Neuroradiology Section Ege University Hospital Dept. Of Radiology Izmir, Turkey İNMEDE GÖRÜNTÜLEME Dr. Cem CALLI Chief of Neuroradiology Section Ege University Hospital Dept. Of Radiology Izmir, Turkey İNME nedir? Beyin kan akımının bozulması sonucu beyin fonksiyonlarının hızlı ilerleyici

Detaylı

MAKALE YAZIM KURALLARI

MAKALE YAZIM KURALLARI YAYIN KURALLARI Dergimizde, özgün araştırma ve inceleme makalesi, derleme makalesi, çeviri, arşiv belgeleri, kitap eleştirisi ve tanıtımı, ölüm ve sempozyum vb. haberleri yayınlanır. Yazıların başka bir

Detaylı

KAYNAK:Türk hematoloji derneği

KAYNAK:Türk hematoloji derneği KAYNAK:Türk hematoloji derneği HİT, heparinin tetiklediği bir immün yanıt sonucu, trombositlerin antikor aracılı aktivasyonu ve buna bağlı tüketimi ile oluşan, trombositopeni ve tromboz ile karakterize

Detaylı

HASTANESİ KARDİYOLOJİ KLİNİĞİ PIHTI KAPLI YAPAY KALP KAPAKLARININ PIHTI ERİTİCİ İLAÇ İLE TEDAVİSİ İÇİN HASTANIN BİLGİLENDİRİLMİŞ ONAM (RIZA) BELGESİ

HASTANESİ KARDİYOLOJİ KLİNİĞİ PIHTI KAPLI YAPAY KALP KAPAKLARININ PIHTI ERİTİCİ İLAÇ İLE TEDAVİSİ İÇİN HASTANIN BİLGİLENDİRİLMİŞ ONAM (RIZA) BELGESİ HASTANESİ KARDİYOLOJİ KLİNİĞİ PIHTI KAPLI YAPAY KALP KAPAKLARININ PIHTI ERİTİCİ İLAÇ İLE TEDAVİSİ İÇİN HASTANIN BİLGİLENDİRİLMİŞ ONAM (RIZA) BELGESİ HASTANIN Adı Soyadı:..... Protokol Numarası:..... Doğum

Detaylı

FEN kurs 2009 risk değerlendirmesi

FEN kurs 2009 risk değerlendirmesi FEN kurs 2009 risk değerlendirmesi Prof. Dr. Volkan Korten Marmara Üniversitesi Tıp T p Fakültesi İnfeksiyon Hastalıklar kları ve Klinik Mikro. ABD. Risk? Başlangıç tedavisine yanıtsızlık değil. Ciddi

Detaylı

Göğüs Cerrahisi Kuthan Kavaklı. Göğüs Cerrahisi. Journal of Clinical and Analytical Medicine

Göğüs Cerrahisi Kuthan Kavaklı. Göğüs Cerrahisi. Journal of Clinical and Analytical Medicine Journal of Clinical and Analytical Medicine Göğüs Cerrahisi Kuthan Kavaklı Göğüs Cerrahisi Akciğer Kanserinde Anamnez ve Fizik Muayene Bulguları Giriş Akciğer kanseri ülkemizde 11.5/100.000 görülme sıklığına

Detaylı

BOS GLUKOZ DÜġÜKLÜĞÜ ĠLE SEYREDEN TÜBERKÜLOZ MENENJĠT ÖN TANILI VARİCELLA ZOSTER MENENJİTİ OLGUSU

BOS GLUKOZ DÜġÜKLÜĞÜ ĠLE SEYREDEN TÜBERKÜLOZ MENENJĠT ÖN TANILI VARİCELLA ZOSTER MENENJİTİ OLGUSU BOS GLUKOZ DÜġÜKLÜĞÜ ĠLE SEYREDEN TÜBERKÜLOZ MENENJĠT ÖN TANILI VARİCELLA ZOSTER MENENJİTİ OLGUSU Ramazan Gözüküçük 1, Yunus Nas 2, Mustafa GÜÇLÜ 3 1 Hisar Intercontinental Hospital, Enfeksiyon Hastalıkları

Detaylı

ÇANAKKALE ONSEKİZ MART ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ

ÇANAKKALE ONSEKİZ MART ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ Dönem V Kardiyoloji Staj Eğitim Programı Eğitim Başkoordinatörü: Dönem Koordinatörü: Koordinatör Yardımcısı: Doç. Dr. Erkan Melih ŞAHİN Yrd. Doç. Dr. Baran GENCER Yrd. Doç. Dr. Oğuz GÜÇLÜ Yrd. Doç. Dr.

Detaylı

Pankreas Tümörü Ameliyatı Bilgilendirilmiş Onam Formu

Pankreas Tümörü Ameliyatı Bilgilendirilmiş Onam Formu Tarih :././20 Hastanın adı ve soyadı: Protokol numarası: Pankreas Tümörü Ameliyatı Bilgilendirilmiş Onam Formu Bana yapılan muayene ve tetkikler sonucunda doktorlarım tarafından, pankreasımda tümör olduğu

Detaylı

Omurga-Omurilik Cerrahisi

Omurga-Omurilik Cerrahisi Omurga-Omurilik Cerrahisi BR.HLİ.017 Omurga cerrahisi, omurilik ve sinir kökleri ile bu hassas sinir dokusunu saran/koruyan omurga üzerinde yapılan ameliyatları ve çeşitli girişimleri içerir. Omurga ve

Detaylı

MARMARA COĞRAFYA ------------DERGİSİ----------- MARMARA GEOGRAPHICAL REVİEW

MARMARA COĞRAFYA ------------DERGİSİ----------- MARMARA GEOGRAPHICAL REVİEW MARMARA COĞRAFYA ------------DERGİSİ----------- SAYI: 7 OCAK 2003 İSTANBUL MARMARA COĞRAFYA DERGİSİ SAYI: 7 OCAK 2003 İSTANBUL MARMARA COĞRAFYA DERGİSİ ISSN 1303-2429 Yazı Kurulu Prof. Dr. Ramazan ÖZEY

Detaylı

Romatizmal Mitral Darlığında Fetuin-A Düzeyleri Ve Ekokardiyografi Bulguları İle İlişkisi

Romatizmal Mitral Darlığında Fetuin-A Düzeyleri Ve Ekokardiyografi Bulguları İle İlişkisi Kahramanmaraş 1. Biyokimya Günleri Bildiri Konusu: Romatizmal Mitral Darlığında Fetuin-A Düzeyleri Ve Ekokardiyografi Bulguları İle İlişkisi Mehmet Aydın DAĞDEVİREN GİRİŞ Fetuin-A, esas olarak karaciğerde

Detaylı

Astım tedavisinde yaygın olarak yapılan yanlışlar vardır. Bu doğru bilinen yanlışların düzeltilmesi

Astım tedavisinde yaygın olarak yapılan yanlışlar vardır. Bu doğru bilinen yanlışların düzeltilmesi Bölüm 17 Astım Tedavisinde Yapılan Yanlışlar Astım Tedavisinde Yapılan Yanlışlar Dr. Gülhan AYHAN ve Dr. Ömer AYTEN Astım tedavisinde yaygın olarak yapılan yanlışlar vardır. Bu doğru bilinen yanlışların

Detaylı

Kardiyak hastaların bakımında Türkiye'de sorunlar neler ve ne yapmalıyız? Kardiyoloji Gözüyle

Kardiyak hastaların bakımında Türkiye'de sorunlar neler ve ne yapmalıyız? Kardiyoloji Gözüyle Kardiyak hastaların bakımında Türkiye'de sorunlar neler ve ne yapmalıyız? Kardiyoloji Gözüyle Dr. Mehmet Emre Özpelit İzmir Ünv. Tıp Fak. Medicalpark Hastanesi Kardiyoloji AD Acil serviste karģılaģılan

Detaylı

Gebelik ve Trombositopeni

Gebelik ve Trombositopeni Gebelik ve Trombositopeni Prof.Dr. Sermet Sağol EÜTF Kadın Hast. ve Doğum AD Gebelik ve Trombositopeni Kemik iliğinde megakaryosit hücrelerinde üretilir. Günde 35.000-50.000 /ml üretilir. Yaşam süresi

Detaylı

Prof.Dr.Abdurrahman Oğuzhan. Doç.Dr. Mehmet Güngör KAYA

Prof.Dr.Abdurrahman Oğuzhan. Doç.Dr. Mehmet Güngör KAYA ERCIYES ÜNĠVERSĠTESĠ TIP FAKÜLTESĠ Kardiyoloji Anabilim Dalı I. GENEL BĠLGĠLER Dersin Adı MED 607 KARDİYOLOJİ STAJI Yerel Kredi: Yıl ve Dönemi 011-01 6. SINIF AKTS Kredi:3 Öğretim Üyeleri Prof.Dr.Abdurrahman

Detaylı

Akut Strokta Acil Servis Yönetimi Strok Timleri

Akut Strokta Acil Servis Yönetimi Strok Timleri Akut Strokta Acil Servis Yönetimi Strok Timleri Yrd. Doç. Dr. Metin ATEŞÇELİK Fırat Üniversitesi Tıp Fakültesi Acil Tıp AD Giriş İnme; beyinin belirli bir bölgesine kan akımının gidememesi sonucunda ortaya

Detaylı

Yediyüzyetmişiki Akciğer Kanseri Olgusunda Cilt Metastazı: 5 Yıllık Deneyimin Analizi

Yediyüzyetmişiki Akciğer Kanseri Olgusunda Cilt Metastazı: 5 Yıllık Deneyimin Analizi Yediyüzyetmişiki Akciğer Kanseri Olgusunda Cilt Metastazı: 5 Yıllık Deneyimin Analizi Emine AKSOY, Güliz ATAÇ, Emin MADEN, Nil TOKER, Tülin SEVİM S.B. İstanbul Süreyyapaşa Göğüs Kalp ve Damar Hastalıkları

Detaylı

Başkent Üniversitesi Tıp Fakültesi Kardiyak Yoğun Bakım Sertifika Programı

Başkent Üniversitesi Tıp Fakültesi Kardiyak Yoğun Bakım Sertifika Programı Başkent Üniversitesi Tıp Fakültesi Kardiyak Yoğun Bakım Sertifika Programı Tanım: Başkent Üniversitesi Tıp Fakültesi Ankara Hastanesi Kardiyoloji Ana Bilim Dalında uygulanacak olan 2 yıllık kardiyoloji

Detaylı

MENENJİTLİ OLGULARIN KLİNİK VE LABORATUAR ÖZELLİKLERİNİN RETROSPEKTİF OLARAK DEĞERLENDİRİLMESİ

MENENJİTLİ OLGULARIN KLİNİK VE LABORATUAR ÖZELLİKLERİNİN RETROSPEKTİF OLARAK DEĞERLENDİRİLMESİ MENENJİTLİ OLGULARIN KLİNİK VE LABORATUAR ÖZELLİKLERİNİN RETROSPEKTİF OLARAK DEĞERLENDİRİLMESİ Mine SERİN 1, Ali CANSU 1, Serpil ÇELEBİ 2, Nezir ÖZGÜN 1, Sibel KUL 3, F.Müjgan SÖNMEZ 1, Ayşe AKSOY 4, Ayşegül

Detaylı

Pankreas Kisti Ameliyatı Bilgilendirilmiş Onam Formu

Pankreas Kisti Ameliyatı Bilgilendirilmiş Onam Formu Tarih :././20 Hastanın adı ve soyadı: Protokol numarası: Pankreas Kisti Ameliyatı Bilgilendirilmiş Onam Formu Bana yapılan muayene ve tetkikler sonucunda doktorlarım tarafından, pankreasımda iltihabi kist

Detaylı

Bugün Neredeyiz? Dr. Yunus Erdem Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji Ünitesi

Bugün Neredeyiz? Dr. Yunus Erdem Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji Ünitesi Hipertansiyon Tedavisi: Bugün Neredeyiz? Dr. Yunus Erdem Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji Ünitesi Hipertansiyon Sıklık Yolaçtığı sorunlar Nedenler Kan basıncı hedefleri Tedavi Dünyada Mortalite

Detaylı

Safra Yolu Tümörü Ameliyatı Bilgilendirilmiş Onam Formu

Safra Yolu Tümörü Ameliyatı Bilgilendirilmiş Onam Formu Tarih :././20 Hastanın adı ve soyadı: Protokol numarası: Safra Yolu Tümörü Ameliyatı Bilgilendirilmiş Onam Formu Bana yapılan muayene ve tetkikler sonucunda doktorlarım tarafından safra yollarımda tümör

Detaylı

ATS 16-20 mayıs 2015-Denver. Dr. Zühal Karakurt

ATS 16-20 mayıs 2015-Denver. Dr. Zühal Karakurt ATS 16-20 mayıs 2015-Denver Dr. Zühal Karakurt 1 17 mayıs 2015-Denver Oturum: Pulmonary critical care and sleep medicine: finding value in medicine in the era of modern medicine Bu oturumda hasta bakımı,

Detaylı

Ankara Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi Dergisi, Ankara Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi nin resmi yayın organıdır.

Ankara Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi Dergisi, Ankara Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi nin resmi yayın organıdır. YAYIN KURALLARI GENEL BİLGİLER Ankara Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi Dergisi, Ankara Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi nin resmi yayın organıdır. Dergide klinik veya deneysel araştırmalar, derlemeler,

Detaylı

Entübasyon sonrası trakeal rüptür: 5 olgu Gönül Sağıroğlu*, Tamer Sağıroğlu**, Burhan Meydan*, Çağatay Tezel*

Entübasyon sonrası trakeal rüptür: 5 olgu Gönül Sağıroğlu*, Tamer Sağıroğlu**, Burhan Meydan*, Çağatay Tezel* Entübasyon sonrası trakeal rüptür: 5 olgu Gönül Sağıroğlu*, Tamer Sağıroğlu**, Burhan Meydan*, Çağatay Tezel* * SB Süreyyapaşa Göğüs Hastalıkları ve Göğüs Cerrahisi Eğitim ve Araştırma Hastanesi-İstanbul

Detaylı

Astım hastalığı, kronik yani süreklilik gösteren ve ataklar halinde seyir gösteren bir hava yolu

Astım hastalığı, kronik yani süreklilik gösteren ve ataklar halinde seyir gösteren bir hava yolu Bölüm 21 Astımla Karışan Hastalıklar Dr. Alpaslan TANOĞLU ve Dr. Mustafa DİNÇ Astım hastalığı, kronik yani süreklilik gösteren ve ataklar halinde seyir gösteren bir hava yolu hastalığıdır. Hastalığın en

Detaylı

GÖĞÜS CERRAHİSİNİN ACİLLERİ VE KÜÇÜK CERRAHİ MÜDAHALE TEKNİKLERİ

GÖĞÜS CERRAHİSİNİN ACİLLERİ VE KÜÇÜK CERRAHİ MÜDAHALE TEKNİKLERİ GÖĞÜS CERRAHİSİNİN ACİLLERİ VE KÜÇÜK CERRAHİ MÜDAHALE TEKNİKLERİ EMERGENCY SITUATIONS AND BASIC MANIPULATION TECHNIQUES IN THORACIC SURGERY EDİTÖR Serdar Özkan Temmuz 2015 Copyright 2014 ISBN : 978-605-5121-22-8

Detaylı

AİLE HEKİMLERİ İÇİN GÖĞÜS HASTALIKLARI

AİLE HEKİMLERİ İÇİN GÖĞÜS HASTALIKLARI AİLE HEKİMLERİ İÇİN GÖĞÜS HASTALIKLARI, Prof. Dr. Muzaffer METİNTAŞ,, Doç. Dr. Akın KAYA 1. Baskı 2011 ISBN : 978-605-88844-6-5 2011 Sentez Matbaacılık ve Yayıncılık Ltd. Şti. Büyük Sanayi 1. Cadde Çavuşoğlu

Detaylı

AÜTF İBN-İ SİNA HASTANESİ GÖĞÜS HASTALIKLARI POLİKLİNİĞİNE BAŞVURAN HASTALARIN DEMOGRAFİK ÖZELLİKLERİ VE HASTALIKLARININ SİGARAYLA OLAN İLİŞKİSİ

AÜTF İBN-İ SİNA HASTANESİ GÖĞÜS HASTALIKLARI POLİKLİNİĞİNE BAŞVURAN HASTALARIN DEMOGRAFİK ÖZELLİKLERİ VE HASTALIKLARININ SİGARAYLA OLAN İLİŞKİSİ AÜTF İBN-İ SİNA HASTANESİ GÖĞÜS HASTALIKLARI POLİKLİNİĞİNE BAŞVURAN HASTALARIN DEMOGRAFİK ÖZELLİKLERİ VE HASTALIKLARININ SİGARAYLA OLAN İLİŞKİSİ BARAN E 1, KOCADAĞ S 1, AKDUR R 1, DEMİR N 2, NUMANOĞLU

Detaylı

NEFROTİK SENDROM. INTERN DR. H.RUMEYSA DAĞ Eylül 2013

NEFROTİK SENDROM. INTERN DR. H.RUMEYSA DAĞ Eylül 2013 NEFROTİK SENDROM INTERN DR. H.RUMEYSA DAĞ Eylül 2013 NEFROTİK SENDROM NEDİR? Nefrotik sendrom ; proteinüri (günde 3.5gr/gün/1.73 m2), hipoalbüminemi (

Detaylı

Gebede HSV İnfeksiyonu. Dr. Süda TEKİN KORUK Koç Üniversitesi Hastanesi İnfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Bölümü

Gebede HSV İnfeksiyonu. Dr. Süda TEKİN KORUK Koç Üniversitesi Hastanesi İnfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Bölümü Gebede HSV İnfeksiyonu Dr. Süda TEKİN KORUK Koç Üniversitesi Hastanesi İnfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Bölümü Olgu 14 günlük, erkek bebek Şikayeti: Sol kol ve bacakta kasılma, emmeme Hikaye:

Detaylı

İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ AÇIK VE UZAKTAN EĞİTİM FAKÜLTESİ MESLEK HASTALIKLARI -2 PROF. DR. SARPER ERDOĞAN

İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ AÇIK VE UZAKTAN EĞİTİM FAKÜLTESİ MESLEK HASTALIKLARI -2 PROF. DR. SARPER ERDOĞAN İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ AÇIK VE UZAKTAN EĞİTİM FAKÜLTESİ MESLEK HASTALIKLARI -2 PROF. DR. SARPER ERDOĞAN İşe Giriş Muayeneleri Aralıklı kontrol muayeneleri (periyodik muayeneler) Sağlık Eğitimi 1 İşe Giriş

Detaylı

MAKALE YAZIM KURALLARI

MAKALE YAZIM KURALLARI YAYIN KURALLARI Dergimizde, özgün araştırma ve inceleme makalesi, derleme, çeviri, arşiv belgeleri, nekroloji, kitap eleştirisi ve tanıtımı, sempozyum vb. haberleri yayınlanır. Yazıların başka bir yerde,

Detaylı

27.09.2014. Hiperakut İskemik İnme de Görüntüleme. Öğrenim Hedefleri. Sinonim. İnme tanımı. Beyin metabolizması

27.09.2014. Hiperakut İskemik İnme de Görüntüleme. Öğrenim Hedefleri. Sinonim. İnme tanımı. Beyin metabolizması Öğrenim Hedefleri RADYOLOJİ ANABİLİM DALI Hiperakut İskemik İnme de Görüntüleme Dr Alpay ALKAN Bezmialem Vakıf Üniversitesi Tıp Fakültesi Radyoloji A.D İnme tanımı Beyin perfüzyon-otoregülasyon Difüzyon

Detaylı

Nörovasküler Cerrahi Öğretim Ve Eğitim Grubu Hasta Bilgilendirme Formu

Nörovasküler Cerrahi Öğretim Ve Eğitim Grubu Hasta Bilgilendirme Formu Nörovasküler Cerrahi Öğretim Ve Eğitim Grubu Beyin-Omurilik Arteriovenöz Malformasyonları ve Merkezi Sinir Sisteminin Diğer Damarsal Bozuklukları Hasta Bilgilendirme Formu 5 AVM ler Ne Tip Sağlık Sorunlarına

Detaylı

FEBRİL NÖBETLER. Doç Dr. Sema Saltık

FEBRİL NÖBETLER. Doç Dr. Sema Saltık FEBRİL NÖBETLER Doç Dr. Sema Saltık FEBRİL NÖBETLER (FN)- TANIM FEBRİL NÖBET (FN): 6 ay- 5 yaş arası çocuklarda, santral sinir sistemi enfeksiyonu veya başka bir etken bulunmaması koşuluyla ateşle birlikte

Detaylı

Prof. Dr. Demir Budak Dekan. Eğitim Koordinatörü: Prof. Dr. Asiye Nurten 2015 2016 EĞİTİM ÖĞRETİM YILI DERS KURULU 2

Prof. Dr. Demir Budak Dekan. Eğitim Koordinatörü: Prof. Dr. Asiye Nurten 2015 2016 EĞİTİM ÖĞRETİM YILI DERS KURULU 2 Yeni Yüzyıl Üniversitesi TIP FAKÜLTESİ Prof. Dr. Demir Budak Dekan Eğitim Koordinatörü: Prof. Dr. Asiye Nurten 215 216 EĞİTİM ÖĞRETİM YILI DERS KURULU 2 DERS KURULU YÜRÜTME KURULU DÖNEM III KOORDİNATÖRÜ:

Detaylı

Dev Karaciğer Metastazlı Gastrointestinal Stromal Tümör Olgusu ve Cerrahi Tedavi Serüveni

Dev Karaciğer Metastazlı Gastrointestinal Stromal Tümör Olgusu ve Cerrahi Tedavi Serüveni Dev Karaciğer Metastazlı Gastrointestinal Stromal Tümör Olgusu ve Cerrahi Tedavi Serüveni Dr. Koray TOPGÜL Medical Park Samsun Hastanesi Genel Cerrahi Bölümü/ SAMSUN 35 yaşında erkek hasta, İlk kez 2007

Detaylı

HEMODİYALİZDE SIK KARŞILAŞILAN KOMPLİKASYONLAR ve YÖNETİMİ. Dr. Lale Sever

HEMODİYALİZDE SIK KARŞILAŞILAN KOMPLİKASYONLAR ve YÖNETİMİ. Dr. Lale Sever HEMODİYALİZDE SIK KARŞILAŞILAN KOMPLİKASYONLAR ve YÖNETİMİ Dr. Lale Sever Intradiyalitik Komplikasyonlar Sık Kalıcı morbidite Mortalite Hemodiyaliz Komplike bir işlem! Venöz basınç monitörü Hava detektörü

Detaylı

4. S I N I F - 2. G R U P 1. D E R S K U R U L U

4. S I N I F - 2. G R U P 1. D E R S K U R U L U (Hematoloji, Tıbbi Onkoloji, Radyasyon Onkolojisi, Algoloji,, Kalp ve Damar Cerrahisi, Göğüs Hastalıkları, Göğüs Cerrahisi, Nükleer Tıp) H E M A T O L O J İ - O N K O L O J İ, D O L A Ş I M V E S O L U

Detaylı

NEFRİT. Prof. Dr. Tekin AKPOLAT. Genel Bilgiler. Nefrit

NEFRİT. Prof. Dr. Tekin AKPOLAT. Genel Bilgiler. Nefrit NEFRİT Prof. Dr. Tekin AKPOLAT Genel Bilgiler Böbreğin temel fonksiyonlarından birisi idrar üretmektir. Her 2 böbrekte idrar üretimine yol açan yaklaşık 2 milyon küçük ünite (nefron) vardır. Bir nefron

Detaylı

10:10-10:20 Trombosit disfonksiyonu: Kanamalı hastaya GR yaklaşımı İsmail Oran 10:25-10:35 Oturum sonu genel tartışma

10:10-10:20 Trombosit disfonksiyonu: Kanamalı hastaya GR yaklaşımı İsmail Oran 10:25-10:35 Oturum sonu genel tartışma 1. gün Girişimsel radyolojide hasta/klinik yönetimi kursu GR de poliklinik uygulamaları 08:30-09:10 08:30-08:40 GR de poliklinik kurmanın yolları ve altyapı hazırlığı Nurullah Doğan 08:45-08:55 Günlük

Detaylı

Gebelikte Viral Enfeksiyonlar

Gebelikte Viral Enfeksiyonlar Gebelikte Viral Enfeksiyonlar Prof. Dr. Sabahattin ALTUNYURT Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Kadın Hastalıkları ve Doğum ABD Perinatoloji BD 2016 İzmir Gebelikte Viral Enfeksiyonlar Gebelikte geçirilen

Detaylı

Atrial Fibrillasyon Ablasyonu Sonrası Hasta İzlemi

Atrial Fibrillasyon Ablasyonu Sonrası Hasta İzlemi Atrial Fibrillasyon Ablasyonu Sonrası Hasta İzlemi Dr.Ahmet Akyol Acıbadem Üniversitesi Tıp Fakültesi Kardiyoloji A.B.D Ablasyon sonrası hasta izlemi amacı İşlem başarısının değerlendirilmesi Komplikasyonların

Detaylı

KLİNİK İNCİLER (ÜST SOLUNUM YOLU ACİLLERİ VE ALT SOLUNUM YOLU ENFEKSİYONLARI)

KLİNİK İNCİLER (ÜST SOLUNUM YOLU ACİLLERİ VE ALT SOLUNUM YOLU ENFEKSİYONLARI) KLİNİK İNCİLER (ÜST SOLUNUM YOLU ACİLLERİ VE ALT SOLUNUM YOLU ENFEKSİYONLARI) Dr.Gülbin Bingöl Karakoç Çukurova Üniversitesi Tıp Fakültesi K.İnci 1: Bebek K, 2 günlük kız hasta Meme emememe, morarma yakınması

Detaylı

29 yaşında erkek aktif şikayeti yok. sağ sürrenal lojda yaklaşık 3 cm lik solid kitlesel lezyon saptanması. üzerine hasta polikliniğimize başvurdu

29 yaşında erkek aktif şikayeti yok. sağ sürrenal lojda yaklaşık 3 cm lik solid kitlesel lezyon saptanması. üzerine hasta polikliniğimize başvurdu 29 yaşında erkek aktif şikayeti yok Dış merkezde yapılan üriner sistem ultrasonografisinde insidental olarak sağ sürrenal lojda yaklaşık 3 cm lik solid kitlesel lezyon saptanması üzerine hasta polikliniğimize

Detaylı

Nöroloji Yoğun Bakım Hastasında Nutrisyon Desteği. Doç.Dr.Ethem Murat Arsava Hacettepe Üniversitesi Nöroloji Anabilim Dalı

Nöroloji Yoğun Bakım Hastasında Nutrisyon Desteği. Doç.Dr.Ethem Murat Arsava Hacettepe Üniversitesi Nöroloji Anabilim Dalı Nöroloji Yoğun Bakım Hastasında Nutrisyon Desteği Doç.Dr.Ethem Murat Arsava Hacettepe Üniversitesi Nöroloji Anabilim Dalı Nörolojik Yoğun Bakımda Nutrisyon Nörolojik hasta grubuna ait çalışma sayısı sınırlı

Detaylı

ÖZGEÇMİŞ. 1. Adı Soyadı: Sevil KUŞKU KIYAK 2. Doğum Tarihi: 28/10/1980 3. Unvanı: Acil Tıp Uzmanı 4. Öğrenim Durumu:

ÖZGEÇMİŞ. 1. Adı Soyadı: Sevil KUŞKU KIYAK 2. Doğum Tarihi: 28/10/1980 3. Unvanı: Acil Tıp Uzmanı 4. Öğrenim Durumu: ÖZGEÇMİŞ 1. Adı Soyadı: Sevil KUŞKU KIYAK 2. Doğum Tarihi: 28/10/1980 3. Unvanı: Acil Tıp Uzmanı 4. Öğrenim Durumu: Derece Alan Üniversite Yıl Lisans Tıp Fakültesi Yeditepe Üniversitesi 2000 2006 Y. Lisans

Detaylı

GÖZ HIRSIZI GLOK M (=GÖZ TANSİYONU)

GÖZ HIRSIZI GLOK M (=GÖZ TANSİYONU) Op.Dr. Tuncer GÜNEY Göz Hastalıkları Uzmanı GÖZ HIRSIZI GLOK M (=GÖZ TANSİYONU) HASTALIĞINI BİLİYOR MUSUNUZ? Glokom=Göz Tansiyonu Hastalığı : Yüksek göz içi basıncı ile giden,görme hücrelerinin ölümüne

Detaylı

PROSTAT BÜYÜMESİ VE KANSERİ

PROSTAT BÜYÜMESİ VE KANSERİ PROSTAT BÜYÜMESİ VE KANSERİ PROSTAT BÜYÜMESİ Prostat her erkekte doğumdan itibaren bulunan, idrar torbasının hemen altında yer alan bir organdır. Yaklaşık 20 gr ağırlığındadır ve idrar torbasındaki idrarı

Detaylı

Astım hastalarının hava yollarındaki aşırı hassasiyet, hava akım kısıtlanması ve aşırı mukus salgılanması

Astım hastalarının hava yollarındaki aşırı hassasiyet, hava akım kısıtlanması ve aşırı mukus salgılanması Bölüm 11 Astım ve Cerrahi İşlemler Astım ve Cerrahi İşlemler Dr. Gözde KÖYCÜ ve Dr. Ferda Öner ERKEKOL Astım hastalarının hava yollarındaki aşırı hassasiyet, hava akım kısıtlanması ve aşırı mukus salgılanması

Detaylı

Küçük Hücre-Dışı Akciğer Kanserinde Cerrahi Tedavi. 18 Ocak 12 Çarşamba

Küçük Hücre-Dışı Akciğer Kanserinde Cerrahi Tedavi. 18 Ocak 12 Çarşamba Küçük Hücre-Dışı Akciğer Kanserinde Cerrahi Tedavi Küçük Hücre-Dışı Akciğer Kanserinde Cerrahi Tedavi Dr. Akif Turna Küçük Hücre-Dışı Akciğer Kanserinde Cerrahi Tedavi Dr. Akif Turna Küçük Hücre-Dışı Akciğer

Detaylı

ÇANAKKALE ONSEKİZ MART ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ

ÇANAKKALE ONSEKİZ MART ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ Dönem IV Anesteziyoloji ve Reanimasyon Staj Eğitim Programı Genel Bilgiler: Staj süresi: 2 hafta ÇOMÜ kredisi: AKTS kredisi: 4 kredi 3 kredi Eğitim Başkoordinatörü: Dönem 4 Koordinatörü: Koordinatör Yardımcısı:

Detaylı

Dahiliye Konsültasyonu için Altın Öneriler: En Sık Görülen On Olgu Örneği Asıl Deniz alt Güney başlık Duman stilini düzenlemek için tıklatın Marmara

Dahiliye Konsültasyonu için Altın Öneriler: En Sık Görülen On Olgu Örneği Asıl Deniz alt Güney başlık Duman stilini düzenlemek için tıklatın Marmara Dahiliye Konsültasyonu için Altın Öneriler: En Sık Görülen On Olgu Örneği Asıl Deniz alt Güney başlık Duman stilini düzenlemek için tıklatın Marmara Üniversitesi Tıp Fakültesi Olgu 1 28 yaşında erkek Ortopedi

Detaylı

KARDİYOJENİK ŞOK ONDOKUZ MAYIS ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ KARDİYOLOJİ ANABİLİM DALI

KARDİYOJENİK ŞOK ONDOKUZ MAYIS ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ KARDİYOLOJİ ANABİLİM DALI KARDİYOJENİK ŞOK ONDOKUZ MAYIS ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ KARDİYOLOJİ ANABİLİM DALI KARDİYOJENİK ŞOK-TANIM Ø Kardiyojenik şok (KŞ), kardiyak yetersizliğe bağlı uç-organ hipoperfüzyonudur. Ø KŞ taki hemodinamik

Detaylı

Doç. Dr. Simten Malhan. Başkent Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Fakültesi - Ankara

Doç. Dr. Simten Malhan. Başkent Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Fakültesi - Ankara Doç. Dr. Simten Malhan Başkent Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Fakültesi - Ankara Araştırıcı Simten Malhan Salih Pay Ayhan Dinç Şebnem Ataman Ediz Dalkılıç Eren Erken İhsan Ertenli Sedat Kiraz Esin Ertuğrul

Detaylı

BİRİNCİ BASAMAKTA PRİMER İMMÜN YETMEZLİK

BİRİNCİ BASAMAKTA PRİMER İMMÜN YETMEZLİK 1 LERDE LABORATUVAR İPUÇLARI GENEL TARAMA TESTLERİ Tam kan sayımı Periferik yayma İmmünglobulin düzeyleri (IgG, A, M, E) İzohemaglutinin titresi (Anti A, Anti B titresi) Aşıya karşı antikor yanıtı (Hepatit

Detaylı

Cerrahi Hastada Beslenme ve Metabolizma. Prof.Dr. İsmail Hamzaoğlu

Cerrahi Hastada Beslenme ve Metabolizma. Prof.Dr. İsmail Hamzaoğlu Cerrahi Hastada Beslenme ve Metabolizma Prof.Dr. İsmail Hamzaoğlu Travma ve cerrahiye ilk yanıt Total vücut enerji harcaması artar Üriner nitrojen atılımı azalır Hastanın ilk resüsitasyonundan sonra Artmış

Detaylı