ÖZEL EGE İLKÖĞRETİM OKULU

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "ÖZEL EGE İLKÖĞRETİM OKULU"

Transkript

1 ÖZEL EGE İLKÖĞRETİM OKULU Danışman Öğretmen : Münire SAVRANOĞLU Hazırlayanlar : Dilan YILMAZ Gizem YILDIRIM Zeynep DAŞ Begüm BİLGEN Nisan 2001 Bornova/İZMİR

2 İÇİNDEKİLER Teşekkür ve İthaf 1 Giriş 2 1.Göz Çeşitli Gözler İnsanda Göz Gözün Yapısı Göz Hastalıkları Görme Görüntülerin Oluşumu Görme Bozuklukları 5 2.Kulak Dış Kulak Kulak Zarı Orta Kulak İç Kulak Kulak Hastalıkları ve Sağırlık Kulak Tıkanıklığı 10 3.Deri Genel Özellikler Üstderi Altderi Derinin Görevleri Deri Hastalıkları 13 4.Burun Dört Çeper Fizyoloji Burun ve Sinüs Rahatsızlıkları Burun Kanaması Sinüzit 18

3 5.Dil Dil Hastalıkları Kızıl Hastalığı Glossit Dil Felci Paslı Dil 20 Sonuç 22 Resim Kaynakçası 23 Kaynakça 24

4 TEŞEKKÜR VE İTHAF Bu çalışmada bizi yönlendiren ve gerekli katkıyı bizden esirgemeyen sevgili Fen Bilgisi öğretmenimiz Sayın Münire SAVRANOĞLU başta olmak üzere kaynakçaların teminindeki yardımlarından ötürü Özel Ege Lisesi kütüphane çalışanlarına ve Resim, aynı zamanda da sınıf öğretmenimiz olan Semiha DEMİR'e, proje hazırlama sırasında birlikte çalışmamızı anlayışla karşılayan ve bize çalışmamız için gerekli ortamı sağlayan ailelerimize içten teşekkürlerimizle... Bu çalışmamızı hakkını hiçbir zaman ödeyemeyeceğimiz sevgili öğretmenimiz Münire SAVRANOĞLU'na ithaf ediyoruz. DUYU ORGANLARI PROJE GRUBU

5 GİRİŞ Bu yıl proje grubumuzun üç elemanı geçen yıl birlikte çalıştığımız aynı kişiler. Geçen yıl İngilizce bir proje seçmiş ve çok yararlandığımız ''Dünyanın Yedi Harikası'' konulu bir araştırma yapmıştık. Önemli ölçüde tarihsel ve coğrafi bilgiler içeren böyle bir çalışmadan sonra bu yıl Fen Bilgisi dersine ilişkin bir proje almamızın bizim için yararlı olacağını düşündük. Duyu organları konulu proje, somut yaşamla yakın ilişkisi, araştırma kaynaklarındaki çeşitlilik ve kazanılan bilginin ileriki yaşamımızdaki kullanımı açısından hepimizin ilgisini çekti. Fikir birliği içerisinde adı geçen projeyi seçtik. Bu çalışma sırasında duyu organlarımızın nasıl çalıştığı, bu organların eksiksiz çalışmasının insanlar için ne ifade ettiği, duyu organlarının hastalıkları ve tedavi metotları konusunda ayrıntılı bilgi sahibi olduk. Proje çalışmamız sırasında Dilan YILMAZ görme, Gizem YILDIRIM işitme, Zeynep DAŞ dokunma ve Begüm BİLGEN tat ile koku alma konularını hazırlama görevini üstlendiler. Çalışmaların toparlanması ve sunuma hazır hale getirilmesi işini Dilan YILMAZ ile Gizem YILDIRIM birlikte yaptılar. DUYU ORGANLARI PROJE GRUBU

6 1.GÖZ Burnun iki yanında bulunan ve önde göz kapaklarıyla örtülü kemik boşlukları içinde yer alan görme organıdır. 1.1.ÇEŞİTLİ GÖZLER Hayvanlarda, görme organları çeşitli biçimler alırlar. Çok sayıda grupta, göz bulunmaz ya da taslak halinde sade göz adı verilen organlar bulunur. Birleşik göz ya da petek gözler böcek ve kabuklulara özgüdür. Her göz, çomak göz denilen, her biri bir görme siniri ağına uyan ve çok yüzlü yüzey biçiminde yan yana gelen çok sayıda küçük ve basit göz içerir. Buna karşılık, kafadan bacaklıların (ahtapot) tek ve büyük boyutlu, aşağı yukarı omurgalılarınkiyle karşılaştırılabilecek basit bir gözü vardır. Karından bacaklıların gözleri ise ya doğrudan bağlıdır ya da salyangozunkiler gibi dokunaçlar tarafından taşınır. Bazı sürüngenlerin, epifize ya da kozalaksı beze uyan ve İkinci Zaman sürüngenlerinde iyi gelişmiş olan üçüncü bir gözü vardır. 1.2.İNSANDA GÖZ İnsanda gözler, düzensiz küre biçiminde yaklaşık 25 mm çapında ve her biri 7-8 g ağırlıkta olan organlardır. Göz çukurları içinde, koruyucu bir yağ yastıkçığı üstünde yerleşmişlerdir. Hareketleri belli sayıdaki hareket ettirici kaslar tarafından sağlanır. Bu kaslardan biri gözün üstündedir: Kasılması gözü kaldıran ve bakışı yukarı çeviren üst düz kas. Gözün altına yapışan alt düz kas, gözü indirir ve bakışı aşağıya yöneltir. Gözün her iki yanında bulunan iç ve dış düz kaslar, gözü sağa ya da sola çevirirler. İki eğik kas gözü ekseni çevresinde döndürür. Gözlerin korunması ek organlarla sağlanır.önce alın derisi gözler üstünde kıllarla (kaşlar) kaplı güçlü bir yastık oluşturur. Deri sonra, bir dizi kirpiğin sınırladığı üst göz kapağı olan bir kıvrım çizer.daha sonra saydamlaşır ve gözün ön yüzünü döşer. Göz çukurunun iç açısında, göz yaşı bezi bulunur. Bu bez göz yaşı denilen ve sümüksel zarı temizleyip nemlendiren bir sıvı üretir ; göz yaşı kanalcıkları ve göz yaşı kesesinden kaçan göz yaşları, göz yaşı- burun kanalı ile burun boşluklarına ulaşır.

7 1.3.GÖZÜN YAPISI Göz, çevreden merkeze doğru göz akı, damar tabaka ve ağ tabakadan oluşur.kıkırdak yapısında koruyucu bir zar olan göz akı yaklaşık 1 mm kalınlığındadır. Öndeki bölüm saydam tabakadır (kornea). Gözün besleyici zarı olan damar tabaka (koroyit) damar bakımından zengindir; düz ön bölümü, göz bebeğini sınırlayan irisi oluşturur. Gözlere rengini veren iristir. Gözün başlıca zarı olan ağ tabaka, damar tabakaya yapışıktır; önde camsı zarla kaplıdır.göz bebeğinin karşısında özellikle duyarlı olan ve görüntülerin en net oluştuğu sarı benek bulunur. Hemen yakınında görme siniri ve ağ tabakanın kan damarlarının göze girdiği nokta vardır. Bu bölgeye kör nokta adı verilir. Ağ tabakanın (iç tabaka) yapısı karmaşıktır. Önde, pigment epitelinden yani, koyu renkte pigmentle dolu tek katlı hücrelerden oluşur; arkada üç hücre tabakasından meydana gelir: Görme hücreleri; iki kutuplu hücreler; çok kutuplu hücreler. Göz kabaca diyaframı (göz bebeği), merceği (billur cisim), karanlık odası (göz yuvarının çeperi) ve duyarlı levhasıyla (ağ tabaka) bir fotograf makinesine benzetilebilir. Normal görme, bu görme sisteminin bütünlüğüne bağlıdır ve herhangi bir eksiklik bunu bozar. 1.4.GÖZ HASTALIKLARI Şeker hastalığı, alkoliklik, frengi, merkezi sinir sistemi hastalıkları, urlar gibi bazı genel hastalıklar görme yeteneğini etkileyebilir. Yerel bozunlar arasında yaralar, ezilmeler ve yanıklar hiçbir zaman ihmal edilmemelidir. Gözün kılıflarının hastalıkları da çoktur; sümüksel zar iltihapları (trahom, bir virüsün neden olduğu bir sümüksel zar iltihabıdır -konjonktivit- ); gözakı iltihabı; iris iltihabı; saydam tabaka iltihapları (ama saydam tabakada iltihaplı olmayan göz lekesi ve yara izi gibi bozunlar da görülebilir); billur cisim tam ortada bulunmayabilir ya da saydamsızlaşabilir (katarakt); ağ tabaka, bir iltihap (retinit) ya da bir damar hastalığı (arterit; atardamar ya da toplardamar tıkanması; yüksek tansiyon) tarafından etkilenebilir. Ağ tabakada urlar ve bazen travma kökenli kopmalara da rastlanabilir.

8 Görme siniri ve görme yollarının bir hastalığı da görmeyi etkileyebilir ve görme alanını değiştirebilir; gözün bazı kaslarının felce uğraması, iris hareketlerini engelleyebilir; öbür kasların işlevlerini yerine getirememesi, anormal hareketler, bakışın tek ya da çift yanlı sapmasına (yakınsak ya da ıraksak şaşılık) yol açar. Gözkapağı düzeyinde, bir göz kapağı düşüklüğü (ptozis) ya da göz kapaklarındaki çembersi kasların istenmeyerek kasılıp büzülmesi (blefarospazm); iyicil (kistler) ya da kötücül (kanserler) urlar; çeşitli mikroplara, ama özellikle de stafilokoka bağlı ( çakmak, çiban,arpacık) enfeksiyonlar görülebilir. Camsı cisim düzeyinde, kanamalar ve göz içi basıncında bir artma (en belirgin biçimi genellikle körlüğe yol açan ivegen ya da süregen glokomdur -karasu-) olabilir. Gözlerin ve görme aygıtının muayenesi, göz doktorunun ilgi alanına girer. 1.5.GÖRME Görme, gözlerimizin önündeki aydınlatılmış bir cismi önce algılama, sonra da tanımamızı sağlar.işık demeti göz bebeğinden girer, saydam tabakayı, ön oda sıvısını ve billur cismi geçerek, görüntüleri kaydeden ağtabaka üstünde toplanır. 1.6.GÖRÜNTÜLERİN OLUŞUMU Gözün görme sistemi, görme merkezi saydam tabakanın 5mm arkasında ve ağ tabakanın 15mm önünde bulunan yakınsak bir sistemdir. Işık ışınları art arda kırıcı ortamlardan geçerek ağ tabaka üstünde odaklaşır. Elde edilen görüntü terstir. Aynı zamanda iris de değişerek, göze giren ışık miktarını ayarlar ve görüntünün niteliğini iyileştirir. İrisin açıklığı olan göz bebeğinin kasılması, ışığın girişini azaltır (miyozis); tersine, gevşemesi (midriyaz) bunu artırır. 1.7.GÖRME BOZUKLUKLARI Görme bozukluklarının bazıları kırınım bozukluklarına bağlıdır: Bunlar miyopluk, hipermetropluk ve astigmatlıktır. Miyoplukta göz çok uzundur, görüntü ağtabakanın önünde oluşur. Bu kusur iki yüzlü iç bükey kalın kenarlı merceklele (ıraksak merceklerle) düzeltilir. Hipermetroplukta, göz çok kısadır, görüntü ağtabakanın arkasında oluşur. Düzeltici camlar iki yüzlü dış bükey ve ince kenarlıdırlar (yakınsak). Astigmatlık, gözün değişik

9 meridyenlerindeki eğriliklerin eşitsizliği sonucu oluşur. Bu kusur da silindir biçimli camlarla düzeltilir. Presbitlik, bir uyum kusuruna bağlıdır; yaşla birlikte artar ve yakınsak mercekler gerektirir. Görme alanının yarısındaki görme yitimine yarım görmeme denir. Görüş keskinliğinin azalması göz tembelliği (ambliyopi), tümüyle ortadan kalkması körlük (amoroz) adını alır.

10 2.KULAK Kulak, insanın işitme ve denge organıdır. Ses dalgalarını toplayıp elektrik sinyallerine dönüştürdükten sonra sinirler aracılığıyla beyne iletilir. Bir yandan da, başın duruşuna ve konum değişikliklerine ilişkin bilgileri beyne göndererek dengenin sağlanmasında yardımcı olur. Yaprakların hışırtısından, jet uçaklarının gürültüsüne kadar geniş bir frekans aralığındaki sesleri algılayabilen insan kulağı, işitme organın nasıl çalıştığını inceleyebilmek açısından iyi bir örnektir. İnsanın ve bütün memelilerin başın iki yanına yerleşmiş iki kulağı vardır. Bu organ, kafatasının dışından içeriye doğru uzanan üç bölümden oluşur : Dış kulak, orta kulak ve iç kulaktır. İşitme duyusunun gerçekleşmesinde bu bölümlere ayrı görevler düşer. Dışkulak, çevresindeki sesleri toplayıp ortakulağa iletir. Orakulak aldığı ses titreşimlerini güçlendirerek içkulağa aktarır, iç kulak da bu titreşimleri elektirik sinyallerine dönüştürerek beyne gönderir. 2.1.DIŞ KULAK İşitme organın dışarıya açılan kapısıdır ve iki bölümden oluşur. Bunlardan ilki başın dışında belirgin bir çıkıntı yapan kulakkepçesi, diğeri de kulakkepçesini orta kulağa bağlayan dış kulak yoludur. Kulakkepçesi, üstü deriyle kaplı, geniş ve kıvrımlı bir kıkırdak parçasıdır. Dış kulak yolunun iç yüzeyini döşüyen derinin altında kulak kiri dediğimiz mumsu ve yağlı bir maddeyi üreten salgı bezleri bulunur. Bu salgı, dışarıdan gelen tozları ve yabancı maddeleri kulağa zarar vermelerini engeller. Dış kulak yolunun içteki ucu kulak zarı denilen ince ve gergin bir zarla örtülüdür. Bu zar, üzerine çarpan her ses dalgasında titreşerek işitmede büyük rol oynar.

11 2.2.KULAK ZARI Kulak zarı insanda ortakulağı dışkulak yolundan ayıran ve dış ortamdaki havadan ses titreşimlerini alıp bunları ortakulaktaki kemikçiklere iletir. Dışkulak yolunun bitiminde yer alan kulak zarı, tepesi içe dönük yassılaşmış bir koni biçimindedir. Kenarları kemik yapısındaki kulak zarı halkasına tutunur. Zar normal olarak sedef renklidir, pembe ya da sarı renkleri olabilir. Üç katmanı vardır ; Dış katman dışkulak yolunun içini döşeyen derinin ; iç katman ortakulak mukozasının uzantısıdır. İkisinin arasında zara gerginlik ve dayanıklılık veren ışınsal ve dairesel lifler vardır. 2.3.ORTA KULAK Orta kulak kafatasındaki şakak kemiğinin içine gömülmüş, kulak zarının öbür yanında kalan küçük bir boşluktur. Bu boşlukta birbirleriyle bağlantılı üç kemik bulunur. Çekiç, örs ve üzengi denen bu kemikler, ses dalgalarının kulak zarına çarpmasıyla oluşan titreşimleri güçlendirerek iç kulağa iletir. Orta kulaktan başlayıp burnun arkasındaki geniz boşluğuna açılan östaki borusu da burundan ve ağızdan giren havanın orta kulağa ulaşmasını sağlar. Orta kulakta hava bulunması çok önemlidir. Çünkü kulakkepçesinden içeri giren hava kulak zarının dış yüzeyine sürekli basınç uygulandığından, bunu dengeleyecek bir iç basınç olmazsa kulak zarı çöker ve titreşemez. Zarın gergin kalabilmesi için her iki yüzüne etki yapan hava basıncının eşit olması gerekir. 2.4.İÇ KULAK

12 İşitme ve denge organları içeren iki ayrı bölümden oluşur. Salyangoz denen işitme organı salyangoz kabuğunu andıran dolambaçlı bir yapıdır ve içi sıvıyla doludur. Salyangozu dolambaçlı kanallara ayıran zar bölmenin tabanında da Corti organı denen ince tüylü kirpiksi hücreler bulunur. Beyne giden işitme sinirinin ince uçları bu hücrelerle bağlantılıdır. Orta kulaktaki üç kemiğin ilettiği ses titreşimleri bu bölüme ulaştığında salyangoz kanallarındaki sıvı çalkalanmaya başlar. Bu hareket taban zarını titreştirir. Corti organın kipriksi uzantıları bu titreşimle dalgalanarak sinir uçlarını uyarır ve bu uyarı elektrik sinyalleri halinde beyne iletilir. İç kulağın ikinci bölümü işitmede hiçbir rol oynamaz, yanlızca dengeyle ilgilidir. Bu bölüm, içleri sıvıyla dolu yarımdaire biçimindeki üç kanaldan ve yarımdaire kanallarından salyangoza geçit veren dalız bölümünden oluşur. Dalızın ve yarımdaire kanallarının içinde de Corti organındaki gibi kipriksi hücreler vardır. Bu hücreler başın en küçük bir hareketinde çalkalanan iç kulak sıvısının çarpmasıyla uyarılarak yerçekimi şiddetindeki değişikliklerini ve başın açısal hareketlerini anında beyne iletir. Böylece, görme duyusun da yardımıyla dengenin sağlanmasına yardımcı olur. Eğer bu denge organı herhangi bir nedenle görevini yapmazsa insanın başı döner ve düzgün yürümesi güçleşir. 2.5.KULAK HASTALIKLARI VE SAĞIRLIK Kulağı etkileyen birçok hastalık vardır. Örneğin bakterilerden ileri gelen kulak iltihabı ( otit ) genellikle orta kulak boşluğunda sıvı toplanmasına yol açar. Bu sıvı kulak zarına basınç yaparak zarın serbestçe titreşmesini engeller. Çok şiddetli bir kulak ağrısı ve işitme güçlüğüyle ortaya çıkan kulak iltihabları antibiyotiklerle tedavi edilebilir.

13 Méniére hastalığında kulaktaki denge organı bilinmeyen nedenlerle şişer ve görevini yapamayacak duruma gelir. Baş dönmesi, kulak çınlaması ve bulantı nedeniyle kendini çok kötü hisseten hasta sürekli yatmak zorundadır. Hastalık giderek ağırlaşır ve geçici işitme yitimi zamanla kalıcı bir sağırlığa dönüşür. Sağırlık terimi tıpta, hafif işitme yitiminden sonra hiç ses duymama eşiğine kadar uzanan bütün işitme sorunlarını tanımlamak için kullanılınır. Kalıcı sağırlıklar doğuştan ya da sonradan olabilir. Doğuştan sağırlığın nedeni ya kalıtsal etkenler ya da gebelik sırasında annenin geçirdiği bazı hastalıklardır. Sonradan ortaya çıkan işitme yitiminin başlıca nedenleri kazalar, mikroplu hastalıklar ve sürekli olarak çok şiddetli bir gürültü ya da sesle karşı karşıya kalmaktır. 2.6.KULAK TIKANIKLIĞI Kulak tıkanıklığı, sıklıkla dalgıçlarda ve pilotlarda görülen ve içkulaktaki boşluklar ile dışkulak yolu arasında basınç farkı oluşmasından kaynaklanan bozukluktur. Başlıca belirtiler kulakta şiddetli ağrı, iltihap, kanamadır. Kulak zarının arkasında yer alan ortakulak boşluğu, östaki borusu ince ve dar kanalla burun boşluğuna açılır. Ortamdaki hava basıncı değiştiğinde burundan giren hava östaki borusundan kulağa geçerek ortakulaktaki basıncın dış basınçla eşit olmasını sağlar. Soğuk algınlığı, küçük urlar ya da östaki borusunun ağzının çevresindeki lenf dokusunun aşırı derecede gelişmiş olması borunun kapanmasına ve basınç farkının sürmesine yol açar.

14

15 3.DERİ İnsanların ve omurgalılar sınıfında hayvanların bedenini örten esnek ve dirençli dokuya deri denir. Öbür hayvanların beden örtülerini belirtmek için kütikil (ya da kutikula), örtenek ya da üstderi terimleri kullanılır. Deri, pullar, kıllar, saçlar, tüyler ve tırnaklar gibi epitel doku oluşumlarının (faner) da kaynağıdır. 3.1.GENEL ÖZELLİKLER İnsanda deri, kullanmanın azlığına, kişiye, mevsimlere, bedenin çeşitli bölgelerine yaşa göre renklenmeye özelenir. Bu değişiklikler bazı boya maddelerinin (pigmentler) varlığına ve az ya da çok yoğun olabilen damarlanmaya bağlıdır. Deri bedeni bütünüyle sarar. Ağız, burun, anüs, vb. doğal delikler düzeyinde, yapısı deriye benzeyen, ama daha ince olan ve mukoza adı verilen bir örtüyle birleşir. Öte yandan, kalınlığı da farklılıklar gösterir. Göz kapaklarında ve el sırtında çok ince, buna karşılık, el ayası ve ayak tabanında çok kalındır. Sürtünmeye açık olan bu bölgelerde nasır adı verilen boynuzsu kalınlaşmalar gözlenir. Deri örtüsünün, kasların kasılmalarına bağlı kas kıvrımları, eklem hareketlerine bağlı kas kıvrımları gibi derin katlanmaları el ayaklarında ve ayak tabanında olduğu gibi yüzeysel kırışıklıkları ya da çizgileri vardır, ayrıca deride birçok delik vardır. Bu delikler kıl ve saçların geçmesine de olanak vardır. Deri, derialtı denilen, bağ dokusundan oluşmuş derin bir tabaka sayesinde, kaslardan ve akörtülerden oluşan alt düzlemlere de kayabilir. Derialtı yağ bakımından zengin, gevşek ve esnek bir dokudur. Kişiye ve bedenin çeşitli yerlerine göre değişiklik gösteren yağ dokusunu oluşturur. Ayak tabanında el ayasında, tel doku yumacıkları halinde az hareketli ve çok dirençlidir. Bazı bölgelerde, deriyi kasmaya yarayan ince bir kas tabakası içerir. Deri aslında birbirinden iyice farklı iki tabakadan oluşur; üstderi ve altderi.

16 3.2.ÜSTDERİ Üstderi ortalama kalınlığı 1-10 mm olan tabakadır. Derin tabaka tek doğurgan hücre tabakası üstüne oturur ve altındaki altderinin çıkıntılarıyla iç içedir. Derin tabaka hücreleri sürekli bölünür; biçim ve yapıları değişerek yüzeye doğru göç eden hücreleri doğururlar. Böylece üstderi tabakalaşmış bir yapı gösterir. Her tabaka, bir başka evrim aşamasının temsilcisidir. Derinden yüzeye doğru önce Malpighi tabakası görülür sıra halinde dizilmiş, sıkışık, birbirlerine lifçiklerle bağlı, çok köşeli büyük hücreler tabakasından oluşur. Cildin boya maddesini bu hücre içerir. Zencilerin derisinde özellikle çok olan boya maddesi, derinin beyazlığı ölçüsünde azalarak bütün ırklarda değişik miktarlarda bulunur. Albino hastalığına tutulmuş kimselerde boya maddesi yoktur. Boya maddesi melaninden oluşur. Melanin de özel hücreler olan melanaforlarda ya da Langerhans hücrelerinden, küçük tanecikler halinde bulunur. Bu erişkin evreden sonra, üstderi hücresi, boynuzlaşıcı bir yozlaşma evresine girer ve 2-3 sıra, içi tanecik dolu yuvarlak hücrelerden oluşan boynuzsu tabaka bulunur. Yassılaşmış hücreler aralıksız olarak yavaş yavaş dökülürler. Pullanma, çoğunlukla deride kepek biçiminde görülür. Yanıklarda, kızıl gibi hastalıklarda üstderi tabakalar halinde kalkabilir. Üstderi damar ve sinir ucu içermediğinde bu tabakaların kalkmasında acı duyulmaz. 3.3.ALTDERİ Derinin derin bölümünü oluşturan altderi ortalama 2 mm kalınlığında, kırmızı-pembe renktedir: Esnek liflerle birbirine bağlı bağ dokusu hücrelerinden oluşur. Deriye, direncini, esnekliğini, yumuşaklığını veren altderi, yüzeysel tabakası aracılığıyla üstderinin derin tabakasıyla bağlantılıdır ve derin tabakanın içine, kan damarlarını, sinir uçlarını kapsayan mememsi çıkıntılar (papila) gönderir. Kan damarları, aralarında kılcal damarlarında bulunduğu atar ve toplar damarcıklardır. Sinir uçları, sağladıkları duyarlılığa göre çok sayıda ve çeşitlidirler. Ağrı duyarlığı için, yalın ve

17 bağımsız sinir dallanmaları biçimindedir; ısıl (sıcak ve soğuk) ve dokunsal (dokunma ve basınç) duyarlıkların her biri için son derece özelleşmiş cisimcikler vardır. Bütün bedene yayılmış olan bu duyu alıcıların yoğunlukları, bir bölgeden öbürüne değişir. Ayrıca, deride üstderiyi baştan sona aşan ve altderiye kadar yerleşmiş tırnaklar, kıllar ve saçlar gibi epitel doku oluşumları ile ter ve yağ bezleri gibi deri bezleri vardır. 3.4.DERİNİN GÖREVLERİ Bedeni çarpmalara karşı korur ve esnek kılıf gibi sarar. Toz ve mikroplara karşı bir bağışıklık seti oluşturur. Yağ ve ter gibi salgılarda etkili koruyucudur. Kan gelişini ve beden sıcaklığını düzenler. Ter ile üre gibi zehirli maddeleri dışarı atan deri, bazı ilaçlara ve yararlı maddelere geçirgendir. 3.5.DERİ HASTALIKLARI Derinin kötü huylu denilen habis tümörleri kaynaklandığı dokuya göre epitelyom (kanser), sarkom veya melanom (Naevocarcinom) adını alır. Epitelyomlar; deri içi kanserleri arasında sayılan Bowen ve Paget hastalıkları diskeratoz yani derinin sert, tırnak görünüşü alması gibi belirtilerle başlarlar. Paget hastalığı kadınlarda sızıntılı, kaşıntılı bir sertlik şeklinde görülür. Ulkus Rodens denen deri kanseri kenarları zımba ile delinmiş bir ülser ile başlar. Bütün şüpheli deri tümörlerinde teşhis biyopsi dediğimiz yöntemle yani deride alınan parçanın histolojik olarak incelenmesinden sonra yapılabilir. Deri tümörlerinde cinsine, yerine ve büyüklüğüne

18 göre tedavi uygulanır. Cerrahi olarak tümörün çıkarılması, radyoterapi yapılması elektrikle yakılması veya şimioterapi yani lokal veya sistematik olarak kullanılacak ilaçlarla tedavisine uzmanlar karar verir ve uygularlar. Sarkomlar; deri sarkomları genellikle birbirlerine benzeyen, her yaşta, hatta gençlikte meydana gelebilen deri veya derialtı bağ dokusundan kaynaklanan ve iç organlara atlayabilen, yani metatsız habis tümörleridir. Çok defa sert, sınırları oldukça belirli, kırmızıya yakın bir renkte ve hızla gelişen bir şişlik şeklinde başlar. Kaposi hastalığında deride Angino-Sarkom denen tümöral damar genişlemeleri görülür. Sarkomlarda tedavi için önce tümörü çıkarmak gerekir. Çoğu sarkomlar x ışınları ile tedaviden fazla bir yarar görmez. Yaygın vakalarda kemoterapi uygulanır. Melanomlar; sağlam derinin üzerinde oluşabileceği gibi renkli benler (pigmentnevi) meydana gelen en habis deri kanseridir. Bu nedenle vücudun çeşitli yerlerinde bulunabilen benlerle, özellikle renkli benlerle oynamak doğru değildir. Tedavi için tümörün tam olarak çıkarılması, başka organlarla sirayet varsa, çevre lenf bezleri ile beraber çıkarılması ya da sitostatik denen ilaçlarla tedavisi gerekmektedir. Küçük toplu iğne başı büyüklüğünde, sert, beyaz inci tanesi gibi olan tümörler, kıl köklerinde sebum ihtiva eden ve kist sebace denen ufak tümörler, ter bezlerinin kistik gelişmesiyle meydana gelen hidradenom, içlerinde saç, kıl, sebum, hatta kıkırdak ve kemik bulunan kist dermoidler, kolesterinin cilt altında depolanması sonucu oluşan sarı tümörler (ksantom), derinin bağ dokusundan çıkan dermaya yapışık sert tümörler fibromlar, kas liflerinden kaynaklanan leiomyomlar, yağ dokusunun tümörleri lipom, genellikle ameliyat veya travmalardan sonra dikiş yerlerinde pembe veya beyaz, hudutları net, fibroz keloit dokusu denen tümörler belli başlı selim tümörleridir. Derinin selim tümörlerinin başında doğuştan mevcut deri kusurları şeklindeki benleri sayabiliriz. Basit renkli benden başka tümöral gelişmesi daha belirli olan çeşitli benler vardır. Bunların arasında Neuro-Fibromatosis denilen Recklinlingyhausen hastalığının derideki belirtili sayılabilir. Bu hastalıkta genellikle göz kapakları, boyun ve cinsel bölgelerde normal deri renginde veya pembe renginde yumuşak kısmen saplı benler görülür.

19 Gene deri ve derialtı kan damarlarının doğuştan hiperplazisi yani aşırı derecede hücre teşekkür etmesi şeklindeki damar urları yani kan benleri ayrı bir grup meydana getirirler. Deri ve mukozaların lenf damarlarının genişlemesi sonucu sonradan meydana gelen tümörleride lenfangiyom adını alır. Derinin çeşitli katlarından kaynaklanan, bilinmeyen bir sebeple gelişme gösteren, iltihabi olmayan ve lenf yoluyla yayılmaya selim tümörleride çeşitlidir. Derinin yüzeysel olarak bazı mantarlarla bulaşması sonucunda meydana gelen hastalıklara derinin mantar hastalıkları veya tıp dilinde Epidermomikos denir. Bir mantar türü olan Microsporum Furfur un vücudumuzdaki meydana getirdiği kronik seyirli hatalığa Ptyriasis Versicolor adı verilir. Mantar genellikle göğüs ve sırtta sütlü kahve renginde lekeler şeklinde belirir. Epidermophytia Inguinalis in kasıklarda perinede torbalarda egzama şeklinde yaptığı hastalığa da Eczema Margine de Hebra denir. Microsporum Audouni nin genellikle saçlı deride yaptığı mikozalara da genel olarak Microsporie adı verilir. Özellikle çocuklarda görülen mantar hastalığı çok bulaşıcıdır. Okullarda herhangi bir vaka görüldüğünde hastalığın bulaşmaması için önlemler alınmalıdır. Trikofiton denilen mantarların sebep olduğu bir çok değişik lezyon ve hastalık vardır. Bunler arasında saçlı deride saç kıranı meydana getiren birçok mantar türü vardır. Saç kıranda saç, parlaklığını yitirir ve kolayca kırılır. Kafa derisi gri kabuklarla kaplanır ve bazı bölgelerde saçlar dökülür. Kelliğe neden olan mantarlar başa yerleşir küçük intihaplı yaralar ve pullanma meydana getirir ve saçlar o kısımda dökülür. Arada seyrek küçük saçların uzamaya çalıştığı kükürt sarısı renginde bir kabuk bulunur. Erken tedaviye başlanırsa az bir bölgenin kel kalması ile ya da yara izleri ile atlatılabilir. Aksi halde baştaki saçsız bölge bütün tepeyi içine alabilir. Candida Albicans denilen mantarın yaptığı enfeksiyona Moniliasis denir. Bu hastalığa klinikte yerleştiği yere göre değişik isimler verilir. Ağızda pamukçuk, dudakta perleş, koltuk altlarında Intertrigo denilen hastalıkları belirleyen bir mantar enfeksiyonudur. Vücudumuzun çeşitli bölgelerine yerleşen bütün bu mantarlar ancak uzmanların mikroskobik ve kültür bulgularıyla teşhis edilirler. Tedavi genellikle karbonatlı su, jansiyan moru, metilen mavisi gibi solüsyonların atuşmanları ve mantarları yok edici diğer antimikotik ilaçlarla yapılmaktadır.

20 4.BURUN Burun solunum sisteminin geçitidir. Burun deliklerinden giren hava, damağın burnu ağızdan ayıran üst kısmında ilerler. Burun iki bölüme ayrılır. Bunlara burun delikleri denir. İkisini birbirinden ayıran kısım kıkırdak ve kemikten yapılmıştır ve üstü yumuşak pembe renkli bir zarla yani mukozayla kaplıdır. Bu duvara septum denir. Burun kemikleri mukozayla kaplı kemiklerdir. Burnun dışından septuma doğru ve burun deliğinde havayı yönlendirirler. Burun delikleri ayrıca sinüslere bağlıdır. Sinüs kafatasında havayla dolu bölümlerdir. Adenoidler burun deliğinin en arkasında bulunan doku kümeleridir. Koku alma koku siniriyle başlar. Koku siniri burnun üst kısmındadır. Bu sinirde çok ince ve hassas lifler vardır. Onlar uyarıları sinir merkezlerine geçirir. Ayrıca burun soluduğumuz hava ile havadan aldığı oksijeni vücudumuzun bütün hücrelerine taşıyan kan arasındaki temel bağlantı yollarından biridir. İnsanlar yaklaşık değişik kokuyu birbirinden ayırt edebilirler. 4.1.DÖRT ÇEPER Burun boşluklarında dört çeper ayırt edilir; 1- Dış çeper altı kemikten oluşur: Üstçene kemiğinin üstü, kamamsı kemik (temel kemik), gözyaşı kemiği (tırnaksı kemik), damak kemiği, kalbur kemik ve alt boynuzcuk. 2- İç çeper ya da burun bölmesi iki kemikten oluşur: Kalbur kemiğinin dikey yaprağıyla bağlantılı olan sapan kemiği, kıkırdaksı bir parça olan burun bölmesi kıkırdağı. 3- Üst çeper ya da tavan: Arkadan öne doğru burnun kendi özel kemikleri, alın kemiğinin burun çıkıntısı, kalbur kemiğinin kalbursu yaprağı ile kamamsı kemiğinin gövdesinden oluşur. 4- Alt çeper ya da taban: Damak eteğiyle sınırlıdır, yumuşak damak bu çeperi yutağın ağız parçasından ayırır.

21 4.2.FİZYOLOJİ Burun düzeyinde solunum işlevi bütünüyle fiziksel ve fizyolojiktir. Hava, geçerken ısınır, nemlenir ve bir bölümünün süzülmesiyle taşınan tozlardan arınır. Çok önemli olan koku alma işlevinin yeri, burunda, üst boynuzcuk düzeyinde, ortalama 3 cm 2 lik, sarımsı bir alandır. 4.3.BURUN VE SİNÜS RAHATSIZLIKLARI Burun Kanaması Belirtiler; Burun deliğinin birinden ani kan gelmesi. Yaşam boyunca çoğu kişi en az bir kez burun kanaması geçirir. Bazen burna yenen bir darbeden kaynaklanan bu kanama, üşütme, sinüs enfeksiyonu, kuru hava veya burun içinden kopan bir kabuk yüzünden de olabilir. Çocuklar ve gençlerde kanama genelde septumda başlar. Bu önemli değildir ve kolayca durur. Burun deliklerinin tam içinde, ön kısımdaki kıkırdakta çok sayıda kılcal damar vardır. Bu damarlar çok çabuk zedelenir Sinüzit Belirtiler; Göz ve yanaklarda ağrılar, Ateş, Burundan nefes alma zorluğu, Diş ağrısı (ender) Sinüzit, burun deliklerindeki ufak açıklıkların birinin veya birkaçının duvarındaki dokuların iltihaplanmasıdır.iki tür sinüzit vardır; akut ve kronik (ani-şiddetli ve uzun süren). Akut sinüzit daha çok görülen veya bakterilerin yaptığı bir enfeksiyondur. Kronik sinüzit arada görülen akut enfeksiyonların iyi tedavi edilmemesinden ortaya çıkar. Daha önceki bu tür enfeksiyonların üst üste gelmesiyle sinüs delikleri kapanır ve akıntı dışarı çıkamaz.

22 5.DİL Boğazın tabanına bağlı olarak hareket edebilen, adaleden oluşmuş bir organdır. En önemli görevleri, çiğnemeye yardımcı olmak, besini yutmak, tat almak ve konuşma fonksiyonunu sağlamaktır. Tat alma kabarcıkları, dilin her iki yanında bulunur. Bunlara papilla da denir. Dilin üzerinde, ağzın bitiştiği yerde ve gırtlakta da bulunurlar. İnce bir zar, dilin alt yüzeyini, ağzın tabanına bağlar. Frenilum da denen bu bağ bazen çok kısa olur ve çocuğun peltek konuşmasına yol açar. Basit bir operasyonla bu durum küçük yaşlarda giderilebilinir. Normal olarak dilin rengi pembemsi beyaz, nemli ve temizdir. Dilin kuru olması, koyu renk alması, üzerinde tüy bulunması, hastalık belirtisi sayılır. 5.1.DİL HASTALIKLARI Kızıl Hastalığı; Kızıl hastalığında dil şişer, üzerinde küçük kabarcıklar belirir ve parlak, kırmızı bir renk alır. Bu görünüm çileğe benzediğinden çilek dili adı verilir Glossit; Dilin mikropla, mantarlar ve virüslerle enfekte olmasına veya sivri ve çaprık dişler yüzünden iltihaplanmasına glossit denir Dil Felci; Dil felci tek yanlı veya çift yanlı olabilir. Dil felcinin kökeni merkezi sinir sitemi ya da çevre sinir sistemi olabilir. Felç çift yanlı olduğu zaman, dil hareket edemez.tek yanlı dil felcinde de dilin çiğneme, konuşma gibi işlevlerini yapması tahlikeye düşebilir.

23 5.1.4.Paslı Dil; Ateşli hastalıkların hemen hemen hepsinde dil paslanır. Tifo, kızıl, zatürre, siroz gibi hastalıklarda ise bu pas ayrı bir özellik gösterir. Kızılda önce bütün dil paslıdır, ikinci gün pas yalnız dil ortasında kalır, kenarlar kızarır, üçüncü gün ise bütün dil kızarır, çilek görünüşü alır. Zatürrede dil kuru ve paslıdır. Tifoda pas, daha çok dilin ortasındadır, kurudur, kavrulmuş et görünüşündedir. Sirozda ise dil parlak kırmızı ve kaypaktır.

Burun, anatomik olarak, yüz üzerinde alınla üst dudak arasında bulunan, dışa çıkıntılı, iki delikli koklama ve solunum organı. Koku alma organıdır.

Burun, anatomik olarak, yüz üzerinde alınla üst dudak arasında bulunan, dışa çıkıntılı, iki delikli koklama ve solunum organı. Koku alma organıdır. Burun, anatomik olarak, yüz üzerinde alınla üst dudak arasında bulunan, dışa çıkıntılı, iki delikli koklama ve solunum organı. Koku alma organıdır. Burun boşluğu iki delikle dışarı açılır. Diğer taraftan

Detaylı

SİNÜS - AĞRI, BASINÇ, AKINTI

SİNÜS - AĞRI, BASINÇ, AKINTI SİNÜS - AĞRI, BASINÇ, AKINTI Yardım edin sinüslerim beni öldürüyor! Bunu daha önce hiç söylediniz mi?. Eğer cevabınız hayır ise siz çok şanslısınız demektir. Çünkü her yıl milyonlarca lira sinüs problemleri

Detaylı

7. Sınıf Fen ve Teknoloji. KONU: Duyu Organları

7. Sınıf Fen ve Teknoloji. KONU: Duyu Organları Çevremizdeki değişim ve gelişmeleri algılayarak sinir sisteminin bilgilenmesini sağlayan organlara duyu organları denir. Duyu organları çevremizdeki, ışık, koku, tat, basınç, sıcaklık ve seslerin algılanmasında

Detaylı

21.12.2015 Pazartesi İzmir Basın Gündemi

21.12.2015 Pazartesi İzmir Basın Gündemi 21.12.2015 Pazartesi İzmir Basın Gündemi MANİSA HABER Soğuklarla birlikte sinüzit vakalarında artış yaşanıyor Kulak Burun Boğaz Hastalıkları Anabilim Dalı Başkanı Doç. Dr. Ercan Pınar, havaların

Detaylı

Deri, vücudun sa lam ve koruyucu dı örtüsüdür. Salgı bezleri, tırnaklar,tüyler ile deri bir organ ve sistemdir. En geni organdır (Yakla ık 1.

Deri, vücudun sa lam ve koruyucu dı örtüsüdür. Salgı bezleri, tırnaklar,tüyler ile deri bir organ ve sistemdir. En geni organdır (Yakla ık 1. Deri, vücudun sa lam ve koruyucu dı örtüsüdür. Salgı bezleri, tırnaklar,tüyler ile deri bir organ ve sistemdir. En geni organdır (Yakla ık 1.5-2 m 2 ) Deri esas olarak iki tabakadan olu ur Üst deri (Epidermis)

Detaylı

ÇEVRESEL SİNİR SİSTEMİ SELİN HOCA

ÇEVRESEL SİNİR SİSTEMİ SELİN HOCA ÇEVRESEL SİNİR SİSTEMİ SELİN HOCA Çevresel Sinir Sistemi (ÇSS), Merkezi Sinir Sistemine (MSS) bilgi ileten ve bilgi alan sinir sistemi bölümüdür. Merkezi Sinir Sistemi nden çıkarak tüm vücuda dağılan sinirleri

Detaylı

Kaç çeşit yara vardır? Kesik Yaralar Ezikli Yaralar Delici Yaralar Parçalı Yaralar Enfekte Yaralar

Kaç çeşit yara vardır? Kesik Yaralar Ezikli Yaralar Delici Yaralar Parçalı Yaralar Enfekte Yaralar YARALANMALAR YARA NEDİR? Bir travma sonucu deri yada mukozanın bütünlüğünün bozulmasıdır. Aynı zamanda kan damarları, adale ve sinir gibi yapılar etkilenebilir. Derinin koruma özelliği bozulacağından enfeksiyon

Detaylı

ERGENLİKTE HİJYEN SAĞLIK VE KİŞİSEL BAKIM. Hazırlayan Okul Rehber Öğretmeni İrem YILDIRIM

ERGENLİKTE HİJYEN SAĞLIK VE KİŞİSEL BAKIM. Hazırlayan Okul Rehber Öğretmeni İrem YILDIRIM ERGENLİKTE HİJYEN SAĞLIK VE KİŞİSEL BAKIM Hazırlayan Okul Rehber Öğretmeni İrem YILDIRIM SAĞLIK VE HİJYEN NEDİR? Sağlık; kişinin doğuştan getirdiği kalıtsal özellikleri ile fiziksel, biyolojik ve sosyal

Detaylı

Beyin Tümörü Sinir sisteminin (Beyin, omurilik ve sinirlerin) tümörleri, sinir dokusunda bulunan çeşitli hücrelerden kaynaklanabilir ya da vücudun başka bir yerindeki habis tümörün genellikle kan yolu

Detaylı

Sigara sağlığa zararlı olmasına rağmen birçok kişi bunu bile bile sigara kullanmaktadır. En yaygın görülen zararlı alışkanlıkların içinde en başı

Sigara sağlığa zararlı olmasına rağmen birçok kişi bunu bile bile sigara kullanmaktadır. En yaygın görülen zararlı alışkanlıkların içinde en başı Sigara sağlığa zararlı olmasına rağmen birçok kişi bunu bile bile sigara kullanmaktadır. En yaygın görülen zararlı alışkanlıkların içinde en başı çeken sigara vücuda birçok zarar vermekte ve uzun süre

Detaylı

Solunum, genel anlamda canlı organizmada gaz değişimini ifade etmek için kullanılır.

Solunum, genel anlamda canlı organizmada gaz değişimini ifade etmek için kullanılır. SOLUNUM SİSTEMLERİ Solunum, genel anlamda canlı organizmada gaz değişimini ifade etmek için kullanılır. 1. Dış Solunum Solunum organlarıyla dış ortamdan hava alınması ve verilmesi, yani soluk alıp vermeye

Detaylı

www.fendersi.gen.tr DUYU ORGANLARIMIZ

www.fendersi.gen.tr DUYU ORGANLARIMIZ DUYU ORGANLARIMIZ Çevremizi algılamamızda görevli olan göz, kulak, burun, dil ve deri duyu organlarımızdır. Duyu organlarımız birlikte çalıştığında çevremizi algılamamız daha kolay ve doğrudur. Çevremizdeki

Detaylı

Kan Kanserleri (Lösemiler)

Kan Kanserleri (Lösemiler) Lösemi Nedir? Lösemi bir kanser türüdür. Kanser, sayısı 100'den fazla olan bir hastalık grubunun ortak adıdır. Kanserde iki önemli özellik bulunur. İlk önce bedendeki bazı hücreler anormalleşir. İkinci

Detaylı

DUYU ORGANLARI GÖZ. Göz sert tabaka, damar tabaka ve ağ tabaka (retina) olmak üzere üç bölümden oluşur.

DUYU ORGANLARI GÖZ. Göz sert tabaka, damar tabaka ve ağ tabaka (retina) olmak üzere üç bölümden oluşur. DUYU ORGANLARI GÖZ Göz sert tabaka, damar tabaka ve ağ tabaka (retina) olmak üzere üç bölümden oluşur. a) Sert Tabaka: Gözün dışında bulunan beyaz renkli kısımdır ve gözü dış etkilerden korur. Işığı kıran

Detaylı

DUYU ORGANLARI TERİMLERİ. Müge BULAKBAŞI Yüksek Hemşire

DUYU ORGANLARI TERİMLERİ. Müge BULAKBAŞI Yüksek Hemşire DUYU ORGANLARI TERİMLERİ Müge BULAKBAŞI Yüksek Hemşire Sklera: göz küresinin en dış kısmını saran, beyaz renkli sert ve koruyucu bir tabakadır. Koroid: sert tabakanın altında bulunur. Kan damarlarından

Detaylı

Endometriozis. (Çikolata kisti)

Endometriozis. (Çikolata kisti) Endometriozis (Çikolata kisti) Bugün Neler Konuşacağız? Endometriozis Nedir? Belirtileri Nelerdir? Ne Sıklıkta Görülür? Hangi Sorunlara Neden Olur? Nasıl Tanı Konur? Nasıl Tedavi Edilir? Endometriozis

Detaylı

Günümüzde diş ve diş eti hastalıkları bütün dünyada yaygın ve önemli bir sorundur. Çünkü ağız ve diş sağlığı genel sağlığımızla yakından ilişkilidir.

Günümüzde diş ve diş eti hastalıkları bütün dünyada yaygın ve önemli bir sorundur. Çünkü ağız ve diş sağlığı genel sağlığımızla yakından ilişkilidir. Ağız ve Diş Sağlığı Günümüzde diş ve diş eti hastalıkları bütün dünyada yaygın ve önemli bir sorundur. Çünkü ağız ve diş sağlığı genel sağlığımızla yakından ilişkilidir. Ağız sağlığı: Dişler ve onları

Detaylı

Beyin Omurilik ve Sinir Tümörlerinin Cerrahisi. (Nöro-Onkolojik Cerrahi)

Beyin Omurilik ve Sinir Tümörlerinin Cerrahisi. (Nöro-Onkolojik Cerrahi) Beyin Omurilik ve Sinir Tümörlerinin Cerrahisi (Nöro-Onkolojik Cerrahi) BR.HLİ.018 Sinir sisteminin (Beyin, omurilik ve sinirlerin) tümörleri, sinir dokusunda bulunan çeşitli hücrelerden kaynaklanan ya

Detaylı

Temelde akılda tutulması gereken nöbetlerin iki çeşit olduğudur parsiyel (yani beyinde bir bölgeye sınırlı başlayan nöbetler jeneralize (beyinde

Temelde akılda tutulması gereken nöbetlerin iki çeşit olduğudur parsiyel (yani beyinde bir bölgeye sınırlı başlayan nöbetler jeneralize (beyinde EPİLEPSİ Basitleştirilmiş şekliyle epilepsi nöbeti kısa süreli beyin fonksiyon bozukluğuna bağlıdır, ve beyin hücrelerinde geçici anormal deşarjlar sonucu ortaya çıkar. Epilepsi nöbetlerinin çok değişik

Detaylı

Ses dalgaları. Dış kulağın işitme kanalından geçer. Kulak zarına çarparak titreşir.

Ses dalgaları. Dış kulağın işitme kanalından geçer. Kulak zarına çarparak titreşir. İşitme engelliler İşitme duyusu İşitme duyusu, ses olarak adlandırdığımız mekanik titreşimleri ortaya çıkarabilme yeteneğidir. İşitmenin gerçekleşebilmesinde etkili ve önemli rolü olan organımız kulaktır.

Detaylı

BÖBREK HASTALIKLARI. Prof. Dr. Tekin AKPOLAT. Böbrekler ne işe yarar?

BÖBREK HASTALIKLARI. Prof. Dr. Tekin AKPOLAT. Böbrekler ne işe yarar? BÖBREK HASTALIKLARI Prof. Dr. Tekin AKPOLAT Böbrekler ne işe yarar? Böbreğin en önemli işlevi kanı süzmek, idrar oluşturmak ve vücudun çöplerini (artık ürünleri) temizlemektir. Böbrekte oluşan idrar, idrar

Detaylı

BOŞALTIM SİSTEMİ ORGANLARI

BOŞALTIM SİSTEMİ ORGANLARI BOŞALTIM SİSTEMİ BOŞALTIM NEDİR? O Vücudumuzda gerçekleşen olaylar sonucunda oluşan karbondioksit, üre, tuz, fazla miktarda bulunan su gibi atık maddelerin dışarı atılmasına boşaltım denir. BOŞALTIM SİSTEMİ

Detaylı

KADIN VE AİLE SAĞLIĞI HİZMETLERİ İSTANBUL BÜYÜKŞEHİR BELEDİYESİ SAĞLIK VE SOSYAL HİZMETLER DAİRE BAŞKANLIĞI SAĞLIK VE HIFZISSIHHA MÜDÜRLÜĞÜ

KADIN VE AİLE SAĞLIĞI HİZMETLERİ İSTANBUL BÜYÜKŞEHİR BELEDİYESİ SAĞLIK VE SOSYAL HİZMETLER DAİRE BAŞKANLIĞI SAĞLIK VE HIFZISSIHHA MÜDÜRLÜĞÜ KADIN VE AİLE SAĞLIĞI HİZMETLERİ İSTANBUL BÜYÜKŞEHİR BELEDİYESİ SAĞLIK VE SOSYAL HİZMETLER DAİRE BAŞKANLIĞI SAĞLIK VE HIFZISSIHHA MÜDÜRLÜĞÜ KANAMALARDA İLKYARDIM BU EĞİTİMDE NELER PAYLAŞACAĞIZ? Kanama

Detaylı

Çene Eklemi (TME) ve Yüz Ağrıları Merkezi

Çene Eklemi (TME) ve Yüz Ağrıları Merkezi Çene Eklemi (TME) ve Yüz Ağrıları Merkezi Beyin Tümörleri Çene Eklemi (TME) ve Yüz Ağrıları Merkezi Sizde mi Diş Sıkıyorsunuz? Diş sıkma ve gıcırdatma, gece ve/veya gündüz oluşabilen istemsiz bir aktivitedir.

Detaylı

PSİ153 Psikolojiye Giriş I - Prof. Dr. Hacer HARLAK

PSİ153 Psikolojiye Giriş I - Prof. Dr. Hacer HARLAK Alıcı organların çevredeki enerjinin etkisi altında uyarılmasıyla ortaya çıkan nörofizyolojik süreçlerdir. Beyin Uyarıcı (Dış çevre ya da iç çevre) duyu organı (alıcılar) Birincil Duyular Görme İşitme

Detaylı

Yaralanmalar. Bölüm 5

Yaralanmalar. Bölüm 5 Yaralanmalar Bölüm 5 Kapsam: Yara nedir? Kaç çeşit yara vardır? Yaraların ortak belirtileri nelerdir? Yaralanmalarda ilkyardım nasıl olmalıdır? Ciddi yaralanmalar nelerdir? Ciddi yaralanmalarda ilkyardım

Detaylı

(ANEVRİZMA) Dr. Dağıstan ALTUĞ

(ANEVRİZMA) Dr. Dağıstan ALTUĞ ANEURYSM (ANEVRİZMA) Arteriyel sistemindeki lokalize bir bölgeye kan birikmesi sonucu şişmesine Anevrizma denir Gerçek Anevrizma : Anevrizma kesesinde Arteriyel duvarların üç katmanını kapsayan Anevrizma

Detaylı

BAZI METEORİT OLMAYAN NUMUNELER VE NEDENLERİ (VERSİYON 2)

BAZI METEORİT OLMAYAN NUMUNELER VE NEDENLERİ (VERSİYON 2) BAZI METEORİT OLMAYAN NUMUNELER VE NEDENLERİ (VERSİYON 2) Doç. Dr. Ozan ÜNSALAN (Liste zamanla güncellenecektir) Çok Önemli Not: Numuneyi bulan kişinin, analizler için başvurmadan önce aşağıdaki listeyi

Detaylı

KADIN VE AİLE SAĞLIĞI HİZMETLERİ İSTANBUL BÜYÜKŞEHİR BELEDİYESİ SAĞLIK VE SOSYAL HİZMETLER DAİRE BAŞKANLIĞI SAĞLIK VE HIFZISSIHHA MÜDÜRLÜĞÜ

KADIN VE AİLE SAĞLIĞI HİZMETLERİ İSTANBUL BÜYÜKŞEHİR BELEDİYESİ SAĞLIK VE SOSYAL HİZMETLER DAİRE BAŞKANLIĞI SAĞLIK VE HIFZISSIHHA MÜDÜRLÜĞÜ KADIN VE AİLE SAĞLIĞI HİZMETLERİ İSTANBUL BÜYÜKŞEHİR BELEDİYESİ SAĞLIK VE SOSYAL HİZMETLER DAİRE BAŞKANLIĞI SAĞLIK VE HIFZISSIHHA MÜDÜRLÜĞÜ CİNSEL YOLLA BULAŞAN HASTALIKLAR BU EĞİTİMDE NELER PAYLAŞACAĞIZ?

Detaylı

DOLAŞIM SİSTEMİ TERİMLERİ. Müge BULAKBAŞI Yüksek Hemşire

DOLAŞIM SİSTEMİ TERİMLERİ. Müge BULAKBAŞI Yüksek Hemşire DOLAŞIM SİSTEMİ TERİMLERİ Müge BULAKBAŞI Yüksek Hemşire Dokuların oksijen ve besin ihtiyacını karşılayan, kanın vücutta dolaşmasını temin eden, kalp ve kan damarlarının meydana getirdiği sisteme dolaşım

Detaylı

TROMBOSİTOPENİ KONTROLÜ

TROMBOSİTOPENİ KONTROLÜ TROMBOSİTOPENİ KONTROLÜ GÜLDER GÜMÜŞKAYA HACETTEPE ÜNİVERSİTESİ ONKOLOJİ HASTANESİ TROMBOSİT NEDİR? 1 Kemik iliğinde yapılan kan hücrelerinden biridir. Pıhtılaşma hücreleri olarak bilinir. 1mm 3 kanda

Detaylı

Kanserin sebebi, belirtileri, tedavi ve korunma yöntemleri...

Kanserin sebebi, belirtileri, tedavi ve korunma yöntemleri... Kanser Nedir? Kanserin sebebi, belirtileri, tedavi ve korunma yöntemleri... Kanser, günümüzün en önemli sağlık sorunlarından birisi. Sık görülmesi ve öldürücülüğünün yüksek olması nedeniyle de bir halk

Detaylı

Prof. Dr. Pınar AYDIN O DWEYER

Prof. Dr. Pınar AYDIN O DWEYER Yazar Ad 139 Prof. Dr. Pınar AYDIN O DWEYER Yaşın ilerlemesine bağlı olarak göz sağlığında değişiklikler veya bozulmalar olabilir. Bu değişikliklerin tümü hastalık anlamına gelmemektedir. Ancak diğer

Detaylı

Sigaranın Vücudumuza Zararları

Sigaranın Vücudumuza Zararları Sigaranın Vücudumuza Zararları Sigaranın vücudumuza olan zararları ve sigarayı bıraktıktan sonra vücudumuzdaki değişimler burada anlatılmaktadır. Sırt ve Bel Ağrısı: Sigara içmek bel ile ilgili hastalıkların

Detaylı

MEME KANSERİ. Söke Fehime Faik Kocagöz Devlet Hastanesi Sağlıklı Günler Diler

MEME KANSERİ. Söke Fehime Faik Kocagöz Devlet Hastanesi Sağlıklı Günler Diler MEME KANSERİ Söke Fehime Faik Kocagöz Devlet Hastanesi Sağlıklı Günler Diler KANSER NEDİR? Hücrelerin kontrolsüz olarak sürekli çoğalmaları sonucu yakındaki ve uzaktaki başka organlara yayılarak kötü klinik

Detaylı

FEN VE TEKNOLOJİ. İskeletin Görevleri İskeletin Kısımları 4. SINIF. Soru 1: Vücuda şekil veren ve harekete yardımcı olan sert yapılar nelerdir?

FEN VE TEKNOLOJİ. İskeletin Görevleri İskeletin Kısımları 4. SINIF. Soru 1: Vücuda şekil veren ve harekete yardımcı olan sert yapılar nelerdir? 4. SINIF 1. İskeletin Görevleri İskeletin Kısımları Soru 1: Vücuda şekil veren ve harekete yardımcı olan sert yapılar nelerdir? 3. Soru 2: Uzunlukları ve şekilleri farklı kemiklerin bir araya gelmesi ile

Detaylı

Yaralanmalarda Ve Göze, Kulağa, Buruna Yabancı Cisim Kaçmalarında İlk Yardım

Yaralanmalarda Ve Göze, Kulağa, Buruna Yabancı Cisim Kaçmalarında İlk Yardım Yaralanmalarda Ve Göze, Kulağa, Buruna Yabancı Cisim Kaçmalarında İlk Yardım Yara Nedir? Bir travma sonucu deri ya da mukoza bütünlüğünün bozulmasıdır. Aynı zamanda kan damarları, adale ve sinir gibi yapılar

Detaylı

Burun tıkanıklığınızın sebebi sinüzit olabilir!

Burun tıkanıklığınızın sebebi sinüzit olabilir! On5yirmi5.com Burun tıkanıklığınızın sebebi sinüzit olabilir! Mevsim değişimlerinde geniz akıntısı, burnunuzda tıkanıklılık ve bağ ağrılarınızdan şikayetiniz varsa, üst solunum yolu enfeksiyonlarınız 10

Detaylı

Meme Kanseri: Uyarıcı işaretler, memede herhangi bir sertlik veya kitle ve meme uçlarından gelen akıntı veya kan.

Meme Kanseri: Uyarıcı işaretler, memede herhangi bir sertlik veya kitle ve meme uçlarından gelen akıntı veya kan. Kanserde erken tanı için, vücudumuzun verdiği uyarıcı belirtileri gözlemlemenin, olası risk faktörlerini göz ardı etmemenin önemli olduğunu belirten uzmanlar, kanser oluşumunun önceden yakalanması için

Detaylı

Kansız kişilerde görülebilecek belirtileri

Kansız kişilerde görülebilecek belirtileri Kansızlık (anemi) kandaki hemoglobin miktarının yaş ve cinsiyete göre kabul edilen değerlerin altında olmasıdır. Bu değerler erişkin erkeklerde 13.5 g/dl, kadınlarda 12 g/dl nin altı kabul edilir. Kansızlığın

Detaylı

Fen ve Teknoloji 7. BOŞALTIM SİSTEMİ. Hazırlayan: NİHAT BAHÇE HAYAL BİLİMDEN DAHA ÖNEMLİDİR. ÇÜNKÜ BİLİM SINIRLIDIR.

Fen ve Teknoloji 7. BOŞALTIM SİSTEMİ. Hazırlayan: NİHAT BAHÇE HAYAL BİLİMDEN DAHA ÖNEMLİDİR. ÇÜNKÜ BİLİM SINIRLIDIR. KAZANIMLAR; BOŞALTIM SİSTEMİ. KARACİĞER: Proteinlerin kullanılması sonucunda amonyak açığa çıkmaktadır. Zehirli olan amonyağı daha az zararlı olması için üreye dönüştürmektedir. 1. Boşaltım sistemi ile

Detaylı

A. TOHUMLU BİTKİLERİN TEMEL KISIMLARI

A. TOHUMLU BİTKİLERİN TEMEL KISIMLARI Bitkilerin Yapısı Biyoloji Ders Notları A. TOHUMLU BİTKİLERİN TEMEL KISIMLARI Karasal bitkiler iki organ sistemine sahiptir. Toprakların su ve mineral alınmasını sağlayan toprak altı kök sistemi ve gövde,

Detaylı

GÖZ HIRSIZI GLOK M (=GÖZ TANSİYONU)

GÖZ HIRSIZI GLOK M (=GÖZ TANSİYONU) Op.Dr. Tuncer GÜNEY Göz Hastalıkları Uzmanı GÖZ HIRSIZI GLOK M (=GÖZ TANSİYONU) HASTALIĞINI BİLİYOR MUSUNUZ? Glokom=Göz Tansiyonu Hastalığı : Yüksek göz içi basıncı ile giden,görme hücrelerinin ölümüne

Detaylı

Romatizma BR.HLİ.066

Romatizma BR.HLİ.066 Nedir? başta eklemler olmak üzere, birçok organ ve dokunun doğrudan ya da dolaylı olarak zarar görmesine yol açabilen hastalıklar grubudur. Kanda iltihap düzeyinde yükselmeye neden olup olmamasına göre

Detaylı

DENETLEYİCİ VE DÜZENLEYİCİ SİSTEMLER

DENETLEYİCİ VE DÜZENLEYİCİ SİSTEMLER Denetleyici ve Düzenleyici Sistemler Vücudumuzda aynı anda birçok karmaşık olayın birbirleriyle uyumlu bir şekilde gerçekleşmesi denetleyici ve düzenleyici sistemler tarafından sağlanır. Denetleyici ve

Detaylı

HODGKIN DIŞI LENFOMA

HODGKIN DIŞI LENFOMA HODGKIN DIŞI LENFOMA HODGKIN DIŞI LENFOMA NEDİR? Hodgkin dışı lenfoma (HDL) veya Non-Hodgkin lenfoma (NHL), vücudun savunma sistemini sağlayan lenf bezlerinden kaynaklanan kötü huylu bir hastalıktır. Lenf

Detaylı

MAĞARA OLUŞUMLARI Soda Tüpü Sarkıt Dikit Sütun

MAĞARA OLUŞUMLARI Soda Tüpü Sarkıt Dikit Sütun MAĞARA OLUŞUMLARI Soda Tüpü Soda tüpleri sarkıt oluşumlarının ilk hallerini gösterirler. İçleri boş ve uzun, genellikle saydam kalsit tüplerinden oluşan soda tüplerinin genişliği, içerisinde bulunan su

Detaylı

KASLAR HAKKINDA GENEL BİLGİLER. Kasların regenerasyon yeteneği yok denecek kadar azdır. Hasar gören kas dokusunun yerini bağ dokusu doldurur.

KASLAR HAKKINDA GENEL BİLGİLER. Kasların regenerasyon yeteneği yok denecek kadar azdır. Hasar gören kas dokusunun yerini bağ dokusu doldurur. KASLAR HAKKINDA GENEL BİLGİLER Canlılığın belirtisi olarak kabul edilen hareket canlıların sabit yer veya cisimlere göre yer ve durumunu değiştirmesidir. İnsanlarda hareket bir sistemin işlevidir. Bu işlevi

Detaylı

DERS : ÇOCUK RUH SAĞLIĞI KONU : KİŞİLİ ETKİLEYEN FAKTÖRLER

DERS : ÇOCUK RUH SAĞLIĞI KONU : KİŞİLİ ETKİLEYEN FAKTÖRLER DERS : ÇOCUK RUH SAĞLIĞI KONU : KİŞİLİ ETKİLEYEN FAKTÖRLER A) BİYOLOJİK ETMENLER KALITIM İÇ SALGI BEZLERİ B) ÇEVRE A) BİYOLOJİK ETMENLER 1. KALITIM Anne ve babadan genler yoluyla bebeğe geçen özelliklerdir.

Detaylı

4- Solunum Sisteminin Çalışması : Solunum sistemi soluk (nefes) alıp verme olayları sayesinde çalışır.

4- Solunum Sisteminin Çalışması : Solunum sistemi soluk (nefes) alıp verme olayları sayesinde çalışır. SOLUNUM SİSTEMİ Canlılar yaşamsal faaliyetlerini sürdürebilmek için enerjiye ihtiyaç duyarlar. İhtiyaç duyulan bu enerji besinlerden karşılanır. Hücre içerisinde besinlerden enerjinin üretilebilmesi için,

Detaylı

ORMANCILIK İŞ BİLGİSİ. Hazırlayan Doç. Dr. Habip EROĞLU Karadeniz Teknik Üniversitesi, Orman Fakültesi

ORMANCILIK İŞ BİLGİSİ. Hazırlayan Doç. Dr. Habip EROĞLU Karadeniz Teknik Üniversitesi, Orman Fakültesi ORMANCILIK İŞ BİLGİSİ Hazırlayan Doç. Dr. Habip EROĞLU Karadeniz Teknik Üniversitesi, Orman Fakültesi 1 Çevre Koşullarının İnsan Üzerindeki Etkileri Çevre: Bir elemanın dışında çeşitli olayların geçtiği

Detaylı

Hisar Intercontinental Hospital

Hisar Intercontinental Hospital Varisler BR.HLİ.92 Venöz Hastalıklar (Toplardamarlar) Varis Hastalığı: Bacaklarımızda kirli kanı yukarı taşımak üzere görev alan iki ana ven sistemi bulunur. Yüzeyel ve derin ven sistemi olarak adlandırılan

Detaylı

CIPROFLOXACIN: Menengokok hastalığı bulaşmış olan bir kişi ile temas eden kimseler için antibiyotik

CIPROFLOXACIN: Menengokok hastalığı bulaşmış olan bir kişi ile temas eden kimseler için antibiyotik CIPROFLOXACIN: Menengokok hastalığı bulaşmış olan bir kişi ile temas eden kimseler için antibiyotik Ciprofloxacin, bazen menengokok hastalığına yakalanan kimselerle teması olan kişilere verilen bir antibiyotiktir.

Detaylı

Özofagus Mide Histolojisi

Özofagus Mide Histolojisi Özofagus Mide Histolojisi Sindirim kanalını oluşturan yapılar Gastroıntestınal kanal özafagustan başlayıp anüse değin devam eden değişik çaptaki bir borudur.. Ağız, Farinks (yutak), özafagus(yemek borusu),

Detaylı

09/11/2015 BEYAZ KAN HÜCRELERİ. Lökosit ya da akyuvarlar olarak adlandırılan beyaz kan hücresi, kemik iliğinde üretilir.

09/11/2015 BEYAZ KAN HÜCRELERİ. Lökosit ya da akyuvarlar olarak adlandırılan beyaz kan hücresi, kemik iliğinde üretilir. BEYAZ KAN HÜCRELERİ Lökosit ya da akyuvarlar olarak adlandırılan beyaz kan hücresi, kemik iliğinde üretilir. 1 Görevleri nelerdir? Bu hücreler vücudu bulaşıcı hastalıklara ve yabancı maddelere karşı korur.

Detaylı

LENFATİK VE İMMÜN SİSTEM HANGİ ORGANLARDAN OLUŞUR?

LENFATİK VE İMMÜN SİSTEM HANGİ ORGANLARDAN OLUŞUR? LENFOMA NEDİR? Lenfoma, diğer grup onkolojik hastalıklar içinde yaşamın uzatılması ve daha kaliteli yaşam sağlanması ve hastaların kurtarılmaları açısından daha fazla başarı elde edilmiş bir hastalıktır.

Detaylı

Havacılıkta Ġnsan Faktörleri. Uçak Müh.Tevfik Uyar, MBA

Havacılıkta Ġnsan Faktörleri. Uçak Müh.Tevfik Uyar, MBA Havacılıkta Ġnsan Faktörleri Uçak Müh.Tevfik Uyar, MBA BÖLÜM 1 Biyolojik Varlık Olarak İnsan Birinci Bölüm: Fiziksel Faktörler ve Algı Geçen Hafta GEÇEN HAFTA İnsan, Fiziksel Faktörler ve İnsan Performansı

Detaylı

İNME. Yayın Yönetmeni. TND Beyin Yılı Aktiviteleri Koordinatörü. Prof. Dr. Rana Karabudak

İNME. Yayın Yönetmeni. TND Beyin Yılı Aktiviteleri Koordinatörü. Prof. Dr. Rana Karabudak İNME Yayın Yönetmeni Prof. Dr. Rana Karabudak TND Beyin Yılı Aktiviteleri Koordinatörü Türk Nöroloji Derneği (TND) 2014 Beyin Yılı Aktiviteleri çerçevesinde hazırlanmıştır. Tüm hakları TND ye aittir. Kaynak

Detaylı

Doç. Dr. Orhan YILMAZ

Doç. Dr. Orhan YILMAZ Yazar Ad 145 Doç. Dr. Orhan YILMAZ İnsanda yaş ilerledikçe tüm organlarda görülebilen yaşlanma işitme organında da görülür ve bu arada işitme duyusu da gün geçtikçe zayıflar. Yaşlılığa bağlı olarak gelişen

Detaylı

KORUMA AŞISI İÇİN MUVAFAKATNAME. Priorix Enjeksiyonluk solüsyon hazırlamak için toz ve çözücü Canlı kızamık, kabakulak ve kızamıkçık aşısı

KORUMA AŞISI İÇİN MUVAFAKATNAME. Priorix Enjeksiyonluk solüsyon hazırlamak için toz ve çözücü Canlı kızamık, kabakulak ve kızamıkçık aşısı KORUMA AŞISI İÇİN MUVAFAKATNAME Priorix Enjeksiyonluk solüsyon hazırlamak için toz ve çözücü Canlı kızamık, kabakulak ve kızamıkçık aşısı LÜTFEN AŞAĞIDAKİ SORULARI CEVAPLAYINIZ: ( Lütfen uygun olan seçeneği

Detaylı

Yaşlanmaya Bağlı Oluşan Kas ve İskelet Sistemi Patofizyolojileri. Sena Aydın 0341110011

Yaşlanmaya Bağlı Oluşan Kas ve İskelet Sistemi Patofizyolojileri. Sena Aydın 0341110011 Yaşlanmaya Bağlı Oluşan Kas ve İskelet Sistemi Patofizyolojileri Sena Aydın 0341110011 PATOFİZYOLOJİ Fizyoloji, hücre ve organların normal işleyişini incelerken patoloji ise bunların normalden sapmasını

Detaylı

Su Çiçeği. Suçiçeği Nedir?

Su Çiçeği. Suçiçeği Nedir? Suçiçeği Nedir? Su çiçeği varisella zoster adı verilen bir virüs tarafından meydana getirilen ateşli bir enfeksiyon hastalığıdır. Varisella zoster virüsü havada 1-2 saat canlı kalan ve çok hızlı çoğalan

Detaylı

KATARAKT İKİ GÖZDE BİRLİKTE Mİ ORTAYA ÇIKAR?

KATARAKT İKİ GÖZDE BİRLİKTE Mİ ORTAYA ÇIKAR? Katarakt, saydam olan göz merceğinin saydamlığını kaybederek görmenin azalmasıdır. Gözün renkli tabakası irisin arkasında yer alan ve saydam bir yapı olan göz merceğinin, görme işlevinde önemli bir rolü

Detaylı

Ses Kısıklığı Nedenleri:

Ses Kısıklığı Nedenleri: Sesin oluşumunda temel olarak üç sistem rol oynamaktadır. Bu sistemlerden birincisi jeneratör sistemdir. Jeneratör sistem basınçlı hava çıkışını sağlayan akciğerler tarafından oluşturulur. İkincisi vibratuar

Detaylı

Alman Çoban Köpeği (Alman Kurdu) Irk Standartları AlmanKurtlari.com. SempatiVeteriner tarafından yazıldı.

Alman Çoban Köpeği (Alman Kurdu) Irk Standartları AlmanKurtlari.com. SempatiVeteriner tarafından yazıldı. Aşağıda, alman kurdu için ırk standartları maddeler halinde sıralanmıştır. Bu standartlar FCI Ülkeleri ve klüplerince onaylanarak yürürlüğe konulmuştur. İşte Alman Çoban Köpeği ırk standartları : 1. Kafa

Detaylı

Sağlık Bülteni İLK YARDIM BÖLÜM V KANAMALARDA İLK YARDIM

Sağlık Bülteni İLK YARDIM BÖLÜM V KANAMALARDA İLK YARDIM Sağlık Bülteni İLK YARDIM ODTÜ G. V. ÖZEL MERSİN İLKÖĞRETİM OKULU Mart 2014 BÖLÜM V KANAMALARDA İLK YARDIM KANAMA NEDİR? Damar bütünlüğünün bozulması sonucu kanın damar dışına (vücudun içine veya dışına

Detaylı

Diyabet ve göz sorunları

Diyabet ve göz sorunları TÜRKİYE ENDOKRİNOLOJİ VE METABOLİZMA DERNEĞİ DİABETES MELLİTUS ÇALIŞMA VE EĞİTİM GRUBU TEMD DİABETES MELLİTUS ÇALIŞMA VE EĞİTİM GRUBU HASTA EĞİTİM KİTAPÇIKLARI SERİSİ 08 Diyabet ve göz sorunları Diyabet

Detaylı

GÖRME KUSURLARI ve RENK KÖRLÜĞÜ

GÖRME KUSURLARI ve RENK KÖRLÜĞÜ GÖRME KUSURLARI ve RENK KÖRLÜĞÜ Hazırlayanlar: TUBA ALPRASLAN (050517009) MUSTAFA SERCAN ARIKAN (050517014) Fen Bilgisi Eğitimi A.B.D. PROF. DR. FİGEN ERKOÇ Gazi Eğitim Fakültesi GAZİ ÜNİVERSİTESİ GÖZ

Detaylı

Tarih : 01.03.2015 Sayı : 006 BASIN BÜLTENİ. Türk Dermatoloji Derneği Yönetim Kurulu Üyesi Prof. Dr. NİLGÜN ȘENTÜRK

Tarih : 01.03.2015 Sayı : 006 BASIN BÜLTENİ. Türk Dermatoloji Derneği Yönetim Kurulu Üyesi Prof. Dr. NİLGÜN ȘENTÜRK Tarih : 01.03.2015 Sayı : 006 BASIN BÜLTENİ Türk Dermatoloji Derneği Yönetim Kurulu Üyesi Prof. Dr. NİLGÜN ȘENTÜRK Benleriniz Kabusunuz Olmasın Vücudunuzdaki benleriniz büyüyor, kașınıyor veya kanıyorsa

Detaylı

Saç Ekimi BR.HLİ.050

Saç Ekimi BR.HLİ.050 Saç Ekimi Saçlarınızda ciddi bir azalma mı söz konusu? Saçlı bölgenin giderek azaldığını hissetmenizin yanı sıra çevrenizde de fark edilmeye mi başlandı? Bazıları dalga mı geçiyor? Hiç canınızı sıkmayın.

Detaylı

Kulağın anatomik yapısı ÇEVRE FAKTÖRLERĐNĐN. iş yerinde çevre faktörleri. klima aydınlatma gürültü mekanik titreşimler ve zararlı maddeler

Kulağın anatomik yapısı ÇEVRE FAKTÖRLERĐNĐN. iş yerinde çevre faktörleri. klima aydınlatma gürültü mekanik titreşimler ve zararlı maddeler ÇEVRE FAKTÖRLERĐNĐN ĐŞ YAŞAMINA ETKĐSĐ iş yerinde çevre faktörleri klima aydınlatma gürültü mekanik titreşimler ve zararlı maddeler MAK4091 Ergonomi 1 Ses; SES elastik bir ortam olan havada, mekanik titreşimlerden

Detaylı

KANSER NEDIR? TARAMA YÖNTEMLERI NELERDIR? BURSA HALK SAĞLIĞI MÜDÜRLÜĞÜ KANSER ŞUBE DR.AYŞE AKAN

KANSER NEDIR? TARAMA YÖNTEMLERI NELERDIR? BURSA HALK SAĞLIĞI MÜDÜRLÜĞÜ KANSER ŞUBE DR.AYŞE AKAN KANSER NEDIR? TARAMA YÖNTEMLERI NELERDIR? BURSA HALK SAĞLIĞI MÜDÜRLÜĞÜ KANSER ŞUBE DR.AYŞE AKAN 2005 DEN 2030 A DÜNYADA KANSER 7 milyon ölüm 17 milyon 11 milyon yeni vaka 27 milyon 25 milyon kanserli kişi

Detaylı

Mikroskobun Yapımı ve Hücrenin Keşfi Mikroskop: Robert Hooke görmüş ve bu odacıklara hücre demiştir.

Mikroskobun Yapımı ve Hücrenin Keşfi Mikroskop:  Robert Hooke görmüş ve bu odacıklara hücre demiştir. Mikroskobun Yapımı ve Hücrenin Keşfi Mikroskop: Gözümüzle göremediğimiz çok küçük birimleri (canlıları, nesneleri vs ) incelememize yarayan alete mikroskop denir. Mikroskobu ilk olarak bir kumaş satıcısı

Detaylı

T E N S T E R A P İ BİLGİLENDİRME AMAÇLIDIR

T E N S T E R A P İ BİLGİLENDİRME AMAÇLIDIR T E N S T E R A P İ BİLGİLENDİRME AMAÇLIDIR İÇİNDEKİLER TENS TERAPİ NEDİR... 1 TENSİN VÜCUDA UYGULANMASI, TENS İÇİN ELEKTRODLARIN YERLEŞTİRİLMESİ... 2 TENS TERAPİNİN ETKİLİ OLDUĞU HASTALIKLAR... 3 TENS

Detaylı

Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Dermatoloji Anabilim Dalı. Cildimiz, yaşlanma belirtilerini en belirgin olarak yansıtan organdır.

Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Dermatoloji Anabilim Dalı. Cildimiz, yaşlanma belirtilerini en belirgin olarak yansıtan organdır. YAŞLILARDA SIK KARŞILAŞILAN DERİ SORUNLARI Prof.Dr.Ayşen Karaduman Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Dermatoloji Anabilim Dalı Cildimiz, yaşlanma belirtilerini en belirgin olarak yansıtan organdır.

Detaylı

Yaşlanma ile birlikte deri ve saçlarda görülen değişiklikler gibi vücut duruşunda ve yürüyüşünde de değişiklikler meydana

Yaşlanma ile birlikte deri ve saçlarda görülen değişiklikler gibi vücut duruşunda ve yürüyüşünde de değişiklikler meydana Yazar Ad 111 Prof. Dr. Selçuk BÖLÜKBAŞI Yaşlanma ile birlikte deri ve saçlarda görülen değişiklikler gibi vücut duruşunda ve yürüyüşünde de değişiklikler meydana gelir. Kas-iskelet sistemi vücudun destek

Detaylı

Kırım Kongo Kanamalı Ateşi (KKKA)

Kırım Kongo Kanamalı Ateşi (KKKA) Kırım Kongo Kanamalı Ateşi (KKKA) 1 Kırım-Kongo Kanamalı Ateşi (KKKA) Nedir? Kırım-Kongo Kanamalı Ateşi (KKKA), çoğunlukla keneler aracılığıyla hayvanlardan insanlara bulaştırılan mikrobik bir hastalıktır.

Detaylı

Genital Siğiller Risk Faktörler: Belirtiler:

Genital Siğiller Risk Faktörler: Belirtiler: HPV ( Human Papilloma virus) 60 tan fazla virüse verilen ortak addır. Bu virüsler vücudun herhangi bir yerinde siğillere sebep olabilirler.ancak bazıları cinsel yola bulaşır ve condyloma acuminata veya

Detaylı

BEL AĞRISI. Dahili Servisler

BEL AĞRISI. Dahili Servisler BEL AĞRISI Dahili Servisler İnsan omurgası vücut ağırlığını taşımak, hareketine izin vermek ve spinal kolonu korumak için dizayn edilmiştir. Omurga kolonu, birbiri üzerine dizilmiş olan 24 ayrı omur adı

Detaylı

ZİRAİ MÜCADELE TEKNİK TALİMATLARI CİLT IV. BAĞ MİLDİYÖSÜ Plasmopara viticola (Berk. Et Curt) Berl et de Toni

ZİRAİ MÜCADELE TEKNİK TALİMATLARI CİLT IV. BAĞ MİLDİYÖSÜ Plasmopara viticola (Berk. Et Curt) Berl et de Toni ZİRAİ MÜCADELE TEKNİK TALİMATLARI CİLT IV BAĞ MİLDİYÖSÜ Plasmopara viticola (Berk. Et Curt) Berl et de Toni 1. TANIMI VE YAŞAYIŞI Hastalığa neden olan etmen obligat bir parazittir. Hücrelerarası gelişir,

Detaylı

KULLANMA TALİMATI. Etkin Madde: Mepiramin maleat, lidokain hidroklorür, dekspantenol.

KULLANMA TALİMATI. Etkin Madde: Mepiramin maleat, lidokain hidroklorür, dekspantenol. KULLANMA TALİMATI STİDERM jel Cilde uygulanır. Etkin Madde: Mepiramin maleat, lidokain hidroklorür, dekspantenol. Yardımcı Maddeler: Benzalkonyum klorür, mentol kristali, karbomer 980, disodyum EDTA, sodyum

Detaylı

Vücudumuzda oluşan tümör hücrelerini yok etmek için uygulanan ilaç tedavisine kemoterapi denir.

Vücudumuzda oluşan tümör hücrelerini yok etmek için uygulanan ilaç tedavisine kemoterapi denir. KEMOTERAPİ KEMOTERAPİ NEDİR? Vücudumuzda oluşan tümör hücrelerini yok etmek için uygulanan ilaç tedavisine kemoterapi denir. Kemoterapide, bir veya birden fazla ilaç bir arada kullanılabilir. Her ilacın

Detaylı

Epidermal bazal hücrelerden veya kıl folikülünün dış kök kılıfından köken alan malin deri tm

Epidermal bazal hücrelerden veya kıl folikülünün dış kök kılıfından köken alan malin deri tm BAZAL HÜCRELİ KARSİNOM Epidermal bazal hücrelerden veya kıl folikülünün dış kök kılıfından köken alan malin deri tm Nadiren met. yapar fakat tedavisiz bırakıldığında invazif davranış göstermesi,lokal invazyon,

Detaylı

Ateşli Silah Yaralanmaları

Ateşli Silah Yaralanmaları Ateşli Silah Yaralanmaları Ateşli silah yaralanmalarında şu soruların cevabı aranmalıdır. 1. Mesafe tespiti, 2. Giriş-çıkış delikleri, 3. Traje, 4. Ölüm sebebi, 5. Öldürücü lezyonun tespiti, 6. Kurşunun

Detaylı

ALLERJİNİN NEDENİ NEDİR?

ALLERJİNİN NEDENİ NEDİR? Saman nezlesi tanımı yanlış isimlendirilmektedir. Çünkü saman bu olaya neden olmaz. Hastalık; akan / kaşınan burun ve göz, hapşırma, boğaz kaşıntısı ve burun, boğazda çok miktarda akıntıdan oluşmaktadır.

Detaylı

B unl a r ı B i l i yor mus unuz? MİTOZ. Canlının en küçük yapı biriminin hücre olduğunu 6. sınıfta öğrenmiştik. Hücreler; hücre zarı,

B unl a r ı B i l i yor mus unuz? MİTOZ. Canlının en küçük yapı biriminin hücre olduğunu 6. sınıfta öğrenmiştik. Hücreler; hücre zarı, MİTOZ Canlının en küçük yapı biriminin hücre olduğunu 6. sınıfta öğrenmiştik. Hücreler; hücre zarı, sitoplazma ve çekirdekten meydana gelmiştir. Hücreler büyüme ve gelişme sonucunda belli bir olgunluğa

Detaylı

ÖĞRENCİ ETKİNLİKLERİ

ÖĞRENCİ ETKİNLİKLERİ ÖĞRENCİ ETKİNLİKLERİ Ses kirliliğinin insan üzerindeki etkisi nedir? YILIN DÜĞÜNÜ! Düğün dernek kurulur çok güzel şeylerdir bunlar fakat herkes herşeyi normal olarak yapsa birbirlerine saygı gösterse daha

Detaylı

Omurga-Omurilik Cerrahisi

Omurga-Omurilik Cerrahisi Omurga-Omurilik Cerrahisi BR.HLİ.017 Omurga cerrahisi, omurilik ve sinir kökleri ile bu hassas sinir dokusunu saran/koruyan omurga üzerinde yapılan ameliyatları ve çeşitli girişimleri içerir. Omurga ve

Detaylı

KULLANMA TALİMATI. Etkin madde: Her şişe 2.80 g tiokonazol içerir. Yardımcı madde(ler): Undesilenik asit, Etil asetat

KULLANMA TALİMATI. Etkin madde: Her şişe 2.80 g tiokonazol içerir. Yardımcı madde(ler): Undesilenik asit, Etil asetat DERMO-TROSYD %28 tırnak solüsyonu Lokal (topikal) olarak uygulanır. KULLANMA TALİMATI Etkin madde: Her şişe 2.80 g tiokonazol içerir. Yardımcı madde(ler): Undesilenik asit, Etil asetat Bu ilacı kullanmaya

Detaylı

MEVSİM GRİBİ Neden aşı olmanız gerekir

MEVSİM GRİBİ Neden aşı olmanız gerekir MEVSİM GRİBİ Neden aşı olmanız gerekir Grip. Korunun, koruyun. MEVSİM GRİBİ: NEDEN AŞI OLMANIZ GEREKİR Son zamanlarda sık sık mevsim gribi ve domuz gribi gibi farklı grip türlerinden söz edildiğini duymuş

Detaylı

SINCAN İLÇE MİLLİ EĞİTİM MÜDÜRLÜĞÜ

SINCAN İLÇE MİLLİ EĞİTİM MÜDÜRLÜĞÜ SINCAN İLÇE MİLLİ EĞİTİM MÜDÜRLÜĞÜ Bu sunu Sincan İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü Hayatboyu Öğrenme Programı Grundtvig Öğrenme Ortaklığı Projesi kapsamında düzenlenen Eğitim Toplantıları için hazırlanmıştır.

Detaylı

1.ÜNİTE: VÜCUDUMUZ BİLMECESİNİ ÇÖZELİM. Fen ve Teknoloji-4.sınıf

1.ÜNİTE: VÜCUDUMUZ BİLMECESİNİ ÇÖZELİM. Fen ve Teknoloji-4.sınıf 1.ÜNİTE: VÜCUDUMUZ BİLMECESİNİ ÇÖZELİM Fen ve Teknoloji-4.sınıf A. DESTEK VE HAREKET SİSTEMİ İSKELET Kemiklerden oluşan ve eklemlerle bağlanan, vücudumuzun dik durmasını ve hareket etmesini sağlayan yapıya

Detaylı

Dino-Lite USB mikroskoplar, uzmanlar için

Dino-Lite USB mikroskoplar, uzmanlar için Dino-Lite USB mikroskoplar, uzmanlar için Dino-Lite USB mikroskoplar, uzmanlar için Dino-Lite dijital mikroskoplar Dino-Lite dijital mikroskoplar dünya çapında kendilerini kanıtlamışlardır. Birçok farklı

Detaylı

PROSTAT BÜYÜMESİ VE KANSERİ

PROSTAT BÜYÜMESİ VE KANSERİ PROSTAT BÜYÜMESİ VE KANSERİ PROSTAT BÜYÜMESİ Prostat her erkekte doğumdan itibaren bulunan, idrar torbasının hemen altında yer alan bir organdır. Yaklaşık 20 gr ağırlığındadır ve idrar torbasındaki idrarı

Detaylı

Şaşılık cerrahisi onam formu

Şaşılık cerrahisi onam formu Göz kaymasının düzeltilmesi hasta açısından isteğe bağlı yapılan bir cerrahi o lup zorunlu değildir. Şaşı doğan bebeklerde en iyi düzeltme zamanı 6 ay ile 18 ay arasındadır. Erken yapılan cerrahi iki gözün

Detaylı

Türkiye de İşyerlerinde İş Sağlığı ve Güvenliği Koşullarının İyileştirilmesi Projesi (www.isgip.org)

Türkiye de İşyerlerinde İş Sağlığı ve Güvenliği Koşullarının İyileştirilmesi Projesi (www.isgip.org) Türkiye de İşyerlerinde İş Sağlığı ve Güvenliği Koşullarının İyileştirilmesi Projesi (www.isgip.org) Bu proje Avrupa Birliği ile Türkiye Cumhuriyeti tarafından finanse edilmektedir. Improvement of Occupational

Detaylı

Gebeliğiniz süresince Doğum Öncesi Bakım Hizmetleri;

Gebeliğiniz süresince Doğum Öncesi Bakım Hizmetleri; Gebeliğiniz süresince Doğum Öncesi Bakım Hizmetleri; Aile Sağlığı Merkezlerinde Ana Çocuk Sağlığı ve Aile Planlaması Merkezlerinde Toplum Sağlığı Merkezlerinde ÜCRETSİZ verilmektedir. Temizlik, genel vücut

Detaylı

1. İnsan vücudunun ölçülerini konu edinen bilim dalı aşağıdakilerden hangisidir?

1. İnsan vücudunun ölçülerini konu edinen bilim dalı aşağıdakilerden hangisidir? VÜCUT BAKIMI 1. İnsan vücudunun ölçülerini konu edinen bilim dalı aşağıdakilerden hangisidir? A) Anatomi B) Fizyoloji C) Antropometri D) Antropoloji 2. Kemik, diş, kas, organlar, sıvılar ve adipoz dokunun

Detaylı