Program Kontrol Komutları. Mikroişlemciler ve Mikrobilgisayarlar 1

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "Program Kontrol Komutları. Mikroişlemciler ve Mikrobilgisayarlar 1"

Transkript

1 Program Kontrol Komutları Mikroişlemciler ve Mikrobilgisayarlar 1

2 Bu başlık, altında incelenecek olan komutlar program akışını oluşan bazı koşullara göre değiştirmektedirler Program akışında meydana gelen değişiklik genellikle bir CMP veya TEST komutuyla yapılan bir testin sonucuna göre gerçekleştirilir Mikroişlemciler ve Mikrobilgisayarlar 2

3 I) Dallanma (Branch) İşlemi JMP (jump) komutu ile belleğin bir bölümünden diğer bir bölümüne program akışı yönlendirilebilir Dallanma işlemi direkt olarak yapılabileceği gibi belli bir koşula göre de yapılabilir Mikroişlemciler ve Mikrobilgisayarlar 3

4 Doğrudan Dallanma JMP komutunun 3 farklı kullanım şekli vardır Bunlar : a)kısa (Short) Dallanma b)yakın (Near) Dallanma c)uzak (Far) Dallanma Mikroişlemciler ve Mikrobilgisayarlar 4

5 JMP SHORT_ADR Op-Code Operand 2 byte JMP NEAR_ADR Aynı Segment İçerisinde Gerçekleştirilen Dallanma Op-Code Adr(LOW) Adr(HIGH) 3 byte JMP FAR_ADR Bir segmentten diğer bir segmente dallanma gerçekleştirir Op-Code OFFSET(LOW) OFFSET(HIGH) SEGMENT(LOW) SEGMENT(HIGH) 5 byte Mikroişlemciler ve Mikrobilgisayarlar 5

6 Dallanma komutu, 16 bit bir saklayıcıyı operand olarak kullanabilir Bu tür dallanma, dolaylı dallanmadır ve saklayıcının içindeki adres dallanma adresi olarak kullanılır Saklayıcının adresi IP a alınır ve program bu adresten itibaren yürütülür Örn: ADD SI,SI ; Tablodaki dallanma adresleri 2 byte lık aralıklarla düzenlenmiştir ADD SI, OFFSET TABLO ; Dallanılacak konumun adresi MOV AX, CS:[SI] ; JMP AX ; Altprograma Dallan TABLO : DW SUB0 DW SUB1 DW SUB2 DW SUB3 Mikroişlemciler ve Mikrobilgisayarlar 6

7 Aynı işlem indisli adresleme kullanılarak da gerçekleştirilebilir ADD SI,SI ADD SI, OFFSET TABLO JMP CS: [SI] ; Tablodaki dallanma adresleri 2 byte lık aralıklarla düzenlenmiştir ; Dallanılacak konumun adresi ; Altprograma Dallan TABLO : DW SUB0 DW SUB1 DW SUB2 DW SUB3 Mikroişlemciler ve Mikrobilgisayarlar 7

8 Koşullu Dallanma Şartlı dallanma komutlarının ilk harfi J ile başlar ve takip eden 1,2 yada 3 harf şartı gösterir Genele olrak JXXX şeklinde gösterilebilir Duruma bağlı olan dallanmalar; İşaret (Sign-S), Sıfır (Zero-Z), Elde (Carry-C), Eşlik (Parity-P) ve taşma (Overflow-O) bayraklarını test ederler Eğer test edilen durum doğru ise, program akışı dallanma komutu ile belirtilen adresten devam eder Eğer durum yanlış ise, dallanma gerçekleşmez ve sıradaki komut icra edilir Mikroişlemciler ve Mikrobilgisayarlar 8

9 Bayrakların Durumunu Test Etmek İçin Kullanılan Koşullu Dallanma Komutlar Mikroişlemciler ve Mikrobilgisayarlar 9

10 İşaretsiz Sayılarda Kullanılan Koşullu Dallanma Komutları Mikroişlemciler ve Mikrobilgisayarlar 10

11 İşaretli Sayılarda Kullanılan Koşullu Dallanma Komutları Mikroişlemciler ve Mikrobilgisayarlar 11

12 ÖRNEK MOV AL, 10 ; AL=Ah MOV BL, 15 ; BL=Fh CMP AL,BL ; JNS TABLO CMP işleminin sonucunda negatif bir değer elde edileceği için S bayrağı kurulur (S=1) Ayrıca ilk 4 bitten barrow oluşacağı ve 8 bitin sonunda da barrow oluşacağı için A ve C bayrakları kurulur Bu durumda dallanma gerçekleşmeyecek ve program bir sonraki komutu yürütecektir TABLO : DW SUB0 DW SUB1 DW SUB2 DW SUB3 Mikroişlemciler ve Mikrobilgisayarlar 12

13 MODEL SMALL STACK32 DATA BUFFER DB BİLGİSAYAR MÜHENDİSLİĞİ,0Ah,0Dh,24h MESAJ DB? CODE ANA PROC TEKRAR: MOV AH,01h ; 21 nolu interruptın 01 nolu fonksiyonu klavyeden karakter okur ANA ENDP INT 21h ; Okunan karakterin ASCII karşılığı AL kaydedicisindedir MOV MESAJ[SI],AL; Karakter DS:MESAJ alanına sırasıyla yerleştiriliyor INC SI CMP AL, 30h ; Girilen karakter 0 mı? (0 ın ASCII karşılığı 30h) JNZ TEKRAR; Sıfır olana kadar döngü icra edilecek DEC SI ; MOV MESAJ[SI],24h; En son girilen 0 karakteri string sonu karakteri ile değiştiriliyor MOV DX, OFFSET MESAJ MOV AH, 09h INT 21h MOV AH,4Ch INT 21h END ANA Mikroişlemciler ve Mikrobilgisayarlar 13

14 LOOP Komutu Loop komutu CX saklayıcısını azaltma ile duruma bağlı dallanma işlemlerinin birleşimidir Her seferinde CX saklayıcısı 1 azaltılır CX=0 olduğu durumda döngüden çıkılarak normal akış sırası takip edilir MOV SI, OFFSET BLOCK1 TEKRAR: MOV DI, OFFSET BLOCK2 MOV CX,100 LODSW ; Block1 den veri okunmakta (DS:SI in işaret ettiği yerden) ADD AX, ES:[DI]; Block2 verisi ile topla STOSW; ES:[DI] ile belirtilen Block2 bölgesinde sakla LOOP TEKRAR Mikroişlemciler ve Mikrobilgisayarlar 14

15 II)ALTPROGRAMLAR (SUBROUTINES) Altprogram hafıza alanından tasarruf sağlar ve altprogramlar içeren bir programı yazmak daha az zaman aldığı için kod yazımını kolaylaştırır Altprogram ile ana program arasındaki parametre aktarımı, alt program çağırma (CALL) ve geri dönüş (RET) işlemlerinde fazladan zaman gerektirir Bir altprogram CALL komutu ile çağırılırken, yığın (Stack) hafıza, CALL komutundan sonraki komutun adresini saklamada kullanılırret komutu ile yığından okunan dönüş adresinden itibaren program çalışmasına devam eder Mikroişlemciler ve Mikrobilgisayarlar 15

16 Altprogram yazılırken PROC direktifi ile başlar ve ENDP direktifi ile son bulur Bu yapı, bir altprogramı diğerlerinden ayrılmasını sağlar PROC direktifi, altprogramın tipini belirten NEAR (segment içi) veya FAR (segmentler arası) direktifini takip eder SUB0 PROC NEAR RET SUB0 ENDP SUB1 PROC FAR RET SUB1 ENDP Mikroişlemciler ve Mikrobilgisayarlar 16

17 SUB0 PROC NEAR RET Opcode(C3h) SUB0 ENDP SUB1 PROC FAR RET Opcode(CBh) SUB1 ENDP İki altprogram arasındaki fark, assembler tarafından RET komutu için üretilen op-code da bulunur Yakın RET, yığından 16 bitlik bir sayı çeker ve bunu geri dönebilmek için IP e yerleştirir Uzak RET, yığından 32 bitlik bir sayı çeker ve bunu geri dönebilmek için IP ve CS e yerleştirir Mikroişlemciler ve Mikrobilgisayarlar 17

18 CALL Komutu CALL komutu program akışını bir program akışını bir altprograma aktarır Bu komutun JMP komutundan farkı, bir CALL komutu yürütülürken geri dönüş adresi otomatik olarak yığında saklanır Altprogram sonundaki RET komutuyla bu dönüş adresi yığından çekilir CALL NEAR_ADR Op-Code Adr(LOW) Adr(HIGH) 3 byte CALL FAR_ADR Altprogramın farklı bir segmette olması durumunda Op-Code OFFSET(LOW) OFFSET(HIGH) SEGMENT(LOW) SEGMENT(HIGH) 5 byte Mikroişlemciler ve Mikrobilgisayarlar 18

19 CALL komutu bir saklayıcı operand olarak kullanılabilir Örn: CALL BX ; Bu komutta ilk önce o anki IP değeri yığına aktarılır ve BX registerindeki ofset adres, o anki CS de bulunan bir altprogram çağırımı için IP a yerleştirilir Mikroişlemciler ve Mikrobilgisayarlar 19

20 Dolaylı hafıza adresi kullanarak da bir altprogramın çağrılması mümkündür TABLO: DW SUB0 ADD DI,DI DW SUB1 MOV BX, OFFSET TABLO ; Tablonun başlangıcına işaret etmekte CALL CS:[BX+DI] ; Alt programın çağrımı SUB0 PROC NEAR RET SUB0 ENDP SUB1 PROC NEAR RET SUB0 ENDP Burada CS alanında bulunan alt programlara erişilmektedir Eğer ki; CALL FAR PTR [SI] gibi bir ifade kullanılsaydı DS alanında SI ile işaretli 32 bitlik bir adres okunur ve bu adrese ile belirtilen yere dallanılarak alt program icra edilir Mikroişlemciler ve Mikrobilgisayarlar 20

21 RET Komutu RET komutu, yığın hafızadan, yakın dönüş için 16 bit bir sayı veya uzak dönüş için 32 bit sayı geri çeker Bu sayıyı; yakın dönüşte IP saklayıcısına, uzak dönüşte ise IP ve CS çiftine yerleştirir Mikroişlemciler ve Mikrobilgisayarlar 21

22 III)Kesmeler (Interrupts) Sistemde meydana gelen kesmeleri 3 farklı incelemek mümkündür Bunlar ; kategori altında a)donanımsal Kesmeler b)içsel Kesmeler c)yazılım Kesmeleri Mikroişlemciler ve Mikrobilgisayarlar 22

23 Donanımsal Kesmeler Yazılım kesmeleri programcı tarafından çağırılırken donanım kesmeleri elektriksel yolla çağırılmaktadırher mikro işlemcinin ve mikro denetleyicinin donanım kesmesi için bir INT ucu vardır Bu INT ucu aktiflendiğinde (elektriksel olarak 5v ya da 0v gerilimle uygulanması durumunda) mikro işlemci o anda çalıştırılmakta olan koda ara verir ve başka bir kodu uygulamaya başlar Yani bu tur kesmelerde kesmenin oluş mekanizması dışsal ve elektriksel olaylara bağlıdır Bu yolla donanım kesmesi oluşturulmasına IRQ (interrupt request) denir Örn: Klavye üzerindeki bir tuşa basılması Böyle bir durumda CPU, yapmakta olduğu işi bırakıp basılan tuşun değerini değerlendirecektir Bu tür kesmeler, 8259A olarak isimlendirilen elektronik devre yardımıyla kontrol altında tutulur Mikroişlemciler ve Mikrobilgisayarlar 23

24 Sık kullanılan bazı donanımsal kesmeler: Mikroişlemciler ve Mikrobilgisayarlar 24

25 İçsel Kesmeler Mikro işlemcinin bir makine kodunu çalıştırırken problemle karşılaştığında kendi kendisini çağırdığı kesmelerdir Diğer bir deyişle bazı geçersiz program sonuçlarının elde edilmesi halinde CPU nun kendisi tarafından oluşturulmaktadır Örn: 0 ile bölüm şeklindeki bir işlem sonucunda meydana gelen meydana gelen kesme Mikroişlemciler ve Mikrobilgisayarlar 25

26 Yazılımsal Kesmeler Bu tür kesmeler, RAM veya ROM da bulunan alt rutinlerin çağrılmasıyla oluşturulur Programcı tarafından sık sık kullanılırlar Yazılım kesmelerinin normal fonksiyon çağırmalarından işlevsel bir farkı yokturbunlar programcı tarafından yazılan INT hh makine komutuyla koda dahil edilirler Kesme çağırma, uzak CALL komutuna benzer, çünkü geri dönüş adresi (IP/CS) ikilisine sırayla yerleştirilir Mikroişlemciler ve Mikrobilgisayarlar 26

27 Kesme vektörü, mikroişlemci gerçek modda (real mode) çalışırken, hafızanın ilk 1024 byte lık alanında (00000h-003FFh) saklı olan 4 byte lık bir adrestir Dolayısıyla 256 farklı kesme vektörü bulunur Her kesme vektörü, bir kesme hizmet programının adresini oluşturan IP ve CS adresi içerir Kesme Vektörü IP için CS için Hafızada kesme alt programın bulunduğu adresi işaret eder 2 byte 2 byte İlk 32 kesme vektörü (0-31) ve daha sonraki işlemciler için ayrılmıştır Geriye kalan kesme vektörleri (32-355) kullanıcı içindir Ayrılmış olan vektörlerin bazıları, bölme hatası veya programın yürütümü sırasında oluşan hatalar içindir Kod numaraları 32 ile 96 arasında yer alan interrutptlar DOS interruptlarıdır Mikroişlemciler ve Mikrobilgisayarlar 27

28 Mikroişlemciler ve Mikrobilgisayarlar 28

29 Kesme Komutları 3 farklı kesme komutu bulunmaktadır Bunlar: a)int b)into c)int3 Bu komutlar gerçek modda vektör tablosundan (bkz slayt 28) bir vektör okur ve sonra da bu vektörle adreslenen kesme hizmet programını çağırır Korumalı modda ise IDT (Interrrupt Descriptor Table) den bir tanımlayıcı okur Mikroişlemciler ve Mikrobilgisayarlar 29

30 a) INT Komutu Programcının kullanımına sunulan 256 farklı kesme komutu bulunmaktadır INT 21h Komutu (Desimal 33kesme vektörü) Op-code Operand KesmeVektör Tablosu Bellek 0 1 byte 1 byte Kesme Alt Programı 33 IP:CS IRET 4 byte 255 Mikroişlemciler ve Mikrobilgisayarlar 30

31 Kesme vektörünün adresi hesaplanırken, kesme tipi numarası 4 ile çarpılır Örn: 21h x4 = 84h ; Interrupt 21 i kullandığımızda belleğin ilke 1024 bytenın içinden 132 sırada olan (84h) alana gidilecek burada 4 byte lık adres ile belirtilen adrese gidilip kesme altprogramı icra edilecektir INT 21h Komutu (Desimal 33kesme vektörü ve adresi 84h) Bellek KesmeVektör Tablosu Op-code Operand 00000h 1 byte 1 byte Kesme Alt Programı 00084h IP:CS 4 byte IRET 003FFh Mikroişlemciler ve Mikrobilgisayarlar 31

32 Bir yazılım kesmesi yürütüldüğünde aşağıdaki işlemler gerçekleşir: a) Flag registeri stack üzerine push edilir b) Trap bayrağı resetlenir c) Interrupt bayrağı resetlenir d) CS registeri stack üzerine pust edilir e) INT komutu ile kullanılan interrupt numarası 4 ile çağılır ve X olarak gösterilen bir değer elde edilir f) 0000 segmentinin X no lu offsetinde yer alan ikinci word (2 16 bitlik değer) CS registerine aktarılır g) IP registeri stack üzerine push edilir h) X no lu offset de yer alan ilk word (1 16 bitlik değer) IP registerine aktarılır Yazılım kesmeleri, genellikle sistem programlarını çağırmada kullanılır Mikroişlemciler ve Mikrobilgisayarlar 32

33 IRET Daha önce incelenen RET komutundan farklı olarak, IRET komutu ile aşağıdaki işlemler gerçekleştirilir a)ip registerinin eski değeri stack üzerinden pop edilir b)cs registerinin eski değeri stack üzerinden pop edilir c)flag registerinin eski değeri, stack üzerinden pop edilir Korumalı moddaki karşılığı IRETD dir Mikroişlemciler ve Mikrobilgisayarlar 33

34 INTO Taşma (Overflow) durumunda oluşan bir kesmedir Eğer Overflow=0 ise INTO komutu herhangi bir işleme neden olmaz Eğer Overflow=1 ise 4 numaralı kesmeyi çağırır Çalışma mantığı JO (Jump Overlow) komutu ile benzerlik gösterir Mikroişlemciler ve Mikrobilgisayarlar 34

35 CLI ve STI (Clear Interrupt ve Set Interrupt Flag) Bu komutların kullanım amacı, mikroişlemcinin interrupt sinyallerine cevap vermesini veya vermemesini sağlamaktır CLI komutu kullanıldığında I=0 olur ve mikroişlemci NMI(Nonmaskable Interrupts) olarak isimlendirilen interruptların dışındaki hiçbir interrupt isteğine cevap vermeyecektir STI komutu kullanıldığında I=1 olur ve mikroişlemci tekrar gelen interrupt isteklerine cevap verecektir Mikroişlemciler ve Mikrobilgisayarlar 35

Adresleme Modları. Mikroişlemciler ve Mikrobilgisayarlar

Adresleme Modları. Mikroişlemciler ve Mikrobilgisayarlar Adresleme Modları 1 Adresleme Modları İşlenenin nerede olacağını belirtmek için kullanılırlar. Kod çözme aşamasında adresleme yöntemi belirlenir ve işlenenin nerede bulunacağı hesaplanır. Mikroişlemcide

Detaylı

Ders 3 ADRESLEME MODLARI ve TEMEL KOMUTLAR

Ders 3 ADRESLEME MODLARI ve TEMEL KOMUTLAR Ders 3 ADRESLEME MODLARI ve TEMEL KOMUTLAR GÖMÜLÜ PROGRAMLAMA Selçuk Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü 2012-2013 Bahar Dönemi Doç.Dr.Erkan ÜLKER 1 İçerik 1. Adresleme Modları 2. İskelet Program

Detaylı

MTM 305 MĠKROĠġLEMCĠLER

MTM 305 MĠKROĠġLEMCĠLER KARABÜK ÜNĠVERSĠTESĠ TEKNOLOJĠ FAKÜLTESĠ MEKATRONĠK MÜHENDĠSLĠĞĠ BÖLÜMÜ MTM 305 MĠKROĠġLEMCĠLER ArĢ. Gör. Emel SOYLU ArĢ. Gör. Kadriye ÖZ KONTROL KOMUTLARI Program Kontrol Komutları Program akıģını bir

Detaylı

MTM 305 MİKROİŞLEMCİLER

MTM 305 MİKROİŞLEMCİLER KARABÜK ÜNİVERSİTESİ TEKNOLOJİ FAKÜLTESİ MEKATRONİK MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MTM 305 MİKROİŞLEMCİLER Arş. Gör. Emel SOYLU Arş. Gör. Kadriye ÖZ Alt Programlar (Procedure) Büyük programları tek bir kod bloğu

Detaylı

İŞLEMCİ DURUM KAYDEDİCİSİ (PROCESSOR STATUS REGISTER)

İŞLEMCİ DURUM KAYDEDİCİSİ (PROCESSOR STATUS REGISTER) Mikroişlemci içinde yapılan işlemlerin durumlarını programcıya bildiren bir kaydedici mevcuttur. Tüm karar alma mekanizmaları bu kaydedicide gösterilen sonuçlar baz alınarak yapılır. İŞLEMCİ DURUM KAYDEDİCİSİ

Detaylı

MTM 305 MİKROİŞLEMCİLER

MTM 305 MİKROİŞLEMCİLER KARABÜK ÜNİVERSİTESİ TEKNOLOJİ FAKÜLTESİ MEKATRONİK MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MTM 305 MİKROİŞLEMCİLER Arş. Gör. Emel SOYLU Arş. Gör. Kadriye ÖZ Ekran ve Klavye İşlemleri EKRAN İŞLEMLERİ Ekrana yazdırma işlemleri

Detaylı

Sistem Programlama. Kesmeler(Interrupts): Kesme mikro işlemcinin üzerinde çalıştığı koda ara vererek başka bir kodu çalıştırması işlemidir.

Sistem Programlama. Kesmeler(Interrupts): Kesme mikro işlemcinin üzerinde çalıştığı koda ara vererek başka bir kodu çalıştırması işlemidir. Kesmeler(Interrupts): Kesme mikro işlemcinin üzerinde çalıştığı koda ara vererek başka bir kodu çalıştırması işlemidir. Kesmeler çağırılma kaynaklarına göre 3 kısma ayrılırlar: Yazılım kesmeleri Donanım

Detaylı

MTM 305 MİKROİŞLEMCİLER

MTM 305 MİKROİŞLEMCİLER KARABÜK ÜNİVERSİTESİ TEKNOLOJİ FAKÜLTESİ MEKATRONİK MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MTM 305 MİKROİŞLEMCİLER Arş. Gör. Emel SOYLU Arş. Gör. Kadriye ÖZ Basit Giriş/Çıkış Teknikleri IN ve OUT komutları X86 komut kümesi

Detaylı

İSTANBUL TİCARET ÜNİVERSİTESİ BİLGİSAYAR MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MİKROİŞLEMCİLİ SİSTEM LABORATUARI İKİLİ TABANDA ÇOK BAYTLI ÇARPMA

İSTANBUL TİCARET ÜNİVERSİTESİ BİLGİSAYAR MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MİKROİŞLEMCİLİ SİSTEM LABORATUARI İKİLİ TABANDA ÇOK BAYTLI ÇARPMA İSTANBUL TİCARET ÜNİVERSİTESİ BİLGİSAYAR MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MİKROİŞLEMCİLİ SİSTEM LABORATUARI İKİLİ TABANDA ÇOK BAYTLI ÇARPMA Aritmetik işlemler onlu sayı sisteminde yapılabileceği gibi diğer sayı sistemleri

Detaylı

8086 Mikroişlemcisi Komut Seti

8086 Mikroişlemcisi Komut Seti 8086 Mikroişlemcisi Komut Seti X86 tabanlı mikroişlemcilerin icra ettiği makine kodları sabit olmasına rağmen, programlama dillerinin komut ve ifadeleri farklı olabilir. Assembly programlama dilininde

Detaylı

BM-311 Bilgisayar Mimarisi. Hazırlayan: M.Ali Akcayol Gazi Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü

BM-311 Bilgisayar Mimarisi. Hazırlayan: M.Ali Akcayol Gazi Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü BM-311 Bilgisayar Mimarisi Hazırlayan: M.Ali Akcayol Gazi Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü Konular Bilgisayar Bileşenleri Bilgisayarın Fonksiyonu Instruction Cycle Kesmeler (Interrupt lar) Bus

Detaylı

8086 Mikroişlemcisi Komut Seti

8086 Mikroişlemcisi Komut Seti 8086 Mikroişlemcisi Komut Seti SUB ve SBB komutları: SUB (Subtract) yani çıkartma SBB ise borç ile çıkart (SuBtract with Borrow) anlamına gelir. Her iki çıkartma işlemi bir çıkartma sonucu üretmenin yanında

Detaylı

İSTANBUL TİCARET ÜNİVERSİTESİ BİLGİSAYAR MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MİKROİŞLEMCİLİ SİSTEM LABORATUVARI KESMELİ GİRİŞ/ÇIKIŞ

İSTANBUL TİCARET ÜNİVERSİTESİ BİLGİSAYAR MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MİKROİŞLEMCİLİ SİSTEM LABORATUVARI KESMELİ GİRİŞ/ÇIKIŞ İSTANBUL TİCARET ÜNİVERSİTESİ BİLGİSAYAR MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MİKROİŞLEMCİLİ SİSTEM LABORATUVARI KESMELİ GİRİŞ/ÇIKIŞ 8259 PIC (Programmable Interrupt Controller) ve 8086 CPU tümleşik devrelerin sinyal akışı

Detaylı

MTM 305 MĠKROĠġLEMCĠLER

MTM 305 MĠKROĠġLEMCĠLER KARABÜK ÜNĠVERSĠTESĠ TEKNOLOJĠ FAKÜLTESĠ MEKATRONĠK MÜHENDĠSLĠĞĠ BÖLÜMÜ MTM 305 MĠKROĠġLEMCĠLER ArĢ. Gör. Emel SOYLU ArĢ. Gör. Kadriye ÖZ 2 8086 Mimarisi 8086 da bulunan tüm iç register lar ve veri yolları

Detaylı

BM-311 Bilgisayar Mimarisi

BM-311 Bilgisayar Mimarisi 1 BM-311 Bilgisayar Mimarisi Hazırlayan: M.Ali Akcayol Gazi Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü Konular Processor organization Register organization Instruction cycle 2 Processor organization İşlemci

Detaylı

Mikrobilgisayar Mimarisi ve Programlama

Mikrobilgisayar Mimarisi ve Programlama Mikrobilgisayar Mimarisi ve Programlama 2. Hafta Bellek Birimleri ve Programlamaya Giriş Doç. Dr. Akif KUTLU Ders web sitesi: http://www.8051turk.com/ http://microlab.sdu.edu.tr Bellekler Bellekler 0 veya

Detaylı

b) Aritmetik İşlem Komutları

b) Aritmetik İşlem Komutları b) Aritmetik İşlem Komutları Toplama ve Toplama İle İlgili Komutlar Komut. Format İşlem ADD (ADDition) elde CF ADD D, S (D)+(S) (D); ADC (Add with Carry) elde CF ADC D, S (D)+(S)+CF (D); yeni INC (INCrement

Detaylı

Bölüm 5: ARITMETIK VE MANTIK IŞLEM YAPAN KOMUTLAR

Bölüm 5: ARITMETIK VE MANTIK IŞLEM YAPAN KOMUTLAR Bölüm 5: ARITMETIK VE MANTIK IŞLEM YAPAN KOMUTLAR Toplama (Addition) Toplama (ADD) belirtilen iki yazaç veya yazaç ile belleğin içeriğini toplar ve kullanılan adresleme moduna göre sonucu belirtilen yazaca

Detaylı

Mikrobilgisayar Donanımı

Mikrobilgisayar Donanımı KARADENĠZ TEKNĠK ÜNĠVERSĠTESĠ BĠLGĠSAYAR MÜHENDĠSLĠĞĠ BÖLÜMÜ MĠKROĠġLEMCĠ LABORATUARI Mikrobilgisayar Donanımı 1. GiriĢ Bu deneyde 16 bit işlemci mimarisine dayalı 80286 mikroişlemcisini kullanan DIGIAC

Detaylı

JZ TEST3 (7/3) 1 makine çevrimi süresi

JZ TEST3 (7/3) 1 makine çevrimi süresi Bu programda DC motorun devir sayısı hesabı motor diski ile birlikte çalışan optokuplör yardımıyla bulunuyor.motordan geribildirim sinyali optik alıcı ve verici arasına yerleştirilmiş diskin çıkışından

Detaylı

MTM 305 MĠKROĠġLEMCĠLER

MTM 305 MĠKROĠġLEMCĠLER KARABÜK ÜNĠVERSĠTESĠ TEKNOLOJĠ FAKÜLTESĠ MEKATRONĠK MÜHENDĠSLĠĞĠ BÖLÜMÜ MTM 305 MĠKROĠġLEMCĠLER ArĢ. Gör. Emel SOYLU ArĢ. Gör. Kadriye ÖZ Assembly Dili Assembly programlama dili, kullanılan bilgisayar

Detaylı

Von Neumann Mimarisi. Mikroişlemciler ve Mikrobilgisayarlar 1

Von Neumann Mimarisi. Mikroişlemciler ve Mikrobilgisayarlar 1 Von Neumann Mimarisi Mikroişlemciler ve Mikrobilgisayarlar 1 Sayısal Bilgisayarın Tarihsel Gelişim Süreci Babage in analitik makinası (1833) Vakumlu lambanın bulunuşu (1910) İlk elektronik sayısal bilgisayar

Detaylı

Araş. Gör. Abdulkerim ŞENOĞLU Araş. Gör. Mehmet AYAN Araş. Gör İbrahim Kök. BM 310 Mikroişlemciler Dersi Laboratuvarı (LAB2)

Araş. Gör. Abdulkerim ŞENOĞLU Araş. Gör. Mehmet AYAN Araş. Gör İbrahim Kök. BM 310 Mikroişlemciler Dersi Laboratuvarı (LAB2) BM 310 Mikroişlemciler Dersi Laboratuvarı (LAB2) 1ÖN ÇALIŞMA SORUSU Mutlu sayı; bir pozitif tamsayının rakamlarının karesi alınıp topladığımızda ve bu işlemi bir kaç kere gerçekleştirdiğimizde bu kare

Detaylı

MC6800. Veri yolu D3 A11. Adres yolu A7 A6 NMI HALT DBE +5V 1 2. adres onaltılık onluk 0000 0. 8 bit 07FF 2047 0800 2048. kullanıcının program alanı

MC6800. Veri yolu D3 A11. Adres yolu A7 A6 NMI HALT DBE +5V 1 2. adres onaltılık onluk 0000 0. 8 bit 07FF 2047 0800 2048. kullanıcının program alanı GİRİŞ Günümüzde kullanılan bilgisayarların özelliklerinden bahsedilirken duyduğumuz 80386, 80486 Pentium-III birer mikroişlemcidir. Mikroişlemciler bilgisayar programlarının yapmak istediği tüm işlerin

Detaylı

DERS 12 PIC 16F84 ile KESME (INTERRUPT) KULLANIMI İÇERİK

DERS 12 PIC 16F84 ile KESME (INTERRUPT) KULLANIMI İÇERİK DERS 12 PIC 16F84 ile KESME (INTERRUPT) KULLANIMI İÇERİK KESME NEDİR KESME ÇEŞİTLERİ INTCON SAKLAYICISI RBO/INT KESMESİ PORTB (RB4-RB7) LOJİK SEVİYE DEĞİŞİKLİK KESMESİ Ders 12, Slayt 2 1 KESME PIC in bazı

Detaylı

MTM 305 MĠKROĠġLEMCĠLER

MTM 305 MĠKROĠġLEMCĠLER KARABÜK ÜNĠVERSĠTESĠ TEKNOLOJĠ FAKÜLTESĠ MEKATRONĠK MÜHENDĠSLĠĞĠ BÖLÜMÜ MTM 305 MĠKROĠġLEMCĠLER ArĢ. Gör. Emel SOYLU ArĢ. Gör. Kadriye ÖZ Mantıksal Komutlar AND OR XOR NOT TEST And Komutu Yapı olarak AND

Detaylı

Debug Komutları C:\>DEBUG - Çizgi işareti artık debug programının komut kabul etmeye hazır olduğunu belirtmektedir.

Debug Komutları C:\>DEBUG - Çizgi işareti artık debug programının komut kabul etmeye hazır olduğunu belirtmektedir. Debug Komutları Assembly komutlarının nasıl çalıştıklarını deneyerek görmek ve yazılan programların amacına uygun çalışıp çalışmadığını anlamak varsa hatalarını düzeltmek için DOS'un DEBUG.COM isimli programı

Detaylı

Mikroişlemci ve Yapısı. Mikroişlemciler ve Mikrobilgisayarlar

Mikroişlemci ve Yapısı. Mikroişlemciler ve Mikrobilgisayarlar Mikroişlemci ve Yapısı 1 Katmanlı Sistem Yapısı (Machine Levels) Bu kısmın altındaki katmanlara programcı ve kullanıcının erişmesi söz konusu değildir. 2 Assembler Kaynak Kod Assembler Linker ADD D0,D1

Detaylı

MİKROBİLGİSAYAR SİSTEMLERİ. Teknik Bilimler Meslek Yüksekokulu

MİKROBİLGİSAYAR SİSTEMLERİ. Teknik Bilimler Meslek Yüksekokulu MİKROBİLGİSAYAR SİSTEMLERİ Teknik Bilimler Meslek Yüksekokulu Dersin Amacı Mikroişlemciler Mikrodenetleyiciler PIC Mikrodenetleyiciler Micro BASIC Programlama Kullanılacak Programlar MSDOS DEBUG PROTEUS

Detaylı

MTM 305 MĠKROĠġLEMCĠLER

MTM 305 MĠKROĠġLEMCĠLER KARABÜK ÜNĠVERSĠTESĠ TEKNOLOJĠ FAKÜLTESĠ MEKATRONĠK MÜHENDĠSLĠĞĠ BÖLÜMÜ MTM 305 MĠKROĠġLEMCĠLER ArĢ. Gör. Emel SOYLU ArĢ. Gör. Kadriye ÖZ String Komutarı MOVS CMPS SCAS LODS STOS String Komutları MOVS,

Detaylı

http://alikoker.name.tr Assembly Programlama Dili T e m m u z 2 0 0 3

http://alikoker.name.tr Assembly Programlama Dili T e m m u z 2 0 0 3 Assembly Programlama Dili T e m m u z 2 0 0 3 Hazırlayan : Fehmi Noyan İSİ fni18444@gantep.edu.tr fnoyanisi@yahoo.com http://www2.gantep.edu.tr/~fni18444 1 2 Bu dokümanda Intel firmasının 80x86 serisi

Detaylı

Assembly Dili Nedir? Assembly dili biliyorum derken hangi işlemci ve hangi işletim sistemi için olduğunu da ifade etmek gerekir.

Assembly Dili Nedir? Assembly dili biliyorum derken hangi işlemci ve hangi işletim sistemi için olduğunu da ifade etmek gerekir. Assembly Dili Nedir? Assembly dili biliyorum derken hangi işlemci ve hangi işletim sistemi için olduğunu da ifade etmek gerekir. Bunun için X86 PC Assembly dili, Power PC Assembly dili veya 8051 Assembly

Detaylı

EEM 306 Mikroişlemciler ve Lab. Doç.Dr. Mehmet SAĞBAŞ

EEM 306 Mikroişlemciler ve Lab. Doç.Dr. Mehmet SAĞBAŞ EEM 306 Mikroişlemciler ve Lab. Doç.Dr. Mehmet SAĞBAŞ Alt Program Yapısı Alt programın çağrılması Alt program korunur alınır ;Argumanlar R12 R15 registerlarına atanir. call #SubroutineLabel SubroutineLabel:

Detaylı

BİLGİSAYAR MİMARİSİ. Bilgisayar Bileşenleri Ve Programların Yürütülmesi. Özer Çelik Matematik-Bilgisayar Bölümü

BİLGİSAYAR MİMARİSİ. Bilgisayar Bileşenleri Ve Programların Yürütülmesi. Özer Çelik Matematik-Bilgisayar Bölümü BİLGİSAYAR MİMARİSİ Bilgisayar Bileşenleri Ve Programların Yürütülmesi Özer Çelik Matematik-Bilgisayar Bölümü Program Kavramı Bilgisayardan istenilen işlerin gerçekleştirilebilmesi için gereken işlem dizisi

Detaylı

İSTANBUL TİCARET ÜNİVERSİTESİ BİLGİSAYAR MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MİKROİŞLEMCİLİ SİSTEM LABORATUARI MİKROİŞLEMCİLİ A/D DÖNÜŞTÜRÜCÜ

İSTANBUL TİCARET ÜNİVERSİTESİ BİLGİSAYAR MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MİKROİŞLEMCİLİ SİSTEM LABORATUARI MİKROİŞLEMCİLİ A/D DÖNÜŞTÜRÜCÜ İSTANBUL TİCARET ÜNİVERSİTESİ BİLGİSAYAR MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MİKROİŞLEMCİLİ SİSTEM LABORATUARI MİKROİŞLEMCİLİ A/D DÖNÜŞTÜRÜCÜ 1. Giriş Analog işaretler analog donanım kullanılarak işlenebilir. Ama analog

Detaylı

Bildiğiniz gibi programları oluşturan kodlar ve veriler hafızaya yüklendikten sonra işlemci tarafından satırsatır icra edilirler.

Bildiğiniz gibi programları oluşturan kodlar ve veriler hafızaya yüklendikten sonra işlemci tarafından satırsatır icra edilirler. ADRESLEME MODLARI Bildiğiniz gibi programları oluşturan kodlar ve veriler hafızaya yüklendikten sonra işlemci tarafından satırsatır icra edilirler. Ayrıca CPU tüm giriş çıkış işlemlerini de hafızaya erişerek

Detaylı

MİKROBİLGİSAYAR SİSTEMLERİ VE ASSEMBLER

MİKROBİLGİSAYAR SİSTEMLERİ VE ASSEMBLER BÖLÜM 3 INTEL AİLESİNİN 16 BİTLİK MİKROİŞLEMCİLERİ 3.1 8086/8088 MİKROİŞLEMCİSİ 3.1.1 İÇ MİMARİSİ Şekil 3.1 de x86 ailesinin 16-bit çekirdek mimarisinin basitleştirilmiş bir gösterimi verilmiştir. Mikroişlemci

Detaylı

Assembly. Programlama Dili. T e m m u z 2 0 0 3

Assembly. Programlama Dili. T e m m u z 2 0 0 3 Assembly Programlama Dili T e m m u z 2 0 0 3 Hazırlayan : Fehmi Noyan İSİ fni18444@gantep.edu.tr fnoyanisi@yahoo.com http://www2.gantep.edu.tr/~fni18444 1 2 Bu dokümanda Intel firmasının 80x86 serisi

Detaylı

27.10.2011 HAFTA 1 KALICI OLMAYAN HAFIZA RAM SRAM DRAM DDRAM KALICI HAFIZA ROM PROM EPROM EEPROM FLASH HARDDISK

27.10.2011 HAFTA 1 KALICI OLMAYAN HAFIZA RAM SRAM DRAM DDRAM KALICI HAFIZA ROM PROM EPROM EEPROM FLASH HARDDISK Mikroişlemci HAFTA 1 HAFIZA BİRİMLERİ Program Kodları ve verinin saklandığı bölüm Kalıcı Hafıza ROM PROM EPROM EEPROM FLASH UÇUCU SRAM DRAM DRRAM... ALU Saklayıcılar Kod Çözücüler... GİRİŞ/ÇIKIŞ G/Ç I/O

Detaylı

İşletim Sistemlerine Giriş

İşletim Sistemlerine Giriş İşletim Sistemlerine Giriş İşletim Sistemleri ve Donanım İşletim Sistemlerine Giriş/ Ders01 1 İşletim Sistemi? Yazılım olmadan bir bilgisayar METAL yığınıdır. Yazılım bilgiyi saklayabilir, işleyebilir

Detaylı

ÖNEMLİ AÇIKLAMA: Bu derslerdeki sunumların kısa bir özetini göstermek için hazırlanmıştır. Burada türkçeleştirilmemiş olan kısımlar sorulmayacak

ÖNEMLİ AÇIKLAMA: Bu derslerdeki sunumların kısa bir özetini göstermek için hazırlanmıştır. Burada türkçeleştirilmemiş olan kısımlar sorulmayacak ÖNEMLİ AÇIKLAMA: Bu derslerdeki sunumların kısa bir özetini göstermek için hazırlanmıştır. Burada türkçeleştirilmemiş olan kısımlar sorulmayacak manası asla taşınmamalıdır. 1 nolu ders notu da dahil olmak

Detaylı

Linux Assembly Programlamaya Giriş

Linux Assembly Programlamaya Giriş Linux Assembly Programlamaya Giriş Barış Metin Konular gcc / gas / ld Intel ve AT&T söz dizimleri gdb INT 80H C kütüphane fonksiyonları Stack Frame Örnek

Detaylı

DIGIAC 2000 Deney Seti PAT 80286 İŞLEMCİ KARTI :

DIGIAC 2000 Deney Seti PAT 80286 İŞLEMCİ KARTI : DIGIAC 2000 Deney Seti Deney kitinde üç kart vardır. Bunların dışında program yazmayı sağlayacak ve deney kartı ile haberleşmeyi sağlayacak bir bilgisayar (PC) vardır. Bilgisayar üzerinde ayrıca asembler

Detaylı

x86 Ailesi Mikroişlemciler ve Mikrobilgisayarlar

x86 Ailesi Mikroişlemciler ve Mikrobilgisayarlar x86 Ailesi 1 8085A,8088 ve 8086 2 Temel Mikroişlemci Özellikleri Mikroişlemcinin bir defade işleyebileceği kelime uzunluğu Mikroişlemcinin tek bir komutu işleme hızı Mikroişlemcinin doğrudan adresleyebileceği

Detaylı

LCD (Liquid Crystal Display)

LCD (Liquid Crystal Display) LCD (Liquid Crystal Display) LCD ekranlar bize birçok harfi, sayıları, sembolleri hatta Güney Asya ülkelerin kullandıkları Kana alfabesindeki karakterleri de görüntüleme imkanını verirler. LCD lerde hane

Detaylı

KASIRGA -4 Buyruk Tasarımı Belgesi. 30.04.2008 Ankara

KASIRGA -4 Buyruk Tasarımı Belgesi. 30.04.2008 Ankara KASIRGA -4 Buyruk Tasarımı Belgesi 30.04.2008 Ankara 1 İŞLEMLER 00000000 SYSCALL 00000001 HLT 00000010 DEBUG 00000011 CONTINUE S-TİPİ 00000100 NOP 00000101 IN 00000110 OUT 00000111 BRET 00001000 ADD 00001001

Detaylı

16 bitlik işlemciler basit olarak 8 bitlik işlemciler gibi Kaydedici ALU Zamanlama/kontrol

16 bitlik işlemciler basit olarak 8 bitlik işlemciler gibi Kaydedici ALU Zamanlama/kontrol 16 bitlik İşlemciler 16 bitlik işlemciler basit olarak 8 bitlik işlemciler gibi Kaydedici ALU Zamanlama/kontrol Birimlerine sahiptirler. Fakat mimari yapıları çoklu görev (multitasking) ortamına uygun

Detaylı

İSTANBUL TİCARET ÜNİVERSİTESİ BİLGİSAYAR MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MİKROİŞLEMCİLİ SİSTEM LABORATUVARI OLAYLARI ZAMANLAMA

İSTANBUL TİCARET ÜNİVERSİTESİ BİLGİSAYAR MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MİKROİŞLEMCİLİ SİSTEM LABORATUVARI OLAYLARI ZAMANLAMA İSTANBUL TİCARET ÜNİVERSİTESİ BİLGİSAYAR MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MİKROİŞLEMCİLİ SİSTEM LABORATUVARI OLAYLARI ZAMANLAMA İnsanların işlerini bir takvime ve zamana bağlı olarak yürütmesine benzer şekilde, bilgisayarlar

Detaylı

BM-311 Bilgisayar Mimarisi

BM-311 Bilgisayar Mimarisi 1 BM-311 Bilgisayar Mimarisi Hazırlayan: M.Ali Akcayol Gazi Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü Konular Giriş Komut çalıştırma özellikleri Büyük register file kullanımı Compiler tabanlı register

Detaylı

1.BÖLÜM 1.SAYI SİSTEMLERİ

1.BÖLÜM 1.SAYI SİSTEMLERİ 1.BÖLÜM 1.SAYI SİSTEMLERİ Başka bir gezegeni ziyaret etmedikçe, nesneleri ondalık sayılar kullanarak sayarak hayatımızı geçiririz. Matematikçiler ondalık ifadesini 10 tabanında sayma sistemi olarak değerlendirirler.

Detaylı

Ayhan Yüksel. (Son güncelleme: 06.03.2013 Berat Doğan) Tıbbi Enstrumantasyon Tasarım & Uygulamaları (06.03.2013)

Ayhan Yüksel. (Son güncelleme: 06.03.2013 Berat Doğan) Tıbbi Enstrumantasyon Tasarım & Uygulamaları (06.03.2013) ADuC 841 μ-denetleyicisi Ayhan Yüksel (Son güncelleme: 06.03.2013 Berat Doğan) Tıbbi Enstrumantasyon Tasarım & Uygulamaları (06.03.2013) 1 Sunum Planı Mikrodenetleyici ADuC841 mikrodenetleyicisi ADuC 841

Detaylı

DERS 7 PIC 16F84 PROGRAMLAMA İÇERİK. PIC 16F84 örnek programlar Dallanma komutları Sonsuz döngü

DERS 7 PIC 16F84 PROGRAMLAMA İÇERİK. PIC 16F84 örnek programlar Dallanma komutları Sonsuz döngü DERS 7 PIC 16F84 PROGRAMLAMA İÇERİK PIC 16F84 örnek programlar Dallanma komutları Sonsuz döngü Ders 7, Slayt 2 1 PROGRAM 1 RAM bellekte 0x0C ve 0x0D hücrelerinde tutulan iki 8-bit sayının toplamını hesaplayıp

Detaylı

İÇİNDEKİLER 1. KLAVYE... 11 2. KLAVYE RB0... 19 3. KLAVYE RBHIGH... 27 4. 4 DİSPLAY... 31

İÇİNDEKİLER 1. KLAVYE... 11 2. KLAVYE RB0... 19 3. KLAVYE RBHIGH... 27 4. 4 DİSPLAY... 31 İÇİNDEKİLER 1. KLAVYE... 11 Satır ve Sütunlar...11 Devre Şeması...14 Program...15 PIC 16F84 ile 4x4 klavye tasarımını gösterir. PORTA ya bağlı 4 adet LED ile tuş bilgisi gözlenir. Kendiniz Uygulayınız...18

Detaylı

DERS 3 MİKROİŞLEMCİ SİSTEM MİMARİSİ. İçerik

DERS 3 MİKROİŞLEMCİ SİSTEM MİMARİSİ. İçerik DERS 3 MİKROİŞLEMCİ SİSTEM MİMARİSİ İçerik Mikroişlemci Sistem Mimarisi Mikroişlemcinin yürüttüğü işlemler Mikroişlemci Yol (Bus) Yapısı Mikroişlemci İç Veri İşlemleri Çevresel Cihazlarca Yürütülen İşlemler

Detaylı

DIGIAC 2000 Deney Seti PAT 80286 İŞLEMCİ KARTI :

DIGIAC 2000 Deney Seti PAT 80286 İŞLEMCİ KARTI : DIGIAC 2000 Deney Seti DIGIAC 2000 deney seti, çeşitli işlemler gerçekleştirmek üzere tasarlanmış üç adet kart ve hem program yazmak hem de kartlarla haberleşmeyi sağlamak için kullanılacak bir adet bilgisayardan

Detaylı

İSTANBUL TİCARET ÜNİVERSİTESİ BİLGİSAYAR MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MİKROİŞLEMCİLİ SİSTEM LABORATUVARI OLAYLARI ZAMANLAMA

İSTANBUL TİCARET ÜNİVERSİTESİ BİLGİSAYAR MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MİKROİŞLEMCİLİ SİSTEM LABORATUVARI OLAYLARI ZAMANLAMA İSTANBUL TİCARET ÜNİVERSİTESİ BİLGİSAYAR MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MİKROİŞLEMCİLİ SİSTEM LABORATUVARI OLAYLARI ZAMANLAMA İnsanların işlerini bir takvime ve zamana bağlı olarak yürütmesine benzer şekilde, bilgisayarlar

Detaylı

Gelişmiş Fonksiyon Komutu FUN 65 LBL FUN 65 LBL ETİKET. S : Alfa-numerik, 1~6 karakter

Gelişmiş Fonksiyon Komutu FUN 65 LBL FUN 65 LBL ETİKET. S : Alfa-numerik, 1~6 karakter FUN 65 LBL ETİKET FUN 65 LBL S : Alfa-numerik, 1~6 karakter Bu komut, program içerisinde belirli adresleri etiketlemekte kullanılır. CALL komutu ve kesme servisi JUMP komutunun çalışması için hedef adres

Detaylı

KASIRGA 4. GELİŞME RAPORU

KASIRGA 4. GELİŞME RAPORU KASIRGA 4. GELİŞME RAPORU 14.07.2008 Ankara İçindekiler İçindekiler... 2 Giriş... 3 Kasırga Birimleri... 3 Program Sayacı Birimi... 3 Bellek Birimi... 3 Yönlendirme Birimi... 4 Denetim Birimi... 4 İşlem

Detaylı

C Konsol Giriş Çıkış Fonksiyonları

C Konsol Giriş Çıkış Fonksiyonları C Konsol Giriş Çıkış Fonksiyonları Öğr. Gör. M. Ozan AKI Rev 1.0 Stringlerde Özel Karakterler \n : Bir sonraki satırın ilk sütununa git \b : Backspace (önceki karakteri sil) \a : Bip sesi \\ : Ters bölü

Detaylı

MİKROBİLGİSAYAR SİSTEMLERİ VE ASSEMBLER

MİKROBİLGİSAYAR SİSTEMLERİ VE ASSEMBLER BÖLÜM 4 INTEL AİLESİNİN 32 BİTLİK MİKROİŞLEMCİLERİ 4.1 80386 MİKROİŞLEMCİSİ Intel in ilk 32 bitlik mikroişlemcisi 80386 dır.bu işlemci diğer x86 işlemcileri gibi, 8086ve 80286 programlarını hiçbir değişiklik

Detaylı

Bil101 Bilgisayar Yazılımı I. M. Erdem ÇORAPÇIOĞLU Bilgisayar Yüksek Mühendisi

Bil101 Bilgisayar Yazılımı I. M. Erdem ÇORAPÇIOĞLU Bilgisayar Yüksek Mühendisi Bil101 Bilgisayar Yazılımı I Bilgisayar Yüksek Mühendisi Kullanıcıdan aldığı veri ya da bilgilerle kullanıcının isteği doğrultusunda işlem ve karşılaştırmalar yapabilen, veri ya da bilgileri sabit disk,

Detaylı

80X86 SEMBOLİK MAKİNA DİLİ

80X86 SEMBOLİK MAKİNA DİLİ 80X86 SEMBOLİK MAKİNA DİLİ Bu döküman Kaan Aslan ın 1998 yılında C ve Sistem Programcıları Derneği nde vermiş olduğu 80X86 Sembolik Makina Dili kursunda sınıfta tutulmuş notlardan oluşmaktadır. Notlar

Detaylı

1 NEDEN SEMBOLİK MAKİNA DİLİ ÖĞRENİLMELİDİR?...7 1.1 MİKROİŞLEMCİLERİN ÇALIŞMA BİÇİMLERİ...7 1.2 TİPİK BİR RAM İN YAPISI...8 1.

1 NEDEN SEMBOLİK MAKİNA DİLİ ÖĞRENİLMELİDİR?...7 1.1 MİKROİŞLEMCİLERİN ÇALIŞMA BİÇİMLERİ...7 1.2 TİPİK BİR RAM İN YAPISI...8 1. 1 NEDEN SEMBOLİK MAKİNA DİLİ ÖĞRENİLMELİDİR?...7 1.1 MİKROİŞLEMCİLERİN ÇALIŞMA BİÇİMLERİ...7 1.2 TİPİK BİR RAM İN YAPISI...8 1.3 CPU İLE RAM ARASINDAKİ BAĞLANTI...8 1.4 MAKİNA KOMUTU KAVRAMI...9 1.5 MAKİNA

Detaylı

Assembly Programlama

Assembly Programlama Assembly Programlama X86: X86 Intel in ilk mikroişlemcilerinden olan 8086 ile ilgili programlama kurallarını ifade eden bir tanımlamadır. Intel in önemli özelliklerinden biri olan "geriye dönük yazılım

Detaylı

T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI UÇAK BAKIM MİKROİŞLEMCİLER 523EO0014

T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI UÇAK BAKIM MİKROİŞLEMCİLER 523EO0014 T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI UÇAK BAKIM MİKROİŞLEMCİLER 523EO0014 Ankara, 2011 Bu modül, mesleki ve teknik eğitim okul/kurumlarında uygulanan Çerçeve Öğretim Programlarında yer alan yeterlikleri kazandırmaya

Detaylı

9. MERKEZİ İŞLEM BİRİM MODÜLÜ TASARIMI

9. MERKEZİ İŞLEM BİRİM MODÜLÜ TASARIMI 1 9. MERKEZİ İŞLEM BİRİM MODÜLÜ TASARIMI Mikroişlemci temelli sistem donanımının en önemli kısmı merkezi işlem birimi modülüdür. Bu modülü tasarlamak için mikroişlemcinin uç işlevlerinin çok iyi bilinmesi

Detaylı

MEB YÖK MESLEK YÜKSEKOKULLARI PROGRAM GELİŞTİRME PROJESİ. 1. Tipik bir mikrobilgisayar sistemin yapısı ve çalışması hakkında bilgi sahibi olabilme

MEB YÖK MESLEK YÜKSEKOKULLARI PROGRAM GELİŞTİRME PROJESİ. 1. Tipik bir mikrobilgisayar sistemin yapısı ve çalışması hakkında bilgi sahibi olabilme PROGRAMIN ADI DERSIN KODU VE ADI DERSIN ISLENECEGI DÖNEM HAFTALIK DERS SAATİ DERSİN SÜRESİ ENDÜSTRİYEL ELEKTRONİK MİK.İŞLEMCİLER/MİK.DENETLEYİCİLER-1 2. Yıl, III. Yarıyıl (Güz) 4 (Teori: 3, Uygulama: 1,

Detaylı

MTM 305 MĠKROĠġLEMCĠLER

MTM 305 MĠKROĠġLEMCĠLER KARABÜK ÜNĠVERSĠTESĠ TEKNOLOJĠ FAKÜLTESĠ MEKATRONĠK MÜHENDĠSLĠĞĠ BÖLÜMÜ MTM 305 MĠKROĠġLEMCĠLER ArĢ. Gör. Emel SOYLU ArĢ. Gör. Kadriye ÖZ Veri aktarım komutları Komut kümesinde kullanılan kısaltmalar acc

Detaylı

Mikrobilgisayar Sistemleri ve Assembler

Mikrobilgisayar Sistemleri ve Assembler Mikrobilgisayar Sistemleri ve Assembler Bahar Dönemi Öğr.Gör. Vedat MARTTİN Konu Başlıkları Mikrobilgisayar sisteminin genel yapısı,mimariler,merkezi işlem Birimi RAM ve ROM bellek özellikleri ve Çeşitleri

Detaylı

Yrd.Doç.Dr. Celal Murat KANDEMİR. Kodlama (Coding) : Bir nesneler kümesinin bir dizgi (bit dizisi) kümesi ile temsil edilmesidir.

Yrd.Doç.Dr. Celal Murat KANDEMİR. Kodlama (Coding) : Bir nesneler kümesinin bir dizgi (bit dizisi) kümesi ile temsil edilmesidir. Bilgisayar Mimarisi İkilik Kodlama ve Mantık Devreleri Yrd.Doç.Dr. Celal Murat KANDEMİR ESOGÜ Eğitim Fakültesi - BÖTE twitter.com/cmkandemir Kodlama Kodlama (Coding) : Bir nesneler kümesinin bir dizgi

Detaylı

Bellekler. Mikroişlemciler ve Mikrobilgisayarlar

Bellekler. Mikroişlemciler ve Mikrobilgisayarlar Bellekler 1 Bellekler Ortak giriş/çıkışlara, yazma ve okuma kontrol sinyallerine sahip eşit uzunluktaki saklayıcıların bir tümdevre içerisinde sıralanmasıyla hafıza (bellek) yapısı elde edilir. Çeşitli

Detaylı

KESME (INTERRUPT) NEDİR?

KESME (INTERRUPT) NEDİR? KESME (INTERRUPT) NEDİR? Mikro işlemcilerle yeni çalışmaya başlayan çoğu kimseler, interrupt kelimesini duymalarına rağmen, kullanımlarının zor olduğu düşüncesiyle programları içerisinde kullanmaktan çekinirler.

Detaylı

LCD (Liquid Crystal Display )

LCD (Liquid Crystal Display ) LCD (Liquid Crystal Display ) Hafif olmaları,az yer kaplamaları gibi avantajları yüzünden günlük hayatta birçok cihazda tercih edilen Standart LCD paneller +5 V ile çalışır ve genellikle 14 konnektor lü

Detaylı

MANTIK DEVRELERİ HALL, 2002) (SAYISAL TASARIM, ÇEVİRİ, LITERATUR YAYINCILIK) DIGITAL DESIGN PRICIPLES & PRACTICES (3. EDITION, PRENTICE HALL, 2001)

MANTIK DEVRELERİ HALL, 2002) (SAYISAL TASARIM, ÇEVİRİ, LITERATUR YAYINCILIK) DIGITAL DESIGN PRICIPLES & PRACTICES (3. EDITION, PRENTICE HALL, 2001) MANTIK DEVRELERİ DERSİN AMACI: SAYISAL LOJİK DEVRELERE İLİŞKİN KAPSAMLI BİLGİ SUNMAK. DERSİ ALAN ÖĞRENCİLER KOMBİNASYONEL DEVRE, ARDIŞIL DEVRE VE ALGORİTMİK DURUM MAKİNALARI TASARLAYACAK VE ÇÖZÜMLEMESİNİ

Detaylı

Yrd. Doç. Dr. Caner ÖZCAN

Yrd. Doç. Dr. Caner ÖZCAN Yrd. Doç. Dr. Caner ÖZCAN İkilik Sayı Sistemi İkilik sayı sisteminde 0 lar ve 1 ler bulunur. Bilgisayar sistemleri yalnızca ikilik sayı sistemini kullanır. ( d 4 d 3 d 2 d 1 d 0 ) 2 = ( d 0. 2 0 ) + (

Detaylı

Bilgisayar İşletim Sistemleri BLG 312

Bilgisayar İşletim Sistemleri BLG 312 Prosesler Bilgisayar İşletim Sistemleri BLG 312 Prosesler ve Proses Yönetimi bilgisayar sisteminde birden fazla iş aynı anda etkin olabilir kullanıcı programı diskten okuma işlemi yazıcıdan çıkış alma

Detaylı

MİKROİŞLEMCİ MİMARİLERİ

MİKROİŞLEMCİ MİMARİLERİ MİKROİŞLEMCİ MİMARİLERİ Mikroişlemcilerin yapısı tipik olarak 2 alt sınıfta incelenebilir: Mikroişlemci mimarisi (Komut seti mimarisi), Mikroişlemci organizasyonu (İşlemci mikromimarisi). CISC 1980 lerden

Detaylı

ASSEMBLY DİLİNDE PROGRAMLAMA

ASSEMBLY DİLİNDE PROGRAMLAMA ASSEMBLY DİLİNDE PROGRAMLAMA Bu bölümde 8051 Assembly dilinde program yazabilmek için gerekli bilgiler yer almaktadır. Bu dilde yer alan temel komut türleri ayrıntılı olarak anlatılmış, basit programlama

Detaylı

İşletim Sistemlerine Giriş

İşletim Sistemlerine Giriş İşletim Sistemlerine Giriş Girdi/Çıktı (I/O) İşletim Sistemlerine Giriş - Ders11 1 Girdi/Çıktı (I/O) İşletim sisteminin temel fonksiyonlarından biride bilgisayardaki tüm I/O aygıtlarını kontrol etmesidir.

Detaylı

B.Ç. / E.B. MİKROİŞLEMCİLER

B.Ç. / E.B. MİKROİŞLEMCİLER 1 MİKROİŞLEMCİLER RESET Girişi ve DEVRESİ Program herhangi bir nedenle kilitlenirse ya da program yeniden (baştan) çalıştırılmak istenirse dışarıdan PIC i reset yapmak gerekir. Aslında PIC in içinde besleme

Detaylı

İşletim Sistemlerine Giriş

İşletim Sistemlerine Giriş İşletim Sistemlerine Giriş Bellek Yönetimi (Memory Management) İşletim Sistemlerine Giriş - Ders09 1 SANAL BELLEK(Virtual Memory) Yıllar önce insanlar kullanılabilir olan belleğe sığmayan programlar ile

Detaylı

MTM 305 MİKROİŞLEMCİLER

MTM 305 MİKROİŞLEMCİLER KARABÜK ÜNİVERSİTESİ TEKNOLOJİ FAKÜLTESİ MEKATRONİK MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MTM 305 MİKROİŞLEMCİLER Arş. Gör. Emel SOYLU Arş. Gör. Kadriye ÖZ Mikroişlemci Mimarisi Mikroişlemcinin tanımı Mikroişlemci, işlemci

Detaylı

Fen ve Mühendislik Uygulamalarında MATLAB

Fen ve Mühendislik Uygulamalarında MATLAB Fen ve Mühendislik Uygulamalarında MATLAB Dosya Yönetimi Fonksiyon Yapısı Doç. Dr. İrfan KAYMAZ MATLAB Ders Notları DOSYA YÖNETİMİ Şu ana kadar bir programda hesaplanan veya elde edilen veriler RAM de

Detaylı

C Dersi Bölüm 1. Bilgisayar Donanımı

C Dersi Bölüm 1. Bilgisayar Donanımı C Dersi Bölüm 1 M Bodur 1 Bilgisayar Donanımı Bilgisayarın yapısını ve çalışma prensiplerini bilmemiz Bir bilgisayar programından neler bekleyebileceğimizi anlamamızı sağlar. Bigisayar dört temel birimden

Detaylı

İşletim Sistemlerine Giriş

İşletim Sistemlerine Giriş İşletim Sistemlerine Giriş Süreçler ve İş Parçacıkları(Thread) İşletim Sistemlerine Giriş - Ders03 1 Süreç -Tüm modern bilgisayarlarda bir çok iş aynı anda yapılabilir. *kullanıcı programları çalışır *disk

Detaylı

Proses. Prosesler 2. İşletim Sistemleri

Proses. Prosesler 2. İşletim Sistemleri 2 PROSESLER Proses Bir işlevi gerçeklemek üzere ardışıl bir program parçasının yürütülmesiyle ortaya çıkan işlemler dizisi Programın koşmakta olan hali Aynı programa ilişkinbirdenfazlaprosesolabilir. Görev

Detaylı

8. MİKROİŞLEMCİ MİMARİSİ

8. MİKROİŞLEMCİ MİMARİSİ 1 8. MİKROİŞLEMCİ MİMARİSİ Gelişen donanım ve yazılım teknolojilerine ve yonga üreticisine bağlı olarak mikroişlemcilerin farklı komut tipleri, çalışma hızı ve şekilleri vb. gibi donanım ve yazılım özellikleri

Detaylı

Embedded(Gömülü)Sistem Nedir?

Embedded(Gömülü)Sistem Nedir? Embedded(Gömülü)Sistem Nedir? Embedded Computing System de amaç; elektronik cihaza bir işlevi sürekli tekrar ettirmektir. Sistem içindeki program buna göre hazırlanmıştır. PC lerde (Desktop veya Laptop)

Detaylı

EM205 26/9/2014. Programlamaya giriş Algoritmalar. Amaçlar

EM205 26/9/2014. Programlamaya giriş Algoritmalar. Amaçlar EM205 26/9/2014 Programlamaya giriş Algoritmalar Temel kavramlar Algoritmalar Amaçlar Algoritma kavramını öğrenmek, Algoritmaları ifade edebilmek, Temel matematiksel algoritmaları yazabilmek C programlama

Detaylı

Kütük Yönetimi. Kütük Yönetim Sisteminin İşlevleri. Hacettepe Üniversitesi abc@cs.hacettepe.edu.tr. Kavramsal Kütük Modeli.

Kütük Yönetimi. Kütük Yönetim Sisteminin İşlevleri. Hacettepe Üniversitesi abc@cs.hacettepe.edu.tr. Kavramsal Kütük Modeli. Kütük Yönetim Sisteminin İşlevleri Kütük Yönetimi Ahmet Burak Can Hacettepe Üniversitesi abc@cs.hacettepe.edu.tr Mantıksal kütük yapılarından fiziksel yapılara geçişin sağlanması Kütük başına göreli mantıksal

Detaylı

// hataları işaret eden referans

// hataları işaret eden referans System sınıfı java.lang.object java.lang.system public final class System extends Object System sınıfı, java.lang paketi içindedir. Platformdan bağımsız olarak sistem düzeyindeki eylemleri belirleyen dingin

Detaylı

Mikroçita. Mikroçita Rapor 2:

Mikroçita. Mikroçita Rapor 2: Mikroçita Rapor 2: İşlemci projemizle ilgili olarak hazırlamış olduğumuz bu ikinci raporda öncelikli olarak vhdl kullanarak tasarladığımız işlemcimizin genel çalışmasını ilk rapora göre daha ayrıntılı

Detaylı

E-KİTAP. Assembler ile Yazılım ve Arayüz. Mikroişlemcilere Giriş. Mehmet Bodur. Eylül 2014 Ankara. TMMOB Elektrik Mühendisleri Odası 1954

E-KİTAP. Assembler ile Yazılım ve Arayüz. Mikroişlemcilere Giriş. Mehmet Bodur. Eylül 2014 Ankara. TMMOB Elektrik Mühendisleri Odası 1954 E-KİTAP Mikroişlemcilere Giriş Assembler ile Yazılım ve Arayüz Mehmet Bodur ISBN: 978-605-01-0635-2 EMO YAYIN NO: EK/2014/586 TMMOB Elektrik Mühendisleri Odası 1954 Eylül 2014 Ankara Mikroişlemcilere Giriş

Detaylı

Prof. Dr. Doğan İbrahim Yakın Doğu Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi, Biyomedikal Mühendisliği, Bölümü E-mail: dogan @neu.edu.tr Tel: 90 3922236464

Prof. Dr. Doğan İbrahim Yakın Doğu Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi, Biyomedikal Mühendisliği, Bölümü E-mail: dogan @neu.edu.tr Tel: 90 3922236464 GERÇEK ZAMAN ENTEGRE DESTEKLİ PIC MİKROKONTROLÖR PROJESİ Prof. Dr. Doğan İbrahim Yakın Doğu Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi, Biyomedikal Mühendisliği, Bölümü E-mail: dogan @neu.edu.tr Tel: 90 3922236464

Detaylı

PASCAL PROGRAMLAMA DİLİ YAPISI

PASCAL PROGRAMLAMA DİLİ YAPISI BÖLÜM 3 PASCAL PROGRAMLAMA DİLİ YAPISI 3.1. Giriş Bir Pascal programı en genel anlamda üç ayrı kısımdan oluşmuştur. Bu kısımlar bulunmaları gereken sıraya göre aşağıda verilmiştir. Program Başlığı; Tanımlama

Detaylı

Algoritma ve Akış Diyagramları

Algoritma ve Akış Diyagramları Algoritma ve Akış Diyagramları Bir problemin çözümüne ulaşabilmek için izlenecek ardışık mantık ve işlem dizisine ALGORİTMA, algoritmanın çizimsel gösterimine ise AKIŞ DİYAGRAMI adı verilir 1 Akış diyagramları

Detaylı

Özyineleme (Recursion)

Özyineleme (Recursion) C PROGRAMLAMA Özyineleme (Recursion) Bir fonksiyonun kendisini çağırarak çözüme gitmesine özyineleme (recursion), böyle çalışan fonksiyonlara da özyinelemeli (recursive) fonksiyonlar denilir. Özyineleme,

Detaylı