Üst Gastrointestinal Sistem Kanamaları

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "Üst Gastrointestinal Sistem Kanamaları"

Transkript

1 Üst Gastrointestinal Sistem Kanamaları Journal of Clinical and Analytical Medicine Acil Tıp El Kitabı Muammer Kara, Yusuf Emrah Eyi Gastrointestinal sistem (GİS) kanamaları üst GİS ve alt GİS kanamaları olmak üzere ikiye ayrılmaktadır. Kanamalar aşikâr veya gizli (occult) kanama şeklinde olabilir, bazen de aşikâr olsa da kanamanın yeri tespit edilemeyebilir (obscure). Üst GİS kanaması, sindirim sisteminde ağızdan treitz ligamanına (duodenojejunal bileşke) kadar olan bölgeden kaynaklanan kanamalardır ve acil serviste sık gözlenen bir sorundur. Alt GİS kanamalarına göre yaklaşık beş kat fazladır; yaşlı ve erkek hastalarda daha sık görülür (1). Dikkat edilmez ve enerjik bir yaklaşım sergilenmezse hayatı tehdit edebilir. Tedavi yaklaşımında ki önemli gelişmelere rağmen hala ciddi bir morbidite ve mortalite nedenidir. Üst GİS kanamaları, aciliyeti, tedavi yaklaşımındaki farklılıklar ve sonuçları açısından değerlendirildiğinde de varis dışı kanamalar ve varis kanamaları-portal hipertansiyona bağlı kanamalar olmak üzere iki ana başlık altında incelenebilir. Bu bölümde aşikâr üst GİS kanamaları anlatılacaktır. Epidemiyoloji ve Prognoz Üst GIS kanamaları acil pratiğinde sık görülen durumlardan biridir. Görülme sıklığı / arasında değişmektedir. Endoskopik ve destekleyici tedavilerdeki önemli gelişmelere rağmen mortalite hala %7-%14 civarındadır. Altmış yaşından küçük ve ek hastalığı olmayan genç nüfusta mortalite %0.6 dır (2-6). İleri yaş, aspirin ve/veya steroid olmayan anti inflamatuar ilaç (NSAİİ) kullanımı ve komorbid hastalıkların varlığında mortalite %30 lara kadar çıkabilmektedir. Üst GİS kanaması ile hastaneye yatırılarak izlenen hastaların üçte birinde başka komorbid hastalıklar bulunur ve bu vakaların dörtte biri 70 yaşın üzerindedir. Hastaların önemli sayılabilecek bir kısmı başka nedenlerle hastaneye kabul edilmiş hastalardır ve bu hasta grubunda kanama sonrasındaki klinik seyir ve prognoz daha kötüdür. Prognozu etkileyen faktörler tablo-1 de verilmiştir (6-8). Etiyoloji Üst GİS kanamalarının en sık görülen nedenleri tablo-2 de verilmiştir. Son yıllarda proton pompası inhibitörlerinin (PPI) ve helikobakter pylori eradikasyon tedavilerinin yaygın olarak kullanılması nedeniyle peptik ülser kaynaklı kanamaların sıklığında azalma görülmesine rağmen hala mide ve duodenum ülserleri ve erezyonları en sık görülen üst GİS kanaması nedenleridir. Varis kanaması, özofajit maligniteler ve Mallory-Weis diğer sık 1101

2 gözlenen üst GİS kanama nedenleridir. Vakaların 2%-8% inden Dieulafoy lezyonu, hemobilia, anjiyodisplazi, vasoenteric fistül ve gastrik antral vasküler ektazi gibi daha nadir nedenler sorumludur (9-11). Klinik Değerlendirme Hasta acil servise ilk müracaatında yaşı, belirti ve bulguları, antikoagülan ve/veya antiagregan ilaç kullanımı, kronik böbrek, karaciğer, akciğer ve kalp gibi komorbid hastalıkların varlığı yönünden değerlendirilmelidir. Hastadan ve/veya hasta yakınlarından alınacak özenli bir anamnez etiyolojinin belirlenmesinde önemli ipuçları verebilir. Antiagregan veya NSAİİ kullanımı, kronik hastalıkların varlığı, alkol kullanım öyküsü ve geçirilmiş cerrahi girişimler sorgulanmalı; önceki gastrointestinal sisteme ait yakınmalar ve varsa kanamalar araştırılmalıdır. İlk başvuruda hasta değerlendirilirken geniş bir kanülle damar yolu açılmalıdır. Kan sayımı, kan gurubu tayini ve diğer biokimyasal incelemeler için kan örneği alınmalıdır. Belirti ve Bulgular İlk başvuruda yapılacak hemodinamik değerlendirme çok önemlidir. Kan basıncı, nabız sayısı, ortostatik hipotansiyon varlığı ve idrar miktarı bu konuda yardımcıdır. İntravasküler volümün %10 undan az olan kanamalar kan basıncı ve nabızda bir değişikliğe neden olmaz. %10 ile 20 arasındaki kanamalarda ise ortostatik hipotansiyon ve taşikardi vardır. İntravasküler volümün %20-25 inin kaybedildiği masif kanamalarda ise hasta hipovolemik şoktadır. Ancak bu kriterler yaşlı hastalarda sağlıklı sonuç vermeyebilir. İdrar miktarında azalma ciddi kanamanın bir göstergesidir (Tablo 3). Ancak preşok veya şoktaki hastalar dışında idrar çıkışının takibine gerek yoktur. Takip edilmesi gereken hastalarda çoğu zaman prezervatif sonda kullanımı yeterli olabilmektedir. Bir litre veya üzerindeki kanamalarda serum üre seviyesi artar, bu bulgu yaşlı hastalarda daha belirgindir. Genel durumu kötü olan hastalarda kan gazı ile değerlendirilmelidir. Bu hastalarda metabolik asidoz varlığı kötü prognoz göstergesidir (6). Üst GIS kanamasının en sık görülen bulguları hematemez ve/ veya melanadır. Hematemez, kanlı kusma olarak tanımlanır ve kanamanın üst GİS ten, hemen daima Treitz ligamanının proksimalinden olduğunu gösterir. Parlak kırmızı renkli taze kanama 111 2

3 veya mide asidi ile temas etmişse kahve telvesi şeklinde olabilir. Melena ise siyah, katran renginde, kötü kokulu dışkılamadır. Siyah renk; kanın bakteriler tarafından hematin veya diğer hemokromlara parçalanması sonucu oluşur. Melena için 100 ml kadar kanamanın olması yeterlidir. Oral demir preparatı kullanımında da dışkı rengi sindirilmiş demire bağlı olarak yeşilimtırak, siyah renkli olabilir. Ayrıca bizmutlu preparat kullanımında da dışkı rengi siyah olabilir, ancak kötü kokulu değildir. Hematokezya rektal yoldan gaita ile karışık veya tek başına olan taze kırmızı ve/veya vişneçürüğü tarzında kan gelmesidir. Nadiren üst GIS kanamalarında, abondan kanamaya veya artmış barsak motilitesine bağlı olarak gözlenebilir. Üst GİS kanaması olan hastalarda, özellikle yaşlılarda, nadir olarak bu bulgular g özlenmeyebilir. Hastalar sadece halsizlik veya genel durum bozukluğu ile gelebilir. Bu nedenle genel durum bozukluğu ile gelen hastalarda olası bir GİS kanamasını saptamak amacı ile mide lavajı veya rektal muayene yapılmalıdır. Hematemez üst GİS kanamalarının önemli bir bulgusu olsada hastaların sadece %30 unda görülür. Hematemez yerine taze kırmızı renkte kanın kusulması kanamanın şiddetli olduğunu düşündürür. Dışkı rengi kanama odağının saptanmasında çok güvenilir bir bulgu değildir. Üst GİS kanamalarında genellikle dışkı melena tarzında olsada şiddetli kanamalarda Hematokezya tarzında da olabilir ve alt GİS kanaması ile karıştırılabilir. Özellikle kronik kabızlığı olan hastalarda, ince barsak veya kolon proksimalinden olan kanamalarda kanın kolonda uzun süre beklemesi nedeniyle hasta melena şeklinde dışkılama ile karşımıza gelebilir. Ancak bu durumda dışkı hemen her zaman sert kıvamdadır. Hafif üst GİS kanamalarında dışkı siyah renkte ancak genellikle şekillidir. Üst GİS kanaması olan hastada barsak içindeki kanın katartik etkisine bağlı olarak barsak seslerinin arttığı saptanır. Bazı hastalarda ise kanama olmasına rağmen henüz melena şeklinde dışkılama olmayabilir (6). Bu hastalar rektal tuşe ile dışkı örneği alınarak kontrol edilmelidir. Kronik karaciğer hastalığının periferik bulgularının (Dupuytren kontraktürü, palmar eritem, spider anjiom vb.) varlığı ve portal hipertansiyon bulgularının (splenomegali asit, kollateral vb.) saptanması özofagus varis kanamasını akla getirmelidir. Özellikle kanama hematemez şeklinde ve bol miktarda ise varis kanaması olma ihtimali daha fazladır. Varis kanamasının mortalitesi (%30) ve tekrar kanama riski (%50-70) yüksektir. Bu nedenle üst GİS kanamalı hastada varis kanamasını dü

4 şündüren bulgular varsa hasta aksi ispat edilene kadar vaka varis kanaması olarak kabul edilmeli ve tedavisi buna göre düzenlenmelidir (12). Laboratuvar Bulguları Kanamalı hastada ilk yapılması gereken tetkik kan sayımıdır. Ancak kanamanın başlangıcından hemen sonra yapılan kan sayımı hem kan elemanları hem de plazma kaybı nedeni ile gerçek değeri yansıtmayabilir. İntravasküler yatağın dışardan verilen sıvılarla doldurulması sonrasında gerçek hematokrit değeri tespit edilebilir. Bu süreç saat içinde meydana gelir. Akut kanamalarda anemi normokrom normositerdir. Az miktarda uzun süredir kanaması olan hastalarda ise demir eksikliği anemisi meydana gelir, hematokrit düşük olmasına rağmen hemodinamik bozukluk meydana gelmez ve MCV düşük bulunur. Lökopeni ve trombositopeni hipersplenizm bulgusu olabilir ve portal hipertansiyonu akla getirmelidir. Uzamış protrombin zamanı akut veya kronik karaciğer hastalığına bağlı kanamayı düşündürmelidir. Kandaki proteinlerin barsak bakterileri tarafından üreye dönüştürülmesi ve emiliminin artması sonucu GİS kanamalı hastalarda kan üre nitrojeni (BUN) düzeyinde de hafif bir artış meydana gelir. Bu artış kreatinin artışı ile paralellik göstermez (13). Şayet kreatinin yüksekliği üre yüksekliğine eşlik ediyorsa, tabloya böbrek yetmezliği eklenmiştir. Tanısal Amaçlı Testler Üst GİS kanamaların tanı ve tedavisinde kullanılan yöntemler içinde ilk basamak endoskopik incelemedir ve tüm hastalara yapılmalıdır. Endoskopide kanama yerinin görülmesi yanında aktif kanamanın durdurulması da mümkündür. Bu nedenle yöntem hem tanı hem de tedavi amacıyla kullanılabilir. Abondan kanaması olan hastalarda mide içinde aşırı kan bulunması nedeniyle endoskopik inceleme mümkün olamayabilir. Bu hastalarda nazogastrik tüp ile lavaj ve konservatif tedavi sonrası endoskopi yapılabilir. Zamanlama hastanın genel durumuna ve kanamanın seyrine göre belirlenmelidir. Endoskopi kanamanın durdurulmasının mümkün olmadığı hastalarda cerrahi endikasyon konulabilmesi açısından da değerlidir. Aktif kanamanın endoskopik yöntemler dışında kontrol altına alınabildiği hastalarda ise endoskopik girişim elektif koşullarda yapılabilir. Endoskopik tedaviler varis kanamasında ve özellikle varis dışı üst GİS kanama

5 larının prognozunda belirgin iyileşme sağlamıştır. Ayrıca hastaların hastanede kalış süresini ve tedavi maliyetini azaltmıştır (14,15). Hastanın şuuru kapalıysa, kardiyopulmoner arrest riski veya perforasyon şüphesi varsa, endoskopi kontrendikedir. Endoskopide kanama yeri saptanamayan veya kanaması durdurulamayan vakalarda selektif anjiografi, kanama yerinin saptanması ve kanamanın durdurulması amacıyla kullanılabilecek diğer bir yöntemdir. Kanama hızı 0,5 ml/dk dan daha fazla olduğunda anjiografide kanayan bölgenin saptanma olasılığı artmaktadır. Tedavi Üst GİS kanamalarında vakaların büyük bir çoğunluğunda (%75-80) kanama herhangi bir müdahaleye gerek kalmadan durmaktadır. Hastaların daha az bir kısmında tıbbi veya cerrahi müdahale gerekmektedir. Kanamalı hastada hekimin ilk yapması gereken hastayı genel tedbirlerle hayatta tutmaya çalışmaktır (Tablo 4). Öncelikle acil stabilizasyon amacı ile hava yolu, solunum ve dolaşımın sürekliliği sağlanmalıdır. Oksijen desteği sağlanmalı, geniş çaplı kateter ile damar yolu açılmalı ve monitörize edilmelidir. Sonraki aşamada izotonik kristalloidlerle (izotinik veya ringer laktat) volüm replasmanı, riskli veya semptomatik (hipotansiyon, taşikardi vb.) hastalarda kan transfüzyonu yapılmalıdır. Varsa koagülasyon bozukluklarının düzeltilmesi genellikle iyi sonuç alınmasını sağlar. Ciddi kanaması olan hastalarda nazogastrik tüp takılabilir. İntravenöz yoldan uygulanan proton pompası inhibitörleri tekrar kanamayı ve cerrahi ihtiyacını azaltmaktadır. Bu amaçla pantaprazol 80 mg intravenöz bolus uygulanır. Sonra 2X40 mg ile yine damar yolundan tedaviye devam edilir (16,17). Kanama kontrol altına alınamıyorsa veya varis kanaması düşünülüyorsa Somatostatin analogları veya terlipressin kullanılabilir. Okterotid µg intravenöz bolus, sonra µg/saat infüzyon şeklinde uygulanır. Terlipressin ise 2 mg intravenöz bolustan sonra 1 mg 4-6 satte bir yine intravenöz yolla verilir Yüksek komplikasyon oranlarına rağmen durdurulamayan özofagus varis kanamalarında Sengtaken Blakemore tüpü kullanılabilir (Şekil 1) (18). Üst GİS kanaması olan hastaların çoğunun hastaneye yatışı ve erken dönemde endoskopiste yönlendirilmesi gerekir. Medikal ve endoskopik tedavi ile kontrol edilemeyen kanamalarda acil cerrahi gerekebilir

6 Tablo1. Akut üst GİS kanamalarında prognostik faktörler İleri yaş Komorbid durumların fazla olması Kanamanın sebebi (varis kanaması > diğerleri) Kusma veya dışkı ile kırmızı renkli kan gelmesi Kan transfüzyonu gereksiniminin fazla olması Şok veya hipotansiyon ile başvuru Endoskopik işlem sırasında aktif kanama Büyük ülserden (> 2 cm lik) kanama Şekil 1. Sengtaken Blakemore tüpü Kanamanın hastanede başlaması Acil cerrahi girişim gerektirmesi Tablo 2. Üst GİS kanamalarının nedenleri Eiyoloji % Peptik ülser Eroziv hastalık 7-31 Varisial kanama 4-20 Özofajit 3-12 Mallory-Weis 4-8 Neoplazm 2-8 Diğerleri 2-8 Sebebi bulunamayan 3-19 Tablo 4. Üst GİS kanamasında alınacak genel tedbirler. Yatak istirahati Sıcak tutma Kalın iğne ile damar yolu açılması Kan basıncı ve nabız takibi Laboratuvar tetkikleri ve cros-mach için kan alınması Riskli hastada elektrkardiyografi Gerektiğinde nazogastrik sonda takılması Riskli hastada santral venöz basınç kateteri uygulanması Parenteral sıvı replasmanı ve gerekli ise transfüzyon Diürez takibi Tablo 3. Üst GİS kanaması olan hastada hemorajik sınıflama Hemorajik sınıflama 1 2 3* 4 Kan kaybı <%15 veya <750 cc % % >%40 >2000 Kalp hızı < >140 Solunum sayısı >40 Kan basıncı (mmhg) Normal <60 Kapiller dolum zamanı Normal Artmış Artmış Artmış İdrar miktarı (ml/dk) > Nöroloojik bulgular Hafif huzursuz Belirgin huzursuz Konfüzyon Laterji veya koma *1500cc üzerindeki kan kayıplarında hasta hemorajik şoka girebilir

7 Kaynaklar 1. Longstreth GF. Epidemiology of hospitalization for acute upper gastrointestinal hemorrhage: A population-based study. Am J Gastroenterol 1995; 90: Barkun AN, Bardou M, Kuipers EJ ve ark. International consensus recommendations on the management of patients with nonvariceal upper gastrointestinal bleeding. Ann Intern Med 2010; 152: Albeldawi M, Qadeer MA, Vargo JJ. Managing acute uppermanaging acute upper GI bleeding, preventing recurrences. Cleve Clin J Med 2010; 77: Lewis JD, Bilker WB, Brensinger C ve ark. Hos-Hospitalization and mortality rates from peptic ulcer disease and GI bleeding in the 1990s: relationship to sales of nonsteroidal anti-inflammatory drugs and acid suppression medications. Am J Gastroenterol 2002; 97: Viviane A, Alan BN. Estimates of costs of hospital stay for variceal and nonvariceal upper gastrointestinal bleeding in the United States. Value Health 2008; 11: Pınarbaşı B, Kaymakoğlu S. Gastrointestinal Sistem Kanamalarına Yaklaşım. Dahili Tıp Bilimleri Dergisi 2005; 12: Vreeburg EM, Snel P, de Bruijne JW e akr. Acute upper gastrointestinal bleeding in the Amsterdam area: incidence, diagnosis, and clinical outcome. Am J Gastroenterol 1997; 92: Kucukardali Y, Yazgan Y, Danaci M. Is there a difference between upper gastrointestinal tract bleeding induced by nonsteroidal anti-inflammatory drugs and other causes in elderly patients? Endoscopy 2003; 35: Holster IL, Kuipers EJ. Management of acute nonvariceal upper gastrointestinal bleeding: current policies and future perspectives. World J Gastroenterol 2012; 18: Sarı O, Tanoğlu A, İnal V ve ark. GATA Acil Dahiliye Kliniğinde üst gastrointestinal sistem kanaması nedeniyle yılları arasında takip edilen hastaların sosyodemografik özelliklerinin İncelenmesi. Gülhane Tıp Dergisi 2007; 49: Gürel S, İmadoğlu O. Varis ve Malignite Dışı Üst Gastrointestinal Sistem Kanamalarının Değerlendirilmesi Uludağ Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi 2004; 30: Sarin SK, Kumar A, Angus WP ve ark. Diagnosis and management of acute variceal bleeding: Asian Pacific Association for Study of the Liver recommendations. Hepatol Int 2011; 5: Chalasani N, Clark WS, Wilcox CM. Blood urea nitrogen to creatinine concentration in gastrointestinal bleeding. A reappraisal. Am J Gastroenterol 1996; 92: Cook DJ, Guyatt GH, Salena BJ ve ark. Endoscopic therapy for acute nonvariceal upper gastrointestinal hemorrhage: A meta-analysis. Gastroenterology 1992; 102: Lee JG, Turnipseed S, Romano PS ve ark. Endoscopybased triage significantly reduces hospitalization rates and costs of treating upper gastrointestinal bleeding: A randomized controlled trial. Gastrointest Endosc 1999; 50: Leontiadis GI, Sharma VK, Howden CW. Proton pump inhibitor therapy for peptic ulcer bleeding: cochrane collabration meta-analysis of randomised controlled trials. Mayo Clin Proc 2007; 82: Yüksel İ, Ataseven H, Köklü S, ve ark. Intermittent versus continuous pantoprazole infusion in peptic ulcer bleeding: a prospective randomized study. Digestion 2008; 78: Reverter E, Garsi-Pegan JC. Management of an acute variceal bleeding episode. Clinical Liver Disease 2012; 1:

Gastrointestinal Sistem Kanamaları. Doç. Dr. Şule Akköse Aydın U.Ü.T.F Acil Tıp AD ATOK - 2012

Gastrointestinal Sistem Kanamaları. Doç. Dr. Şule Akköse Aydın U.Ü.T.F Acil Tıp AD ATOK - 2012 Gastrointestinal Sistem Kanamaları Doç. Dr. Şule Akköse Aydın U.Ü.T.F Acil Tıp AD ATOK - 2012 Sunum Planı Tanım Epidemiyoloji Etyoloji Klinik Üst GIS kanamaları Alt GIS kanamaları Tanı Tedavi Tanım Treitz

Detaylı

Gastrointestinal Kanamalar. Doç. Dr. Mehtap Bulut UÜTF Acil Tıp AD Bursa

Gastrointestinal Kanamalar. Doç. Dr. Mehtap Bulut UÜTF Acil Tıp AD Bursa Gastrointestinal Kanamalar Doç. Dr. Mehtap Bulut UÜTF Acil Tıp AD Bursa Giriş Gastrointestinal sistem (GİS) kanamaları acil servislere en sık başvuru nedenlerinden biridir. Mortalite oranı %10 Üst GİS

Detaylı

GİS KANAMALARI. Prof.Dr.Tayfun KARAHASANOĞLU

GİS KANAMALARI. Prof.Dr.Tayfun KARAHASANOĞLU GİS KANAMALARI Prof.Dr.Tayfun KARAHASANOĞLU Ekim 2006 ÜST GİS KANAMASI GİS kanamalarının % 80 i Treitz ligamanının proksimali ETYOLOJİ Peptik ülser hastalığı Varisler Mallory-Weiss Eroziv gastrit Tümörler

Detaylı

GASTROİNTESTİNAL KANAMALARA YAKLAŞIM DR.EVREN EKİNGEN MART-2014 ELAZIĞ EĞİTİM ARAŞTIRMA HASTANESİ

GASTROİNTESTİNAL KANAMALARA YAKLAŞIM DR.EVREN EKİNGEN MART-2014 ELAZIĞ EĞİTİM ARAŞTIRMA HASTANESİ GASTROİNTESTİNAL KANAMALARA YAKLAŞIM DR.EVREN EKİNGEN MART-2014 ELAZIĞ EĞİTİM ARAŞTIRMA HASTANESİ TANIM Gastrointestinal kanamaları; ağızdan rektuma kadar sindirim kanalında görülen kanamalar Treitz ligamenti

Detaylı

Üst Gastrointestinal Sistem Kanamalı 99 Olgunun İncelenmesi

Üst Gastrointestinal Sistem Kanamalı 99 Olgunun İncelenmesi Okmeydanı Tıp Dergisi 9():760, 03 doi:0./otd.03.076 Araştırma Üst Gastrointestinal Sistem Kanamalı 99 Olgunun İncelenmesi Edip Erkuş, Ayşen Helvacı, Özlem Bodur, Neslihan Özsoy S.B. Okmeydanı Eğitim ve

Detaylı

GİS KANAMALAR. Prof. Dr. M. Murat Tuncer İ.Ü.Cerrahpaşa Tıp Fakültesi İçHastalıkları Anabilim Dalı Gastroenteroloji Bilim Dalı

GİS KANAMALAR. Prof. Dr. M. Murat Tuncer İ.Ü.Cerrahpaşa Tıp Fakültesi İçHastalıkları Anabilim Dalı Gastroenteroloji Bilim Dalı GİS KANAMALAR Prof. Dr. M. Murat Tuncer İ.Ü.Cerrahpaşa Tıp Fakültesi İçHastalıkları Anabilim Dalı Gastroenteroloji Bilim Dalı HEMATEMEZ-MELENA MELENA-HEMATOKEZYA CTF-GASTROENTEROLOJ GASTROENTEROLOJİ BİLİM

Detaylı

Ağrı Devlet Hastanesi Acil Servisi, Ağrı. Süleyman Demirel Üniversitesi Tıp Fakültesi Acil Tıp Anabilim Dalı, Isparta

Ağrı Devlet Hastanesi Acil Servisi, Ağrı. Süleyman Demirel Üniversitesi Tıp Fakültesi Acil Tıp Anabilim Dalı, Isparta Gaziosmanpaşa Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi 2013;5 (4):190-197 Orijinal Makale Erçelik H. Acil Servise Başvuran Üst Gastrointestinal Sistem Kanamalı Olgularımızın Değerlendirilmesi The Evaluation

Detaylı

Treitz ligamanı altından köken alan akut veya kronik kanamalar. Tüm GIS kanamalarının %10-20 sini oluşturur.

Treitz ligamanı altından köken alan akut veya kronik kanamalar. Tüm GIS kanamalarının %10-20 sini oluşturur. Treitz ligamanı altından köken alan akut veya kronik kanamalar Tüm GIS kanamalarının %10-20 sini oluşturur. Hemodinami daha stabil Ortostatik değişiklik daha az (%19 vs.%35) Daha az kan trans. ihtiyacı

Detaylı

Varis ve Malignite Dışı Üst Gastrointestinal Sistem Kanamalarının Değerlendirilmesi

Varis ve Malignite Dışı Üst Gastrointestinal Sistem Kanamalarının Değerlendirilmesi Uludağ Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi 30 (2) 87-91, 2004 ORİJİNAL YAZI Varis ve Malignite Dışı Üst Gastrointestinal Sistem Kanamalarının Değerlendirilmesi Selim GÜREL *, Oya İMADOĞLU ** * ** Uludağ

Detaylı

Gastrointestinal Sistem Kanamaları

Gastrointestinal Sistem Kanamaları Gastrointestinal Sistem Kanamaları Dr. Şükrü GÜRBÜZ F.Ü. HASTANESİ ACİL TIP A.D. Erken başvuru ve yatış Mortalite %10 Tanı > tedavi Kkanlı kusma Kanlı dışkılama Hipovolemi Halsizlik Baş dönmesi Bayılma

Detaylı

Varis Dışı Üst Gastrointestinal Sistem Kanamalı 524 Olgunun Değerlendirilmesi

Varis Dışı Üst Gastrointestinal Sistem Kanamalı 524 Olgunun Değerlendirilmesi İnönü Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi 15 (2) 93-98 (2008) Varis Dışı Üst Gastrointestinal Sistem Kanamalı 524 Olgunun Değerlendirilmesi Fehmi Ateş, Melih Karıncaoğlu, Murat Aladağ İnönü Üniversitesi

Detaylı

07.04.2012 GIS KANAMALARINDA GÜNCEL TANI VE TEDAVİ SEÇENEKLERİ ETYOLOJİ TANI GİRİŞ. Üst GIS kanamaları. İnflamatuar barsak hastalıkları

07.04.2012 GIS KANAMALARINDA GÜNCEL TANI VE TEDAVİ SEÇENEKLERİ ETYOLOJİ TANI GİRİŞ. Üst GIS kanamaları. İnflamatuar barsak hastalıkları GİRİŞ GIS KANAMALARINDA GÜNCEL TANI VE TEDAVİ SEÇENEKLERİ Dr.Selcan ENVER DİNÇ 27.12.2011 AÜTF ACİL TIP AD GİS kanamaları acil serviste erken konsultasyon ve yatış gerektiren sık karşılaşılan problemlerden

Detaylı

ÇOCUKLARDA GİS KANAMALARINA YAKLAŞIM 5. Sınıf

ÇOCUKLARDA GİS KANAMALARINA YAKLAŞIM 5. Sınıf ÇOCUKLARDA GİS KANAMALARINA YAKLAŞIM 5. Sınıf HEMATEMEZ Kanlı kusma Treitz ligamanının proksimalinden MELENA Siyah, pis kokulu, cıvık dışkılama Özofagus, mide, proksimal ince bağırsaktan HEMATOKEZYA Kanlı

Detaylı

NTESTİNAL NAL KANAMALAR GASTROİNTEST GİRİŞ PATOFİZYOLOJİ GİRİŞ

NTESTİNAL NAL KANAMALAR GASTROİNTEST GİRİŞ PATOFİZYOLOJİ GİRİŞ GASTROİNTEST NTESTİNAL NAL KANAMALAR AKDENİZ ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ ACİL TIP ANABİLİM DALI Dr.İlker GÜNDÜZ 16-02-2010 1 GİRİŞ Aksi ispat edilinceye kadar hayatı tehdit edici ve acil servislerde sık

Detaylı

RENOVASKÜLER HİPERTANSİYON ŞÜPHESİ OLAN HASTALARDA KLİNİK İPUÇLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ DR. NİHAN TÖRER TEKKARIŞMAZ

RENOVASKÜLER HİPERTANSİYON ŞÜPHESİ OLAN HASTALARDA KLİNİK İPUÇLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ DR. NİHAN TÖRER TEKKARIŞMAZ RENOVASKÜLER HİPERTANSİYON ŞÜPHESİ OLAN HASTALARDA KLİNİK İPUÇLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ DR. NİHAN TÖRER TEKKARIŞMAZ 20.05.2010 Giriş I Renovasküler hipertansiyon (RVH), renal arter(ler) darlığının neden

Detaylı

Dahiliye Konsültasyonu için Altın Öneriler: En Sık Görülen On Olgu Örneği Asıl Deniz alt Güney başlık Duman stilini düzenlemek için tıklatın Marmara

Dahiliye Konsültasyonu için Altın Öneriler: En Sık Görülen On Olgu Örneği Asıl Deniz alt Güney başlık Duman stilini düzenlemek için tıklatın Marmara Dahiliye Konsültasyonu için Altın Öneriler: En Sık Görülen On Olgu Örneği Asıl Deniz alt Güney başlık Duman stilini düzenlemek için tıklatın Marmara Üniversitesi Tıp Fakültesi Olgu 1 28 yaşında erkek Ortopedi

Detaylı

Gastrointestinal sistem (G S) kanamaları hayati

Gastrointestinal sistem (G S) kanamaları hayati Güncel Gastroenteroloji Gastrointestinal Kanamalar Meral AKDO AN Türkiye Yüksek htisas Hastanesi, Gastroenteroloji Klini i, Ankara Gastrointestinal sistem (G S) kanamaları hayati tehdit eden yaygın bir

Detaylı

ADRENAL YETMEZLİK VE ADDİSON. Doç. Dr. Mehtap BULUT Bursa Şevket Yılmaz EAH Acil Tıp Kliniği

ADRENAL YETMEZLİK VE ADDİSON. Doç. Dr. Mehtap BULUT Bursa Şevket Yılmaz EAH Acil Tıp Kliniği ADRENAL YETMEZLİK VE ADDİSON Doç. Dr. Mehtap BULUT Bursa Şevket Yılmaz EAH Acil Tıp Kliniği SUNU PLANI Tanım ve Epidemiyoloji Adrenal bez anatomi Etiyoloji Tanı Klinik Tedavi TANIM-EPİDEMİYOLOJİ Adrenal

Detaylı

Türk Pediatrik Hematoloji Derneği (TPHD) Hemofilide Cerrahi Çalıştayı Uzlaşı Raporu

Türk Pediatrik Hematoloji Derneği (TPHD) Hemofilide Cerrahi Çalıştayı Uzlaşı Raporu Türk Pediatrik Hematoloji Derneği (TPHD) Hemofilide Cerrahi Çalıştayı Uzlaşı Raporu Türk Pediatrik Hematoloji Derneği Hemofili/Hemostaz/Tromboz Alt Çalışma grubu tarafından 25 Eylül 2010 tarihinde düzenlenen

Detaylı

Yüksekte Çalışması İçin Onay Verilecek Çalışanın İç Hastalıkları Açısından Değerlendirilmesi. Dr.Emel Bayrak İç Hastalıkları Uzmanı

Yüksekte Çalışması İçin Onay Verilecek Çalışanın İç Hastalıkları Açısından Değerlendirilmesi. Dr.Emel Bayrak İç Hastalıkları Uzmanı Yüksekte Çalışması İçin Onay Verilecek Çalışanın İç Hastalıkları Açısından Değerlendirilmesi Dr.Emel Bayrak İç Hastalıkları Uzmanı Çalışan açısından, yüksekte güvenle çalışabilirliği belirleyen etkenler:

Detaylı

Prof.Dr.Abdullah.Abdullah SONSUZ Gastroenteroloji Bilim Dalı

Prof.Dr.Abdullah.Abdullah SONSUZ Gastroenteroloji Bilim Dalı Portal Hipertansiyon Prof.Dr.Abdullah.Abdullah SONSUZ Gastroenteroloji Bilim Dalı 2006-2007 GİS Dalak Portal Ven Karaciğer Hepatik Ven Hepatik Arter Portal Hipertansiyonun Tanımı Portal hipertansiyon:

Detaylı

AKUT GASTROİNTESTİNAL SİSTEM KANAMALARINDA TANI VE TEDAVİ

AKUT GASTROİNTESTİNAL SİSTEM KANAMALARINDA TANI VE TEDAVİ 1 AKUT GASTROİNTESTİNAL SİSTEM KANAMALARINDA TANI VE TEDAVİ Prof. Dr.Ahmet Dobrucalı, Uz.Dr.Erkan Çağlar Tedavide kaydedilen belirgin ilerlemelere rağmen üst gastrointestinal sistem kanamaları günümüzde

Detaylı

Özefagus Varis Kanamaları Dışındaki Üst Gastrointestinal Sistem Kanamalı 364 Hastanın Değerlendirilmesi

Özefagus Varis Kanamaları Dışındaki Üst Gastrointestinal Sistem Kanamalı 364 Hastanın Değerlendirilmesi Özgün Araştırma Original Article 165 Özefagus Varis Kanamaları Dışındaki Üst Gastrointestinal Sistem Kanamalı 364 Hastanın Değerlendirilmesi Evaluation of 364 Cases with Non-Variceal Gastrointestinal System

Detaylı

Üst Gastrointestinal Sistem Kanaması Nedeniyle Takip Edilen Hastaların Geriye Dönük İncelenmesi

Üst Gastrointestinal Sistem Kanaması Nedeniyle Takip Edilen Hastaların Geriye Dönük İncelenmesi Araştırma Makalesi / Research Article doi: 10.5505/sakaryamj.2015.66933 Üst Gastrointestinal Sistem Kanaması Nedeniyle Takip Edilen Hastaların Geriye Dönük İncelenmesi Evaluation Of Patients With Upper

Detaylı

ERİŞKİNLERDE AKUT ÜST GİS KANAMASINA YAKLAŞIM. Dr.Servan KARA

ERİŞKİNLERDE AKUT ÜST GİS KANAMASINA YAKLAŞIM. Dr.Servan KARA ERİŞKİNLERDE AKUT ÜST GİS KANAMASINA YAKLAŞIM Dr.Servan KARA GİRİŞ Akut üst gastrointestinal (GI) kanaması olan hastalar hematemez (kan veya kahve telvesi gibi kusma) ve / veya melena ile (siyah, katran

Detaylı

Üst gastrointestinal sistem kanaması nedeniyle izlenen hastaların değerlendirilmesi

Üst gastrointestinal sistem kanaması nedeniyle izlenen hastaların değerlendirilmesi Dicle Tıp Dergisi / 2014; 41 (3): 495-501 Dicle Medical Journal doi: 10.5798/diclemedj.0921.2014.03.0461 ÖZGÜN ARAŞTIRMA / ORIGINAL ARTICLE Üst gastrointestinal sistem kanaması nedeniyle izlenen hastaların

Detaylı

TANIM Orofarinks ile anüs arasından kaynaklanan kanamalar. Gastrointestinal kanamalar tek başına bir hastalık değil, kanamaya neden olan hastalığın semptomudur. ÜST GĐS: Farinks, Özofagus, Mide, Duodenum

Detaylı

Akut üst gastrointestinal sistem kanamaları: 230 olgunun analizi

Akut üst gastrointestinal sistem kanamaları: 230 olgunun analizi AKADEMİK GASTROENTEROLOJİ DERGİSİ, 2007; 6 (1): 30-36 Akut üst gastrointestinal sistem kanamaları: 230 olgunun analizi Acute upper gastrointestinal bleeding: Analysis of 230 cases Sadi Kerem OKUTUR 1,

Detaylı

Üst Gastrointestinal Kanamalı Yüz Kırk Sekiz Olgunun Analizi

Üst Gastrointestinal Kanamalı Yüz Kırk Sekiz Olgunun Analizi Okmeydanı Tıp Dergisi 7():-7, doi:./otd.. Araştırma Üst Gastrointestinal Kanamalı Yüz Kırk Sekiz Olgunun Analizi Murat Gençay, Osman Maviş, Rahime Özgür, Zeynep Taşkın Özsığınan, Gülay Arıcı S.B. Taksim

Detaylı

KARACİĞER SİROZLU HASTALARDA ERCP : KOMPLİKASYONLARDAN KAÇINMA. Dr Erkan Parlak TYİH, Gastroenteroloji Kliniği, Ankara

KARACİĞER SİROZLU HASTALARDA ERCP : KOMPLİKASYONLARDAN KAÇINMA. Dr Erkan Parlak TYİH, Gastroenteroloji Kliniği, Ankara KARACİĞER SİROZLU HASTALARDA ERCP : KOMPLİKASYONLARDAN KAÇINMA Dr Erkan Parlak TYİH, Gastroenteroloji Kliniği, Ankara Safra kese taşı sıklığı yüksek Sekonder biliyer siroz CCA KC S ERCP HCC Alkol..Pankreas

Detaylı

AKUT ÜST GASTRO NTEST NAL KANAMA

AKUT ÜST GASTRO NTEST NAL KANAMA .Ü. Cerrahpafla T p Fakültesi Sürekli T p E itimi Etkinlikleri Acil Hekimlik Sempozyumu 16-17 Ekim 1997, stanbul, s. 233-245 AKUT ÜST GASTRO NTEST NAL KANAMA Prof. Dr. Hülya Uzunismail Akut üst gastrointestinal

Detaylı

Doç. Dr. Ali Tamer, 1 Dr. Esin Korkut, 2 Dr. U ur Korkmaz, 3 1

Doç. Dr. Ali Tamer, 1 Dr. Esin Korkut, 2 Dr. U ur Korkmaz, 3 1 Doç. Dr. Ali Tamer, 1 Dr. Esin Korkut, 2 Dr. U ur Korkmaz, 3 1 Sakarya E itim Araflt rma Hastanesi, ç Hastal klar Klini i, Sakarya 2 Düzce Üniversitesi T p Fakültesi, Gastroenteroloji BD, Düzce 3 Düzce

Detaylı

Akut Mezenter İskemi. Doç. Dr. Şule Akköse Aydın U.Ü.T.F Acil Tıp AD ATOK - 2012

Akut Mezenter İskemi. Doç. Dr. Şule Akköse Aydın U.Ü.T.F Acil Tıp AD ATOK - 2012 Akut Mezenter İskemi Doç. Dr. Şule Akköse Aydın U.Ü.T.F Acil Tıp AD ATOK - 2012 Sunum Planı Tanım Epidemiyoloji Anatomi Etyoloji/Patofizyoloji Klinik Tanı Ayırıcı tanı Tedavi Giriş Tüm akut mezenter iskemi

Detaylı

Özofagus varislerinde endoskopik tedavi. Dr. Ömer Topalak D.E.Ü.T.F Gastroenteroloji Kliniği İzmir

Özofagus varislerinde endoskopik tedavi. Dr. Ömer Topalak D.E.Ü.T.F Gastroenteroloji Kliniği İzmir Özofagus varislerinde endoskopik tedavi Dr. Ömer Topalak D.E.Ü.T.F Gastroenteroloji Kliniği İzmir SİROZ direnç SINUSOID SİNUZOİD VARİS portal basınç Splanknik vazodilatasyon Akım Mezenterik damarlar SPLENO-

Detaylı

ÜST GASTROİNTESTİNAL SİSTEM KANAMALARININ TEDAVİSİNDE PROTON POMPASI İNHİBİTÖRLERİNİN İV KULLANIMI

ÜST GASTROİNTESTİNAL SİSTEM KANAMALARININ TEDAVİSİNDE PROTON POMPASI İNHİBİTÖRLERİNİN İV KULLANIMI 1 ÜST GASTROİNTESTİNAL SİSTEM KANAMALARININ TEDAVİSİNDE PROTON POMPASI İNHİBİTÖRLERİNİN İV KULLANIMI Prof.Dr.Ahmet Dobrucalı Üst gastrointestinal sistem (GİS) kanamalarının en sık görülen nedeni peptik

Detaylı

Varis dışı üst gastrointestinal sistem kanamalı 412 olgunun irdelenmesi

Varis dışı üst gastrointestinal sistem kanamalı 412 olgunun irdelenmesi AKADEMİK GASTROENTEROLOJİ DERGİSİ, 2007; 6 (2): 62-67 ÖZGÜN ARAŞTIRMA Varis dışı üst gastrointestinal sistem kanamalı 412 olgunun irdelenmesi Review of 412 patients with non-variceal upper gastrointestinal

Detaylı

Üst GİS kanamalarında risk faktörlerinin prognoz üzerine etkisi

Üst GİS kanamalarında risk faktörlerinin prognoz üzerine etkisi Üst GİS kanamalarında risk faktörlerinin prognoz üzerine etkisi Ayşegül Bayır 1, Mehmet Okumuş 1, Şenol Kadir Köstekçi 1, Tahir Kemal Şahin 2 Selçuk Üniversitesi Meram Tıp Fakültesi 1 Acil Tıp ve 2 Halk

Detaylı

TEŞHİSTEN TEDAVİYE > ALT EKSTREMİTE ATARDAMARI HASTALIĞI

TEŞHİSTEN TEDAVİYE > ALT EKSTREMİTE ATARDAMARI HASTALIĞI TEŞHİSTEN TEDAVİYE > ALT EKSTREMİTE ATARDAMARI HASTALIĞI Genç Kardiyologlar Grup Sorumlusu - Prof.Dr.Oktay Ergene Bilimsel İçeriğin Değerlendirilmesi, Son Düzenleme - Prof.Dr. Mahmut Şahin Düzenleme, Gözden

Detaylı

ÇANAKKALE ONSEKİZ MART ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ

ÇANAKKALE ONSEKİZ MART ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ DÖNEM IV Entegre Cerrahi Bilimler Stajı Eğitim Programı Eğitim Başkoordinatörü: Dönem 4 Koordinatörü: Koordinatör Yardımcısı: Doç. Dr. Erkan Melih ŞAHİN Yrd. Doç. Dr. Fatih Köksal BİNNETOĞLU Yrd. Doç.

Detaylı

Engraftman Dönemi Komplikasyonlarda Hemşirelik İzlemi. Nevin ÇETİN Hacettepe Üniversitesi Pediatrik KİTÜ

Engraftman Dönemi Komplikasyonlarda Hemşirelik İzlemi. Nevin ÇETİN Hacettepe Üniversitesi Pediatrik KİTÜ Engraftman Dönemi Komplikasyonlarda Hemşirelik İzlemi Nevin ÇETİN Hacettepe Üniversitesi Pediatrik KİTÜ Engraftman Sendromu Veno- Oklüzif Hastalık Engraftman Sendromu Hemşirelik İzlemi Vakamızda: KİT (+14)-

Detaylı

ACİL SERVİSE ÜST GASTROİNTESTİNAL SİSTEM KANAMASI İLE BAŞVURAN HASTALARDA SKORLAMA SİSTEMLERİNİN KARŞILAŞTIRILMASI

ACİL SERVİSE ÜST GASTROİNTESTİNAL SİSTEM KANAMASI İLE BAŞVURAN HASTALARDA SKORLAMA SİSTEMLERİNİN KARŞILAŞTIRILMASI ONDOKUZ MAYIS ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ ACİL TIP ANABİLİM DALI ACİL SERVİSE ÜST GASTROİNTESTİNAL SİSTEM KANAMASI İLE BAŞVURAN HASTALARDA SKORLAMA SİSTEMLERİNİN KARŞILAŞTIRILMASI UZMANLIK TEZİ Dr. Hakan

Detaylı

Hisar Intercontinental Hospital

Hisar Intercontinental Hospital Varisler BR.HLİ.92 Venöz Hastalıklar (Toplardamarlar) Varis Hastalığı: Bacaklarımızda kirli kanı yukarı taşımak üzere görev alan iki ana ven sistemi bulunur. Yüzeyel ve derin ven sistemi olarak adlandırılan

Detaylı

LABORATUVAR TESTLERİNİN KLİNİK YORUMU

LABORATUVAR TESTLERİNİN KLİNİK YORUMU LABORATUVAR TESTLERİNİN KLİNİK YORUMU Alanin Transaminaz ( ALT = SGPT) : Artmış alanin transaminaz karaciğer hastalıkları ( hepatosit hasarı), hepatit, safra yolu hastalıklarında ve ilaçlara bağlı olarak

Detaylı

AKUT GASTROİNTESTİNAL SİSTEM KANAMALARI. Yrd. Doç. Dr. Zülfü ARIKANOĞLU Dicle Üniversitesi Tıp Fakültesi Genel Cerrahi A.D.

AKUT GASTROİNTESTİNAL SİSTEM KANAMALARI. Yrd. Doç. Dr. Zülfü ARIKANOĞLU Dicle Üniversitesi Tıp Fakültesi Genel Cerrahi A.D. AKUT GASTROİNTESTİNAL SİSTEM KANAMALARI Yrd. Doç. Dr. Zülfü ARIKANOĞLU Dicle Üniversitesi Tıp Fakültesi Genel Cerrahi A.D. Her yıl 170/100.000 erişkin Gastrointestinal sistem (GİS) kanama tanısı alıp yoğun

Detaylı

Gastrointestinal Sistem Kanamalı Hastaların Özellikleri Endoskopi ve Biyopsi Sonuçlarının Değerlendirilmesi

Gastrointestinal Sistem Kanamalı Hastaların Özellikleri Endoskopi ve Biyopsi Sonuçlarının Değerlendirilmesi Gastrointestinal Sistem Kanamalı Hastaların Özellikleri Endoskopi ve Biyopsi Sonuçlarının Değerlendirilmesi Evaluation of Endoscopy and Biopsy Results and Features of Patients with Gastrointestinal Haemorrhagia

Detaylı

GİS Kanamalı Hastaya Yaklaşım. İnt.Dr. Salih Polat Şubat 2011

GİS Kanamalı Hastaya Yaklaşım. İnt.Dr. Salih Polat Şubat 2011 GİS Kanamalı Hastaya Yaklaşım İnt.Dr. Salih Polat Şubat 2011 Gastrointestinal sistem (GİS) kanamaları hastanelerin acil servislerine en sık başvurulan hastalık grubunu oluşturmaktadır. Gastrointestinal

Detaylı

Dr. Ferhat İçme * Dr. Fatma Ebru AKIN *** Dr. Aylin Bolat DEMİREZER *** ÖZET

Dr. Ferhat İçme * Dr. Fatma Ebru AKIN *** Dr. Aylin Bolat DEMİREZER *** ÖZET ORİJİNAL ARAŞTIRMA ORIGINAL RESEARCH Non Varİsİyel Üst Gastroİntestİnal Sİstem Kanaması İle Acİl Servİse Başvuran Hastaların Endoskopİk ve Demografİk Verİlerİnİn İncelenmesİ Analysis Of Endoscopic And

Detaylı

KÜNT ve DELİCİ/KESİCİ KARIN TRAVMALARI

KÜNT ve DELİCİ/KESİCİ KARIN TRAVMALARI KÜNT ve DELİCİ/KESİCİ KARIN TRAVMALARI Dr. Ömer USLUKAYA DİCLE ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ GENEL CERRAHİ ANABİLİM DALI Karın travması Karın travmaları, baş, boyun ve toraks travmalarından sonra üçüncü en

Detaylı

Şok hastasına yaklaşım, kan ve sıvı resüsitasyonu. Dr. Murat ORAK Dicle Üniversitesi Tıp Fakültesi Acil Tıp Anabilim Dalı

Şok hastasına yaklaşım, kan ve sıvı resüsitasyonu. Dr. Murat ORAK Dicle Üniversitesi Tıp Fakültesi Acil Tıp Anabilim Dalı Şok hastasına yaklaşım, kan ve sıvı resüsitasyonu Dr. Murat ORAK Dicle Üniversitesi Tıp Fakültesi Acil Tıp Anabilim Dalı Şok; kan dolaşımı ve doku perfüzyonunun azalması sonucu, Oksijen ve diğer hayati

Detaylı

Hemostatik Resüsitasyon. Uzm. Dr. Burçak Kantekin Şanlıurfa Eğitim Araştırma Hastanesi

Hemostatik Resüsitasyon. Uzm. Dr. Burçak Kantekin Şanlıurfa Eğitim Araştırma Hastanesi Hemostatik Resüsitasyon Uzm. Dr. Burçak Kantekin Şanlıurfa Eğitim Araştırma Hastanesi Sunum Planı Hemorajik şok nedir? Hemostatik resüsitasyon ve tarihçesi Hemostatik- hipotansif ve hasar kontrol edici

Detaylı

Varis dışı üst gastrointestinal sistem kanamalı hastalarda endoskopik klip uygulamalarımız

Varis dışı üst gastrointestinal sistem kanamalı hastalarda endoskopik klip uygulamalarımız ÖZGÜN ARAŞTIRMA Varis dışı üst gastrointestinal sistem kanamalı hastalarda endoskopik klip uygulamalarımız Endoscopic clipping for non-variceal upper gastrointestinal bleeding Hüseyin KÖSEOĞLU, Fatma Ebru

Detaylı

BIRINCI BASAMAKTA NE ZAMAN TEDAVI, NE ZAMAN SEVK? DOÇ. DR. ÖZLEM TANRIÖVER YEDİTEPE ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ AİLE HEKİMLİĞİ VE TIP EĞİTİMİ A.D.

BIRINCI BASAMAKTA NE ZAMAN TEDAVI, NE ZAMAN SEVK? DOÇ. DR. ÖZLEM TANRIÖVER YEDİTEPE ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ AİLE HEKİMLİĞİ VE TIP EĞİTİMİ A.D. BIRINCI BASAMAKTA NE ZAMAN TEDAVI, NE ZAMAN SEVK? DOÇ. DR. ÖZLEM TANRIÖVER YEDİTEPE ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ AİLE HEKİMLİĞİ VE TIP EĞİTİMİ A.D. Amaç: Bu oturumun sonunda katılımcıların birinci basamakta

Detaylı

Gastrointestinal Sistem Kanamalar na Yaklaş m

Gastrointestinal Sistem Kanamalar na Yaklaş m Gastrointestinal Sistem Kanamalar na Yaklaş m Uzm. Dr. Binnur PINARBAŞI, Prof. Dr. Sabahattin KAYMAKOĞLU İstanbul Üniversitesi İstanbul T p Fakültesi, Gastroenterohepatoloji Bilim Dal, İSTANBUL Gastrointestinal

Detaylı

Kocaeli Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Anabilim Dalı. Çocuk Servisi Olgu Sunumu 13 Eylül 2017 Çarşamba

Kocaeli Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Anabilim Dalı. Çocuk Servisi Olgu Sunumu 13 Eylül 2017 Çarşamba Kocaeli Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Anabilim Dalı Çocuk Servisi Olgu Sunumu 13 Eylül 2017 Çarşamba İnt. Dr. Ahmet Hüseyin Kara Kocaeli Üniversitesi Pediatri Anabilim Dalı SABAH

Detaylı

İÇİNDEKİLER. Önsöz... iii Ulusal Tanı ve Tedavi Kılavuzu Çalışma Grupları... iv Kısaltmalar... vii Tablolar Listesi... xiii Şekiller Listesi...

İÇİNDEKİLER. Önsöz... iii Ulusal Tanı ve Tedavi Kılavuzu Çalışma Grupları... iv Kısaltmalar... vii Tablolar Listesi... xiii Şekiller Listesi... HEMOFİLİ TANI VE TEDAVİ KILAVUZU İÇİNDEKİLER Önsöz... iii Ulusal Tanı ve Tedavi Kılavuzu Çalışma Grupları... iv Kısaltmalar... vii Tablolar Listesi... xiii Şekiller Listesi... xiii I. BÖLÜM HEMOFİLİ TANI

Detaylı

Metabolik Sendrom ve Diyabette Akılcı İlaç Kullanımı. Dr Miraç Vural Keskinler

Metabolik Sendrom ve Diyabette Akılcı İlaç Kullanımı. Dr Miraç Vural Keskinler Metabolik Sendrom ve Diyabette Akılcı İlaç Kullanımı Dr Miraç Vural Keskinler Önce sentez DM ve MS Akılcı İlaç Kullanımı Oral antidiyabetik ajanlar İnsülin Glp-1 analogları Antihipertansif ilaçlar Hipolipidemik

Detaylı

YAŞLILARDA ÜST GASTROİNTESTİNAL KANAMALARIN MORTALİTESİ i

YAŞLILARDA ÜST GASTROİNTESTİNAL KANAMALARIN MORTALİTESİ i Tepecik Eğit Hast Derg 2012; 22 (3): 151-155 151 KLİNİK ARAŞTIRMA YAŞLILARDA ÜST GASTROİNTESTİNAL KANAMALARIN MORTALİTESİ i MORTALITY IN GERIATRIC PATIENTS WITH UPPER GASTROINTESTINAL BLEEDING Ahmet ÖZVEREN

Detaylı

2. Çocukluk çağında demir eksikliği anemisi?

2. Çocukluk çağında demir eksikliği anemisi? DEMİR EKSİKLİĞİ 1. Demir eksikliği anemisi nedir? Demir eksikliği anemisi : kan hücrelerinin yapımı için gerekli olan demirin dışarıdan besinlerle yetersiz alınması yada vücuttan aşırı miktarda kaybedilmesi

Detaylı

Akut Gastrointestinal Kanamalı Hastalarda Başlangıç Değerlendirmesi ve Tedavisi

Akut Gastrointestinal Kanamalı Hastalarda Başlangıç Değerlendirmesi ve Tedavisi AKUT GASTROİNTESTİNAL SİSTEM KANAMALARI Her yıl 170/100.000 erişkin Gastrointestinal sistem (GİS) kanama tanısı alıp yoğun bakıma kabul edilmektedir. GİS kanamalı hastaların yaklaşık yarısı 60 yaş üzerindedir.

Detaylı

HAZIRLAYAN HEMŞİRE: ESENGÜL ŞİŞMAN TÜRK BÖBREK VAKFI TEKİRDAĞ DİYALİZ MERKEZİ

HAZIRLAYAN HEMŞİRE: ESENGÜL ŞİŞMAN TÜRK BÖBREK VAKFI TEKİRDAĞ DİYALİZ MERKEZİ HAZIRLAYAN HEMŞİRE: ESENGÜL ŞİŞMAN TÜRK BÖBREK VAKFI TEKİRDAĞ DİYALİZ MERKEZİ RESİRKÜLASYON NEDİR? Diyaliz esnasında, diyaliz olmuş kanın periferik kapiller dolaşıma ulaşmadan arter iğnesinden geçen

Detaylı

GENEL CERRAHİ MORTALİTE-MORBİDİTE Ş. ÖZER (MODERATÖR) Şok A. TEKİN Şok A. TEKİN

GENEL CERRAHİ MORTALİTE-MORBİDİTE Ş. ÖZER (MODERATÖR) Şok A. TEKİN Şok A. TEKİN GENEL CERRAHİ 1. GÜN 08.00-10.00 Pratik Uygulama Anamnez Alma 10.00-10.45 Cerrahi Anamnez Y. TATKAN 10.55-11.40 Karın travmaları Ş. ÖZER Karın travmaları Ş. ÖZER ileus Ş. TEKİN intern semineri intern semineri

Detaylı

TROMBOSİTOPENİ KONTROLÜ

TROMBOSİTOPENİ KONTROLÜ TROMBOSİTOPENİ KONTROLÜ GÜLDER GÜMÜŞKAYA HACETTEPE ÜNİVERSİTESİ ONKOLOJİ HASTANESİ TROMBOSİT NEDİR? 1 Kemik iliğinde yapılan kan hücrelerinden biridir. Pıhtılaşma hücreleri olarak bilinir. 1mm 3 kanda

Detaylı

HEMODİYALİZDE DİYALİZ YETERLİLİĞİNİN BELİRLEYİCİLERİ. Akdeniz Üniversitesi Hastanesi Hemşire Ayşe SOLAK

HEMODİYALİZDE DİYALİZ YETERLİLİĞİNİN BELİRLEYİCİLERİ. Akdeniz Üniversitesi Hastanesi Hemşire Ayşe SOLAK HEMODİYALİZDE DİYALİZ YETERLİLİĞİNİN BELİRLEYİCİLERİ Akdeniz Üniversitesi Hastanesi Hemşire Ayşe SOLAK Hasta için diyalizin anlamı? Yaşamdan çalınan zamanlar Bağımlılık (kişiye, merkeze, ilaca ) Yiyecek-içecekte

Detaylı

TIPTA UZMANLIK EĞİTİMİ GİRİŞ SINAVI (TUS) (İlkbahar Dönemi) KLİNİK TIP BİLİMLERİ TESTİ 10 NİSAN 2016 PAZAR ÖĞLEDEN SONRA

TIPTA UZMANLIK EĞİTİMİ GİRİŞ SINAVI (TUS) (İlkbahar Dönemi) KLİNİK TIP BİLİMLERİ TESTİ 10 NİSAN 2016 PAZAR ÖĞLEDEN SONRA T.C. Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi TIPTA UZMANLIK EĞİTİMİ GİRİŞ SINAVI (TUS) (İlkbahar Dönemi) KLİNİK TIP BİLİMLERİ TESTİ 10 NİSAN 2016 PAZAR ÖĞLEDEN SONRA Bu testlerin her hakkı saklıdır. Hangi

Detaylı

HİBRİD VASKULER CERRAHİDE ANESTEZİ DENEYİMLERİMİZ

HİBRİD VASKULER CERRAHİDE ANESTEZİ DENEYİMLERİMİZ HİBRİD VASKULER CERRAHİDE ANESTEZİ DENEYİMLERİMİZ Nagihan KARAHAN*, Murat AKSUN*, Senem GİRGİN*, Tevfik GÜNEŞ**, Levent YILIK**, Ali GÜRBÜZ** * İzmir Atatürk Eğitim ve Araştırma Hastanesi II. Anesteziyoloji

Detaylı

Özofagus tümörleri M. BELVİRANLI

Özofagus tümörleri M. BELVİRANLI GENEL CERRAHİ 1. GÜN 08.00-10.00 Pratik Uygulama Anamnez Alma 10.00-10.45 Cerrahiye giriş Y. TATKAN Cerrahi anamnez ve terminoloji Ş. TAVLI Özofagus tümörleri M. BELVİRANLI Özofagus tümörleri M. BELVİRANLI

Detaylı

Üst gastrointestinal sistem kanamalı hastaların özelliklerinin değerlendirilmesi

Üst gastrointestinal sistem kanamalı hastaların özelliklerinin değerlendirilmesi AKADEMİK GASTROENTEROLOJİ DERGİSİ, 2006; 5 (2): 116-122 Üst gastrointestinal sistem kanamalı hastaların özelliklerinin değerlendirilmesi Evaluation of the characteristics of patients with upper gastrointestinal

Detaylı

Plan. Penetran Böğür ve Kalça Yaralanmaları. Giriş. Tanım. Klinik. Giriş. Klinik Laboratuvar Görüntüleme Tedavi

Plan. Penetran Böğür ve Kalça Yaralanmaları. Giriş. Tanım. Klinik. Giriş. Klinik Laboratuvar Görüntüleme Tedavi Plan Penetran Böğür ve Kalça Yaralanmaları Dr. Ali Vefa SAYRAÇ Akdeniz Üniversitesi Acil Tıp Ana Bilim Dalı /06/00 Giriş Tanım Klinik Laboratuvar Giriş Çok sık görülmez. Hasta yönetimi zordur. Retroperitoneal,

Detaylı

SDÜ TIP FAKÜLTESİ İÇ HASTALIKLARI ANABİLİM DALI EĞİTİM YILI DÖNEM IV GRUP A TEORİK DERS PROGRAMI

SDÜ TIP FAKÜLTESİ İÇ HASTALIKLARI ANABİLİM DALI EĞİTİM YILI DÖNEM IV GRUP A TEORİK DERS PROGRAMI SDÜ TIP FAKÜLTESİ İÇ HASTALIKLARI ANABİLİM DALI 0-05 EĞİTİM YILI DÖNEM IV GRUP A TEORİK DERS PROGRAMI Hft Tarih Saat Konu Süre Öğretim Üyesi 7 Kasım 0 09.00 İç Hastalıkları ve Anamnez () Toraks muayenesi

Detaylı

SDÜ TIP FAKÜLTESİ İÇ HASTALIKLARI ANABİLİM DALI EĞİTİM YILI DÖNEM IV GRUP D TEORİK DERS PROGRAMI

SDÜ TIP FAKÜLTESİ İÇ HASTALIKLARI ANABİLİM DALI EĞİTİM YILI DÖNEM IV GRUP D TEORİK DERS PROGRAMI SDÜ TIP FAKÜLTESİ İÇ HASTALIKLARI ANABİLİM DALI 0-05 EĞİTİM YILI DÖNEM IV GRUP D TEORİK DERS PROGRAMI Hft Tarih Saat Konu Süre Öğretim Üyesi 09 Şubat 05 09.00 İç Hastalıkları ve Anamnez () Toraks muayenesi

Detaylı

Olgu Sunumu Dr. Işıl Deniz Alıravcı Ordu Üniversitesi Eğitim Ve Araştırma Hastanesi

Olgu Sunumu Dr. Işıl Deniz Alıravcı Ordu Üniversitesi Eğitim Ve Araştırma Hastanesi Olgu Sunumu Dr. Işıl Deniz Alıravcı Ordu Üniversitesi Eğitim Ve Araştırma Hastanesi 03.05.2016 OLGU 38 yaşında evli kadın hasta İki haftadır olan bulantı, kusma, kaşıntı, halsizlik, ciltte ve gözlerde

Detaylı

Nebile ÖZDEMİR Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Organ Nakli Merkezi

Nebile ÖZDEMİR Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Organ Nakli Merkezi Nebile ÖZDEMİR Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Organ Nakli Merkezi TÜRKİYEDE BÖBREK NAKLİ 1975 yılında canlı 1978 yılında kadavra E.Ü.T.F Hastanesi Organ Nakli Uygulama ve Araştırma Merkezi 1988

Detaylı

GIS Perforasyonları. Doç. Dr. Şule Akköse Aydın U.Ü.T.F Acil Tıp AD ATOK-2012

GIS Perforasyonları. Doç. Dr. Şule Akköse Aydın U.Ü.T.F Acil Tıp AD ATOK-2012 GIS Perforasyonları Doç. Dr. Şule Akköse Aydın U.Ü.T.F Acil Tıp AD ATOK-2012 Sunum Planı Özefagus perforasyonu Ülser perforasyonları Tanım Epidemiyoloji Klinik Tanı Ayırıcı tanı Tedavi Özefagus Perforasyonu

Detaylı

Cerrahi Hastada Beslenme ve Metabolizma. Prof.Dr. İsmail Hamzaoğlu

Cerrahi Hastada Beslenme ve Metabolizma. Prof.Dr. İsmail Hamzaoğlu Cerrahi Hastada Beslenme ve Metabolizma Prof.Dr. İsmail Hamzaoğlu Travma ve cerrahiye ilk yanıt Total vücut enerji harcaması artar Üriner nitrojen atılımı azalır Hastanın ilk resüsitasyonundan sonra Artmış

Detaylı

KAN TRANSFÜZYON TEDAVİSİ. Dr. Emre ÇAMCI

KAN TRANSFÜZYON TEDAVİSİ. Dr. Emre ÇAMCI KAN TRANSFÜZYON TEDAVİSİ Dr. Emre ÇAMCI Amaç ve Hedefler Kan grupları Kan transfüzyon endikasyonları Kan ve kan ürünlerinin hazırlanması ve saklanması Komponent tedavisi Transfüzyon komplikasyonları Masif

Detaylı

BÖBREK HASTALIKLARI. Prof. Dr. Tekin AKPOLAT. Böbrekler ne işe yarar?

BÖBREK HASTALIKLARI. Prof. Dr. Tekin AKPOLAT. Böbrekler ne işe yarar? BÖBREK HASTALIKLARI Prof. Dr. Tekin AKPOLAT Böbrekler ne işe yarar? Böbreğin en önemli işlevi kanı süzmek, idrar oluşturmak ve vücudun çöplerini (artık ürünleri) temizlemektir. Böbrekte oluşan idrar, idrar

Detaylı

Bakteriler, virüsler, parazitler, mantarlar gibi pek çok patojen hastalığın oluşmasına neden olur.

Bakteriler, virüsler, parazitler, mantarlar gibi pek çok patojen hastalığın oluşmasına neden olur. Dr.Armağan HAZAR ZATÜRRE (PNÖMONİ) Zatürre yada tıbbi tanımla pnömoni nedir? Halk arasında zatürre olarak bilinmekte olan hastalık akciğer dokusunun iltihaplanmasıdır. Tedavi edilmediği takdirde ölümcül

Detaylı

PEPTİK ÜLSER. Uzm. Hem. Oya SAĞIR Bahçelievler Aile Hastanesi Eğitim ve Gelişim Hemşiresi Hazırlanma Tarihi: Haziran 2014

PEPTİK ÜLSER. Uzm. Hem. Oya SAĞIR Bahçelievler Aile Hastanesi Eğitim ve Gelişim Hemşiresi Hazırlanma Tarihi: Haziran 2014 PEPTİK ÜLSER Uzm. Hem. Oya SAĞIR Bahçelievler Aile Hastanesi Eğitim ve Gelişim Hemşiresi Hazırlanma Tarihi: Haziran 2014 İçerik Planı Peptik Ülser Nedir? Kimlerde Görülür? Nasıl Oluşur? Helicobakter Pylori

Detaylı

Toraks Travmalarında Hasar Kontrol Cerrahisi Teknikleri

Toraks Travmalarında Hasar Kontrol Cerrahisi Teknikleri Doç. Dr. Onur POLAT Toraks Travmalarında Temel kuralın tanı ve tedavinin aynı anda başlaması olduğu gerçeği hiçbir zaman unutulmamalıdır. Havayolu erken entübasyon ile sağlanmalı, eğer entübasyonda zorluk

Detaylı

Dr. İsmail Yaşar AVCI GATA İnfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Anabilim Dalı

Dr. İsmail Yaşar AVCI GATA İnfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Anabilim Dalı KLİNİK BELİRTİ ve BULGULAR KOLERA Dr. İsmail Yaşar AVCI GATA İnfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Anabilim Dalı 1 Koleranın temel kliniği yoğun ishal ve kusma ile seyreden ve sonucunda gelişen

Detaylı

DAMAR HASTALIKLARINDA GÜNCEL YAKLAŞIMLAR

DAMAR HASTALIKLARINDA GÜNCEL YAKLAŞIMLAR T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI D.P.Ü. KÜTAHYA EVLİYA ÇELEBİ EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ DAMAR HASTALIKLARINDA GÜNCEL YAKLAŞIMLAR PROF. DR. AHMET HAKAN VURAL OP. DR. GÜLEN SEZER ALPTEKİN ERKUL OP. DR. SİNAN ERKUL

Detaylı

ARAfiTIRMA MAKALES. Göksu E, Erken Ö, Erçetin Y, K l çaslan, Çete Y. Akdeniz Üniversitesi T p Fakültesi Acil T p Anabilim Dalı

ARAfiTIRMA MAKALES. Göksu E, Erken Ö, Erçetin Y, K l çaslan, Çete Y. Akdeniz Üniversitesi T p Fakültesi Acil T p Anabilim Dalı Akdeniz Üniversitesi Hastanesi Acil Servisine Üst Gastrointestinal Sistem Kanamas ile Baflvuran Hastalarda Mortaliteyi Belirleyen Faktörler ve Demografik Özellikleri Factors Effecting Mortality and Demographic

Detaylı

24 Ekim 2014/Antalya 1

24 Ekim 2014/Antalya 1 Kronik Böbrek Hastalığının Kontrolü ve Yönetimi Doç. Dr. Öznur USTA YEŞİLBALKAN Ege Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi İç Hastalıkları Hemşireliği o.u.yesilbalkan@ege.edu.tr 24 Ekim 2014/Antalya 1 SUNUM

Detaylı

Saat 25 Eylül 2017 Pazartesi 26 Eylül 2017 Salı 27 Eylül 2017 Çarşamba 28 Eylül 2017 Perşembe 29 Eylül 2017 Cuma. Seminer

Saat 25 Eylül 2017 Pazartesi 26 Eylül 2017 Salı 27 Eylül 2017 Çarşamba 28 Eylül 2017 Perşembe 29 Eylül 2017 Cuma. Seminer 4. SINIF GENEL CERRAHİ STAJ PROGRAMI Öğretim Üyeleri: Prof. Dr. Göktürk MARALCAN, Yrd. Doç. Dr. Hasan BAKIR, Yrd. Doç. Dr. Erdal UYSAL, Yrd. Doç. Dr. Başar AKSOY GRUP 2 Stajyer Öğrenciler için Haftalık

Detaylı

1. gün ( ) Girişimsel radyolojide hasta/klinik yönetimi kursu 08:30 09:25 GR'de poliklinik uygulamaları Oturum başkanı 08:30 08:40 GR'de

1. gün ( ) Girişimsel radyolojide hasta/klinik yönetimi kursu 08:30 09:25 GR'de poliklinik uygulamaları Oturum başkanı 08:30 08:40 GR'de 1. gün (19.01.2016) Girişimsel radyolojide hasta/klinik yönetimi kursu 08:30 09:25 GR'de poliklinik uygulamaları 08:30 08:40 GR'de poliklinik kurmanın yolları ve altyapı hazırlığı 08:45 08:55 Günlük poliklinik

Detaylı

ACİL TIP ANABİLİM DALI NA HASTA KABUL KRİTERLERİ

ACİL TIP ANABİLİM DALI NA HASTA KABUL KRİTERLERİ Rev. No : 03 Rev.Tarihi : 28 Şubat 2012 1 / 5 1. HİZMET KAPSAMI: Acil Tıp Anabilim Dalı acil servisine 18 yaşın üzerindeki tüm hastalar ve 18 yaş altı travma ve yanık hastaları kabul edilir ve UÜ-SK Acil

Detaylı

Yoğun Bakıma GİS Kanaması Tanısı ile Yatan Hastalar ile Yoğun Bakımda Stres Ülsere Bağlı GİS Kanaması Geçiren Hastaların Karşılaştırılması

Yoğun Bakıma GİS Kanaması Tanısı ile Yatan Hastalar ile Yoğun Bakımda Stres Ülsere Bağlı GİS Kanaması Geçiren Hastaların Karşılaştırılması Özgün Araştırma / Original Investigation 63 Yoğun Bakıma GİS Kanaması Tanısı ile Yatan Hastalar ile Yoğun Bakımda Stres Ülsere Bağlı GİS Kanaması Geçiren Hastaların Karşılaştırılması Comparison Between

Detaylı

Sunu planı. Solunum yetmezliği NON-İNVAZİV MEKANİK VENTİLASYON NIMV

Sunu planı. Solunum yetmezliği NON-İNVAZİV MEKANİK VENTİLASYON NIMV Sunu planı NON-İNVAZİV MEKANİK VENTİLASYON DOÇ. DR. HAKAN TOPAÇOĞLU İstanbul Eğitim ve Araştırma Hastanesi Neden Endikasyonlar Kontrendikasyonlar Hasta seçilmesi Komplikasyonlar Solunum yetmezliği IMV

Detaylı

Hasar Kontrol Cerrahisi yılında Rotonda ve Schwab hasar kontrol kavramını 3 aşamalı bir yaklaşım olarak tanımlamışlardır.

Hasar Kontrol Cerrahisi yılında Rotonda ve Schwab hasar kontrol kavramını 3 aşamalı bir yaklaşım olarak tanımlamışlardır. Doç. Dr. Onur POLAT Hasar Kontrol Cerrahisi 1992 yılında Rotonda ve Schwab hasar kontrol kavramını 3 aşamalı bir yaklaşım olarak tanımlamışlardır. Hasar Kontrol Cerrahisi İlk aşama; Kanama ve kirlenmenin

Detaylı

Levosimendanın farmakolojisi

Levosimendanın farmakolojisi Levosimendanın farmakolojisi Prof. Dr. Öner SÜZER Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Farmakoloji ve Klinik Farmakoloji AbD 1 Konjestif kalp yetmezliği ve mortalite 2 Kaynak: BM Massie et al, Curr Opin Cardiol 1996

Detaylı

Girişimsel radyolojide hasta/klinik yönetimi kursu

Girişimsel radyolojide hasta/klinik yönetimi kursu 3. İLERİ GİRİŞİMSEL RADYOLOJİ KURSLARI KURS PROGRAMI 1. GÜN Girişimsel radyolojide hasta/klinik yönetimi kursu 08:30-09:25 GR'de poliklinik uygulamaları 08:30-08:40 GR'de poliklinik kurmanın yolları ve

Detaylı

Nöroloji Yoğun Bakım Hastasında Nutrisyon Desteği. Doç.Dr.Ethem Murat Arsava Hacettepe Üniversitesi Nöroloji Anabilim Dalı

Nöroloji Yoğun Bakım Hastasında Nutrisyon Desteği. Doç.Dr.Ethem Murat Arsava Hacettepe Üniversitesi Nöroloji Anabilim Dalı Nöroloji Yoğun Bakım Hastasında Nutrisyon Desteği Doç.Dr.Ethem Murat Arsava Hacettepe Üniversitesi Nöroloji Anabilim Dalı Nörolojik Yoğun Bakımda Nutrisyon Nörolojik hasta grubuna ait çalışma sayısı sınırlı

Detaylı

HASTANIN ÖNCELİKLİ OLARAK NUTRİSYON DURUMUNU BELİRLEMEK GEREKLİDİR:

HASTANIN ÖNCELİKLİ OLARAK NUTRİSYON DURUMUNU BELİRLEMEK GEREKLİDİR: NÜTRİSYONEL VE METABOLİK DESTEK: Malnütrisyon: Gıda tüketiminin metabolik hızı karşılamayamaması durumunda endojen enerji kaynaklarının yıkımı ile ortaya çıkan bir klinik durumdur ve iki şekilde olabilir.

Detaylı

1. Amaç: Bu talimat, UÜ-SK ya başvuran çocuk hastalara detaylı tıbbi değerlendirme yapılmasına yönelik bir sistem oluşturmayı amaçlamaktadır.

1. Amaç: Bu talimat, UÜ-SK ya başvuran çocuk hastalara detaylı tıbbi değerlendirme yapılmasına yönelik bir sistem oluşturmayı amaçlamaktadır. 1 / 5 1. Amaç: Bu talimat, UÜ-SK ya başvuran çocuk a detaylı tıbbi değerlendirme yapılmasına yönelik bir sistem oluşturmayı amaçlamaktadır. 2. Kapsam: Bu talimat çocuk ın değerlendirilmesine ilişkin faaliyetleri

Detaylı

PERİOPERATİF ANEMİ. Dr. Hüseyin İlksen TOPRAK İnönü Ün. Tıp Fakültesi Anesteziyoloji ve Rean AD

PERİOPERATİF ANEMİ. Dr. Hüseyin İlksen TOPRAK İnönü Ün. Tıp Fakültesi Anesteziyoloji ve Rean AD PERİOPERATİF ANEMİ Dr. Hüseyin İlksen TOPRAK İnönü Ün. Tıp Fakültesi Anesteziyoloji ve Rean AD 1 SORU? Anemi Neden Önemli? 2 SORU? 3 İnsidans Önemi ANEMİ Tanı Tedavi 4 Anemi Nedir? WHO Hb < 13 g/dl Hb

Detaylı

YAŞLILARDA KARIN AĞRISI

YAŞLILARDA KARIN AĞRISI YAŞLILARDA KARIN AĞRISI ABDOMINAL PAIN IN GERIATRICS DOÇ. DR. Yusuf yürümez Sakarya üniversitesi tip fakültesi AsOc. Prof. Yusuf Yurumez Sakarya university MEDICAL SCHOOL SUNUM PLANI Giriş Epidemiyoloji

Detaylı

BÖBREK YETMEZLİĞİ TANI VE TEDAVİ SEÇENEKLERİ DR MÜMTAZ YILMAZ EÜTF İÇ HASTALIKLARI NEFROLOJİ BİLİM DALI

BÖBREK YETMEZLİĞİ TANI VE TEDAVİ SEÇENEKLERİ DR MÜMTAZ YILMAZ EÜTF İÇ HASTALIKLARI NEFROLOJİ BİLİM DALI BÖBREK YETMEZLİĞİ TANI VE TEDAVİ SEÇENEKLERİ DR MÜMTAZ YILMAZ EÜTF İÇ HASTALIKLARI NEFROLOJİ BİLİM DALI Kronik böbrek hastalığı-tanım Glomerül filtrasyon hızında (GFH=GFR) azalma olsun veya olmasın, böbrekte

Detaylı

ACİL HEMŞİRELER DERNEĞİ

ACİL HEMŞİRELER DERNEĞİ ACİL HEMŞİRELER DERNEĞİ İÇERİK Acil nedir? Acil Hasta nedir? Acil hemşireliği nedir? Riskli hasta nedir? Acil serviste riskli hastalar hangileridir? Neler risk düşündürmeli? Ne yapılmalı? ACİL NEDİR? Acil

Detaylı

Dr.Şua Sümer Selçuk Üniversitesi Selçuklu Tıp Fakültesi İnfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji AD KONYA

Dr.Şua Sümer Selçuk Üniversitesi Selçuklu Tıp Fakültesi İnfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji AD KONYA Dr.Şua Sümer Selçuk Üniversitesi Selçuklu Tıp Fakültesi İnfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji AD KONYA 49 yaşında, erkek hasta Sol ayakta şişlik, kızarıklık Sol ayak altında siyah renkte yara

Detaylı

Kardiyak Problemler ve Karaciğer Nakli

Kardiyak Problemler ve Karaciğer Nakli Kardiyak Problemler ve Karaciğer Nakli Dr. Hüseyin İlksen TOPRAK Karaciğer Nakli Enstitüsü Problem Karaciğer nakli Kardiyak Problemler Hasta Sayısı Giderek Artıyor KC Problemi KPB New York Eyaletinde 1998

Detaylı