TÜRK DIŞ POLİTİKASINDA KARAR VERME SÜRECİ: GÜNEY KIBRIS RUM KESİMİ NİN AB ÜYELİĞİ SÜRECİNDE TÜRKİYE NİN KIBRIS POLİTİKASI

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "TÜRK DIŞ POLİTİKASINDA KARAR VERME SÜRECİ: GÜNEY KIBRIS RUM KESİMİ NİN AB ÜYELİĞİ SÜRECİNDE TÜRKİYE NİN KIBRIS POLİTİKASI"

Transkript

1 T.C. KARA HARP OKULU SAVUNMA BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ GÜVENLİK BİLİMLERİ ANA BİLİM DALI TÜRK DIŞ POLİTİKASINDA KARAR VERME SÜRECİ: GÜNEY KIBRIS RUM KESİMİ NİN AB ÜYELİĞİ SÜRECİNDE TÜRKİYE NİN KIBRIS POLİTİKASI YÜKSEK LİSANS TEZİ Hazırlayan Köksal ONUR Tez Danışmanı Doç. Dr. Canan ATEŞ EKŞİ ANKARA

2

3 TEZİN TARİHİ: 2010 TEZ TANITIM FORMU TEZİN TİPİ: Yüksek Lisans Tezi TEZİN BAŞLIĞI: Türk Dış Politikasında Karar Verme Süreci: Güney Kıbrıs Rum Kesimi nin Avrupa Birliği Üyeliği Sürecinde Türkiye nin Kıbrıs Politikası TEZİN YAPILDIĞI BİRİM: Kara Harp Okulu Savunma Bilimleri Enstitüsü Güvenlik Bilimleri Ana Bilim Dalı SPONSOR KURULUŞ: - DAĞITIM LİSTESİ: Kara Harp Okulu Savunma Bilimleri Enstitüsü Tez Hazırlama, Onay, Dağıtım ve Muhafaza Esasları Kılavuzunda Belirtilen Yerlere TEZİN ÖZETİ: Bu çalışmanın amacı, GKRK nin AB üyeliğine adaylığı döneminde ( ), Türk hükûmetlerinin verdiği dış politikaya yönelik kararlara etki eden değişkenleri ortaya koymaktır. Bu maksatla Brecher tarafından geliştirilen ve Arap-İsrail Savaşları ile ilgili çalışmada uygulanan karar verme modeli kullanılmıştır. Çalışma sonucunda; dış ortamda AB ve Yunanistan-Türkiye ilişkilerinin, iç ortamda ise ekonomik koşulların ve politik yapının karalara etki ettiği tespit edilmiştir. Bununla birlikte, işlemsel çevre ve psikolojik çevre arasında fark olduğu ve bu farkın dış politika kararlarında etkili olduğu sonucuna ulaşılmıştır. ANAHTAR KELİMELER: Kıbrıs, Dış Politika, Karar Verme, İşlemsel Çevre, Psikolojik Çevre SAYFA SAYISI: 215 GİZLİLİK DERECESİ: Tasnif Dışı

4 T.C. KARA HARP OKULU SAVUNMA BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ GÜVENLİK BİLİMLERİ ANA BİLİM DALI TÜRK DIŞ POLİTİKASINDA KARAR VERME SÜRECİ: GÜNEY KIBRIS RUM KESİMİ NİN AB ÜYELİĞİ SÜRECİNDE TÜRKİYE NİN KIBRIS POLİTİKASI YÜKSEK LİSANS TEZİ Hazırlayan Köksal ONUR Tez Danışmanı Doç. Dr. Canan ATEŞ EKŞİ ANKARA

5 KARA HARP OKULU SAVUNMA BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ MÜDÜRLÜĞÜNE P.Yzb. Köksal ONUR un, Türk Dış Politikasında Karar Verme Süreci: GKRK nin AB Üyeliği Sürecinde Türkiye nin Kıbrıs Politikası konulu tez çalışması, jürimiz tarafından GÜVENLİK BİLİMLERİ Ana Bilim Dalında YÜKSEK LİSANS tezi olarak kabul edilmiştir. Başkan Prof. Dr. Türel YILMAZ Üye Doç.Dr. Canan Ateş EKŞİ (Danışman) Üye Yrd. Doç. Dr. Öğ. Alb. Yavuz ÖZGÜLDÜR ONAY Yukarıdaki imzaların, adı geçen öğretim üyelerine ait olduğunu onaylarım.... /... / 2010 Cengiz TAVUKÇUOĞLU Yrd. Doç. Dr. Mly. Alb. Svn. Bil. Ens. Md.

6 TEŞEKKÜR Bu çalışmanın ortaya çıkmasında desteği esirgemeyen eşim Serap ONUR a; her aşamasında doğru ve etik bir çalışma olması için bilgi ve tecrübesiyle yol gösteren ve desteğini esirgemeyen tez danışmanım Doç. Dr. Canan ATEŞ EKŞİ ye, yarı yapılandırılmış mülakatlarda yakın ilgi gösteren KKTC Kurucu Cumhurbaşkanı Sayın Raif Rauf DENKTAŞ a, Dışişleri Bakanlığı Kıbrıs Daire Başkanı Barkan ÖZ e ve bu konuyu seçmemde beni cesaretlendiren Dr.E.J.Öğ.Alb Kadir GÜNDUĞAN a teşekkürlerimi sunarım.

7 T.C. KARA HARP OKULU SAVUNMA BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ GÜVENLİK BİLİMLERİ ANA BİLİM DALI ANKARA 2010 TÜRK DIŞ POLİTİKASINDA KARAR VERME SÜRECİ: GÜNEY KIBRIS RUM KESİMİ NİN AB ÜYELİĞİ SÜRECİNDE TÜRKİYE NİN KIBRIS POLİTİKASI YÜKSEK LİSANS TEZİ Yzb. Köksal ONUR ÖZET İnsanlar gibi, devletler de davranışlarına aldıkları kararlarla yön vermektedirler. Rasyonel davranışlar sergileyebilmek için alınması gereken kararlara, mevcut kaynakların doğru şekilde değerlendirilmesiyle ulaşılabilmektedir. Bu sebeple işlemsel çevrede bulunan mevcut bilgilerin psikolojik çevre tarafından doğru algılanması gerekmektedir. Bu bağlamda yaptığımız çalışmanın amacı, Güney Kıbrıs Rum Kesimi nin AB üyeliği sürecinde ( ) Türkiye Cumhuriyeti hükûmetlerinin dış politikaya dönük karar verme sürecinde işlemsel çevre ile psikolojik çevre arasında fark olup olmadığını tespit etmek ve karara etki eden değişkenleri ortaya koymaktır. Bu maksatla Brecher tarafından geliştirilen ve Arap-İsrail Savaşları ile ilgili çalışmada uygulanan karar verme modeli kullanılmıştır. Modelde öngörülen değişkenlerle ilgili bulgulara ulaşmak amacıyla, birincil ve ikincil veriler kullanılmıştır. Birincil veriler, sürece dahil olan devlet adamı ve bürokratlarla, bununla birlikte süreci yakından izleyen akademisyenlerle yapılan yapılandırılmış ve yarı yapılandırılmış mülakat yöntemi ile elde edilmiştir. İkincil veriler kapsamında ulusal gazeteler, raporlar ve istatistikler kullanılmıştır. ii

8 Çalışma sonucunda; dış ortamda AB ve Yunanistan-Türkiye ilişkilerinin, iç ortamda ise ekonomik koşulların ve politik yapının kararlara etki ettiği tespit edilmiştir. Bununla birlikte, işlemsel çevre ve psikolojik çevre arasında fark olduğu ve bu farkın dış politika kararlarında etkili olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Anahtar Kelimeler : Kıbrıs, Dış Politika, Karar Verme, İşlemsel Çevre, Psikolojik Çevre Tez Yöneticisi : Doç. Dr. Canan ATEŞ EKŞİ Sayfa Sayısı : 215 iii

9 T.C. TURKISH MILITARY ACADEMY DEFENSE SCIENCES INSTITUTE DEPARTMENT OF SECURITY SCIENCES ANKARA 2010 DECISION MAKING PROCESS OF TURKISH FOREIGN POLICY: CYPRUS POLICY OF TURKEY ON THE EU MEMBERSHIP PROCESS OF GREEK POPULATED SOUTHERN CYPRUS MASTER THESIS Cpt. Köksal ONUR ABSTRACT As people do, the governments direct their actions according to decisions taken by them. The decisions necessary for rational actions are reached by using the current resources properly. For this reason, current information in operational environment has to be perceived properly by psychological environment. In this sense, the aim of this study was to reveal the variables that affected the decisions and to determine whether there were differences between operational environment and psychological environment or not in the decision making process directed to foreign policy of Turkish governments in the probationary period of GPSC ( ). For this purpose, decision making model that was developed and applied by Brecher in the study concern Arab-Israel Conflicts was used. To reach the findings about variables projected in the model primary and secondary data were used. Primary data gained by using structured and semi-structured interview methods applied on politicians and bureaucrats included in this process and also on academicians concerning the process. iv

10 Secondary data included national newspapers, reports and statistics. At the end of the study, it was revealed that the decisions were affected by the relationships between EU and Greece-Turkey in external environment and also by economic conditions and political structure in internal environment. However it was concluded that there were differences between operational environment and psychological environment and also foreign policy had effect on decision making process. Keywords : Cyprus, Foreign Policy, Decision Making, Operational Environment, Psychological Environment. Advisor : Assoc. Prof. Canan ATEŞ EKŞİ Number of Pages : 215 v

11 İÇİNDEKİLER TABLOLAR LİSTESİ... x ŞEKİLLER LİSTESİ... xii KISALTMALAR LİSTESİ... xii ÖN SÖZ... xii GİRİŞ... 1 BİRİNCİ BÖLÜM DIŞ POLİTİKADA KARAR VERME 1. DIŞ POLİTİKA VE KARAR VERME KARAR VERME SÜRECİ... 7 a. Bilgi ve Algılama... 7 b. Durumun Değerlendirilmesi ve Tanımlanması... 9 c. Kararın Verilmesi ç. Kararın Uygulanması DIŞ POLİTİKADA KARAR VERME SÜRECİNİ ETKİLEYEN FAKTÖRLER a. Kişisel Faktörler (1) İnanç (2) İmaj (3) Rol (4) Liderlik b. İçsel Faktörler (1) Bürokrasi (2) Kamuoyu (3) Ekonomik Yapı ve Askerî Güç c. Dış Faktörler KARAR VERME KURAMINDA RASYONELLLİK vi

12 5. KARAR VERME MODELLERİ a. Rasyonel Politika Modeli b. Kurumsal Süreç Modeli c. Bürokratik Politika Modeli ç. Yavaş Adımlarla İlerleme Modeli d. Küçük Gruplarla Karar Verme Modeli e. Rastgele Yürüme Modeli f. Standart Uygulamalar Modeli g. Şelale Modeli BRECHER İN KARAR VERME MODELİ a. Dış Değişkenler b. İç Değişkenler...48 İKİNCİ BÖLÜM KIBRIS IN JEOPOLİTİK ÖNEMİ VE KIBRIS SORUNUNUN TARİHSEL GELİŞİMİ 1. KIBRIS IN JEOPOLİTİK ÖNEMİ a. Jeopolitik (1) Değişmeyen (Coğrafî) Unsurlar (2) Değişen (Beşerî) Unsurlar b. Jeopolitik Teorilere Göre Kıbrıs (1) Deniz Hâkimiyet Teorisine Göre Kıbrıs (2) Kara Hâkimiyet Teorisine Göre Kıbrıs (3) Kenar Kuşak Teorisine Göre Kıbrıs (4) Hava Hâkimiyet Teorisine Göre Kıbrıs c. Kıbrıs Jeopolitiğinin Genel Olarak Değerlendirilmesi ç. Türkiye nin Güvenliği Açısından Kıbrıs vii

13 2. KIBRIS SORUNUNUN TARİHSEL GELİŞİMİ a. Osmanlı Hâkimiyeti Döneminde Kıbrıs b. İngiliz Hâkimiyeti Döneminde Kıbrıs c. İngiltere nin Kıbrıs ı İlhâkı ç. Bağımsız Kıbrıs Cumhuriyeti d. Kıbrıs Barış Harekâtı e. KTFD ve KKTC nin İlânı ÜÇÜNCÜ BÖLÜM YILLARI ARASINDA TÜRK DIŞ POLİTİKASINDA KIBRIS SORUNU 1. ULUSAL ORTAM VE GELİŞMELER a. Anayasa ve Kanunlara Göre Türk Dış Politikasında Karar Verme Organları (1)Türkiye Büyük Millet Meclisi (2)Cumhurbaşkanı ve Bakanlar Kurulu (3)Dışişleri Bakanlığı (4)Millî Güvenlik Kurulu b. Ulusal Ortamda Meydana Gelen Gelişmeler ULUSLARARASI ORTAM a. GKRK nin AB Başvurusu b. Gümrük Birliği Ve Kıbrıs c. Lüksemburg ve Helsinki Zirvesinden Annan Plânına Kadar Meydana Gelen Gelişmeler ç. Annan Plânı viii

14 DÖRDÜNCÜ BÖLÜM GKRK NİN AB ÜYELİĞİ SÜRECİNDE TÜRK DIŞ POLİTİKASINDA KARAR VERME SÜRECİNİN ANALİZİ VE SONUÇ 1. KÜRESEL SİSTEM BASKIN İKİ TARAFLI İLİŞKİLER ALT SİSTEM İKİLİ İLİŞKİLER PSİKOLOJİK ÇEVRE EKONOMİ POLİTİK YAPI VE MUHALİF ÇEVRELER KAMUOYU VE BASIN ASKERİ KAPASİTE SONUÇ KAYNAKÇA EKLER ix

15 TABLOLAR LİSTESİ Sayfa Tablo-1: AB nin Nüfus Açısından En Büyük Beş Ülkesi Tablo-2: Türkiye ve Yunanistan ın Nüfus, Yüzölçümü ve Askerî Güçlerinin Karşılaştırılması Tablo-3: Ekonomik Göstergeler Tablo-4: Türkiye nin Dış Ticareti ve AB nin Payı. 177 Tablo-5: Toplam Askerî Harcamalar x

16 ŞEKİLLER LİSTESİ Sayfa Şekil-1: İnanç Sistemi ve Karar Verme Arasındaki İlişki...18 Şekil-2: Politik İlişkilerde İnanç Sistemi ve Karar Verme Arasındaki İlişki Şekil-3: Brecher Karar Verme Modeli Şekil-4: Taktik, Strateji ve Politika Arasındaki İlişki xi

17 KISALTMALAR LİSTESİ AB ABD ABGS AGSP AKP ANAP AT BM BMGK BMGS CHP DESA DSP DYP EOKA GAÖ GB GKRK GNKUR GSMH IMF KATAK KEK KKTC KTFD : Avrupa Birliği : Amerika Birleşik Devletleri : Avrupa Birliği Genel Sekreterliği : Avrupa Güvenlik ve Savunma Politikası : Adalet ve Kalkınma Partisi : Anavatan Partisi : Avrupa Topluluğu : Birleşmiş Milletler : Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi : Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri : Cumhuriyet Halk Partisi : Department of Economic And Social Affairs : Demokratik Sol Parti : Doğru Yol Partisi : Kıbrıs Millî Mücadele Cephesi : Güven Artırıcı Önlemler : Gümrük Birliği : Güney Kıbrıs Rum Kesimi : Genelkurmay : Gayri Sâfî Millî Hasıla : International Monetary Fund (Milletlerarası Para Fonu) : Kıbrıs Adası Türk Azınlığı Kurumu : Kıbrıs Ulusal Partisi : Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti : Kıbrıs Türk Federe Devleti xii

18 MHP MİT MSB MSP NATO PEON RP TBMM TDK TESEV TSK TÜİK TÜSİAD YSK UN : Milliyetçi Hareket Partisi : Millî İstihbarat Teşkilâtı : Millî Savunma Bakanlığı : Millî Selamet Partisi : North Atlantic Treaty Organization (Kuzey Atlantik İttifakı) : Rum Gençlik Teşkilâtı : Refah Partisi : Commercial of the Shelf : Türk Dil Kurumu : Türkiye Ekonomik ve Sosyal Etüdler Vakfı : Türk Silâhlı Kuvvetleri : Türkiye İstatistik Kurumu : Türk Sanayicileri ve İşadamları Derneği : Yüksek Seçim Kurulu : United Nations (Birleşmiş Milletler) xiii

19 ÖN SÖZ İnsanların davranışlarına, aldıkları kararlar veya refleksleri yön verir. Devletlerin ortaya koydukları işlemler ise bilinçli bir süreç sonunda alınan kararların neticesidir. Dış politika bir karar verme süreci olarak değerlendirildiğinde, Türkiye de yapılan çalışmaların daha çok dış politikanın tarihsel boyutu ile ele alındığı, buna karşın karar verme sürecine yönelik çalışmaların yetersiz olduğu dikkat çekicidir. Dış politikanın karar verme sürecine yönelik yapılacak çalışmaların, süreçte etkili olan değişkenleri doğru tanımlamaya ve rasyonel karar vermeye yardımcı olacağı değerlendirilmektedir. Ayrıca günden güne artan dış politika gündemi ile ilgili alınması gereken kararlar, ülkenin geleceğine yön vereceğinden yapılacak çalışmaların önemi daha da artmaktadır. Bu sebeple ele aldığımız bu çalışmanın gerek yazına gerekse ilgili kurum ve kuruluşlara katkı sağlamasını dileriz. xiv

20 GİRİŞ Bireylerin kendi yaşamlarına yönelik verdikleri kararların etkisi kısıtlı olmasına rağmen, politikacılar tarafından ülkenin iç politika ve dış politikaya yönelik verdikleri kararlar, toplumun büyük bir kısmını etkilemektedir. Bu açıdan değerlendirildiğinde devletin yürütme erkini kullanmakla görevlendirilen kurum, kuruluş ve kişilerin, karar verirken daha çok değişkeni göz önüne almalarını gerektirir. Bu kararların verilmesi için karşılaşılan problemlerin doğru algılanması ve doğru tanımlanması oldukça önemlidir. Çünkü kararlar için esas belirleyici unsur algılamadır. İhtiyaçların sınırsız, kaynakların kıt olduğu günümüz dünyasında rasyonel kararların verilebilmesi için problemlerin doğru algılaması ve doğru tanımlamasının yanında mevcut kaynakların (zaman, sermaye, bilgi) etkin şekilde kullanılması da önem kazanmaktadır. Bununla birlikte karar verme sürecinde; kişisel özellikler, ülkenin iç ve dış çevresi gibi başka önemli faktörler de etkili olabilmektedir. Bu bağlamda son elli yıldır Türk dış politikasının ana gündem maddelerinden birini oluşturan Kıbrıs sorunu ile ilgili alınan kararları etkileyen faktörleri incelemeye yönelik olarak yaptığımız çalışmada yukarıda anılan faktörlere odaklanılmıştır. Çalışmada sunulan yaklaşımlar ve elde edilen bulgular, özgün yorumlara olanak verebilecek ve bu suretle hem yerli yazına katkı sağlanabilecek hem de dış politikada karar verme sürecinde yer alan kişi, kurum ve kuruluşlara etkili karar verme süreci için öneriler getirilebilecektir. Yerli yazında dış politikada karar verme süreçlerine yönelik sınırlı sayıda çalışma olmasının yanı sıra, yapılan incelemede bu çalışmada ele alınan değişkenlere yönelik bir araştırmaya rastlanmamış olması, çalışmamızın önemini artırmaktadır. Bu bağlamda, GKRK nin AB üyeliği sürecinde Türk dış politikasında alınan kararları etkileyen faktörleri Brecher tarafından geliştirilen model örnek alınarak tespit etmek maksadıyla yapılan çalışma, beş bölümden oluşmaktadır.

21 Birinci bölümde, dış politikada karar verme, karar verme süreçleri ve karar vermede rasyonellik kuramına yönelik bilgiler sunulmuştur. İkinci bölümde, Kıbrıs ın jeopolitik konumu, jeopolitik teorilere göre Kıbrıs ve Türkiye nin güvenliği açısından Kıbrıs ın önemi ile ilgili açıklamalara yer verilmiştir. Üçüncü bölümde Kıbrıs sorununun temeli ve tarihsel gelişimi kronolojik sırayla ele alınmıştır. Dördüncü bölümde çalışma kapsamında ele alınan döneme ait ulusal ve uluslararası ortamda meydana gelen gelişmeler ve bunlara yönelik Türk dış politikasında alınan kararlar incelenmiştir. Son bölüm olan beşinci bölümde ise, elde edilen veriler örnek alınan model kapsamında değerlendirilerek ulaşılan sonuçlar tartışılmış ve öneriler getirilmiştir. 2

22 BİRİNCİ BÖLÜM DIŞ POLİTİKADA KARAR VERME 1. DIŞ POLİTİKA VE KARAR VERME Günlük yaşantımızın her anında birçok problemle karşılaşır ve üstesinden gelmek için kararlar veririz. Karşımıza çıkan problemler genellikle psikolojik, ekonomik ve sosyal özellikler taşıdıklarından dolayı çözüme ulaşmak için bütün bilgileri elde edemeyiz veya sahip olduğumuz kaynaklar çözüme ulaşmak için yeterli olmaz. Bu nedenle seçenekleri belirlerken değişkenleri tam olarak sıralayamadığımızdan dolayı mükemmel bir karar vermemiz oldukça güçtür (Bağırkan, 1983). İdeal olarak alınacak kararın en uygun seçim olması için, bütün bilgilerin toplanıp, mümkün olan hareket tarzlarının ortaya konup, en uygununun seçilmesi gerekir (Yozgat, 1994). Türk Dil Kurumu sözlüğüne ([web], 2009) göre karar; Bir iş veya sorun hakkında düşünülerek verilen kesin yargı, Cambridge Advanced Leaner s Dictionary e ([web], 2009) göre ise, Bir şey hakkında çeşitli olasılıklar üzerinde düşünerek yapılan seçim dir. Karar verme ise; birden fazla öğesi olan durum ve durumlarda seçim yapmaktır (Bağırkan, 1983). Demir ve Gümüşoğlu na (1988) göre ise, çeşitli durumlar arasında seçim ve tercih yapmakla ilgili bedensel ve zihinsel çabaların toplamıdır. Karar verme, eldeki alternatiflerden birinin seçilmesidir (Köni, 2001; Gönlübol, 1993). Karar verme, karşılaşılan bir problemi çözümlemek için elde mevcut olan seçeneklerden birine yönelme meselesidir (Kuzgun, 1992). Eski çağlarda kendini basit şekilleriyle gösteren karar verme; komşu ülke veya kabilenin saldırısına nasıl karşı konulacağı, hasatın ne zaman yapılacağı, kıtlık olursa kaynakların nasıl paylaşılacağı konularıyken, teknolojinin gelişmesi ve küreselleşme ile birlikte bu kararlar yerlerini; çevre kirliliğine karşı nasıl tedbir alınacağı, ekonomik krizlerle nasıl başa çıkılacağı, ülke güvenliğinin nasıl sağlanacağı, enerji gereksinimlerinin nasıl karşılanacağı konularına bırakmıştır (Mann, 1998).

23 Bilim ve teknoloji alanında baş döndüren gelişmeler sonucunda yerküre, küresel ve bölgesel işbirliğine ve bütünleşmeye doğru hızlı bir yönelim içerisine girmiştir. Bu noktada gün geçtikçe küçülen dünyada, uluslararası ortamda karşılıklı bağımlılık kavramı ortaya çıkmıştır. Ana fikir olarak karşılıklı bağımlılık dünyanın küçüldüğünü ve ülkelerin hızla birbirine bağımlı hâle geldiğini ortaya koymaktadır (Bakan, 1999). Bununla bağlantılı olarak ülkeler ekeonomik bağımlılığın etkilerini ekonomilerinde, terör örgütlerinin saldırılarını kendi kentlerinde yaşamışlardır. Bunun en önemli kanıtları, 11 Eylül saldırıları ve dünyayı kuşatan ekonomik krizdir. 06 Ekim 2009 tarihinde IMF Başkanı Dominique Strauss-Kahn krizden sonra 90 milyon insanın ağır yoksullukla karşı karşıya kalacağını ifade ederken, ayrıca söz konusu olan şeyin sadece işsizliğin artması, insanların satın alma gücünün azalması olmadığını belirterek, Düşük gelirli ülkelerde bu, bir ölüm kalım meselesi. Bu ülkelerde toplumsal huzursuzluklar, siyasî istikrarsızlıklar ve hatta savaş bile görülebilir (Milliyet [web], 2009) şeklinde bir açıklama yapmıştır. Karşılıklı Bağımlılık Teorisine göre yukarıda belirtilen nedenlerden dolayı dünya giderek küçülmekte ve ülkeler artan bir hızla birbirine bağımlı hâle gelmektedir (Bakan, 1999). Karşılıklı Bağımlılık Teorisi genel hatlarıyla ekonomik ilişkilere vurgu yaptığından dolayı bu teorinin sosyal ve kültürel alanda bıraktığı boşluğu 1990 lı yıllarda Globalleşme fikri doldurmuştur. Karşılıklı bağımlılığın başlattığı ekonomik ilişkiler zamanla kültürel ve siyasal yakınlaşmaya dönüştüğünden globalleşme karşılıklı bağımlılığın bir uzantısı haline gelmiştir (Bakan, 1999). Globalleşmenin de etkileriyle ülkelerin birbirine yaklaşması sonucu dış politik ilişkilerde artışda kaçınılmaz olmuştur. Örneğin, Türkiye Cumhuriyeti Başbakanı 5 yılda yaklaşık 75 ülkeye, 178 defa gitmiştir (Tümgazeteler [web], ). Dış politika, bir devletin diğer devletlerle veya uluslararası örgütlerle olan ilişkileri, onlara karşı tutumları, uluslararası ortamdaki stratejik planları ve kendi hedeflerine ulaşmak için harcadıkları çabaların bütünü (Gözen, 2004; Gönlübol, 1993), ya da bir devletin diğer devletlere ve uluslararası alana karşı yürüttüğü politika (Kürkçüoğlu, 1980), olarak tanımlanabilir. 4

24 Tanımlarda belirtildiği üzere dış politikanın uygulama alanı olarak uluslararası ortamdan söz edildiyse de iç politikadan ayrı değerlendirilmesi mümkün değildir (Pearson ve Rochester, 1988; İnan, 2004). Dış politika kararları, sınırların dışında uygulansa da ülke içerisinde faaliyet gösteren muhalefet partileri, silâhlı kuvvetler, basın, kamuoyu ve sivil toplum kuruluşları tarafından etkilenecektir (Coplin, 1974). Ayrıca dış politikayı yürütmekle görevli olan erk, iç politikanın sonucu olarak seçimle göreve getirilmiştir ve iç politikanın dinamikleri düşünüldüğünde yürütme organının sadece kendi tabanına yönelik dış politika geliştirmesi mümkün değildir. Çünkü dış politikanın hareket noktası millî menfaatlerdir ve hükûmetin verdiği ekonomik ve siyasal kararların etkilerini sadece ilgili alt gruplar görmeyecektir. Dolaylı olarak bütün toplum bundan etkilenecektir (Gözen, 2004). Dış politikada verilecek doğru kararlar ülkeye ne kadar fayda sağlarsa, verilecek yanlış kararların maliyetide o kadar yüksek olacaktır (İnan, 2004). Demokrasiyle yönetilmeyen ülkelerde dış politikanın milletin görüşünü yansıttığını söylemek doğru olmaz. Devletin dış politikasının toplumun görüşünü yansıttığının göstergesi devletin yönetim şeklidir. Demokrasiyle idare edilmeyen ülkelerde yürütme ve yasama organı millet iradesini yansıtmamaktadır (Gözen,2004). Demokrasilerde ise, yürütme erki karar verirken toplumun bütün kesimlerinin düşüncelerini göz önünde bulundurmak zorundadır. Ancak, toplumun özellikle dış politikaya yönelik konularda aynı fikir etrafında birleşmesinin zor olduğu düşünüldüğünde, anayasal organlar, sivil toplum kuruluşları ve kamuoyu dış politika kararlarına etki etmek isteyeceklerdir. Dolayısıyla karar, anayasal olmayan organların görüşlerindende etkilenecektir (Viotti ve Kauppi,1999). Uluslararası ortamda, millî hedeflerine ulaşmak isteyen devletler, hedeflerini gerçekleştirmek amacıyla kararlar verirler. Devlet organları tarafından verilen bu kararlar dış politikanın yönünü belirler. 5

25 Buradan hareketle karar vermenin dış politikanın esas unsuru olduğunu belirtmek yanlış olmaz (Gözen, 2004). Dış politikada karar verme yaklaşımının öncüsü olan Synder, Bruck ve Sapin (1962), karar vermeyi; Karar verme, devletin resmî organlarıyla devlet adına gerçekleştirildiğinden ve devletin amaçlarını yansıttığından dolayı devletle eşdeğerdir şeklinde tanımlamışlardır. Tek kişi tarafından verilen kararlarda, kişinin yaşadığı tecrübeler, çevresi ve zekâsı kararı etkileyen en önemli faktörlerdir. Ayrıca karar için elde edilen girdilerin sınırlılığı, maliyetli olması, karar vericilerin psikolojik yapısı, çeşitli bürokratik engeller ve zaman darlığı da bu faktörlere eklenebilir (Köni, 2001). Dış politikaya yön veren kişilerin sahip olduğu inançların da karar verirken etkili olduğu söylenebilir. Çünkü inançlar kişilerin doğru olarak kabul ettikleri varsayımlardır (Sönmezoğlu, 2000). İçsel çevrede kararı etkileyen faktörlerin başında anayasanın öngördüğü yürütmeyi denetleyen organlar, kamuoyu ve basın gelmektedir. Diğer faktörler ise, ülkenin ekonomik durumu ve sahip olduğu askerî güçtür (Arı, 2006). Dış politikayı yapmakla görevlendirilmiş kuruluşlar, yukarıda da belirtilen faktörleri de göz önünde bulundurarak bürokratik unsurlarla karar verme durumundadır. Örneğin Türkiye de dış politikayı yönlendirmeye hükûmet ve konuyla ilgili bakanlık yetkiliyken, Amerika Birleşik Devletleri nde başkan tek başına dış politikaya yön vermektedir. Grup olarak ortak bir karara varmanın zor olduğu ve dezavantajları düşünüldüğünde iç bürokrasinin karar verme sürecine etkisi daha kolay anlaşılacaktır. Diğer önemli etkense dış çevredir. Özellikle 2 nci Dünya Savaşı ndan sonra kurulan uluslararası örgütler (BM, NATO vb.), Soğuk Savaş sonrası küreselleşme nedeniyle enformasyondaki hızlanma, kıtasal ve bölgesel ekonomik topluluklar (AET) dış politikada verilecek kararlara etki etmektedir (Arı, 2006). Bu örgütlerin dışında ülkelerin jeopolitik konumu da verecekleri kararları önemli derecede etkilemektedir (Köni, 2001). 6

26 2. KARAR VERME SÜRECİ Bireyler tarafından alınan günlük kararların yapısı ile bir ülkenin dış politikaya yönelik aldığı kararlar birbirinden farklıdır (Dougherty ve Pfaltzgraff, 1990). Birey tarafından alınan kararlar tek kişiyi bağlarken, dış politikaya kararları yasalarla belirlenmiş kişi veya gruplarca toplumu ilgilendiren konularda alınmaktadır. Kendilerini ilgilendiren konularda bireyler imaj ve algılarıyla anlık karar alabilirler. Ancak, dış politika kararları çeşitli aktörlerin katılımıyla belirli bir süreç içerisinde ortaya çıkar. Karar verme süreci akademisyenler tarafından değişik başlıklarla sınıflandırılsa da, genellikle dört başlık altında incelenmiştir; Bilgi ve algılama, Durumun değerlendirilmesi ve yorumlanması, Kararın verilmesi, Kararın uygulanması (Lovell, 1970; Hopkins ve Mansbach, 1973; Coplin, 1974; Pearson ve Rochester, 1988; Goldstein, 2001; Sönmezoğlu, 2000; Arı, 2006). a. Bilgi ve Algılama Karar verme sürecinin başlayabilmesi için, karar alıcının ya da dış politika uygulayıcısının karar alınacak konunun veya problemin varlığının farkına varması gerekir. Uluslararası ortamın karmaşık yapısı içerisinde günde yüzlerce önemli olay meydana gelmekte ve bu olaylar çeşitli sonuçlar doğurmaktadır. Ortamda bulunan bilgileri elde etmek isteyen hükûmetler ve dışişleri bakanlıkları çeşitli kaynaklara başvururlar. Bu kaynaklar, basın yayın organları, diğer ülke büyükelçi ve konsolosları, ülkenin istihbarat teşkilâtı ve silâhlı kuvvetleri, dış temsilcilikte bulunan diplomat ve askerî yetkililerdir. Karar verme süreci, alınan bu bilgilerle başlayabileceği gibi, politikacıların bir hedefe ulaşmak için harekete geçmesiyle de başlayabilir (Lovell, 1970; Hopkins ve Mansbach, 1973). Kaynaklar tarafından elde edilen bilgiler, kurumsal yapının öngördüğü hiyerarşik yapı içerisinde karar vericilere iletilir. 7

27 İletişim esnasında dikkat edilmesi gereken en önemli husus mesajın tahribata uğratılmadan, diğer bir ifadeyle kirletilmeden iletilmesidir. Zamanın kısıtlı olması, iletişim kanalında yer alan bireylerin inanç ve imajları, mesajın kirlenmesine sebep olabilir. Politikacılara günde yüzlerce önemli mesaj iletilebilir. Alınan mesajlar iyi bir şekilde değerlendirilmeli, diğer kaynaklardan teyidi istenmelidir. Toplanacak fazla ve gereksiz bilgiler, neyin önemli neyin önemsiz olduğu konusunda karmaşa yaratabilir. Gereksiz bilgilerin ayıklanmasında en önemli görev bürokratlara düşmektedir. Tecrübeli bürokratlar mesajları doğru şekilde değerlendirip karar vericilere aktarabilirler. Jervis (1976) tarafından algılama ile ilgili yapılan çalışmada, karar alan kişilerin gelen bilgileri kendi imajlarına uydurma eğiliminde oldukları, geçmişte yaşanan olaylardan etkilendikleri, karşı tarafın kendisini doğru anladığı gibi yanlış algılamalara sahip olduğunu belirtmiştir. Ayrıca, politikacıların, ilişki içerisinde bulunulan devlete ait genç yaşlarında, ülkelerini ilgilendiren konularda yaşanmış olayların veya bireysel düşüncelerinin ikili ilişkilere yansıdığını belirtmiştir. Bu sorunu minimize edebilmenin yolu ise, bireyin, kendi algılamasının inanç ve imajlarından etkilendiğinin farkında olmasıdır. Doğru bir sonuca ulaşmak isteyen politikacılar için algılama son derece önemlidir. Çünkü kararı gerçekler değil, algılamalar belirleyecektir (Hurmi, 2006). Hopkins ve Mansbach (1973) tarafından algılamanın önemi, sorunu etkili bir şekilde çözmek isteyen karar vericiler için en önemli girdi doğru bir algılamadır şeklinde belirtilmiştir. Yukarıda yapılan açıklamalar bağlamında, algılamada yapılacak hatanın maliyeti yüksek olacaktır. Amerika Birleşik Devletleri nin Kuzey Vietnam da yenilmesinin sebebi askerî açıdan güçsüz olması değil, Vietnamlıların direnme gücünü ve ülke coğrafyasını doğru olarak algılayamamasının sonucudur (Mesquita, 2000). 8

28 b. Durumun Değerlendirilmesi ve Tanımlanması Bu safhada elde edilen bilgiler, önemli olanları ortaya koymak maksadıyla değerlendirmeye tabii tutularak, gereksiz görülenler ayıklanır. Ayıklama işlemi karar vericiler tarafından yapılabileceği gibi, bürokratlar tarafından da yapılabilir. Bürokratların üzerinde durması gereken konu, toplanan bütün bilgilerin değil, gerekli bilgilerin karar vericilere iletilmesidir. Etkin bir karara ulaşmak için problemin niteliğini göz önüne alınarak, bürokratlar tarafından sadece gerekli bilgiler iletilmeli, karar vericiler fazla bilgiyle boğulmamalıdır. Ayrıca iletilen gereksiz bilgiler zaman kaybına da neden olacaktır. Karar verme sürecinin başlangıç aşaması olan bilgi ve algılama bölümünde belirtildiği gibi, bu aşamada da sahip olunan inanç ve imajlar bireyin problemi olduğundan farklı algılanmasına neden olabilir (Lovell, 1970). Bu safhada en önemli olan öğe, işlemsel çevre (gerçek durum) ve psikolojik çevre (algılanan durum) arasındaki farktır. İşlemsel çevrede meydana gelen olayın, psikolojik olarak doğru algılanamaması, diğer bir ifadeyle gerçek ile algılama arasındaki farkın büyümesi kararın niteliğini doğrudan etkileyecektir (Hopkins ve Mansbach, 1973; Pearson ve Rochester, 1988; Arı, 2006). Akademisyenler tarafından algılama hataları üzerine verilen en önemli örnekler Pearl Harbor baskını ve Kuzey Kore nin Güney e saldırmasıdır. Amerikalı yetkililerin Japonya nın, deniz üslerine saldırabilecek yeterli güce sahip olmadıkları varsayımları, elde edilen bazı bilgilerin göz ardı edilmesine neden olmuştur. Amerika nın Tokyo büyükelçiliğinin uyarısına rağmen, saldırı sabahı radarlara takılan Japon uçaklarının bile Güneydoğu Asya ya saldırı hazırlığı içerisinde olduğu düşünülmüştür (Hosoya, 1974; Kahn,1991). Diğer önemli örnek ise; ABD nin Güney Kore Büyükelçisinin Kuzey in saldırısından kısa bir süre önce Washington dan Güney e askerî yardım talep ettiği halde, dışişlerinin konuyu dikkate almamasıdır. 9

29 Amerikalı yetkililerin bu talebi dikkate almamalarının sebebi; Sovyetler Birliği nin güdümünde olan Kuzey Kore nin, Sovyetler Birliği nin dikkatinin Avrupa ya yöneldiği bu dönemde böyle bir saldırıya kalkışmayacağı, ayrıca Amerika nın nükleer olarak Sovyetler Birliği nden daha güçlü olduğu görüşüdür (Hopkins ve Mansbach, 1973). c. Kararın Verilmesi Karar verme işlemi temelde alternatifler arasından birinin seçilmesi işlemidir. Ancak, eldeki bilgilerin yetersizliği, bireylerin sahip olduğu imaj ve inançlar ve eldeki zaman bütün alternatiflerin ortaya konmasını engeller. Ayrıca ülkenin sahip olduğu askerî ve ekonomik güç, coğrafî konumu gibi etkenler alternatiflerin sayısını azaltacaktır. Politikacıların rasyonel olmalarının mümkün olmadığı da göz önüne alındığında, faydayı maksimum yapacak seçeneğe yönelmek yerine, daha ihtiyatlı ve zararı en düşük olan tatmin edici bir seçeneğe yönelmek uygun olacaktır (Lovell,1970; Pearson ve Rochester, 1988; Sönmezoğlu, 2000). Alternatifleri belirleme (2 nci Aşama) ve seçim yapma, sanıldığı kadar zor bir süreç olarak ortaya çıkmamaktadır. Alternatiflerin ortaya konulması aşamasında, alternatiflerden bazıları, ülke kapasitesini (ekonomik ve askerî imkânlar) aşacağından baştan elenebilmekte ve dolayısıyla seçenekler azalmaktadır (Sönmezoğlu, 2000). Hopkins ve Mansbach (1973) tarafından karar verme aşamasında üç değişkenin kararı etkileyebileceği belirtilmiştir; farkında olmak, tehdidin derecesi ve zaman. Politikacıların uluslararası ortamda meydana gelen olayları iyi bir değerlendirmeye tabii tutup olacak olayların farkında olmaları, kararın etkinliğini yükseltecektir. Bu konuda önemli örneklerden bir tanesi, 1 inci Dünya Savaşı sürerken, Mustafa Kemal ile Liman Von Sanders arasında 1915 de İstanbul da geçen konuşmadır. Çanakkale Cephesine gitmeden önce Liman Von Sanders i İstanbul da ziyaret eden Mustafa Kemal, İtilaf Devletlerinin savaşı kaybedeceğini üstü kapalı bir şekilde belirtmiştir (Özakman, 2009). 10

SİYASET BİLİMİ VE ULUSLARARASI İLİŞKİLER DOKTORA PROGRAMI DERS İÇERİKLERİ ZORUNLU DERSLER. Modern Siyaset Teorisi

SİYASET BİLİMİ VE ULUSLARARASI İLİŞKİLER DOKTORA PROGRAMI DERS İÇERİKLERİ ZORUNLU DERSLER. Modern Siyaset Teorisi SİYASET BİLİMİ VE ULUSLARARASI İLİŞKİLER DOKTORA PROGRAMI DERS İÇERİKLERİ ZORUNLU DERSLER Modern Siyaset Teorisi Dersin Kodu SBU 601 Siyaset, iktidar, otorite, meşruiyet, siyaset sosyolojisi, modernizm,

Detaylı

1979 İRAN İSLAM DEVRİMİ SONRASI TÜRKİYE-İRAN İLİŞKİLERİ. Ömer Faruk GÖRÇÜN

1979 İRAN İSLAM DEVRİMİ SONRASI TÜRKİYE-İRAN İLİŞKİLERİ. Ömer Faruk GÖRÇÜN i 1979 İRAN İSLAM DEVRİMİ SONRASI TÜRKİYE-İRAN İLİŞKİLERİ Ömer Faruk GÖRÇÜN ii Yayın No : 2005 Politika Dizisi: 1 1. Bası Ağustos 2008 - İSTANBUL ISBN 978-975 - 295-901 - 9 Copyright Bu kitabın bu basısı

Detaylı

11 EYLÜL SALDIRISI VE YENİ DÜNYA: SOĞUK BARIŞ DÖNEMİ

11 EYLÜL SALDIRISI VE YENİ DÜNYA: SOĞUK BARIŞ DÖNEMİ INSTITUTE FOR STRATEGIC STUDIES S A E STRATEJİK ARAŞTIRMALAR ENSTİTÜSÜ KASIM, 2003 11 EYLÜL SALDIRISI VE YENİ DÜNYA: SOĞUK BARIŞ DÖNEMİ 11 EYLÜL SALDIRISI SONUÇ DEĞERLENDİRMESİ FİZİKİ SONUÇ % 100 YIKIM

Detaylı

POLİTİKA GÜNDEMİNİ BELİRLEYEN AKTÖRLER

POLİTİKA GÜNDEMİNİ BELİRLEYEN AKTÖRLER SAKARYA ÜNİVERSİTESİ İşletme Fakültesi Sağlık Yönetimi Bölümü SAĞLIK POLİTİKASI VE PLANLAMASI POLİTİKA GÜNDEMİNİ BELİRLEYEN AKTÖRLER Doç. Dr. Mahmut AKBOLAT Bölüm Hedefi *Bu derste; *Sağlık politikalarının

Detaylı

İÇİNDEKİLER GİRİŞ:... 1

İÇİNDEKİLER GİRİŞ:... 1 İÇİNDEKİLER GİRİŞ:... 1 Birinci Ayrım: MİLLETLERARASI ÖRGÜT TEORİSİ... 3 I. Milletlerarası Örgütlerin Doğuş Nedenleri... 3 II. Uluslararası İlişkiler ve Milletlerarası Örgütler... 5 III. Milletlerarası

Detaylı

Milli Devlete Yönelik Tehdit Değerlendirmesi

Milli Devlete Yönelik Tehdit Değerlendirmesi Milli Devlete Yönelik Tehdit Değerlendirmesi tarafından tam algılanmadığı, diğer bir deyişle aynı duyarlılıkla değerlendirilmediği zaman mücadele etmek güçleşecek ve mücadeleye toplum desteği sağlanamayacaktır.

Detaylı

3 Kasım 2002 Seçimlerine Doğru: Senaryolar ve Alternatifler...

3 Kasım 2002 Seçimlerine Doğru: Senaryolar ve Alternatifler... 3 Kasım 2002 Seçimlerine Doğru: Senaryolar ve Alternatifler... Seçime Doğru Giderken Kamuoyu: 3 Kasım 2002 seçimlerine bir haftadan az süre kalmışken, seçimin sonucu açısından bir çok spekülasyon bulunmaktadır.

Detaylı

KAMU DİPLOMASİSİ ARACI OLARAK ÖĞRENCİ DEĞİŞİM PROGRAMLARI VE TÜRKİYE UYGULAMALARI. M. Musa BUDAK 11 Mayıs 2014

KAMU DİPLOMASİSİ ARACI OLARAK ÖĞRENCİ DEĞİŞİM PROGRAMLARI VE TÜRKİYE UYGULAMALARI. M. Musa BUDAK 11 Mayıs 2014 KAMU DİPLOMASİSİ ARACI OLARAK ÖĞRENCİ DEĞİŞİM PROGRAMLARI VE TÜRKİYE UYGULAMALARI M. Musa BUDAK 11 Mayıs 2014 İNCE GÜÇ VE KAMU DİPLOMASİSİ ÖĞRENCİ DEĞİŞİM PROGRAMLARI TÜRKİYE NİN ULUSLARARASI ÖĞRENCİ PROGRAMLARI

Detaylı

İÇİNDEKİLER. ÖN SÖZ...i GİRİŞ...1. Birinci Bölüm MİLLETLERARASI ÖRGÜT TEORİSİ

İÇİNDEKİLER. ÖN SÖZ...i GİRİŞ...1. Birinci Bölüm MİLLETLERARASI ÖRGÜT TEORİSİ İÇİNDEKİLER ÖN SÖZ...i GİRİŞ...1 Birinci Bölüm MİLLETLERARASI ÖRGÜT TEORİSİ I. MİLLETLERARASI ÖRGÜTLERİN DOĞUŞ NEDENLERİ...3 II. MİLLETLERARASI ÖRGÜTLERİN AMAÇLARI...5 III. MİLLETLERARASI ÖRGÜTLER VE ULUSLARARASI

Detaylı

ABD - AB SERBEST TİCARET ANLAŞMASI Ve TÜRKİYE ÜZERİNE ETKİLERİ

ABD - AB SERBEST TİCARET ANLAŞMASI Ve TÜRKİYE ÜZERİNE ETKİLERİ ABD - AB SERBEST TİCARET ANLAŞMASI Ve TÜRKİYE ÜZERİNE ETKİLERİ ÇERÇEVE SUNU Gülçiçek ÖZKORKMAZ Başkanlık Baş Danışmanı Mukim Özel Temsilciler Direktörü ABD - AB SERBEST TİCARET ANLAŞMASI ve TÜRKİYE ÜZERİNE

Detaylı

TÜRKİYE - ARJANTİN YUVARLAK MASA TOPLANTISI - 1

TÜRKİYE - ARJANTİN YUVARLAK MASA TOPLANTISI - 1 STRATEJİK VİZYON BELGESİ ( TASLAK ) TÜRKİYE - ARJANTİN YUVARLAK MASA TOPLANTISI - 1 Yeni Dönem Türkiye - Arjantin İlişkileri: Fırsatlar ve Riskler ( 2014 Buenos Aires - İstanbul ) Türkiye; 75 milyonluk

Detaylı

Dr. Zerrin Ayşe Bakan

Dr. Zerrin Ayşe Bakan Dr. Zerrin Ayşe Bakan I. Soğuk Savaş Sonrası Dönemde Yeni Güvenlik Teorilerine Bir Bakış: Soğuk Savaş'ın bitimiyle değişen Avrupa ve dünya coğrafyası beraberinde pek çok yeni olgu ve sorunların doğmasına

Detaylı

4. TÜRKİYE - AVRUPA FORUMU

4. TÜRKİYE - AVRUPA FORUMU 4. TÜRKİYE - AVRUPA FORUMU Yeni Dönem Türkiye - AB Perspektifi Transatlantik Ticaret ve Yatırım Ortaklığı: Fırsatlar ve Riskler ( 21-22 Kasım 2013, İstanbul ) SONUÇ DEKLARASYONU ( GEÇİCİ ) 1-4. Türkiye

Detaylı

R KARLILIK VE SÜRDÜRÜLEB

R KARLILIK VE SÜRDÜRÜLEB ÜRETİMDE İNOVASYON BİLAL AKAY Üretim ve Planlama Direktörü 1 İleri teknolojik gelişme ve otomasyon, yeni niteliklere ve yüksek düzeyde eğitim almış insan gücüne eğilimi artıyor. Mevcut iş gücü içinde bu

Detaylı

INTERNATIONAL MONETARY FUND IMF (ULUSLARARASI PARA FONU) KÜRESEL EKONOMİK GÖRÜNÜM OCAK 2015

INTERNATIONAL MONETARY FUND IMF (ULUSLARARASI PARA FONU) KÜRESEL EKONOMİK GÖRÜNÜM OCAK 2015 INTERNATIONAL MONETARY FUND IMF (ULUSLARARASI PARA FONU) KÜRESEL EKONOMİK GÖRÜNÜM OCAK 2015 Hazırlayan: Ekin Sıla Özsümer AB ve Uluslararası Organizasyonlar Şefliği Uzman Yardımcısı IMF Küresel Ekonomik

Detaylı

TÜRKİYE DE SİYASET VE DEMOKRASİ

TÜRKİYE DE SİYASET VE DEMOKRASİ TÜRKİYE DE SİYASET VE DEMOKRASİ 12 Eylül Darbesi 1973 seçimlerinden 1980 yılına kadar gerçekleşen seçimlerde tek başına bir iktidar çıkmadığından bu dönem hükümet istikrarsızlığı ile geçen bir dönem olmuştur.

Detaylı

Sosyal psikoloji bakış açısıyla İş Sağlığı ve Güvenliği İle İlgili Kurallara Uyma Durumunun İncelenmesi. Prof. Dr. Selahiddin Öğülmüş

Sosyal psikoloji bakış açısıyla İş Sağlığı ve Güvenliği İle İlgili Kurallara Uyma Durumunun İncelenmesi. Prof. Dr. Selahiddin Öğülmüş Sosyal psikoloji bakış açısıyla İş Sağlığı ve Güvenliği İle İlgili Kurallara Uyma Durumunun İncelenmesi Prof. Dr. Selahiddin Öğülmüş Canlılar hayatta kalmak için güdülenmişlerdir İnsan hayatta kalabilmek

Detaylı

YENİ YAYIN ULUSLARARASI ÖRGÜTLER HUKUKU: BİRLEŞMİŞ MİLLETLER SİSTEMİ

YENİ YAYIN ULUSLARARASI ÖRGÜTLER HUKUKU: BİRLEŞMİŞ MİLLETLER SİSTEMİ YENİ YAYIN ULUSLARARASI ÖRGÜTLER HUKUKU: BİRLEŞMİŞ MİLLETLER SİSTEMİ Yazar : Erdem Denk Yayınevi : Siyasal Kitabevi Baskı : 1. Baskı Kategori : Uluslararası İlişkiler Kapak Tasarımı : Gamze Uçak Kapak

Detaylı

DÜŞÜNCE KURULUŞLARI: DÜNYADAKİ VE TÜRKİYE DEKİ YERİ VE ÖNEMİ. Düşünce Kuruluşları genel itibariyle, herhangi bir kâr amacı ve partizanlık anlayışı

DÜŞÜNCE KURULUŞLARI: DÜNYADAKİ VE TÜRKİYE DEKİ YERİ VE ÖNEMİ. Düşünce Kuruluşları genel itibariyle, herhangi bir kâr amacı ve partizanlık anlayışı DÜŞÜNCE KURULUŞLARI: DÜNYADAKİ VE TÜRKİYE DEKİ YERİ VE ÖNEMİ Furkan Güldemir, Okan Üniversitesi Uluslararası İlişkiler Tarihsel Süreç Düşünce Kuruluşları genel itibariyle, herhangi bir kâr amacı ve partizanlık

Detaylı

İÇİNDEKİLER I. BÖLÜM GENEL BİLGİLER

İÇİNDEKİLER I. BÖLÜM GENEL BİLGİLER VII İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ...V İÇİNDEKİLER...VII GİRİŞ...XII I. BÖLÜM GENEL BİLGİLER A. YEREL YÖNETİMLER...3 İl Özel İdareleri...3 Belediyeler...3... Köy İdareleri...4 Mahalle Muhtarlıkları...4 Yerel Yönetim

Detaylı

GİRİŞİMCİNİN GÜNDEMİ

GİRİŞİMCİNİN GÜNDEMİ GİRİŞİMCİNİN GÜNDEMİ Girişimcinin Gündemi GİRİŞİMCİLER VE KOBİ LER AÇISINDAN MARKA VE ÖNEMİ Günal ÖNCE Günümüzde markalara, Amerikan Pazarlama Birliği nin tanımladığının yanı sıra sadece sahip oldukları

Detaylı

YALOVA ÜNİVERSİTESİ SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ ULUSLARARASI İLİŞKİLER ANABİLİM DALI TEZSİZ YÜKSEK LİSANS MÜFREDATI

YALOVA ÜNİVERSİTESİ SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ ULUSLARARASI İLİŞKİLER ANABİLİM DALI TEZSİZ YÜKSEK LİSANS MÜFREDATI YALOVA ÜNİVERSİTESİ SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ ULUSLARARASI İLİŞKİLER ANABİLİM DALI TEZSİZ YÜKSEK LİSANS MÜFREDATI 2010 Eğitim Öğretim Yılı Bahar Dönemi Zorunlu Dersler Uluslararası İlişkilerde Araştırma

Detaylı

İÇİNDEKİLER GİRİŞ...1 I. BÖLÜM İKTİSADİ BÜTÜNLEŞME OLGUSU: KAVRAM VE BÜTÜNLEŞME BİÇİMLERİ

İÇİNDEKİLER GİRİŞ...1 I. BÖLÜM İKTİSADİ BÜTÜNLEŞME OLGUSU: KAVRAM VE BÜTÜNLEŞME BİÇİMLERİ İÇİNDEKİLER GİRİŞ...1 I. BÖLÜM İKTİSADİ BÜTÜNLEŞME OLGUSU: KAVRAM VE BÜTÜNLEŞME BİÇİMLERİ 1. İKTİSADİ BÜTÜNLEŞME KAVRAMI...7 2. EKONOMİK BÜTÜNLEŞME BİÇİMLERİ...12 2.1. Coğrafi Ölçek ve İktisadi Bütünleşme

Detaylı

GİRİŞ BİRİNCİ BÖLÜM KAVRAMSAL VE KURAMSAL ÇERÇEVE: İŞLETME KULUÇKASI KAVRAMI 1.1. İŞLETME KULUÇKALARININ TANIMI... 24

GİRİŞ BİRİNCİ BÖLÜM KAVRAMSAL VE KURAMSAL ÇERÇEVE: İŞLETME KULUÇKASI KAVRAMI 1.1. İŞLETME KULUÇKALARININ TANIMI... 24 iv İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ VE TEŞEKKÜR... İ ÖZET... İİ ABSTRACT... İİİ İÇİNDEKİLER... İV KISALTMALAR DİZİNİ... X ŞEKİLLER DİZİNİ... Xİ ÇİZELGELER DİZİNİ... Xİİİ GİRİŞ GİRİŞ... 1 ÇALIŞMANIN AMACI... 12 ÇALIŞMANIN

Detaylı

AĞUSTOS 2015 TÜRKİYE GÜNDEMİ VESEÇMEN EĞİLİMİ ARAŞTIRMASI SONUÇ RAPORU 25 AĞUSTOS 2015

AĞUSTOS 2015 TÜRKİYE GÜNDEMİ VESEÇMEN EĞİLİMİ ARAŞTIRMASI SONUÇ RAPORU 25 AĞUSTOS 2015 ARGETUS ARAŞTIRMA, DANIŞMANLIK, EĞİTİM, PROJE VE ORGANİZASYON AĞUSTOS 2015 TÜRKİYE GÜNDEMİ VESEÇMEN EĞİLİMİ ARAŞTIRMASI 25 AĞUSTOS 2015 Mehmet Akif Mah.Recep Ayan Cad. Günaydın Sok. No:6 Kat:3 Çekmeköy

Detaylı

Sayın Büyükelçi, Değerli Konuklar, Kıymetli Basın Mensupları,

Sayın Büyükelçi, Değerli Konuklar, Kıymetli Basın Mensupları, Sayın Büyükelçi, Değerli Konuklar, Kıymetli Basın Mensupları, Bugün, ulusal savunmamızın güvencesi ve bölge barışı için en önemli denge ve istikrâr unsuru olan Türk Silahlı Kuvvetleri nin etkinliğini ve

Detaylı

YÖNETİM VE ORGANİZASYON

YÖNETİM VE ORGANİZASYON Dr. Polat TUNÇER YÖNETİM VE ORGANİZASYON Beta Yay n No : 2803 İşletme Ekonomi Dizisi : 552 1. Baskı Aralık 2012 - İSTANBUL ISBN 978-605 - 377-825 - 7 Copyright Bu kitab n bu bas s n n Türkiye deki yay

Detaylı

1.- GÜMRÜK BİRLİĞİ: 1968 (Ticari engellerin kaldırılması + OGT) 2.- AET den AB ye GEÇİŞ :1992 (Kişilerin + Sermayenin + Hizmetlerin Serbest Dolaşımı.

1.- GÜMRÜK BİRLİĞİ: 1968 (Ticari engellerin kaldırılması + OGT) 2.- AET den AB ye GEÇİŞ :1992 (Kişilerin + Sermayenin + Hizmetlerin Serbest Dolaşımı. TÜRKİYE AB İLİŞKİLERİ HAFTA 2 Roma Antlaşması Avrupa Ekonomik Topluluğu AET nin kurulması I. AŞAMA AET de Gümrük Birliğine ulaşma İngiltere, Danimarka, İrlanda nın AET ye İspanya ve Portekiz in AET ye

Detaylı

T.C. BAŞBAKANLIK AVRUPA BİRLİĞİ GENEL SEKRETERLİĞİ Sosyal, Bölgesel ve Yenilikçi Politikalar Başkanlığı

T.C. BAŞBAKANLIK AVRUPA BİRLİĞİ GENEL SEKRETERLİĞİ Sosyal, Bölgesel ve Yenilikçi Politikalar Başkanlığı T.C. BAŞBAKANLIK AVRUPA BİRLİĞİ GENEL SEKRETERLİĞİ Sosyal, Bölgesel ve Yenilikçi Politikalar Başkanlığı Türkiye nin Bilim ve Araştırma Alanında Atmış Olduğu Önemli Adımlar -4 Ağustos 2010- Günümüzün hızla

Detaylı

2. Gün: Stratejik Planlamanın Temel Kavramları

2. Gün: Stratejik Planlamanın Temel Kavramları 2. Gün: Stratejik Planlamanın Temel Kavramları Virpi Einola-Pekkinen 11.1.2011 1 Strateji Nedir? bir kağıt bir belge bir çalışma planı bir yol bir süreç bir ortak yorumlama ufku? 2 Stratejik Düşünme Nedir?

Detaylı

IV. Uluslararası Türk-Asya Kongresi Sonuç Raporu

IV. Uluslararası Türk-Asya Kongresi Sonuç Raporu IV. Uluslararası Türk-Asya Kongresi Sonuç Raporu 1. IV. Uluslararası Türk - Asya Kongresi 27-29 Mayıs 2009 tarihleri arasında İstanbul da icra edilmiş ve son derece yapıcı ve samimi bir ortam içerisinde

Detaylı

REHBERLİK VE PSİKOLOJİK DANIŞMANLIK BÖLÜMÜ

REHBERLİK VE PSİKOLOJİK DANIŞMANLIK BÖLÜMÜ REHBERLİK VE PSİKOLOJİK DANIŞMANLIK BÖLÜMÜ Psikolojik Danışma ve Rehberlik RPD 201 Not II Uz. Gizem ÖNERİ UZUN Eğitimde Rehberlik *Rehberlik, bireyin en verimli bir şekilde gelişmesini ve doyum verici

Detaylı

TBMM İnsan Haklarını İnceleme Komisyonu

TBMM İnsan Haklarını İnceleme Komisyonu v TBMM İnsan Haklarını İnceleme Komisyonu ÖNSÖZ Yirmi birinci yüzyılı bilgi teknolojisi çağı olarak adlandırmak ne kadar yerindeyse insan hakları çağı olarak adlandırmak da o kadar doğru olacaktır. İnsan

Detaylı

Dr. Mehmet BAYKAL İstanbul Üniversitesi İktisat Fakültesi. Hukuksal ve Kurumsal Bağlamda Amerika Birleşik Devletleri ve. Doğrudan Yabancı Yatırımlar

Dr. Mehmet BAYKAL İstanbul Üniversitesi İktisat Fakültesi. Hukuksal ve Kurumsal Bağlamda Amerika Birleşik Devletleri ve. Doğrudan Yabancı Yatırımlar Dr. Mehmet BAYKAL İstanbul Üniversitesi İktisat Fakültesi Hukuksal ve Kurumsal Bağlamda Amerika Birleşik Devletleri ve Türkiye de Doğrudan Yabancı Yatırımlar İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ...VII İÇİNDEKİLER... IX KISALTMALAR...

Detaylı

HALKLA İLİŞKİLER: TEORİK ÇERÇEVE...

HALKLA İLİŞKİLER: TEORİK ÇERÇEVE... İÇİNDEKİLER 1. Bölüm: HALKLA İLİŞKİLER: TEORİK ÇERÇEVE... 1 1.1. HALKLA İLİŞKİLERİN TANIMI... 1 1.1.1. Halkla İlişkilerin Farklı Tanımları... 2 1.1.2. Farklı Tanımlarda Halkla İlişkilerin Ortak Özellikleri

Detaylı

Özet. Gelişen küresel ekonomide uluslararası yatırım politikaları. G-20 OECD Uluslararası Yatırım Küresel Forumu 2015

Özet. Gelişen küresel ekonomide uluslararası yatırım politikaları. G-20 OECD Uluslararası Yatırım Küresel Forumu 2015 G-20 OECD Uluslararası Yatırım Küresel Forumu 2015 Gelişen küresel ekonomide uluslararası yatırım politikaları Ekonomi Bakanligi Ev Sahipliginde Özet 5 Ekim 2015 Hilton Istanbul Bosphorus Hotel İstanbul,

Detaylı

GİRİŞİMCİLİK. Dr. İbrahim Bozacı. Örnekler ve İş Planı Rehberli. Kırıkkale Üniversitesi, Keskin Meslek Yüksek Okulu Öğretim Üyesi.

GİRİŞİMCİLİK. Dr. İbrahim Bozacı. Örnekler ve İş Planı Rehberli. Kırıkkale Üniversitesi, Keskin Meslek Yüksek Okulu Öğretim Üyesi. Dr. İbrahim Bozacı Kırıkkale Üniversitesi, Keskin Meslek Yüksek Okulu Öğretim Üyesi GİRİŞİMCİLİK Örnekler ve İş Planı Rehberli İş Fikri Küçük İşletme Pazarlama Aile İşletmeleri İnsan Kaynakları Hedef Kitle

Detaylı

İŞLETME POLİTİKASI (Stratejik Yönetim Süreci)

İŞLETME POLİTİKASI (Stratejik Yönetim Süreci) İŞLETME POLİTİKASI (Stratejik Yönetim Süreci) İşletmenin uzun dönemde yaşamını devam ettirmesine ve sürdürülebilir rekabet üstünlüğü sağlamasına yönelik bilgi toplama, analiz, seçim, karar ve uygulama

Detaylı

Resmi Gazete Tarihi: 08.10.2006 Resmi Gazete Sayısı: 26313

Resmi Gazete Tarihi: 08.10.2006 Resmi Gazete Sayısı: 26313 Resmi Gazete Tarihi: 08.10.2006 Resmi Gazete Sayısı: 26313 Amaç MADDE 1 KENT KONSEYİ YÖNETMELİĞİ BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar (1) Bu Yönetmeliğin amacı; kent yaşamında, kent vizyonunun

Detaylı

tepav Haziran2011 N201143 POLİTİKANOTU 12 Haziran 2011 Seçiminde Seçim Sisteminin Parlamento Yapısına Etkileri

tepav Haziran2011 N201143 POLİTİKANOTU 12 Haziran 2011 Seçiminde Seçim Sisteminin Parlamento Yapısına Etkileri POLİTİKANOTU Haziran2011 N201143 tepav Türkiye Ekonomi Politikaları Araştırma Vakfı Dr. Türkmen Göksel Öğretim Üyesi, Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi Dr. Yetkin Çınar Öğretim Üyesi, Ankara

Detaylı

Türkiye de Stratejik Araştırma Merkezleri: BİLGESAM Örneği

Türkiye de Stratejik Araştırma Merkezleri: BİLGESAM Örneği Türkiye de Stratejik Araştırma Merkezleri: BİLGESAM Örneği Doç.Dr. Atilla Sandıklı Giriş Dünya 20. yüzyılın sonunda başlayan ve halen devam eden hızlı bir değişim süreci yaşamaktadır. Bu süreç içinde Soğuk

Detaylı

BU YIL ULUSLARARASI KOOPERATİFLER YILI!

BU YIL ULUSLARARASI KOOPERATİFLER YILI! BU YIL ULUSLARARASI KOOPERATİFLER YILI! Birleşmiş Milletler Genel Kurulu; kooperatiflerin sosyo-ekonomik kalkınmaya, özellikle yoksulluğun azaltılmasına, istihdam yaratılmasına ve sosyal bütünleşmeye olan

Detaylı

MİLLİ GÜVENLİK BİLGİSİ SORULARI

MİLLİ GÜVENLİK BİLGİSİ SORULARI 1. Devletin anayasal düzeninin, milli varlığının, bütünlüğünün, milletlerarası alanda siyasi, sosyal, kültürel ve ekonomik dâhil bütün menfaatlerinin ve ahdi hukukunun her türlü dış ve iç tehditlere karşı

Detaylı

Etkinlik Listesi BÖLÜM II İLİŞKİLENDİRME AŞAMASI 67

Etkinlik Listesi BÖLÜM II İLİŞKİLENDİRME AŞAMASI 67 İçindekiler Etkinlik Listesi Önsöz XII XIV BÖLÜM I GİRİŞ 1 1. Danışmanlık ve yardım nedir? 3 Bölüm sonuçları 3 Danışmanlık, psikoterapi ve yardım 4 Danışmanlık nedir? 9 Yaşam becerileri danışmanlığı yaklaşımı

Detaylı

SAĞLIK DİPLOMASİSİ Sektörel Diplomasi İnşası

SAĞLIK DİPLOMASİSİ Sektörel Diplomasi İnşası STRATEJİK VİZYON BELGESİ SAĞLIK DİPLOMASİSİ Sektörel Diplomasi İnşası Yakın geçmişte yaşanan küresel durgunluklar ve ekonomik krizlerden dünyanın birçok ülkesi ve bölgesi etkilenmiştir. Bu süreçlerde zarar

Detaylı

MİLLİ GÜVENLİK KURULU VE MİLLİ GÜVENLİK KURULU GENEL SEKRETERLİĞİ KANUNU

MİLLİ GÜVENLİK KURULU VE MİLLİ GÜVENLİK KURULU GENEL SEKRETERLİĞİ KANUNU 6219 MİLLİ GÜVENLİK KURULU VE MİLLİ GÜVENLİK KURULU GENEL SEKRETERLİĞİ KANUNU Kanun Numarası : 2945 Kabul Tarihi : 9/11/1983 Yayımlandığı R. Gazete : Tarih : 11/11/1983 Sayı : 18218 Yayımlandığı Düstur

Detaylı

İnsanların tek başına yeteneği, gücü, zamanı ve çabası kendi istek ve ihtiyaçlarını karşılama konusunda yetersiz kalmaktadır.

İnsanların tek başına yeteneği, gücü, zamanı ve çabası kendi istek ve ihtiyaçlarını karşılama konusunda yetersiz kalmaktadır. DR.HASAN ERİŞ İnsanların tek başına yeteneği, gücü, zamanı ve çabası kendi istek ve ihtiyaçlarını karşılama konusunda yetersiz kalmaktadır. Bu nedenle yönetimin temel görevlerinden birisi, örgütü oluşturan

Detaylı

Eylül 2013 B.H. AB VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ

Eylül 2013 B.H. AB VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ KIBRIS RUM KESİMİ ÜLKE RAPORU Eylül 2013 B.H. AB VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ I.GENEL BİLGİLER Resmi Adı : Kıbrıs Cumhuriyeti Yönetim Şekli : Cumhuriyet Coğrafi Konumu : Akdeniz deki beş büyük adadan

Detaylı

1: EKONOMİ HAKKINDA GENEL BİLGİLER...

1: EKONOMİ HAKKINDA GENEL BİLGİLER... İÇİNDEKİLER Bölüm 1: EKONOMİ HAKKINDA GENEL BİLGİLER... 1 1.1. Ekonomi, İhtiyaç, Kıtlık ve Tercih... 1 1.2. Mal, Hizmet ve Fayda... 3 1.3. Üretim Faktörleri... 3 1.3.1. Emek... 4 1.3.2. Doğa... 4 1.3.3.

Detaylı

Kariyer ve Profesyonel Ağlar

Kariyer ve Profesyonel Ağlar Kariyer ve Profesyonel Ağlar Kariyer Fransızca carrière kelimesinden gelmektedir. Bir yere çıkan, bir yere gelen anlamına gelmektedir. Bir meslekte çalışma ve zamanla elde edilen aşama, başarı ve uzmanlıktır.

Detaylı

ISL 201 Pazarlama İlkeleri. Doç. Dr. Hayrettin ZENGİN

ISL 201 Pazarlama İlkeleri. Doç. Dr. Hayrettin ZENGİN ISL 201 Pazarlama İlkeleri Doç. Dr. Hayrettin ZENGİN Pazarlama Bilgi Sistemi (PBS) Bir işletmenin pazarlama ile ilgili kararlarının alınmasına yardımcı olacak bilgilerin toplanması, işlenmesi, saklanması

Detaylı

Prof. Dr. Recep ŞAHİNGÖZ Bozok Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dekanı Yozgat/2013. viii

Prof. Dr. Recep ŞAHİNGÖZ Bozok Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dekanı Yozgat/2013. viii SUNU Zaman, sınır ve mesafe kavramlarının ortadan kalktığı, bir hızlı değişim ve akışın olduğu, metaforların sürekli değiştiği, farklılık ve rekabetin önemli olduğu yeni bir bin yılın içerisindeyiz. Eğitim

Detaylı

İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ... V İÇİNDEKİLER... VII. I. BÖLÜM 2011 den 2015 e DOĞRU

İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ... V İÇİNDEKİLER... VII. I. BÖLÜM 2011 den 2015 e DOĞRU VII İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ... V İÇİNDEKİLER... VII I. BÖLÜM 2011 den 2015 e DOĞRU A. 2011 MİLLETVEKİLİ GENEL SEÇİMLERİ... 3 12 Haziran 2011 Milletvekili Genel Seçimleri... 3 TBMM nin Açılması... 4 Bağımsız

Detaylı

T.C. YARGITAY CUMHURİYET BAŞSAVCILIĞI Basın Bürosu Sayı: 19

T.C. YARGITAY CUMHURİYET BAŞSAVCILIĞI Basın Bürosu Sayı: 19 09/04/2010 BASIN BİLDİRİSİ Anayasa değişikliğinin Cumhuriyetin ve demokrasinin geleceği yönüyle neler getireceği neler götüreceği dikkatlice ve hassas bir şekilde toplumsal uzlaşmayla değerlendirilmelidir.

Detaylı

KAMU İDARELERİNDE STRATEJİK PLANLAMAYA İLİŞKİN USUL VE ESASLAR HAKKINDA YÖNETMELİK

KAMU İDARELERİNDE STRATEJİK PLANLAMAYA İLİŞKİN USUL VE ESASLAR HAKKINDA YÖNETMELİK KAMU İDARELERİNDE STRATEJİK PLANLAMAYA İLİŞKİN USUL VE ESASLAR HAKKINDA YÖNETMELİK Karar Tarihi Yönetmelik No: 5018 YT 015 Yürürlük Tarihi Yayın Tarihi RG Sayısı 26179 BİRİNCİ BÖLÜM AMAÇ, KAPSAM, DAYANAK

Detaylı

araştırma alanı Öğrenme Bellek Algı Heyecanlar PSİKOLOJİNİN ALANLARI Doç.Dr. Halil EKŞİ

araştırma alanı Öğrenme Bellek Algı Heyecanlar PSİKOLOJİNİN ALANLARI Doç.Dr. Halil EKŞİ PSİKOLOJİNİN ALANLARI Doç.Dr. Halil EKŞİ GELİŞİM PSİKOLOJİSİ Yaşa bağlı organizmadaki değişimleri inceler Çocuk psikolojisi Ergen Psikolojisi Yetişkin Psikolojisi Deneysel Psikoloji Temel psikolojik süreçler

Detaylı

Bilimsel Araştırma Yöntemleri I

Bilimsel Araştırma Yöntemleri I İnsan Kaynakları Yönetimi Bilim Dalı Tezli Yüksek Lisans Programları Bilimsel Araştırma Yöntemleri I Dr. M. Volkan TÜRKER 7 Bilimsel Araştırma Süreci* 1. Gözlem Araştırma alanının belirlenmesi 2. Ön Bilgi

Detaylı

Pazarlama araştırması

Pazarlama araştırması Pazarlama araştırması Etkin bir pazarlama kararı alabilmek için gerekli olan enformasyonun ve bilginin toplanması ve kullanılmasıdır. Bu sayede, pazarla ilgili risk ve belirsizlik azalacak ve başarı artacaktır.

Detaylı

B.H. AB VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ

B.H. AB VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ MYANMAR ÜLKE RAPORU Eylül 2013 B.H. AB VE ULUSLARARASI İŞBİRLİĞİ ŞUBESİ 2 I.GENEL BİLGİLER Resmi Adı Yönetim Şekli Coğrafi Konumu : Myanmar Birliği Cumhuriyeti : Cumhuriyet : Güneydoğu Asya ülkesi olan

Detaylı

TÜSİAD Kayıtdışı Ekonomiyle Mücadele Çalışma Grubu Sunumu

TÜSİAD Kayıtdışı Ekonomiyle Mücadele Çalışma Grubu Sunumu TÜSİAD Kayıtdışı Ekonomiyle Mücadele Çalışma Grubu Sunumu Ekonomi Koordinasyon Kurulu Toplantısı, İstanbul 12 Eylül 2008 Çalışma Grubu Amacı Kayıtdışı Ekonomiyle Mücadele M Çalışma Grubu nun amacı; Türkiye

Detaylı

ÖNSÖZ 5 1 İLETİŞİM SÜRECİ VE EĞİTİM...

ÖNSÖZ 5 1 İLETİŞİM SÜRECİ VE EĞİTİM... İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ 5 Bölüm 1 İLETİŞİM SÜRECİ VE EĞİTİM... 13 İletişim Sürecinin Ögeleri... 13 İletişim Sürecinin İşleme Süreci... 14 Kod ve Kodlama... 14 Etkili İletişimde Kodlama ve Kod Açımlama... 15

Detaylı

Eğitim Yönetimi ve Denetimi Tezsiz Yüksek Lisans Programı (5 Zorunlu Ders+ 6 Seçmeli Ders)

Eğitim Yönetimi ve Denetimi Tezsiz Yüksek Lisans Programı (5 Zorunlu Ders+ 6 Seçmeli Ders) Eğitim Yönetimi ve Denetimi Tezsiz Yüksek Lisans Programı (5 Zorunlu Ders+ 6 Seçmeli Ders) Eğitim Yönetimi ve Denetimi Tezsiz Yüksek Lisans Programı Dersin Kodu Dersin Adı T U/L Kredi ECTS EYD-504 Eğitim

Detaylı

GELİR POLİTİKALARI GENEL MÜDÜRLÜĞÜ

GELİR POLİTİKALARI GENEL MÜDÜRLÜĞÜ GELİR POLİTİKALARI GENEL MÜDÜRLÜĞÜ MİSYON ÇALIŞMASI Tablo 1. Misyon Çalışması Sonuçları Konsolide Misyon Sürdürülebilir kalkınma ve toplumsal refahı arttırmak için, mali disiplin içerisinde, kaynakların

Detaylı

KAPİTALİZMİN İPİNİ ÇOK ULUSLU ŞİRKETLER Mİ ÇEKECEK?

KAPİTALİZMİN İPİNİ ÇOK ULUSLU ŞİRKETLER Mİ ÇEKECEK? KAPİTALİZMİN İPİNİ ÇOK ULUSLU ŞİRKETLER Mİ ÇEKECEK? Dünyada mal ve hizmet hareketlerinin uluslararası dolaşımına ve üretimin uluslararasılaşmasına imkan veren düzenlemeler (Dünya Ticaret Örgütü, Uluslararası

Detaylı

Proje önerilen faaliyetler ön çalışma raporuna uygun mu, uygulanabilir mi, hedeflerle ve öngörülen sonuçlarla uyumlu mu?

Proje önerilen faaliyetler ön çalışma raporuna uygun mu, uygulanabilir mi, hedeflerle ve öngörülen sonuçlarla uyumlu mu? KONYA "BÖLGESEL İNOVASYON MERKEZİ" GÜDÜMLÜ PROJE ÖZETİ Başvuru Sahibi: Konya Sanayi Odası Proje Ortakları: Konya Organize Sanayi Bölge Müdürlüğü, Konya Ticaret Odası,Konya ABİGEM, Konya Ticaret Borsası,

Detaylı

YEREL YÖNETİMLERDE STRATEJİK PLAN ve UYGULAMA ÖRNEKLİ PERFORMANS ESASLI BÜTÇE. Dr. Ali İhsan ÖZEROĞLU Hatice KÖSE

YEREL YÖNETİMLERDE STRATEJİK PLAN ve UYGULAMA ÖRNEKLİ PERFORMANS ESASLI BÜTÇE. Dr. Ali İhsan ÖZEROĞLU Hatice KÖSE YEREL YÖNETİMLERDE STRATEJİK PLAN ve UYGULAMA ÖRNEKLİ PERFORMANS ESASLI BÜTÇE Dr. Ali İhsan ÖZEROĞLU Hatice KÖSE İstanbul, 2014 İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ... 13 YEREL YÖNETİMLER EVRENSEL BİLDİRGESİ... 15 GİRİŞ...

Detaylı

Maliye Bakanı Sayın Mehmet Şimşek in Konuşma Metni

Maliye Bakanı Sayın Mehmet Şimşek in Konuşma Metni GSO-TOBB-TEPAV Girişimcilik Merkezinin Açılışı Kredi Garanti Fonu Gaziantep Şubesi nin Açılışı Proje Değerlendirme ve Eğitim Merkezi nin Açılışı Dünya Bankası Gaziantep Bilgi Merkezi Açılışı 23 Temmuz

Detaylı

TÜRKİYE CUMHURİYETİ İLE HIRVATİSTAN CUMHURİYETİ ARASİNDA DOSTLUK VE İŞBİRLİĞİ ANTLAŞMASININ ONAYLANMASININ UYGUN BULUNDUĞUNA DAİR KANUN

TÜRKİYE CUMHURİYETİ İLE HIRVATİSTAN CUMHURİYETİ ARASİNDA DOSTLUK VE İŞBİRLİĞİ ANTLAŞMASININ ONAYLANMASININ UYGUN BULUNDUĞUNA DAİR KANUN - 820 - * TÜRKİYE CUMHURİYETİ İLE HIRVATİSTAN CUMHURİYETİ ARASİNDA DOSTLUK VE İŞBİRLİĞİ ANTLAŞMASININ ONAYLANMASININ UYGUN BULUNDUĞUNA DAİR KANUN (Resmi Gazete ile yayımı: 14.6.1997 Sayı: 23019) Kanun

Detaylı

5.1. Ulusal Yenilik Sistemi 2023 Yılı Hedefleri [2011/101]

5.1. Ulusal Yenilik Sistemi 2023 Yılı Hedefleri [2011/101] 5.1. Ulusal Yenilik Sistemi 2023 Yılı Hedefleri [2011/101] KARAR ADI NO E 2011/101 Ulusal Yenilik Sistemi 2023 Yılı Hedefleri ĠLGĠLĠ DĠĞER KARARLA R T...... 2005/201 Ulusal Bilim ve Teknoloji Sisteminin

Detaylı

SEFERBERLİK VE SAVAŞ HALİNDE UYGULANACAK İNSAN GÜCÜ PLANLAMASI ESASLARI HAKKINDA YÖNETMELİK

SEFERBERLİK VE SAVAŞ HALİNDE UYGULANACAK İNSAN GÜCÜ PLANLAMASI ESASLARI HAKKINDA YÖNETMELİK SEFERBERLİK VE SAVAŞ HALİNDE UYGULANACAK İNSAN GÜCÜ PLANLAMASI ESASLARI HAKKINDA YÖNETMELİK 29/07/2008 tarih ve 26951 sayılı Resmi Gazete de yayımlanmıştır BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak, Tanımlar

Detaylı

İÇİNDEKİLER SUNUŞ İÇİNDEKİLER... III GİRİŞ... 1 BİRİNCİ BÖLÜM BİRİNCİ DÜNYA SAVAŞI ÖNCESİ DÜNYADA SİYASİ DURUM 1. Üçlü İttifak... 5 2. Üçlü İtilaf...

İÇİNDEKİLER SUNUŞ İÇİNDEKİLER... III GİRİŞ... 1 BİRİNCİ BÖLÜM BİRİNCİ DÜNYA SAVAŞI ÖNCESİ DÜNYADA SİYASİ DURUM 1. Üçlü İttifak... 5 2. Üçlü İtilaf... İÇİNDEKİLER SUNUŞ İÇİNDEKİLER... III GİRİŞ... 1 BİRİNCİ BÖLÜM BİRİNCİ DÜNYA SAVAŞI ÖNCESİ DÜNYADA SİYASİ DURUM 1. Üçlü İttifak... 5 2. Üçlü İtilaf... 7 a. Fransız-Rus İttifakı (04 Ocak 1894)... 7 b. İngiliz-Fransız

Detaylı

TÜKETİCİ DAVRANIŞLARI SORU VE CEVAPLARI

TÜKETİCİ DAVRANIŞLARI SORU VE CEVAPLARI TÜKETİCİ DAVRANIŞLARI SORU VE CEVAPLARI 2014-2015 1 ) Güdülenme süreci aşağıdakilerden hangisinde doğru olarak sıralanmıştır? İhtiyaç - Dürtü - Davranış - Güdü Güdü - Dürtü - İhtiyaç - Davranış Davranış

Detaylı

Son 5 Yılda Türkiye Medyasında İnsan Hakları ve Nefret Söylemi. Şubat 2015

Son 5 Yılda Türkiye Medyasında İnsan Hakları ve Nefret Söylemi. Şubat 2015 Son 5 Yılda Türkiye Medyasında İnsan Hakları ve Nefret Söylemi Şubat 2015 Son 5 Yılda Türkiye Medyasında İnsan Hakları ve Nefret Söylemi Medya ve İletişim Merkezi İstanbul Enstitüsü İstanbul Enstitüsü

Detaylı

İŞLETMELERİN AMAÇLARI. İşletmenin Genel Amaçları Arası Denge 24.03.2014. Genel nitelikli kuruluş ve faaliyet amaçları Özel nitelikli amaçlar

İŞLETMELERİN AMAÇLARI. İşletmenin Genel Amaçları Arası Denge 24.03.2014. Genel nitelikli kuruluş ve faaliyet amaçları Özel nitelikli amaçlar İŞLETMELERİN AMAÇLARI Genel nitelikli kuruluş ve faaliyet amaçları Özel nitelikli amaçlar Yrd.Doç.Dr. Gaye Açıkdilli Yrd.Doç.Dr. Erdem Kırkbeşoğlu İşletmenin Genel Amaçları Arası Denge Kar ın İşlevleri

Detaylı

6. İSLAM ÜLKELERİ DÜŞÜNCE KURULUŞLARI FORUMU

6. İSLAM ÜLKELERİ DÜŞÜNCE KURULUŞLARI FORUMU STRATEJİK VİZYON BELGESİ ( TASLAK ) 6. İSLAM ÜLKELERİ DÜŞÜNCE KURULUŞLARI FORUMU İslam Ülkelerinde Çok Boyutlu Güvenlik İnşası ( 06-08 Mart 2015, Serena Hotel - İslamabad ) Güvenlik kavramı durağan değildir.

Detaylı

Ayşegül DEDE / Etüd Araştırma Servisi / Uzman 2009 YILI TÜRKİYE-AB İLİŞKİLERİ GENEL DEĞERLENDİRME

Ayşegül DEDE / Etüd Araştırma Servisi / Uzman 2009 YILI TÜRKİYE-AB İLİŞKİLERİ GENEL DEĞERLENDİRME Ayşegül DEDE / Etüd Araştırma Servisi / Uzman 2009 YILI TÜRKİYE-AB İLİŞKİLERİ GENEL DEĞERLENDİRME 2009 yılı, Türkiye-AB ilişkileri için son derece önemli bir dönüm noktasıdır. 2008 yılı AB açısından verimli

Detaylı

ENERJİ GÜVENLİĞİ ÇALIŞTAYI Türkiye Nükleer Güç Programı 2030

ENERJİ GÜVENLİĞİ ÇALIŞTAYI Türkiye Nükleer Güç Programı 2030 VİZYON BELGESİ(TASLAK) ENERJİ GÜVENLİĞİ ÇALIŞTAYI Türkiye Nükleer Güç Programı 2030 (03-05 Aralık 2015, İstanbul) BÖLÜM 1 Nükleer Güç Programı (NGP) Geliştirilmesinde Önemli Ulusal Politika Adımları Temel

Detaylı

Günümüzün karmaşık iş dünyasında yönününüzü kaybetmeyin!

Günümüzün karmaşık iş dünyasında yönününüzü kaybetmeyin! YAKLAŞIMIMIZ Kuter, yıllardır dünyanın her tarafında şirketlere, özellikle yeni iş kurulumu, iş geliştirme, kurumsallaşma ve aile anayasaları alanlarında güç veren ve her aşamalarında onlara gerekli tüm

Detaylı

Prof. Dr. OKTAY UYGUN Yeditepe Üniversitesi Hukuk Fakültesi Öğretim Üyesi DEMOKRASİ. Tarihsel, Siyasal ve Felsefi Boyutlar

Prof. Dr. OKTAY UYGUN Yeditepe Üniversitesi Hukuk Fakültesi Öğretim Üyesi DEMOKRASİ. Tarihsel, Siyasal ve Felsefi Boyutlar Prof. Dr. OKTAY UYGUN Yeditepe Üniversitesi Hukuk Fakültesi Öğretim Üyesi DEMOKRASİ Tarihsel, Siyasal ve Felsefi Boyutlar İÇİNDEKİLER İÇİNDEKİLER...v GİRİŞ... 1 Birinci Bölüm Antik Demokrasi I. ANTİK DEMOKRASİNİN

Detaylı

EKONOMİK İŞBİRLİĞİ TEŞKİLATI Hacı Dede Hakan KARAGÖZ

EKONOMİK İŞBİRLİĞİ TEŞKİLATI Hacı Dede Hakan KARAGÖZ Ekonomik İşbirliği Teşkilat (EİT), üye ülkeler arasında yoğun ekonomik işbirliğinin tesis edilmesini amaçlayan bölgesel düzeyde bir uluslararası teşkilattır. Teşkilat, 1964 yılında kurulan Kalkınma İçin

Detaylı

İÇİNDEKİLER. ÖN SÖZ... iii GİRİŞ...1 ÖRGÜTLERDE İNSAN KAYNAKLARI VE YÖNETİMİ...9

İÇİNDEKİLER. ÖN SÖZ... iii GİRİŞ...1 ÖRGÜTLERDE İNSAN KAYNAKLARI VE YÖNETİMİ...9 İÇİNDEKİLER ÖN SÖZ... iii GİRİŞ...1 1. BÖLÜM ÖRGÜTLERDE İNSAN KAYNAKLARI VE YÖNETİMİ...9 İNSAN KAYNAKLARI KAVRAMI, ÖNEMİ VE ÖZELLİKLERİ...10 İnsan Kaynakları Kavramı...10 İnsan Kaynaklarının Önemi...12

Detaylı

Doç.Dr. Mehmet MARANGOZ İNTERNETTE PAZARLAMA. Beta

Doç.Dr. Mehmet MARANGOZ İNTERNETTE PAZARLAMA. Beta Doç.Dr. Mehmet MARANGOZ İNTERNETTE PAZARLAMA İstanbul - 2014 Beta I Yayın No : 3055 İşletme-Ekonomi Dizisi : 639 1. Baskı - Ocak 2014 - İSTANBUL ISBN 978-605 - 333-082 - 0 Copyright Bu kitab n bu bas s

Detaylı

ZORLUKLAR, FIRSATLAR VE STRATEJĐLER

ZORLUKLAR, FIRSATLAR VE STRATEJĐLER Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası FĐNANSAL EĞĐTĐM VE FĐNANSAL FARKINDALIK: ZORLUKLAR, FIRSATLAR VE STRATEJĐLER Durmuş YILMAZ Başkan Mart 2011 Đstanbul Sayın Bakanım, Saygıdeğer Katılımcılar, Değerli Konuklar

Detaylı

MAHALLİ İDARELER SEÇİMİ 29.03.2009

MAHALLİ İDARELER SEÇİMİ 29.03.2009 TÜİK MAHALLİ İDARELER SEÇİMİ 29.03.2009 İl Genel Meclisi Üyeleri Büyükşehir Belediye Başkanlığı Belediye Başkanlığı Belediye Meclisi Üyeleri ISSN????-???? TÜRKİYE İSTATİSTİK KURUMU MAHALLİ İDARELER SEÇİMİ

Detaylı

İÇİNDEKİLER. Contents I. KISIM İŞLETMECİLİK İLE İLGİLİ TEMEL BİLGİLER

İÇİNDEKİLER. Contents I. KISIM İŞLETMECİLİK İLE İLGİLİ TEMEL BİLGİLER İÇİNDEKİLER Contents I. KISIM İŞLETMECİLİK İLE İLGİLİ TEMEL BİLGİLER 1.Bölüm: TEMEL İŞLETMECİLİK KAVRAM VE TANIMLARI... 2 Giriş... 3 1.1. Temel Kavramlar ve Tanımlar... 3 1.2. İnsan İhtiyaçları... 8 1.3.

Detaylı

Ümit GÜVEYİ. Demokratik Devlet İlkesi Çerçevesinde. Seçimlerin Yönetimi ve Denetimi

Ümit GÜVEYİ. Demokratik Devlet İlkesi Çerçevesinde. Seçimlerin Yönetimi ve Denetimi Ümit GÜVEYİ Demokratik Devlet İlkesi Çerçevesinde Seçimlerin Yönetimi ve Denetimi İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ...VII İÇİNDEKİLER... IX KISALTMALAR... XI GİRİŞ...1 Birinci Bölüm Teorik Boyutuyla Genel Kavramsal Çerçeve

Detaylı

İktisadi Kalkınma Vakfı

İktisadi Kalkınma Vakfı İktisadi Kalkınma Vakfı Türkiye-AB ilişkilerinin tarihi kadar eski ve köklü bir kurum olan İktisadi Kalkınma Vakfı, Türkiye ile AB arasındaki ortaklık ilişkisini başlatan Ankara Anlaşması nın imzalanmasından

Detaylı

Bölüm 2 Kariyer Gelişimi Kuramlarını Anlama ve Uygulama 42

Bölüm 2 Kariyer Gelişimi Kuramlarını Anlama ve Uygulama 42 Bölüm 1 Kariyer Gelişimi Müdahalelerine Giriş 1 Zaman Boyunca Çalışmanın/İşin Anlamı 8 Çalışma ile Kendine Değer Verme Arasındaki Bağ 11 Sistematik Olarak Kariyer Gelişimi Müdahaleleri Sağlama 14 Kavramların

Detaylı

ULUSAL VEYA ETNİK, DİNSEL VEYA DİLSEL AZINLIKLARA MENSUP OLAN KİŞİLERİN HAKLARINA DAİR BİLDİRİ

ULUSAL VEYA ETNİK, DİNSEL VEYA DİLSEL AZINLIKLARA MENSUP OLAN KİŞİLERİN HAKLARINA DAİR BİLDİRİ 209 ULUSAL VEYA ETNİK, DİNSEL VEYA DİLSEL AZINLIKLARA MENSUP OLAN KİŞİLERİN HAKLARINA DAİR BİLDİRİ Birleşmiş Milletler Genel Kurulu nun 20 Aralık 1993 tarihli ve 47/135 sayılı Kararıyla ilan edilmiştir.

Detaylı

MBA 507 (7) ALGILAMA VE KARAR ALMA

MBA 507 (7) ALGILAMA VE KARAR ALMA MBA 507 (7) ALGILAMA VE KARAR ALMA Algı Bireylerin çevrelerini anlamlandırabilmek adına duyumsal izlenimlerini düzenleme ve yorumlama sürecine verilen isimdir. davranışlarımız algıladığımız dünyaya göre

Detaylı

Benjamin Beit-Hallahmi, Prolegomena to The Psychological Study of Religion, London and Toronto: Associated University Press, 1989.

Benjamin Beit-Hallahmi, Prolegomena to The Psychological Study of Religion, London and Toronto: Associated University Press, 1989. Ç. Ü. İlahiyat Fakültesi Dergisi, Cilt 2, Sayı 2, Temmuz-Aralık 2002 KİTAP TANITIMI Yrd. Doç. Dr. Hasan KAYIKLIK Çukurova Üniversitesi, İlahiyat Fakültesi Benjamin Beit-Hallahmi, Prolegomena to The Psychological

Detaylı

ELEKTRONİK İNSAN KAYNAKLARI YÖNETİMİ (ELECTRONIC HUMAN RESOURCES MANAGEMENT) E- İKY / E- HRM (I)

ELEKTRONİK İNSAN KAYNAKLARI YÖNETİMİ (ELECTRONIC HUMAN RESOURCES MANAGEMENT) E- İKY / E- HRM (I) ELEKTRONİK İNSAN KAYNAKLARI YÖNETİMİ (ELECTRONIC HUMAN RESOURCES MANAGEMENT) E- İKY / E- HRM (I) Günümüzde bilişim ve iletişim teknolojilerindeki hızına erişilemez gelişme ve ilerlemelerin sonucunda özellikle

Detaylı

F. KÜRESEL VE BÖLGESEL ÖRGÜTLER

F. KÜRESEL VE BÖLGESEL ÖRGÜTLER F. KÜRESEL VE BÖLGESEL ÖRGÜTLER 20. yy.da meydana gelen I. ve II. Dünya Savaşlarında milyonlarca insan yaşamını yitirmiş ve telafisi imkânsız büyük maddi zararlar meydana gelmiştir. Bu olumsuz durumun

Detaylı

EGE ÜNİVERSİTESİ S.K.S DAİRE BAŞKANLIĞI Ege Üniv. Kampüsü 35100 Bornova/İZMİR-TURKEY

EGE ÜNİVERSİTESİ S.K.S DAİRE BAŞKANLIĞI Ege Üniv. Kampüsü 35100 Bornova/İZMİR-TURKEY Sürekli Değişen Güvenlik Algılamaları ve Yenilenen Savunma Stratejileri Kongre Kapsamı Ege Üniversitesi Uluslararası İlişkiler Öğrenci Kongresi, uluslararası ilişkiler ve ilgili diğer bölümlerde öğrenimlerini

Detaylı

Yerel Yönetim Vizyonu. Emin Dedeoğlu 16.09.2005, Eskişehir

Yerel Yönetim Vizyonu. Emin Dedeoğlu 16.09.2005, Eskişehir Yerel Yönetim Vizyonu Emin Dedeoğlu 16.09.2005, Eskişehir Yerel Yönetim Vizyonu Slide 2 Yeniden Yapılanma Kamu yönetiminde sorunlar Kötü ekonomik performans Yönetimin hantallaşması, verimsizlik ve etkinsizlik

Detaylı

TÜRKİYE DE ETNİK, DİNİ VE SİYASİ KUTUPLAŞMA. Dr. Salih Akyürek Fatma Serap Koydemir

TÜRKİYE DE ETNİK, DİNİ VE SİYASİ KUTUPLAŞMA. Dr. Salih Akyürek Fatma Serap Koydemir TÜRKİYE DE ETNİK, DİNİ VE SİYASİ KUTUPLAŞMA Dr. Salih Akyürek Fatma Serap Koydemir 30 Haziran 2014 ÇALIŞMANIN AMACI Kutuplaşma konusu Türkiye de çok az çalışılmış olmakla birlikte, birçok Avrupa ülkesine

Detaylı

Kamu Yönetimi Bölümü Ders Tanımları

Kamu Yönetimi Bölümü Ders Tanımları Kamu Yönetimi Bölümü Ders Tanımları PA 101 Kamu Yönetimine Giriş (3,0,0,3,5) Kamu yönetimine ilişkin kavramsal altyapı, yönetim alanında geliştirilmiş teori ve uygulamaların analiz edilmesi, yönetim biliminin

Detaylı

TÜRKİYE - İTALYA YUVARLAK MASA TOPLANTISI - 1

TÜRKİYE - İTALYA YUVARLAK MASA TOPLANTISI - 1 ( TASLAK STRATEJİK VİZYON BELGESİ ) TÜRKİYE - İTALYA YUVARLAK MASA TOPLANTISI - 1 Yeni Dönem Türkiye - İtalya İlişkileri: Fırsatlar ve Güçlükler ( 2014 ) Türkiye; 75 milyonluk nüfusu, gelişerek büyüyen

Detaylı

Karar vericileri etkilemenin önemi. Doç.Dr.Kayıhan Pala Uludağ Üniversitesi Tıp Fakültesi Halk Sağlığı Anabilim Dalı

Karar vericileri etkilemenin önemi. Doç.Dr.Kayıhan Pala Uludağ Üniversitesi Tıp Fakültesi Halk Sağlığı Anabilim Dalı Karar vericileri etkilemenin önemi Doç.Dr.Kayıhan Pala Uludağ Üniversitesi Tıp Fakültesi Halk Sağlığı Anabilim Dalı Karar vermeyi desteklemek nedir? SED in sonuçları ve ortaya çıkan önerilerin (teklif

Detaylı

İKİNCİ YIL ÜÇÜNCÜ YIL

İKİNCİ YIL ÜÇÜNCÜ YIL ÇALIŞMA EKONOMİSİ VE ENDÜSTRİ İLİŞKİLERİ BÖLÜMÜ LİSANS DERS PROGRAMI (II.Öğretim) 101 İktisada Giriş I 2 0 2 4 102 İktisada Giriş II 2 0 2 4 103 Genel Muhasebe I 2 0 2 4 104 Genel Muhasebe II 2 0 2 4 105

Detaylı