KELÝME ANLAMLARININ ÝSTATÝSTÝKSEL ÇIKARIMI ÝÇÝN METÝN ÖRNEKLERÝNÝN ÝÞLENMESÝ

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "KELÝME ANLAMLARININ ÝSTATÝSTÝKSEL ÇIKARIMI ÝÇÝN METÝN ÖRNEKLERÝNÝN ÝÞLENMESÝ"

Transkript

1 ISTANBUL UNIVERSITY ENGINEERING FACULTY JOURNAL OF ELECTRICAL & ELECTRONICS YEAR VOLUME NUMBER : 2001 : 1 : 2 ( ) KELÝME ANLAMLARININ ÝSTATÝSTÝKSEL ÇIKARIMI ÝÇÝN METÝN ÖRNEKLERÝNÝN ÝÞLENMESÝ Zeynep ALTAN Engin YANIK tanbul Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi Bilgisayar Mühendisliði Bölümü, 34850, Avcýlar zaltan, ABSTRACT The integration of knowledge-based techniques with probabilistic models as a natural language processing domain moves the limited applications of understanding database queries to the processing of open-ended text as the prediction of most likely interpretation. Therefore; annotated texts studied in detail are required. For example, it is important to tag both the lexical and semantic knowledge correctly to constitute corpora for the prediction of semantics of ambiguous words (especially ambiguous verbs). Since the corpora which are generated in this study as 7 different text collection with approximately words will be tested with bi-gram model, the word before the studied word is only marked for the syntactic and semantic classifications. Thus; the probabilistic language model, which will be carried out with supervised corpora, is a supplementary learning component to the handcrafted rules, and it will be able to predict the most likely solution and to reduce the ambiguities in natural language processing. Key Words: Natural language processing, computational linguistics, statistical methods, corpora ÖZET Bir doðal dil iþlemleme alaný olarak bilgi-tabanlý tekniklerle olasýlýksal modellerin bütünleºmesi, veri tabaný sorgulamalarýyla sýnýrlý kalabilecek uygulamalarý, çeþitli metin örnekleri üzerinde iþlemlerle en olasý yorumun tahmin edilmesine dönüþtürebilir. Bunun için de ayrýntýlý olarak iþlenmiþ metin koleksiyonuna gereksinim vardýr. Örneðin metin örnekleri kullanarak birden fazla anlama sahip kelimelerin, özellikle eylem türünde olan kelimelerin, anlamlarýný çýkarabilmek için, bu metinler üzerinde sözcüksel ve anlamsal bilginin doðru olarak iþlemlenmiþ olmasý önemlidir. Bu çalýþm ada oluþturulan ve her biri yaklaþýk sözcükten oluþan 7 farklý metin koleksiyonu bi-gram model üzerinde test edileceðinden, tümcenin sözdizimsel ve anlamsal sýnýflandýrmasýnda sadece incelenmek istenen kelimeden önceki kelime iºaretlenmiºtir. Böylece iºlenmiº metinler üzerinde uygulanacak olasýlýksal dil modeli, elle tanýmlanan kurallara ek bir öðrenme bileþeni olarak en olasý çözümü tahmin edebilecek ve dili iþlemlemedeki belirsizlikleri de büyük ölçüde azaltacaktýr. Anahtar Sözcükler: Doðal dil iþlemleme, berimsel dilbilim, istatistiksel yöntemler, örnek metinler

2 288 Kelime Anlamlarýnýn tatistiksel Çýkarýmý Ýçin Metin Örneklerinin Ýþlenmesi 1. GÝRÝÞ Doðal dil iþlemlemede doðru sonuçlar elde etmek çok zordur. Çünkü dillerin zenginliði analiz sonucunda belirsizlik durumlarý ile karþýlaþýlmasýný kaçýnýlmaz kýlar. Örneðin herhangi bir tümcenin sözdizimsel (syntactic) analizi, tanýmlanan bir dilbilgisine göre pek çok farklý þekilde gerçekleþebilir. Þekil 1 oldukça basit tümceleri çözümleyebilen baðlamdanbaðýmsýz bir dilbilgisine (context -free grammar) 1 göre, herhangi bir öbeðe ait 2 farklý çözümleme aðacý olabileceðini göstermektedir. Bu iki öbek tümceye farklý anlamlar yüklemesine raðmen, her iki anlamýn da vurgulanmasý veya birinin anlamsýz olmasý olasýdýr. Oysa berimsel dilbilimde (computational linguistics) kullanýlan pek çok geleneksel metodoloji sözdizimsel analizi gerçekleþtirirken, eþzamanlý olarak anlamsal analizi de göz önüne alýr. Bu nedenle sözdizimsel olarak doðru çözümlenebilen bir tümce, anlamsal olarak birºey ifade etmeyebilir. Ali ile okul problemi tartýþýldý tümcesinin isim öbeði Þekil 1 de tanýmlanmýþ olan dilbilgisi kurallarýna göre iki farklý aðaç türetebildiði için analiz sonucu belirsizdir (ambiguous) 2 ; bir baþka ifade ile iki farklý sonuç elde edilmektedir. Oysa bu öbek ªekil 1(c) deki türetme aðacýna yerleþtirildiðinde, sözdizimsel (syntactic) olarak doðru çözümlenmesine raðmen, tümcenin tümünde vurgulanmak istenen anlamý bozacaktýr. Hemen hemen tüm dillerin sözdizimsel analizinde bu belirsizlik problemi ile karþýlaþýlabilir; bu durum da çözümlemenin sözdizim-anlam (syntaxsemantics interface) arayüzü ile birlikte gerçekleþtirilmesini gerektirir. Ayrýca biçimbilimin (morphology), yani kelimelerin varsa tek tek çekim eklerinin ve Türkçe gibi sondan eklemeli dillerde hal eklerinin ayrýþtýrýlmasý iþleminin önceden tamamlanmýþ olmasý þartý, basit bir tümcenin analizi için bile 1 Baðlamdan baðýmsýz dilbilgisi Chomsky sýradüzeninde tanýmlanmýþ bir dilbilgisidir. ve doðal dillerin çözümlenmesine uygun kurallarýn bir sýralanýþýdýr. X α bu dilbilgisinin genel ifadesidir; burada N, giriº olmayan sembollerin sonlu kümesi, giriº sembollerinin sonlu kümesi olmak üzere X N ve α (N ) * þartý saðlanmalýdýr. 2 Belirli (unambiguous) analiz, incelenen tümcenin tanýmlanan dilbilgisi kurallarýna göre sadece bir türetme aðacýna sahip olmasýdýr. biçimbilim-sözdizimi-anlam arayüzünün (morphology -syntax-semantics interface) oluþturulmasýný gerektirir. Tümce yapýsý karmaþýklaþtýkça bu üçlü arayüzün önemi daha da artacaktýr. Örneðin List the sales of the products produced in 1973 with the products produced in 1972 tümcesinin tanýmlanan dilbilgisine göre 455 farklý çözüm verdiði saptanmýþtýr [3]. Dilbilgisi tanýmlamasý gibi elle oluþturulmuþ kurallar bilginin iþlenmesinde birtakým problemler yaratabilir. tatistiksel doðal dil iºlemleme ise seçilmiº metin kolleksiyonundan sözlüksel ve yapýsal tercihleri otomatik olarak öðrenerek bu problemleri ortadan kaldýracaktýr[4]. Öbekler gibi sözdizimsel kategorileri 3 kullanarak çözümleme yapmaktansa, kelimeler arasýndaki iliþkinin ayrýntýlý bilgi içerecek þekilde amaca yönelik olarak tanýmlanmasý ve bu bilgi koleksiyonu daha sonra istatistiksel modellere uygulanarak uygun çözümler elde edilmesi mümkündür. tatistiksel modellerde kullanýlacak parametreler metin koleksiyonundan otomatik olarak alýnýrlar. Bu metin koleksiyonlarý iki farklý þekilde elde edilirler. i) i) Kelimeler arasýndaki iliþkilerin basýn haberleri, roman, bilimsel metinler gibi farklý kaynaklar kullanýlarak tanýmlandýðý önceden oluþturulmuþ hazýr metin koleksiyonu, ii) Elektronik ortamdan alýnmýþ iþlenmemiþ veri içeren sade metinler. tenilen bilginin iþlenmiþ metin koleksiyonundan otomatik olarak alýnmasý iþlemler üzerinde insan emeðini azaltacaktýr li yýllarda Brown Üniversitesinde oluºturulan Brown Corpus 1 milyon kelime ile en geniþ kapsamlý olarak etiketlenmiþ metinlerden biridir. Zamanýnýn Amerikan Ýngilizcesini simgeleyen bu metin koleksiyonuna ulaþmak diðerlerine göre daha ucuzdur. Lancester-Oslo-Bergen (LOB) metin koleksiyonu ise Brown çalýþmasýnýn Ýngiliz Ýngilizcesine uyarlanmýþ þeklidir. Susanne metin 3 Kelimenin dilbilgisi bakýmýndan sýnýflandýrmasýdýr. Bu sýnýflandýrma tümcenin sözdizimsel ayrýþtýrmasýnda isim, zarf, eylemsi, zamir veya edat simgeleniºleridir.

3 Kelime Anlamlarýnýn tatistiksel Çýkarýmý Ýçin Metin Örneklerinin Ýþlenmesi koleksiyonuna Brown un kelimelik bir alt grubu olarak ücretsiz olarak ulaþýlabilmektedir [6]. Metinlerin Wall Street Journal den alýndýðý Penn Treebank ise sözdizimsel olarak analiz edilmiº tümceleri içerir. Ýþlenmiþ metinlerden farklý olarak elektronik sözlüksel veritabaný olarak WordNet oluþturulmuþtur [1]. 10 yýllýk uzun bir çalýþma sonunda gerçekleþtirilen WordNet bazý yönleri ile geleneksel bir sözlüðe benzemesine raðmen, kelimeleri ve kavramlarý benzerlik ve zýtlýklarýna göre anlamsal iliþkiler çeþitliliðinde iliþkilendirir. Ayrýca; kavramsal yapýlar sözlüksel yapýlardan farklý olarak tanýmlanýr. Bu çalýþmada da eylemlerin anlamsal sýnýflandýrmasý için G.A.Miller in WordNet projesi kapsamýnda tanýmladýðý anlamsal alanlardan yararlanýlmýþtýr 4. S EÖ EÖ EÖ EÖ Ey Eki (a) (Ba) Ba Eki Ba 289 Birkaç örneðini verdiðimiz ilk türdeki metin koleksiyonlarý genellikle Ýngilizce, Almanca, Fransýzca olarak, proje gruplarýnýn anadillerini içeren az sayýda dil için geliþtirilmiþtir. Bu nedenle, bu çalýþma amaca yönelik olarak iºlenmiº metin koleksiyonunun yapýlandýrýlmasýndan oluþmaktadýr. Elektronik ortamdan alýnan hikayeler 5, eylemlerdeki anlam belirsizliðini çözmek amacý ile iºlemlenmektedir. Prototip olarak gerçekleþtirilen bu yazýlým metin düzenleyici olarak Word dosyalarýný kullanýr. Çalýþma bu aþamada süreçleri Visual Basic 6.0 programlama dilinde gerçekleºtirmekte ve sonuçlarý yine ayný ortamda sunmaktadýr. Prototipin bütün olarak tamamlanmasý ile sonuçlar, elektronik ortamda dilden baðýmsýz olarak hazýrlanacaktýr. Metinleri amaca yönelik olarak iþaretlemek için bazý semboller tanýmlanmakta ve bu semboller iþlenmemiþ metnin regüler ifadelerini oluþturmaktadýr. Bu reguler ifadeleri bir sonlu durum makinesinde modelleyerek sembollerin simgeleniºinin izlenmesini kolaylaþtýrmak da mümkün olabilir. Böylece metin istenilen düzen ve simgeleniºe getirildiðinde, bir word dosyasý konumundan bir imleç ºekline dönüºebilecektir. 4 Motion, perception, contact, communication, competition, change, cognition, consumption, creation, emotion, perception, possession, bodily care and functions and, social behaviors and interactions. 5 Dünya klasiklerinden örnek hikayeler: Guliver Devler Ülkesinde, Candide, Ivan Nikiforoviç, Tours Papazý, Mozart Prag Yolunda, Mektuplar, Kýr Atlý Türkiye Türkiye Ba ve Kýbrýs (b) iliºki Eki ler+i ªekil:1 : im öbeðinin (a) da tanýmlanan dilbilgisi kurallarýna göre iki farklý aðaç olarak türetilmesi II. METÝN KOLEKSÝYONUNUN OLUªTURULMASI Örnek metin içinde iki nokta iþareti (..) arasý bir tümce olarak kabul edildiði için, tümce sonu için # sembolü, tümce baþý için sembolü ayraç olarak kullanýlmýþtýr. Tümce içerisinde Kýbrýs (c) iliºki Eki ler+i

4 290 Kelime Anlamlarýnýn tatistiksel Çýkarýmý Ýçin Metin Örneklerinin Ýþlenmesi anlamý araþtýrýlacak kelimenin (eylem/eylemsi) baþý ve sonu $ iºareti ile iºaretlenmektedir. Anlamý araþtýrýlacak kelimeden bir önceki kelime de iki % iþareti arasýnda etiketlenmektedir. Bu bölümde mu, mü, da, de, ta, te gibi bir ek veya bir, dek, kadar, kez, defa gibi tek baþýna bir anlam taþýmayan bir sözcük bulunuyorsa, iki önceki kelime baºtan ve sondan & sembolü ile iþaretlenmektedir. Ayrýca nokta iþareti dýþýndaki tüm noktalama iþaretlerinin de tanýmlanan özel imleçler arasýnda bulunmamasý gerekmektedir Eðer anlamý araþtýrýlacak kelime satýr baþýnda ise, yani bir önceki kelime yoksa, bu durumlarýn sayýsý Boþ olarak tutulacak ve bunlarýn tekrarlanma sayýsý ait olduðu anlam ile iliþkilenecektir. Ayrýca iki % iþareti arasýndaki kelime bir baðlaç veya ünlem ise de bu sözcüðün sözlüksel tanýmlamasý Boþ olacaktýr. Þekil 2 de tüm iºaretlemeler yapýldýktan sonra bir metin örneðinin görüntüsü ve incelenmesi istenen eylemin ekranda görülen kýsmýnýn veri tabanýndaki iþaretlenmiþ þekli görülmektedir. Hazýrlanan iþlenmiþ metin koleksiyonunu dilimizde çok kullanýlan eylemlerin uygulamalarýnda geniþletmek için, öncelikle eylemden önceki kelimenin sözdizimsel özelliklerini sonraki kelimeye göre, yani anlamlarýný sýnýflandýracaðýmýz eyleme göre, yeniden inceleyerek anlamsal kategorilerini tanýmlamak gerekir. Bu anlamsal kategoriler metin koleksiyonunda geçen kelimelerin sözlük anlamlarýna göre gruplaþmasý ile elde edilir. Örnek olarak git eyleminin anlamsal kategorileri Dünya edebiyatýndan 7 farklý klasik hikayenin içinde geçen kelimeler incelenerek oluºturulmuºtur. Böylece incelenen eylemin sözlüksel anlamlarý bu metin koleksiyonu için tanýmlanmýþtýr. Artýk dýþarýdan girilen herhangi bir tümcedeki eylemin anlamý olasýlýða baðlý olarak tahmin edilebilir. Tahmin için kullanýlacak yöntem, Maximum Likelihood Estimation (MLE) olabilir. Bu da iºlenmiº metin örneði içinde aranýlan sözcüðün eðitilme sayýsýdýr. Eðitim sadece bir önceki sözcüðe göre yapýlacaðý için araþtýrýlan kelimeden önceki kelimenin ses öðelerine göre sýnýflandýrmasý önemlidir. Bu sýnýflandýrmadan elde edilen deðerler de iþlenmiþ olan bu metin örnekleri üzerinde farklý anlamlarýn belirlenmesi için bir Bayes sýnýflandýrmasý oluþturur. Anlamý belirsiz herhangi bir kelime için Bayes karar kuralýnýn [2] uygulanmasý; bu kelimenin iþlemlenmiþ örneklere göre tanýmlanan anlamlarý, metin koleksiyonu içindeki yerleri ve eðitime giren sözcük veya sözcük grubuna ait ses öðelerinin özelliklerinin kullanýlmasý ile gerçekleþir. Tablo 5 Candide isimli hikayede bir eylem için bu ses öðelerinin daðýlýmýný tanýmlamaktadýr III.ÖRNEK BÝR EYLEMÝN ANLAMSAL SINIFLANDIRMASI Diðer dillerde olduðu gibi Türk dili de özellikle eylemlerin kullanýþ þekillerine göre farklý anlamlar taþýr. Bu farklý anlamlarý belirleyebilmek için kullanýlacak modelin türüne göre kelimelerin sözcüksel, anlamsal ve hatta biçimbilimsel özelliklerinin tanýmlanmasý gerekir. Türk Dil Kurumu sözlüðünden alýndýðý þekli ile en fazla anlama sahip eylem 57 farklý anlam ile «çýk» kelimesi iken, bunu 33 farklý anlam ile «at», 36 farklý anlam ile «geç» eylemleri izlemektedir[5]. Bu çalýþmada ayrýntýlý incelemesi özetlenen «git» sözcüðü ise Dil Kurumu Sözlüðüne göre 21 farklý anlam taþýmaktadýr. Eylemden önce gelen kelime ses öðelerine göre adýl, eylemsi, ilgeç gibi gruplandýðýnda bu ses öðelerinin eyleme ait farklý anlamlar yükledikleri gözlenmiºtir. Tüm dillerde eylemler genellikle bir iº, oluº, hareket veya bir durum ifade ederler. Bunlarý simgeleyen Türkçe eylemlerin de Wordnet in sýnýflandýrmasýna benzer olarak sýnýflandýrýlmasý sonunda örnek olarak alýnan git kelimesinin Tablo 1 de tanýmlanan anlamlarý þöyle özetlenebilir: I., II., V.,VII, ve VIII. anlamlarý bir hareketi simgelemektedir. Bu sýnýflandýrmada I. anlam bir konuma doðru yönelmeyi simgelerken, II. anlam bulunan ortamý terk etmeyi, V. anlam ise yürüyerek veya bir araçla yol almayý ifade eder. VII. anlamý taþýyan eylem bir etkinliði izlemek, ziyaret etmek veya bir baþvuru yapmak amacý ile gerçekleþen hareketleri, VIII. anlam ise ayný yerde bir aþaðý bir yukarý dolaþmayý yansýtmaktadýr. Bu eylemlerin tümünde bir hareket gerçekleþmektedir. Fakat tümce içinde kullanýlýþ amaçlarý farklýdýr. i. III. anlam bir durumun sürerliðini simgelemek üzere kavramsal alan olarak sýnýflandýrýlan bir durumu ifade eder. ii. IV. ve X. anlamlar bir isim takýmýnýn yönelme durumundaki belirtileni durumundadýrlar ve bazý sýfatlardan sonra kullanýlarak tümcedeki öznenin o sýfatta göründüðünü belirten

5 Kelime Anlamlarýnýn tatistiksel Çýkarýmý Ýçin Metin Örneklerinin Ýþlenmesi bileºik eylemler yaparlar. Durum ifade eden IV. anlam duygulanmayý, metin örneði içinde az sayýda tekrarlanan X. anlam ise geçmiþi anmayý simgelemektedir. 291 iv. IX. anlam bir oluºtur ve incelen metin örnekleri içinde tekrarlanma sayýsý azdýr. Anlamsal sýnýflandýrmada bir iliþki ifade etmek üzere duyma eylemini simgelemektedir. iii. VI. anlam oluº ifade eden bir eylem olarak canlý aktivitelerinin veya bazý soyut kavramlarýn sona erdiðini simgeler. Yukarýdaki anlamlarý taþýyan tümcelere ait örnekler Candide isimli hikayede geçtiði þekli ile Tablo 2 de özetlenmektedir. Az sayýda örneði olan diðer 3 anlam ise, diðer hikayelerden alýnarak Tablo 3 de örneklenmiºtir. Tablo 1: Metin koleksiyonundaki tümcelere göre git eyleminin farklý anlamlarýna ait sýnýflanma ANLAMSAL ALAN ALT ALAN ANLAMIN SES ÖÐESÝ ÝLE BÝRLÝKTELÝÐÝ 6 I.ANLAM HAREKET (Motion) YÖNELME SesÖðesi.Hareket.Yönelme II.ANLAM HAREKET (Motion) TERKETME SesÖðesi.Hareket.Terketme III.ANLAM KAVRAMA(Perception) DEVAMLILIK SesÖðesi.Kavrama.Devamlýlýk IV.ANLAM DUYGU (Emotion) HÝSLENME SesÖðesi.Duygu.Hislenme V.ANLAM HAREKET (Motion) YOL ALMA SesÖðesi.Hareket.Yolalma VI.ANLAM FONKSÝYON(Bodily SONLANMA SesÖðesi.Fonksiyon.Sonlanma Activity and Functions) VII.ANLAM HAREKET(Motion) AKTÝVÝTE SesÖðesi.Hareket.Aktivite VIII.ANLAM HAREKET(Motion) VOLTA SesÖðesi.Hareket.Volta IX.ANLAM ÝLÝÞKÝ (Contact) DUYMA SesÖðesi.Ýliþki.Duyma X.ANLAM DUYGU(Emotion) ANMA SesÖðesi.Duygu.Anma 6 Ses öðesi her bir anlam grubundaki incelenen kelimeden önceki kelimenin dilbilgisi sýnýfýdýr.

6 292 Kelime Anlamlarýnýn tatistiksel Çýkarýmý Ýçin Metin Örneklerinin Ýþlenmesi Tablo 2 : Candide isimli hikayeden «git» eyleminin farklý anlam taþýyan örnekleri I.Anlam: Bir yere doðru yapýlan harekeleri simgeler. II.Anlam :Terketmeyi vurgulayan (genellikle bir amaç için) hareketleri simgeler. III.Anlam :Bir durumun devam etmesi IV.Anlam : Yardýmcý eylem þeklinde duygusallýðý simgeleyen sürerlik iºinin yapýlmasý V.Anlam : Yol almak VI.Anlam Yok olmak, ölmek, elden çýkmak VII.Anlam : Aktivite olarak veya ziyaret amaçlý olarak gerçekleºtirilen fonksiyon 1) Candide:"Nasýl dönmeli, nereye(soru Zarfý) gitmeli" dedi. 2) Candide, koºarak baºka bir köye (Cins im) gitti. 3) Candide, nedenlerle sonuçlar üstünde düºünmek için baºka bir yere (Yer zarfý) gitmeye karar verdi. 4) Bazý iþler için gemiyle Lizbon'a (Özel im)gitmek zorunda kalýnca bu iki filozofu da birlikte götürdü. 5) Ama madem ki (Boº) gitmekistiyorsunuz, sizi rahat götürsün diye mühendislerime bir makine yapmalarýný emredeceðim. 6) Ona akýl danýþmaya (Ad eylem)gittiler. 7) Kilisede dua ettikten sonra askerleri denetlemeye(ad Eylem) gitti. 8) Tanrý günah yazmasýn ama, iki kere odamýza girdi ve bizden çok önce çekip(bað eylem) gitti 9) Her ºey yolunda, her ºey yolunda (Durum Zarfý) gidiyor,herºey olabileceði kadar yolunda(durum Zarfý) gidiyor" diye baðýrdý. 10) Candide onu, "Her ºey iyi (Durum Zarfý) gidecek", diye yatýþtýrýyordu. 11) Yaþlý kadýn Candide'e, talihleri daha yaver (Durum Zarfý) gitmeye baþlayýncaya kadar bu çiftliðe yerleºmeyi önerdi. 12) Candide, biraz tartýþtý ama fazla ileri(cins im) gitmedi. 13) Ülkemizin âdetleri arasýnda hoºununuza (Cins im) gitmeyenler olursa elbette bunu da hoº görürsünüz. 14) Oreillonlar ülkesindekarþýlaþtýðýmýz, size maceralarýný anlattýðým iki kýzýn iki maymunla seviþmesi tuhafýnýza (Cins im) gitmedi mi? 15) Bir an hayran hayran Candide'in yüzüne baktý, sonra yoluna (Cins im) gitti. 16) Cayenne'e gitmek kolay deðildi: ne taraftan (Yer Zarfý) gidileceðini aþaðý yukarý biliyorlardý. 17) Dörtnala (Durum Zarfý) gidelim,efendim. 18) Candide artýk ikinci derece bir rol oynuyor,uþaðýnýn arkasýndan(yerzarfý) gidiyordu. 19) Soyaðacýnýn kalan bölümü zamanýn içinde yitip(bað Eylem) gitmiºti. 20) Ne "alla moda" bir operaya(cins im) gitti. 21) Paraguaylý bir subay, haberi ulaþtýrmak için komutanýn ayaðýna (Cins im)kadar gitti.

7 Kelime Anlamlarýnýn tatistiksel Çýkarýmý Ýçin Metin Örneklerinin Ýþlenmesi 293 Tablo 3 : Candide dýþýnda ki metin koleksiyonu içinde bulunan «git» eylemlerine ait örnek tümceler 22) Bayanlar anayol üzerinde bir aþaðý bir yukarý birkaç kez (Miktar Zarfý) gidip geldikten sonra yüksekçe bir baðýn yarý yarýya kuþattýðý yuvarlak bir tepeciðe VIII.Anlam : Hareketi ayný týrmandýlar. rotada tekrarlamak 23) Burada, toplarýn arasýnda sessizce aþaðý yukarý(yer Zarfý) gidip gelen bir nöbetçi er tarafýndan hiç de rahatsýz edilmediði halde, eþsiz görünümden kýsa bir süre yararlandý. IX.Anlam. Duymak 24) Sarayda kimsenin kulaðýna(cins im)gitmedi. X.Anlam :Geçmiºe dönüº 25) Bunun açýk tanýtlarýný görmek için uzaða(yer Zarfý) gitmeyin. 26) Ta gerilere (Yer Zarfý) giderek anlatayým IV. SONUÇ Metin anlambilimsel bir kavram olarak sadece tümcelerden ibaret olmayýp, tümcelerle gerçekleºen ve kodlanan bir birimdir. Söz-eylem kuramý ile ise, sözle eylem arasýndaki iliþki ve karþýtlýklar belirlenir. Çalýþmada bu anlam iliþkilerinin ve karþýtlýklarýnýn tanýmlanmasý için bir metin koleksiyonu içindeki kelimeler Bölüm II de tanýmlandýðý þekilde bazý sembollerle iºaretlenmiºtir. Böylece, pek çok tümce için edimbilim (pragmatics) ile de örtüºebilecek anlambilimsel bir araþtýrmanýn ilk adýmý gerçekleºtirilmiºtir. Herhangi bir eylem için, bu eylemin tümcede bulunduðu durumla baðlantýlý olarak anlamsal yorumunu çýkarabilecek olasýlýksal bir algoritmanýn çalýþmasý için gerekli tüm bilginin metin koleksiyonunda iºaretlenmesi gereklidir. ªekil 3 de git eylemi için Bayes karar kuralýnda kullanýlabilecek tüm deðiþkenlere ait sýnýflandýrma, örnek hikaye için görüntülenmektedir. Bu algoritmanýn çalýþabilmesi için gerekli olan bilgi, her bir sözcüðün alabileceði farklý anlamlarýn tanýmý ve önceki kelimenin ses öðesi sýnýflandýrmasýna göre belirlenmiº kullaným sayýsýdýr. Tablo 4 metin koleksiyonu içinde geçen git sözcüklerinin sayýsýný vermektedir. Metin koleksiyonu oluºturulurken, dilin çeºitli dizgelerinde olduðu gibi, sözdizimi ve biçimbirim dizgeleri ile anlam arasýndaki sýký iliºkiden yararlanýlmýþtýr. Daha sonra eðitime dahil olacak tümcelerin de bu iliþkileri doðru saðladýklarý kabul edilmektedir. Ayný ses öðesi içinde bulunan, fakat biçimbirimsel çözümlemeleri farklý olan kelimeler yalýn hallerine dönüºtürülerek sayma iºlemi gerçekleºtirilmektedir. Böylece hal eki almýþ sözcüklerin farklý kelimeler olarak sayýlmasý da önlenmiþ olacaktýr. Bu metin koleksiyonu içindeki tümceler acaba seçilen kelimenin tüm farklý anlamlarý için örnekler içerir mi? Bu sorunun cevabý tabii ki hayýr olabilir. Örneklerini incelediðimiz kelime için bile, Kaçýncý sýnýfa gidiyorsun?, Bu giysi iki yýl gider, Bu kadar para nereye gitti?, Altýn kaçtan gidiyor? gibi tümcelerindeki eylemlere ait tanýmlanmýþ anlam kategorileri yoktur. Böyle problemlerle karþýlaºmamak için koleksiyon içindeki metin konularý çeþitli alanlardan seçilmelidir. Metin koleksiyonu ile çalýþýlýrken karþýlaþýlabilecek bir baþka problem de, belirsiz anlamý araþtýrýlan kelimenin tamamen farklý bir anlam taþýmasý ihtimalidir. Git kelimesi için gittikçe, gider, gitgide gibi sözcüklerin çalýþmanýn tamamen dýþýnda býrakýlmasý gerekmektedir. Sonuç olarak; metin koleksiyonunun doðru olarak iºaretlenmesi önemlidir. Çünkü, sonraki adýmda uygulanacak olasýlýksal modelin doðru sonuçlar vermesi, iºaretlenmiº bu metin koleksiyonun içerdiði bilgiye baðlýdýr. Tablo 4: Metin koleksiyonunda geçen git eyleminin tekrarlanma sayýsý Dünya Klasiði ismi Git sözcüklerinin sayýsý Guliver Devler Ülkesinde 41 Candide 90 Ivan Nikiforoviç 45 Tours Papazý 58 Mozart Prag Yolunda 63 Mektuplar 37 Kýr Atlý 115

8 294 Kelime Anlamlarýnýn tatistiksel Çýkarýmý Ýçin Metin Örneklerinin Ýþlenmesi ªekil 2: Seçilen hikayelerin iºaretlenmesi ile oluºturulan metin koleksiyonundan bir örnek ªekil 3: Seçilmiº kelimenin anlamýný tahmin etmek için oluþturulmuþ iþlenmiþ metin koleksiyonu örneði

9 Kelime Anlamlarýnýn tatistiksel Çýkarýmý Ýçin Metin Örneklerinin Ýþlenmesi Tablo 5: Git kelimesinden önceki kelimelerin Candide isimli hikayedeki ses öðeleri 295 Cins isim Özel isim Yer zarfý Soru zarfý Durum zarfý Zaman zarfý Bað Eylem Sýfat eylem Zamir Ad eylem Boº Köye Candide e Yere Nereye *4 Ýyi Zaman Çekip teyen Kimsenin Denetlemeye Dünyaya Cayenne e Doðru Neresi Dörtnala Hemen Yitip Beklemeye Ülkeme Lizbon a Taraftan Yolunda Bakmaya Bucaðýna Cadiz e Arkasýndan Yaver Görmeye Gemiye Souza ya Ucuna Satmaya Evine Aires e Yanlarýna Danýþmaya Otele Bordeaux ya Ýleri Camiye Japonya ya Ayaðýna Ýtalya ya Hoºa Paris e Yoluna Portsmouth a Hoºunuza Venedik e Hoºuna *5 tanbul a Tuhafýnýza Hoºuma *3 Kýyýlarýna Operaya 26 adet 16 adet 7 adet 5 adet 5 adet 2 adet 2 adet 1 adet 1 adet 6 adet 19 adet KAYNAKÇA [1] Fellbaum C., 1999, WordNet An Electronic Lexical Database, The MIT Press [2] Manning C.D., Schütze H., 1999, Foundations of Statistical Natural Language Processing, MIT Press. [3] Martin W.A., Church K.W., Patil R.S.,1987. Preliminary analysis of a breath-first parsing algorithm: Theoretica and experimental results. In Leonard Bolc(ed.) Natural Language Parsing Systems. Berlin : Springer-Verlag. (Ayný zamanda MIT LCS technical report TR-261) [4] Weischedel R., Schwartz R., Palmucci J., Meteer M., and Ramshaw L., Coping with Ambiguity and Unknown Words through Probabilistic Models, Computational Linguistics, Vol.19, Num.2, pages [5] Oflazer K., Yýlmaz Okan, Design and Implementation of a Verb Lexicon and a Verb Sence Disambiguator for Turkish. [6] Icame Corpus Collection,

Matematik ve Türkçe Örnek Soru Çözümleri Matematik Testi Örnek Soru Çözümleri 1 Aþaðýdaki saatlerden hangisinin akrep ve yelkovaný bir dar açý oluþturur? ) ) ) ) 11 12 1 11 12 1 11 12 1 10 2 10 2 10 2

Detaylı

1. Böleni 13 olan bir bölme iþleminde kalanlarýn

1. Böleni 13 olan bir bölme iþleminde kalanlarýn 4. SINIF COÞMAYA SORULARI 1. BÖLÜM 3. DÝKKAT! Bu bölümde 1 den 10 a kadar puan deðeri 1,25 olan sorular vardýr. 1. Böleni 13 olan bir bölme iþleminde kalanlarýn toplamý kaçtýr? A) 83 B) 78 C) 91 D) 87

Detaylı

Brain Q RSC/2 Termostat

Brain Q RSC/2 Termostat Brain Q RSC/2 Termostat Kullaným Kýlavuzu . Kod No: A.2.3.15 Kitap Baský Tarihi: 071206 Revizyon No: 071206 Brain Q RSC/2 Termostat 06 Kullaným Kýlavuzu . Ýçindekiler Kontrol Seviyesi Gösterge ve Çalýþtýrma

Detaylı

5. 2x 2 4x + 16 ifadesinde kaç terim vardýr? 6. 4y 3 16y + 18 ifadesinin terimlerin katsayýlarý

5. 2x 2 4x + 16 ifadesinde kaç terim vardýr? 6. 4y 3 16y + 18 ifadesinin terimlerin katsayýlarý CEBÝRSEL ÝFADELER ve DENKLEM ÇÖZME Test -. x 4 için x 7 ifadesinin deðeri kaçtýr? A) B) C) 9 D). x 4x ifadesinde kaç terim vardýr? A) B) C) D) 4. 4y y 8 ifadesinin terimlerin katsayýlarý toplamý kaçtýr?.

Detaylı

Kanguru Matematik Türkiye 2015

Kanguru Matematik Türkiye 2015 3 puanlýk sorular 1. Hangi þeklin tam olarak yarýsý karalanmýþtýr? A) B) C) D) 2 Þekilde görüldüðü gibi þemsiyemin üzerinde KANGAROO yazýyor. Aþaðýdakilerden hangisi benim þemsiyenin görüntüsü deðildir?

Detaylı

EÞÝTSÝZLÝKLER. I. ve II. Dereceden Bir Bilinmeyenli Eþitsizlik. Polinomlarýn Çarpýmý ve Bölümü Bulunan Eþitsizlik

EÞÝTSÝZLÝKLER. I. ve II. Dereceden Bir Bilinmeyenli Eþitsizlik. Polinomlarýn Çarpýmý ve Bölümü Bulunan Eþitsizlik l l l EÞÝTSÝZLÝKLER I. ve II. Dereceden Bir Bilinmeyenli Eþitsizlik Polinomlarýn Çarpýmý ve Bölümü Bulunan Eþitsizlik Çift ve Tek Katlý Kök, Üslü ve Mutlak Deðerlik Eþitsizlik l Alýþtýrma 1 l Eþitsizlik

Detaylı

0.2-200m3/saat AISI 304-316

0.2-200m3/saat AISI 304-316 RD Firmamýz mühendisliðinde imalatýný yaptýðýmýz endüstriyel tip hava kilidleri her türlü proseste çalýþacak rotor ve gövde seçeneklerine sahiptir.aisi304-aisi316baþtaolmaküzerekimya,maden,gýda...gibi

Detaylı

Kanguru Matematik Türkiye 2015

Kanguru Matematik Türkiye 2015 3 puanlýk sorular 1. Aþaðýdaki þekillerden hangisi bu dört þeklin hepsinde yoktur? A) B) C) D) 2. Yandaki resimde kaç üçgen vardýr? A) 7 B) 6 C) 5 D) 4 3. Yan taraftaki þekildeki yapboz evin eksik parçasýný

Detaylı

T.C. MÝLLÎ EÐÝTÝM BAKANLIÐI EÐÝTÝMÝ ARAÞTIRMA VE GELÝÞTÝRME DAÝRESÝ BAÞKANLIÐI KENDÝNÝ TANIYOR MUSUN? ANKARA, 2011 MESLEK SEÇÝMÝNÝN NE KADAR ÖNEMLÝ BÝR KARAR OLDUÐUNUN FARKINDA MISINIZ? Meslek seçerken

Detaylı

DENEME Bu testte 40 soru bulunmaktadýr. 2. Bu testteki sorular matematiksel iliþkilerden yararlanma gücünü ölçmeye yöneliktir.

DENEME Bu testte 40 soru bulunmaktadýr. 2. Bu testteki sorular matematiksel iliþkilerden yararlanma gücünü ölçmeye yöneliktir. 1. Bu testte 40 soru bulunmaktadýr. 2. Bu testteki sorular matematiksel iliþkilerden yararlanma gücünü ölçmeye yöneliktir. 1. a, b, c birbirinden farklý rakamlardýr. 2a + 3b - 4c ifadesinin alabileceði

Detaylı

Kanguru Matematik Türkiye 2017

Kanguru Matematik Türkiye 2017 4 puanlýk sorular 1. Dünyanýn en büyük dairesel pizzasý 128 parçaya bölünecektir. Her bir kesim tam bir çap olacaðýna göre kaç tane kesim yapmak gerekmektedir? A) 7 B) 64 C) 127 D) 128 E) 256 2. Ali'nin

Detaylı

Kanguru Matematik Türkiye 2017

Kanguru Matematik Türkiye 2017 4 puanlýk sorular 1. Küçük bir salyangoz, 10m yüksekliðinde bir telefon direðine týrmanmaktadýr. Gündüzleri 3m týrmanabilmekte ama geceleri 1m geri kaymaktadýr. Salyangozun direðin tepesine týrmanmasý

Detaylı

Motor kademeleri ile otomasyon seviyeleri arasýnda akýllý baðlantý Akýllý Baðlantý Siemens tarafýndan geliþtirilen SIMOCODE-DP iþlemcilerin prozeslerinin hatasýz çalýþmasýný saðlamak için gerekli tüm temel

Detaylı

Faaliyet Raporu. Banvit Bandýrma Vitaminli Yem San. A.Þ. 01 Ocak - 30 Eylül 2010 Dönemi

Faaliyet Raporu. Banvit Bandýrma Vitaminli Yem San. A.Þ. 01 Ocak - 30 Eylül 2010 Dönemi 10 Faaliyet Raporu Banvit Bandýrma Vitaminli Yem San. A.Þ. 01 Ocak - 30 Eylül 2010 Dönemi Ýçindekiler Yönetim ve Denetim Kurulu Temettü Politikasý Risk Yönetim Politikalarý Genel Kurul Tarihine Kadar Meydana

Detaylı

BÝLGÝLENDÝRME BROÞÜRÜ

BÝLGÝLENDÝRME BROÞÜRÜ IPA Cross-Border Programme CCI No: 2007CB16IPO008 BÝLGÝLENDÝRME BROÞÜRÜ SINIR ÖTESÝ BÖLGEDE KÜÇÜK VE ORTA ÖLÇEKLÝ ÝÞLETMELERÝN ORTAK EKO-GÜÇLERÝ PROJESÝ Ref. ¹ 2007CB16IPO008-2011-2-063, Geçerli sözleþme

Detaylı

014-015 Eðitim Öðretim Yýlý ÝSTANBUL ÝLÝ ORTAOKULLAR ARASI "7. AKIL OYUNLARI ÞAMPÝYONASI" Ýstanbul Ýli Ortaokullar Arasý 7. Akýl Oyunlarý Þampiyonasý, 18 Nisan 015 tarihinde Özel Sancaktepe Bilfen Ortaokulu

Detaylı

Mantýk Kümeler I. MANTIK. rnek rnek rnek rnek rnek... 5 A. TANIM B. ÖNERME. 9. Sýnýf / Sayý.. 01

Mantýk Kümeler I. MANTIK. rnek rnek rnek rnek rnek... 5 A. TANIM B. ÖNERME. 9. Sýnýf / Sayý.. 01 Matematik Mantýk Kümeler Sevgili öðrenciler, hayatýnýza yön verecek olan ÖSS de, baþarýlý olmuþ öðrencilerin ortak özelliði, 4 yýl boyunca düzenli ve disiplinli çalýþmýþ olmalarýdýr. ÖSS Türkiye Birincisi

Detaylı

Brain Q RSC/2 Termostat

Brain Q RSC/2 Termostat Brain Q RSC/2 Termostat Kullaným Kýlavuzu . Kod No: A.2.3.15 Kitap Baský Tarihi: 121206 Revizyon No: 121206 Brain Q RSC/2 Termostat 06 Kullaným Kýlavuzu . Ýçindekiler Kontrol Seviyesi Gösterge ve Çalýþtýrma

Detaylı

olarak çalýºmasýdýr. AC sinyal altýnda transistörler özellikle çalýºacaklarý frekansa göre de farklýlýklar göstermektedir.

olarak çalýºmasýdýr. AC sinyal altýnda transistörler özellikle çalýºacaklarý frekansa göre de farklýlýklar göstermektedir. Transistorlu Yükselteçler Elektronik Transistorlu AC yükselteçler iki gurupta incelenir. Birincisi; transistorlu devreye uygulanan sinyal çok küçükse örneðin 1mV, 0.01mV gibi ise (örneðin, ses frekans

Detaylı

DENEME Bu testte 40 soru bulunmaktadýr. 2. Bu testteki sorular matematiksel iliþkilerden yararlanma gücünü ölçmeye yöneliktir.

DENEME Bu testte 40 soru bulunmaktadýr. 2. Bu testteki sorular matematiksel iliþkilerden yararlanma gücünü ölçmeye yöneliktir. 1. Bu testte 40 soru bulunmaktadýr. 2. Bu testteki sorular matematiksel iliþkilerden yararlanma gücünü ölçmeye yöneliktir. 1. 3 2x +1 = 27 olduðuna göre, x kaçtýr? A) 0 B) 1 C) 2 D) 3 E) 4 4. Yukarýda

Detaylı

1. BÖLÜM. 4. Bilgi: Bir üçgende, iki kenarýn uzunluklarý toplamý üçüncü kenardan büyük, farký ise üçüncü kenardan küçüktür.

1. BÖLÜM. 4. Bilgi: Bir üçgende, iki kenarýn uzunluklarý toplamý üçüncü kenardan büyük, farký ise üçüncü kenardan küçüktür. 8. SINIF COÞMY SORULRI 1. ÖLÜM DÝKKT! u bölümde 1 den 10 a kadar puan deðeri 1,25 olan sorular vardýr. 3. 1. 1 1 1 1 1 1 D E F 1 1 1 C 1 ir kenarý 1 birim olan 24 küçük kareden oluþan þekilde alaný 1 birimkareden

Detaylı

1.1 Dillerin Benzerlikleri ve Farklýlýklarý

1.1 Dillerin Benzerlikleri ve Farklýlýklarý - 1 11 Bilgisayarlý Çeviri Doðal dil iþlemenin en ilgi çekici alanlarýndan biri diller arasý çeviridir. Diller arasý çeviri denildiðinde, insanýn aklýna, farklý dillerde konuþan iki insanýn, arada çevirmen

Detaylı

PRÝZMATÝK MODÜLER SÝSTEM SU DEPOLARI. Gelecek Ýçin Üretiyoruz TSEK

PRÝZMATÝK MODÜLER SÝSTEM SU DEPOLARI. Gelecek Ýçin Üretiyoruz TSEK PRÝZMATÝK MODÜLER SÝSTEM SU DEPOLARI % 100 Yerli Teknoloji Ýle Üretilmiþ, Ýçme Suyu, Atýk Su, Tarým Uygulamalarý Kimyasal Sývý Depolamarýnda En Ýyi Çözm Gelecek Ýçin Üretiyoruz TSEK MODÜLER PRÝZMATÝK DEPO

Detaylı

3. Çarpýmlarý 24 olan iki sayýnýn toplamý 10 ise, oranlarý kaçtýr? AA 2 1 1 2 1. BÖLÜM

3. Çarpýmlarý 24 olan iki sayýnýn toplamý 10 ise, oranlarý kaçtýr? AA 2 1 1 2 1. BÖLÜM 7. SINIF COÞMAYA SORULARI 1. BÖLÜM DÝKKAT! Bu bölümde 1 den 10 a kadar puan deðeri 1,25 olan sorular vardýr. 3. Çarpýmlarý 24 olan iki sayýnýn toplamý 10 ise, oranlarý kaçtýr? 2 1 1 2 A) B) C) D) 3 2 3

Detaylı

BÖLÜM 3 FONKSÝYONLARIN LÝMÝTÝ. ~ Limitlerin Tanýmý ve Özellikleri. ~ Alýþtýrmalar 1. ~ Özel Tanýmlý Fonksiyonlarýn Limitleri

BÖLÜM 3 FONKSÝYONLARIN LÝMÝTÝ. ~ Limitlerin Tanýmý ve Özellikleri. ~ Alýþtýrmalar 1. ~ Özel Tanýmlý Fonksiyonlarýn Limitleri BÖLÜM FONKSÝYONLARIN LÝMÝTÝ Limitlerin Tanýmý ve Özellikleri Alýþtýrmalar Özel Tanýmlý Fonksionlarýn Limitleri (Saðdan ve Soldan Limitler) Alýþtýrmalar Trigonometrik Fonksionlarýn Limitleri Alýþtýrmalar

Detaylı

Akýlcý Çözümler Üretiyoruz Finansal Yönetim ve Excel Eðitimleri Pratik, bütün öðretmenlerin en iyisidir. Publius Syrus EÐÝTÝMÝN AMACI MS Excel, günümüzde, iþ hayatýnda yoðun þekilde kullanýlan, vazgeçilmez

Detaylı

GEOMETRÝK ÞEKÝLLER. üçgen. bilgi

GEOMETRÝK ÞEKÝLLER. üçgen. bilgi bilgi GEOMETRÝK ÞEKÝLLER Tacýn ve basket potasýnýn þekilleri arasýnda nasýl bir benzerlik veya fark vardýr? Tacýn þeklinde bir açýklýk varken, basket potasýnýn þekli tamamen kapalýdýr. Buradan þekillerin

Detaylı

3. Tabloya göre aþaðýdaki grafiklerden hangi- si çizilemez?

3. Tabloya göre aþaðýdaki grafiklerden hangi- si çizilemez? 5. SINIF COÞMY SORULRI 1. 1. BÖLÜM DÝKKT! Bu bölümde 1 den 10 a kadar puan deðeri 1,25 olan sorular vardýr. Kazan Bardak Tam dolu kazandan 5 bardak su alýndýðýnda kazanýn 'si boþalmaktadýr. 1 12 Kazanýn

Detaylı

Yüksek kapasiteli Bigbag boþaltma proseslerimiz, opsiyon olarak birden fazla istasyonile yanyanabaðlanabilirözelliðesahiptir.

Yüksek kapasiteli Bigbag boþaltma proseslerimiz, opsiyon olarak birden fazla istasyonile yanyanabaðlanabilirözelliðesahiptir. Firmamýzmühendisliðindeimalatýnýyaptýðýmýzendüstriyel tipbigbag dolum,bigbag boþaltma prosesleri kimya,maden,gýda... gibi sektörlerde kullanýlan hafif, orta ve aðýr hizmet tipi modellerimizle TürkSanayicisininhizmetindeyiz...

Detaylı

KÖÞE TEMÝZLEME MAKÝNASI ELEKTRONÝK KONTROL ÜNÝTESÝ KULLANIM KILAVUZU GENEL GÖRÜNÜM: ISLEM SECIMI FULL

KÖÞE TEMÝZLEME MAKÝNASI ELEKTRONÝK KONTROL ÜNÝTESÝ KULLANIM KILAVUZU GENEL GÖRÜNÜM: ISLEM SECIMI FULL KÖÞE TEMÝZLEME MAKÝNASI ELEKTRONÝK KONTROL ÜNÝTESÝ KULLANIM KILAVUZU GENEL GÖRÜNÜM: calismaya hazir Enter Tuþu menülere girmek için kullanýlýr. Kýsa süreli basýldýðýnda kullanýcý menüsüne, uzun sürelibasýldýðýnda

Detaylı

2014 2015 Eðitim Öðretim Yýlý ÝSTANBUL ÝLÝ ÝLKOKULLAR ARASI 2. Zeka Oyunlarý Turnuvasý 7 Mart Silence Ýstanbul Hotel TURNUVA PROGRAMI 09.30-10.00 10.00-10.45 11.00-11.22 11.35-11.58 12.10-12.34 12.50-13.15

Detaylı

7. ÝTHÝB KUMAÞ TASARIM YARIÞMASI 2012

7. ÝTHÝB KUMAÞ TASARIM YARIÞMASI 2012 7. ÝTHÝB KUMAÞ TASARIM YARIÞMASI 2012 KÝMLER KATILABÝLÝR? Yarýþma, Türkiye Cumhuriyeti sýnýrlarý dahilinde veya yurtdýþýnda okuyan T.C. vatandaþlarý veya K.K.T.C vatandaþý, 35 yaþýný aþmamýþ, en az lise

Detaylı

Geometriye Y olculuk. E Kare, Dikdörtgen ve Üçgen E Açýlar E Açýlarý Ölçme E E E E E. Çevremizdeki Geometri. Geometrik Þekilleri Ýnceleyelim

Geometriye Y olculuk. E Kare, Dikdörtgen ve Üçgen E Açýlar E Açýlarý Ölçme E E E E E. Çevremizdeki Geometri. Geometrik Þekilleri Ýnceleyelim Matematik 1. Fasikül ÜNÝTE 1 Geometriye Yolculuk ... ÜNÝTE 1 Geometriye Y olculuk Çevremizdeki Geometri E Kare, Dikdörtgen ve Üçgen E Açýlar E Açýlarý Ölçme Geometrik Þekilleri Ýnceleyelim E E E E E Üçgenler

Detaylı

.:: TÇÝD - Tüm Çeviri Ýþletmeleri Derneði ::.

.:: TÇÝD - Tüm Çeviri Ýþletmeleri Derneði ::. Membership TÜM ÇEVÝRÝ ÝÞLETMELERÝ DERNEÐÝ YÖNETÝM KURULU BAÞKANLIÐINA ANTALYA Derneðinizin Tüzüðünü okudum; Derneðin kuruluþ felsefesi ve amacýna sadýk kalacaðýmý, Tüzükte belirtilen ilke ve kurallara

Detaylı

KÖKLÜ SAYILAR TEST / 1

KÖKLÜ SAYILAR TEST / 1 KÖKLÜ SAYILAR TEST / 1 1. Aþaðýdakilerden hangisi reel sayý deðildir? A) B) C) 0 D) 8 E). 6 2 9 A) 16 B) 18 C) 20 D) 2 E) 0 2. Aþaðýdakilerden hangisi irrasyonel sayýdýr? 6. Aþaðýdakilerden hangisi yanlýþtýr?

Detaylı

2014-2015 Eðitim Öðretim Yýlý ÝSTANBUL ÝLÝ ORTAOKULLAR ARASI "4. AKIL OYUNLARI TURNUVASI" Ýstanbul Ýli Ortaokullar Arasý 4. Akýl Oyunlarý Turnuvasý, 21 Þubat 2015 tarihinde Özel Sancaktepe Okyanus Koleji

Detaylı

Nokia Þarj Baðlantý Kablosu CA-126

Nokia Þarj Baðlantý Kablosu CA-126 Nokia Þarj Baðlantý Kablosu CA-126 TÜRKÇE Bu kabloyla, uyumlu bilgisayarýnýzla Nokia cihazý arasýnda verileri aktarabilir ve senkronize edebilirsiniz. Ayrýca, bilgisayardan ayný anda uyumlu Nokia cihazýnýzdaki

Detaylı

1 2 3 4 7 8 9 10 11 12 13 14 16 19 21 23 24 25 26 27 28 30 32 33 37 41 42 44 46 47 48 50 52 54 56 Kurum Kimliði Logo Logo Þube Logolarý Logonun Renkli Kullanýmý Logonun Siyah-Beyaz Kullanýmý Logonun Diþi

Detaylı

Fiskomar. Baþarý Hikayesi

Fiskomar. Baþarý Hikayesi Fiskomar Baþarý Hikayesi Fiskomar Gýda Temizlik Ve Marketcilik Ticaret Anonim Þirketi Cumhuriyetin ilanýndan sonra büyük önder Atatürk'ün Fýndýk baþta olmak üzere diðer belli baþlý ürünlerimizi ilgilendiren

Detaylı

T.C YARGITAY 9. HUKUK DAÝRESÝ Esas No : 2005 / 37239 Karar No : 2006 / 3456 Tarihi : 13.02.2006 KARAR ÖZETÝ : ALT ÝÞVEREN - ÇALIÞTIRACAK ÝÞÇÝ SAYISI

T.C YARGITAY 9. HUKUK DAÝRESÝ Esas No : 2005 / 37239 Karar No : 2006 / 3456 Tarihi : 13.02.2006 KARAR ÖZETÝ : ALT ÝÞVEREN - ÇALIÞTIRACAK ÝÞÇÝ SAYISI Yargýtay Kararlarý T.C Esas No : 2005 / 37239 Karar No : 2006 / 3456 Tarihi : 13.02.2006 KARAR ÖZETÝ : ALT ÝÞVEREN - ÇALIÞTIRACAK ÝÞÇÝ SAYISI Davalý þirketin ayný il veya diðer illerde baþka iþyerinin

Detaylı

Yat, Kotra Ve Her Türlü Motorlu Özel Tekneler Ýçin Geçerli Olan KDV Ve ÖTV Ora

Yat, Kotra Ve Her Türlü Motorlu Özel Tekneler Ýçin Geçerli Olan KDV Ve ÖTV Ora 2009-40 Yat, Kotra Ve Her Türlü Motorlu Özel Tekneler Ýçin Geçerli Olan KDV Ve ÖTV Ora Ýstanbul, 25 Aðustos 2009 Sirküler Numarasý : Elit - 2009/40 Sirküler Yat, Kotra Ve Her Türlü Motorlu Özel Tekneler

Detaylı

Bakým sigortasý - Sizin için bilgiler. Türkischsprachige Informationen zur Pflegeversicherung. Freie Hansestadt Bremen.

Bakým sigortasý - Sizin için bilgiler. Türkischsprachige Informationen zur Pflegeversicherung. Freie Hansestadt Bremen. Gesundheitsamt Freie Hansestadt Bremen Sozialmedizinischer Dienst für Erwachsene Bakým sigortasý - Sizin için bilgiler Türkischsprachige Informationen zur Pflegeversicherung Yardýma ve bakýma muhtaç duruma

Detaylı

Anlam Belirsizliği İçeren Türkçe Sözcüklerin Hesaplamalı Dilbilim Uygulamalarıyla Belirginleştirmesi

Anlam Belirsizliği İçeren Türkçe Sözcüklerin Hesaplamalı Dilbilim Uygulamalarıyla Belirginleştirmesi Anlam Belirsizliği İçeren Türkçe Sözcüklerin Hesaplamalı Dilbilim Uygulamalarıyla Belirginleştirmesi Zeynep Altan Maltepe Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü zaltan@maltepe.edu.tr Zeynep Orhan

Detaylı

ÝNSAN KAYNAKLARI VE EÐÝTÝM DAÝRE BAÞKANLIÐI

ÝNSAN KAYNAKLARI VE EÐÝTÝM DAÝRE BAÞKANLIÐI ÝNSAN KAYNAKLARI VE EÐÝTÝM DAÝRE BAÞKANLIÐI MEMUR PERSONEL ÞUBE MÜDÜRLÜÐÜ GÖREV TANIMI Memur Personel Þube Müdürlüðü, belediyemiz bünyesinde görev yapan memur personelin özlük iþlemlerinin saðlýklý bir

Detaylı

TOPLUMSAL SAÐLIK DÜZEYÝNÝN DURUMU: Türkiye Bunu Hak Etmiyor

TOPLUMSAL SAÐLIK DÜZEYÝNÝN DURUMU: Türkiye Bunu Hak Etmiyor TOPLUMSAL SAÐLIK DÜZEYÝNÝN DURUMU: Türkiye Bunu Hak Etmiyor Türkiye'nin insanlarý, mevcut saðlýk düzeyini hak etmiyor. Saðlýk hizmetleri için ayrýlan kaynaklarýn yetersizliði, kamunun önemli oranda saðlýk

Detaylı

Modüler Proses Sistemleri

Modüler Proses Sistemleri Ürünler ve Hizmetlerimiz 2011 Modüler Proses Makineleri Modüler Proses Sistemleri Proses Ekipmanlarý Süt alým tanklarý Süt alým degazörleri Akýþ transfer paneli Vana tarlasý Özel adaptör Tesisat malzemeleri

Detaylı

Kümeler II. KÜMELER. Çözüm A. TANIM. rnek... 3. Çözüm B. KÜMELERÝN GÖSTERÝLMESÝ. rnek... 1. rnek... 2. rnek... 4. 9. Sýnýf / Sayý..

Kümeler II. KÜMELER. Çözüm A. TANIM. rnek... 3. Çözüm B. KÜMELERÝN GÖSTERÝLMESÝ. rnek... 1. rnek... 2. rnek... 4. 9. Sýnýf / Sayý.. Kümeler II. KÜMLR. TNIM Küme, bir nesneler topluluðudur. Kümeyi oluþturan nesneler herkes tarafýndan ayný þekilde anlaþýlmalýdýr. Kümeyi oluþturan nesnelerin her birine eleman denir. Kümeyi genel olarak,,

Detaylı

K U L L A N I C I E L K Ý T A B I

K U L L A N I C I E L K Ý T A B I K U L L A N I C I E L K Ý T A B I Kesme Hızı Kesme hýzý fonksiyonlarý: Kalýnlýk ve kesilecek olan madde Akým ayarýnýn deðeri Akým ayarý kesilmiþ kenarlarýn kalitesini etkiler. Kesimin geometrik

Detaylı

4. a ve b, 7 den küçük pozitif tam sayý olduðuna göre, 2 a a b. 5. 16 x+1 = 3

4. a ve b, 7 den küçük pozitif tam sayý olduðuna göre, 2 a a b. 5. 16 x+1 = 3 LYS ÜNÝVSÝT HAZILIK ÖZ-D-BÝ YAYINLAI MATMATÝK DNM SINAVI A Soru saýsý: 5 Yanýtlama süresi: 75 dakika Bu testle ilgili anýtlarýnýzý optik formdaki Matematik bölümüne iþaretleiniz. Doðru anýtlarýnýzýn saýsýndan

Detaylı

4. 5. x x = 200!

4. 5. x x = 200! 8. SINIF COÞMY SORULRI 1. ÖLÜM 3. DÝKKT! u bölümde 1 den 10 a kadar puan deðeri 1,25 olan sorular vardýr. 1. adým (2) 2. adým (4) 1. x bir tam sayý ve 4 3 x 1 7 5 x eþitsizliðinin doðru olmasý için x yerine

Detaylı

ADIYAMAN ÜNÝVERSÝTESÝ KURUMSAL KÝMLÝK KILAVUZU ADIYAMAN ÜNÝVERSÝTESÝ 2006

ADIYAMAN ÜNÝVERSÝTESÝ KURUMSAL KÝMLÝK KILAVUZU ADIYAMAN ÜNÝVERSÝTESÝ 2006 KURUMSAL KÝMLÝK KILAVUZU GÝRÝÞ KURUMSAL KÝMLÝK HAKKINDA Adýyaman Üniversitesinin misyon ve vizyonuna uygun kurumsal kimlik çalýþmasý bu dökümanda detaylandýrýlarak sunulmuþtur. Kurumsal kimlik oluþturulurken,

Detaylı

YAZILIYA HAZIRLIK TESTLERÝ TEST / 1

YAZILIYA HAZIRLIK TESTLERÝ TEST / 1 YAZILIYA HAZIRLIK TESTLERÝ TEST / 1 1. x +6x+5=0 5. x +5x+m=0 denkleminin reel kökü olmadýðýna göre, m nin alabileceði en küçük tam sayý deðeri kaçtýr? A) {1,5} B) {,3} C) { 5, 1} D) { 5,1} E) {,3} A)

Detaylı

Türkiye: Gelecek Nesiller için Fýrsatlarýn Çoðaltýlmasý 11. Çocuk Geliþimi ve Çocuklarýn Karþýlaþtýðý Riskler Eþitsizliðin nesiller arasý geçiþinin bugün Türkiye nin en genç neslini ciddi ölçüde etkilediði

Detaylı

Konular 5. Eðitimde Kullanýlacak Araçlar 23. Örnek Çalýþtay Gündemi 29. Genel Bakýþ 7 Proje Yöneticilerinin Eðitimi 10

Konular 5. Eðitimde Kullanýlacak Araçlar 23. Örnek Çalýþtay Gündemi 29. Genel Bakýþ 7 Proje Yöneticilerinin Eðitimi 10 Proje Yönetimi ÝÇÝNDEKÝLER Konular 5 Genel Bakýþ 7 Proje Yöneticilerinin Eðitimi 10 Eðitimde Kullanýlacak Araçlar 23 Araç 1: Araþtýrma sorularý Araç 2: Belirsiz talimatlar Araç 3: Robotlar 28 Örnek

Detaylı

2 - Konuþmayý Yazýya Dökme

2 - Konuþmayý Yazýya Dökme - 1 8 Konuþmayý Yazýya Dökme El yazýnýn yerini alacak bir aygýt düþü XIX. yüzyýlý boyunca çok kiþiyi meþgul etmiþtir. Deðiþik tasarým örnekleri görülmekle beraber, daktilo dediðimiz aygýtýn satýlabilir

Detaylı

SSK Affý. Ýstanbul, 21 Temmuz 2008 Sirküler Numarasý : Elit /75. Sirküler

SSK Affý. Ýstanbul, 21 Temmuz 2008 Sirküler Numarasý : Elit /75. Sirküler 2008-75 SSK Affý Ýstanbul, 21 Temmuz 2008 Sirküler Numarasý : Elit - 2008/75 Sirküler Sosyal Güvenlik Kurumu'na Olan Prim Borçlarýnýn Ödeme Kolaylýðýndan Yararlanmamýþ Olanlara, Tekrar Baþvuru Ýmkâný Ge

Detaylı

OKUL ÖNCESÝ EÐÝTÝM KURUMLARI YÖNETMELÝÐÝNDE DEÐÝÞÝKLÝK YAPILMASINA D YÖNETMELÝK Çarþamba, 10 Eylül 2008

OKUL ÖNCESÝ EÐÝTÝM KURUMLARI YÖNETMELÝÐÝNDE DEÐÝÞÝKLÝK YAPILMASINA D YÖNETMELÝK Çarþamba, 10 Eylül 2008 OKUL ÖNCESÝ EÐÝTÝM KURUMLARI YÖNETMELÝÐÝNDE DEÐÝÞÝKLÝK YAPILMASINA D YÖNETMELÝK Çarþamba, 10 Eylül 2008 6 Eylül 2008 CUMARTESÝ Resmî Gazete Sayý : 26989 YÖNETMELÝK Millî Eðitim Bakanlýðýndan: OKUL ÖNCESÝ

Detaylı

Yönergeyi dikkatlice oku. Gözden hiçbir þeyi kaçýrmamaya dikkat et. Þifrenin birini testin iþaretlenen yerine ( Adayýn Þifresi ), diðer þifreyi de

Yönergeyi dikkatlice oku. Gözden hiçbir þeyi kaçýrmamaya dikkat et. Þifrenin birini testin iþaretlenen yerine ( Adayýn Þifresi ), diðer þifreyi de ADAYIN ÞÝFRESÝ Eðitimi Geliþtirme Dairesi DENEME DEVLET OLGUNLUK SINAVI ÖÐRENCÝLERÝN BÝLGÝ VE BECERÝLERÝNÝ DEÐERLENDÝRME SEKTÖRÜ Öðrencilerin Bilgi Ve Becerilerini Deðerlendirme Sektörü BÝRÝNCÝ deðerlendiricinin

Detaylı

Ücretlerin Bankalardan Ödenmesi Zorunlu Hale Getirilmiþtir

Ücretlerin Bankalardan Ödenmesi Zorunlu Hale Getirilmiþtir 2008-96 Ücretlerin Bankalardan Ödenmesi Zorunlu Hale Getirilmiþtir Ýstanbul, 19 Kasým 2008 Sirküler Sirküler Numarasý : Elit - 2008/96 Ücretlerin Bankalardan Ödenmesi Zorunlu Hale Getirilmiþtir 4857 sayýlý

Detaylı

Örgütsel Davranýþýn Tanýmý, Tarihsel Geliþimi ve Kapsamý

Örgütsel Davranýþýn Tanýmý, Tarihsel Geliþimi ve Kapsamý NOT : Bu bölüm önümüzdeki günlerde Prof.Dr. Hüner Þencan ýn incelemesinden sonra daha da geliþtirilerek son halini alacaktýr. Zaman kaybý olmamasý için büyük ölçüde- tamamlanmýþ olan bu bölüm web e konmuþtur.

Detaylı

1. ÝTHÝB TEKNÝK TEKSTÝL PROJE YARIÞMASI

1. ÝTHÝB TEKNÝK TEKSTÝL PROJE YARIÞMASI Yarýþmanýn Amacý 1. ÝTHÝB 1.ÝTHÝB Teknik Tekstiller Proje Yarýþmasý, Ýstanbul Tekstil ve Hammaddeleri Ýhracatçýlarý Birliði'nin Türkiye Ýhracatçýlar Meclisi'nin katkýlarýyla Türkiye'de teknik tekstil sektörünün

Detaylı

Nokia Araç Kiti CK-100 9210124/1

Nokia Araç Kiti CK-100 9210124/1 Nokia Araç Kiti CK-100 9210124/1 2008 Nokia. Tüm haklarý saklýdýr. Nokia, Nokia Connecting People, Navi ve Nokia Original Accessories logosu Nokia Corporation ýn tescilli ticari markalarýdýr. Burada adý

Detaylı

Simge Özer Pýnarbaþý

Simge Özer Pýnarbaþý Simge Özer Pýnarbaþý 1963 yýlýnda Ýstanbul da doðdu. Ortaöðrenimini Kadýköy Kýz Lisesi nde tamamladý. 1984 yýlýnda Ýstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Arkeoloji ve Sanat Tarihi Bölümü nü bitirdi.

Detaylı

Mad Q Kullaným Kýlavuzu

Mad Q Kullaným Kýlavuzu Mad Q Kullaným Kýlavuzu . Kod No: A.2.3.14 Kitap Baský Tarihi: 281206 Revizyon No: 281206 Mad Q Kullaným Kýlavuzu . Ýçindekiler Gösterge ve Çalýþtýrma Cihazlarý Kontrol Ünitesi... 5 Kontrol Seviyesi Çalýþtýrma

Detaylı

3. FASÝKÜL 1. FASÝKÜL 4. FASÝKÜL 2. FASÝKÜL 5. FASÝKÜL. 3. ÜNÝTE: ÇIKARMA ÝÞLEMÝ, AÇILAR VE ÞEKÝLLER Çýkarma Ýþlemi Zihinden Çýkarma

3. FASÝKÜL 1. FASÝKÜL 4. FASÝKÜL 2. FASÝKÜL 5. FASÝKÜL. 3. ÜNÝTE: ÇIKARMA ÝÞLEMÝ, AÇILAR VE ÞEKÝLLER Çýkarma Ýþlemi Zihinden Çýkarma Ýçindekiler 1. FASÝKÜL 1. ÜNÝTE: ÞEKÝLLER VE SAYILAR Nokta Düzlem ve Düzlemsel Þekiller Geometrik Cisimlerin Yüzleri ve Yüzeyleri Tablo ve Þekil Grafiði Üç Basamaklý Doðal Sayýlar Sayýlarý Karþýlaþtýrma

Detaylı

30 SORULUK DENEME TESTÝ Gönderen : abana - 10/11/ :26

30 SORULUK DENEME TESTÝ Gönderen : abana - 10/11/ :26 30 SORULUK DENEME TESTÝ Gönderen : abana - 10/11/2008 12:26 Konu: 30 Soruluk Test Gönderim Zamaný: 21-Mart-2007 Saat 10:32 MALÝYET MUHASEBESÝ DENEME SINAVI 1- Aþaðýdakilerden hangisi maliyet muhasebesinin

Detaylı

1. Bir yel deðirmen motoru þekildeki gibi 3 diþliden oluþuyor.

1. Bir yel deðirmen motoru þekildeki gibi 3 diþliden oluþuyor. 6. SINIF COÞMAYA SORULARI 1. BÖLÜM DÝKKAT! Bu bölümde 1 den 10 a kadar puan deðeri 1,25 olan sorular vardýr. 36 12 6 O 1 O 2 O 3 1. Bir yel deðirmen motoru þekildeki gibi 3 diþliden oluþuyor. 3. A = 3

Detaylı

MALÝYE DERGÝSÝ ÝÇÝNDEKÝLER MALÝYE DERGÝSÝ. Ocak - Haziran 2008 Sayý 154

MALÝYE DERGÝSÝ ÝÇÝNDEKÝLER MALÝYE DERGÝSÝ. Ocak - Haziran 2008 Sayý 154 MALÝYE DERGÝSÝ Ocak - Haziran 2008 Sayý 154 Sahibi Maliye Bakanlýðý Strateji Geliþtirme Baþkanlýðý Adýna Doç.Dr. Ahmet KESÝK Sorumlu Yazý Ýþleri Müdürü Doç.Dr. Ahmet KESÝK MALÝYE DERGÝSÝ ÝÇÝNDEKÝLER Yayýn

Detaylı

..T.C. DANýÞTAY SEKiziNCi DAiRE Esas No : 2005/1614 Karar No : 2006/1140

..T.C. DANýÞTAY SEKiziNCi DAiRE Esas No : 2005/1614 Karar No : 2006/1140 ..T.C. Davacý Davalý : Trabzon Baro Baþkanlýðý Trabzon Barosu Adliye Sarayý : 1- Maliye Bakanlýðý 2- Baþbakanlýk -TRABZON Davanýn Özeti: Karaparanýn Aklanmasýnýn Önlenmesine Dair 4208 sayýlý Kanunun Uygulanmasýna

Detaylı

15 Tandem Takým Tezgahlarý ndan Ýhtiyaca Göre Uyarlanabilen Kitagawa Divizörler Kitagawa firmasýnýn, müþterilerini memnun etmek adýna, standartý deðiþtirmesi yeni bir þey deðil. Bu seferki uygulamada,

Detaylı

TEST. 8 Ünite Sonu Testi m/s kaç km/h'tir? A) 72 B) 144 C) 216 D) 288 K 25 6 L 30 5 M 20 7

TEST. 8 Ünite Sonu Testi m/s kaç km/h'tir? A) 72 B) 144 C) 216 D) 288 K 25 6 L 30 5 M 20 7 TEST 8 Ünite Sonu Testi 1. 40 m/s kaç km/h'tir? A) 72 B) 144 C) 216 D) 288 2. A noktasýndan harekete baþlayan üç atletten Sema I yolunu, Esra II yolunu, Duygu ise III yolunu kullanarak eþit sürede B noktasýna

Detaylı

Ad Soylu Kökler Bir nesne ya da nitelik adý olan, ya da bir ilgi, bir duygu bildiren köklerdir. Örneðin

Ad Soylu Kökler Bir nesne ya da nitelik adý olan, ya da bir ilgi, bir duygu bildiren köklerdir. Örneðin - 1 3 Biçimbilim Biçimbilim bir dilin sözcük yapýlarýný, türetme yollarýný, çekim biçimlerini inceleyen dilbilgisi koludur. Her sözcüðün bir ses yapýsý ve bir de biçimi vardýr. Diller biçimbilim açýsýndan

Detaylı

ünite1 1. Aþaðýdaki kavram ve gösterimi çiftlerinden hangisi doðrudur? A. ýþýn, B. doðru parçasý, d C. nokta, A D. doðru,

ünite1 1. Aþaðýdaki kavram ve gösterimi çiftlerinden hangisi doðrudur? A. ýþýn, B. doðru parçasý, d C. nokta, A D. doðru, ünite1 Geometri Matematik E 1 3. 1. þaðýdaki kavram ve gösterimi çiftlerinden hangisi doðrudur?. ýþýn, B B. doðru parçasý, d. nokta,. doðru, B Y erilen açýnýn gösterimi aþaðýdakilerden hangisi olabilir?.

Detaylı

ÇEVRE VE TOPLUM. Sel Erozyon Kuraklýk Kütle Hareketleri Çýð Olaðanüstü Hava Olaylarý: Fýrtýna, Kasýrga, Hortum

ÇEVRE VE TOPLUM. Sel Erozyon Kuraklýk Kütle Hareketleri Çýð Olaðanüstü Hava Olaylarý: Fýrtýna, Kasýrga, Hortum ÇEVRE VE TOPLUM 11. Bölüm DOÐAL AFETLER VE TOPLUM Konular DOÐAL AFETLER Dünya mýzda Neler Oluyor? Sel Erozyon Kuraklýk Kütle Hareketleri Çýð Olaðanüstü Hava Olaylarý: Fýrtýna, Kasýrga, Hortum Volkanlar

Detaylı

Ne-Ka. Grouptechnic ... /... / 2008. Sayýn Makina Üreticisi,

Ne-Ka. Grouptechnic ... /... / 2008. Sayýn Makina Üreticisi, ... /... / 2008 Sayýn Makina Üreticisi, Firmamýz Bursa'da 1986 yýlýnda kurulmuþtur. 2003 yýlýndan beri PVC makineleri sektörüne yönelik çözümler üretmektedir. Geniþ bir ürün yelpazesine sahip olan firmamýz,

Detaylı

Týp Biliþiminde Veri Ambarý ve Veri Madenciliði Uygulamasý

Týp Biliþiminde Veri Ambarý ve Veri Madenciliði Uygulamasý Týp Biliþiminde Veri Ambarý ve Veri Madenciliði Uygulamasý Selda DÜZGÜNOÐLU a, Adnan YAZICI b, Ünal YARIMAÐAN a a Hacettepe Üniversitesi, b ODTÜ, Ankara Application of Data Warehouse and Data Mining in

Detaylı

PRESENT PERFECT TENSE WITH JUST / ALREADY / YET

PRESENT PERFECT TENSE WITH JUST / ALREADY / YET PRESENT PERFECT TENSE WITH JUST / ALREADY / YET Bir önceki ünitede Present Perfect Tense iþlenmiþti. Bu nedenle, aþaðýda tekrar amaçlý bir özet verilmiþtir. Present Perfect Tense; Tamamlanmýþ ya da bitmiþ

Detaylı

2. Kazlarýn bulunduklarý gölü terk etmelerinin nedeni aþaðýdakilerden. A. kuraklýk B. þiddetli yaðýþlar C. soðuklarýn baþlamasý

2. Kazlarýn bulunduklarý gölü terk etmelerinin nedeni aþaðýdakilerden. A. kuraklýk B. þiddetli yaðýþlar C. soðuklarýn baþlamasý TEST 2 Sözcük - Sihirli Sözler 2. Kazlarýn bulunduklarý gölü terk etmelerinin nedeni aþaðýdakilerden hangisidir? Vaktiyle bir kaplumbaða ve iki kaz arkadaþý vardý. Birlikte bir gölde yaþarlardý. Gel zaman

Detaylı

ISO 9001 CERTON N.008/02. SAIT Abrasivi S.p.A.

ISO 9001 CERTON N.008/02. SAIT Abrasivi S.p.A. C TIFIE D ER ISO 9001 CERTON N.008/02 SAIT Abrasivi S.p.A. 1953 yýlýnda kurulmuþ olan SAIT ABRASIVI, üstün kaliteli aþýndýrýcý imalatýnda lider firmadýr. Torino fabrikasý ve Piozzo Fabrikasý tamamen otomatik

Detaylı

konularýnda servis hizmeti sunan Sosyal Hizmetler Dairesi bir devlet kuruluºu olup, bu kuruluº ülkede yaºayan herkese ücretsiz hizmet vermektedir.

konularýnda servis hizmeti sunan Sosyal Hizmetler Dairesi bir devlet kuruluºu olup, bu kuruluº ülkede yaºayan herkese ücretsiz hizmet vermektedir. 1/7 AMT FÜR SOZIALE DIENSTE FÜRSTENTUM LIECHTENSTEIN Sosyal Hizmetler Dairesi Çocuk ve gençlik hizmetleri Sosyal hizmetler Terapi hizmetleri Ýç hizmetler konularýnda servis hizmeti sunan Sosyal Hizmetler

Detaylı

Aþaðýdaki tablodaki sayýlarýn deðerlerini bulunuz. Deðeri 0 veya 1 olan sayýlarýn bulunduðu kutularý boyayýnýz. b. ( 3) 4, 3 2, ( 3) 3, ( 3) 0

Aþaðýdaki tablodaki sayýlarýn deðerlerini bulunuz. Deðeri 0 veya 1 olan sayýlarýn bulunduðu kutularý boyayýnýz. b. ( 3) 4, 3 2, ( 3) 3, ( 3) 0 Tam Sayýlarýn Kuvveti Sýfýr hariç her sayýnýn sýfýrýncý kuvveti e eþittir. n 0 = (n 0) Sýfýrýn (sýfýr hariç) her kuvvetinin deðeri 0 dýr. 0 n = 0 (n 0) Bir sayýnýn birinci kuvveti her zaman kendisine eþittir.

Detaylı

Girne Mah. Küçükyalý Ýþ Merkezi B Blok No:15 34844 Maltepe/Ýstanbul [t] +90 216 518 99 99 pbx [f] +90 216 519 89 99 [e] info@ozenelektronik.

Girne Mah. Küçükyalý Ýþ Merkezi B Blok No:15 34844 Maltepe/Ýstanbul [t] +90 216 518 99 99 pbx [f] +90 216 519 89 99 [e] info@ozenelektronik. Girne Mah. Küçükyalý Ýþ Merkezi B Blok No:15 34844 Maltepe/Ýstanbul [t] +90 216 518 99 99 pbx [f] +90 216 519 89 99 [e] info@ozenelektronik.com www.ozenelektronik.com.tr mobydic 5000 Benzinli+LPG Egzoz

Detaylı

Atlantis IMPERATOR. Kullanim Kilavuzu. Metal Dedektörü

Atlantis IMPERATOR. Kullanim Kilavuzu. Metal Dedektörü Atlantis IMPERATOR Kullanim Kilavuzu Metal Dedektörü Dedektörü Tanýma ON-OFF Açýk-Kapalý Kulaklýk giriþi Tüm Metal Arama ve Toprak Sýfýrlama Atlantis IMPERATOR AUTO Duyarlýlýk, Hassasiyet Toprak Ayarý

Detaylı

ÇEMBERÝN ANALÝTÝÐÝ - I

ÇEMBERÝN ANALÝTÝÐÝ - I YGS-LYS GEOMETRÝ Konu Anlatýmý ÇEMBERÝN ANALÝTÝÐÝ - I 1. Çember Denklemi: Analitik düzlemde merkezi M(a, b) ve yarýçapý r birim olan çemberin denklemi, (x - a) 2 + (y - b) 2 = r 2 (x - a) 2 + y 2 = r 2

Detaylı

Firmamýz mühendisliðinde imalatýný yaptýðýmýz endüstriyel tip mikro dozaj sistemleri ile Kimya,Maden,Gýda... gibi sektörlerde kullanýlan hafif, orta

Firmamýz mühendisliðinde imalatýný yaptýðýmýz endüstriyel tip mikro dozaj sistemleri ile Kimya,Maden,Gýda... gibi sektörlerde kullanýlan hafif, orta Mikro Dozaj Firmamýz mühendisliðinde imalatýný yaptýðýmýz endüstriyel tip mikro dozaj sistemleri ile Kimya,Maden,Gýda... gibi sektörlerde kullanýlan hafif, orta ve aðýr hizmet tipi modellerimizle Türk

Detaylı

ݺletmelerin Rekabet Gücünün Artýrýlmasý. Dýºa Açýlmalarýna Mali Destek Programý

ݺletmelerin Rekabet Gücünün Artýrýlmasý. Dýºa Açýlmalarýna Mali Destek Programý ݺletmelerin Rekabet Gücünün Artýrýlmasý ve Dýºa Açýlmalarýna Mali Destek Programý 2010 içindekiler Orta Karadeniz Kalkýnma Ajansý Kalkýnma Ajanslarýnýn Kuruluþ Amaçlarý Vizyonumuz Misyonumuz Orta Karadeniz

Detaylı

KOBÝ'lere AB kapýsý. Export2Europe KOBÝ'lere yönelik eðitim, danýþmanlýk ve uluslararasý iþ geliþtirme projesi

KOBÝ'lere AB kapýsý. Export2Europe KOBÝ'lere yönelik eðitim, danýþmanlýk ve uluslararasý iþ geliþtirme projesi 12 1 KOBÝ'lere AB kapýsý Export2Europe KOBÝ'lere yönelik eðitim, danýþmanlýk ve uluslararasý iþ geliþtirme projesi 2 3 Projenin amacý nedir Yurt dýþýna açýlmak isteyen yerli KOBÝ'lerin, Lüksemburg firmalarý

Detaylı

Mýsýr Þekerine Ýliþkin Baþlýca Efsaneler Birçok gýda ve içecekte tatlandýrýcý olarak kullanýlan mýsýr þekeri, birkaç yýl önce beslenme komitelerinden bazý araþtýrmacýlarýn bu bileþeni obezite salgýnýnýn

Detaylı

FEN BÝLÝMLERÝ. TEOG-2 DE % 100 isabet

FEN BÝLÝMLERÝ. TEOG-2 DE % 100 isabet TEOG-2 DE % 1 isabet 1. Geyik Aslan Ot Fare ýlan Atmaca Doðal bir ekosistemde enerji aktarýmý þekildeki gibi gösterilmiþtir. Buna göre, aþaðýdaki açýklamalardan hangisi yanlýþtýr? Aslan ile yýlan 2. dereceden

Detaylı

META VE PARA M E T A KULLANIM-DEÐERÝ VE DEÐER

META VE PARA M E T A KULLANIM-DEÐERÝ VE DEÐER BÝRÝNCÝ KÝTAP SERMAYENÝN ÜRETÝM SÜRECÝ BÝRÝNCÝ KISIM META VE PARA BÝRÝNCÝ BÖLÜM M E T A BÝRÝNCÝ KESIM. METAIN ÝKÝ ÖÐESÝ KULLANIM-DEÐERÝ VE DEÐER (DEÐERÝN ÖZÜ VE DEÐERÝN BÜYÜKLÜÐÜ) Kapitalist üretim tarzýnýn

Detaylı

veya yüklemesini kaldýrmaya halde garantimiz geçersiz kalacaktýr. ND8401 Güç Kablosu Garanti belgesi x12 TR - 82

veya yüklemesini kaldýrmaya halde garantimiz geçersiz kalacaktýr. ND8401 Güç Kablosu Garanti belgesi x12 TR - 82 5000022G veya yüklemesini kaldýrmaya halde garantimiz geçersiz kalacaktýr. ND840 Güç Kablosu Garanti belgesi x2 TR - 82 2 Önden Görünüm Disk Disk 2 Disk 3 Disk 4 Arkadan Görünüm USB ports HDD LED i Güç

Detaylı

BAL TENEKESÝ ISITMA HAVUZU KULLANMA KILAVUZU

BAL TENEKESÝ ISITMA HAVUZU KULLANMA KILAVUZU Bal Makinalarý ve Arýcýlýk Ekipmanlarý BAL TENEKESÝ ISITMA HAVUZU KULLANMA KILAVUZU MODEL 2 0 2 0 1 6 2 2 0 2 0 1 6 3 2 0 2 0 1 6 6 2 0 2 0 1 6 8 2 0 2 0 1 7 0 MADE IN TURKEY ÜRETÝM YILI / PRODUCTION YEAR

Detaylı

ünite1 Sosyal Bilgiler Verilenlerden kaçý sosyal bilimler arasýnda yer alýr? A. 6 B. 5 C. 4 D. 3

ünite1 Sosyal Bilgiler Verilenlerden kaçý sosyal bilimler arasýnda yer alýr? A. 6 B. 5 C. 4 D. 3 ünite1 Sosyal Bilgiler Sosyal Bilgiler Öðreniyorum TEST 1 3. coðrafya tarih biyoloji fizik arkeoloji filoloji 1. Ali Bey yaþadýðý yerin sosyal yetersizlikleri nedeniyle, geliþmiþ bir kent olan Ýzmir e

Detaylı

Kanguru Matematik Türkiye 2015

Kanguru Matematik Türkiye 2015 3 puanlýk sorular 1. Aþaðýda verilen iþlemleri sýrayla yapýp, soru iþareti yerine yazýlmasý gereken sayýyý bulunuz. A) 7 B) 8 C) 10 D) 15 2. Erinç'in 10 eþit metal þeridi vardýr. Bu metalleri aþaðýdaki

Detaylı

Antalya Ýli Sera Sebze Yetiºtiriciliðinde Modern ve Geleneksel Sera ݺletmelerinin Kýyaslanmasý

Antalya Ýli Sera Sebze Yetiºtiriciliðinde Modern ve Geleneksel Sera ݺletmelerinin Kýyaslanmasý Antalya Ýli Sera Sebze Yetiºtiriciliðinde Modern ve Geleneksel Sera ݺletmelerinin Kýyaslanmasý Murad ÇANAKCI (1), Ýbrahim AKINCI (2) (1) Batý Akdeniz Tarýmsal Araºtýrma Enstitüsü Müdürlüðü, Antalya (2)

Detaylı

MATEMATÝK TESTÝ. Pozitif n tam sayýlarý için, 10,23 0, 4 1,023 0,04. n! = (n. iþleminin sonucu kaçtýr? R(n) 2).

MATEMATÝK TESTÝ. Pozitif n tam sayýlarý için, 10,23 0, 4 1,023 0,04. n! = (n. iþleminin sonucu kaçtýr? R(n) 2). MATEMATÝK TESTÝ. Bu testte 0 soru vardýr.. Cevaplarýnýzý, cevap kaðýdýnýn Matematik Testi için ayrýlan kýsmýna iþaretleyiniz.. 0, 0, 4,0 0,04 iþleminin sonucu kaçtýr? A) 0 B) 9 0 D) 0 E) 0 4. Pozitif n

Detaylı

LYS - 1 MATEMATÝK TESTÝ

LYS - 1 MATEMATÝK TESTÝ LYS - 1 MATEMATÝK TESTÝ DÝKKAT : 1. Bu ese oplam 50 soru vardýr.. Cevaplamaa isediðiniz sorudan baþlaabilirsiniz.. Cevaplarýnýzý, cevap kaðýdýnýn Maemaik Tesi için arýlan kýsmýna iþareleiniz.. Safalar

Detaylı

MODÜLER ARÝTMETÝK TEST / 1

MODÜLER ARÝTMETÝK TEST / 1 MODÜLER ARÝTMETÝK TEST / 1 1. m Z, x y(mod m) ise xy=m.k, k Z olduðuna göre, aþaðýdaki eþitliklerden hangisi yanlýþtýr? 5. 3x+1 2(mod 7) olduðuna göre, x in en küçük pozitif tam sayý deðeri kaçtýr? A)

Detaylı

KÜMELER TEST / 1. 1. Aþaðýdakilerden hangisi bir küme belirtir?

KÜMELER TEST / 1. 1. Aþaðýdakilerden hangisi bir küme belirtir? KÜMELER TEST /. þaðýdakilerden hangisi bir küme belirtir? 6. ten küçük asal sayýlar kümesinin Venn þemasý ile gösterimi aþaðýdakilerden ) Yýlýn aylarý ) Sokaktaki yaþlý insanlar ) Trabzondaki en iyi lokantalar

Detaylı

O baþý baðlý milletvekili Merve Kavakçý veo refahlý iki meczup milletvekili þimdi nerededirler?

O baþý baðlý milletvekili Merve Kavakçý veo refahlý iki meczup milletvekili þimdi nerededirler? 28 Þubat Bildirisi MGK'nun 28 Þubat 1997 TARÝHLÝ BÝLDÝRÝSÝ Aþaðýdaki bildiri, o günlerdeki bir çok tehdidin yolunu kapatmýþtý. Ne yazýk ki, þimdiki Akepe'nin de yolunu açmýþtýr. Hiç bir müdahale, darbe

Detaylı