İç Kapak 28 İNCİ YILIMIZDA ATA MIZI ZİYARET ETTİK

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "İç Kapak 28 İNCİ YILIMIZDA ATA MIZI ZİYARET ETTİK"

Transkript

1 İç Kapak 28 İNCİ YILIMIZDA ATA MIZI ZİYARET ETTİK Şirketimizin kuruluşunun 28 inci yılı münasebetiyle TUSAŞ ailesini temsilen Yönetim-Denetim Kurulumuz ve tüm yönetici kadromuzla, 11 Mayıs 2012, Cuma günü Anıtkabir de Ata nın huzurundaydık. Büyük Önder Atatürk e, bize armağan ettiği çağdaş, laik ve demokratik Türkiye Cumhuriyeti için şükran ve minnetlerimizi sunduk. Yöneticilerimiz Büyük Önder in kabrini ziyaret edip, mozole ye çelenk koydu. TUSAŞ ailesi adına Yönetim Kurulu Başkanımız Yalçın Kaya şeref defterini imzalayarak; 28 yıldan bu yana ülkemize yaraşır son derece donanımlı ve deneyimli personelimizle yılmadan, azimle çalışarak havacılık ve uzay sanayii alanında ülkemizde lider ve dünyada söz sahibi bir şirket olmanın onurunu yaşıyoruz. İstikbal Göklerdedir öngörünüzle yolumuza daima ışık oldunuz. Bizler de bunun sorumluluğu ve bilinci ile azimle çalışmaya devam edeceğiz. diye yazdı. Seni minnet ve özlemle anıyoruz Atam, Ruhun Şad Olsun 2 TAI NİN SESİ MAYIS 2012

2 İçindekiler TUSAŞ-Türk Havacılık ve Uzay Sanayii A.Ş. ISSN TAI NİN SESİ 93 İçindekiler... 3 TUSAŞ ADINA SAHİBİ Muharrem DÖRTKAŞLI Yayın Kurulu ndan... 4 SORUMLU YAZI İŞLERİ MÜDÜRÜ Işık TOSUN YAYIN KURULU Bican ÇELİK (Başkan) Aslıhan ERSAN KARACA Selen YILMAZ Bilge TOKMAKÇIOĞLU Hande ERDEM Nevin ÜÇYILDIZ Yönetim den... 5 İş Geliştirme Faaliyetleri Tasarım ve Mühendislik Faaliyetleri FOTOĞRAFLAR Ferda GÜNAYDIN Organizasyon, Fuar ve Sergiler İDARE YERİ TUSAŞ-Türk Havacılık ve Uzay Sanayii A.Ş. P.K. 18, Kavaklıdere Ankara / TÜRKİYE Tel: (312) Faks: (312) Tesislerimizden İştiraklerimizden TASARIM, GRAFİK UYGULAMA Etkileşim Grafik Tasarım Tel: (312) BASKI Ankara Ofset Personelimizden Havacılık Tarihi Köşesi Basında TUSAŞ Ziyaretçilerimiz Aktüel TAI NİN SESİ MAYIS

3 Yayın Kurulu ndan Değerli Okurlarımız, Soğuk günleri geride bıraktığımız bu dönemde, havalar gibi güneşli ve aydınlık haberlerle dolu bir sayı hazırladık sizler için. Bir önceki sayımızda sizlere ürünlerimizin ilk uçuş larından bahsetmiştik. Bu sayımızda da ürün teslimatlarımız ile ilgili bilgi aktarıyoruz. Meltem II Programı kapsamında gerçekleştirilen ara teslimatlara hızla devam ediyoruz. Peace Drive II Programı nda modernize ettiğimiz ilk F-16 yı Pakistan Hava Kuvvetleri Komutanlığı na; ARI Programı çerçevesinde modernize ettiğimiz ilk T38A Jet Uçağı nı da Hava Kuvvetleri Komutanlığımıza gururla teslim ettik. Bunların detaylarını ilerleyen sayfalarda bulacaksınız. Katıldığımız ulusal ve uluslararası organizasyonlar ile bu organizasyonlarda ilgi toplayan ürünlerimiz hakkındaki haberleri de yine bu sayımızda sizlerle paylaşmaktan mutluluk duyuyoruz yılının ikinci yarısında nice güzel haberi yine bu sayfalarda paylaşmayı umuyor, bu vesile ile hepinize güzel bir yaz tatili diliyoruz. Saygılarımızla, YAYIN KURULU 4 TAI NİN SESİ MAYIS 2012

4 Yönetim den Kıymetli Okurlarımız, TUSAŞ Ailesi`nin Değerli Mensupları; TUSAŞ gibi, uzun vadeli projelerde iş yapan şirketlerde, şirketin kıymetini belirleyen en önemli husus, taahhüt ettiği geleceğe yönelik iş (backlog) miktarıdır yılındaki sermaye ve yönetim yapılanmasından sonraki birkaç sene içerisinde TUSAŞ ın iş hacminde de 10 misli kadar artışa ulaşılmıştır ki bu, Milyar Dolarlık meblağlar anlamına gelmektedir. Bu artış, şirketin geleceğe yönelik olarak endişeden uzak, sağlam politikalar üretmesine zemin hazırlamış; performansına olumlu yansımış; iş işi doğurmuş ve katlayarak devam etmiştir. Bu güzel gelişmelerle birlikte madalyonun diğer yüzü ise biraz daha farklıdır. Şirketimizin büyüme hızının artması ile birlikte TUSAŞ a iş veren müşterilerimiz ve hissedarlarımız, iş artışı ve artan taahhütlerleortaya çıkan riskin altndan kalkılıp kalkılamayacağı, teslimatların yapılıp yapılamayacağı, gerçekleşen büyümenin doğru yönetilip yönetilemeyeceği sorularına cevap aramışlar ve bizlerle birlikte yoğun mesai harcamışlardır. İşin özüne bakıldığında, çok da haklıdırlar. TUSAŞ çalışanlarına düşen görev ise, bu rüzgarı kaçırmamak, bu yükün altından kalkmak ve daha da büyük işlere talip olmaktır. Çünkü bu dönemde alınan iş yıl daha, muhtemelen artarak, bizimle olacaktır; kaçırılan fırsatlar ise belki tekrar hiç gelmeyecektir. Ne mutlu ki, 2012 Planlamaları yapılırken hedeflenen teslimatlar büyük bir oranda ve sırasıyla gerçekleştirilmektedir. ÖNCEL IV F-16 Projesi, F-16 Seri Montaj Modernizasyon Programı, Pakistan Hava Kuvvetleri F-16 Modernizasyonu, KT1, T-38, Meltem-II, A400M, A350, B787 Elevator, AW-139 Gövde, Sikorsky Komponentleri, JSF Komponentleri, Spirit Paketleri, Airbus-EADS Paketleri (S18, CN-235 ), vb. Bazı çok önemli projelerimiz de ise, kilometre taşları başarıyla geçilmekte ve teslimatlara yaklaşılmaktadır. Örn; ATAK, ANKA, HÜRKUŞ, C-130 Aviyonik Modernizasyon (Erciyes), AWACS, vb yılının TESLİMAT YILI olarak tarihteki yerini alacağını umuyorum. Bizlere düşen de, bir yandan bu teslimatları yaparak müşterilerimizi mutlu ederken, diğer yandan da, teslim edilenden daha fazla siparişi şirketimize getirerek, büyümemizi ve TUSAŞ ın kazandığı değeri artırmaya çalışmak ve devamlılığını sağlamak olacaktır. Tüm değerli okurlarımıza ve bu başarılı faaliyetleri gerçekleştiren çalışma arkadaşlarıma içten sevgi ve saygılarımı sunuyorum. Muharrem DÖRTKAŞLI Genel Müdür TAI NİN SESİ MAYIS

5 İş Geliştirme Faaliyetleri ANKA SERİ ÜRETİME GEÇİYOR TUSAŞ mühendisleri tarafından tasarlanan ve birçok yerli alt yüklenici firmanın da görev aldığı Türk İnsansız Hava Aracı ANKA montajının ve üretiminin tamamlanmasının ardından Savunma Sanayii İcra Komitesi (SSİK) toplantısında alınan seri üretim kararıyla Türk Silahlı Kuvvetlerimize hizmet vermeye hazırlanıyor. Başbakan Recep Tayyip Erdoğan başkanlığında 5 Ocak 2012 tarihinde gerçekleştirilen toplantıda, Şirketimiz tarafından üretilen İnsansız Hava Aracı ANKA nın seri üretime geçmesi kararı alındı. Toplantı Genelkurmay Başkanı Orgeneral Necdet Özel, Milli Savunma Bakanı İsmet Yılmaz ve Savunma Sanayii Müsteşarı Murad Bayar ın katılımıyla Savunma Sanayii Müsteşarlığı nda gerçekleştirildi. SSİK toplantısı nın ardından yapılan yazılı açıklamayla Hava Kuvvetleri Komutanlığı nın Orta İrtifa Uzan Süre Havada Kalan İnsansız Hava Aracı ihtiyacını karşılamak üzere yürütülen ANKA projesi kapsamında, seri üretim fazına ilişkin olarak 10 uçaklık ilk paket için Şirketimiz ile sözleşme görüşmelerine başlama kararı alındığını belirtildi. Balıkesir Üniversitesi Makine Mühendisliği Bölümü 4. sınıf öğrencisi Kamil ATAY dan Gelen Mektup Merhaba İnsansız Hava Aracı ANKA'yı başarıyla tamamlamanızdan dolayı tüm TAI çalışanlarını can-ı gönülden tebrik ederim. Sizlerle ne kadar gurur duyduğumu kelimelerle ifade etmekte zorlanıyorum. Bir video paylaşım sitesinde ANKA'nın tanıtım görüntülerini izlerken duyduğum gururdan dolayı gözlerim yaşardı. Ancak böyle bir mühendislik harikasını yüksek mühendislik tecrübesi ve mükemmel bir ekip çalışması ile yapılabilirdi. Bilgi ve becerilerinizin en üst seviyede olduğunun tartışılmaz bir gösterisidir. Tek cümle ile ifade etmek gerekirse, 'ANKA, Sadece Mükemmel'. Bundan sonraki çalışmalarınızda sizlere başarılar diliyorum. Ne Mutlu Türküm Diyene. ANKA PROJESİ NDE GÖRÜNTÜ AKTARIM SAFHASI BAŞLADI Sivrihisar da uçuş testlerine devam eden ANKA Projesi nde bir önemli aşama daha başarıyla gerçekleştirildi. Gece ve gündüz kesintisiz keşif ve gözetleme kabiliyeti kazandıracak olan milli FLIR sisteminin, montaj hattında üretimi tamamlanarak, uçuşa hazır beklemekte olan ikinci hava aracımızında entegrasyonu başarı ile tamamlandı. Hava aracı üzerindeki görev bilgisayarı çalıştırılarak sistemin tümleşik kontrol, görüntü aktarım ve mod geçiş testleri sorunsuz olarak tamamlandı. 6 TAI NİN SESİ MAYIS 2012

6 İş Geliştirme Faaliyetleri ATAK HELİKOPTERLERİ İÇİN YERLİ SİMÜLATÖR ATAK pilotlarının harbe hazır hale gelmesi için hayati önem taşıyan Entegre Eğitim Sistemi Projesi TUSAŞ ana yükleniciliğinde gerçekleştirilecek. TUSAŞ ana yükleniciliğinde devam eden ATAK Programı kapsamında üretilmekte olan T129 Helikopterlerinin simülatörlerini de içeren Entegre Eğitim Sistemi çalışmalarında sözleşme aşamasına gelindi. Sistemin iki yıl gibi rekor bir sürede tamamlanması hedefleniyor. Böylelikle, T129 Helikopterlerinin envantere girmesiyle beraber, pilot eğitimleri maliyet etkin şekilde verilebilecek. Çalışmada TUSAŞ ın ana yüklenici olarak belirlenmesi, ATAK Programı nda yalnızca TUSAŞ ın oluşturduğu bazı kritik bilgilerin doğrudan simülatörlerde kullanılmasını mümkün kılarak, kritik bilgilerin gizliliğinin korunması açısından önemli bir avantaj da sağlıyor. Bu sayede söz konusu bilgiler ve uçuş saatleri arttıkça, elde edilecek deneyimler yine TUSAŞ tarafından sorunsuz olarak güncellenebilecek ve simülatör ile gerçek helikopter arasında hissedilebilir hiç bir fark olmaması mümkün olacak. Geçmişteki simülatörler için bu tür bilgiler, ya yurt dışındaki tasarımcı firmalardan yüksek bedeller karşılığında temin ediliyor, ya da yine yabancı firmaların yardımı ile sınırlı doğrulukta oluşturulabiliyor ve bir daha güncellenemiyordu. En ileri teknolojiler kullanılarak geliştirilecek olan ATAK Simülatörleri, ileride T129 Helikopterleri ile birlikte kısıtsız olarak ihraç da edilebilecek. TAI NİN SESİ MAYIS

7 İş Geliştirme Faaliyetleri ATA33 IŞIKLANDIRMA SİSTEMİ EASA TARAFINDAN ONAYLANDI Şirketimiz tarafından Avrupa Sivil Havacılık Otoritesi ne (EASA) ATA33 Işıklandırma Sistemi kapsamında gönderilen tüm dokümanlar 26 Ocak 2012 tarihi itibariyle onaylandı. Böylelikle; A400M Işıklandırma Sistemi A400M Tip Sertifikası kapsamında EASA tarafından onaylanan ilk TUSAŞ tasarımı sistem oldu. Şirketimiz programda 1 inci seviye sistem, servis alanı ve acil durum aydınlatma ekipmanları için temin-tedarik sorumlusu olarak, ilk uçağı 2012 sonunda teslim alacak olan OCCAR ın askeri kalifikasyon gereksinimlerine uygunluk onayını alabilmek için faaliyetlerine devam etmektedir. ÜRETİM ORGANİZASYONU ONAYIMIZIN ALANI GENİŞLETİLDİ A350 XWB Aileron Projesi kapsamında 13 Aralık 2010 tarihinde (EASA) ya yapılan başvuru ile başlayan Üretim Organizasyonu Onayı (Production Organization Approval-POA) süreci, Şubat 2012 tarihlerinde otorite tarafından gerçekleştirilen denetim ve değerlendirme ile devam etti. Şirketimizin A400M Programı kapsamında sahip olduğu Üretim Organizasyonu Onayı yapılan denetim ve değerlendirme sonucunda, Airbus A350 XWB Aileron üretimini de içerecek şekilde genişletildi. HAVA KUVVETLERİNE 12 ADET TURNA TESLİM ETTİK Şirketimiz, Hava Kuvvetleri Komutanlığı na Şile de 26 Aralık 2011 tarihinde gerçekleştirilen performans uçuşu sonucunda 12 adet Turna teslim etti yılında Türk Silahlı Kuvvetleri nin (TSK) hava savunma birliklerinin eğitim ihtiyaçlarını karşılamak amacıyla bir Araştırma ve Geliştirme projesi olarak başlatılan, Şirketimizin özgün tasarım ürünleri olan Turna Hedef Uçak Sistemleri, 2001 yılından bu yana Hv.K.K. ve K.K.K. envanterine girmiş ve bu tarihten itibaren aktif olarak kullanılmıştır. 8 TAI NİN SESİ MAYIS 2012

8 İş Geliştirme Faaliyetleri ÖZGÜR PROJESİ SÖZLEŞMELERİ İMZALANDI Muharip uçaklar için milli aviyonik sistem geliştirme ve silah entegrasyonunu kapsayan Özgür Projesi Sözleşmesi SSM ile TUSAŞ arasında imzalandı. 6 Mart 2012 de tesislerimizde düzenlenen törende ayrıca TUSAŞ-ASELSAN arasındaki Alt Sözleşme ve HvKK-SSM-TUSAŞ arasındaki Üçlü Uygulama Protokolüne de imza kondu. Törenin açış konuşmasını yapan TUSAŞ Yönetim Kurulu Başkanı Yalçın Kaya, havacılık sanayiinin en önemli projelerinden biri olan Özgür Projesi ni imzalamak vesilesiyle birarada bulunmaktan duyduğu memnuniyeti dile getirerek, TX/FX olarak anılan Özgün Jet Muharip uçağımıza giden yolda Özgür Projesi nin çok önemli bir adım olduğunu belirtti. Kaya, Hava Kuvvetleri Komutanlığı nın harekât kabiliyetinin en önemli unsurlarından biri olan F-16 uçağının bu proje kapsamında Türk mühendisleri tarafından modernize edilerek yine milli olarak geliştirilen mühimmatlarla donatılacağını söyledi. Ardından kürsüye gelen SSM Uçak Dairesi Daire Başkanı Yakup Taşdelen; projenin amacı, kapsamı, takvimi, proje yönetim organizasyonu ve milli sistem ile ilgili detaylı bilgilerin yer aldığı bir sunum gerçekleştirdi. TUSAŞ Uçak Grup Başkanı Özcan Ertem ise, 28 yıldır TUSAŞ tarafından üretilen F-16 larda bu sözleşme ile yapılacak çalışmaların çok farklı bir anlam ve önem taşıdığını belirterek, bir F-16 Blok 30 uçağı üzerinde uygulanacak özgün aviyonik sistemin milli silahlarla birlikte ülkemizi çok özel bir seviyeye taşıyacağını ifade etti. Bu proje ile başta TUSAŞ ve ASELSAN olmak üzere milli sanayimizin bir muharip uçak üzerinde çok ciddi bir hâkimiyet kazanacağının altını çizen Ertem, TUSAŞ ın özellikle geçtiğimiz son 10 yıl içerisinde havacılık sektöründe tasarım ve mühendislik yetkinliği, gerek özgün ürünlerde, gerekse modernizasyon projelerinde gittikçe artarak devam ediyor. Bu bilgi birikimi özellikle Savunma Sanayi Müsteşarlığımız ile Hava Kuvvetleri Komutanlığımızın bize olan güveniyle C-130, T-38 uçaklarında bugüne kadar gelişti, uygulandı. Tecrübelerimizi F-16 uçağımıza uygulayarak daha da geliştirmeyi arzu ediyoruz. dedi. Aselsan Yönetim Kurulu Başkanı Hasan Memişoğlu ise, yaptığı konuşmada çocukluğundan bugüne kadar Türkiye de olan gelişmelerin sevindirici olduğunu ifade ederek, Mühendisimizle, işçimizle, teknisyenimizle, yöneticilerimizle hakikaten gurur duyuyorum dedi. Yapılan işlerin sektörde güven duygusu yarattığının altını çizen Memişoğlu, Bugün bu projeler Türk insanına, Türk mühendisine ve şirketlerine veriliyor. Ben bu güvenden dolayı başta Hava Kuvvetleri olmak üzere Müsteşarlığımıza şirketlerimiz adına şükranlarımı sunuyorum. dedi. Projeyi zamanında ve istenen kalitede tamamlayacaklarına olan inancını dile getiren Memişoğlu, bu projeye emeği geçen herkese teşekkürlerini iletti. Hava Kuvvetleri Komutanlığı adına yaptığı konuşmada Hv.Plt.Tuğg. İdris Aksoy ise Hava Kuvvetleri olarak büyük aşamalardan sonra projede gelinen noktayı çok önemsediklerini ve memnuniyetlerini dile getirdi. Özgür Projesi ni ülkemizi özgürleştirecek bir proje olarak gördüklerinin altını çizen Tuğg. Aksoy, Bu projeyi bir başlangıç olarak görüp tüm gayretlerimizle bunun üzerine yoğunlaştırırsak, burada gerçekleştireceğimiz başarılar bizi daha büyük noktalara götürecektir. dedi. Son olarak kürsüye gelen Savunma Sanayii Müsteşarı Murad Bayar, Özgür Projesi nin stratejik denilebilecek nadir projelerden olduğunu belirterek, projede işbirliği kültürünün daha da geliştirilmesi gerektiğini vurguladı. Projenin teknik hazırlıklarının olgunlaşma aşamasına geldiğinin altını çizen Bayar, projenin, Milli Muharip Uçağı projesinin en önemli kilometre taşlarından biri olduğunu belirterek, Bu proje tamamlandığında hem mevcut filolarımızı her manada özgürleştirmiş oluyoruz, hem de yeni tasarlanacak platformlar için çok önemli bir unsuru çözmüş oluyoruz. dedi. Bayar, herkese başarılar dileyerek Bu hakikaten özgürleşme adımıdır. Silahlı Kuvvetlerimiz ve Sanayimiz adına bütün emeği geçenleri tebrik ediyor, kutluyorum dedi. Proje takvimi ise 20 Nisan 2012 de yapılan bir toplantı ile başlatılmıştır. TAI NİN SESİ MAYIS

9 İş Geliştirme Faaliyetleri ŞİRKETİMİZ SİVAS SANAYİİ İLE İŞBİRLİĞİNE GİDİYOR Yurt genelinde havacılık sanayi alt yapı geliştirme çalışmalarına hız veren Şirketimiz, bu kapsamda iş aktarmak suretiyle tecrübelerini KOBİ lerle paylaşmaya devam ediyor. Bunun en son örneği olarak Sivas ta faaliyet gösteren Gökçeler Makine firması ile Şirketimiz arasında imzalanan protokol gereği hava aracı şekillendirme kalıpları, firma tesislerinde üretildi ve ilk seferde başarılı ile gerçekleştirildi. Şirketimizin yerli yardımcı sanayii ile entegrasyon çalışmalarında önemli motivasyon unsuru olma özelliği taşıyan bu işbirliği çerçevesinde Şirketimiz ile Gökçeler Makine arasında, Milli Savunma Bakanı Sayın İsmet Yılmaz ın da katılımıyla gerçekleştirilen törenle bir işbirliği protokolü imzalandı. 10 Şubat 2012 tarihinde Sivas Ticaret ve Sanayi Odası nda yapılan törene başta Milli Savunma Bakanı İsmet Yılmaz, AK Parti Sivas Milletvekilleri Ali Turan ve Hilmi Bilgin, Vali Vekili Veysel Çiftçi ve Genel Müdürümüz Muharrem Dörtkaşlı katıldı. Törende bir konuşma yapan Bakan Yılmaz, Türkiye de savunma sanayiinde 40 bin kişinin çalıştığını belirterek, Türk Silahlı Kuvvetleri nin amacı kendi yedek parça ihtiyacını Türkiye de üretilen ürünlerle karşılamak dedi. İLK SAYP PROJEMİZ BAŞLIYOR Şirketimiz 27 Mart 2012 tarihinde Orta Doğu Teknik Üniversitesi (ODTÜ) ile imzaladığı protokol ile ilk Sanayii için Araştırmacı Yetiştirme Programı SAYP projesini başlattı. 4 Ekim 2011 tarihinde SSM, TUSAŞ ve ODTÜ arasında imzalanan protokol ile ilk adımları atılan SAYP Programı çerçevesinde, TUSAŞ ın ilk projesi olan Düz Dişlilerde Dinamik İletim Hatasının Profil Değişimi ile Azaltılması konulu doktora çalışması 27 Mart 2012 tarihinde imzalanan sözleşmeyle başlatıldı. Genel Müdürümüz Muharrem Dörtkaşlı nın da katıldığı törende, sözleşme ODTÜ adına Rektör Yardımcıları Prof.Dr. Nevzat Özgüven ve Prof.Dr. Volkan Atalay, TUSAŞ adına ise Helikopter Grup Başkanı Emre Yazıcı ile Mali İşler ve İştirakler Başkanı Adnan Aydoğan tarafından imzalandı. Sanayii için Araştırmacı Yetiştirme Programı (SAYP) programı ile birlikte şirketlerin orta ve uzun vadeli araştırma ve geliştirme stratejileri doğrultusunda ve Savunma Sanayii Müsteşarlığı nın (SSM) belirlediği öncelikli alanlarda gerçekleştirilecek projelerin yapılandırılması amaçlanıyor. Şirketimiz, uzun vadeli stratejileri doğrultusunda araştırma ve geliştirme etkinliklerini artırmak, aynı zamanda üniversite-sanayi işbirliğini desteklemek amacıyla başlattığı bu çalışmalarını diğer faaliyet alanlarını da kapsayacak şekilde genişletmeyi hedefliyor. İLK AW139 GÖVDE SEVKİYATI GERÇEKLEŞTİRİLDİ Şirketimiz ile Avrupa'nın önde gelen helikopter üreticilerinden İtalyan AgustaWestland firması arasında yapılan görüşmeler neticesinde yeni geliştirilen AW139 helikopter gövdesinin Şirketimiz tarafından üretilmesine yönelik yapılan (19 Mart 2004 tarihinde imzalanan ve 5 Nisan 2004 tarihinde yürürlüğe giren) sözleşme kapsamında ilk sevkiyat 13 Şubat 2012 tarihinde gerçekleştirildi. Sevkiyatının tamamlanması ile birlikte 16 Şubat 2012 tarihinde yöneticilerimizin de katılımıyla bir kutlama gerçekleştirildi yılından itibaren TSD-135 (Arama & Kurtarma) konfigürasyonunda sevk edilecek olan AW139 gövdelerinin 42 adetinin bu yıl içinde sevk edilmesi ve söz konusu sözleşme kapsamında toplam 250 adet AW139 gövdesi üretilmesi planlanıyor. 10 TAI NİN SESİ MAYIS 2012

10 Tasarım ve Mühendislik Faaliyetleri MELTEM II PROJESİ'NDE TESLİMAT DEVAM EDİYOR Deniz Kuvvetleri Komutanlığı (Dz.K.K.) ve Sahil Güvenlik Komutanlığı (S.G.K.) için Şirketimizde üretilen dokuz adet CN-235 platformuna Deniz Karakol (MPA) ve Deniz Gözetleme (MSA) kabiliyeti kazandırılmasına yönelik bir sistem entegrasyonu projesi olan Meltem II Programı kapsamında gerçekleştirilen ara teslimat devam ediyor. Bu kapsamda modifikasyonu TUSAŞ sorumluluğunda bulunan Deniz Karakol Uçakları, 12 Ekim 2011, 28 Ocak 2012 ve 24 Şubat 2012 tarihlerinde, Deniz Kuvvetleri Komutanlığı na teslim edilmek üzere İzmit Cengiz Topel Üssüne intikal etti. MSA2 rumuzlu Deniz Gözetleme Uçağı ise Sahil Güvenlik Komutanlığı'na teslim edilmek üzere 28 Ocak 2012 tarihinde İzmir'e intikal etti. Şu anda TUSAŞ ta bulunan Deniz Karakol Uçakları nın Mayıs 2012 de İzmit Cengiz Topel Üssüne intikali planlanırken,uçakların nihai konfigürasyonundaki son teslimatlarının 2013 yılı sonuna kadar tamamlanması hedefleniyor. C-130 MODERNİZASYON (ERCİYES) PROJESİNDE TASARIM ORGANİZASYONU YETERLİLİK ONAYI (TOYO) BELGESİ ALDIK Hava Kuvvetleri Komutanlığı envanterinde bulunan C-130 Ulaştırma Uçakları nın aviyonik modernizasyonunu gerçekleştirmek amacıyla tasarım, üretim, test ve sertifikasyon faaliyetlerinin yürütüldüğü ERCİYES Programı kapsamında Şirketimiz, TOYO Belgesi aldı. Savunma Sanayii Müsteşarlığı ve Hava Kuvvetleri Komutanlığı uzmanlarından oluşan Sertifikasyon Kurulu nun yayımladığı 16 Şubat 2012 tarihinde imzalanan ilk Tasarım Organizasyon Yeterlilik Onay (TOYO) Belgesi 27 Mart 2012 tarihinde Şirketimizde gerçekleştirilen törenle SSM Müsteşar Yardımcısı Sedat Güldoğan ve Prj.Ynt.D.Bşk. Hv.Plt.Tuğg. S. Murat Semiz tarafından Genel Müdürümüz Muharrem Dörtkaşlı ya takdim edildi. Sertifikasyon Otoritesi tarafından gerçekleştirilen denetleme, inceleme ve değerlendirmeler sonucunda imzalanan TOYO 001 belgesi Türkiye de bir ilk olma özelliği taşıyor. Bu onay ile birlikte, Şirketimizin tasarım kabiliyet ve yeterliliği, süreç, organizasyon ve sorumluluklar konusundaki alt yapısı Otorite tarafından tanınmış ve tasarım, uyum gösterimi ve doğrulama faaliyetlerinin sertifikasyon kurallarına göre yapıldığı belirtilmiştir. TAI NİN SESİ MAYIS

11 Tasarım ve Mühendislik Faaliyetleri HAVA ARACI ELEKTRONİK DONANIM TASARIM TEMİNATI RTCA/DO-254 Bu makale, hava aracı elektronik donanım tasarım teminatı için kullanılan RTCA/DO-254 e uyum gösterimindeki gereksinimler hakkında temel bir fikir oluşturmak üzere hazırlanmıştır. Makalede, RTCA/DO-254 uyumlu elektronik donanım (LRU, devre kartı, ASIC/FPGA) tasarım ve doğrulama sürecinde izlenen başlıca adımlara, araç değerlendirmesine ve işlevsel hata yolu analizinin DO-254 e uygun elektronik donanım geliştirmedeki önemine değinilecektir. 1. Giriş Hava araçlarında kullanılan elektronik donanım tasarımındaki kompleksliğin artması, tasarım hatalarının meydana gelme ihtimalini arttırmıştır. Artan tasarım hatası riskini azaltmak için sertifikasyon otoriteleri (FAA, EASA gibi) tarafından uçaklarda kullanılan elektronik ekipmanlara yönelik tasarım geliştirme kontrolleri yapılması ihtiyacı oluşmuştur. Elektronik donanım tasarım hatalarının tespit edilerek düzeltildiğini ve donanımın sertifikasyondan gelen gereksinimleri (yeterli düzeyde bir güvenilirlikte) karşıladığını kanıtlamak amacıyla kullanılan planlı ve sistematik faaliyetlerin tümü tasarım teminatı ile sağlanır. RTCA/DO-254 (EUROCAE ED- 80) hava aracı üzerinde kullanılan elektronik ekipmanların tasarım teminatı için 2000 yılından itibaren kullanılan resmi aviyonik standardıdır. DO-254 uçak üreticileri, ekipman üreticileri ve havacılık otoritelerinden oluşan bir kurul tarafından oluşturulmuştur. Proje başlangıcından itibaren donanım planlama süreçleri, tasarım süreçleri, uygulama, test & doğrulama ve araç kalifikasyonu konularında göz önünde bulundurulacak gereksinimleri sunar. 2. DO-254 Kapsamı DO-254 ün uygulanmasıyla fonksiyonlar ya yazılıma ya da donanıma atanmıştır. Bu fonksiyonlar DO-254 veya DO-178B tarafından sağlanan süreçlerin uygulanması ile yönetilirler. DO-254 hava aracı elektronik donanım tasarım teminat hedeflerinin karşılamasına yönelik olarak yol gösterir. Bu sayede donanım emniyetli bir şekilde amaçlanan fonksiyonlarını yerine getirebilir. DO-254, hava aracı sistemleri için geliştirilmiş donanımın tüm hiyerarşik katmanlarında geçerlidir. Bu standart, ekipmanlar (LRU), devre kartları, özel mikro-kodlu komponentler, ASIC, PLD, entegre teknoloji komponentler ve COTS (ticari kullanıma hazır) komponentler için uygulanabilir, Şekil-1: DO-254 Uygulanan Elektronik Donanımlar fakat bunlarla sınırlı değildir. 3. Basit ve Kompleks Donanım Tanımları DO-254 e göre bir donanım parçasının basit (simple) olarak değerlendirilebilmesi için deterministik (belirli) testler ve analizlerin kapsamlı bir kombinasyonu hiçbir anormal davranış olmadan tüm öngörülen çalışma koşulları altında doğru fonksiyonel performansı gösterebilmelidir. Bir donanım basit olarak sınıflandırılamıyorsa kompleks olarak değerlendirilmelidir. Bir donanım için olası tüm girişler belirlenebilir ve ayrıntılı test yapılabilirse bu donanım basit olarak nitelendirilebilir. Basit donanım parçasına örnek olarak dijital devre içermeyen veya sadece birkaç pin den oluşan bir elektronik parça verilebilir. ASIC, PLD, FPGA, kompleks COTS lar (mikro kontrolcü) ve diğer kompleks özel mikro-kodlu komponentler kompleks elektronik donanım (CEH, Complex Electronic Hardware) olarak değerlendirilirler. DO-254 uyum gösterimi için iki yol sunar: a) Basit donanım parçaları için deterministik test ve analizlerin kapsamlı kombinasyonuna güvenmek. b) DO-254 ün Bölüm 2-9 arasındaki hedeflerini karşılamak için disipline edilmiş donanım tasarım teminat sürecine güvenmek. Özel mikro-kodlu komponent veya programlanabilir elektronik donanım parçasını sadece test etmek çoğu kez parçanın tasarım kusur ve hataları olmadığını göstermez. Komponent kapsamlı olarak belirlenmiş test ve analizler için çok karmaşıktır. Bundan dolayı, DO-254 kompleks donanım parçalarına (CEH) disipline edilmiş, planlı bir tasarım teminat yaklaşımı sunar. Bununla birlikte, basit donanım parçaları tasarım teminat seviyesine uygun olarak kapsamlı olarak test edilebilir ve/veya analiz edilebilir. Basit/kompleks elektronik donanım kavramı, bir ekipman basit olarak tanımlandığı zaman DO-254 e uyum gösterimi için yapılması gereken tasarım çalışmaları büyük ölçüde basitleşeceğinden önemlidir. DO- 254 Bölüm 1.6 ya göre basit 12 TAI NİN SESİ MAYIS 2012

12 Tasarım ve Mühendislik Faaliyetleri donanım parçası için, doğrulama ve konfigürasyon yönetimini destekleyen süreçlerin yapılması ve belgelenmiş olması gerekmektedir, fakat tasarım süreçlerinin için kapsamlı dokümantasyon gerekli değildir. 4. Donanım Sertifikasyon ve Emniyet Gereksinimleri Sertifikasyonda öncelikle yolcuların güvenliğinin sağlanması gerektiği belirtilmektedir. FAR/CS herhangi bir riske karşı yolcu güvenliğinin sağlaması için gerekli emniyet gereksinimlerini belirtir. Emniyet hedefleri sistem, yazılım ve donanım seviyelerinde sağlanmalıdır. Elektronik donanıma atanan emniyet gereksinimlerinin karşılanması için sertifikasyon otoriteleri (FAA, EASA gibi) tarafından RTCA/DO-254 standardının kullanımı gerekli kılınmaktadır. Bir uçak tasarımında gereksinimler uçak seviyesinden sisteme, sistem seviyesindenekipmana, ekipman seviyesindendevre kartına, devre kartındankomponent (PLD, ASIC, COTS) seviyesine doğru akar. Bu şekilde uçak tasarımında yukarıdan-aşağıya doğru izlenen, gereksinim tabanlı mühendislik uygulanır. Bir sistemdeki donanıma ait tasarım teminat seviyesi (DAL, Design Assurance Level), sistem mimarisine ve donanım hatasının sistem tarafından gerçekleştirilen fonksiyonlara olan etkisine bağlıdır. DAL belirlenirken donanım parçasındaki en kritik hata durumu göz önünde bulundurulur. Donanım geliştirmesi sürecinde emniyet analizleri ve işlevsel hata yolu analizi yapılmaktadır. DO-254 aynı DAL seviyesinin bütün donanım üzerine uygulanmasına veya farklı DAL seviyeleri uygulanmasına izin verir. Eğer aynı donanım içerisine farklı DAL seviyeleri uygulanacaksa, işlevsel hata yolu analizi yapılarak tasarımın bir parçası için daha düşük bir tasarım teminatı seviyesi olabileceği gösterilmelidir. Bu yapılırken donanımın tamamı en yüksek DAL seviyesinde teminat altına alınır. Daha yüksek DAL a sahip parçaların daha düşük tasarım teminat seviyesindeki fonksiyonların kötü etkilerine karşı korunmuş olması gerekmektedir (örnek; fonksiyonların bağımsızlığı ile). 5. Donanım Tasarım Süreçleri Donanım tasarım süreçleri, sistem gereksinimlerinden donanıma atanan gereksinimleri karşılayan donanım parçası üretir. Şekil-2 de donanım tasarım yaşam döngüsündeki süreçler tanımlanmaktadır. Bu tasarım süreçleri donanım parçasına ekipman (LRU), devre kartı ve ASIC/PLD seviyelerinden herhangi birinde uygulanabilir. Sistem ve üretim süreçleri DO-254 içerisinde tanımlanmamaktadır. Donanım geliştirme sürecindeki veri akışı yinelemelidir, sıralı değildir. Her yineleme için, süreçlerin her birindeki değişikliğin etkisi ele alınmalı ve önceki yineleme sonuçlarına olan etkisi değerlendirilmelidir. Şekil-2: DO-254 Donanım Tasarım Yaşam Döngüsü 6. Destek Süreçler Donanım geliştirme destek süreçleri DO-254 Bölüm 6-9 arasında belirtilmektedir. Destek süreçleri donanım tasarım yaşam döngüsü verisi üretir ve donanım yaşam döngüsü verilerinin & sonuçlarının kontrolünü / doğruluğunu güvence altına alır. Bu süreçler gereksinim geçerleme ve doğrulama, konfigürasyon yönetim süreci, süreç teminatı ve sertifikasyon irtibatı kısımlarından oluşur. Geçerleme ve doğrulama yöntemleri aynıdır ancak amaçları farklıdır. Doğrulama gereksinimlerin sistem tarafından karşılandığını kontrol ederken, geçerleme gereksinimlerin sistemin çalışma kapsamına uygunluğunu denetler. İzlenebilirlik, her seviyedeki gereksinimin tam olduğunun kontrolünü sağlar. Konfigürasyon Yönetim Süreci, konfigürasyon parçalarının teknik ve idari kontrolünü sağlar. Donanım yaşam döngüsü boyunca gerçekleştirilecek faaliyetlerin, onaylanmış plan ve standartlara uyumu Süreç Teminatı ile sağlanır. 7. İşlevsel Hata Yolu Analizi DO-254 Appendix-B Seviye A ve B donanım fonksiyonları için TAI NİN SESİ MAYIS

13 Tasarım ve Mühendislik Faaliyetleri tasarım teminatı (TT) stratejisi geliştirmede yapılacak İşlevsel Hata Yolu Analizi (Functional Failure Path Analysis, FFPA) hakkında bilgiler içermekte ve tasarım teminatı sağlamada belirli yöntemler tanımlamaktadır. Öncelikle sistem emniyet değerlendirmesi ile bir donanım fonksiyonunun DAL seviyesi belirlenir. Bu süreçte sistemle ilgili potansiyel tehlikeleri tanımlamada fonksiyonel tehlike değerlendirmesi kullanılır. Sistem seviyesi hata durumlarının donanım fonksiyonlarına atanması ise önsistem emniyet değerlendirmesi kullanılarak yapılır. FFPA analizinin amacı İşlevsel Hata Yollarını (FFP) tanımlayarak, değişik tasarım teminatı seviyesinde fonksiyonlara sahip donanımın uygun bir TT metodu ile adreslenmesidir. FFPA analizi belirli olarak işlevsel hata yolunun sebep olabileceği hata durumları ile ilgili tasarım teminatı seviyesi ve TT stratejisi belirlemekte kullanılır. FFPA analizinde Seviye A & B FFP ler için kullanılacak ilave tasarım teminatı olarak 3 türlü strateji vardır: mimari tasarım ile hafifletme, servis geçmişi ve gelişmiş doğrulama metotları Mimari Tasarım ile Hafifletme Mimari tasarım ile hafifletme yönteminde kritik donanımın hata yapma olasılığını azaltmak için emniyet değerlendirmeleri yapılır. Birbirine benzemeyen uygulama (bağımsızlık), yedeklik, monitör etme, izolasyon ve kısımlara ayırma bu amaçla kullanılabilir. Bu yöntemde ortaya çıkan türetilmiş gereksinimlerin de doğrulanması gerekir. Benzer durum analizi ile mimari hafifletmeye engel olacak benzer durum hatalarının meydana gelme olasılığı adreslenir. Riski hiç ya da yeterince azaltılamamış Seviye A ve B işlevsel hata yolu tasarımlarının farklı tasarım teminatı metotlarına yönlendirilmesi gerekir Servis Geçmişi Daha önce geliştirilen donanım ve COTS lar için tasarım teminatını ispatlama amacıyla servis geçmişi kullanılabilir. Bu süreçte FFP lerden hangileri için servis geçmişi bilgisinin yeterli/yetersiz olduğu ve yetersiz olanlar için tasarım teminatını sağlamak için yapılacak ilave doğrulama faaliyetleri tanımlanır Gelişmiş Doğrulama Metotları İlave tasarım teminatı, gelişmiş doğrulama metotları tarafından sağlanan kanıtlar ile kazanılabilir. Bu metotlar birim analizi, biçimsel yöntemler, emniyet-özel doğrulama analizleri veya başvuran sahibi tarafından önerilen ve sertifikasyon otoritesi tarafından kabul görmüş diğer yöntemler olarak sıralanabilir. Birim Analizi; İçi görülebilen bir ünitede aşağıdan-yukarıya, doğrulama prosedürüne karşı yapılan tasarım kapsama analizidir. İşlevsel hata yolu içindeki her fonksiyonel elemanın testler ile doğrulandığını gösteren bir analizdir. Emniyet-Özel Analizler; Bu yöntemde amaç donanım çıktılarını etkileyen tasarım hatalarını ortaya çıkarmak ve düzeltmektir (örnek, stres testi). Biçimsel (Formal) Yöntemler; Şekil-3: DO-254 CEH Tasarımında İzlenen Adımlar Spesifikasyon, tasarım ve bilgisayar sistemleri yapısında mantık ve discrete matematik tekniklerinin kullanılmasıdır. 8. Araç Değerlendirme ve Kalifikasyonu Araç değerlendirmesi DO-254 sürecinin bir parçasıdır ve kullanılan aracın donanım tasarım ve doğrulaması için doğru şekilde çalıştığını garanti altına almak için yapılır. Seçilen aracın kullanım amacına ve gereksinimlere uygun olduğunu, bunun sonucu olarak süreçlerin izlenebilir ve tekrar edilebilir olduğunu güvence altına alır. Araç bir projede kullanılmadan önce araç değerlendirmesi yapılmalıdır. Bu değerlendirme sonuçları ve araç kalifikasyonu kayıt altına alınmalı ve muhafaza edilmelidir. Araç değerlendirmesi, aracın tasarım yaşam döngüsü sürecindeki rolünü değerlendirir. Aracın rolü ve donanım fonksiyonu tasarım teminat seviyesine bağlı olarak kalifikasyon aktivitelerini içerebilir. Araç değerlendirmesi tasarım geliştirme araçları ve doğrulama araçları olmak üzere 2 kategoride yapılır. DO-254 e göre Seviye A, B, C donanım tasarımları için araç değerlendirmesi yapılmalıdır. Seviye A ve B tasarım aracı için araç kalifikasyonu, Seviye C tasarım aracı ve Seviye A & B doğrulama araçları için basit araç kalifikasyonu yapılmalıdır. 9. Kompleks COTS Sertifikasyonu Kompleks COTS komponent tarafından donanım fonksiyonlarından desteklenenlere ait donanım tasarım teminatı seviyesi, ürün servis geçmişi ve parçanın basit veya kompleks sınıflandırması bilgilerinin PHAC dokümanında sağlanması gerekmektedir. COTS komponente ait tasarım verilerinin mevcut 14 TAI NİN SESİ MAYIS 2012

14 Tasarım ve Mühendislik Faaliyetleri olmadığı durumlarda, kompleks COTS donanım için DO-254 Bölüm 11.2 de belirtilen elektronik bileşen yönetimi ve DO-254 Bölüm 11.3 de belirtilen ürün servis geçmişi bilgisinin sağlanması gereklidir. 10. Sertifikasyon İrtibat Süreci Sertifikasyon irtibat sürecinin amacı sertifikasyon sürecini desteklemek için donanım tasarımı yaşam döngüsü boyunca başvuru sahibi (yüklenici) ve sertifikasyon otoritesi arasında iletişim kurma ve uzlaşma sağlamaktır. Sertifikasyon irtibat süreci yapılması gereken zorunlu dokümantasyon, otorite gözden geçirmeleri/denetlemeleri ve donanım tasarım teminatı hedeflerine uyumun gösterilmesine yönelik verilerden oluşur. Sistem sertifikasyon süreciyle paralel yürütülür. Sertifikasyon otoritesiyle PHAC üzerinde proje başlangıcında anlaşma sağlanmalıdır. DO-254 Appendix-A, Tablo A- 1 e göre basit veya kompleks elektronik donanımlar için aşağıdaki dokümanların sertifikasyon otoritesine sunulması gereklidir: Donanım Sertifikasyon Konuları Planı - Plan for Hardware Aspects of Certification (PHAC) Donanım Doğrulama Planı - Hardware Verification Plan (HVP) Üst Seviye Çizimler - Top- Level Drawings (TLD) Donanım Başarım Özeti - Hardware Accomplishment Summary (HAS) DO-254 Tablo A-1 de geçen diğer dokümanlar sertifikasyon otoritesi tarafından istenildiğinde gözden geçirilmek üzere hazır olmalıdır. Gözden Geçirme Toplantıları ve Denetlemeler: Sertifikasyon otoritesi DO-254 e uyumu değerlendirmek için donanım tasarım yaşam döngüsü süreçleri ve verilerini gözden geçirebilir. Sertifikasyon otoritesi ile gözden geçirmelerin çeşidi, ajandası, tarihleri, yeri, kimlerin katılacağı ve gözden geçirmede mevcut olması gereken veriler konusunda uzlaşılmalıdır. Donanım yaşam döngüsünde gözden geçirmeler projenin erken safhasında başlamalıdır. Bu şekilde sistem, donanım ve planlama kararlarından DO-254 hedeflerini karşılayamayan durumların oluşma riski azaltılmış olur. DO-254 süreç odaklı bir rehber doküman olduğundan, gözden geçirmeler donanım yaşam döngüsü boyunca devam eder. Dört çeşit gözden geçirme yapılmaktadır. Bunlar; (1) Donanım Planlama Denetlemesi, (2) Donanım Geliştirme Denetlemesi, (3) Donanım Doğrulama Denetlemesi ve (4) Nihai Sertifikasyon Donanım Denetlemesi şeklindedir. Proje başlangıcında sertifikasyon otoritesi projedeki her ekipmanı değerlendirerek sertifikasyon faaliyetlerine katılımının derecesini belirler. Bunu belirlerken geliştirilen donanımın kritiklik seviyesi, komplekslik derecesi, başvuru sahibinin donanım sertifikasyon tecrübesi, ürün servis geçmişi, yeni bir teknoloji ya da tasarım metodundan dolayı sertifikasyon otoritesinin yeni bir ilkesine ihtiyaç olup olmadığı değerlendirilir. 11. Sonuç DO-254 elektronik donanımların emniyet, güvenilirlik ve olgunluk hedeflerine ulaşması için izlenecek süreçleri tanımlar, metodoloji önerir. Ekipman (LRU), devre kartı veya komponent seviyesinde uygulanır. DO-254 esnek olacak şekilde geliştirilmiştir ve değişik donanım geliştirme modellerine izin verir. Bu esneklik ve DO-254 uygulamasındaki karışıklıkların sertifikasyon otoritesi ile müzakere edilerek giderilmesi gerekmektedir. KAYNAKLAR 1. RTCA DO-254, 2000, Design Assurance Guidance for Airborne Electronic Hardware, 2. ARP 4754A, , Guidelines for Development of Civil Aircraft and Systems, 3. Functional Failure Path Analysis of Airborne Electronic Hardware, Steven C. Beland and Barbara Bodour, The Boeing Company, Seattle, WA, 4. AC20-152, RTCA/DO-254 Design Assurance Guidance for Airborne Electronic Hardware, 6/30/05, 5. FAA Order , Simple And Complex Electronic Hardware Approval Guidance, July 16, 2008, 6. EASA Certification Memorandum, EASA CM No: EASA CM - SWCEH Issue: 01, Development Assurance of Airborne Electronic Hardware, 11/08/2011. Erkan TIZLAK: 1977 yılında Antalya Korkuteli de doğan Erkan TIZLAK, 1999 yılında Orta Doğu Teknik Üniversitesi Elektrik-Elektronik Mühendisliği Bölümü nden mezun olmuştur. Aynı yıl özel bir şirkette Elektrik- Elektronik Mühendisi olarak işe başlayan TIZLAK, yılları arasında Akıllı Binalardaki Zayıf Akım Sistemleri konusunda, yılları arasında ise otomotiv sektöründe otomatik hatların işleyişinden sorumlu lider mühendis olarak görev yapmıştır. Temmuz 2004 te Şirketimizde Elektrik ve Aviyonik Sistemler Şefliğinde göreve başlayan Erkan TIZLAK, Temmuz Mayıs 2008 arasında A400M projesinde ATA38 Su/Atık Sistem Tasarım Mühendisi, Mart 2008-Mayıs 2010 arasında Hürkuş Projesi Aviyonik Sistemler Uyum Doğrulama Mühendisi olarak çalışmıştır. Halen, Uçak Grup Başkanlığı Aviyonik ve Elektrik Mühendisliği Müdürlüğü bünyesinde Kasım 2007 de başladığı C130 Erciyes Aviyonik Modernizasyon Projesi Aviyonik Sistemler Sertifikasyon Sorumluluğu ve Mayıs 2010 da başladığı EASA ile yürütülen Hürkuş Kompleks Elektronik Donanım Uyum Doğrulama Mühendisliği (CVE) görevlerine devam etmektedir. TAI NİN SESİ MAYIS

15 Tasarım ve Mühendislik Faaliyetleri ENTEGRE ÜRÜN DESTEK MÜDÜRLÜĞÜ EĞİTİM FAALİYETLERİ AVİYONİK SİSTEM TANITIMLARI Şirketimiz Entegre Ürün Destek Müdürlüğü Teknik Eğitmen kadrosu tarafından çeşitli TUSAŞ Programları kapsamında kullanıcı personele Bakım ve Uçuş Yer Eğitimleri verilmekte, ayrıca Lojistik Hizmetler Başkanlığı personeline işe hazır bulunuşluk amaçlı olarak planlanan Entegre Lojistik Destek ve Uçak Mekanik/Aviyonik sistem tanıtımı kalifikasyon eğitimleri de aynı kadro tarafından icra edilmektedir. Eğitimleri verilen, özellikle de günümüz havacılığı açısından önem arz eden aviyonik sistem tanıtımları bu köşemizde siz okurlarımızın yararına sunuluyor. TCAS NEDİR? Resim:1 Hava Trafik Günümüzde gökyüzünün uçsuz bucaksız maviliğinde aynı anda binlerce uçak, yüz binlerce yolcusuyla uçmaktadır. Hava Trafik Kontrol (ATC) merkezlerindeki kontrolörler, bu inanılmaz uçak trafiğini yönlendirme çabası içerisindedirler. Bu yoğunluk içerisinde kimi zaman kontrol dışı yakınlaşmalar, karşılaşmalar meydana gelmektedir. İşte bu durumlarda TCAS (Traffic Collision and Avoidance System) yani Trafik İkaz ve Çarpışma Kaçınma Sistemi devreye girmekte ve olası facialar bu sistem sayesinde önceden pilotlara bildirilmektedir. Sistem, Air Trafic Control (ATC) ye bağımlılığı azaltmak, uçaklar arasında emniyetli bir trafik sağlamak ve önceden bilgilendirmek suretiyle çarpışma olasılığını ortadan kaldırmak için dizayn edilmiştir. TCAS, hava sahasında bulunan (Intruder) yabancı uçakların transponder ları vasıtasıyla sorgulama ve cevaplama yaparak etrafı sürekli kontrol eder. TCAS, 1950 lerden itibaren havacılığın gündemine çarpışma kazalarıyla girmiştir. Avrupa da 2005 ten bu yana FAA (Federal Aviation Administration) Federal Havacılık Kuralları gereği ağırlığı 5 bin 700 kilogramın üzerinde veya 19 dan daha fazla yolcu taşıyan tüm uçaklarda TCAS kullanılması zorunlu hale gelmiştir. TCAS; yer radarından bağımsız, uçağa monte edilmiş radar sistemi ile çalışan bir sistemdir. Sistemin genel olarak üç tipi vardır: TCAS-I, TCAS II ve TCAS III. TCAS I: İlk geliştirilen TCAS I, sadece pilotlara, diğer uçakların yani trafiğin nerede bulunduğunu göstermekte idi. Sistem, sadece trafik yakınlaşma uyarısında bulunur ama ne tarafa manevra yapılması gerektiğini söylemez. Bu sistem yeterli olmayınca ikinci nesil sistemlere yani TCAS II ye geçilmiştir. TCAS II: TCAS-II, uyarıda bulunduğu gibi, herhangi bir çarpışma riskinde sakınma reaksiyonunun ne yöne olması gerektiğini de tavsiye eder ve dikey kaçınma manevrasını yani hangi uçağın alçalacağını veya tırmanacağını pilotlara bildirir. TCAS Resim:3 TCAS Yönlendirmesi II, diğer uçağın sistemi ile irtibata geçer ve TCAS sistemlerinin verdiği talimata göre uçaklardan birinin pozisyonuna göre yükselmesi diğerinin de alçalması pilotların önündeki göstergede belirtilir. TCAS III: Üçüncü nesil TCAS olan ve yeni geliştirilen TCAS III Sisteminde, pilotlara dikey hareketlerle beraber yatay yönlendirmeler de yapılabilmektedir. Yani TCAS III, pilota yükselerek sağa dön veya alçalarak sola dön gibi ikazlarda bulunabilmektedir. Resim:2 TCAS Çalışması ve ekran gösterimi TCAS ÇALIŞMASI: TCAS, 80 mil yani 148 kilometre yarıçapındaki alanda uçakların 900 metre yukarısında veya altındaki tüm trafikleri takip eder. Uçak, 22 kilometreden yakın ve 330 metre yukarı veya aşağıda ise, sistem mesafe ve kalan zamanla ilgili 16 TAI NİN SESİ MAYIS 2012

16 Tasarım ve Mühendislik Faaliyetleri Resim:4 TCAS Çalışma sahası hesaplamaları yapar. Diğer uçak (Intruder) 6.1 kilometreden yakın veya çarpışmaya 40 saniye kaldıysa, sistem pilotu sesli olarak uyarmaya başlar ki buraya TA (Traffic Alert) Trafik İkaz Bölgesi adı verilir. İki uçak arasındaki mesafe 3.8 kilometre veya çarpışmaya 25 saniye kaldığında artık RA (Resolution Advisory) uçak kaçınma manevrası bölgesine girilir. Bu durumda sistem sesli olarak pilota; "alçal" veya "yüksel" komutlarını verir. Pilotların TCAS komutlarını hemen uygulamaları gerekmektedir, ancak sistem bu durumda, uçağın kumandalarına müdahale edemez, kaçınma hareketinin pilotlar tarafından yapılması gerekir. Günümüzde TCAS sistemine sahip uçaklarda çarpışma riskinde pilotlar ATC den ziyade TCAS dan gelecek uyarıları dikkate almalıdırlar. Bu duruma en önemli örnek; 2002 yılında Almanya da meydana gelen çarpışmadır. Bu kazada DHL firmasına ait Boeing 757 kargo uçağıyla Rus Bashkiran Havayolları nın Tu-154 uçağı çarpışmıştı. TCAS uyarısına göre Rus uçağı yükselmesi gerekirken ATC nin yanlış yönlendirmesiyle diğer uçak gibi alçalmış ve çarpışmayla 71 kişi hayatını kaybetmişti. Bu kazadan sonra çarpışma riskinde pilotların TCAS yönlendirmelerini kesinlikle dikkate almaları gerektiği bir kere daha ortaya çıkmıştır. Resim:5 TCAS & ATC Yönlendirmesi TCAS, renk kodlu semboller ve data tag ler kullanarak hava trafiği ve tehlike belirten uçakları kendi göstergesi olan RA/TA VSI (Vertical Speed Indicator) display üzerinde işaretler. Dört trafik sembolü kullanılır, bunlar; Kırmızı içi dolu kare (RA), Amber içi dolu daire (TA), İçi boş mavi (cyan) çerçeve diamond (Proximate Traffic), İçi dolu mavi (cyan) diamond (Other Traffic). Her bir renk ilgili olduğu farklı bir şekle ve ikaz özelliğine sahiptir. Intruder uçaklar tehlike önceliklerine, mesafelerine ve bulundukları konuma göre bu sembollerle etiketlenir. Resim:6 TCAS Sembolleri Proximate traffic ve Other traffic TCAS sistemi için intruder uçağın sadece durumsal farkında olma bilgileridir ve TCAS sistemli uçağın çarpışma bölgesinde değildir. Sistemin birinci önceliği, potansiyel çarpışma tehlikesi olan TA ve RA bildiren uçaklardır ve fonksiyonlarını bunlara göre belirler. TAWS NEDİR? TAWS (Terrain Awareness and Warning System); yükselti uyarı ve ikaz sistemi; hafızasında önceden kayıtlı tüm yükseltileri bulunduran sistem, irtifa bilgilerini Radyo Altimetre, uçağın yerini ise GPS ile takip eder ve kritik irtifaya ulaşıldığında sesli ve görsel olarak pilotları uyarır. TAWS, Ground Proximity Warning System (GPWS) yere yaklaşma ikaz sistemi ile kombine bir sistemdir ve tüm GPWS çalışma özelliklerini sağlar yılında kullanıma sunulan GPWS sistemine 1990'lı yıllarda arazi yükselti haritası veritabanı ve küresel Tablo:1 TCAS Traffic Sembolleri Resim:7 TAWS Hava Trafik TAI NİN SESİ MAYIS

17 Tasarım ve Mühendislik Faaliyetleri konumlandırma sistemi (GPS) özellikleri de eklenmiş ve geliştirilmiştir. TAWS sistemi bulunan uçaklarda, FAA (Federal Aviation Administration) Federal Havacılık Kurulu ve JAA (Joint Aviation Authorities) Müşterek Havacılık Kurulu düzenlemeleri ve gereksinimleri uygulanmaktadır. Bu amaçla; 1 Ocak 2005 te JAA TAWS gereksinimleri, 29 Mart 2005 te FAA TAWS gereksinimleri yürürlüğe girmiştir. TAWS, GPWS çalışma özellikleri günümüzde yere çarpışma kazalarının azalmasında önemli rol oynamaktadır. TAWS ÇALIŞMASI: Arazi Bilinirlik ve İkaz Sistemi işlevlerine sahip, uyarı ve önleme sistemi olan TAWS (GPWS), GPS ve Radio Altimetre verilerini kullanır. Uçak yere yakın veya bir arazi engeline doğru ani tehlike içine girmiş ise sistem ikazlar vererek kaçınma hareketi için pilotu uyarır. Resim:8 TAWS Ekran Gösterimi TAWS uçağın çeşitli sistemlerinden giriş bilgileri alır. Sistem bu girişleri, internal terrain database ve uçak özel konfigürasyon bilgileri ile birlikte kullanarak görsel ve işitsel terrain awareness bilgilerini üretir. TAWS, içerisinde bulunan GPS modülü sayesinde zamana ve geçerli uçak performanslarına bağlı olarak, uçulan bölgedeki yeryüzü şekillerini referans alır, gerekli hesaplamaları yapar ve bu sayede uçuş ekibine muhtemel çarpışmalara karşı ikazlar verir. Sistem, istenilen uyarıları verebilmek amacıyla, uçağın algılama ve ölçüm donanımlarından topladığı girdileri, birtakım hesaplama ve değerlendirme algoritmarına tabi tutar. Tehlike oluşturacak durumlarda, uçuş ekibini sesli mesajlar ve görsel uyarılar ile ikaz eder ve uyarı eşikleri bantlarının ne oranda aşıldığını kabinde bulunan göstergelerinde gösterir. TAWS, emniyetli uçuş yapılabilmesi için, uçuş ekibine uçuş paterni üzerinde bulunan tehlike limitleri dahilinde arazi ve yükseltileri ileride çarpışma ihtimali olan arazi var ( terrain ahead vb.) ikazlar ile bildirir. TAWS uçağın durumuna bağlı olarak ve araziye göre caution ve warning sinyallerini üretir. Ayrıca TAWS; Yere ve yükseltilere doğru kontrollü uçuş sağlamak, Çarpışma tehlikelerine karşı yeterli zaman içerisinde durum değerlendirmesi yapmak, En iyi düzeltici hareketi belirleyerek tehlikeden kaçınmak ve emniyetli bir uçuş sağlamak işlevlerini yerine getirir. Günümüzde TCAS ve TAWS sistemlerini tek ünitede birleştiren ve GPS modülü ile kombine T2CAS (Terrain & Traffic Collision Avoidance System) sistemleri kullanılmaktadır. Ayrıca aynı yapıya IFF Transponder (Identification Resim:10 TAWS Gösterimi & Sesli İkazları Resim:9 TAWS Sistem Çalışması Friend & Foe) Dost Düşman Tanıtım Sistemi ilave edilerek TCAS ve TAWS görevlerini daha etkili yerine getiren T3CAS sistemleri de kullanılmaya başlanmıştır. TCAS ve TAWS Sistemleri havacılık tarihinde yeni denilebilecek bir geçmişe sahip olmasına rağmen, bütün bu özellikleri ve uçuş emniyetine sağladığı katkı açısından günümüzün en önemli Navigation (Seyrüsefer) sistemleri haline gelmiştir. Sami TÜRKÖZ: 1965 Yılında Kayseri de doğan Sami Türköz 23 Yıl Türk Hava Kuvvetleri nde Uçak Aviyonik sistemler teknisyeni olarak görev yaptıktan sonra 2007 yılında TUSAŞ ta göreve başlamış ve TUSAŞ-EADS CASA Eğitim proğramı kapsamında yılları arasında TUSAŞ adına Suudi Arabistan Hava Kuvvetlerinde CASA Uçakları, Uçak Aviyonik ve Elektrik Sistemleri Eğitmeni olarak görev yapmıştır yılları arasında MELTEM II projesi uçuş işlemleri kısmında görev yaptıktan sonra 2010 yılı Temmuz ayından itibaren Lojistik Hizmetler Başkanlığı-Entegre Ürün Destek Müdürlüğü, Özel Görev Uçakları Şefliği bünyesinde C-130 ERCİYES Aviyonik Modernizasyonu Teknik öğretmeni olarak görev yapmaktadır. Evli ve iki kız babası olan Sami Türköz İngilizce ve Arapça bilmektedir. 18 TAI NİN SESİ MAYIS 2012

18 Organizasyon, Fuar ve Sergiler PEACE DRIVE II PROGRAMI NDA İLK F-16 YI TÖRENLE TESLİM ETTİK Entegre Uçak Grup Başkanı Özcan Ertem Pakistan Büyükelçisi Muhammad Shaukat Haroon Pakistan Hava Kuvvetleri Komutan Yardımcısı Asım Suleıman Savunma Sanayii Müsteşarı Murad Bayar F-16 Modernizasyon Programı (Peace Drive II) kapsamında Şirketimiz tarafından modernize edilerek test uçuşlarını tamamlayan ilk PAF F-16 uçağı, 8 Şubat 2012 tarihinde tesislerimizde düzenlenen tören ile Pakistan Hava Kuvvetleri Komutanlığı na teslim edildi. Milli Savunma Bakanlığı, Genelkurmay Başkanlığı, Hava Kuvvetleri Komutanlığı, Savunma Sanayii Müsteşarlığı, Pakistan Savunma Bakanlığı ve Pakistan Hava Kuvvetleri Komutanlığı nın üst düzey temsilcilerinin bulunduğu törende açılış konuşması yapan TUSAŞ Yönetim Kurulu Başkanı Yalçın Kaya, TUSAŞ ın havacılık sanayii alanında kazandığı bilgi ve teknolojik birikimini dost ve kardeş ülke Pakistan Hava Kuvvetlerinin bu önemli ihtiyacının karşılanmasında özveriyle kullandığını belirterek, yeni ve gelişen teknolojilerin imkanlarından yaralanarak uçakların harekat etkinliğini artıracak ve yeni kabiliyetleri kazandıracak olan bu modernizasyon uygulamasını yapmış ve öncü uçakları program takviminde tamamlamış olmanın huzur ve mutluluğu içinde olduğunu ifade etti. TUSAŞ ın kuruluşuna vesile olan F-16 uçaklarının hale hazırda dünyada çok sayıda ülke tarafından tercih edilen savaş uçağı olma özelliğini koruduğunun altını çizen Kaya, TUSAŞ ın F-16 üretim ve modernizasyon disiplinlerine birlikte sahip olan ender firmalardan biri olduğunu bu uygulamalarda dünyanın en iddialı ve müşteri tercih sırasındaki ilk şirketlerden biri olma konumunda olduğunu belirtti. Ardından kürsüye gelen TUSAŞ Uçak Grup Başkanı Özcan Ertem Peace Drive II programı hakkında detaylı bilgiler verdiği konuşmasında, bir F-16 A uçağının Pakistan Hava Kuvvetleri Falcon Proje Direktörü Tuğg. Ahmer Shehzad, Pakistan Savunma Bakanlığı Satınalma Direktörü Shoil Ahmed, TSKGV Genel Müdürü Hayrettin Uzun, Pakistan Büyükelçisi Muhammad Shaukat Haroon, Milli Savunma Bakan Yardımcısı Hasan Kemal Yardımcı, Pakistan Hava Kuvvetleri Komutan Yardımcısı Asım Suleıman, Savunma Sanayii Müsteşarı Murad Bayar, TUSAŞ Genel Müdürü Muharrem Dörtkaşlı. Pakistan Hava Kuvvetleri Komutan Yardımcısı Asım Suleıman tarafından Genel Müdürümüz Muharrem Dörtkaşlı ya şilt takdim edildi. TAI NİN SESİ MAYIS

19 Organizasyon, Fuar ve Sergiler her biri saatler süren 1323 değişik fabrika operasyonundan geçtiğini belirterek, teslim edilen ilk üç uçakta bu operasyonların eğitimlerle birlikte 16 ay sürdüğünü söyledi. İki kardeş ülke arasında oluşan işbirliği kültürünün iki yönlü olarak diğer tüm projelere de yayılmasını arzu ettiğini belirten Ertem, projede emeği geçen herkese teşekkürlerini iletti. Proje sürecini ve çalışmaları anlatan kısa filmin izlenmesinin ardından Pakistan Büyükelçisi Sayın Muhammad Shaukat Haroon bir konuşma yaparak Kaliteli ve profesyonel teknik kadronuzla ve sonsuz çabalarınız ile üç F-16 tamamladık. Bu program Pakistan ve Türkiye arasındaki yakın dostluk ve güçlü ilişkileri gösteriyor. dedi. Pakistan halkının kalbinde Türkiye nin özel bir yeri olduğunu belirten Haroon, Türkiye ve Pakistan arasındaki dostluk ve kardeşlik dünyada benzersizdir. Pakistan halkının kalbinde Türkiye nin özel bir yeri vardır. Savunma işbirliğimiz gelecekte daha da güçlenecektir. dedi. Ardından söz alan Pakistan Hava Kuvvetleri Komutan Yardımcısı Korg. Asım Süleıman Pakistan ve Türkiye iki ülke ama aslen tek bir millettir diyerek projede yer alan herkese teşekkürlerini iletti. Kapanış konuşmasını yapmak üzere kürsüye gelen Savunma Sanayii Müsteşarı Murad Bayar, bu iki dost ve tarihin derinliklerine dostlukları dayanan iki ülkenin birlikte başardığı bu proje için tebriklerini takdirlerini iletti. Bu çalışma ile ülkeler arasında uzun yıllardan beri Savunma Sanayii konusunda karşılıklı güven ile tesis edilen işbirliğinin bir diğer güzel örneğinin buluşturulduğunu ifade eden Bayar, Ülkelerimiz sadece iyi günde değil kötü günde de kara günlerde de birbirinin yanında olduğunu her fırsatta göstermiş iki dosttur. dedi. Savunma Sanayindeki çalışmaların iki ülkede yoğun gayretlerle devam ettiğini belirten Bayar, iş birliği projelerini artırarak ileri taşımak istediklerini, buradaki başarı ölçüsünün her zaman arzulandığı gibi iki ülkenin mühendislerinin kuruluşlarının birlikte yaratılacağı yeni projeler olduğunu söyledi. TUSAŞ ın F-16 konusunda bir dünya merkezi olduğunun altını çizen Bayar, Türk Hava Kuvvetlerine bugüne kadar 232 F-16 uçağı üretti, Mısır Hava Kuvvetlerine 46 F-16 uçağı teslim etti. Ürdün Hava Kuvvetlerinin 17 adet uçağını benzer şekilde modernize etti. Bugün Türk Hava Kuvvetlerine 30 yeni uçak üretimini devam ediyor. Yine Türk Hava Kuvvetlerinin 175 adet uçağı da Pakistan uçaklarıyla birlikte modernizasyona tabii tutuluyor. Yani iki kardeş ülkenin uçakları da burada yan yana modernizasyona tabi tutuluyor. Ve dünyada ki belki ilk önde gelen Lockheed Martin den sonra F-16 üreticisi F-16 merkezi bugün TUSAŞ tır. dedi. Son olarak bu projenin savunma sanayii ibirliğinin çok güzel bir örneğini oluşturduğunu, iki ülkenin silahlı kuvvetlerine, sanayisine katkılar sağladığını sözlerine ekleyen Bayar, Benzer projeleri hep birlikte tekrar kurgulamak Şirketimiz, Pakistan Hava Kuvvetleri nin (PAF) açmış olduğu, Avrupalı ve diğer F-16 üretici firmaların da katıldığı F-16 Modernizasyon ihalesini, rekabet altında kazanarak Haziran 2009 da Pakistan Savunma Bakanlığı ile bir sözleşme imzalamıştır. F-16 Modernizasyon Programı (Peace Drive II) kapsamında Pakistan Hava Kuvvetleri ne ait 41 adet F-16 uçağına, tesislerimizde, mühendislerimiz ve teknisyenlerimiz tarafından aviyonik ve yapısal modernizasyon uygulanmakta ve modernize edilen uçakların uçuş testleri yine Şirketimiz F-16 Test Pilotu tarafından gerçekleştirilmektedir. Ayrıca, program boyunca 72 Pakistan Hava Kuvvetleri teknisyenine modernizasyon eğitimleri de vermekte, sınıf eğitimlerini tamamlayan teknisyenler, doğrudan uçak üzerinde yapılan çalışmalara katılım sağlamaktadır. 20 TAI NİN SESİ MAYIS 2012

20 Organizasyon, Fuar ve Sergiler başarıya ulaştırmak temenni ederim. Emeği geçen bütün kuruluşlara çalışanlara tebrik ve takdirlerimi sunuyorum dedi. Konuşmaların ardından günün anısına hazırlanan sertifika, TUSAŞ Genel Müdürü Muharrem Dörtkaşlı, Pakistan Hava Kuvvetleri Falcon Proje Direktörü Tuğg. Ahmer Shehzad, Hava Kuvvetleri Harekat Başkanı Tümg. Mehmet İrez, Pakistan Savunma Bakanlığı Satınalma Direktörü Shoil Ahmed, TUSAŞ Yönetim Kurulu Başkanı Yalçın Kaya, TSKGV Genel Müdürü Hayrettin Uzun, Savunma Sanayii Müsteşarı Murad Bayar, Pakistan Büyükelçisi Muhammad Shaukat Haroon, Pakistan Hava Kuvvetleri Komutan Yardımcısı Asım Suleıman ile Milli Savunma Bakan Yardımcısı Hasan Kemal Yardımcı tarafından imzalandı. Projede emeği geçenlere plaketlerinin takdim edilmesinin ardından tören, verilen kokteyl ile sona erdi. DSA 2012 YE KATILDIK Şirketimiz, bu yıl 13 üncüsü düzenlenen DSA 2012 Fuarı na Savunma Sanayii Müsteşarlığı nın koordinasyonunda milli katılım sağlamıştır. Fuara, 2 No lu salondaki metrekarelik Türkiye Pavyonu nda Ülkemizden toplam 26 firma birer stand açarak katılmıştır. 48 Ülkeden 850 firmanın stand ile iştirak ettiği, 35 ülkeden 100 delegasyonun ve iş ziyaretçisinin katıldığı fuarda gelişmiş kara, hava ve deniz savunma sistemleri, savaş ortamı sağlık ekipmanları, polis ve güvenlik sistemleri tanıtılmış ve sergilenmiştir. DSA fuarına katılım sağlayan TUSAŞ ekibi, fuarı ziyaret eden çeşitli heyetler ile Malezya Silahlı Kuvvetleri mensuplarına TUSAŞ kabiliyetleri ve projeleri hakkında bilgi vermiş, ayrıca çeşitli kurum ve firma yöneticileri ile iş görüşmeleri yapmıştır. Fuar süresince başta Malezya Başbakanı Mohd Najib bin Tun Abdul Razak ve Savunma Bakanı Dr. Ahmad Zahid Hamidi olmak üzere Malezya Kuvvet Komutanlıkları mensupları standımızı ziyaret ederek, Şirketimizin özgün ürünleri ile imkân ve kabiliyetleri hakkında bilgi almıştır. JEC KOMPOZİT FUARINA KATILDIK A350 Aileron Programı kapsamında Spar parçası için Şirketimizde üretilen düşük genleşme özellikli, dayanıklı ve hafif kompozit serme takımının bir örneği Mart 2012 tarihleri arasında düzenlenen JEC Composite Show fuarında Innovation Showcase alanında sergilendi. Yeni teknoloji ve malzemeler kullanılarak üretilen kalıp katılımcılardan yoğun ilgi gördü. TAI NİN SESİ MAYIS

Sayın Büyükelçi, Değerli Konuklar, Kıymetli Basın Mensupları,

Sayın Büyükelçi, Değerli Konuklar, Kıymetli Basın Mensupları, Sayın Büyükelçi, Değerli Konuklar, Kıymetli Basın Mensupları, Bugün, ulusal savunmamızın güvencesi ve bölge barışı için en önemli denge ve istikrâr unsuru olan Türk Silahlı Kuvvetleri nin etkinliğini ve

Detaylı

TEI DE TASARIM DOĞRULAMA VE MOTOR SERTİFİKASYON ÇALIŞMALARI

TEI DE TASARIM DOĞRULAMA VE MOTOR SERTİFİKASYON ÇALIŞMALARI TEI DE TASARIM DOĞRULAMA VE MOTOR SERTİFİKASYON ÇALIŞMALARI 18.09.2013 Uzay YILDIZ Bu doküman ve ekleri sadece yollanan kişinin kullanımı içindir ve TEI ye ait gizli ve/veya özel bilgi içerebilir. Herhangi

Detaylı

AR-GE VİZYON SAVUNMA SANAYİİNDE GELİŞMELER (2002-2012)

AR-GE VİZYON SAVUNMA SANAYİİNDE GELİŞMELER (2002-2012) Mayıs 2013 Sayı 3 SAVUNMA GEViZYON AK PARTi Ar-Ge Başkanlığı AR-GE VİZYON AK PARTi Ar-Ge Başkanlığı SAVUNMA İNDE GELİŞMELER (2002-2012) SAVUNMA İNDE GELİŞMELER (2002-2012) Milli sanayimizle güçlenen milli

Detaylı

Sensör Birleştirme Eğitimi. Hızlı jet uçağa monte görev sistemlerinin geliştirilmiş operasyonel performansı vasıtasıyla avantaj sağlayın

Sensör Birleştirme Eğitimi. Hızlı jet uçağa monte görev sistemlerinin geliştirilmiş operasyonel performansı vasıtasıyla avantaj sağlayın Sensör Birleştirme Eğitimi Hızlı jet uçağa monte görev sistemlerinin geliştirilmiş operasyonel performansı vasıtasıyla avantaj sağlayın Operasyonel verimliliği en üst düzeye çıkarma Hızlı jet platformlar,

Detaylı

SAVUNMA SANAYİİNDE ÜNİVERSİTE SANAYİ İŞBİRLİĞİ UYGULAMALARI

SAVUNMA SANAYİİNDE ÜNİVERSİTE SANAYİ İŞBİRLİĞİ UYGULAMALARI T.C. Milli Savunma Bakanlığı Savunma Sanayii Müsteşarlığı SAVUNMA SANAYİİNDE ÜNİVERSİTE SANAYİ İŞBİRLİĞİ UYGULAMALARI Bilal AKTAŞ Sanayileşme Daire Başkanı 10 Haziran 2015 Milli Savunma Bakanı SAVUNMA

Detaylı

TUSAŞ-TÜRK HAVACILIK VE UZAY SANAYİİ A.Ş. SAVUNMA SANAYİİ MÜSTEŞARLIĞI 2 nci LOJİSTİK KURULTAYI

TUSAŞ-TÜRK HAVACILIK VE UZAY SANAYİİ A.Ş. SAVUNMA SANAYİİ MÜSTEŞARLIĞI 2 nci LOJİSTİK KURULTAYI TUSAŞ-TÜRK HAVACILIK VE UZAY SANAYİİ A.Ş. SAVUNMA SANAYİİ MÜSTEŞARLIĞI 2 nci LOJİSTİK KURULTAYI 1 Sunum İçeriği TUSAŞ Entegre Lojistik Destek (ELD) Faaliyetleri TUSAŞ Garanti Dönemi Destek Faaliyetleri

Detaylı

Sedona. Eğitim Kataloğu

Sedona. Eğitim Kataloğu Eğitim Kataloğu 1. Organizasyonel yapılanma Organizasyonel yapılanma kapsamında yer alan takım yapıları, yönetim anlayışı, yazılım süreçleri gibi kavramlar, yazılım projelerini başarıya taşıyan yapıtaşları

Detaylı

İstanbul Havacılık Sektörü Yenilikçi İşbirliği Platformu

İstanbul Havacılık Sektörü Yenilikçi İşbirliği Platformu İstanbul Havacılık Sektörü Yenilikçi İşbirliği Platformu Sivil Havacılıkta Çalışma Alanları, Fırsatlar ve Başarı Örnekleri Hava Aracı ve Komponent Üretimi İtki Sistemleri Talaşlı imalat Hassas döküm Kimyasal

Detaylı

SAVUNMA SANAYİİ İÇİN ARAŞTIRMACI YETİŞTİRME PROGRAMI UYGULAMA REHBERİ

SAVUNMA SANAYİİ İÇİN ARAŞTIRMACI YETİŞTİRME PROGRAMI UYGULAMA REHBERİ SAVUNMA SANAYİİ İÇİN ARAŞTIRMACI YETİŞTİRME PROGRAMI UYGULAMA REHBERİ Savunma Sanayii Müsteşarlığı 2015 Araştırmacı TANIMLAR Üniversite deki ilgili lisansüstü programda (yüksek lisans, doktora ya da bütünleşik

Detaylı

KITASINDA ETKİN BÖLGESİNDE LİDER ÖNSÖZ

KITASINDA ETKİN BÖLGESİNDE LİDER ÖNSÖZ HAVA KUVVETLERİ KOMUTANLIĞI VİZYON 2035 KITASINDA ETKİN BÖLGESİNDE LİDER ÖNSÖZ Vizyon-2035 Dokümanı, Hv.K.K.lığının geleceğe yönelik hedeflerini belirlemek amacıyla; Dünya ve Türkiye de güvenlik anlayışındaki

Detaylı

SSM Askeri Gemi Projelerine Sanayinin Entegrasyonu Savaş/Silah Sistemleri Çalıştayı MiKES Profili 15 Mayıs 2008

SSM Askeri Gemi Projelerine Sanayinin Entegrasyonu Savaş/Silah Sistemleri Çalıştayı MiKES Profili 15 Mayıs 2008 SSM Askeri Gemi Projelerine Sanayinin Entegrasyonu Savaş/Silah Sistemleri Çalıştayı MiKES Profili 15 Mayıs 2008 Mikrodalga Elektronik Sistemler Sanayi ve Ticaret A.Ş. Çankırı Yolu 5.km 06750 Akyurt Ankara

Detaylı

TÜRK HAVA YOLLARI-THY TEKNİK AŞ.

TÜRK HAVA YOLLARI-THY TEKNİK AŞ. Sivil Havacılığın en büyük destekçisi TÜRK HAVA YOLLARI-THY TEKNİK AŞ. Yalnızca Türkiye nin sivil havacılık alanında gururu, Avrupa nın imrenerek izlediği havayolu şirketi THY nin değil, bölgenin öncü

Detaylı

Değişiklik Sonrası Mevcut Hali Değişiklik Nedeni 1 SHY-21 2 nci maddesinin 1 inci fıkrasının (a) bendi. a) Tip Sertifikası, tahditli tip sertifikası,

Değişiklik Sonrası Mevcut Hali Değişiklik Nedeni 1 SHY-21 2 nci maddesinin 1 inci fıkrasının (a) bendi. a) Tip Sertifikası, tahditli tip sertifikası, SHY-21 DEĞİŞİKLİK TABLOSU Değişiklik Sonrası Mevcut Hali Değişiklik Nedeni 1 SHY-21 2 nci maddesinin 1 inci fıkrasının (a) bendi a) Tip Sertifikası, tahditli tip sertifikası, ilave tip sertifikası ve bu

Detaylı

MERHABA. Techlife size teknolojiyi kullanırken hayatınızda sevdiklerinizle daha fazla vakit geçirme fırsatını yakalamakta katkıda bulunmak istiyor.

MERHABA. Techlife size teknolojiyi kullanırken hayatınızda sevdiklerinizle daha fazla vakit geçirme fırsatını yakalamakta katkıda bulunmak istiyor. İÇİNDEKİLER MERHABA ŞİRKET TANIMI BİLGİSAYAR DONANIM YAZILIM İNTERNET HİZMETLERİ BİLİŞİM TEKNOLOJİLERİ DANIŞMANLIK TEKNİK SERVİS SINAV DEĞERLENDİRMELERİ ÇÖZÜM ORTAKLARI REFERANSLAR MERHABA Eğitim sektörüne

Detaylı

SANAYİ İŞBİRLİĞİ PROGRAMI (SİP) (SANAYİ KATILIMI/OFFSET)

SANAYİ İŞBİRLİĞİ PROGRAMI (SİP) (SANAYİ KATILIMI/OFFSET) T.C. MİLLİ SAVUNMA BAKANLIĞI SAVUNMA SANAYİİ MÜSTEŞARLIĞI SANAYİ İŞBİRLİĞİ PROGRAMI (SİP) (SANAYİ KATILIMI/OFFSET) Bilal AKTAŞ Sanayileşme Daire Başkanı GÜNDEM 1) OFFSET KAVRAMI 2) TÜRKİYE DE SAVUNMA ALANINDA

Detaylı

DEMİRYOLU SİNYALİZASYONUNDA YERLİ ADIMLAR

DEMİRYOLU SİNYALİZASYONUNDA YERLİ ADIMLAR DEMİRYOLU SİNYALİZASYONUNDA YERLİ ADIMLAR Murat GÜNCAN TÜBİTAK BİLGEM Bilişim Teknolojileri Enstitüsü Raylı Ulaşım Sistemleri Bölüm Sorumlusu 14.06.2013, Eskişehir TCDD 2023 Hedefi * Hedef 2023 Broşürü

Detaylı

BTB Proje Yönetimi ve Mühendislik Ltd. Şti.

BTB Proje Yönetimi ve Mühendislik Ltd. Şti. ŞİRKET SUNUMU SUNUM PLANI Hakkımızda BTB Ekibi ve Çözüm Ortakları Kalite Anlayışımız Faaliyet Alanlarımız Hizmetlerimiz Altyapılarımız Geliştirilen Birim ve Sistem Örnekleri İletişim Hakkımızda 2013 yılında

Detaylı

AFET VE ACİL DURUMLARDA EMNİYET HAVACILIK

AFET VE ACİL DURUMLARDA EMNİYET HAVACILIK AFET VE ACİL DURUMLARDA EMNİYET HAVACILIK İÇERİK 1- EMNİYET HAVACILIK DAİRE BAŞKANLIĞI 2- HAVA ARAÇLARININ TABİİ AFETLERDEKİ ROLÜ 3- EMNİYET HAVA ARAÇLARININ TEKNOLOJİK ÖZELLİKLERİ POLİS HAVACILIK 1940-

Detaylı

MilSOFT TASNİF DIŞI 1/6

MilSOFT TASNİF DIŞI 1/6 MilSOFT TASNİF DIŞI 1/6 MilSOFT Firma Tanıtımı Kuruluş Tarihi : 1998 Paydaşlar : 100% Özel Türk Şirketi Tesis : 7,000m 2 (ODTÜ Teknokent) : 600m 2 (TÜBİTAK MAM TEKSEB) Faaliyet Alanı : Sistem Entegrasyonu

Detaylı

TAI MERKEZİ RAPORLAMA SİSTEMİ Gülsen BAYRAMUSTA Bilgi Teknolojileri Müdürü. TUSAŞ - Türk Havacılık ve Uzay Sanayii A.Ş. Aralık 2014 1 TASNİF DIŞI

TAI MERKEZİ RAPORLAMA SİSTEMİ Gülsen BAYRAMUSTA Bilgi Teknolojileri Müdürü. TUSAŞ - Türk Havacılık ve Uzay Sanayii A.Ş. Aralık 2014 1 TASNİF DIŞI TAI MERKEZİ RAPORLAMA SİSTEMİ Gülsen BAYRAMUSTA Bilgi Teknolojileri Müdürü TUSAŞ - Türk Havacılık ve Uzay Sanayii A.Ş. Aralık 2014 1 TASNİF DIŞI Genel 1984 F-16 uçaklarının Türkiye de üretimi amacıyla

Detaylı

HAVELSAN Çok Bileşenli Ortamlarda Entegre Lojistik Destek Yaklaşımı Şubat 2011

HAVELSAN Çok Bileşenli Ortamlarda Entegre Lojistik Destek Yaklaşımı Şubat 2011 HAVELSAN Çok Bileşenli Ortamlarda Entegre Lojistik Destek Yaklaşımı Şubat 2011 Havelsan A.Ş. 1 Sunum Planı Kuvvet Yapısı ve ELD ELD ve PDL Harekat Ortamı ve Görev Açısından ELD Karşılaşılan Problemler

Detaylı

ALICIA Projesi ve SDT A.Ş. nin Katılımı

ALICIA Projesi ve SDT A.Ş. nin Katılımı ALICIA Projesi ve SDT A.Ş. nin Katılımı 3 Mart 2010 TÜBĐTAK Havacılık Bilgi Günü Gündem SDT A.Ş. Şirket Profili Đlgi Alanları ve Kabiliyetler Proje ve Ürünler ALICIA Projesi Genel Bilgiler Konsorsiyum

Detaylı

Yazılım Geliştirme Projelerinde Kontrolörlük / Müşavirlik Hizmetleri. Y.Müh. Kadriye ÖZBAŞ ÇAĞLAYAN, PMP Y.Müh. Ahmet DİKİCİ, PMP

Yazılım Geliştirme Projelerinde Kontrolörlük / Müşavirlik Hizmetleri. Y.Müh. Kadriye ÖZBAŞ ÇAĞLAYAN, PMP Y.Müh. Ahmet DİKİCİ, PMP Yazılım Geliştirme Projelerinde Kontrolörlük / Müşavirlik Hizmetleri Y.Müh. Kadriye ÖZBAŞ ÇAĞLAYAN, PMP Y.Müh. Ahmet DİKİCİ, PMP Sunum Planı Organizasyon Yapısı Yazılım Projelerinde Başarı Durumu Yazılım

Detaylı

6. Uluslararası Sosyal Güvenlik Sempozyumu İzmir de Başladı

6. Uluslararası Sosyal Güvenlik Sempozyumu İzmir de Başladı 6. Uluslararası Sosyal Güvenlik Sempozyumu İzmir de Başladı Sosyal Güvenlik Kurumu(SGK) ve Uluslararası Sosyal Güvenlik Teşkilatı(ISSA) işbirliği ile Stratejik İnsan Kaynakları Politikaları ve İyi Yönetişim

Detaylı

T. C. KAMU İHALE KURUMU

T. C. KAMU İHALE KURUMU T. C. KAMU İHALE KURUMU Elektronik İhale Dairesi KALİTE YÖNETİM SİSTEMİ BT Strateji Yönetimi BT Hizmet Yönetim Politikası Sürüm No: 6.0 Yayın Tarihi: 26.02.2015 444 0 545 2012 Kamu İhale Kurumu Tüm hakları

Detaylı

Ağustos 2015. 1 TASNİF DIŞI TUSAŞ - Türk Silahlı Kuvvetlerini Güçlendirme Vakfı nın bir kuruluşudur.

Ağustos 2015. 1 TASNİF DIŞI TUSAŞ - Türk Silahlı Kuvvetlerini Güçlendirme Vakfı nın bir kuruluşudur. Ağustos 2015 1 TASNİF DIŞI TUSAŞ - Türk Silahlı Kuvvetlerini Güçlendirme Vakfı nın bir kuruluşudur. Genel TAI ve TUSAŞ ın birleşmesi Lockheed Martin / General Electric hisselerinin (%49) TUSAŞ tarafından

Detaylı

YEKTAMAK Makine ve Mühendislik; YEKTAMAK müşterilerinin ihtiyaçlarının belirlenmesinden projenin teslim edilmesine kadar olan süreçte;

YEKTAMAK Makine ve Mühendislik; YEKTAMAK müşterilerinin ihtiyaçlarının belirlenmesinden projenin teslim edilmesine kadar olan süreçte; 1 HAKKIMIZDA YEKTAMAK Makine ve Mühendislik; 2013 yılında akademik geçmişe sahip ortaklar tarafından kurulmuş bir firmadır. Yeni kurulmuş olmasına rağmen 35 yıla varan tecrübeye sahip personellerinden

Detaylı

T.C. MİLLİ SAVUNMA BAKANLIĞI SAVUNMA SANAYİİ MÜSTEŞARLIĞI YAN SANAYİ BÜTÜNLEŞTİRME ESASLARI

T.C. MİLLİ SAVUNMA BAKANLIĞI SAVUNMA SANAYİİ MÜSTEŞARLIĞI YAN SANAYİ BÜTÜNLEŞTİRME ESASLARI T.C. MİLLİ SAVUNMA BAKANLIĞI SAVUNMA SANAYİİ MÜSTEŞARLIĞI YAN SANAYİ BÜTÜNLEŞTİRME ESASLARI ARALIK 2009 İÇİNDEKİLER TANIMLAR VE KISALTMALAR... 2 1. AMAÇ... 4 2. KAPSAM... 4 3. HEDEFLER... 4 4. GENEL ESASLAR...

Detaylı

T.C. Milli Savunma Bakanlığı Savunma Sanayii Müsteşarlığı SAVUNMA SANAYİ. Sn. Sedat GÜLDOĞAN Müsteşar Yardımcısı

T.C. Milli Savunma Bakanlığı Savunma Sanayii Müsteşarlığı SAVUNMA SANAYİ. Sn. Sedat GÜLDOĞAN Müsteşar Yardımcısı T.C. Milli Savunma Bakanlığı Savunma Sanayii Müsteşarlığı SAVUNMA SANAYİ Sn. Sedat GÜLDOĞAN Müsteşar Yardımcısı 28 Mayıs 2012, Denizli SAVUNMA TEDARİK ÇEVRİMİ İhtiyaç Makamı İhtiyaç SAVUNMA SANAYİİ İCRA

Detaylı

Faktoring sektörü 76 milyar TL işlem hacmi ve reel sektöre sağladığı 12,4 milyar TL ile Türk ekonomisine destek veriyor

Faktoring sektörü 76 milyar TL işlem hacmi ve reel sektöre sağladığı 12,4 milyar TL ile Türk ekonomisine destek veriyor Reel Sektörün Çarkı Faktoring, Devlet Bakanı ve Başbakan Yardımcısı Ali Babacan ile Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu Başkanı Tevfik Bilgin in katıldığı sempozyumda değerlendirildi. Faktoring sektörü

Detaylı

TED AİLESİ, ÖĞRETMENLER GÜNÜ KUTLAMASI VE PLAKET TÖRENİ İÇİN DÜZENLENEN YEMEKTE BİR ARAYA GELDİ

TED AİLESİ, ÖĞRETMENLER GÜNÜ KUTLAMASI VE PLAKET TÖRENİ İÇİN DÜZENLENEN YEMEKTE BİR ARAYA GELDİ TED AİLESİ, ÖĞRETMENLER GÜNÜ KUTLAMASI VE PLAKET TÖRENİ İÇİN DÜZENLENEN YEMEKTE BİR ARAYA GELDİ Geleceğe ışık tutan, Başöğretmen Atatürk ün emanetine sahip çıkıp, eserinin üzerine imza atan, bilgiyi öğretmekten

Detaylı

MİLLİ GURURU. Türkiye nin. YILMAZ: 2023 TE HEDEFİMİZ 25 MİlYAr DOlAr İHrAcAT YAPMAK

MİLLİ GURURU. Türkiye nin. YILMAZ: 2023 TE HEDEFİMİZ 25 MİlYAr DOlAr İHrAcAT YAPMAK Türkiye nin MİLLİ YILMAZ: 2023 TE HEDEFİMİZ 25 MİlYAr DOlAr İHrAcAT YAPMAK 2015 yılında 5 milyar ciroya ulaşan savunma sanayisi sektörü, 1.7 milyar lık ihracata imza atıyor. Türk savunma sanayisinin her

Detaylı

MerSis. Bilgi Teknolojileri Bağımsız Denetim Hizmetleri

MerSis. Bilgi Teknolojileri Bağımsız Denetim Hizmetleri MerSis Bağımsız Denetim Hizmetleri risklerinizin farkında mısınız? bağımsız denetim hizmetlerimiz, kuruluşların Bilgi Teknolojileri ile ilgili risk düzeylerini yansıtan raporların sunulması amacıyla geliştirilmiştir.

Detaylı

BASIN BİLDİRİSİ. RS : GMD.PG-0100-1910-15/462-1721 16 Nisan 2015 KONU : Roketsan Basın Bildirisi ATIŞ VE TEST DEĞERLENDİRME MERKEZİ AÇILDI

BASIN BİLDİRİSİ. RS : GMD.PG-0100-1910-15/462-1721 16 Nisan 2015 KONU : Roketsan Basın Bildirisi ATIŞ VE TEST DEĞERLENDİRME MERKEZİ AÇILDI BASIN BİLDİRİSİ RS : GMD.PG-0100-1910-15/462-1721 16 Nisan 2015 KONU : Roketsan Basın Bildirisi ATIŞ VE TEST DEĞERLENDİRME MERKEZİ AÇILDI Roketsan tarafından Karapınar Konya da kurulan MSB Atış Test ve

Detaylı

BİLGİ TEKNOLOJİLERİ SEKTÖRÜNDE BECERİ AÇIĞI VE İYİ ÖRNEKLER

BİLGİ TEKNOLOJİLERİ SEKTÖRÜNDE BECERİ AÇIĞI VE İYİ ÖRNEKLER BİLGİ TEKNOLOJİLERİ SEKTÖRÜNDE BECERİ AÇIĞI VE İYİ ÖRNEKLER Editör DR. CEYHUN GÖCENOĞLU Türkiye Bilişim Vakfı na verdiği destekten ötürü teşekkür ederiz. ÖNSÖZ Haziran 2016 Ekonomik kalkınma kapsamında;

Detaylı

T.C. M.S.B. Savunma Sanayii Müsteşarlığı

T.C. M.S.B. Savunma Sanayii Müsteşarlığı T.C. M.S.B. Savunma Sanayii Müsteşarlığı SERVO MOTOR GELİŞTİRİLMESİ PROJESİ BİLGİ İSTEK DOKÜMANI SSM-İSM-BİD-001 Rev.:1.0 Aralık 2012 İÇİNDEKİLER İÇİNDEKİLER... 1 1. AMAÇ... 2 2. KAPSAM... 2 3. TANIMLAR

Detaylı

BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Sivil Havacılık Genel Müdürlüğünden: HAVA ARACI VE İLGİLİ ÜRÜN, PARÇA VE CİHAZIN UÇUŞA ELVERİŞLİLİK VE ÇEVRESEL SERTİFİKASYONU YÖNETMELİĞİ (SHY-21) BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Amaç

Detaylı

HAVACILIK SEKTÖRÜNDEKİ TAHRİBATSIZ MUAYENE UYGULAMALARI

HAVACILIK SEKTÖRÜNDEKİ TAHRİBATSIZ MUAYENE UYGULAMALARI HAVACILIK SEKTÖRÜNDEKİ TAHRİBATSIZ MUAYENE UYGULAMALARI Buket TOPEL Kurulu Üyesi TEI, Tusaş Motor Sanayi A.Ş 21 Aralık 2012 Dünyada Havacılığın Seyri Kaynak: Dünya Bankası, OECD, ICAO, Boeing, Airbus ve

Detaylı

Bu toplantı, İlaç Endüstrisi İşverenler Sendikası nın kuruluşunun 50 inci yılına denk gelmesi vesilesiyle bizler için ayrı bir öneme sahip.

Bu toplantı, İlaç Endüstrisi İşverenler Sendikası nın kuruluşunun 50 inci yılına denk gelmesi vesilesiyle bizler için ayrı bir öneme sahip. Saygıdeğer Sosyal Güvenlik Kurumu Başkan Yardımcım, Sayın Kamu Temsilcilerimiz, Akademik Camiamızın Değerli Temsilcileri, Sektörümüzün Değerli Temsilcileri, Değerli Basın Mensupları, Sayın Konuklar, Hoş

Detaylı

Taarruz Helikopteri Simülatörü için İnsan Faktörleri Değerlendirmeleri

Taarruz Helikopteri Simülatörü için İnsan Faktörleri Değerlendirmeleri Taarruz Helikopteri Simülatörü için İnsan Faktörleri Değerlendirmeleri Hakan İŞÇİ TUSAŞ Entegre Helikopter Sistemleri Hava Aracı Tasarım Müdürü 26 Kasım 2010 TUSAŞ TSKGV nin Bağlı Ortaklığıdır. HİZMETE

Detaylı

Sermaye Piyasası Kurulu Başkanı. Doç. Dr. Turan EROL un. Avrupa Birliği Eşleştirme Projesi. Kapanış Toplantısı Konuşması. 11 Aralık 2007.

Sermaye Piyasası Kurulu Başkanı. Doç. Dr. Turan EROL un. Avrupa Birliği Eşleştirme Projesi. Kapanış Toplantısı Konuşması. 11 Aralık 2007. Sermaye Piyasası Kurulu Başkanı Doç. Dr. Turan EROL un Avrupa Birliği Eşleştirme Projesi Kapanış Toplantısı Konuşması 11 Aralık 2007 SPK Ankara Sayın Bakanım, Değerli Büyükelçiler, Saygıdeğer Konuklar,

Detaylı

AIM PERSONELİ İÇİN UNVAN DEĞİŞİKLİĞİ. Orhan KURT

AIM PERSONELİ İÇİN UNVAN DEĞİŞİKLİĞİ. Orhan KURT AIM PERSONELİ İÇİN UNVAN DEĞİŞİKLİĞİ Orhan KURT İçindekiler 1-AIM Hizmeti ve AIM Personeli için Unvan Değişikliği.3 2-AIM Personelinin Dünyadaki Mesleki Unvanları.4 3-Yeni ATM Sisteminde AIM Personelinin

Detaylı

İLE GÜVENCE ALTINA ALIN

İLE GÜVENCE ALTINA ALIN KENDİNİZİ HACH SERVİSİ İLE GÜVENCE ALTINA ALIN Cihazınızın bakım ve onarımını uzman ellere bırakarak hem daha huzurlu olun hem de güvenilirliğinizi arttırın. HACH SERVİS İLE ALDIĞINIZ RİSKLERİNİZİ AZALTIN

Detaylı

Tüm Kurumsal İşlerinizde Profesyonel Çözümler

Tüm Kurumsal İşlerinizde Profesyonel Çözümler Tüm Kurumsal İşlerinizde Profesyonel Çözümler www.faktorgrup.com İşlerinizde Profesyonel Çözümler Değerli yöneticiler, Bildiğiniz gibi, içinde yaşadığımız yüzyılda modern işletmecilik kavramı beraberinde

Detaylı

KALİTE SİSTEM YÖNETİCİSİ EĞİTİMİ

KALİTE SİSTEM YÖNETİCİSİ EĞİTİMİ FMEA-HATA TÜRLERİ VE ETKİ ANALİZİ Tanımlama Mevcut veya olası hataları ortaya koyan, bu hataların yaratabileceği etkileri göz önünde bulunduran ve etkilerine göre hataları önceliklendirerek oluşmalarının

Detaylı

ŞİKAYET / İTİRAZ VE GERİ BİLDİRİM PROSEDÜRÜ

ŞİKAYET / İTİRAZ VE GERİ BİLDİRİM PROSEDÜRÜ Sayfa No: 1/5 A. İÇİNDEKİLER Bölüm KONU SAYFA NO REFERANS STANDART MADDESİ TS EN ISO IEC 17020:2012 A. İÇİNDEKİLER 1 B. ŞİKAYET / İTİRAZ VE GERİ BİLDİRİM 2 7.6 1. AMAÇ 2 2. KAPSAM 2 3. SORUMLULUK 2 3.1

Detaylı

SİVİL HAVACILIKTA EMNİYET YÖNETİM SİSTEMİ YÖNETMELİĞİ (SHY-SMS) BİRİNCİ BÖLÜM. Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

SİVİL HAVACILIKTA EMNİYET YÖNETİM SİSTEMİ YÖNETMELİĞİ (SHY-SMS) BİRİNCİ BÖLÜM. Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar 13 Ocak 2012 CUMA Resmî Gazete Sayı : 28172 YÖNETMELİK Sivil Havacılık Genel Müdürlüğünden: SİVİL HAVACILIKTA EMNİYET YÖNETİM SİSTEMİ YÖNETMELİĞİ Amaç (SHY-SMS) BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

Detaylı

ÖĞRENME FAALİYETİ 49

ÖĞRENME FAALİYETİ 49 AMAÇ ÖĞRENME FAALİYETİ 49 UÇAK BAKIM TEKNOLOJİSİ Bu faaliyet sonucunda, ulusal ve uluslararası anlaşmaların belirlediği standartlarda Uçak Bakım alanındaki meslekleri tanıyacaksınız. A. ALANIN MEVCUT DURUMU

Detaylı

DENİZLİ SANAYİ ODASI ÜYELERİNE TANITIMI ALT YÜKLENİCİLERDEN BEKLENTİLERİN. Dr. Nevzat ÇAĞLAYAN Tedarik Direktörü 28 MAYIS 2012 DENİZLİ

DENİZLİ SANAYİ ODASI ÜYELERİNE TANITIMI ALT YÜKLENİCİLERDEN BEKLENTİLERİN. Dr. Nevzat ÇAĞLAYAN Tedarik Direktörü 28 MAYIS 2012 DENİZLİ ROKETSAN IN DENİZLİ SANAYİ ODASI ÜYELERİNE TANITIMI VE ALT YÜKLENİCİLERDEN BEKLENTİLERİN SUNULMASI Dr. Nevzat ÇAĞLAYAN Tedarik Direktörü 28 MAYIS 2012 DENİZLİ 1/15 ROKETSAN GENEL TANITIMI ROKETSAN, Türkiye'deki

Detaylı

Performans Denetimi Hesap verebilirlik ve karar alma süreçlerinde iç denetimin artan katma değeri. 19 Ekim 2015 XIX.Türkiye İç Denetim Kongresi

Performans Denetimi Hesap verebilirlik ve karar alma süreçlerinde iç denetimin artan katma değeri. 19 Ekim 2015 XIX.Türkiye İç Denetim Kongresi Performans Denetimi Hesap verebilirlik ve karar alma süreçlerinde iç denetimin artan katma değeri 19 Ekim 2015 XIX.Türkiye İç Denetim Kongresi Place image here with reference to guidelines Serhat Akmeşe

Detaylı

Sektör Envanter Sistemi

Sektör Envanter Sistemi Havacılık ve Uzay Teknolojileri Genel Müdürlüğü Sektör Envanter Sistemi 1. Sisteme Giriş ve Web Adresi Sisteme; http://sektor.hutgm.gov.tr/ adresinden veya http://www.hutgm.gov.tr/ adresindeki Sektör Envanteri

Detaylı

STİK K KURULTAYI YAZILIM LOJİST STİĞİ

STİK K KURULTAYI YAZILIM LOJİST STİĞİ LOJİST STİK K KURULTAYI YAZILIM LOJİST STİĞİ ISO/IEC 12207 Yazılım Yaşam Döngü Süreçleri Yazılım Lojistiği Yazılım desteği; yazılımın orijinal isterlerini ve daha sonradan gelebilecek değişiklik isteklerini

Detaylı

Satinalma. BuyerNetwork.net Satınalma Kulübü. Satınalma Yöneticileri Filo Kiralama Sektörünü Değerlendirdi

Satinalma. BuyerNetwork.net Satınalma Kulübü. Satınalma Yöneticileri Filo Kiralama Sektörünü Değerlendirdi Endüstriyel Pazarlama ve Satış Konferansı Pazarlama ve Satış Profesyonelleri Buluşuyor 16 ARALIK 2015 Satınalma Meslek Uygulamaları ISSN 2149-1232 FİYAT 10 TL Satinalma Yıl: 3 Sayı: 36 ARALIK 2015 Satınalma

Detaylı

TS EN ISO/IEC 9241-151 Kullanılabilir Arayüz Sertifikası Verilmesi Süreci

TS EN ISO/IEC 9241-151 Kullanılabilir Arayüz Sertifikası Verilmesi Süreci TS EN ISO/IEC 9241-151 Kullanılabilir Arayüz Sertifikası Verilmesi Süreci Nihan Ocak 1, Feride Erdal 2, Prof. Dr. Kürşat Çağıltay 3 1 Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Bilişim Sistemleri Bölümü, Ankara 2

Detaylı

T.C. GÜMRÜK VE TİCARET BAKANLIĞI İç Denetim Birimi Başkanlığı KALİTE GÜVENCE VE GELİŞTİRME PROGRAMI

T.C. GÜMRÜK VE TİCARET BAKANLIĞI İç Denetim Birimi Başkanlığı KALİTE GÜVENCE VE GELİŞTİRME PROGRAMI T.C. GÜMRÜK VE TİCARET BAKANLIĞI İç Denetim Birimi Başkanlığı KALİTE GÜVENCE VE GELİŞTİRME PROGRAMI Ocak 2013 BİRİNCİ BÖLÜM Genel Hükümler Amaç ve kapsam Madde 1 (1) Bu Programın amacı, Bakanlığımızda

Detaylı

THY Teknik EASA DOA Tecrübesi ve POA Başvurusu

THY Teknik EASA DOA Tecrübesi ve POA Başvurusu 18 Eylül 2013 THY Teknik EASA DOA Tecrübesi ve POA Başvurusu Uğur ÇELİKYAY ONAYLI TASARIM ORGANİZASYONU TASARIM GÜVENCE SİSTEMİ El Kitabı Yetkin ve yeterli sayıda personelin olması, Tesislerin ve Çalışma

Detaylı

KALİTE YÖNETİM SİSTEMİ DENETİMİ KONTROL FORMU

KALİTE YÖNETİM SİSTEMİ DENETİMİ KONTROL FORMU SHY 6A Md.37 (3) SHY 6A Md.37 (1) Denetleme İle İlgili Bilgiler Görev Onayı Tarih ve Sayısı Denetlenen İşletmenin Unvanı Denetlemeyi Gerçekleştiren Denetleme Tarihi Denetleme Yeri Denetleme Türü Denetleme

Detaylı

TATCA TURKISH AIR TRAFFIC CONTROLLER ASSOSIATION

TATCA TURKISH AIR TRAFFIC CONTROLLER ASSOSIATION TATCA TURKISH AIR TRAFFIC CONTROLLER ASSOSIATION SUNUM AKIŞI Dernek tanıtımı Sivil Havacılığın Ülkemizdeki Durumu Hava Trafik Kontrol Nedir? Hava Trafik Kontrolörlüğü Nedir? Nasıl Hava Trafik Kontrolörü

Detaylı

Yapı ve Kredi Bankası A.Ş. Ücretlendirme Politikası

Yapı ve Kredi Bankası A.Ş. Ücretlendirme Politikası Yapı ve Kredi Bankası A.Ş. Ücretlendirme Politikası Bu politika, Yapı ve Kredi Bankası A.Ş. nin (Banka) faaliyetlerinin kapsamı ve yapısı ile stratejileri, uzun vadeli hedefleri ve risk yönetim yapısına

Detaylı

SANAYİ KATILIMI OFFSET UYGULAMALARI. Göknur PİLLİ. Şube Müdürü Offset ve Yerli Katkı Şube Müdürlüğü

SANAYİ KATILIMI OFFSET UYGULAMALARI. Göknur PİLLİ. Şube Müdürü Offset ve Yerli Katkı Şube Müdürlüğü SANAYİ KATILIMI OFFSET UYGULAMALARI Göknur PİLLİ Şube Müdürü Offset ve Yerli Katkı Şube Müdürlüğü Sunum Planı Sanayi Katılımı/Offset Tanımı Sanayi Katılımı/Offset Amaçları Sanayi Katılımı / Offset Yönergesi

Detaylı

Bir Bakışta Proje Döngüsü

Bir Bakışta Proje Döngüsü 1 Bir Bakışta Proje Döngüsü Carla Pittalis, Operasyonlar Sorumlusu Dünya Bankası UYGULAMA DESTEK ÇALIġTAYI Ankara, 6-10 Şubat 2012 2 Amaçlar Proje hazırlık ve yönetim çalışmalarının önemini vurgulamak

Detaylı

MESLEKİ EĞİTİM PROGRAMI. Gül Özcan

MESLEKİ EĞİTİM PROGRAMI. Gül Özcan MESLEKİ EĞİTİM PROGRAMI Gül Özcan Mesleki Eğitim Programı Programa dahil ülkelerin, mesleki eğitime yönelik politika ve uygulamalarını desteklemek ve geliştirmek için yürütülen bir mesleki eğitim programıdır.

Detaylı

Kendimi koruyorum! Raylar Bölgesinde Güvenlik.

Kendimi koruyorum! Raylar Bölgesinde Güvenlik. Kendimi koruyorum! Raylar Bölgesinde Güvenlik. Güvenlik Her Şeyden Önce Gelir. Kendimizi takdim ediyoruz. İster raylar bölgesinde, isterse Ofiste olsun, güvenlik hepimizi ilgilendirir. Çalışanlar, güvenlik

Detaylı

Rapor. Toyzeria 2014. Türkiye ve Orta Doğu nun Çocuk Fuarı. www.toyzeria.com

Rapor. Toyzeria 2014. Türkiye ve Orta Doğu nun Çocuk Fuarı. www.toyzeria.com Rapor Türkiye ve Orta Doğu nun Çocuk Fuarı www.toyzeria.com Rapor Oyuncak sektörünün Orta Doğu daki merkezi Toyzeria büyüyor Toplam 117 ulusal ve uluslararası katılımcı (2013 de 105) Toyzeria yı 30 Ekim

Detaylı

Kontrol: Gökhan BİRBİL

Kontrol: Gökhan BİRBİL Doküman Adı: İÇ DENETİM PROSEDÜRÜ Doküman No.: Revizyon No: 04 Yürürlük Tarihi: 05.01.2012 Hazırlayan: Tekin ALTUĞ Kontrol: Gökhan BİRBİL Onay: H. İrfan AKSOY Sayfa 2 / 7 1. AMAÇ Bu prosedürün amacı, TÜRKAK

Detaylı

GİRİŞ. Mehmet Sait Andaç. e-posta: mandac@meliksah.edu.tr. İnşaat Mühendisi ve Endüstri Mühendisi. www.meliksah.edu.tr/mandac.

GİRİŞ. Mehmet Sait Andaç. e-posta: mandac@meliksah.edu.tr. İnşaat Mühendisi ve Endüstri Mühendisi. www.meliksah.edu.tr/mandac. GİRİŞ Mehmet Sait Andaç İnşaat Mühendisi ve Endüstri Mühendisi e-posta: mandac@meliksah.edu.tr www.meliksah.edu.tr/mandac Oda No: 417 Giriş Bölüm I:Teorik Kısım (1.-6. Haftalar) (Proje, Proje Yönetimi,

Detaylı

T. C. KAMU İHALE KURUMU

T. C. KAMU İHALE KURUMU T. C. KAMU İHALE KURUMU Elektronik İhale Dairesi KALİTE YÖNETİM SİSTEMİ BT Strateji Yönetimi BT Hizmet Yönetim Politikası Sürüm No: 5.0 Yayın Tarihi: 14.07.2014 444 0 545 2012 Kamu İhale Kurumu Tüm hakları

Detaylı

TÜRK AKREDİTASYON KURUMU R20.08

TÜRK AKREDİTASYON KURUMU R20.08 R20.08 LABORATUVARLARDA YÖNETİMİN GÖZDEN GEÇİRME FAALİYETİ Rev.00 03-2002 1. GİRİŞ 1.1 TS EN ISO/IEC 17025 (2000) Deney ve Kalibrasyon Laboratuvarlarının Yeterliliği için Genel Şartlar standardında bir

Detaylı

Acil Durum Yönetim Sistemi ICS 785 - NFPA 1600

Acil Durum Yönetim Sistemi ICS 785 - NFPA 1600 Acil Durum Yönetim Sistemi ICS 785 - NFPA 1600 Başlarken Acil Durum Yönetim Sistemi Kendilerini acil durumlarda da çalışmaya hedeflemiş organizasyon ve kurumların komuta, kontrol ve koordinasyonunu sağlama

Detaylı

İSG HABERLERİ. İSG Mevzuatında Yaşanan Son Gelişmeler konulu toplantı gerçekleştirildi

İSG HABERLERİ. İSG Mevzuatında Yaşanan Son Gelişmeler konulu toplantı gerçekleştirildi İSG Mevzuatında Yaşanan Son Gelişmeler konulu toplantı gerçekleştirildi İş Sağlığı ve Güvenliği Hizmetleri Yönetmeliği, İş Güvenliği Uzmanlarının Görev, Yetki, Sorumluluk ve Eğitimleri Hakkında Yönetmelik

Detaylı

Araç Takip Sistemi DIT Paket

Araç Takip Sistemi DIT Paket Araç Takip Sistemi DIT Paket FiloWay Araç Takip Sistemleri, sürekli gelişen teknolojiyi, rekabetçi fiyat ve eksiksiz destek hizmeti ile sunmaktadır. FiloWay in sunduğu en önemli maliyet avantajı entegre

Detaylı

T.C. ANKARA ÜNİVERSİTESİ BELGE YÖNETİMİ VE ARŞİV SİSTEMİ STRATEJİSİ

T.C. ANKARA ÜNİVERSİTESİ BELGE YÖNETİMİ VE ARŞİV SİSTEMİ STRATEJİSİ T.C. ANKARA ÜNİVERSİTESİ BELGE YÖNETİMİ VE ARŞİV SİSTEMİ STRATEJİSİ (Doküman No: BEYAS-DK-02) Ankara Üniversitesi için aşağıda verilen temel bir Belge Yönetimi ve Arşiv Sistemi Stratejisi metni hazırlanmıştır.

Detaylı

HACCP Sistem Tetkikine Ait Resmi Form Resmi Kontrol Rapor No:

HACCP Sistem Tetkikine Ait Resmi Form Resmi Kontrol Rapor No: EK-5 HACCP Sistem Tetkikine Ait Resmi Form Resmi Kontrol Rapor No: TARİH: İNCELENECEK HUSUSLAR A) GENEL 1. İşyeri teknik ve hijyenik açıdan bu yönetmelikte belirtilen koşullara sahip mi? 2. El kitabı ön

Detaylı

KOÇ SAVUNMA SANAYİ GRUBU ŞİRKETLERİ IDEF 2011 DE GÖVDE GÖSTERİSİ YAPACAK

KOÇ SAVUNMA SANAYİ GRUBU ŞİRKETLERİ IDEF 2011 DE GÖVDE GÖSTERİSİ YAPACAK KOÇ SAVUNMA SANAYİ GRUBU ŞİRKETLERİ IDEF 2011 DE GÖVDE GÖSTERİSİ YAPACAK Koç Savunma Sanayii Grubu şirketleri Otokar, RMK Marine, Koç Bilgi ve Savunma Teknolojileri ve KaTron; İstanbul'da düzenlenecek

Detaylı

Kurumsal Kaynak Planlama Özdeğerlendirme Kılavuzu

Kurumsal Kaynak Planlama Özdeğerlendirme Kılavuzu Kurumsal Kaynak Planlama Özdeğerlendirme Kılavuzu Tanım : Kurumların kendi kaynaklarını kullanarak bilgi sistemlerinin yeterlilik düzeylerini sayısal olarak ölçebilecekleri bir özdeğerlendirme kılavuzu

Detaylı

Maliye Bakanı Sayın Mehmet Şimşek in Konuşma Metni

Maliye Bakanı Sayın Mehmet Şimşek in Konuşma Metni GSO-TOBB-TEPAV Girişimcilik Merkezinin Açılışı Kredi Garanti Fonu Gaziantep Şubesi nin Açılışı Proje Değerlendirme ve Eğitim Merkezi nin Açılışı Dünya Bankası Gaziantep Bilgi Merkezi Açılışı 23 Temmuz

Detaylı

Doküman No Revizyon No Yayın Tarihi Sayfa No PROSES FMEA TALİMATI

Doküman No Revizyon No Yayın Tarihi Sayfa No PROSES FMEA TALİMATI 1.0 AMAÇ VE KAPSAM Bu talimatın amacı; ürün veya proseste karşılaşabilecek potansiyel hataları ve bunların neden olabileceği sonuçları önceden analiz ederek, gerekli önlemlerin alınması için kullanılan

Detaylı

DEVLET MALZEME OFİSİ TOPLAM KALİTE YÖNETİMİ UYGULAMA VE ÖDÜL YÖNERGESİ BİRİNCİ BÖLÜM. Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

DEVLET MALZEME OFİSİ TOPLAM KALİTE YÖNETİMİ UYGULAMA VE ÖDÜL YÖNERGESİ BİRİNCİ BÖLÜM. Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar DEVLET MALZEME OFİSİ TOPLAM KALİTE YÖNETİMİ UYGULAMA VE ÖDÜL YÖNERGESİ BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Amaç Madde l - Bu Yönergenin amacı, Devlet Malzeme Ofisi Merkez, Taşra Teşkilâtı ve

Detaylı

Türkiye-Almanya Sosyal Güvenlik Sözleşmesi nin 50 nci Yılı Konferansı Ankara da Düzenlendi

Türkiye-Almanya Sosyal Güvenlik Sözleşmesi nin 50 nci Yılı Konferansı Ankara da Düzenlendi Türkiye-Almanya Sosyal Güvenlik Sözleşmesi nin 50 nci Yılı Konferansı Ankara da Düzenlendi Sosyal Güvenlik Kurumu(SGK), Ankara Üniversitesi ve Ziraat Bankası işbirliği ile Türkiye-Almanya Sosyal Güvenlik

Detaylı

TurkUAV Thermo Havadan Görüntüleme ve Ölçüm Sistemi

TurkUAV Thermo Havadan Görüntüleme ve Ölçüm Sistemi TurkUAV Thermo Havadan Görüntüleme ve Ölçüm Sistemi HAKKIMIZDA Konusunda İlk Firma Robonik Mekatronik Teknolojileri olarak 2009 dan beri insansız hava araçları konusunda hizmet vermekteyiz. Başarı Ödülü

Detaylı

Sunum Planı. Sanayi Katılımı/Offset t Amaçları. Deniz Araçları Offset Sözleşmeleri. Gemi İnşa Yan Sanayi Firmaları Offsetten Nasıl

Sunum Planı. Sanayi Katılımı/Offset t Amaçları. Deniz Araçları Offset Sözleşmeleri. Gemi İnşa Yan Sanayi Firmaları Offsetten Nasıl SANAYİ KATILIMI OFFSET UYGULAMALARI Atilla GÜÇLÜ Uzman Offset ve Yerli Katkı Şube Müdürlüğü Sunum Planı Sanayi Katılımı/Offset Tanımı Sanayi Katılımı/Offset t Amaçları Sanayi Katılımı / Offset Yönergesi

Detaylı

PERFORMANS YÖNETĐMĐ. Hedefe Odaklı Çalışma ve Yetkinlik Yönetimi.

PERFORMANS YÖNETĐMĐ. Hedefe Odaklı Çalışma ve Yetkinlik Yönetimi. PERFORMANS YÖNETĐMĐ Kurumların yapısına uygun performans yönetimi sistemini esnek yapı sayesinde Đnsan Kaynakları uygulaması içinde tanımlayarak takip edebilme Performans kayıtlarını yöneticilere e-posta

Detaylı

Yeni Çağın Ayırt Edici Yeteneği Kıtaların Buluştuğu Merkezde Yeniden Şekilleniyor.

Yeni Çağın Ayırt Edici Yeteneği Kıtaların Buluştuğu Merkezde Yeniden Şekilleniyor. Yeni Çağın Ayırt Edici Yeteneği Kıtaların Buluştuğu Merkezde Yeniden Şekilleniyor. Günümüz Hava ve Uzay Gücü İnsansız Uçak Sistemlerinin (İUS) Geleceğin Hava Harekâtındaki Rolü Teknolojideki Gelişmelerin

Detaylı

Savunma Sanayii Müsteşarlığı Lojistik Yol Haritası. İbrahim Sami EREL Uzman

Savunma Sanayii Müsteşarlığı Lojistik Yol Haritası. İbrahim Sami EREL Uzman Savunma Sanayii Müsteşarlığı Lojistik Yol Haritası İbrahim Sami EREL Uzman 28 Şubat 2012 GÜNDEM DURUM TESPİTİ GELİŞMİŞ ÜLKELERDE LOJİSTİK YAPILANMA ÖMÜR DEVRİ YÖNETİMİNDE HEDEFLER VE LOJİSTİK DESTEK YAKLAŞIMI

Detaylı

Şişecam, Yenişehir de dünya genelinde tek lokasyonda kurulu en büyük Cam Kompleksi nin yeni yatırımlarını açtı.

Şişecam, Yenişehir de dünya genelinde tek lokasyonda kurulu en büyük Cam Kompleksi nin yeni yatırımlarını açtı. Basın Bülteni Şişecam, Yenişehir de dünya genelinde tek lokasyonda kurulu en büyük Cam Kompleksi nin yeni yatırımlarını açtı. Şişecam, Yenişehir Cam Kompleksi nde yer alan Anadolu Cam Fabrikası 4. Cam

Detaylı

TUSAŞ PROJELERİNDEKİ AR-GE İÇERİĞİNİN BELİRLENMESİ

TUSAŞ PROJELERİNDEKİ AR-GE İÇERİĞİNİN BELİRLENMESİ AR-GE MERKEZLERİ İYİ UYGULAMA ÖRNEKLERİ PAYLAŞIM TOPLANTISI AR-GE YÖNETİMİ TUSAŞ PROJELERİNDEKİ AR-GE İÇERİĞİNİN BELİRLENMESİ TUSAŞ TÜRK HAVACILIK VE UZAY SANAYİİ A.Ş SUNUM PLANI 1. UYGULAMANIN KISA AÇIKLAMASI

Detaylı

BAŞ DENETÇİ PROGRAMLARI

BAŞ DENETÇİ PROGRAMLARI BAŞ DENETÇİ PROGRAMLARI İçindekiler ISO 9001:2008 Baş Denetçi Eğitimi... ISO 14001:2004 Baş Denetçi Eğitimi... OHSAS 18001:2007 Baş Denetçi Eğitimi... ISO 22000:2005 Baş Denetçi Eğitimi... ISO 9001:2008

Detaylı

MADRID DE STRATEJİK ÇEVRESEL DEĞERLENDİRME. Mariano Oliveros mariano.oliveros@madrid.org Şube Müdürü Çevresel Değerlendirme Genel Müdürlüğü.

MADRID DE STRATEJİK ÇEVRESEL DEĞERLENDİRME. Mariano Oliveros mariano.oliveros@madrid.org Şube Müdürü Çevresel Değerlendirme Genel Müdürlüğü. MADRID DE STRATEJİK ÇEVRESEL DEĞERLENDİRME Mariano Oliveros mariano.oliveros@madrid.org Şube Müdürü Çevresel Değerlendirme Genel Müdürlüğü. Madrid 1 STRATEJİK ÇEVRESEL DEĞERLENDİRME (SÇD) SÇD, sürdürülebilirliğe

Detaylı

DEĞER MÜHENDİSLİĞİ. Veli KOÇAK Yazılım Mühendisi. Maltepe Üniversitesi - 2014

DEĞER MÜHENDİSLİĞİ. Veli KOÇAK Yazılım Mühendisi. Maltepe Üniversitesi - 2014 DEĞER MÜHENDİSLİĞİ Veli KOÇAK Yazılım Mühendisi Maltepe Üniversitesi - 2014 GİRİŞ Günümüzün rekabetçi koşullarında varlığını sürdürmek isteyen işletmeler, düşük maliyetli, yüksek kaliteli ve müşteri isteklerine

Detaylı

Merkez Ofis : Up Hill Towers A1 B Blok No:146 TR- 34746 Ataşehir / Istanbul

Merkez Ofis : Up Hill Towers A1 B Blok No:146 TR- 34746 Ataşehir / Istanbul Merkez Ofis : Up Hill Towers A1 B Blok No:146 TR- 34746 Ataşehir / Istanbul 27.02.2011 1 Giriş Okosis San. Ve Tic. Ltd. Şirketi, otomasyon sektörü için yazılım ve donanım çözümleri üretmek, konusunda profesyonel

Detaylı

Askeri Gemi Projelerine Sanayinin Entegrasyonu Şubat 2008

Askeri Gemi Projelerine Sanayinin Entegrasyonu Şubat 2008 A k i G i P j l i S i i E Askeri Gemi Projelerine Sanayinin Entegrasyonu Şubat 2008 Takdim Planı Son 15 Yılda Türkiye de İnşa Edilen Askeri Gemiler RMK Marine in Askeri Proje Teklif Çalışmaları Sahil Güvenlik

Detaylı

Ercan ÇELİK. İş Geliştirme ve Projeler Müdürü GÖKBİL

Ercan ÇELİK. İş Geliştirme ve Projeler Müdürü GÖKBİL Ercan ÇELİK İş Geliştirme ve Projeler Müdürü GÖKBİL GÖKBİL Bilişim Güvenlik Sistemleri Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi, Türk Hava Kurumu(THK) bağlısı olarak 2011 yılında kuruldu. Hosting, Telekomünikasyon,

Detaylı

Compiere Açık kodlu ERP + CRM yazılımı. Hüseyin Ergün Önsel Armağan Serkan Demir

Compiere Açık kodlu ERP + CRM yazılımı. Hüseyin Ergün Önsel Armağan Serkan Demir Compiere Açık kodlu ERP + CRM yazılımı Hüseyin Ergün Önsel Armağan Serkan Demir ERP Nedir? ERP = Kurumsal Kaynak Planlama Organizasyonların farklı fonksiyonlarının ve departmanlarının kullandığı enformasyonu

Detaylı

SGK 4. Olağan Genel Kurulu ÇSG Bakanı Süleyman Soylu nun Başkanlığında Gerçekleştirildi

SGK 4. Olağan Genel Kurulu ÇSG Bakanı Süleyman Soylu nun Başkanlığında Gerçekleştirildi SGK 4. Olağan Genel Kurulu ÇSG Bakanı Süleyman Soylu nun Başkanlığında Gerçekleştirildi Sosyal Güvenlik Kurumu(SGK) 4. Olağan Genel Kurulu Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı(ÇSGB) Süleyman Soylu nun ev

Detaylı

APQP/PPAP. Prof. Dr. Ali ŞEN

APQP/PPAP. Prof. Dr. Ali ŞEN APQP/PPAP Prof. Dr. Ali ŞEN Ürün Kalite Planlama Döngüsü Geri besleme Değerlendirmesi ve Düzeltici Faaliyetler Planla ve Tanımla Ürün ve Prosesin Geçerli Kılınması Ürün Tasarımı ve Geliştirmesi Proses

Detaylı

DENİZ PLATFORMLARINDA LOJİSTİK DESTEK UYGULAMALARI. 28 Şubat 2012

DENİZ PLATFORMLARINDA LOJİSTİK DESTEK UYGULAMALARI. 28 Şubat 2012 DENİZ PLATFORMLARINDA LOJİSTİK DESTEK UYGULAMALARI 28 Şubat 2012 TAKDİM PLANI Askeri Gemilerin Özellikleri RMK MARINE Lojistik Destek Uygulaması Sözleşmelerdeki ELD İsterleri Garantiler Depo Seviyesi Bakım

Detaylı

1999 yılı sonundan itibaren 1/25.000 ölçekli harita üretimi sayısal olarak yapılmaya başlanmıştır.

1999 yılı sonundan itibaren 1/25.000 ölçekli harita üretimi sayısal olarak yapılmaya başlanmıştır. Kartografya Dairesi Başkanlığı Faaliyetleri 1. Fotogrametri Dairesi Başkanlığı tarafından hazırlanan, yurt içi 1/25.000 ölçekli ve yurt dışı 1/50.000 ölçekli sayısal verilerin, kartografik düzenlemeleri

Detaylı

Genel Bilgiler FLI MAP. Koridor Tipi Çalışmalar. Geniş Alan Çalışmaları

Genel Bilgiler FLI MAP. Koridor Tipi Çalışmalar. Geniş Alan Çalışmaları FLI MAP Çeşitli helikopterlere monte edilebilen Fli Map in geliştirdiği taşınabilir lazer altimetre sistemi pazardaki hızlı, detaylı ve doğru veri toplama ihtiyaçlarını gidermek için geliştirilmiştir.

Detaylı

İ İİN İ ŞA VE GEMİ İİN İ ŞA YAN SANAYİYE

İ İİN İ ŞA VE GEMİ İİN İ ŞA YAN SANAYİYE ASKERİ GEMİ İNŞA VE GEMİ İNŞA YAN SANAYİYE YÖNELİK İ HEDEFLERİMİZ İ İ Serdar DEMİREL Deniz Araçları Daire Başkanı TAKDİM PLANI Neden Güçlü Bir Askeri Gemi İnşa Sanayi? Ana Yüklenici Odaklı Çalışmalar Yan

Detaylı