SUUDİ ARABİSTAN TEMEL SOSYAL VE EKONOMİK GÖSTERGELER milyon (2003 IMF verilerine göre) Riyad (başşehri)

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "SUUDİ ARABİSTAN TEMEL SOSYAL VE EKONOMİK GÖSTERGELER. 24.22 milyon (2003 IMF verilerine göre) Riyad (başşehri) 2.776."

Transkript

1 SUUDİ ARABİSTAN TEMEL SOSYAL VE EKONOMİK GÖSTERGELER Yüzölçümü Nüfusu 2.15 milyon km milyon (2003 IMF verilerine göre) Riyad (başşehri) Diğer Şehirleri Cidde Mekke Medine Dammam Taif İklim Dili Ölçü sistemi Para Birimi Zaman Dilimi Kuru ve sıcak bir hava hakimdir. Kışları ise yumuşak bir hava hüküm sürer En sıcak ay Haziran ayı olup; C En soğuk ay Ocak 8 12 C Kuru aylar; Haziran, Eylül, Ekim Yağışlı aylar; Nisan ayı olup ortalama 25 mm yağış almaktadır. Arapça Metrik sistem kullanılmaktadır. Suudi Riyali (SR)= 20 qirsh=100 hallalas SR3.745:US$1 ABD Dolarına endekslenmiştir. GMT üç saat ileridedir Tatil günleri İslam tatilleri, GSYİH (milyar $) 214 (2003) GSYİH Büyümesi 13.7 (%) İhracat 107 (milyar $) (2004) İthalat 39.5 (milyar $) (2004) Kişi Başına Düşen Gelir ($) Tüketici fiyat enf. (%) Kaynak: Economic Intelligence Unit 2005 Raporu İGEME İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi,

2 GENEL EKONOMİK DURUM Suudi Arabistan ekonomisinde hakim olan ekonomik aktivite petroldür yılında son bulan Körfez savaşından beri GSYİH'nın % 35'ini petrol oluşturmaktadır. Ayrıca devletin ihracattan elde ettiği gelirlerin ise % 85'i petrolden elde edilmektedir. Sanayi sektörünün gelişmesi de yine hidrokarbon kaynakların elde edilebilirliği ile değişmektedir yılında petrol rafinerisi, imalat sanayi GSYİH'nın % 25.8 ini sağlamaktadır. Büyüyen petro kimya sektörü de üretilen ham petrol ve doğal gaz ile doğrudan ilgilidir. Petrol gelirleri tarım ve diğer sanayilerin gelişmesine yardımcı olmaktadır. Bu sanayiler içerisinde demir çelik ürünleri, inşaat malzemeleri, gıda işleme, mühendislik, kimyasallar ve metal üretimi verilebilir yıllarında petrol fiyatlarında meydana gelen ani yükseliş neticesinde Suudi devleti ülkesi için gerekli olan sanayi ve tarım gelişmesini ve altyapı yatırımlarını tamamlaması için fırsat yaratmıştır. Aynı zamanda krallığın sağlık ve eğitim sisteminin modernizasyonu gerçekleştirilmiş ve silahlı kuvvetlerin oluşturulmasına katkı sağlanmıştır. 1980'lerin ortalarından sonra petrol fiyatlarının düşmesi neticesinde, devlet mali sistemi üzerine ağır bir yük binmeye başlamıştır. Böylece iç borçlar yükselmiş, müteahhitlere ve tedarikçilere ara ödemeler sırasında güçlükler yaşanmaya başlamıştır ve 1997 yıllarında petrol fiyatlarının tekrar yükselmesi ile mali baskı biraz azaltılmış, ancak 1998 yılında petrol fiyatlarının düşüşü ile birlikte acil ekonomik reformlara gidilmek zorunda kalınmıştır yılı Martından itibaren petrol fiyatları tekrar yükselmeğe başlamış ve reformlarla ilgili taahhütlerin kısmen yerine getirilmesi mümkün olabilmiştir. Zengin bir petrol rezervine sahip bir ülke olmasına rağmen, Suudi Arabistan ekonomisindeki olumsuzluklar her yıl artan borç yükü ile birlikte yılları arasında sadece 2000 yılı hariç olmak üzere borç miktarında bir artış yaşanmıştır. "Saudi Arabian Monetary Agency" tarafından yayınlanan geçmiş verilere göre, GSYİH'daki açık 1987 yılında % 21.9'a kadar ulaşmıştır. Bunların sebepleri arasında yüksek düzeyde savunma harcamaları ve Suudi vatandaşlarının refah düzeyini artırmak amacı ile uygulanan düşük oranlı vergilerdir yılları arasındaki Körfez gerginliği, ülke üzerine ekstra yüklerin ilave edilmesine neden olmuştur. Bu dönemde acil harcamalar miktarı 30 milyar $'ı bulmuştur. Ülke Tarihi Suudi Arabistan "Al Saud" ailesi tarafından mutlak monarşi ile yönetilen bir ülkedir. Fahd bin Abdel Aziz al Saud 1982 yılından beri yönetimdedir. Kral Fahd sağlık durumu kötü durumda olduğu için en kıdemli prenslerden biri olan Abdullah bin Abdel Aziz al Saud ülke yönetiminde etkili olmaya ve kontrolü ele almaya devam etmektedir yılında İslam vaizlerinden "Mohammed bin Abdel Wahhab" yalın bir İslam dininin formunu oluşturmak amacı ile, Arabistan'ın merkezinde Nejd diye bilinen küçük bir şehrin yöneticisi olan Mohammed bin Saud ile bir araya gelmiştir. Birlikte yarımadada bir kampanya başlatılmıştır. Bu durum gelecekte Al Saud ailesi için bütün Arap yarımadasını kontrol etmesini sağlamıştır. Böylece İslami kurallara dayanan bir yasal sistemin Suudi Kraliyet ailesi tarafından yönetilmesine imkan tanınmıştır yılına kadar Al Saud, kutsal Mekke ve Medine şehirlerinin içinde bulunduğu bugünkü krallığın büyük bir çoğunluğunun kontrolünü ele geçirmiştir. Bu olay 1819 yılında tüm topraklarının Osmanlı kuvvetlerine geçişine kadar devam etmiştir yılında tekrar İGEME İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi,

3 Nejd'i geriye almışlardır, ancak bu alanın dışında olan bölgeyi tekrar ele geçirmeyi başaramamışlardır. Osmanlı rakibi olan Al Rashid kabilesini desteklemiş ve 1891 yılında Al Saud Nejd'den sürülmüş ve Kuveyt'teki ikametine çekilmiştir yılında Abdel Aziz bin Abdel Rahman, "Ibn Saud" Al Rashid'ten Riyad'ı geriye almış ve 1932 yılında kendini Suudi Arabistan kralı ilan etmiştir. Kral Abdel Aziz, Al Saud ve ikhwan arasında işbirliği oluşturmuştur. Yeni Suudi devleti Al Saud ailesi tarafından yönetilmiştir. Ancak ulema (din bilginleri) hayatın birçok kısmında etkili olmuş ve krallığın oluşumunun temel dayanağı haline gelmiştir. Ulemalar halen devletin politika oluşturmasında etkili rol oynamaktadır yılında Kral Abdül Aziz'in ölümünden sonra yerine en yaşlı oğlu Saud bin Andel Aziz geçmiştir. Kral Saud yetersiz olduğundan 1964 Kasım ayında yerine kardeşi geçmiştir. Faisal bin Abdel Aziz, Suudi Arabistan'ın modernizasyonu çalışmalarına katılan ilk kraldır yılının Ekim ayında Arap İsrail savaşı başladığı sırada İsrail'e mali destek sağladığı için Suudi Arabistan ve diğer petrol üreten Arap ülkeleri ABD ve diğer batı ülkelerine petrol satışını kesmesine neden olmuştur. Ancak gelirlerinin azalması neticesinde 1974 yılında Suudi Arabistan ve ABD aralarında ekonomik ve askeri alanlarda işbirliği anlaşmasını imzalamışlardır. Bu anlaşma ile Suudi Arabistan ABD'ye kesintisiz olarak petrol vereceğinin garantisini vermiştir yılında Kral Faysal'ın suikasta kurban gitmesi neticesinde yerine 7 yaşındaki erkek yeğeni Halid bin Abdel Aziz al Saud geçmiştir. Ancak 1979 yılında Sünni Müslümanlardan Juhaiman Ibn Seif al Oteibi 250 silahlı adamı ile birlikte Mekke'deki Büyük camiyi işgal etmiştir. Bunun neticesine danışma kurulu kurulmuş (Majlis al Shura) ve daha liberal prensiplerin oluşmasını sağlamıştır. Çünkü bu kurulun üyelerinin büyük bir çoğunluğu akademik ve iş çevrelerinden gelmekteydi yılında Kral Halid'in ölümünden sonra yerine Kral Fahd geçmiştir yılındaki sağlığındaki bozulmadan önce Kral Fahd Arap dünyasında ve İslam dünyasında lider olarak rol oynamıştır. Ayrıca, Lübnan iç savaşını sona erdiren Taif anlaşmasında da etkili olmuştur. Ayrıca Mekke ve Medine'nin yeniden yapılanması ve desteklenmesini Suudi Arabistan tarafından gerçekleştirileceği konusunda karar alınmıştır. Bu karar neticesinde İran'dan büyük bir tepki gelmiş ve Krallığa yönelik terörist ataklar başlamıştır. Ülke İdaresi Yönetim ile ilgili Anayasa 1992 yılında yürürlüğe girmiş ve Suudi Arabistan yazılı anayasaya sahip olmuştur. Temel kanunda Kuran Kerim'in, hadislerin ve Peygamberin sünnet olarak belirtilen uygulamaları bulunmaktadır. Anayasa ayrıca Kraliyette kimlerin birbirlerinin yerini alacağı kuralını da belirlemektedir. Kral varisi olarak kurucu kral Abdel Aziz soyundan gelme oğullarından birisini seçer. Seçilen varis veya taç giymiş kral, kralın ölümünden sonra yönetimi devralır. Ayrıca anayasa İslam kanunları (şeriat) ile çatışacak hiçbir yoruma müsaade etmemektedir. Bakanlar Konseyi 1953 yılında kurulmuştur. Konsey hem kanun hem de yürütmeyi elinde bulundurmaktadır. Bakanlar, Kral tarafından atanır ve krala karşı sorumludurlar. Ayrıca kral 30 gün içerisinde Konseyin aldığı herhangi bir kararı veto etme yetkisine sahiptir. Kral dört yıl süresince görev yapmak üzere Konsey temsilcisi olan 60 temsilciyi Danışma Konseyine atar. İlk atama 1993 yılında yapılmıştır. Daha sonra Konsey 90 üyeye çıkartılmıştır yılında ise Konsey sayısı 120 üyeliğe yükseltilmiştir. Üyelerin birçoğu İGEME İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi,

4 devlette hizmeti olmuş kıdemli üst düzey memurlardan oluşmaktadır. Buna ilaveten, akademisyenler, iş adamları ve çok az miktarda ulema bulunmaktadır. Konsey tamamı ile danışma görevi görmektedir. 13 Bölgesel Konsey bulunmakta olup, her biri Kral tarafından atanan bölge valiliği tarafından yönetilmektedir. Buna ilaveten ülkede 178 Belediye veya "baladiyas" bulunmaktadır. Güçleri yerel planlama kararları ile sınırlandırılmıştır. SEKTÖRLER İTİBARIYLE SUUDİ ARABİSTAN EKONOMİSİ Tarım Tarım sektörünün GSYİH içindeki payı (orman ve balıkçılık dahil) yılları arasında % olmuştur yılında tarım sektöründe istihdam edilen iş gücü ise % 7.8 civarındadır. Krallıkta tarım sektörüne çok önem verilmektedir. İşlenebilir tarım arazisi toplam alanın % 2'sine tekabül etmektedir. Ekili alanlar yağış alan güney batı bölgesinde bulunmaktadır. Ayrıca suyu daha fazla kontrol etmek amacı ile baraj inşası da yapılmaktadır. Ekili alanlar yer altı suyundan da etkilenmektedir. Tuzlanmış su, tarım sektörü için tehdit oluşturmaktadır Devlet, arazilerin özel şahıslara dağıtılması ile ilgili çalışmalar yürütmektedir. Bu amaçla 3.1 milyon hektar arazinin özel sektöre dağıtılması planlanmaktadır. 1990'lara kadar 2.8 milyon hektar alan dağıtılmıştır. Bu alanların % 20.7'si bireylere, % 69.6'sı tarım projelerine ve % 9.7'si tarım firmalarına dağıtılmıştır. Suudi Arabistan 1980'li yıllarda özellikle buğday ve süt ürünleri konusunda kendi kendine yeterli bir konumdaydı. 1991/92 yıllarında buğday üretimi 4 milyon ton seviyelerine kadar yükselmiştir. Bu durum ülkeyi dünyanın ikinci büyük buğday ihracatçısı konumuna getirmiştir. Bu dönemde üretilen buğdayın maliyeti dünya piyasa fiyatlarının 5 katı civarındaydı yılından sonra fonların farklı yerlere ayrılması sonucunda üreticilere üretim kotası uygulanmaya başlanmıştır yılında üretim 2.44 milyon ton olarak gerçekleşmiştir. Tahıl ürünleri üretiminde 1990 yılına göre bir azalma yaşansa da meyve üretiminde bir artış gerçekleşmiştir yılında süt ürünleri üretimi ton civarında iken, 1995 yılında ton ve 1999 yılında tona kadar yükselmiştir yılında 1.12 milyon ton ve 2004 yılında ise 1.25 milyon tona yükselmesi beklenmektedir yılından itibaren Krallık içerisinde üretilen süt ürünlerinin % 25'i ihraç edilmektedir. Üretimdeki artışın nedenlerinden birisi de süt işleme ve saklama konusunda yeni teknolojilerin ülkede uygulanmaya konulmasıdır yılında et üretimi ton seviyesindeyken, 1992 yılında ton ve 2002 yılında ton olarak gerçekleşmiştir. Sulama Her iki bölgede de, tarımda kullanılmak amacı ile aşırı derecede su çekilmesinden dolayı, toprağın tuzlanmasına neden olunmuştur. Daha önceden kullanılan geleneksel sulama metotları ile su ve arz ve talebi dengeli bir şekilde sağlanmakta idi, ancak yeni dizel pompa İGEME İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi,

5 sistemlerinin devreye girilmesi ile yer altı su kaynakları çok çabuk bir şekilde tüketilmiş ve bu durum kıyı boyunca tuzlanma problemlerinin oluşmasına neden olmuştur. Devlet bu problemlerin çözümü için bazı önlemler almaktadır. Bu önlemlerin içerisinde kuyu açılması ile ilgili lisans alınması, su kullanımı ile ilgili ciddi sınırlamaların getirilmesi ve tarım amaçlı kullanılacak olan su için de gerçekçi fiyat uygulamalarının sağlanması olarak sıralanabilir. Ayrıca yeniden doldurulabilen barajlar vasıtası ile yağmur sularının bir bölgede toplanması hedeflenmektedir. Her ne kadar Batinah bölgesinde bulunan hurma ağaçlarının tuza karşı dayanıklılıkları varsa da, yavaş yavaş burada da ağaçlar zarar görmeye başlamıştır. Tarım ürünleri üretimi 1000 ton Tahıl ürünleri Buğday , Mısır Arpa Millet Sebze Kuru soğan Patlıcan Meyve Hurma Kavun Domates Üzüm Kaynak: Economic Intelligence Unit 2005 Raporu Madencilik ve yarı işleme Suudi Arabistan'ın lider sektörü petrol sanayiidir. Krallığın 2000 yılı sonundaki verilerine göre milyar varil kesin petrol rezervlerine sahip olduğu belirtilmektedir. Bu rezerv ile dünyanın en zengin petrol kaynaklarına sahip ülkesi konumundadır. Dünya petrol rezervlerinin ise % 25'ine tekabül etmektedir. Bugünkü üretim koşullarına göre 86 yıl yetecek bir petrolü vardır. OPEC'in de en büyük üreticisi olup, OPEC'in toplam üretiminin % 26.8'ini karşılamaktadır. Aynı zamanda kendi üretiminin çok az bir kısmını kullanmakta olup, dünyanın en büyük petrol ihracatçısıdır. OPEC'in kotalarına göre, 2000 yılında günde 8.09 milyon varil üretilirken, 2004 yılında 9.02 milyon varil üretim yapılmıştır. Yeni sahaların devreye girmesi ile planlanan üretim kapasitesinin 10 milyon varil/gün seviyesine çıkması beklenmektedir. Kıyaslamalı Petrol İstatistikleri 2003 Kesin Rezerv Rezerv Dünya payı Milyar (%) varil/gün Suudi Arabistan Üretim milyon varil/gün Irak Üretim Dünya payı (%) İGEME İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi,

6 BAE Kuveyt İran Venezüella Meksika Rusya ABD Çin Kaynak: Economic Intelligence Unit 2005 Raporu Ülkenin kesin rezervleri ve üretim tesisleri, Doğu bölgelerinde bulunmaktadır. Burada dört büyük bölge bulunmaktadır. Bu bölgeler içerisinde Ghawar dünyanın en büyük rezervine (70 milyar varil) sahip petrol sahasıdır. Safaniyah offshore olarak yapılan üretim de dünyanın en büyüğüdür. Diğer bölgeler ise Abqaiq ve Berri olarak verilebilir. Bu dört saha Krallığın rezervlerinin % 45'ini ve üretimi kapasitesi olarak % 85'ini sağlamaktadır. Ayrıca Suudi Arabistan'ın Kuveyt ile birlikte "Neutral Zone" denilen bölgede payı vardır. Bu rezervin de 5 milyar varil olduğu düşünülmektedir. Maliyet konusunda ise Petrol ve Maden Kaynakları Bakanı Ali bin İbrahim al Naimi'nin verdiği bilgiye göre maliyet 1.5 $/varil olarak verilmektedir. Dünya ortalaması ise 5 $/varil civarında olduğu söylenmektedir. Saudi Aramco, Kraliyetin bütün petrol üretimini karşılamaktadır. Devlete ait olan bu şirket Arabian American Oil Company şirketinin de halefi durumundadır yılları arasında bütün varlıkları devlete aktarılmıştır yılına kadar iki şirket daha Arabian Oil Company (AOC) ve Getty Oil Company Saudi Aramco ile birlikte çalışmıştır. Ancak AOC'nin faaliyetleri 2000 yılında son bulmuştur. Diğer Orta Doğu ülkelerinin aksine BAE gibi, Suudi Arabistan da ülkeye yabancı sermayenin girmesi konusunda fazla kısıtlamalar getirmemektedir. Bunun yerine anahtar teslim projelere öncelik verilmekte ancak mülkiyet ve işletme hakkı ulusal şirkette kalmaktadır. Suudi Arabistan yıllarındaki petrol ambargosunda lider rolünü üstlenmiştir. Tüketici ve üreticiler arasındaki ilişkilerin düzenlenmesi ve fiyat kontrolü görevini yerine getirmiştir. Son yirmi yıldır, krallık üretim politikası ile fiyatların üst seviyelere çıkmasına ve ani düşüşlerine izin vermektedir yılında OPEC'in Suudi Arabistan'ın üretimini 2 milyon varil/güne indirmesinden sonra, krallık resmi satış fiyat sistemini ortadan kaldırmıştır yılında OPEC tekrar üretim kotalarını düzenlemiştir. Bu düzenleme yanlış olmuş ve petrol fiyatları 1998 yılında tekrar hızlı bir düşüşe geçmiştir. Bu zamandan beri krallık petrol fiyatlarının sabit ve istikrarlı bir şekilde devamını takip etmiştir. İGEME İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi,

7 Krallığın amacı, uzun dönemde petrol fiyatlarının en üst düzeylere ulaşmasını sağlamaktır. bunu bazen OPEC kararlarını uygulayarak gerçekleştirmekte bazen de üretimini düşürerek yüksek fiyatlara tekrar ulaşmasını sağlamaktadır. Suudi Arabistan'ın Rafineri Kapasitesi 2003 İşletmeci Yer Kapasite 1000 varil/gün Saudi Aramco Ras Tanura 325 Saudi Aramco Jeddah 60 Saudi Aramco Riyadh 115 Saudi Aramco Yanbu (domestic) 225 Saudi Aramco/Mobil Yanbu (export) 365 Saudi Aramco/Shell Jubail 305 Saudi Aramco/Petrola Rabigh 400 AOC Khafji 30 Kaynak: Economic Intelligence Unit 2005 Raporu Doğal Gaz 2001 yılının sonunda Suudi Arabistan gaz rezervleri 222 trilyon ft3 olarak belirlenmiştir. Bunun 88 trilyon feet3 birleşmemiş gazdır. Birleşmemiş gaza olan talep, petro kimya, enerji ve su sektörleri açısından önem arz etmektedir. Saudi Aramco 2003 yılında 68 milyar m3 gaz üretimi gerçekleştirmiştir. Saudi Aramco "Master Gas System"i çalıştırmaktadır. Üretilen gaz, etan, propan, bütan ve metan gazlarına ayrıştırılmakta olup, bu ürünler petro kimya ürünlerinin üretimlerini gerçekleştirmektedir. Metan gazı ile elektrik üretilmekte ve suyun tuzunun alınması için kurulan tesislerin enerji ihtiyacı karşılanmaktadır. Propan, bütan ve etan özellikle Asya'ya ihraç edilmektedir. Doğal Gaz (milyar m3) Kesin Rezervler 6,146 6,301 6,456 6,646 6,754 Dünyadaki payı % Üretim Dünya üretimindeki payı % Kaynak: Economic Intelligence Unit 2005 Raporu Diğer Madenler Suudi Arabistan petrol ve doğal gazın dışında da zengin maden rezervlerine sahip bir ülkedir. Önemli altın, demir cevheri, bakır, fosfat, gümüş, uranyum, boksit, kömür, tungsten, kurşun ve çinko bilinen madenleridir. Petrole verilen önemden dolayı bu madenlerin işletilmesi şimdiye kadar ihmal edilmiştir. Diğer sebepler arasında da üretim İGEME İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi,

8 için su eksikliği, pazarlama problemleri ve üretim maliyetlerinin yüksekliği verilmektedir. Yeni madencilik yasası ile işletme % 100 sermayeli yabancı şirketin mülkiyetinde olacak şekilde izin vermektedir. Saudi Arabian Mining Company (Maadin) özel sektör işletmeleri ile birlikte madencilik projelerinin geliştirilmesi amacı ile kurulmuş devlete ait bir şirkettir. Bu şirket de özelleştirme kapsamındadır. Şirketin parça parça satılması hedeflenmektedir. İlk olarak altın madenleri şirketinin özelleştirilmesi planlanmaktadır. İmalat Sanayi Suudi Arabistan'ın petrol dışı sanayi sektöründeki hızlı gelişmeler uygulanan 5 yıllık planın bir başarısı olarak gösterilmektedir. Devlet, imalat sanayiinin geliştirilmesi ile ilgili olarak sürekli desteklerde bulunmaktadır. Ekonomisinin petrol dışındaki ürünlerle farklılaştırılmasının gerçekleştirilmesi ve istihdamın artırılması hedeflenmektir yılında imalat sanayi (petrol rafinesi hariç) GSYİH'nın % 7'sini sağlamaktaydı yılının başlarında Ticaret Bakanlığı tarafından yayınlanan rapora göre, 3583 fabrika krallık içerisinde faaliyette bulunmaktadır. Bunların içerisinde en önemlileri, kimyasal üretimi gerçekleştirenler, petro kimya üretimi yapanlar ve petrolle ilgili olarak plastik ürün üreticileri gelmektedir. Bunların dışında birçok çimento fabrikası, porselen ve seramik üreticisi, metal (çelik dahil), tekstil ve hazır giyim üreticisi ve birçok gıda üretiminde bulunan firmalara sahiptir. Suudi Arabistan'ın gelişme stratejisinde rol oynayan sanayi ise ağır sanayidir. Bunlar arasında başta petro kimya, gübre, ve çelik sanayi sayılabilir. Ağır sanayiinin hemen hemen tamamı ortak girişim olan bir şirketin elindedir. Saudi Basic Industries Corporation (Sabic) şirketinin % 70'i devletin elindedir. Sabic'in ana ürünü kimyasallar, petro kimya ürünleri, gübre, metaller, plastikler ve sanayi ürünleridir. Yakın zamanda şirket üretim kapasitesini artırmış ve 1990 yılında üretimi 11.9 milyon ton iken, 2001 yılındaki üretimi 35 milyon tona çıkarmıştır yılında yeni yatırımlarla birlikte üretiminin 48 milyon tona çıkarılması planlanmaktadır yılındaki üretimi ise 42.9 milyon tona ulaşmıştır. Krallıkta 8 adet çimento fabrikası yerli pazara yönelik olarak üretim gerçekleştirmektedir yılındaki talep % 8'in biraz üzerindedir. Çimento talebi ülkedeki inşaat sanayiindeki gelişmelerden doğrudan etkilenmektedir. Ayrıca çimento ihracatı da azalmaya devam etmektedir. Sabic'in çelik üretiminde yıllar itibarı ile iyi gelişmeler yaşanmaktadır yılı çelik üretiminin 3.9 milyon ton olduğu belirtilmektedir yılı üretiminin de 4.14 milyon ton olarak gerçekleşeceği beklenmektedir. İnşaat Petrol dışındaki ekonomi içerisinde inşaat sektörü önemli bir sektör olarak karşımıza çıkmaktadır. İnşaat sektörü, 2003 yılında GSYİH'nın % 5.8'ini ve istihdamın da % 14.6'sını karşılamıştır. İnşaat sektöründe çalışanların büyük bir çoğunluğu ise Suudi olmayan kişilerden oluşmakta ve özel sektörün elinde bulunmaktadır. Ekonomi için özel önemi olsa da, yılları arasında inşaat sektörü çok yavaş büyümüştür yılında ekonominin geneli iyi performans gösterdiği için sektör % 5.8 civarında büyümüştür. Daha sonraki yıllarda tekrar daralma başlamış ve 2001 yılında % 0.8, 2002'de % 2.5, 2003'te % 2.7 ve 2004 yılında ise % 5.3 civarında bir büyüme yaşanmıştır. The Real Estate Development Fund 1975 yılında kurulmuş ve özel evlerin inşaatı için uygun borçlanma faizleri uygulamıştır yılının sonuna kadar 'nin üzerinde ev için 58 milyar $ civarında bir fon kullanılmıştır. İGEME İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi,

9 Mali hizmetler Bankalar Krallık içerisinde 11 ticari banka faaliyette bulunmakta ve bunun 4 tanesi tam olarak devlet bankası konumundadır. the National Commercial Bank (NCB), Riyadh Bank, ve Al Rajhi Banking and Investment Company. Bütün bu bankalar İslami esaslara göre çalışmaktadır. Faiz uygulaması bulunmamaktadır. Diğer bankalar yabancı bankalarla kurulan ortak yatırımlardır. Krallıkta 4 adet Suudi olmayan banka vardır, bunların üç tanesi batı bankası olup, Deutsche Bank of Germany, BNP Paribas Bank of France ve J.P. Morgan Chase Bank of the US'in Krallık içerisinde faaliyet göstermesine izin verilmektedir. Banka bir kez kurulduktan sonra yatırım bankacılığı konusunda faaliyette bulunması beklenmektedir. Ayrıca 5 adet uzmanlaşmış kredi enstitüsü vardır. Bunların başında "Saudi Development Fund" ve "Saudi Industrial Development Fund" gelmekte olup, özel sektöre ve bazı kamu kuruluşlarına orta ve uzun vadeli kredi sağlamaktadır.. Turizm Suudi Arabistan'da turizm sektörü üç kategoride değerlendirilebilir. Hac ziyareti, iş ziyaretleri, Krallığın içerisinden veya diğer Körfez ülkelerinden gelen eğlence turizmi. Hac ziyaretlerinin dışında, Umre amaçlı ülkeye gelen turistlerin Mekke ve Medine dışındaki diğer yerlerin de seyahat edilmesini özendirecek çabalar sarf edilmektedir. Suudi Turizm Komisyonunun açıklamalarına göre, 2002 yılında ülkeyi ziyaret eden turistlerin sayısı 7.5 milyon kişi olarak verilmektedir yılında bu rakamın 8.2 milyon olduğu tahmin edilmektedir yılından beri Suudi Arabistan'a hac vazifesi ile gelen ziyaretçilerin sayısı her yıl arasında değişmektedir. Tabi bu sure zarfında Suudi Arabistan vatandaşlarının da büyük bir çoğunluğu Hac görevini yerine getirmektedir yılı Hac mevsimine 2 milyon hacı adayının katıldığı ifade edilmektedir. Çok büyük miktarlarda kişinin ülkeye aynı anda gelmesi tesislerin kullanımı açısından ülkede bir baskı unsuru oluşturmaktadır. Bu yüzden tesislerin genişletilmesi amacı ile çalışmalar sürekli olarak devam etmektedir yılı planlarına göre Mekke'de 78 yeni otelin yapılması ve Büyük Cami yakınlarında yeni yerleşim tesisinin inşa edilmesi planlanmaktadır. Ayrıca sokakların bakımı ve inşaatı ile ilgili olarak da 240 Milyon $ tutarındaki projeye de devam edilmektedir. Mekke ve Medine'de hacıların yaptıkları harcamaları karşılamak üzere önemli miktarda özel sektör yatırımına ihtiyaç duyulmaktadır. İş turizmi de dini takvimden etkilenmektedir. Hac ve Ramazan ayı süresince iş ziyaretlerinde önemli derecede bir düşüş yaşanmaktadır. Bu sürelerde oteller % 50'ye varan indirimler uygulamaktadır. En sıcak aylar Haziran Eylül arasında olup, bu sürelerde otel rezervasyonlarında düşüşler yaşanmaktadır. Bu iş ziyaretleri için gelenlerin ancak % 25'i Arap olmayan ülkelerden gelmektedir. İç turizm ise yavaş yavaş ülkede önem kazanmaya başlamıştır yılında yerel turizm harcamaları 1.3 milyar $ olarak gerçekleşmiştir. Ayrıca 4.1 milyon Suudi vatandaşı her yıl yurtdışı gezileri için 28 milyar $ harcamaktadır yılından beri Suudi aileleri batıda oluşan Arap karşıtı tavırlar nedeni ile tatillerini Suudi Arabistan'da geçirmeyi tercih etmektedirler. Bu beklenmedik yabancı ziyareti ve yerli turistlerdeki artış, 2003 yılında uluslararası zincirlerin 5 yıldızlı otellerin inşasını gerekli kılmıştır. Ülke doğal güzellikleri yanında, tarihi yerlere de sahiptir. Cidde'de, Abha, Bahah ve Taif'te çok ciddi yatırımlar İGEME İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi,

10 yapılmaktadır. Cidde'nin kuzey batısında yer alan Dorat Al Arous turizm bölgesi ise 8 km2'lik bir alanı kapsamaktadır. DIŞ TİCARET Dış Ticareti (Milyon Suudi Arabistan Riyali) Mal ve Hizmet İhracı Mal ve Hizmet İthali Kaynak: Economic Intelligence Unit 2005 Raporu Suudi Arabistan 2004 yılındaki 107 milyar $'lık ihracatı ile dünya ihracat sıralamasında 22. sırada yer almaktadır. 80 milyar $ petrol ihracatı ile de dünyanın en büyük petrol ihracatçısı konumundadır. Diğer ihraç maddeleri de petrol ve petrolden elde edilen kimyasal ürünlerden oluşmaktadır. Suudi Arabistan, istatistik bilgilerinin tutulduğu 1967 yılından beri dış ticaret fazlası veren ender ülkelerden birisidir. İhracatında en fazla rol oynayan ürün petrol olup, yılları arasında meydana gelen petrol krizi ile birlikte ticaret fazlası hızlı bir biçimde yükselmiş ve 82.5 milyar $'a ulaşmıştır. Yakın zamanda petrol fiyatlarında meydana gelen artışlardan ülke olumlu etkilenmiş ve bundan faydalanılmıştır. Suudi Arabistan 1982, 1985 ve yıllarında ise petrol fiyatlarının düşük seyretmesi sonucunda etkilenmiştir. Suudi Arabistan OPEC içerisinde fiyat belirleyici konumundadır. Petrol fiyatları ise 1999 yılında 17 $/varil, 2000 yılında 28 $/varil, 2001 yılında 24.5 $/varil, 2004 yılında ise 38.5 $/ varil olmuştur. Suudi Arabistan'ın ihracatı da buna paralel bir gelişme göstermiştir yılında petrol ihracatı 51 milyar $ iken 2000 yılında 77.6 milyar $ seviyelerine kadar yükselmiştir. Fiyatlardaki artış % 59'a tekabül ederken, üretimindeki artış sadece % 6.4 olmuştur yılındaki global ekonomide meydana gelen olumsuzluklar Suudi Arabistan'a yaramış ve 2003 yılında toplam ihracatı 93 milyar $'a, 2004 yılında ise 105 milyar $'a kadar yükselmiştir yılında petrol dışı ürünlerin ihracatı toplam ihracatta % 8.5 paya sahip iken, bu oran 2003 yılında % 12'ye kadar yükselmiştir. Petro kimya ürünleri ise % 4.6 pay ile birinci sırada yer alırken, inşaat malzemeleri 2003 yılında 1.2 milyar $ değer ile ikinci sırada yer almaktadır yılında ithal harcamaları 30 milyar $ ile üst seviyelere çıkmıştır. Bu ithalatta devlet için gerçekleştirilen projeler ve özel tüketim projeleri bulunmaktadır. Daha sonraki yıllarda ithalatta istikrarlı bir artış ivmesi kazanılmış olup, 2003 yılında 33.9 milyar $, 2004 yılında ise 39.5 milyar $ ithalat gerçekleştirilmiştir. Önemli Ticaret Ortakları 2003 İthalat Toplamın % İhracat Toplamın % ABD 9.5 ABD 21 Japonya 7.7 Japonya 15.6 Almanya 7.4 Güney Kore 9.8 İngiltere 6.2 Çin 5.6 Çin 4.4 Singapur 4.6 Fransa 4.1 Hollanda 3.5 Kaynak: Economic Intelligence Unit 2005 Raporu İGEME İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi,

11 ABD, Suudi Arabistan'ın en önemli tedarikçisi konumundadır yılları arasında Japonya geçici olarak öne geçmiştir. Bu süre ABD Dolarının kuvvetli dönemine rastlamaktadır. ABD, gıda ürünlerinde büyük bir paya sahip olup, özellikle makine ve nakliyat ekipmanları konusunda ana tedarikçi konumundadır. Suudi Arabistan ayrıca ABD'den savunma sanayi ürünleri ithalatı yapmaktadır. Suudi Arabistan petrol fiyatları düşük olduğu zaman ABD'den net ithalatçı iken, petrol fiyatlarının yüksek seyrettiği zamanlarda ise net ihracatçı konumundadır yılında petrol fiyatları düşükken Suudi ihracatı 6.4 milyar $ iken, ABD'den ithalatı 9 milyar $'dır yılına kadar petrol fiyatlarının keskin bir şekilde yükselmesi ile birlikte ihracatı 13 milyar $ olurken, ithalatı ise sadece 7.6 milyar $ olarak gerçekleşmiştir ve 2003 yılları arasında ise ABD ile olan ticaretinde denge oluşmaya başlamıştır. Avrupa'dan yapılan ithalatta ise lider olan üç ülke Almanya, İngiltere ve İtalya'dır. Bu üç ülkenin Suudi Arabistan'a olan ihracatı toplam ithalatının 18.8'ine tekabül etmektedir. Başlıca Dış Ticaret Ürünleri 2003 İhracat fob Payı (%) İthalat Payı (%) Ham petrol ve rafine ürünler 88.4 Metal, makine ve 21.8 ekipmanları Petro kimya ve plastikler 4.6 Gıda ürünleri 16.2 İnşaat malzemeleri 1.3 Kimyasal ve metal ürünler 13.7 Re Export Elde edilemedi Tekstil ve giyim 5.4 Tarım hayvan ve gıda 0.9 Deri, ağaç ve mücevher 2.0 ürünleri Kaynak: Economic Intelligence Unit 2005 Raporu Suudi Arabistan'ın Seçilmiş Ürün İhracatı 2004 Ürün/Hizmet 2004 (1000 $) Büyüme (Değer) % Toplam Tüm Ürünler 105,424, Petrol Yağları Ve Bitümenli 80,265, Minerallerden Üretilen Petrol Ve Bitümenli Minerallerden 9,210, Üretilen Ham Hariç Yağlar Petrol Gazı ve Diğer Gazlı 4,095, Hidrokarbonlar Asıklık Alkoller ve Halojenli 2,617, Sülfonlu,Nitrolu vb Türevleri 3901 Etilen Polimerleri (İlk Şekillerde) 2,367, Eterler,Eter Alkoller,Eter Fenoller,Peroksitleri,Türevleri 970, Sıklık Hidrokarbonlar 861, Propilen Yahut Diğer Olefin 344, Polimerleri (İlk Şekillerde) 2901 Asıklık Hidrokarbonlar 305, Azotlu Mineral Ve Kimyasal 296, Dünya İhracatın daki Yeri İGEME İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi,

12 Gübreler Turbojetler,Turbo Propeller,Diğer Gaz Türbinleri 250, Demir Çelikten(Dökme Hariç)n 156, Dikişsız Tüp,Boru,İçi Boş Profil Polikarboksilik Asitler,Anhidritleri,Halojenürleri Türevleri 149, Başka Yerde Tanımlanmamış 145, Ürünler 2903 Hidrokarbonların Halojenli Türevleri 117, Demir Çelikten İnşaat ve Aksamı 112, Her Nevi Kükürt (Süblime,Çöktürülmüş,Koloidal Kükürt Hariç) 111, Taşkömürü Katranının Damıtılması 97, ile Üretilen Yağlar vb 7602 Alüminyum Döküntü ve Hurdaları 80, Vinil Klorür veya Halojenli Diğer 296, Olefin Polimerleri Poliasetaller,Diğer Polieterler,Epoksit Alkid vb Portland Çimento,Cüruf Vb Pusulalar,Denizci Kompasları,Yolculukta Aletler Reçineler 71, Çimentosu,Saplı Çimentosu,Hidrolik 71, Kullanılan 70, Tuvalet Kağıtları,Kağıt 4818 Havlu,Mendil,Kumaş,Masa Örtüsü 67, vb Kaynak: ITC calculations based on COMTRADE statistics İthalatı ise 37 milyar $ olup, dünya sıralamasında 42'nci sırada yer almaktadır. Görüldüğü üzere ithalatı ve ihracatı arasında oldukça büyük miktarlarda bir fazlalık bulunmaktadır. İthalatında en önemli ürünler arasında; binek otomobilleri ve otomotiv yedek parçaları, turbo jetler ve türbinler, ilaçlar, elektronik eşya, makineler, demir çelik ürünleri ve tıbbi malzemeler verilebilir. Suudi Arabistan'ın Seçilmiş Ürün İthalatı 2004 Ürün/Hizmet 2004 (1000 $) Büyüme (Değer) % Toplam Tüm Ürünler 37,504, Binek Otomobilleri,Steyşın 4,138, Dünya İthalatın daki Yeri İGEME İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi,

13 Vagonlar,Yarış Arabaları Turbojetler,Turbo Propeller,Diğer Gaz Türbinleri 1,272, Başka Yerde Tanımlanmamış 1,109, Ürünler Tedavi Koruma İlaçları Doze 1,058, Edilmiş,Perakende Satılabilir Eşya Taşımaya Mahsus Motorlu 708, Taşıtlar 4011 Kauçuktan Havalı Yeni Dış Lastikler 459, Radyo Telefon,Radyo,Televizyon Vericileri,Televizyon Kamerası 448, Pozisyonlardaki 416, Taşıtların Aksam ve Parçaları Kümes Hayvanlarının Etleri ve 408, Yenilen Sakatatı 1003 Arpa 394, Sentetik Dokumalar İplik,Monofil,Seritlerle 387, Ağır İş Makine ve Cihazlarının( )Aksamı,Parçaları 381, Süt ve Krema Yoğunlaştırılmış veya 369, Tatlandırılmış Otomatik Bilgi İşlem 360, Makineleri,Üniteleri Hava Vakum Pompası,Hava Gaz 358, Kompresörü,Vantilatör,Aspiratör Muslukçu,Borucu Eşyası Basınç 319, Düşürücü,Termostatik Valf Dahil Telli Telefon Telgraf için Elektrikli 309, Cihazlar Diğer Mobilyalar,Bunların Aksam ve 296, Parçaları Klima Cihazları Vantilatörlü,Isı,Nem 288, Değiştirme Tertibatlı Demir,Alaşımsız Çelikten Yarı 283, Mamuller Tıp,Cerrahı,Dişçilik,Veterinerlik Alet 282, ve Cihazları Demir Çelik Sıcak Hadde Yassı 272, Mamulleri Genişlik 600mm Fazla Dozerler,Greyder,Skreyper,Ekskav atör,küreyici,yükleyici Vb 247, Sıvılar için Pompalar,Sıvı 243, Elevatörleri İGEME İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi,

14 Kaynak: ITC calculations based on COMTRADE statistics TÜRKİYE İLE TİCARET Suudi Arabistan ile Türkiye arasındaki ticaret verileri incelendiğinde yıllar itibarı ile dış ticaret hacminde oldukça hızlı bir gelişme olduğu söylenebilir. Türkiye 1989 yılında Suudi Arabistan'a yönelik olarak ihracat fazlası verirken, 1989 yılından beri ihracatımız ithalatımıza paralel bir şekilde gelişme gösterememiştir yılına kadar süren bu hızlı artış eğillimi neticesinde dış ticaret hacmimiz 2 milyar $'ın üzerine çıkmıştır. Ancak bu yıldan sonra ithalatımızda bir azalma yaşanmış ve 2004 yılında tekrar eski hızına ulaşmıştır yılı ithalatımız ise bir önceki yıla oranla % 53 artarak 1.88 milyar $ seviyelerine kadar çıkmıştır. İhracatımızdaki artış oranı bir önceki yıla göre % 25 olarak gerçekleşmiştir. Dış Ticaret Değerleri (1000 $) Yıl İthalat ($) İhracat ($) Dış Ticaret Dengesi ($) Dış Ticaret Hacmi ($) YIL Kaynak:DTM İstatistikleri İhracat İhracatımız içinde en önemli ürünler, demir çelik ürünleri, otomotiv sanayi ürünleri, halılar, gıda ürünleri, elektrikli makineler, giyim eşyaları, mobilya ve her türlü inşaat malzemesi gelmektedir. İGEME İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi,

15 Maddeler İtibariyle İhracatımız ($) 2005 Toplam Demir Ve Çelik Motorlu Kara Taşıtları,Traktör,Bisiklet,Motosiklet Ve Diğer Halılar Ve Diğer Dokumaya Elverişli Maddeden Yer Kaplamaları Yenilen Meyvalar,Kabuklu Yemişler,Turunçgil Ve Kavun Kabuğu Kazan;Makina Ve Cihazlar,Aletler,Parçaları Elektrikli Makina Ve Cihazlar,Aksam Ve Parçaları Demir Veya Çelikten Eşya Mineral Yakıtlar,Mineral Yağlar Ve Müstahsalları,Mumlar Kauçuk Ve Kauçuktan Eşya Örülmemiş Giyim Eşyası Ve Aksesuarları Taş,Alçı,Çimento,Amyant,Mika Vb Maddelerden Eşya Esasını Hububat,Un,Nişasta,Süt Teşkil Eden Müstahzarlar Ayakkabılar,Getrler,Tozluklar Vb Eşya Ve Aksamı Mensucattan Mamul Diğer Eşya,Kullanılmış Eşya,Paçavralar Yenilen Sebzeler Ve Bazı Kök Ve Yumrular Sebze,Meyva,Bitki Parçaları,Sert Kabuklu Yemiş Konserveleri Dokumaya Elverişli Suni Ve Sentetik Lifler Süt Ve Süt Mamulleri,Kuş Ve Kümes Hay.Yumurtaları,Bal Vb Mobilyalar,Aydınlatma,Reklam Lambaları,Prefabrik Yapılar Özel Dokunmuş Mensucat,Dantela,Duvar Halıları,İşlemeler Plastik Ve Plastikten Mamul Eşya Sentetik Ve Suni Devamsız Lifler Örme Giyim Eşyası Ve Aksesuarları Seramik Mamulleri Yenilen Çeşitli Gıda Müstahzarları Kakao Ve Kakao Müstahzarları Hububat Muhtelif Kimyasal Maddeler Cam Ve Cam Eşya Debagat Ve Boyacılıkta Kullanılan Hülasa,Boya,Macun,Sakızlar Hayvansal Ve Bitkisel Yağlar Ve Bunların Müstahsalları Değirmencilik Ürünleri,Malt,Nişasta,İnülin,Buğday Gluteni Sabunlar,Yüzey Aktif Organik Maddeler,Yıkama Yağlama Madde Şeker Ve Şeker Mamulleri Uçucu Yağlar,Rezinoitler,Parfümeri,Kozmetikler Vb Adi Metallerden Çeşitli Eşya Bakır Ve Bakırdan Eşya Eczacılık Ürünleri Vatka,Keçe,Dokunmamış Mensucat,Özel İplik,Sicim Ve Mamulleri Kağıt Ve Karton;Kağıt Hamurundan Kağıt Ve Kartondan Eşya Tuz,Kükürt,Toprak Ve Taşlar,Alçılar Ve Çimento İGEME İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi,

16 44 Ağaç Ve Ağaçtan Mamul Eşya;Odun Kömürü Optik,Fotoğraf,Sinema,Ölçü,Kontrol,Ayar Cihazları,Tıbbi Alet Aluminyum Ve Aluminyum Eşya İnorganik Kimyasal Müstahsallar,Organik,İnorganik Bileşikler Meşrubat,Alkollü İçkiler Ve Sirke Adi Metallerden Aletler,Bıçakçı Eşyası,Sofra Takımları Deri Eşya,Saraciye Eşyası,Seyahat Eşyası,Bağırsaktan Eşya Yün,Kıl,At Kılı;Bunların İplik Ve Dokumaları Başlıklar Ve Aksamı İnciler,Kıymetli Taş Ve Metal Mamulleri,Madeni Paralar Harp Silahları Pamuk Albüminoid Maddeler,Tutkallar,Enzimler Vb Gübreler Örme Eşya Organik Kimyasal Müstahsallar Basılı Kitap,Gazete,Resim Vb Baskı Sanayi Mamulu,El Yazmaları Yağlı Tohum Ve Meyvalar,Sanayi Bitkileri,Saman,Hayvan Yemi Etler Ve Yenilen Sakatat Emdirilmiş,Sıvanmış,Kaplanmış Mensucat,Bunlardan Teknik Eşya Çeşitli Eşya Oyuncaklar,Oyun Ve Spor Malzemeleri,Aksam Ve Parçaları Kahve,Çay,Paraguay Çayı Ve Baharat Et,Balık,Kabuklu Hayvan,Yumuşakça Vb Hayvansal Müstahzarlar Barut,Patlayıcı Maddeler,Pirotekni Mamulleri,Kibrit Vb Ham Postlar,Deriler (Kürkler Hariç) Ve Köseleler İthalat İthalatımızın büyük bir bölümünü petrol ithalatı oluşturmaktadır. Buna ilaveten diğer ürünler arasında petro kimya ürünleri sayılabilir. Maddeler İtibariyle ithalatımız ($) 2005 Toplam Mineral Yakıtlar,Mineral Yağlar Ve Müstahsalları,Mumlar Plastik Ve Plastikten Mamul Eşya Organik Kimyasal Müstahsallar Emdirilmiş,Sıvanmış,Kaplanmış Mensucat,Bunlardan Teknik Eşya Debagat Ve Boyacılıkta Kullanılan Hülasa,Boya,Macun,Sakızlar Sentetik Ve Suni Devamsız Lifler Vatka,Keçe,Dokunmamış Mensucat,Özel İplik,Sicim Ve Mamulleri Kazan;Makina Ve Cihazlar,Aletler,Parçaları Adi Metallerden Çeşitli Eşya İGEME İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi,

17 57 Halılar Ve Diğer Dokumaya Elverişli Maddeden Yer Kaplamaları İnorganik Kimyasal Müstahsallar,Organik,İnorganik Bileşikler Yenilen Meyvalar,Kabuklu Yemişler,Turunçgil Ve Kavun Kabuğu Kurşun Ve Kurşundan Eşya Kağıt Ve Karton;Kağıt Hamurundan Kağıt Ve Kartondan Eşya Muhtelif Kimyasal Maddeler Motorlu Kara Taşıtları,Traktör,Bisiklet,Motosiklet Ve Diğer Demir Veya Çelikten Eşya Elektrikli Makina Ve Cihazlar,Aksam Ve Parçaları Taş,Alçı,Çimento,Amyant,Mika Vb Maddelerden Eşya Dokumaya Elverişli Suni Ve Sentetik Lifler Mensucattan Mamul Diğer Eşya,Kullanılmış Eşya,Paçavralar Bakır Ve Bakırdan Eşya Fotoğrafçılıkta,Sinemacılıkta Kullanılan Eşya Basılı Kitap,Gazete,Resim Vb Baskı Sanayi Mamulu,El Yazmaları Uçucu Yağlar,Rezinoitler,Parfümeri,Kozmetikler Vb Ham Postlar,Deriler (Kürkler Hariç) Ve Köseleler Özel Dokunmuş Mensucat,Dantela,Duvar Halıları,İşlemeler Örülmemiş Giyim Eşyası Ve Aksesuarları Sanat Eserleri,Koleksiyon Eşyası,Antikalar Örme Giyim Eşyası Ve Aksesuarları Şeker Ve Şeker Mamulleri Demir Ve Çelik Kakao Ve Kakao Müstahzarları Cam Ve Cam Eşya İnciler,Kıymetli Taş Ve Metal Mamulleri,Madeni Paralar Kauçuk Ve Kauçuktan Eşya Esasını Hububat,Un,Nişasta,Süt Teşkil Eden Müstahzarlar Örme Eşya Diğer Adi Metaller,Sermetler,Bunlardan Eşya Optik,Fotoğraf,Sinema,Ölçü,Kontrol,Ayar Cihazları,Tıbbi Alet Tuz,Kükürt,Toprak Ve Taşlar,Alçılar Ve Çimento Kahve,Çay,Paraguay Çayı Ve Baharat Balıklar,Kabuklu Hayvanlar,Yumuşakçalar,Diğer Omurgasızlar Mobilyalar,Aydınlatma,Reklam Lambaları,Prefabrik Yapılar Ağaç Ve Ağaçtan Mamul Eşya;Odun Kömürü Ayakkabılar,Getrler,Tozluklar Vb Eşya Ve Aksamı Oyuncaklar,Oyun Ve Spor Malzemeleri,Aksam Ve Parçaları Seramik Mamulleri Sebze,Meyva,Bitki Parçaları,Sert Kabuklu Yemiş Konserveleri İGEME İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi,

18 34 Sabunlar,Yüzey Aktif Organik Maddeler,Yıkama Yağlama Madde Çeşitli Eşya Yenilen Çeşitli Gıda Müstahzarları 180 İŞ ADAMLARININ DİKKAT ETMESİ GEREKEN HUSUSLAR Ticaret Düzenlemeleri, Gümrükler ve Standartlar Suudi Arabistan, Kuveyt, Katar, Bahreyn, BAE, Umman ile birlikte Körfez İşbirliği Teşkilatı (GCC) üyesidir. Üyelik, ülkeler arasında özel ticaret ve yatırım önceliklerini düzenlemektedir. GCC liderleri Yemen'in de yavaş yavaş Konseye girmesi için onay vermişlerdir. GCC, üyeleri arasında henüz gümrük birliğini tam olarak yerleştirememiştir. Üye devletler, Mart 2005 tarihine kadar gümrük birliği için bir hedef tarih belirlemişlerdir. Ayrıca 1 Ocak 2010 tarihine kadar tek para birimine geçiş ile ilgili olarak anlaşmışlardır. Suudi Arabistan aynı zamanda Arap Liginin de bir üyesi olup, Arap Serbest Ticaret Bölgesinin oluşturulması ile ilgili görüşmeleri yürütmektedir. Ocak 2003'den itibaren Krallığa ithal edilen malların büyük bir çoğunluğuna uygulanan % 12 tarife, Körfez İşbirliği Konseyinin (GCC) gümrük birliği anlaşmasına uyularak % 5'e indirilmiştir. Temel gıda maddeleri, diğer maddeler grubu içerisinden (ilaçlar dahil) ve kalkınma projeleri için sermaye ekipmanlarının ithalatı sıfır gümrükle yapılmaktadır. Ülkedeki üreticileri korumak amacı ile üç yıl geçici bir süre için çimento, yumurta, petrol yağları, teller, halı, çit, çelik borular, sabun ve sülfürik asit ithalatında % 20 tarife uygulanmaktadır. Hasat zamanında olan bazı ürünler için de yüksek oranlı tarifeler uygulanmaktadır. İthalat için herhangi bir lisans gerekmemekte ve yabancı döviz ödemeler için serbestçe kullanılmaktadır. Bazı mallar dini ve güvenlik sebebi ile yasaktır. Alkol ve tıbbi olmayan ilaçlar ve İslam dini ile uyuşmayan malzemelerin ithali yasaktır. Silah ve elektronik eşyanın ithalinde sıkı kontroller uygulanmaktadır yılında devlet televizyon uydu antenlerinin ithalini yasaklamış olmasına rağmen bu sıralar bu konu ihmal edilmektedir. Ayrıca Suudi Arabistan Dünya Ticaret Örgütünün üyeliği ile ilgili çalışmaları yürütmektedir. Suudi Arabistan bir kez kabul edildiği takdirde, ülkenin ticaret rejimi daha fazla şeffaf bir hale gelecek ve Suudi olmayan yabancı sermayenin ülkede daha fazla bir katkısı olacaktır. Yabancı yatırımlara yönelik daha uygun zemin hazırlanması ile ilgili olarak ekonomik ve politik reformlara da devam edilmektedir. Bu reformlardan bazıları; Ticari ajans düzenlemeleri Şirketler yasası İşçi yasası Sigorta yasası Gelir vergisi düzenlemeleri İkamet ve kefalet düzenlemeleri Ancak ülkede Suudi vatandaşlarını korumaya yönelik ticari engeller ve bürokratik düzenlemeler devam etmektedir. Bu da serbest ticaret ve yatırımları engelleyen düzenlemeler olarak kabul edilmektedir. Örneğin ticaret ile ilgili aktivitelere sadece Suudi milletinden olanlara izin verilmektedir. Bütün sanayi işletmeleri Suudi olmayan işletmelere açık olup, ürettikleri ürünlerin ticaretini yapabilirler. İGEME İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi,

19 Ferdi mesleklere olan engellemeler de hala devam etmektedir. Avukat, doktor, muhasebecilik, mali hizmetler ve diğer benzer meslekler icra edilmesi önünde engellemeler bulunmaktadır. Diğer ticari engeller Suudi Arabistan 1995 yılında sorunların yabancı hakemlerle çözülmesi anlaşmasına imza atmıştır. Ancak yine de devlet kurumlarının uluslararası anlaşmazlıkların çözümü için Bakanlar Kurulu'nun onayına izin verilmesi gerekmektedir. Suudi Arabistan'ı ziyaret eden herkes ülkeye giriş için iş vizesi elde etmek için Suudi kefiline ihtiyaç vardır. Kefilliği kabul eden kişi ziyaretçi ile ilgili her türlü sorumluluğu üstlenmektedir. Bu yüzden Suudiler gerçekten kişisel olarak güvenmedikleri kişilere kefil olmamaktadırlar. Suudi Arabistan'ın muhasebe işlemleri için Zekat ve Gelir vergisi dairesi ödemeler üzerine özel vergiler uygulayabilmektedirler. Suudi yasal sistemi bütün mülkiyet haklarının düzenlenmesi ve korunması hususlarını içermektedir. Suudi Arabistan 1989 yılından beri Patent yasasına sahiptir. Ancak patentlerin sayısı sınırlı kalmıştır. Korumalı ürünler için veya işlenmiş ürünler için gerçekleşebilir. İşlenmiş ürünlerle ilgili koruma ilaçlara da uygulanmaktadır. Koruma zamanı 15 yıldır. Patent sahibi 5 yıl için bir başvuruda bulunabilir. İlaç firmaları "Saudi Patent" Ofisine başvurulmalıdır. Ticari markalar ticaret yasası altında korunmaktadır. Ticari sırlar Suudi yasasının herhangi bir alanında özel olarak korunmamaktadır. Genellikle aralarında yapılan kontratla korunmaktadır. Eğer şirketler ürünlerini Suudi Arabistan'da satmak istiyorlarsa, yerel temsilcileri vasıtası ile Ticaret Bakanlığı'na kayıt yaptırmaları gerekmektedir. Enformasyon Bakanlığı vasıtası ile telif haklarını, patentleri ile ilgili düzenlemeleri ise "KACST" veya GCC Patent Ofisi vasıtası ile yapabilirler. Tüketim ürünleri üreticileri ve otomobil yedek parça üreticileri Suudi Arabistan'da taklitçilik ile karşılaşabilirler. Taklitçilik ile ilgili yasaları vardır ancak yine de tam olarak işlediği söylenemeyebilir. Arap ligi üyelerinin en önemli boykotu İsrail şirketlerine ve ürünlerine yönelik olarak uygulanmaktadır. 29 Mayıs 2001 tarihinde alınan bir kararla Suudi devleti genel koruma oranlarını %12'den %5'e indirmiştir. Hemen hemen tüm Suudi ithalatı bu kategoride değerlendirilmiştir. Ancak bebeklerle ilgili ürünlerde; mobilya, mutfak tuzu, maden suyuna % 20 oranında koruma devam etmektedir. Sigara, buğday, un, hurma ve uzun ömürlü sütlere ise % 100 gümrük oranları uygulanmaktadır. Devlet ihtiyacı için yabancı müteahhitlerin ithal edeceği malları da Suudi acenteler vasıtası ile ithal etmeleri gerekmektedir. Bazı hizmetlerin de devlete ait şirketlerden alınması zorunluluğu vardır. İthali yasak mallar Silahlar, alkol, uyuşturucu, domuz eti, pornografik malzemeler, arıtma cihazları ve bazı heykeller İthal gıda malları için sağlıkla ilgili düzenlemelere ihtiyaç duyulmaktadır. Tüketim tarihi geçmiş ürünlerin Krallığa girişini önlemek amacı ile Ticaret Bakanlığı birçok direktif yayınlamıştır. Etiketlerin Arapça olması ve menşeinin belirtilmesi gerekmektedir. İthalat vergileri ve lisans düzenlemeleri Bazı malların ithali ya yasaklanmıştır ya da ilgili dairelerden alınacak izne tabidir. Ayrıca bazı malların ithali de özel izne tabidir. Bu mallar tarımda kullanılan tohumlar, canlı İGEME İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi,

20 hayvanlar, taze ve donmuş et, kitaplar ve periyodikler, filmler ve kasetler, dini kitaplar ve kasetler, kimyasallar ve zararlı maddeler, ilaç ürünleri, telsiz telefon, atlar, alkol içeren ürünler (parfüm dahil), doğal asfalt ve arkeolojik ürünler. Suudi ihracatçılar ise ürünlerini ihraç edebilmek amacı ile ticaret kayıt belgelerinin bir kopyasını sunmak zorundadırlar. Ayrıca Suudi ürünleri ile ilgili menşe şahadetnamesini de ibraz etmek zorundadırlar. Antika, Arap atları, canlı hayvan veya ihracatta destek alan bazı ürünler için onay belgelerinin olması gerekmektedir. Gümrük Düzenlemeleri Maliye Bakanlığına bağlı olan Gümrükler Dairesi ve Milli Ekonomi Bakanlığı Suudi gümrük limanlarının idaresini yürütmektedir. İthal vergilerinin toplanmasında ithal değerlendirmeleri kullanılmaktadır. Ancak bu değerlendirme tam olarak malın değerini de yansıtmayabilir. Suudi gümrük değerlendirmesi, ne DTÖ tabanlı ne de fatura değerine göre yapılır. Minimum fiyatlar kullanılmaktadır. Gümrük acentaları deneyimlerine göre ve yerel fiyatlara göre veya bazen üreticilerden fiyat elde edilerek değerlendirmelerini yaparlar. İstatistiklerinde ise sigorta değerlerini de ihtiva etmekte ve "CİF" olarak verilmektedir. İhraç malları ise "FOB" olarak verilmektedir. Armonize sistem kullanılmaktadır. Gümrüklere başvurular genellikle sözlü olarak yapılmakta olup, temyiz komitesi ise Gümrükler Genel Müdür Yardımsı altında sık sık toplanmaktadır. Her ne kadar Suudi Arabistan Gümrük Koordinasyon Konseyi üyesi olsa da Gümrük memurlarının iş konularında ne araştırma yapma yetkisi bulunmamakta ne de güç kullanma yetkisi bulunmaktadır. Geçici Eşya Girişi Gerekleri Promosyon amaçlı malların geçici girişlerinde eşyaların fatura üzerinde değerlerinin belirtilmesine ihtiyaç vardır. Fatura malların sergi amaçlı olduğunu belirtmeli ve sergi sonunda tekrar ihraç edileceğini göstermelidir. Bu mallar için Suudi gümrüklerine bir depozito yatırılmasını zorunlu kılmaktadır. Bu toplam değerin % 5'ine veya % 20'sine tekabül etmektedir. Bu depozito sergi bittiğinde tekrar geriye alınmaktadır. İlaveten gümrük otoritesi yükleme ve indirme masraflarını yükler ve depozitonun geriye alınması iki ila dört haftayı alabilir. Özel İthalat/İhracat Gerekleri ve Sertifikalar Özel bir ithal izni bulunmamaktadır. Alışılmamış durumlarda ise Suudi gümrükleri duruma göre tavır takınmaktadırlar. Aşağıdaki dokümanlar Suudi Arabistan'a ihracat yapanlar için gerekmektedir. Menşe şahadetnamesi Ticari fatura (üç nüsha), ülke orijinini ifade etmelidir. Taşıyıcının ismi, eşyaların ağırlık ve değeri bulunmalıdır Menşe şahadetnamesi Temiz konşimento veya havayolu faturası Sağlık düzenlemeleri ile uyumlu dokümanlar, eğer uygulanabilirse sigorta dokümanları Paketleme listesi Orijinal dokümanlar Arapça'ya çevrilmelidir. Saudi Arabian Standards Organization (SASO) uygunluk belgesi aramaktadır. Ürünle ilgili ise radyasyon sertifikası. Etiket ve Markalama Gerekleri Suudi Arabistan'a ihraç edilecek her türlü mal için etiketleme ve markalama ile ilgili düzenlemenin yapılması gerekmektedir. SASO etiketleme ve diğer düzenlemelerden sorumludur. Etiketleme özellikle gıda ürünleri, kişisel bakım ürünleri, sağlık ürünleri ve ilaçların pazarlamasında önem arz etmektedir. SASO ithal birçok ürün için markalama ve etiketleme ile ilgili standartları oluşturmuştur. Etiketler herhangi bir gıda ürünü için Arapça dilinde yazılmalı, kutusunda da aynı bilginin yabancı dilde yer alması sağlanmalıdır. İGEME İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi,

DIŞ TİCARETİN GÖRÜNÜMÜ: TÜRKİYE KUVEYT

DIŞ TİCARETİN GÖRÜNÜMÜ: TÜRKİYE KUVEYT DIŞ TİCARETİN GÖRÜNÜMÜ: TÜRKİYE KUVEYT TÜRKİYE KUVEYT DIŞ TİCARET VERİLERİ 19 Şubat 2012 T.C. KUVEYT BÜYÜKELÇİLİĞİ TİCARET MÜŞAVİRLİĞİ DIŞ TİCARETİN GÖRÜNÜMÜ: TÜRKİYE KUVEYT TÜRKİYE KUVEYT DIŞ TİCARET

Detaylı

T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI 2013 RUSYA FEDERASYONU

T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI 2013 RUSYA FEDERASYONU T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI 2013 RUSYA FEDERASYONU GENEL BİLGİLER TABLOSU Resmi Adı Rusya Federasyonu Başkenti Moskova Resmi Dil Rusça Bağımsızlık Tarihi 24 Ağustos 1991 Yüzölçümü 17.075.400 km 2 Nüfus 142,8

Detaylı

DIŞ TİCARET UYGULAMA SERVİSİ

DIŞ TİCARET UYGULAMA SERVİSİ İSTANBUL TİCARET ODASI DIŞ TİCARET UYGULAMA SERVİSİ KUZEY KIBRIS TÜRK CUMHURİYETİ ÜLKE RAPORU Güncellenme Tarihi: 29.08.2005 Ülke No : 601 I- GENEL BİLGİLER DIŞ TİCARET ARAŞTIRMA SERVİSİ Resmi Adı : Kuzey

Detaylı

AVRUPA BİRLİĞİ VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ

AVRUPA BİRLİĞİ VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ İSTANBUL TİCARET ODASI AVRUPA BİRLİĞİ VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ FRANSA ÜLKE RAPORU Şubat 2009 Hazırlayan: Özlem Kılıç 1 I. GENEL BİLGİLER Resmi Adı Yönetim Şekli Coğrafi Konumu : Fransa Cumhuriyeti

Detaylı

DIŞ TİCARET ARAŞTIRMA SERVİSİ

DIŞ TİCARET ARAŞTIRMA SERVİSİ İSTANBUL TİCARET ODASI DIŞ TİCARET ARAŞTIRMA SERVİSİ KAZAKİSTAN ÜLKE RAPORU Güncelleme Tarihi: 23 Haziran 2005 Ülke No: 79- MD I- GENEL BİLGİLER DIŞ TİCARET ARAŞTIRMA SERVİSİ Resmi Adı : Kazakistan Cumhuriyeti

Detaylı

T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI 2013 A. KUVEYT E İLİŞKİN TEMEL BİLGİLER

T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI 2013 A. KUVEYT E İLİŞKİN TEMEL BİLGİLER T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI 2013 A. KUVEYT E İLİŞKİN TEMEL BİLGİLER 1. HARİTA 2. GENEL BİLGİLER TABLOSU (2012) RESMİ ADI Kuveyt Devleti RESMİ DİL Arapça, İngilizce (2. resmi dil) BAŞKENT Kuveyt BAĞIMSIZLIK

Detaylı

EKONOMİ BAKANLIĞI. KENYA T.C. Nairobi Büyükelçiliği Ticaret Müşavirliği

EKONOMİ BAKANLIĞI. KENYA T.C. Nairobi Büyükelçiliği Ticaret Müşavirliği EKONOMİ BAKANLIĞI KENYA T.C. Nairobi Büyükelçiliği Ticaret Müşavirliği E-mail: nairobi@ekonomi.gov.tr Tel: +254 20 712 47 79 Adres: Turkish Embassy Office Of the Commercial Counsellor 30 Gigiri Road 00620

Detaylı

HOLLANDA ÜLKE RAPORU 12.10.2015

HOLLANDA ÜLKE RAPORU 12.10.2015 HOLLANDA ÜLKE RAPORU 12.10.2015 YÖNETİCİ ÖZETİ Uludağ İhracatçı Birlikleri nin kayıtlarına göre, Bursa dan Hollanda ya ihracat yapan 361 firma bulunmaktadır. 30.06.2015 tarihi itibariyle Ekonomi Bakanlığı

Detaylı

TÜRKİYE VE İZMİR İN OCAK-MART 2015 İHRACAT RAKAMLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ

TÜRKİYE VE İZMİR İN OCAK-MART 2015 İHRACAT RAKAMLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ Hazırlayan: Gündem KONT İzmir Ticaret Odası TÜRKİYE VE İZMİR İN OCAK-MART 2015 İHRACAT RAKAMLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) verilerine göre; ihracat 2015 yılı Mart ayında, 2014

Detaylı

İZMİR TİCARET ODASI FAS KRALLIĞI ÜLKE RAPORU

İZMİR TİCARET ODASI FAS KRALLIĞI ÜLKE RAPORU İZMİR TİCARET ODASI FAS KRALLIĞI ÜLKE RAPORU ULUSLARARASI İLİŞKİLER MÜDÜRLÜĞÜ AĞUSTOS 2014 Hazırlayan: Zeynep Küheylan Uluslararası İlişkiler Müdürlüğü Uzman Yardımcısı TEMEL BİLGİLER Ülke Adı: Fas Krallığı

Detaylı

ALMANYA FEDERAL CUMHURİYETİ

ALMANYA FEDERAL CUMHURİYETİ T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI 2013 ALMANYA FEDERAL CUMHURİYETİ 1/8 ALMANYA YA İLİŞKİN TEMEL BİLGİLER GENEL BİLGİLER RESMİ ADI BAŞKENT RESMİ DİL Almanya Federal Cumhuriyeti Berlin Almanca BAĞIMSIZLIK TARİHİ 23

Detaylı

EKONOMİ BAKANLIĞI. GÜNEY SUDAN CUMHURİYETİ T.C. Juba Büyükelçiliği Ticaret Müşavirliği

EKONOMİ BAKANLIĞI. GÜNEY SUDAN CUMHURİYETİ T.C. Juba Büyükelçiliği Ticaret Müşavirliği EKONOMİ BAKANLIĞI GÜNEY SUDAN CUMHURİYETİ T.C. Juba Büyükelçiliği Ticaret Müşavirliği E-mail: juba@ekonomi.gov.tr Tel: +211 954366772 Adres: Block 3K South, Plots No.880-881, Hai Matar, Juba Republic of

Detaylı

T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI 2013 HOLLANDA

T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI 2013 HOLLANDA T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI 2013 HOLLANDA 1 / 8 HOLLANDA YA İLİŞKİN TEMEL BİLGİLER GENEL BİLGİLER (2012) RESMİ ADI BAŞKENT RESMİ DİL Hollanda Krallığı Amsterdam Flemenkçe BAĞIMSIZLIK TARİHİ 30 Ocak 1648 DEVLET

Detaylı

AVRUPA BİRLİĞİ VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ

AVRUPA BİRLİĞİ VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ İSTANBUL TİCARET ODASI AVRUPA BİRLİĞİ VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ ÇEK CUMHURİYETİ ÜLKE RAPORU Şubat 2009 Y.U. 2 I. GENEL BİLGİLER Resmi Adı : Çek Cumhuriyeti Yönetim Şekli : Parlamenter Demokrasi

Detaylı

EKONOMİK VE SOSYAL ARAŞTIRMALAR ŞUBESİ

EKONOMİK VE SOSYAL ARAŞTIRMALAR ŞUBESİ İSTANBUL TİCARET ODASI EKONOMİK VE SOSYAL ARAŞTIRMALAR ŞUBESİ ETİYOPYA ÜLKE RAPORU Güncelleme Tarihi 03.04. 2007 Ülke No: 334-Ş.O. - 48 I- GENEL BİLGİLER Resmi Adı : Etiyopya Federal Demokratik Cumhuriyeti

Detaylı

EKONOMİK VE SOSYAL ARAŞTIRMALAR ŞUBESİ

EKONOMİK VE SOSYAL ARAŞTIRMALAR ŞUBESİ İSTANBUL TİCARET ODASI EKONOMİK VE SOSYAL ARAŞTIRMALAR ŞUBESİ KUVEYT ÜLKE RAPORU Güncelleme Tarihi : 27 Mart 2007 Ülke No: 636-Ş.O. / 47 Kaynak : World Sitesatl 2 I- GENEL BİLGİLER Resmi Adı : Kuveyt Devleti

Detaylı

İSTANBUL TİCARET ODASI AVRUPA BİRLİĞİ VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ

İSTANBUL TİCARET ODASI AVRUPA BİRLİĞİ VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ İSTANBUL TİCARET ODASI AVRUPA BİRLİĞİ VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ MAKEDONYA ÜLKE RAPORU Şubat-2009 Y.U. I. GENEL BİLGİLER Resmi Adı : Makedonya Cumhuriyeti Yönetim Şekli : Parlamenter Demokrasi Coğrafi

Detaylı

DIŞ TİCARET ARAŞTIRMA SERVİSİ

DIŞ TİCARET ARAŞTIRMA SERVİSİ İSTANBUL TİCARET ODASI DIŞ TİCARET ARAŞTIRMA SERVİSİ FİLDİŞİ SAHİLİ ÜLKE ETÜDÜ Güncelleme Tarihi : Haziran 2005 Etüd No: 272 Y.A. I- GENEL BİLGİLER Resmi Adı : Fildişi Sahili Cumhuriyeti Yönetim Şekli

Detaylı

EKONOMİK VE SOSYAL ARAŞTIRMALAR ŞUBESİ

EKONOMİK VE SOSYAL ARAŞTIRMALAR ŞUBESİ İSTANBUL TİCARET ODASI EKONOMİK VE SOSYAL ARAŞTIRMALAR ŞUBESİ GÜNEY KORE ÜLKE RAPORU Güncellenme Tarihi:04.03.2008 Ülke No:728 / Şaban Oruç -12 2 I. GENEL BİLGİLER Resmi Adı : Güney Kore Cumhuriyeti Yönetim

Detaylı

DİYARAKIR DIŞ TİCARETİ 2014

DİYARAKIR DIŞ TİCARETİ 2014 DİYARAKIR DIŞ TİCARETİ 2014 Nisan 2015 Hikmet DENİZ İçindekiler 1. İhracat... 2 1.1. İhracat Yapılan Ülkeler... 3 1.2. 'ın En Büyük İhracat Partneri: Irak... 5 1.3. İhracat Ürünleri... 6 2. İthalat...

Detaylı

AVRUPA BİRLİĞİ VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ

AVRUPA BİRLİĞİ VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ İSTANBUL TİCARET ODASI AVRUPA BİRLİĞİ VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ İNGİLTERE ÜLKE RAPORU Kasım 2009 A.K. 1 I. GENEL BİLGİLER Resmi Adı : Büyük Britanya Birleşik Krallığı Yönetim Şekli Coğrafi Konumu

Detaylı

İSTANBUL TİCARET ODASI AVRUPA BİRLİĞİ VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ İRLANDA ÜLKE RAPORU

İSTANBUL TİCARET ODASI AVRUPA BİRLİĞİ VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ İRLANDA ÜLKE RAPORU İSTANBUL TİCARET ODASI AVRUPA BİRLİĞİ VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ İRLANDA ÜLKE RAPORU Şubat 2009 - E.B. 2 I. GENEL BİLGİLER Resmi Adı : İrlanda Cumhuriyeti Yönetim Şekli : Parlamenter Demokrasi Coğrafi

Detaylı

DIŞ TİCARET ARAŞTIRMA SERVİSİ

DIŞ TİCARET ARAŞTIRMA SERVİSİ İSTANBUL TİCARET ODASI DIŞ TİCARET ARAŞTIRMA SERVİSİ PERU ÜLKE RAPORU Güncelleme Tarihi: Nisan 2005 Ülke No: 504 C.A. I- GENEL BİLGİLER Resmi Adı : Peru Cumhuriyeti Yönetim Şekli : Cumhuriyet Coğrafi Konumu

Detaylı

DIŞ TİCARET ARAŞTIRMA SERVİSİ

DIŞ TİCARET ARAŞTIRMA SERVİSİ İSTANBUL TİCARET ODASI DIŞ TİCARET ARAŞTIRMA SERVİSİ URUGUAY ÜLKE RAPORU Güncelleme Tarihi: Nisan 2005 Ülke No: 524 C.A. I- GENEL BİLGİLER Resmi Adı : Uruguay Cumhuriyeti Yönetim Şekli : Demokrasi Coğrafi

Detaylı

AVRUPA BİRLİĞİ VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ

AVRUPA BİRLİĞİ VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ İSTANBUL TİCARET ODASI AVRUPA BİRLİĞİ VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ ESTONYA ÜLKE RAPORU Şubat 2009 T.K. 2 I. GENEL BİLGİLER Resmi Adı : Estonya Cumhuriyeti Yönetim Şekli : Cumhuriyet ve Başkanlık Sistemi

Detaylı

AVRUPA BİRLİĞİ VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ

AVRUPA BİRLİĞİ VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ İSTANBUL TİCARET ODASI AVRUPA BİRLİĞİ VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ ALMANYA ÜLKE RAPORU Mayıs 2009 İ.A 2 I. GENEL BİLGİLER Resmi Adı : Almanya Federal Cumhuriyeti Yönetim Şekli : Parlamenter Demokrasi

Detaylı

İSTANBUL TİCARET ODASI AVRUPA BİRLİĞİ VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ DANİMARKA

İSTANBUL TİCARET ODASI AVRUPA BİRLİĞİ VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ DANİMARKA İSTANBUL TİCARET ODASI AVRUPA BİRLİĞİ VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ DANİMARKA ÜLKE RAPORU E.B. Şubat 2009 2 I. GENEL BİLGİLER Resmi Adı : Danimarka Krallığı Yönetim Şekli : Anayasal Monarşi Coğrafi

Detaylı

DIŞ TİCARET ARAŞTIRMA SERVİSİ

DIŞ TİCARET ARAŞTIRMA SERVİSİ İSTANBUL TİCARET ODASI DIŞ TİCARET ARAŞTIRMA SERVİSİ RUSYA FEDERASYONU ÜLKE RAPORU Güncelleme Tarihi: 9 HAZİRAN 2005 Ülke No: 75, MD I- GENEL BİLGİLER Resmi Adı Yönetim Şekli : Rusya Federasyonu : Federatif

Detaylı

Gümrük Laboratuvar Tahlil ÜCRETLERİ EK-24

Gümrük Laboratuvar Tahlil ÜCRETLERİ EK-24 Gümrük Laboratuvar Tahlil ÜCRETLERİ EK-24 YENİSİ--EK-24 TARİFE POZİSYONU TAHLİLİ YAPACAK LABORATUVAR EŞYANIN TANIMI TAHLİL FİYATI (TL) (KDV dahil) 4. FASIL GIDA 8. FASIL GIDA SÜT ÜRÜNLERİ, KUŞ VE KÜMES

Detaylı

TÜRKİYE İSTATİSTİK KURUMU İzmir Bölge Müdürlüğü 1

TÜRKİYE İSTATİSTİK KURUMU İzmir Bölge Müdürlüğü 1 TÜRKİYE İSTATİSTİK KURUMU İzmir Bölge Müdürlüğü 1 Yıllık durum Aylık trend Ekonomik faaliyetler Başlıca fasıllar Başlıca ülkeler Gümrükler * Bu çalışmada yer alan 2011 ve 2012 yılına ait tüm bilgiler geçicidir.

Detaylı

AVRUPA BİRLİĞİ VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ

AVRUPA BİRLİĞİ VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ AVRUPA BİRLİĞİ VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ AVUSTURYA ÜLKE RAPORU Şubat 2009 B.Ö. AVRUPA BİRLİĞİ VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ 1 I. GENEL BİLGİLER Resmi Adı : Avusturya Cumhuriyeti Yönetim Şekli

Detaylı

GÜNEY KORE EKONOMİK GÖSTERGELER VE TÜRKİYE İLE İLİŞKİLER

GÜNEY KORE EKONOMİK GÖSTERGELER VE TÜRKİYE İLE İLİŞKİLER GÜNEY KORE EKONOMİK GÖSTERGELER VE TÜRKİYE İLE İLİŞKİLER EKONOMİ VE STRATEJİ DANIŞMANLIK HİZMETLERİ, MART 2014 1. GÜNEY KORE VE TÜRKİYE TEMEL GÖSTERGELER Güney Kore 1970 li yıllarda temelini attığı ihracata

Detaylı

GENEL BİLGİLER DIŞ TİCARET BİLGİLERİ

GENEL BİLGİLER DIŞ TİCARET BİLGİLERİ GENEL BİLGİLER Resmi Adı : Tanzanya Birleşik Cumhuriyeti Resmi Dil : Swahili, İngilizce Başkenti : Resmi başkent Dodoma(1 699 000) (de facto olarak Darüsselam); Dar es Selam; ticari başkent (2.498.000)

Detaylı

DIŞ TİCARET ARAŞTIRMA SERVİSİ KOLOMBİYA

DIŞ TİCARET ARAŞTIRMA SERVİSİ KOLOMBİYA İSTANBUL TİCARET ODASI DIŞ TİCARET ARAŞTIRMA SERVİSİ KOLOMBİYA ÜLKE RAPORU Güncelleme Tarihi: Nisan 2005 Ülke No: 480 C.A. I. GENEL BİLGİLER Resmi Adı : Kolombiya Cumhuriyeti Yönetim Şekli : Cumhuriyet

Detaylı

EKONOMİK VE SOSYAL ARAŞTIRMALAR ŞUBESİ

EKONOMİK VE SOSYAL ARAŞTIRMALAR ŞUBESİ İSTANBUL TİCARET ODASI EKONOMİK VE SOSYAL ARAŞTIRMALAR ŞUBESİ AMERİKA BİRLEŞİK DEVLETLERİ ÜLKE RAPORU Güncelleme Tarihi: 21 Ocak 2008 Ülke No: 400, Ş.O. I. GENEL BİLGİLER Resmi Adı : Amerika Birleşik Devletleri

Detaylı

EKONOMİ BAKANLIĞI. UGANDA T.C. Kampala Büyükelçiliği Ticaret Müşavirliği

EKONOMİ BAKANLIĞI. UGANDA T.C. Kampala Büyükelçiliği Ticaret Müşavirliği EKONOMİ BAKANLIĞI UGANDA T.C. Kampala Büyükelçiliği Ticaret Müşavirliği E-mail: kampala@ekonomi.gov.tr Tel: 00 256 414 500 182 Adres: Turkish Embassy Office of the Commercial Counsellor Elgon Terrace Plot

Detaylı

AKTİF YAYINLARI Yayın No: 2

AKTİF YAYINLARI Yayın No: 2 AKTİF YAYINLARI Yayın No: 2 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 Fob İhracat (milyar $) Fob İthalat (milyar $) 2006 2007 2008 2009 2010* 2011* 11,6 15,1 19,1 14,4 16,7 15,9 14,2 18,02 23,1 18,1

Detaylı

GENEL BİLGİLER (2011) Katolik %57,8, Müslüman %2,4, Ortodoks DİN

GENEL BİLGİLER (2011) Katolik %57,8, Müslüman %2,4, Ortodoks DİN T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI 2013 SLOVENYA GENEL BİLGİLER (2011) RESMİ ADI Slovenya Cumhuriyeti BAŞKENT Ljubljana RESMİ DİL Slovence BAĞIMSIZLIK TARİHİ 25 Haziran 1991 AB ÜYELİK TARİHİ 1 Mayıs 2004 AVRO BÖLGESİNE

Detaylı

Başlıca İthal Maddeleri : Petrol yağları, buğday, palm yağı, otomobil, gübre, iş makineleri

Başlıca İthal Maddeleri : Petrol yağları, buğday, palm yağı, otomobil, gübre, iş makineleri Etiyopya ve Seramik Sektörü Bilgi Notu GENEL BİLGİLER Resmi Dil : Amharikçe, Oromo, Tigrinya, Somaliae, İngilizce Başkenti : Addis Ababa Yüzölçümü : 1.127.127 km2 Nüfus : 88,4 Milyon(2013 tahmini Önemli

Detaylı

Otomotiv Sanayii Dış Ticaret Raporu

Otomotiv Sanayii Dış Ticaret Raporu Otomotiv Sanayii Dış Ticaret Raporu Ocak 2015 OSD OICA Üyesidir OSD is a Member of OICA OTOMOTİV SANAYİİNDE DIŞ TİCARET Otomotiv Sanayi Ürünlerini İçeren UİB ve OAİB Verilerine Göre 1 : 1. 2015 yılı Ocak

Detaylı

A. AMERİKA BİRLEŞİK DEVLETLERİ

A. AMERİKA BİRLEŞİK DEVLETLERİ T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI 2013 A. AMERİKA BİRLEŞİK DEVLETLERİ 2. GENEL BİLGİLER TABLOSU (2012) RESMİ ADI : Amerika Birleşik Devletleri BAŞKENTİ : Washington D.C. RESMİ DİL : İngilizce BAĞIMSIZLIK TARİHİ :

Detaylı

CEZAYİR ÜLKE RAPORU 11.11.2015

CEZAYİR ÜLKE RAPORU 11.11.2015 CEZAYİR ÜLKE RAPORU 11.11.2015 YÖNETİCİ ÖZETİ Uludağ İhracatçı Birlikleri nin kayıtlarına göre, Bursa dan Cezayir e ihracat yapan 234 firma bulunmaktadır. 30.06.2015 tarihi itibariyle Ekonomi Bakanlığı

Detaylı

DIS TICARET ARASTIRMA SERVISI

DIS TICARET ARASTIRMA SERVISI ISTANBUL TICARET ODASI EKONOMIK VE SOSYAL ARASTIRMALAR SUBESI I R A N ÜLKE ETÜDÜ Güncelleme Tarihi: 08 Agustos 200 ETÜD NO :616 S.O. I- GENEL BILGILER Resmi Adi : Iran Islam Cumhuriyeti Yönetim Sekli :

Detaylı

GÜNCELLEME TARİHİ 11/02/2008

GÜNCELLEME TARİHİ 11/02/2008 3593 İSTANBUL TİCARET ODASI EKONOMİK VE SOSYAL ARAŞTIRMALAR ŞUBESİ GÜNEY AFRİKA ÜLKE RAPORU GÜNCELLEME TARİHİ 11/02/2008 Ülke no :388 Ş.O - 07 I. GENEL BİLGİLER Resmi Adı : Güney Afrika Cumhuriyeti Yönetim

Detaylı

GENEL BİLGİLER DIŞ TİCARET BİLGİLERİ

GENEL BİLGİLER DIŞ TİCARET BİLGİLERİ GENEL BİLGİLER Resmi Dil : İngilizce Başkenti : Akra Yüzölçümü : 238.537 km 2 Nüfus : 25,3 milyon (2012) Önemli Şehirler : Akra, Kumasi, Sekondi-Takoradi, Tamale GSYİH (2012 ) : 36,952 Milyon $ Kişi Başına

Detaylı

AVRUPA BİRLİĞİ VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ

AVRUPA BİRLİĞİ VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ İSTANBUL TİCARET ODASI AVRUPA BİRLİĞİ VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ HOLLANDA ÜLKE RAPORU Şubat 2009 Hazırlayan: Özlem Kılıç 2 I. GENEL BİLGİLER Resmi Adı : Hollanda Krallığı Yönetim Şekli : Parlamenter

Detaylı

AVRUPA BİRLİĞİ VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ

AVRUPA BİRLİĞİ VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ İSTANBUL TİCARET ODASI AVRUPA BİRLİĞİ VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ YUNANİSTAN ÜLKE RAPORU Ocak 2009 T.K. 1 I. GENEL BİLGİLER Resmi Adı : Yunanistan Yönetim Şekli : Parlamenter Demokrasi Coğrafi Konumu

Detaylı

T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI 2013 BREZİLYA

T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI 2013 BREZİLYA T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI 2013 BREZİLYA 1. GENEL BİLGİLER TABLOSU (2012) RESMİ ADI : Brezilya Federal Cumhuriyeti BAŞKENTİ : Brasilia RESMİ DİL : Portekizce DİN : Roman Katolik (% 74), Protestan (% 15), diğer

Detaylı

GENEL BİLGİLER DIŞ TİCARET BİLGİLERİ

GENEL BİLGİLER DIŞ TİCARET BİLGİLERİ GENEL BİLGİLER Resmi Adı : Nijerya Federal Cumhuriyeti Resmi Dil : İngilizce Başkenti : Abuja Yüzölçümü : 923.773 km 2 Nüfus : 155,2 milyon (2011) Önemli Şehirler : Lagos, Kano, Ibadan, Port Harcourt,

Detaylı

T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI

T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI 2013 A. İSRAİL E İLİŞKİN TEMEL BİLGİLER 1. HARİTA 2. GENEL BİLGİLER TABLOSU (2012) BAŞKENTİ RESMİ DİL BAĞIMSIZLIK TARİHİ DEVLET BAŞKANI HÜKÜMET BAŞKANI DİN YÜZÖLÇÜMÜ NÜFUS YILLIK

Detaylı

AVRUPA BİRLİĞİ VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ

AVRUPA BİRLİĞİ VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ AVRUPA BİRLİĞİ VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ BULGARİSTAN ÜLKE RAPORU Şubat 2009 B.Ö. 2 I. GENEL BİLGİLER Resmi Adı : Bulgaristan Cumhuriyeti Yönetim Şekli : Parlamenter Cumhuriyet Coğrafi Konumu : Avrupa

Detaylı

CAM SANAYİİ. Hazırlayan Birsen YILMAZ 2006. T.C. Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığı İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi

CAM SANAYİİ. Hazırlayan Birsen YILMAZ 2006. T.C. Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığı İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi CAM SANAYİİ Hazırlayan Birsen YILMAZ 2006 T.C. Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığı İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi TÜRKİYE'DE ÜRETİM Cam sanayii, inşaat, otomotiv, meşrubat, gıda, beyaz eşya, mobilya,

Detaylı

Otomotiv Sanayii Dış Ticaret Raporu

Otomotiv Sanayii Dış Ticaret Raporu Otomotiv Sanayii Dış Ticaret Raporu Mayıs 2015 OSD OICA Üyesidir OSD is a Member of OICA OTOMOTİV SANAYİİNDE DIŞ TİCARET Otomotiv Sanayi Ürünlerini İçeren UİB Verisine Göre 1 : 1. 2015 yılı Ocak-Mayıs

Detaylı

T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI 2013 DANİMARKA 1/7

T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI 2013 DANİMARKA 1/7 T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI 2013 DANİMARKA 1/7 DANİMARKA YA İLİŞKİN TEMEL BİLGİLER GENEL BİLGİLER RESMİ ADI BAŞKENT RESMİ DİL DEVLET BAŞKANI Danimarka Krallığı Kopenhag Danca 2. Margrethe HÜKÜMET BAŞKANI Helle

Detaylı

İZMİR TİCARET ODASI BELARUS ÜLKE RAPORU

İZMİR TİCARET ODASI BELARUS ÜLKE RAPORU İZMİR TİCARET ODASI BELARUS ÜLKE RAPORU Pınar ÖKSÜZ Dış Ekonomik İlişkiler Müdürlüğü Ağustos 2010 1. GENEL BİLGİLER Ülke adı: Belarus Cumhuriyeti Yönetim biçimi: Cumhuriyet Başkent: Minsk İdari bölümler:

Detaylı

2. GENEL BİLGİLER TABLOSU (2012)

2. GENEL BİLGİLER TABLOSU (2012) T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI 2013 A. MISIR GENEL BİLGİLERİ 1. HARİTA ve BAYRAK 2. GENEL BİLGİLER TABLOSU (2012) Nüfusu : 85 milyon Yüzölçümü : 1.001.450 km 2 Dil : Arapça Din : Sünni Müslüman %90, Kıpti %9,

Detaylı

I. 2011 İlk 1000 İhracatçı Araştırması II. 2012 Değerlendirme III. 2012 İlk Yarı Yıl Faaliyetleri

I. 2011 İlk 1000 İhracatçı Araştırması II. 2012 Değerlendirme III. 2012 İlk Yarı Yıl Faaliyetleri I. 2011 İlk 1000 İhracatçı Araştırması II. 2012 Değerlendirme III. 2012 İlk Yarı Yıl Faaliyetleri I. 2011 İlk 1000 İhracatçı Araştırması 2010 yılında 113,9 milyar dolar olan Türkiye ihracatı, 2011 yılında

Detaylı

İSTANBUL TİCARET ODASI

İSTANBUL TİCARET ODASI İSTANBUL TİCARET ODASI DIŞ TİCARET ARAŞTIRMA SERVİSİ TAYLAND ÜLKE ETÜDÜ Güncelleme Tarihi:13.05.2005 Ülke No:680 I-GENEL BİLGİLER Resmi Adı : Tayland Yönetim Şekli : Anayasal Monarşi Coğrafi Konumu : Güneydoğu

Detaylı

HİDROLİK PNÖMATİK SEKTÖRÜ NOTU

HİDROLİK PNÖMATİK SEKTÖRÜ NOTU HİDROLİK PNÖMATİK SEKTÖRÜ NOTU Akışkan gücü, basınçlı akışkanların, ister sıvı ister gaz halinde olsun, enerjilerinden faydalanarak elde edilen güçtür. Sıvı veya gaz, yada somut olarak su veya hava, ancak

Detaylı

T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI 2013 IRAK CUMHURİYETİ 1 / 6

T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI 2013 IRAK CUMHURİYETİ 1 / 6 T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI 2013 IRAK CUMHURİYETİ 1 / 6 RESMİ ADI BAŞKENTİ RESMİ DİL DEVLET BAŞKANI BAŞBAKAN DİN GENEL BİLGİLER - 2012 : Irak Cumhuriyeti : Bağdat : Arapça, Kürtçe (Kürt Bölgelerinde) : Celal

Detaylı

İSTANBUL TİCARET ODASI AVRUPA BİRLİĞİ VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ

İSTANBUL TİCARET ODASI AVRUPA BİRLİĞİ VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ İSTANBUL TİCARET ODASI AVRUPA BİRLİĞİ VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ MALTA ÜLKE RAPORU Mayıs 2009 İ.A. I. GENEL BİLGİLER 2 Resmi Adı : Malta Cumhuriyeti Yönetim Şekli : Parlamenter demokrasi Coğrafi

Detaylı

2015 OCAK DIŞ TİCARET RAPORU

2015 OCAK DIŞ TİCARET RAPORU 2015 OCAK DIŞ TİCARET RAPORU ATSO DIŞ TİCARET SERVİSİ *Tablo ve listeler TİM ve TUİK istatistikleri ihracat ve ithalat verilerine göre ATSO- Dış Ticaret Servisi tarafından derlenmiştir. 2015 OCAK / TÜRKİYE

Detaylı

AVRUPA BİRLİĞİ VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ

AVRUPA BİRLİĞİ VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ AVRUPA BİRLİĞİ VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ İSPANYA ÜLKE RAPORU Mayıs 2009 Hazırlayan: Özlem Kılıç 2 I. GENEL BİLGİLER Resmi Adı : İspanya Krallığı Yönetim Şekli : Parlamenter Monarşi Coğrafi Konumu

Detaylı

PORTEKİZ ÜLKE NOTU & MAKİNE VE AKSAMLARI DIŞ TİCARETİ

PORTEKİZ ÜLKE NOTU & MAKİNE VE AKSAMLARI DIŞ TİCARETİ PORTEKİZ ÜLKE NOTU & MAKİNE VE AKSAMLARI DIŞ TİCARETİ A. GENEL BİLGİLER Temel Sosyal Göstergeler Portekiz, ya da resmî adıyla Portekiz Cumhuriyeti (Portekizce: República Portuguesa) Avrupa nın güneybatısında

Detaylı

Resmi Adı : Sudan Cumhuriyeti (Güney tarafı 9 Temmuz 2011 tarihinde Kuzey den ayrılarak Güney Sudan Cumhuriyeti ni oluşturmuştur)

Resmi Adı : Sudan Cumhuriyeti (Güney tarafı 9 Temmuz 2011 tarihinde Kuzey den ayrılarak Güney Sudan Cumhuriyeti ni oluşturmuştur) Sudan ve Seramik Sektörü Bilgi Notu GENEL BİLGİLER Resmi Adı : Sudan Cumhuriyeti (Güney tarafı 9 Temmuz 2011 tarihinde Kuzey den ayrılarak Güney Sudan Cumhuriyeti ni oluşturmuştur) Resmi Dil : Arapça (resmi

Detaylı

RUANDA ÜLKE RAPORU 15.10.2015

RUANDA ÜLKE RAPORU 15.10.2015 RUANDA ÜLKE RAPORU 15.10.2015 YÖNETİCİ ÖZETİ Uludağ İhracatçı Birlikleri nin kayıtlarına göre, Bursa dan Ruanda ya ihracat yapan 1 firma bulunmaktadır. (AHENK KOZMETİK İÇ VE DIŞ TİC. A.Ş) 30.06.2015 tarihi

Detaylı

Otomotiv Sanayii Dış Ticaret Raporu

Otomotiv Sanayii Dış Ticaret Raporu Otomotiv Sanayii Dış Ticaret Raporu Kasım 2015 OSD OICA Üyesidir OSD is a Member of OICA OTOMOTİV SANAYİİNDE DIŞ TİCARET Otomotiv Sanayi Ürünlerini İçeren UİB Verisine Göre 1 : 1. 2015 yılı Ocak-Kasım

Detaylı

GENEL EKONOMİK GÖSTERGELER (2009)

GENEL EKONOMİK GÖSTERGELER (2009) BANGLADEŞ GENEL EKONOMİK GÖSTERGELER (2009) GSYİH 89,4 milyar $ KİŞİ BAŞINA GSYİH 599 $ GSYİH BÜYÜME HIZI % 5,7 İHRACAT 15 milyar $ İTHALAT 19,7 milyar $ ENFLASYON ORANI 5,1 DIŞ BORÇ 21,8 milyar $ TOPLAM

Detaylı

ASEAN (GÜNEYDOĞU ASYA ÜLKELERİ İŞ BİRLİĞİ ÖRGÜTÜ) ÜLKELERİ & MAKİNE VE AKSAMLARI DIŞ TİCARETİ. Ülke Profili

ASEAN (GÜNEYDOĞU ASYA ÜLKELERİ İŞ BİRLİĞİ ÖRGÜTÜ) ÜLKELERİ & MAKİNE VE AKSAMLARI DIŞ TİCARETİ. Ülke Profili ASEAN (GÜNEYDOĞU ASYA ÜLKELERİ İŞ BİRLİĞİ ÖRGÜTÜ) ÜLKELERİ & MAKİNE VE AKSAMLARI DIŞ TİCARETİ Genel Bilgiler Ülke Profili 8 Ağustos 1967 yılında, ASEAN (Bangkok) Deklarasyonu ile kurulan ASEAN" Güneydoğu

Detaylı

2015 AĞUSTOS DIŞ TİCARET BÜLTENİ 30 Eylül 2015

2015 AĞUSTOS DIŞ TİCARET BÜLTENİ 30 Eylül 2015 2015 AĞUSTOS DIŞ TİCARET BÜLTENİ 30 Eylül 2015 Ağustos 2015 Dış ticaret istatistiklerine ilişkin veriler Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından 30 Eylül 2015 tarihinde yayımlandı. TÜİK, Gümrük ve

Detaylı

SEKTÖRÜN TANIMI TÜRKİYE KOZMETİK ÜRÜNLERİ SEKTÖRÜ

SEKTÖRÜN TANIMI TÜRKİYE KOZMETİK ÜRÜNLERİ SEKTÖRÜ SEKTÖRÜN TANIMI Gümrük Tarife İstatistik Pozisyon Kodları (G.T.İ.P) esas alınarak oluşturulan Kozmetik ve Kişisel Bakım Ürünleri Gümrük Tarife İstatistik Pozisyon Kodları (G.T.İ.P) ve ürün tanımları aşağıda

Detaylı

T.C. BAKÜ BÜYÜKELÇİLİĞİ TİCARET MÜŞAVİRLİĞİ

T.C. BAKÜ BÜYÜKELÇİLİĞİ TİCARET MÜŞAVİRLİĞİ BİLGİLENDİRME TOPLANTISI (KARS, ARDAHAN, IĞDIR, AĞRI) T.C. BAKÜ BÜYÜKELÇİLİĞİ TİCARET MÜŞAVİRLİĞİ 14-15 MAYıS 2012 2 1. Azerbaycan Cumhuriyeti SUNUM PLANı Ekonomik ve Sosyal Göstergeler Enerji Kaynakları

Detaylı

MAKEDONYA ÜLKE NOTU & MAKİNE VE AKSAMLARI DIŞ TİCARETİ

MAKEDONYA ÜLKE NOTU & MAKİNE VE AKSAMLARI DIŞ TİCARETİ MAKEDONYA ÜLKE NOTU & MAKİNE VE AKSAMLARI DIŞ TİCARETİ Makedonya, Orta ve Doğu Avrupa yı Güney ve Güneydoğu Avrupa ile bağlayan önemli ulaşım yollarının kesiştiği bir noktada bulunan ve Dünya Bankası tanımlamalarına

Detaylı

Şubat 2009 Hazırlayan: Özlem Kılıç

Şubat 2009 Hazırlayan: Özlem Kılıç İSTANBUL TİCARET ODASI AVRUPA BİRLİĞİ VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ HIRVATİSTAN ÜLKE RAPORU Şubat 2009 Hazırlayan: Özlem Kılıç 2 I. GENEL BİLGİLER Resmi Adı : Hırvatistan Cumhuriyeti Yönetim Şekli :

Detaylı

2013/ 2014 (%) 3301 Uçucu Yağlar 3.727.592 4.017.602 4.524.926 12,63 3,97

2013/ 2014 (%) 3301 Uçucu Yağlar 3.727.592 4.017.602 4.524.926 12,63 3,97 KOZMETİK SEKTÖRÜ HS No: 3301,3302, 3303, 3304, 3305, 3306, 3307 DÜNYA TİCARETİ Dünya kozmetik ürünler ihracatında ilk sırada güzellik/makyaj ve cilt bakımı için müstahzarları oluşturmaktadır. Bu ürün grubunun

Detaylı

GENEL BİLGİLER. Lizbon. Portekizce (resmi), Mirandezce (resmi, ancak yerel kullanım) DEVLET BAŞKANI Anibal CAVACO SİLVA (9 Mart 2006)

GENEL BİLGİLER. Lizbon. Portekizce (resmi), Mirandezce (resmi, ancak yerel kullanım) DEVLET BAŞKANI Anibal CAVACO SİLVA (9 Mart 2006) T.C. EKONOMİ BAKANLIĞI 201 PORTEKİZ GENEL BİLGİLER RESMİ ADI Portekiz Cumhuriyeti BAŞKENT Lizbon RESMİ DİL Portekizce (resmi), Mirandezce (resmi, ancak yerel kullanım) DEVLET BAŞKANI Anibal CAVACO SİLVA

Detaylı

SUDAN ÜLKE RAPORU Ağustos 2013 A.Ç.

SUDAN ÜLKE RAPORU Ağustos 2013 A.Ç. SUDAN ÜLKE RAPORU Ağustos 2013 A.Ç. 1 I. GENEL BİLGİLER Resmi Adı : Sudan Cumhuriyeti Yönetim Şekli : Cumhuriyet Coğrafi Konumu : Sudan bir Ortadoğu ve Kuzey Afrika ülkesi olup kuzeyinde Mısır, doğusunda

Detaylı

PAKİSTAN PLASTİK VE PLASTİK İŞLEME MAKİNELERİ DIŞ TİCARETİ. Barbaros Demirci Genel Müdür - PAGEV

PAKİSTAN PLASTİK VE PLASTİK İŞLEME MAKİNELERİ DIŞ TİCARETİ. Barbaros Demirci Genel Müdür - PAGEV PAKİSTAN PLASTİK VE PLASTİK İŞLEME MAKİNELERİ DIŞ TİCARETİ EKONOMİK DURUM : Barbaros Demirci Genel Müdür - PAGEV Pakistan, 176,3 milyon nüfusu ve % 2,1 nüfus artış hızı ile dünyanın nüfus açısından ilk

Detaylı

İSTANBUL TİCARET ODASI EKOMOMİK VE SOSYAL ARAŞTIRMALAR ŞUBESİ

İSTANBUL TİCARET ODASI EKOMOMİK VE SOSYAL ARAŞTIRMALAR ŞUBESİ İSTANBUL TİCARET ODASI EKOMOMİK VE SOSYAL ARAŞTIRMALAR ŞUBESİ K A N A D A ÜLKE RAPORU Güncelleme Tarihi: 15 Eylül 2008 Ülke No: 404 Şaban Oruç -45 I- GENEL BİLGİLER Resmi Adı : Kanada Yönetim Şekli : Parlamenter

Detaylı

EKONOMİ BAKANLIĞI. KAMERUN T.C. Yaounde Büyükelçiliği Ticaret Müşavirliği

EKONOMİ BAKANLIĞI. KAMERUN T.C. Yaounde Büyükelçiliği Ticaret Müşavirliği EKONOMİ BAKANLIĞI KAMERUN T.C. Yaounde Büyükelçiliği Ticaret Müşavirliği E-mail: yaounde@ekonomi.gov.tr Tel:00 237 22 21 80 23 Adres: Turkish Embassy Office Boulevard de l'urss 1782 B.P. 35155 Bastos-Yaounde-CAMEROUN

Detaylı

KONYA DIŞ TİCARET BÜLTENİ

KONYA DIŞ TİCARET BÜLTENİ HABER BÜLTENİ 4.3.213 Sayı 12 Konya Ticaret Odası (KTO) tarafından Türkiye İstatistik Kurumu (TUİK) ve Türkiye İhracatçılar Meclisi (TİM) nden alınan verilere dayalı olarak Konya nın dış ticaretinin durumu

Detaylı

EKONOMİK GELİŞMELER Mart - 2011

EKONOMİK GELİŞMELER Mart - 2011 EKONOMİK GELİŞMELER Mart - 2011 AR-GE MÜDÜRLÜĞÜ TÜRKİYE ESNAF VE SANATKARLARI KONFEDERASYONU EKONOMİK RAPOR - MART 2011 İÇİNDEKİLER... 1 GAYRİ SAFİ YURTİÇİ HASILA (GSYH)... 2 İSTİHDAM - İŞSİZLİK VE İŞGÜCÜ

Detaylı

EKONOMİK GELİŞMELER Ağustos - 2011

EKONOMİK GELİŞMELER Ağustos - 2011 EKONOMİK GELİŞMELER Ağustos - 2011 AR-GE MÜDÜRLÜĞÜ TÜRKİYE ESNAF VE SANATKARLARI KONFEDERASYONU EKONOMİK RAPOR AĞUSTOS 2011 İÇİNDEKİLER... 1 GAYRİ SAFİ YURTİÇİ HASILA (GSYH)... 2 İSTİHDAM - İŞSİZLİK VE

Detaylı

4. Ünite ÜRETTİKLERİMİZ

4. Ünite ÜRETTİKLERİMİZ 4. Ünite ÜRETTİKLERİMİZ Ekonomi: İnsanların geçimlerini sürdürmek için yaptıkları her türlü üretim, dağıtım, pazarlama ve tüketim faaliyetlerinin ilke ve yöntemlerini inceleyen bilim dalına ekonomi denir.

Detaylı

2012 SINAVLARI İÇİN GÜNCEL EKONOMİ ÇALIŞMA SORULARI. (40 Test Sorusu)

2012 SINAVLARI İÇİN GÜNCEL EKONOMİ ÇALIŞMA SORULARI. (40 Test Sorusu) ZİRAAT BANKASI 2012 SINAVLARI İÇİN GÜNCEL EKONOMİ ÇALIŞMA SORULARI (40 Test Sorusu) 1 ) Aşağıdakilerden hangisi bir kredi derecelendirme kuruluşudur? A ) FED B ) IMF C ) World Bank D ) Moody's E ) Bank

Detaylı

SIRBİSTAN ÜLKE RAPORU 05.03.2015

SIRBİSTAN ÜLKE RAPORU 05.03.2015 SIRBİSTAN ÜLKE RAPORU 05.03.2015 SIRBİSTAN ÜLKE RAPORU 05.03.2015 YÖNETİCİ ÖZETİ Uludağ İhracatçı Birlikleri nin kayıtlarına göre, Bursa dan Sırbistan a ihracat yapan 210 firma bulunmaktadır. 31.12.2014

Detaylı

Değişen Dünyada Güçlü İşletmeler Olmak. GİRİŞİM EĞİTİM ve DANIŞMANLIK MERKEZİ

Değişen Dünyada Güçlü İşletmeler Olmak. GİRİŞİM EĞİTİM ve DANIŞMANLIK MERKEZİ Değişen Dünyada Güçlü İşletmeler Olmak GİRİŞİM EĞİTİM ve DANIŞMANLIK MERKEZİ DIYARBAKıR ın İÇİNDE BULUNDUĞU EKONOMİK ORTAM 2 DIYARBAKıR GENEL BİLGİLER Nüfus Diyarbakır: 1.607.437 Türkiye:76.667.864 KOBİ

Detaylı

GENEL BİLGİLER DIŞ TİCARET BİLGİLERİ

GENEL BİLGİLER DIŞ TİCARET BİLGİLERİ GENEL BİLGİLER Resmi Adı : Senegal Cumhuriyeti Resmi Dil : Fransızca Başkenti : Dakar Yüzölçümü : 196.161 km 2 Nüfus : 12,9 milyon (2010) Önemli Şehirler : Thies, Mbour, Kaolack GSYİH (2012 ) : 12.804

Detaylı

CAPE VERDE CUMHURİYETİ ÜLKE PROFİLİ

CAPE VERDE CUMHURİYETİ ÜLKE PROFİLİ CAPE VERDE CUMHURİYETİ ÜLKE PROFİLİ Hazırlayan: Ümit SEVİM Uzman T.C. Ekonomi Bakanlığı İhracat Genel Müdürlüğü 2015 İÇİNDEKİLER 1. TEMEL SOSYAL GÖSTERGELER... 3 2. TEMEL EKONOMİK GÖSTERGELER... 3 3. DIŞ

Detaylı

Kuruluş 843 (Verdun Anlaşması) ( 1958 Cumhuriyet ) Tarım %1,8, Endüstri %19,3, Hizmetler %78,9

Kuruluş 843 (Verdun Anlaşması) ( 1958 Cumhuriyet ) Tarım %1,8, Endüstri %19,3, Hizmetler %78,9 FRANSA ÜLKE BÜLTENİ Başkent Resmi Dil(ler) Yönetim Biçimi Cumhurbaşkanı Başbakan Paris Fransızca Parlamenter Başkanlık Tipi Cumhuriyet Nicolas Sarkozy François Fillon Kuruluş 843 (Verdun Anlaşması) ( 1958

Detaylı

GÜNEY AFRİKA CUMHURİYETİ ÜLKE RAPORU

GÜNEY AFRİKA CUMHURİYETİ ÜLKE RAPORU GÜNEY AFRİKA CUMHURİYETİ ÜLKE RAPORU Temmuz 2013 A.Ç. 1 I. GENEL BİLGİLER Resmi Adı : Güney Afrika Cumhuriyeti Yönetim Şekli : Parlamenter Cumhuriyet Coğrafi Konumu : Afrika kıtasının en güneyinde yer

Detaylı

EKONOMİK GELİŞMELER Temmuz - 2011

EKONOMİK GELİŞMELER Temmuz - 2011 EKONOMİK GELİŞMELER Temmuz - 2011 AR-GE MÜDÜRLÜĞÜ TÜRKİYE ESNAF VE SANATKARLARI KONFEDERASYONU EKONOMİK RAPOR TEMMUZ 2011 İÇİNDEKİLER... 1 GAYRİ SAFİ YURTİÇİ HASILA (GSYH)... 2 İSTİHDAM - İŞSİZLİK VE İŞGÜCÜ

Detaylı

İZMİR TİCARET ODASI GÜNEY AFRİKA CUMHURİYETİ ÜLKE RAPORU

İZMİR TİCARET ODASI GÜNEY AFRİKA CUMHURİYETİ ÜLKE RAPORU İZMİR TİCARET ODASI GÜNEY AFRİKA CUMHURİYETİ ÜLKE RAPORU ULUSLARARASI İLİŞKİLER MÜDÜRLÜĞÜ ARALIK 2014 Hazırlayan: Zeynep Küheylan Uluslararası İlişkiler Müdürlüğü Uzman Yardımcısı TEMEL BİLGİLER Ülke Adı:

Detaylı

LĠBYA ARAP HALK SOSYALĠST CEMAHĠRĠYESĠ. : Albay Muammar Abu Minyar Al_Kaddafi

LĠBYA ARAP HALK SOSYALĠST CEMAHĠRĠYESĠ. : Albay Muammar Abu Minyar Al_Kaddafi I. ÜLKE BĠLGĠLERĠ LĠBYA ARAP HALK SOSYALĠST CEMAHĠRĠYESĠ Başkenti : Tripoli Yönetim Şekli : Cumhuriyet Devlet Başkanı : Albay Muammar Abu Minyar Al_Kaddafi Yüzölçümü : 1.759.540 km² Nüfusu : 6.3 (2008

Detaylı

2006 yılında 79 milyarı ihracat olmak üzere toplam 203.4 milyar dolar dış ticaret hacmi hedefleniyor.

2006 yılında 79 milyarı ihracat olmak üzere toplam 203.4 milyar dolar dış ticaret hacmi hedefleniyor. İzmir, Ege Bölgesi ve Türkiye'nin Dış Ticaret Ürün Kompozisyonu 2005 Ahmet KARAYİĞİT 1. GİRİŞ Dünya Ticaret Örgütünün yayınladığı Dünya Ticaret Raporu 2005 e göre Türkiye, toplam dünya ihracatı içinde

Detaylı

DOĞRUDAN YABANCI YATIRIM

DOĞRUDAN YABANCI YATIRIM Invest in DOĞRUDAN YABANCI YATIRIM Türkiye de Doğrudan Yabancı Yatırımın Gelişimi Makroekonomik anlamda küresel ekonomiye uyumu sağlayan yapısal reformlar, bir yandan Türkiye yi doğrudan yabancı yatırım

Detaylı

Türkiye Geneli 2014 Yılı Sektörel Bazda İhracat Rakamları Değerlendirmesi

Türkiye Geneli 2014 Yılı Sektörel Bazda İhracat Rakamları Değerlendirmesi 3-4 Türkiye Geneli 2014 Yılı Sektörel Bazda İhracat Rakamları Değerlendirmesi 5 Demir ve Demir Dışı Metaller-Çelik Sektörü 2014 Yılı İhracatında Ürün Grubu Değerlendirmesi 6 Demir ve Demir Dışı Metaller-Çelik

Detaylı

1. SRO-Haramain Hızlı Tren Ağı (HHR): 1. Aşama: 1&2. Paket

1. SRO-Haramain Hızlı Tren Ağı (HHR): 1. Aşama: 1&2. Paket DEMİRYOLU PROJELERİ 1. SRO-Mekke Tek Hattı Suudi Demiryolları Organizasyonu (SRO), BAE de yapılmakta olan Dubai Metrosu benzeri olan Al Mashaaer Al Mugaddassah Metro Project olarak da bilinen tek hatlı

Detaylı

TÜRKİYE PLASTİK HAMMADDE VE MAMUL SEKTÖR RAPORU ( 2012 YILI 6 AYLIK KESİN ve 2012 YILI TAHMİNİ DEĞERLENDİRMESİ )

TÜRKİYE PLASTİK HAMMADDE VE MAMUL SEKTÖR RAPORU ( 2012 YILI 6 AYLIK KESİN ve 2012 YILI TAHMİNİ DEĞERLENDİRMESİ ) TÜRKİYE PLASTİK HAMMADDE VE MAMUL SEKTÖR RAPORU ( 2012 YILI 6 AYLIK KESİN ve 2012 YILI TAHMİNİ DEĞERLENDİRMESİ ) Hazırlayan : Kimya Mühendisi Neslihan ERGÜN neslihan.ergun@pagev.org.tr 1 PLASTİKLER GTİP

Detaylı