Otomotiv Kompozitleri. Sınai Değerlendirme Raporu. Otomotiv Kompozitleri. Grafen Chemical Industries Co. Ankara, Turkey. İbrahim Mutlay, CSO

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "Otomotiv Kompozitleri. Sınai Değerlendirme Raporu. Otomotiv Kompozitleri. Grafen Chemical Industries Co. Ankara, Turkey. İbrahim Mutlay, CSO"

Transkript

1 Otomotiv Kompozitleri Sınai Değerlendirme Raporu Grafen Chemical Industries Co. Ankara, Turkey İbrahim Mutlay, CSO

2 1. Giriş 1886 yılında Karl Benz'in ilk motorlu arabanın patentini alması ve 1913 yılında montaj hattının faaliyete geçmesi [1] ile efsanevi yükselişine geçen otomotiv sanayi herzaman özgün nitelikler taşımıştır. Bu sanayinin gücünün aslında çok temel bir insan içgüdüsünden geldiği söylenebilir: Bir binek sahibi olmak ve bununla yeryüzünde dolaşmak! Söz konusu binek ister bir at ister konumuzu oluşturan motorlu taşıtlar olsun, bu denli temel bir gereksinimi karşılayan otomotiv üreticilerinin güçlü ve karlı bir konumda bulunması oldukça doğaldır. Günümüzde 800 milyon birim sayısı ile dünya nüfusunun %12'si seviyesindeki [1,4] taşıt kullanım oranı 2020 yılında %15'e yükselecektir [4]. Nüfus artışı ile beraber düşünülünce otomotiv üretimini gayet parlak bir gelecek beklediği iddia edilebilir. Ancak motorlu taşıtlar sanayi aynı zamanda son 50 yıldan da anlaşılacağı üzere siyasal, çevresel, toplumsal ve iktisadi birçok sorun ve baskılar altındadır. Mesela 1960'lardaki toplumsal baskı karşısında sanayiciler taşıt güvenliği teknolojilerini iyileştirmek zorunda kalmışlardır (Şekil 1). Ardından OPEC ülkelerine ilişkin siyasal sorunlarla patlak veren petrol krizi yakıt fiyatlarının tavan yapmasına yol açtı. Tabii ki otomotivciler tekrar masa başına geçip verimli ürünler tasarlamak için çalışmalara başladı [1]. Henry Ford benzin yakan arabaları çevre dostu hale getirmeniz için yapabileceğiniz tek şey onların gövdelerini hafifletmektir diyerek aslında bu soruna karşı çok yalın bir çözüm getirmişti [2]. Gerçekten de taşıt kütlesinde her %10 indirgenmede yakıt verimliliğinde %6 iyileşme olmaktadır [4]. Bunun farkında olan sanayiciler hafif taşıtlar yapmak için yola koyuldu. Bu aşamada en önemli tasarım devrimlerinden biri body-on-frame (BOF) mimarisinden body-frame-integral (BFI) mimarisine geçilmesidir. Çok daha hafif olan BFI mimarisinde tüm paneller otomobilin mekanik davranışına katkıda bulunmaktadır. Aynı dönemde taşıt imalatında düşükkarbonlu çeliğin yerine daha hafif malzemelerin kullanımına geçildi [1]. Yukarıdaki eğilimin devamı olarak 30 yılda taşıt kütlesi yaklaşık %30 azalmış [4]; imalat maliyetleri %50'ye kadar düşürülmüştür [9]. Bu durum ışığında artık günümüzde taşıt verimliliğini artırmada hafif yapı/malzemelerin kullanımının en gerçekçi yaklaşım olarak görülmektedir.

3 Şekil yy.'da otomotiv sanayi ve dış etkenlerle ilişkisi [1]. Otomotiv sanayinde taşıt ağırlığını azaltmak için bugün en çok kabul gören malzemeler aluminyum, magnezyum ve plastiklerdir (Şekil 2) [4]. Taşıt şasisi esasen metalik olduğu için bunların hafif ve yüksek başarımlı hale getirilmesinde aluminyum/magnezyum esaslı malzemeler tercih edilmektedir. Burada yeni alaşımlar ve imalat teknolojilerinin uygulanmasıyla neredeyse yarı yarıya hafif ve daha az karmaşık parçalar üretilebilmiştir [1]. Otomobil gövdesinde de uzun bir süre (1990'lara kadar) yumuşak-çelik tercih edilmiş ancak son yıllarda yüksek dayanımlı aluminyum alaşımları ve ileri çeliklerin geliştirilmesiyle bunların yaygınlığı artmıştır [1]. Kara taşıtı yapısında daha birçok metal kısım ve bunların hafifletilmesini hedefleyen farklı yaklaşımlar mevcutsa da bu yazıda polimerik esaslı otomotiv malzemeleri irdelenecektir.

4 Şekil 2. Tarihsel bir bakış açısıyla otomotiv malzemeleri [1]. Çizelge 1. Lif takviyeli termoplastiklerin üstünlük ve sorunları (termosetlere kıyasla) [8]. Üstünlük Sorun Yüksek dayanım ve darbe direnci İşleme koşullarına bağlı kristallik Alçak emisyon Zayıf bası özellikleri Düşük nem hassasiyeti Yüksek viskozite/emdirme zorluğu Yüksek üretim hızı (pişirme yok) Lif-polimer yapışması zayıf Sınırsız raf ömrü Boyanabilirlik ve yapıştırılabilirlikte sorunlar İmalat-sonrası ısıl işleme mümkün Yüksek işleme sıcaklığı-basıncı Basit geri-dönüşüm Yüksek sıcaklıkta sürünme

5 2. Plastikler ve Kompozitler İlk suni plastik Alexander Parks tarafından 1862 yılında Londra'daki Great International Exhibition da sunuldu. Halk tarafından Parkesine adı verilen bu malzeme selülozdan türetilmişti ve termoplastikti. Bunu takip eden dönemde birçok yeni plastik ürün piyasaya sürüldü [3]: 1866 yılında celluloid; 1907 yılında Bakelite; 1920 yılında selofan ve nihaiyaten 1939'da nylon [3]. 1940'larda çoğunu günümüzde de tanıdığımız poliakrilonitril, neopren, stiren butadien kauçuğu, polietilen ve diğer birçok plastik ortaya çıktı [3]. Ancak polimerlerin asıl yükselişi ve hayatımızı değiştirmeye başlaması 1950'li yıllarda oldu. Artık plastikler en fazla kullanılan malzemedir ve 20. yy'ın en devrimsel buluşu olarak kabul edilmektedir [3]. Plastiklerin otomotiv sanayindeki mazisi ise 100 yıl öncesine kadar uzanmasına karşın bu malzemelerin maliyetleri çok uzun bir süre yaygınlaşmalarını önlemiştir [1,3]. Yüksek başarımlı polimerlerin keşfi ile kullanıma geçen polimerik malzemeler, hafiflikleri, yüksek dayanımları, esnek süreçlerle kolayca üretilebilmeleri ve darbe dirençleri ile her geçen gün otomotiv sanayine daha derin bir biçimde nüfuz etmektedir [3]. Otomotiv sanayinde ilk dönemde termosetler tercih edilmişse de bunların üretim süreçlerinde pişirme (curing) gibi aşırı zaman alan bir aşama bulunması ve geri-dönüştürülmelerinin çok zor olması onlara olan ilgiyi azaltmıştır. Belli özelliklerindeki yetersizliklerine (Çizelge 1) rağmen termoplastikler ise, sıradışı üretim hızları ve son derece basit geri-dönüşümleriyle termosetleri geçerek pazardaki yerini almıştır. Günümüzde termoplastikler hafif otomotiv uygulamalarında en önemli gelişmeyi gösteren plastik sınıfıdır [4,5,7]. Termoplastikler özellikle motor aksamı parçalarının üretiminde başarı göstermiştir [7]. Termoplastik manifoldlar 1970'lerde ortaya çıkmış ve ilerleyen dönemle daha da gelişmiştir yılında global ölçekte 18 milyon adet poliamid esaslı motor giriş manifoldu imal edilmiştir [7]. BASF 2005 yılında lif takviyeli plastiklerin (FRP), metalik manifoldların %85'inin yerini alacağını belirtmektedir [7]. Bu ve diğer motor uygulamaları için BASF %30 cam lifi takviyeli PA ürünü Ultramid B3WG6 black HP'yi piyasaya sürmüştür. Rhodia Engineering Plastics firması da motor aksamı uygulamaları için %25-30 cam lifi takviyeli Technyl serisi plastikler sunmaktadır [7]. Bunların özellikle radyatör su haznesi vb. ısıtma/soğutma parçalarında kullanılabileceği belirtilmektedir. DSM Engineering Plastics ise Akulon ve Stanyl sınıfı PA'leri ile pazardan pay kapmaya çalışmaktadır [7]. Ayrıca DSM firması PA6-Polibutilen tereftalat bileşimi Segregate adlı yeni ürünleriyle halojensiz güç tutuşurluk ve yüksek katılık sunmaktadır [7]. Piyasada birçok yüksek başarımlı elastomer mevcutsa da bunların UV altında hızla bozunmaları motorlu taşıtlarda kullanımlarını sınırlandırmaktadır [5]. Bu soruna karşı Ticona Engineering Polymers firması UV soğurucular antioksidanlar yardımcı koruyuculardan oluşan özel katkı bileşenleri ile sınai standartların %200'ü seviyesinde UV direncine sahip elastomerler tasarlamıştır. Bu ürünlerin otomotiv iç plastiklerinin enjeksiyonlu kalıplamayla imalatında başarıyla kullanılabileceği bildirilmiştir [5]. DSM Engineering Plastics firması motor aksamı plastikleri için Arnitel sınıf termoplastik elastomerlerini piyasaya sürmüştür [5]. Poliasetal (POM) esaslı kompozitlerin yüksek darbe dayanımları, tribolojik başarımları ve kimyasal dirençleri ile yakıt sistemi bileşenleri, sunroof, koltuk parçaları, rüzgarlık vb. parçalarda polipropilen, poliamid ve kısmen de metallerin yerini alabileceği beklenmektedir [5]. Son dönemde ortaya çıkan polifenilen sülfit (PPS) esaslı

6 mühendislik plastiklerinin de, olağanüstü kimyasal dirençleri ile motor soğutma aksamı vb. uygulamalarda kullanılabilmesi mümkündür. Yarışarabası motorlarından esinlenerek 2003 Toyota Crown model arabanın motor soğutma aksamındaki su ceketinde aromatik poliamid plastik parçaların kullanılmasıyla yakıt verimi %1 artırılabilmiştir [6]. Kaçuklarla harmanlanmış renkli kalıplanan termoplastik olefinler (TPO) yüksek darbe dayanımlarıyla 2006 Buick Lucerne model arabanın airbag kapaklarında kullanılmış ve geleneksel boyalı kapaklara göre çok daha başarılı olmuştur [6] model DaimlerCrysler PT Cruiser'a ait pencere yükseltme düzeneklerininin tümüyle plastikten imal edilmesiyle %25 ağırlık, %15 maliyet tasarrufu elde edilmiş ve kayganlıştırıcı kullanımı ortadan kaldırılmıştır [6]. Otomotiv farları yüksek başarımın yanında kusursuz optik özellikler gerektiren yerlerdir. Bu sebeple far uygulamalarında özel malzeme çözümlerine ihtiyaç duyulmaktadır. Polikarbonat (PC) eşsiz optik ve mekanik özellikleriyle 1980'lerden itibren camın yerini almaya başlamıştır [11]. Tümüyle PC sistemlerin üretilebilmesiyle daha az karmaşık/kolay montajlanabilir far bileşenleri imal edilmiştir. Böylece eski akrilik farlar için gereken civata vb. bağlantı elemanlarına olan ihtiyaç ortadan kalkmıştır [11]. Çalışma sıcaklığı aralığı C civarındaki PC, camın 200 katı darbe dayanımına sahiptir ve geleneksel plastik kalıplama teknikleriyle istenilen her geometrideki tasarımlara şekilledirilebilir [11]. Bu özellikleri sayesinde PC'nin yakın gelecekte otomobil pencerelerinde bile camın yerini alacağı düşünülmektedir [12] Corvette araba, FRP'lerin geniş kullanıma geçtiği ilk model olarak kabul edilmektedir [1]. Bu arabanın gövde panelleri elle-yatırılmış cam lifi hasır ve poliester reçineden imal edilmişse de bu ve benzeri teknikler yeterli üretim hızına sahip değildi [1]. FRP imalatını daha süratli hale getirmek için bir nihai ürün geometrisindeki preform üzerine spreyle veya hasır halinde yatırılmış liflerin poliester reçineyle pres altında pişirilmesi şeklindeki tekniğe geçilmiştir [1]. Ancak bu teknikle elde edilmiş bitmiş parçalarda da yeterli yüzey niteliklerine ulaşılamamış ve bunun üzerine yapılan araştırmalar "sheet molding compound (SMC)" tekniğini doğurmuşturr. SMC tekniğinde, önceden reçineyle emdirilmiş lif hasırları ürün geometrisindeki kalıplarda doğrudan pişirilmektedir [1]. 1970'lere kadar kısıtlı ilgi gören FRP'ler ve SMC tekniği bu tarihteki petrol krizi ile bir anda şöhrete kavuşmuştur. Öyle ki SMC ile FRP üretimi 70-80'ler

7 arasındaki on yıl içerisinde 20 milyon kg/yıl'dan 45 milyon kg/yıl'a yükselmiştir [1]. Tüm başarısına rağmen üretim hızı yine de düşük olan SMC'nin iyileştirilmesi için vakumdestekli kalıplama kullanılmaya başlanmıştır. Vakum-destekli SMC üretim hızının yanında olağanüstü yüzey niteliklerine sahip ürünlerin imalatını olanaklı kılmıştır. Bugün termoset SMC kompozitler özellikle GMC Envoy XUV, Hummer H2 ve 2004 Durango gibi lüks otomobil pazarında söz sahibidir [9]. Ford Mustang ve Lincoln Navigator modellerinin kaputu, Explorer Sport Trac modelinin kargo ve yan panelleri, F150 FX Off-Road Series'te dış paneller gibi daha birçok lüks üründe SMC kompozitler kullanmaktadır [9]. Otomobil üreticileri karbon lifi sanayindeki gelişmelere paralel olarak bu malzemeye daha çok ilgi duymaktadır. BMW ile ABD menşeli karbon lifi üreticisi Zoltek arasındaki ortaklık antlaşması bunun en son ve bariz örneğidir [9]. Karbon lifi cama nazaran önemli başarım ve hafiflik üstünlüklerine sahiptir. Mesela Chevrolet Corvette Z06 Commemorative Edition modeli arabada SMC karbon-epoksi kompozitler kullanılarak cama kıyasla %33 ağırlık tasarrufu elde edilmiştir (Şekil 4) [9]. DSM firması da vinil ester-karbon kompozitleri otomotiv piyasasına uyarlamak için çalışmaktadır [9]. MG Rover XPower SV spor arabalarının gövde parçalarında karbon lif kompozit kullanmak için araştırmalar yapılmaktadır [9]. Şekil 3. Yapısında termoset SMC kompozitler barındıran Hummer H2 SUT [9].

8 Şekil 4. Chevrolet Corvette Z06 Commemorative Edition modeli arabada SMC karbon kompozitler kullanılmış [9]. Şekil 5. Cadillac XLR'in dış gövde parçalarının büyük bir kısmı SMC kompozitlerden imaldir [9]. SMC kompozitlerin lüks araba pazarındaki hakimiyeti sürerken, otomotiv plastiklerindeki genel duruma benzer biçimde, kompozitler sahasında bir başka eğilim hızla atağa geçmiştir. Plastik sanayilerinin en hızlı gelişen kolu olarak ve neredeyse tümüyle kara taşıtları üretiminde tüketilmeleriyle kendini gösteren bu malzeme sınıfı uzun lif takviyeli termoplastiklerdir (LFT) [8,9]. Buradaki uzun sıfatı bazen karışıklıklara yol

9 açmaktadır. Ancak genelde 2 mm'den uzun liflerle takviyelenmiş plastikler LFT olarak kabul edilmektedir (Şekil 6) [8]. LFT'lerin gücü, 2001 yılındaki -başlıca otomotivde olmak üzere- tüketimlerinin 59 milyon kg mertebesine ulaşmasından anlaşılabilir [7]. Geçtiğimiz 20 yılda LFT'ler yapısal otomotiv uygulamalarında başarıyla gelişme göstermiş malzemelerdendir [8]. LFT'ler düşük maliyet ve hafiflik yanında asıl üstünlüklerini yüksek üretim hızlarıyla gösterirler. LFT'ler kullanıma geçtiği geçmiş dönemlerde çoğunlukla basit uygulamalarda kullanılmışken artık ön konsol destek sistemleri, kapı ve tavan modülleri, koltuk kabukları, ses-soğurma sistemleri kabukları ve tekerlek taşıyıcıları gibi ana bileşenlerde kullanılmaktadır [8]. LFT esaslı hafif yapı tasarımı için farklı malzemeler bulunsa da bunlardan sadece cam lifi-pp bileşimi düşük fiyatları ve üretim süreleri ile kendini kanıtlayabilmiştir [8]. LFT kavramının başlangıcı 60'ların sonunda ABD'de PPG/Union Carbide firması tarafından Azdel ticari ismiyle satılan cam hasır termoplastiklerle (GMT) olmuştur [8]. Ancak 1982'de GMT'lerin Avrupa pazarına girmesiyle ticari gelişmeleri çarpıcı biçimde hızlanmıştır. GMT'ler genelde, ağr.%15-40 oranında > mm üstünde (bazen de sonsuz boyda) uzunluklarda cam lifleri içeren termoplastik yarı-mamullerdir [8]. GMT'lerin otomotiv sanayindeki başarısı LFT'lere giden kapıyı açmış ve uzun lif takviyeli masterbach (LFG) ve doğrudan-lft vb. farklı birçok teknik ortaya çıkmıştır [8]. Volkswagen ve DaimlerChrysler bu alandaki gelişmelerin 2010'a kadar yıllık %10 büyümeyle devam edeceğini belirtmektedir [9]. Bugünlerde LFT'lerden imal parçalarla birçok taşıtta karışılaşmak mümkündür. Porsche Cayenne ve Volkswagen Touareg model arabaların ön yüz modülleri LFT'lerden üretilmiştir. [9]. Polaris Industries firması da Sportsman 700 Twin model all terrain vehicle (ATV) larında (Şekil 7) LFT parçalar kullanarak üretim maliyetlerini düşürmüştür [9]. Burada imal edilen yapısal bileşenlerin -32 C kadar alçak sıcaklıklarda bile çalışabildiği düşünülünce LFT'lerin yüksek başarım özellikleri aşikar biçimde görülecektir [9].

10 Şekil 6. Termoplastik kompozitler için lif uzunluğuna bağlı olarak mekanik özellikler ve maliyetin değişimi [8].

11 Şekil 7. LFT parçalar içeren yapılanmasıyla Polaris Industries Sportsman 700 Twin all terrain vehicle (ATV) [9]. 4. Yeşil Malzemeler Ülkemizde maalesef, otomotiv malzemelerini yeşilleştirme çabalarının sadece çevresel endişelerden kaynaklandığı gibi aşırı ciddi bir algı hatası bulunmaktadır. Aslında yeşil malzeme akımı derin ekonomik etmenlerle alakalıdır. Bunlardan başlıcası yukarıdaki satırlarda açıklandığı üzere araç verimliliğini artırmaktır. Ancak yeşil malzemeler, buraya kadar tarif edilen geleneksel otomotiv malzemelerinden farklı olarak çok daha düşük maliyetlidir ve imalat, kullanım ve geri-dönüşüm safhalarında neredeyse sıfır kirlilik emisyonu vererek hem imalatçıları hem de tüketicileri sayısız ilave maliyetten korumaktadır. Misal olarak, aşağıda anlatılacak doğal lif takviyeli kompozitler sayesinde pahalı takviye liflerine olan ihtiyaç azalmış, üretim işlemleri basitleşmiş/ucuzlaşmış, atık yönetimi maliyetleri düşmüş... ve böylece hem üretici hem de tüketici için olumlu bir resim ortaya çıkmıştır. Bu resmin farkında olan Avrupa Birliği 2015 yılı itibarı ile yeni üretilecek taşıtların en az %95 geri-dönüştürülebilir malzemelerden imal edilmesini zorunlu kılmıştır [2].

12 Şekil 8. Solda atık otomobil parçaları, sağda yanında bunların işlenmesiyle elde edilen poliolefin esaslı yongalar ve araştırmacının elinde, yongalardan imal edilmiş yeni bir otomobil parçası [10]. Yukarıda anlattığımız gibi cam, karbon lifleri ve epoksi reçineler ile termoplastikler gibi malzemelerle hafif taşıtlar yapılarak yakıt verimi artırılabilse de bu malzemelerin geridönüşümü çok zor olduğundan ve/veya üretimleri sırasında ciddi boyutlarda çevresel yük oluştuğundan farklı çözümler aranmaktadır. Termoplastikler, kolayca eritilip geridönüştürülebilmeleriyle yeni plastik pazarında daha büyük söz sahibi olacaksa da bunlar tek başına yeterli olamamaktadır. Bu çıkmaza karşı önerilen yeşil kompozitler, termoplastiklerin doğal liflerle hazırlanmış kompozitleri, günümüz otomotiv plastikleri pazarındaki en önemli üyelerden biridir. Doğal lifler, cam lifine kıyasla kullanıldığı taşıt parçalarında ağırlığı %40 azaltabilmektedir [2]. Ayrıca tabii liflerin üretiminde cam elyafından çok daha alçak seviyede enerji tüketimi olmaktadır. Madencilik, yüksek sıcaklıklarda işleme/ergitme gibi süreçleri kapsayan cam lifi üretiminde 30 Gj/t mertebesinde enerji sarfiyatı gerçekleşirken bu değer bitki liflerinde 4 Gj/t kadar düşüktür [2]. Yanısıra cam, karbon, aramid vb. takviye liflerinin imalatları sırasında CO 2, SO x ve NO x gazları salınmaktadır. Buna karşın doğal lifler gelişimleri sırasında soğurduklarından daha az miktarda CO 2 salımı yaptıklarından atmosferdeki karbon yükünü azaltırlar [2]. Geleneksel takviye lifleri husunda yaşanan bir diğer sorun imal edildikleri/işlendikleri sistemleri aşındırmaları ve çalışanlara tahriş edici etkilerde

13 bulunmalarıdır. Ancak doğal liflerle bu tür olumsuzlukların hiçbirisi söz konusu değildir. Anlatılanlar doğal liflerin sadece çevresel açıdan üstünlükler gösterdiği izlenimini verse de bu malzemeler mekanik ve fiziksel olarak da muhteşem özellikler sergiler. Hemp, sisal, flaks, koir, jüt, kapok, gibi liflerin kuşaklarca yüksek dayanımlarının bilinmesi ve halat imalatı gibi alanlarda kullanılması da bunun en iyi ispatıdır. Doğal lif takviyeli plastiklerin (NFRP) ticari olarak kabul görmesi 1994 yılında Mercedes Benz'in E-class taşıtlarının iç kapı panellerinde jüt takviyeli kompozitler kullanmasıyla oldu. Daimler- Chrysler bugün de NFRP'ler alanında başı çekmekte olup Şekil 9-11'de bu tür ürünlerine örnek teşkil eden yeşil kompozitler tanıtılmıştır. Şekil 9. Mercedes Benz S-Class arabadaki doğal kökenli kompozitler [13].

14 Şekil 10. Mercedes Benz A-Class arabada camın yerini almış flaks lifi-pp kompozitler [2]. Şekil 11. Mercedes-Benz A-Class Mini'de kullanılan muz lifi-pp NFRP'den imal tekerlek taşıyıcısı [6].

15 NFRP'ler çevresel ve mekanik başarımlarının yanında ses yalıtımı, düşük sağlık tehlikesi, enjeksiyon kalıplama vb. geleneksel yöntemlerle üretilebilirlik ve alçak maliyet gibi birçok mühim tasarım özelliğini birarada taşımaktadır. Doğal liflerin imalatı birkaç özel ancak görece basit aşamadan oluşmaktadır. Tabiattaki yetiştikleri bitkisel halleriyle doğal lifler maalesef kullanılamamaktadır. Elyafın eldesi için ilk önce köken bitki nemli ortamda bekletilerek (dew retting) yapısındaki pektinden arındırılır. Ardından lignin ve hemiselüloz hidrotermoliziz ya da alkali ekstraksiyonla giderilmesiyle lifler açığa çıkar [2]. Visteon Automotive Systems firması heryıl binlerce NFRP esaslı ürünü Ford ve Citroen gibi otomotiv devlerine tedarik etmektedir. Firma yetkilileri Avrupa pazarında flaks-pp kompozitlerin başı çektiğini belirtmekte ve bu tür ürünlerin tümüyle çevreci ve geleneksel cam lifli kompozitlerle özdeş maliyetlerle üretilebildiğini ilave etmektedir [2]. Visteon ve Technilin firmaları Opel'den gelen özel bir sipariş üzerine R-Flax adlı ürünü geliştirmiştir. Kapı panelleri vb. yerlerde kullanılmak üzere flaks-pp kompozitten tasarlanan malzeme üstün çizilme ve UV direnci ile beraber estetik özellikleri buluşturmuştur. Pazar uzmanlarının beklentileri NFRP'lerin yakın dönemde sadece taşıt iç plastikleri ile sınırlı kalmayıp yapısal uygulamalarda da kendini göstereceği yönündedir [2]. Ancak doğal liflerle ilgili bu hususta, aşılması gereken bazı olumsuzluklar vardır. Taşıt yapılandırmasında topyekün doğal malzeme kullanımı fikri aslında 1935'e kadar gider. Bu dönemde kağıt, odun yongası ve doğal lif vb. takviyeli fenolik reçineler taşıt gövdelerinde kullanılmak istemiş fakat Alman menşeli Trabant model arabada da kanıtlandığı üzere bu hedefte oldukça başarısız olunmuştur. NFRP'lerin darbe dayanımları düşük olup yanma/ısıl dirençleri yetersizdir. Ayrıca doğal liflerin polimerik malzemelerle yapışması zayıftır ve üretimi takiben kolayca bozunabilmektedir. Ayrıca doğal lifler neme ve çürümeye karşı yeterince ayakta kalamamaktadır. Belirtilen sorunlara yönelik akademik ve sınai çalışmalar yoğun bir şekilde devam etmektedir ve çok yakın bir gelecekte ticari meyvelerini vermeye başlayacaktır [2]. Soya, nişasta, polilaktik asit gibi çevre-dostu polimerlerin bilindik plastiklerin yerini alması için araştırmalar sürse de bunlar doğal lifler kadar olgunluğa erişememiştir [2]. Ancak bazı ticari örnekler de yok değildir. Mesela tarım makinaları üreticisi John Deere and Co. firması bazı makinalarına ait parçaların imalatında soya-fasülyesi ve mısır nişastası esaslı biyoplastiklerden oluşan karışımlar kullanmıştır. Doğal kökenli poliüretan reçine içeren HarvestForm TM adlı söz konusu ticari kompozit ile çeliğe nazaran %25 ağırlık tasarrufuna ulaşıldığı belirtilmektedir. Aslında soya-esaslı plastikler 1938 yılında Henry Ford tarafından cam lif takviyeli olarak araba gövde parçalarının imalatında başarıyla kullanılmıştır. Bununla birlikte Henry Ford'un yeşil kompozitlerle ilgili hedefleri 2. Dünya Savaşı sebebiyle yeterli etkiyi gösterememiştir [2]. Bununla birlikte Ford şirketi, kurucularının geleneğini sürdürmektedir. Özellikle soya esaslı

16 köpüklerin koltuk sistemlerinde kullanım bulabileceği düşünülmektedir [14]. Bu tür koltukların uygulanabilirliği Ford U model konsept arabada gösterilmiştir (Şekil 13) [14]. Şekil 12. Soya fasülyesi ve mısırdan sentezlenmiş poliüretandan imal yan panelleriyle tarım makinesi [2] Şekil 13. Soya esaslı köpüklerin kullanıldığı koltuklar ve Ford U konsept araba [14].

17 5. Nanokompozitler 20. yy.'nin son yılları yeni bir sanayi devrimine, yani nanoteknolojiye tanıklık etmiş ve yeni binyıla bu muhteşem gelişmeyle girilmiştir. 100 nanometre (nm) altı boyutlardaki malzeme ve sistemleri konu alan nanoteknoloji bugüne kadar insanoğlunun görmediği sayısız mucizevi özellik ve olguyu sunması ile şüphesiz yakın geleceğimizin en önemli hareketlerinden biri olacaktır. Bir nanomalzemenin polimer, metal veya seramik gibi bir ortama takviyelendirilmesiyle hazırlanan nanokompozitler nanoteknoloji içerisinde en büyük potansiyele ve pazar hacmine sahip kısımdır. Nano sıfatı çoğu zaman pahalı ve karmaşık kelimeleriyle özdeş kabul edilse de aslında gerçek durum bundan epey farklıdır. Şu an pazarda satış halinde otomotiv, ambalaj, tekstil vb. farklı sektörlere yönelik yüzlerce ürün bulunmaktadır. Üstelik bunlar imalatları açısından çoğu kez düşük maliyetli olmasına karşın üstün başarımlarıyla ve nano vurgusu sayesinde yüksek fiyatlarla pazarlanabilmektedir. Dolayısı ile nanokompozit uygulamalarının genel beklentinin çok üstünde bir hızla ilgili sanayilere yayılacağı iddia edilebilir. Nanokompozit imalatında en büyük öneme sahip nanomalzemeler nanokiller, karbon nanotüpler ve grafen nanopullardır. Nanokiller, nm kalınlığında ve mikron genişliğinde levhalar olup doğal toprak killerinden sentezlenir. Bu malzemeler hem düşük maliyetleri hem yüksek mekanik özellikler, gaz bariyer direnci ve yanma dayanımı vermesiyle en hızlı gelişecek grubu oluşturur. Zaten General Motors TPO'ların fiziksel zayıflıklarına karşın nanokil takviyesini denemiş ve beklediklerinin çok üstünde sıradışı bir başarı gözlemişlerdir. Üretilen TPO-nanokil nanokompozitler kuramsal hesaplamaların bile üstünde mekanik özellikler sergilemiştir [4] Şu an en büyük nanomalzeme tüketicilerinden biri olan General Motors nanokompozit kullanımı ile hafifliğin yanında maliyetlerini düşürüp üretim kapasitelerini artırabilmiştir (Şekil 14) [4]. Karbon nanotüpler nanoteknolojinin şahı olarak görülmekte ve killerden farklı olarak yüksek tokluk ve elektriksel iletkenliğin istendiği yerlerde tercih edilir. Karbon nanotüpleri içeren çeşitli ürünler varsa da büyük kapasitelerle üretilen, ticari özellikteki ilk karbon nanotüp kompoziti geçtiğimiz aylarda BASF firmasınca Ultraform N2320 C adı altında sunulmuştur [17]. Nanotüp-poliasetal kompozit bileşimli bu plastik malzeme Bosch tarafından Audi A4 ve A5 model arabaların yakıt filtre haznelerinin imalatı için kullanılmaktadır (Şekil 15) [17]. Grafen nanopullar ise karbon nanotüplerle özdeş başarım özellikleri göstermekte ancak nanokillere benzeyen mikroyapıları ve nanotüplerden düşük maliyetleri ile göze çarpmaktadırlar.

18 Şekil 14. General Motors firmasının taşıtlarında nanokompozit uygulamalar. Solda Hummer H2 bagaj yapı bileşenleri ve sağda Chevrolet Impala kapı yan çubukları [4,15,16]. Şekil 15. Karbon nanotüp kompozitten (BASF-Bosch) imal edilmiş Audi A4 ve A5 modellerine ait yakıt filtresi haznesi [17]

19 Global pazardaki bu heyecan verici gelişmelere karşın ülkemizde nanoteknoloji ile ilgili ticari hareketler yok denecek kadar azdır. Nano kavramının bu denli yabancı olduğu ülkemiz ortamında Grafen Chemical Industries Co. (Grafen Co.) yaklaşık beş yıldır çeşitli nanomalzeme ve nanokompozitlerin üretim ve tasarımına yönelik Ar&Ge faaliyetleri yürütmektedir. Şekil 16'da Grafen Co. tarafından üretilen nanokil-pp masterbatch granüller görülmektedir. Maliyetini oldukça aşağı çektiğimiz bu malzemenin yüksek Young modüllü parçalar ve güç tutuşurluk uygulamalarında başarıyla kullanılacağı beklenmektedir. Grafen Co. sadece nanokompozitler değil başat nanomalzemelerin üretimiyle de ilgilenmektedir. Firmamız, üniversitelerimizden bile önce bir ilki gerçekleştirerek ilk yerli grafen nanopul üretimini başarmıştır (Şekil 17-18). Şekil 16. Grafen Co. tarafından geliştirilen nanokil-pp masterbatch granüller.

20 Şekil 17. Grafen Co. tarafından üretilen grafen nanopullar. Solda taramalı elektron mikroskobu (SEM) resmi; sağda malzemenin çıplak gözle görünen halini temsil eden fotoğraf. Şekil 18. Grafen nanopullara ait 3B AFM resmi.

21 6. Sonuç Otomotiv plastikleri üç unsur odağında tasarlanmaktadır: verimlilik, başarım ve zariflik. Taşıt kütlesini azaltmada dolayısıyla da verimliliği iyileştirmede plastikler nihai alternatiftir. Var olan yapısal malzeme çözümleri içerisinde plastikler en düşük yoğunluğa sahip grubu teşkil eder. Plastiklerin belki de tek yumuşak karnı fiziksel başarım/maliyet oranıdır. Plastiklerle (ileri kompozitler vasıtasıyla), metallerden bile daha sağlam yapılar kurmak mümkünse de böyle bir taşıt kabul edilemeyecek kadar pahalı olacaktır. Normal maliyet koşullarında ise plastikler yüksek başarım verememekte, bu da onların otomobilde ana yükü taşıyan gövdede değil daha çok diğer bileşenlerde kullanılmalarına sebep olmaktadır. Ancak kompozit malzemeler alanındaki gelişmeler söz konusu durumun kısa zamanda değişebileceğine işaret etmektedir. Görsellik/tasarlanabilirlik ise kesinlikle plastiklerin eşsiz olduğu yerlerden biridir. Özellikle termoplastikler istenilen hertürlü şekil ve renkte/görüntüde üretilebilmektedir. Verilen üç tasarım kıstasını oldukça etkin biçimde sağlayan otomotiv plastikleri pazarında, önümüzdeki birkaç on yıllık dönemde en büyük ticari öneme sahip konular uzun lif takviyeli termoplastikler ve doğal lifli kompozitler olacaktır. Nanokompozitler ise termoplastik kompozit teknolojilerine nüfuz ederek pazara girecek ve genel kanının aksine hızla hayatımızı saracaktır. Plastik parçalar muhtemelen daha uzun bir süre gövdede kullanılamayacak fakat diğer kısımlara, hatta araba camlarına kadar yaygınlaşacaktır. Kaynaklar [1] Alan I. Taub, Paul E. Krajewski, Alan A. Luo, and John N. Owens, The Evolution of Technology for Materials Processing over the Last 50 Years: The Automotive Example, p. 48, JOM, February 2007 [2] George Marsh, Next step for automotive materials, Materials Today, p. 36, April 2003 [3] Rose A. Ryntz, Bring Back the Steel? The Growth of Plastics In Automotive Applications, JCT Research, Vol. 3, No. 1, January 2006 [4] Alan I. Taub, Automotive Materials: Technology Trends and Challenges in the 21st Century, MRS BULLETIN, p. 336, Vol. 31, April 2006 [5] Mike Prady, Pam Brady, Developments in automotive plastics, Reinforced Plastics, p. 37, November 2008

22 [6] SPE highlights latest automotive innovations, Reinforced Plastics, p. 26, January 2006 [7] Amanda Jacob, Katherine Prince, Car makers continue to favour thermoplastics, Reinforced Plastics, p. 36, February 2002 [8] Michael Schemme, LFT development status and perspectives, Reinforced Plastics, p. 32, January 2008 [9] Amanda Jacob, Car makers increase their use of composites, Reinforced Plastics, p. 26, February 2004 [10] cs/ jpg [11] Plastic headlamp lenses reduce weight and reduce lens breakage, which can improve nighttime visibility and safety, Report, American Chemistry Council, [12] Bruce C. Benda, Finishing options for polycarbonate automotive glazing, GLASS PERFORMANCE DAYS 2007, [13] Environmental Certificate Mercedes-Benz S-Class, DaimlerChrysler Communications, [14] [15] [16] [17] Electrically conductive BASF plastic Ultraform with nanotubes being used by Bosch, BASF News Release, March 26, 2009

KOMPOZİTLER Sakarya Üniversitesi İnşaat Mühendisliği

KOMPOZİTLER Sakarya Üniversitesi İnşaat Mühendisliği Başlık KOMPOZİTLER Sakarya Üniversitesi İnşaat Mühendisliği Tanım İki veya daha fazla malzemenin, iyi özelliklerini bir araya toplamak ya da ortaya yeni bir özellik çıkarmak için, mikro veya makro seviyede

Detaylı

Sınai Nanoteknoloji. İbrahim Mutlay

Sınai Nanoteknoloji. İbrahim Mutlay Sınai Nanoteknoloji İbrahim Mutlay İçerik Nanoteknoloji Tanım Nanosanayi İktisadi Durum Nanoteknolojik Ürünler Çalışmalarımız Projeler ve Ürünler Sonuç Nanotoksikoloji Genel & Yerel Sonuçlar Naçizane Öneriler

Detaylı

İÇERİK Kompozit malzemeler

İÇERİK Kompozit malzemeler İÇERİK Kompozit malzemeler Kullanım alanları Avantaj ve dezavantajları Sınıflandırılması KOMPOZİT MALZEMELER İki veya daha fazla malzemenin makro- düzeyde bir araya getirilmesiyle oluşturulan ve yeni özelliklere

Detaylı

15 yıllık kompozit malzemelerdeki deneyimimizi, 2007 yılı itibari Fiberpull çatısı altında topladık.

15 yıllık kompozit malzemelerdeki deneyimimizi, 2007 yılı itibari Fiberpull çatısı altında topladık. 15 yıllık kompozit malzemelerdeki deneyimimizi, 2007 yılı itibari Fiberpull çatısı altında topladık. Fabrikamız 2000 m 2 si kapalı olmak üzere toplam 10.000 m 2 alanda kurulmuştur. Ülkemizde gelişen sanayimiz

Detaylı

MMT113 Endüstriyel Malzemeler 11 Kompozit Malzemeler. Yrd. Doç. Dr. Ersoy Erişir 2014-2015 Güz Yarıyılı

MMT113 Endüstriyel Malzemeler 11 Kompozit Malzemeler. Yrd. Doç. Dr. Ersoy Erişir 2014-2015 Güz Yarıyılı MMT113 Endüstriyel Malzemeler 11 Kompozit Malzemeler Yrd. Doç. Dr. Ersoy Erişir 2014-2015 Güz Yarıyılı KOMPOZİT MALZEME TAKVİYE + MATRİKS Kompozit malzemeler 2 Kompozit malzemeler iki yada daha fazla bileşenden

Detaylı

MALZEME SEÇİMİNİN ÖNEMİ VE MÜHENDİSLİK MALZEMELERİ. Doç.Dr. Salim ŞAHİN

MALZEME SEÇİMİNİN ÖNEMİ VE MÜHENDİSLİK MALZEMELERİ. Doç.Dr. Salim ŞAHİN MALZEME SEÇİMİNİN ÖNEMİ VE MÜHENDİSLİK MALZEMELERİ Doç.Dr. Salim ŞAHİN MALZEME SEÇİMİNİN ÖNEMİ Günümüzde 70.000 demir esaslı malzeme (özellikle çelik) olmak üzere 100.000 den fazla kullanılan geniş bir

Detaylı

MALZEME BİLİMİ I MMM201. aluexpo2015 Sunumu

MALZEME BİLİMİ I MMM201. aluexpo2015 Sunumu MALZEME BİLİMİ I MMM201 aluexpo2015 Sunumu Hazırlayanlar; Çağla Aytaç Dursun 130106110005 Dilek Karakaya 140106110011 Alican Aksakal 130106110005 Murat Can Eminoğlu 131106110001 Selim Can Kabahor 130106110010

Detaylı

İLERİ YAPI MALZEMELERİ DERS-6 KOMPOZİTLER

İLERİ YAPI MALZEMELERİ DERS-6 KOMPOZİTLER İLERİ YAPI MALZEMELERİ DERS-6 KOMPOZİTLER Farklı malzemelerin üstün özelliklerini aynı malzemede toplamak amacıyla iki veya daha fazla ana malzeme grubuna ait malzemelerin bir araya getirilmesi ile elde

Detaylı

mayatech ÜRÜN KATALOĞU mayatech kompozit profiller

mayatech ÜRÜN KATALOĞU mayatech kompozit profiller 1 ÜRÜN KATALOĞU t 0 312 467 10 12-13 e info@mayaglobal.com.tr w www.mayaglobal.com.tr a Tunus Cadesi Mimoza Apt. No:70/9 Kavaklidere-Ankara-Türkiye mayatech 2 mayatech kompozit profiller MAYA TECH 15 yıllık

Detaylı

Metalurji Mühendisliğine Giriş. Yrd. Doç. Dr. Rıdvan YAMANOĞLU

Metalurji Mühendisliğine Giriş. Yrd. Doç. Dr. Rıdvan YAMANOĞLU Metalurji Mühendisliğine Giriş Yrd. Doç. Dr. Rıdvan YAMANOĞLU Esasını makromoleküllü organik maddelerin oluşturduğu yapay veya doğal maddelerin kimyasal yoldan dönüştürülmesiyle elde edilirler. Organik

Detaylı

Hexapan Honeycomb Hakkında

Hexapan Honeycomb Hakkında www.hexapan.com Hexapan Honeycomb Hakkında Üretimimiz temel olarak termoplastik HoneyComb Core ve termoplastik HoneyComb Sandwich panellerdir. Hafiflik, yüksek basma dayanımı ve çevreye dost olması gibi

Detaylı

PLASTİK MALZEMELER SAKARYA ÜNİVERSİTESİ MAKİNE MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ KALIPÇILIK TEKNİĞİ DERS NOTU. Doç.Dr. Akın Oğuz KAPTI

PLASTİK MALZEMELER SAKARYA ÜNİVERSİTESİ MAKİNE MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ KALIPÇILIK TEKNİĞİ DERS NOTU. Doç.Dr. Akın Oğuz KAPTI PLASTİK MALZEMELER MAKİNE MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ KALIPÇILIK TEKNİĞİ DERS NOTU Doç.Dr. Akın Oğuz KAPTI Plastik Malzemelerin Özellikleri 2 Hafiflik: Özgül ağırlıkları 0,8 2,2 g/cm 3 aralığındadır. Mekanik Özellikler:

Detaylı

MMT113 Endüstriyel Malzemeler 9 Polimerik Malzemeler. Yrd. Doç. Dr. Ersoy Erişir 2014-2015 Güz Yarıyılı

MMT113 Endüstriyel Malzemeler 9 Polimerik Malzemeler. Yrd. Doç. Dr. Ersoy Erişir 2014-2015 Güz Yarıyılı MMT113 Endüstriyel Malzemeler 9 Polimerik Malzemeler Yrd. Doç. Dr. Ersoy Erişir 2014-2015 Güz Yarıyılı Polimerik malzemelerin kullanımı her yıl ortalama % 7 büyümektedir. Yıllık tüketimleri yaklaşık 120

Detaylı

Üç farklı malzeme türünden imal edilen ve günlük haya6a sıkça karşılaş9ğımız ürünlerden biri, gazlı içecek kaplarıdır. Gazlı içecekler alüminyum

Üç farklı malzeme türünden imal edilen ve günlük haya6a sıkça karşılaş9ğımız ürünlerden biri, gazlı içecek kaplarıdır. Gazlı içecekler alüminyum Üç farklı malzeme türünden imal edilen ve günlük haya6a sıkça karşılaş9ğımız ürünlerden biri, gazlı içecek kaplarıdır. Gazlı içecekler alüminyum (metal) kutularda (üs6e), cam (seramik)(ortada) ve plasek

Detaylı

EKOEDGE. Plastik Sınırlama Sistemleri. www.ekoplas.com.tr

EKOEDGE. Plastik Sınırlama Sistemleri. www.ekoplas.com.tr EKOEDGE Plastik Sınırlama Sistemleri www.ekoplas.com.tr 01 hakkımızda... // Bu gereksinimleri ve gelişmeleri yakından takip ederek 2012 yılında faaliyetlerine başlayan Ekoplas, ülkemizde mimari ve peyzaj

Detaylı

Hibrit ve Çelik Kablolu Köprülerin Dinamik Davranışlarının Karşılaştırılması

Hibrit ve Çelik Kablolu Köprülerin Dinamik Davranışlarının Karşılaştırılması 1 Hibrit ve Çelik Kablolu Köprülerin Dinamik Davranışlarının Karşılaştırılması Arş. Gör. Murat Günaydın 1 Doç. Dr. Süleyman Adanur 2 Doç. Dr. Ahmet Can Altunışık 2 Doç. Dr. Mehmet Akköse 2 1-Gümüşhane

Detaylı

TERMOSET PLASTİK MALZEMELER

TERMOSET PLASTİK MALZEMELER TERMOSET PLASTİK MALZEMELER (3) TermosetlerT Büyük çapraz bağlı (10 to 50% of mers) Sert ve kırılgank Do NOT soften w/heating Yüksek kaynama noktası Sertleştirilmi tirilmiş lastik, epoksi,, polyester reçineler

Detaylı

OTOMOTĐV PLASTĐKLERĐ

OTOMOTĐV PLASTĐKLERĐ OTOMOTĐV PLASTĐKLERĐ Plastik ve plastik bazlı kompozitlerden elde edilen hafif parçalar otomotiv sektöründe metallere alternatif olarak sıklıkla kullanılmaktadırlar. Eurotec in geniş bir yelpazede mükemmel

Detaylı

PAKSOY KİMYEVİ DURATEK

PAKSOY KİMYEVİ DURATEK 1973 te kurulduk. Mümessillik firması. PAKSOY KİMYEVİ DURATEK 1976 KİSTAB markasıyla nontoksik kalay stabilizatörleri imalatı başladı. 1982 SCHERING Industrie Chemikalien lisansı ile epoksi reçine ve sertleştiricileri

Detaylı

Plastiklerin Başlıca Kullanım Alanları. 05.03.2009 Prof.Dr.Ayşegül AKDOĞAN EKER

Plastiklerin Başlıca Kullanım Alanları. 05.03.2009 Prof.Dr.Ayşegül AKDOĞAN EKER Plastiklerin Başlıca Kullanım Alanları PLASTİKLER ve KULLANIM ALANLARI Polietilen (PE ) : Kap, mutfak eşyası, plastik kutu, plastik tüp, boru, oyunca, kaplama, kabloların yalıtkan katmanları, ambalaj filmi

Detaylı

KARBON ELYAF TAKVİYELİ POLİAMİT 6 KARMALARIN ISIL VE MEKANİK ÖZELLİKLERİNİN İNCELENMESİ

KARBON ELYAF TAKVİYELİ POLİAMİT 6 KARMALARIN ISIL VE MEKANİK ÖZELLİKLERİNİN İNCELENMESİ KARBON ELYAF TAKVİYELİ POLİAMİT 6 KARMALARIN ISIL VE MEKANİK ÖZELLİKLERİNİN İNCELENMESİ N. Gamze Karslı Yılmaz, Ayşe Aytaç, Veli Deniz Kocaeli Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi, Kimya Mühendisliği Bölümü,

Detaylı

Yeşil Malzemeler. Grafen Chemical Industries Co. Ankara, Turkey. Sınai Değerlendirme Raporu. İbrahim Mutlay, CSO

Yeşil Malzemeler. Grafen Chemical Industries Co. Ankara, Turkey. Sınai Değerlendirme Raporu. İbrahim Mutlay, CSO Yeşil Malzemeler Sınai Değerlendirme Raporu Grafen Chemical Industries Co. Ankara, Turkey İbrahim Mutlay, CSO Giriş 20. yy'nin sonu itibarı ile artan çevresel kaygılar sonucunda özellikle kimya sanayiinin

Detaylı

Metalurji ve Malzeme Mühendisliği nden Beklentiler

Metalurji ve Malzeme Mühendisliği nden Beklentiler Metalurji ve Malzeme Mühendisliği nden Beklentiler 1. Kaleseramik Ar-Ge Merkezi 2. Metalurji ve Malzeme Mühendisliği Nedir? 3. Ülkemizde durum 4. Dünyada durum 5. Metalurji ve Malzeme Mühendisliğinin geleceği

Detaylı

PLASTİK MALZEMELERİN İŞLENME TEKNİKLERİ

PLASTİK MALZEMELERİN İŞLENME TEKNİKLERİ PLASTİK MALZEMELERİN İŞLENME TEKNİKLERİ HADDELEME (Calendering) İLE İŞLEME TEKNİĞİ HADDELEMEYE(Calendering) GİRİŞ Bu yöntem genellikle termoplastiklere ve de özellikle ısıya karşı dayanıklılığı düşük olan

Detaylı

MALZEMELERİN GERİ KAZANIMI

MALZEMELERİN GERİ KAZANIMI MALZEMELERİN GERİ KAZANIMI PROF. DR. HÜSEYİN UZUN HOŞGELDİNİZ 1 KOMPOZİT ATIKLARIN GERİ DÖNÜŞÜMÜ Farklı malzemelerden yapılmış, elle birbirinden ayrılması mümkün olmayan ambalajlara, kompozit ambalaj adı

Detaylı

OTOMOTİV ENDÜSTRİSİNİN MALZEME VE METALURJİ MÜHENDİSLERİNDEN BEKLENTİLERİ

OTOMOTİV ENDÜSTRİSİNİN MALZEME VE METALURJİ MÜHENDİSLERİNDEN BEKLENTİLERİ OTOMOTİV ENDÜSTRİSİNİN MALZEME VE METALURJİ MÜHENDİSLERİNDEN BEKLENTİLERİ Hazırlayan: Volkan ÇABUK OYAK RENAULT Malzeme Laboratuvarı Sorumlusu CONFIDENTIEL C EĞİTİMİN AMACI Malzeme mühendisi otomotiv endüstrisinde;

Detaylı

PBT KULLANIMI VE SAĞLADIĞI AVANTAJLAR

PBT KULLANIMI VE SAĞLADIĞI AVANTAJLAR KULLANIMI VE SAĞLADIĞI AVANTAJLAR Polibutilen tereftalat () yüksek performansa sahip dayanıklı bir yarı-kristal polimer malzeme olup mühendislik plastikleri içerisinde sınıflandırılmaktadır., özellikleri

Detaylı

Genel olarak bir kompozit malzeme, her iki bileşene ait özelliklerin birleşimiyle daha iyi özellikteki kombinasyonlarının elde edildiği çok fazlı bir

Genel olarak bir kompozit malzeme, her iki bileşene ait özelliklerin birleşimiyle daha iyi özellikteki kombinasyonlarının elde edildiği çok fazlı bir Genel olarak bir kompozit malzeme, her iki bileşene ait özelliklerin birleşimiyle daha iyi özellikteki kombinasyonlarının elde edildiği çok fazlı bir malzeme olarak düşünülebilir. Bu birleşik etki prensibine

Detaylı

TEKSTİL MATERYALLERİNİN YANMA MEKANİZMASI VE LİMİT OKSİJEN İNDEKS DEĞERLERİ

TEKSTİL MATERYALLERİNİN YANMA MEKANİZMASI VE LİMİT OKSİJEN İNDEKS DEĞERLERİ T.C. MARMARA ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ TEKSTİL EĞİTİMİ ANABİLİM DALI TEKSTİL MATERYALLERİNİN YANMA MEKANİZMASI VE LİMİT OKSİJEN İNDEKS DEĞERLERİ HAZIRLAYAN DERSİN ADI :SELCAN KAYAN : ENSTRÜMANTAL

Detaylı

Müşterilerinin ihtiyaçlarına, dinamik ekibinin ileri düzeydeki tecrübesi, modern ekipmanları ve geniş laboratuvar imkanlarıyla çözümler sunar.

Müşterilerinin ihtiyaçlarına, dinamik ekibinin ileri düzeydeki tecrübesi, modern ekipmanları ve geniş laboratuvar imkanlarıyla çözümler sunar. Eurotec, hassas ve kritik uygulamalara özel çözümler üreten, bağımsız mühendislik plastikleri üreticisidir. Koşulsuz müşteri memnuniyetini hedefleyen Eurotec; Tüm operasyonlarında kalitede sürekliliği

Detaylı

matris: a (Mo) (sünek) woven fibers cross section view fiber: g (Ni 3 Al) (kırılgan)

matris: a (Mo) (sünek) woven fibers cross section view fiber: g (Ni 3 Al) (kırılgan) Kompozitler Kompozitler İki veya daha fazla malzeme grubuna ait malzemelerin bir araya getirilerek daha üstün özellikli malzeme oluşturulmasıdır. Cam takviyeli plastikler, beton, araba lastiği gibi örnekler

Detaylı

KOMPOZİT SANAYİCİLERİ DERNEĞİ KOMPOZİT DÜNYASI

KOMPOZİT SANAYİCİLERİ DERNEĞİ KOMPOZİT DÜNYASI KOMPOZİT SANAYİCİLERİ DERNEĞİ KOMPOZİT DÜNYASI SEKTÖRÜN DÜNYADA GELİŞMESİ Kompozit sektörü, tüm dünyada, ikame malzemelerden de pay alarak büyümektedir ve geçen 30 yıl içerisinde global ekonomik büyümeye

Detaylı

PLASTİKLER (POLİMERLER)

PLASTİKLER (POLİMERLER) PLASTİKLER (POLİMERLER) PLASTİK NEDİR? Karbon ile hidrojen bileşiği plastiği oluşturur. Petrolden elde edilir. Monomer adı verilen binlerce küçük molekülün ısı ve basınç altında birleşerek kocaman bir

Detaylı

TERMOPLASTİKLER, TERMOSETLER, ELESTOMERLER, FİBERLER

TERMOPLASTİKLER, TERMOSETLER, ELESTOMERLER, FİBERLER 1 TİCARİ POLİMERLER TERMOPLASTİKLER, TERMOSETLER, ELESTOMERLER, FİBERLER Polimerler yaşamın her kesitinde bulunan doğal ve sentetik çok çeşitli maddelerdir. Örneğin, selüloz, nişasta ve pamuk organik,

Detaylı

DOKUMA BAZALT-CAM VE FINDIK KABUĞU TAKVİYELİ POLİMER KOMPOZİTLERİNİN EĞİLME DAYANIMI VE ISI GEÇİRGENLİKLERİNİN İNCELENMESİ

DOKUMA BAZALT-CAM VE FINDIK KABUĞU TAKVİYELİ POLİMER KOMPOZİTLERİNİN EĞİLME DAYANIMI VE ISI GEÇİRGENLİKLERİNİN İNCELENMESİ İstanbul Ticaret Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi Yıl: 10 Sayı: 20 Güz 201 s.119-126 DOKUMA BAZALT-CAM VE FINDIK KABUĞU TAKVİYELİ POLİMER KOMPOZİTLERİNİN EĞİLME DAYANIMI VE ISI GEÇİRGENLİKLERİNİN İNCELENMESİ

Detaylı

Kompozit Malzemeler. Polimer kompozit malzemeler reçine (Matrix) ve takviye (Reinforcement) bileşenlerinden oluşur.

Kompozit Malzemeler. Polimer kompozit malzemeler reçine (Matrix) ve takviye (Reinforcement) bileşenlerinden oluşur. Kompozit Malzemeler Kompozit malzeme tanımı, temel olarak iki veya daha fazla malzemenin bir arada kullanılmasıyla oluşturulan ve meydana geldiği malzemelerden farklı özelliklere sahip yeni tür malzemeleri

Detaylı

İçerik Mühendislik Polimerleri... 2 Transparant Polimerler... 7 Temizleme ve Bakım Granülatları... 7 Diğerleri... 7

İçerik Mühendislik Polimerleri... 2 Transparant Polimerler... 7 Temizleme ve Bakım Granülatları... 7 Diğerleri... 7 Ürün Listesi Plastik Türkiye İçerik Mühendislik Polimerleri... 2 Transparant Polimerler... 7 Temizleme ve Bakım Granülatları... 7 Diğerleri... 7 1 Mühendislik Polimerleri TPE VERSAFLEX ONFLEX VERSALLOY

Detaylı

2015-2016 Eğitim Öğretim Yılı Güz ve Bahar Dönemi Muhtemel Bitirme Çalışması Konuları. Tasarım Projesi Konusu Bitirme Çalışması Konusu Özel Koşullar

2015-2016 Eğitim Öğretim Yılı Güz ve Bahar Dönemi Muhtemel Bitirme Çalışması Konuları. Tasarım Projesi Konusu Bitirme Çalışması Konusu Özel Koşullar 2015-2016 Eğitim Öğretim Yılı Güz ve Bahar Dönemi Muhtemel Bitirme Çalışması Konuları Proje No Tasarım Projesi Konusu Bitirme Çalışması Konusu Özel Koşullar 1 Soğuk spray kaplama düzeneğinin tasarlanması

Detaylı

KÜRESEL OTOMOTİV OEM BOYALARI PAZARI. Bosad Genel Sekreterliği

KÜRESEL OTOMOTİV OEM BOYALARI PAZARI. Bosad Genel Sekreterliği KÜRESEL OTOMOTİV OEM BOYALARI PAZARI Bosad Genel Sekreterliği SEKTÖR ANALİZİ Otomotiv OEM boyaları dünyanın en büyük boya segmentlerinden biridir. Otomotiv OEM boyaları, 2011 yılında toplam küresel boya

Detaylı

Daha Yeşil ve Daha Akıllı: Bilgi ve İletişim Teknolojileri, Çevre ve İklim Değişimi

Daha Yeşil ve Daha Akıllı: Bilgi ve İletişim Teknolojileri, Çevre ve İklim Değişimi Daha Yeşil ve Daha Akıllı: Bilgi ve İletişim Teknolojileri, Çevre ve İklim Değişimi Bu sunum Greener and Smarter, ICTs, the Environment and Climate Change başlıklı Eylül 2010 tarihli OECD raporundan uyarlanmıştır.

Detaylı

İMALAT YÖNTEMİ SEÇİM DİYAGRAMLARI

İMALAT YÖNTEMİ SEÇİM DİYAGRAMLARI İMALAT YÖNTEMİ SEÇİM DİYAGRAMLARI İmalat Yöntemi Seçim Diyagramları Çizelge 1 de ; Malzemeler ve İmalat Yöntemleri arasındaki ilişkiyi topluca göstermektedir. Malzemeler; metaller, seramik ve camlar, polimerler

Detaylı

METAL MATRİSLİ KOMPOZİT MALZEMELER

METAL MATRİSLİ KOMPOZİT MALZEMELER Prof.Dr.Ahmet Aran - İ.T.Ü. Makina Fakültesi METAL MATRİSLİ KOMPOZİT MALZEMELER METAL MATRİSLİ KOMPOZİTLER KARMA MALZEMELER METAL MATRİSLİ KARMA MALZEMELER MMK ÜRETİM YÖNTEMLERİ UYGULAMA ÖRNEKLERİ Metal,

Detaylı

TANITIM BROŞÜRÜ POLAR POLİÜRETAN

TANITIM BROŞÜRÜ POLAR POLİÜRETAN TANITIM BROŞÜRÜ İçinde bulunduğumuz yüzyılda hızlı endüstrileşmenin sonucu olarak ortaya çıkan enerji ihtiyacı ve bu ihtiyacın yaklaşık % 90 oranında fosil türevli yakıt tüketimi ile giderilmesi son dönemde

Detaylı

mühendislik plastikleri Otomotiv için Akılcı Çözümler

mühendislik plastikleri Otomotiv için Akılcı Çözümler mühendislik plastikleri Otomotiv için Akılcı Çözümler YENİLİKÇİ ÜRÜNLER VE MÜŞTERİ İHTİYACINA ÖZEL HİZMETLER Metal yerine geçen yenilikçi ürünler Deneyimli ve dinamik ekipten teknik destek İleri teknoloji

Detaylı

Polonya Otomotiv Sektörü Ve Yan Sanayii

Polonya Otomotiv Sektörü Ve Yan Sanayii Polonya Otomotiv Sektörü Ve Yan Sanayii Dış Ekonomik İlişkiler Müdürlüğü AB Masası Uzman Yardımcısı NESTEREN KESEN 2006 I. Sektörün Genel Özellikleri Avrupa Birliği üyeliği ile birlikte cazip bir pazar

Detaylı

DIŞ CEPHE LEVHALARI. BoardeX. PermaBase. BoardeX 12,5 mm. BoardeX 15 mm. PermaBase 12,5 mm

DIŞ CEPHE LEVHALARI. BoardeX. PermaBase. BoardeX 12,5 mm. BoardeX 15 mm. PermaBase 12,5 mm DIŞ CEPHE LEVHALARI BoardeX BoardeX, dış cephe kuru duvar sistemlerinin yapımında, dış cephe kaplama malzemelerinin altında, saçak altı imalatlarından her türlü ıslak hacimlerde kullanılan, üzeri cam elyaf

Detaylı

www.adil.com.tr 1978 den beri...

www.adil.com.tr 1978 den beri... www.adil.com.tr 1978 den beri... extrusion 1978 den beri... Adil Endüstriyel, kalite ve hizmet odaklı anlayışı ile müşterilerine yalıtım çözümleri sunmaktadır. Kurulduğu 1978 yılından itibaren müşteri

Detaylı

MMM291 MALZEME BİLİMİ

MMM291 MALZEME BİLİMİ MMM291 MALZEME BİLİMİ Ofis Saatleri: Perşembe 14:00 16:00 ayse.kalemtas@btu.edu.tr, akalemtas@gmail.com Bursa Teknik Üniversitesi, Doğa Bilimleri, Mimarlık ve Mühendislik Fakültesi, Metalurji ve Malzeme

Detaylı

sağlık ve kalite garantisi AMBALAJ

sağlık ve kalite garantisi AMBALAJ ultra bariyerli ı s ı l dirençli Filmler l Esnek filmlerde teknolojinin son geldiği nokta; ultra bariyerli ALOx fimler ile fırın ve mikro-dalga kullanımına da uygun, ısıl direnci yüksek (-40 C/+200 C)

Detaylı

üniversal- ultralam ULTRALAM LVL modern kompozit bir yapı malzemesidir. ULTRALAM LVL kozalaklı ağaçlardan ( çam-ladin ) veya karışımından üretilir.

üniversal- ultralam ULTRALAM LVL modern kompozit bir yapı malzemesidir. ULTRALAM LVL kozalaklı ağaçlardan ( çam-ladin ) veya karışımından üretilir. üniversal- ultralam ULTRALAM LVL modern kompozit bir yapı malzemesidir. ULTRALAM LVL kozalaklı ağaçlardan ( çam-ladin ) veya karışımından üretilir. ULTRALAM LVL ağaçlardan tabakalar halinde soyularak yapıştırılmış

Detaylı

SINIRLARINIZI ZORLAYABİLMENİZ için. EPOKSİ ve POLİÜRETAN SİSTEMLERİ tasarlıyoruz

SINIRLARINIZI ZORLAYABİLMENİZ için. EPOKSİ ve POLİÜRETAN SİSTEMLERİ tasarlıyoruz SINIRLARINIZI ZORLAYABİLMENİZ için EPOKSİ ve POLİÜRETAN SİSTEMLERİ tasarlıyoruz KİMAR - DURATEK 1973 KİMAR kuruldu. Mümessillik firması. 1976 KİSTAB markasıyla nontoksik kalay stabilizatörleri imalatı

Detaylı

Malzeme Bilimi ve Mühendisliği. h$p://www.mse.cankaya.edu.tr

Malzeme Bilimi ve Mühendisliği. h$p://www.mse.cankaya.edu.tr Malzeme Bilimi ve Mühendisliği 1 h$p://www.mse.cankaya.edu.tr Malzeme Bakır Çağı (M.Ö. 5000-3000) Tunç Çağı (M. Ö. 3000-1000) Demir Çağı (M.Ö. 1190-330 ) 2 Malzeme Günümüzde birçok malzeme çeşidi bulunmaktadır.

Detaylı

BAJAJ AUTO (GÜNLÜK) ULAŞIMIN DÜNYA LİDERİ

BAJAJ AUTO (GÜNLÜK) ULAŞIMIN DÜNYA LİDERİ COVER PAGE PAGE No. 1 PAGE No. 2 BAJAJ AUTO (GÜNLÜK) ULAŞIMIN DÜNYA LİDERİ Bajaj, dünyada en çok güvenilen 3 tekerli taşıt markasıdır. Bajaj RE dünyada günde 58 milyondan fazla yolcu taşımaktadır. 25 ten

Detaylı

İÇERİK. 1. Hakkımızda 2. Değerlerimiz & Vizyon & Misyon 3. Üretim Yöntemleri 4. Tasarım 5. Kalite 6. Ürünler 7. Yenilik 8.

İÇERİK. 1. Hakkımızda 2. Değerlerimiz & Vizyon & Misyon 3. Üretim Yöntemleri 4. Tasarım 5. Kalite 6. Ürünler 7. Yenilik 8. Plasten Otomotiv İÇERİK 1. Hakkımızda 2. Değerlerimiz & Vizyon & Misyon 3. Üretim Yöntemleri 4. Tasarım 5. Kalite 6. Ürünler 7. Yenilik 8. Referanslar 1.HAKKIMIZDA 2007 yılında Düzce de kurulmuştur. 75

Detaylı

MESLEK KOMİTELERİ ORTAK TOPLANTISI

MESLEK KOMİTELERİ ORTAK TOPLANTISI MESLEK KOMİTELERİ ORTAK TOPLANTISI 11 Eylül 2015 Mustafa TACİR İSO Meclis Üyesi KİMYASAL ÜRÜNLER İLE PLASTİK VE KAUÇUK ÜRÜNLERİN İMALATI 17. Grup Temel Kimya Sanayii 18. Grup Boya, Vernik, Reçine ve Çeşitli

Detaylı

TERMOPLASTİKLER. Polimerler Amorf Yarı-kristalin. Amorf ve Yarı-Kristalin Ticari Termoplastikler

TERMOPLASTİKLER. Polimerler Amorf Yarı-kristalin. Amorf ve Yarı-Kristalin Ticari Termoplastikler TERMOPLASTİKLER Polimerler Amorf Yarı-kristalin Amorf ve Yarı-Kristalin Ticari Termoplastikler 1 Amorf Ticari Termoplastikler Karakteristikler Düşük maliyet Düşük sıcaklık direnci Düşük dayanım İyi ölçüsel

Detaylı

Yalova Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Polimer Mühendisliği Bölümü. Polimer Nedir?

Yalova Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Polimer Mühendisliği Bölümü. Polimer Nedir? Yalova Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Polimer Mühendisliği Bölümü Polimer Nedir? Monomer olarak adlandırılan basit moleküllerin kimyasal bağlarla bağlanması sonucu oluşan yüksek molekül ağırlıklı maddelerdir.

Detaylı

Teknoloji Fakültesi Metalurji ve Malzeme Mühendisliği. Polimer Malzemeler. Polikarbonat (PC) www.sakarya.edu.tr

Teknoloji Fakültesi Metalurji ve Malzeme Mühendisliği. Polimer Malzemeler. Polikarbonat (PC) www.sakarya.edu.tr Teknoloji Fakültesi Metalurji ve Malzeme Mühendisliği Polimer Malzemeler Polikarbonat (PC) Polikarbonatlar, termoplastiklerin özel bir grubudur. İşlenmesi, kalıplanması ve ısıl olarak şekillendirilmesi

Detaylı

PÜSKÜRTME ŞEKİLLENDİRME (SPRAY FORMING / SPRAY DEPOSITION)

PÜSKÜRTME ŞEKİLLENDİRME (SPRAY FORMING / SPRAY DEPOSITION) PÜSKÜRTME ŞEKİLLENDİRME (SPRAY FORMING / SPRAY DEPOSITION) Püskürtme şekillendirme (PŞ) yöntemi ilk olarak Osprey Ltd. şirketi tarafından 1960 lı yıllarda geliştirilmiştir. Günümüzde püskürtme şekillendirme

Detaylı

3M VHB Bantlar VHB. THE Acrylic Foam Tape. Güvenilirlik, Güç. ve Dayanıklılık. VHB Akrilik Köpük Bantlar

3M VHB Bantlar VHB. THE Acrylic Foam Tape. Güvenilirlik, Güç. ve Dayanıklılık. VHB Akrilik Köpük Bantlar 3M VHB Bantlar VHB THE Acrylic Foam Tape Güvenilirlik, Güç ve Dayanıklılık VHB Akrilik Köpük Bantlar Kalite avantajları güçlü ve dayanıklı yapıştırma geliştirilmiş estetik görüntü mükemmel sızdırmazlık

Detaylı

3.KABARTILI DİRENÇ KAYNAĞI. 05.05.2015 Dr.Salim ASLANLAR 1

3.KABARTILI DİRENÇ KAYNAĞI. 05.05.2015 Dr.Salim ASLANLAR 1 3.KABARTILI DİRENÇ KAYNAĞI 05.05.2015 Dr.Salim ASLANLAR 1 KABARTILI DİRENÇ KAYNAĞI Kabartılı direnç kaynağı, seri imalat için ekonomik bir birleştirme yöntemidir. Uygulamadan yararlanılarak, çoğunlukla

Detaylı

THE PRODUCTION OF AA5049 ALLOY SHEETS BY TWIN ROLL CASTING

THE PRODUCTION OF AA5049 ALLOY SHEETS BY TWIN ROLL CASTING AA5049 ALÜMİNYUM ALAŞIMI LEVHALARIN İKİZ MERDANELİ SÜREKLİ DÖKÜM TEKNİĞİ İLE ÜRETİMİ Koray TURBALIOĞLU Teknik Alüminyum San. A.Ş., İstanbul koray.turbalioglu@teknikaluminyum.com.tr ÖZET AA5049 alaşımı

Detaylı

Bu sunumda yer alan konular;

Bu sunumda yer alan konular; Bu sunumda yer alan konular; Trend Cephe hakkında. Kompakt laminat tanımı, nerelerde kullanılır. Uygulama teknikleri. Fundermax dış cephe kartela Teknik Özellikler Fundermax dış cephe referans görselleri.

Detaylı

DIŞ CEPHE LEVHALARI. BoardeX. PermaBase. BoardeX. BoardeX 15 mm. PermaBase

DIŞ CEPHE LEVHALARI. BoardeX. PermaBase. BoardeX. BoardeX 15 mm. PermaBase DIŞ CEPHE LEVHALARI BoardeX BoardeX, dış cephe kuru duvar sistemlerinin yapımında, dış cephe kaplama malzemelerinin altında, saçak altı imalatlarından her türlü ıslak hacimlerde kullanılan, üzeri cam elyaf

Detaylı

SERAMİK MATRİSLİ KOMPOZİT MALZEMELER ve ÜRETİMİ

SERAMİK MATRİSLİ KOMPOZİT MALZEMELER ve ÜRETİMİ SERAMİK MATRİSLİ KOMPOZİT MALZEMELER ve ÜRETİMİ Seramik Matrisli Kompozitler Seramik malzemeler, yüksek sıcaklığa dayanıklı ve hafif oldukları (d= 1,5-3,0 gr/cm3) için oldukça çekicidir. Seramik matrisli

Detaylı

KATI YALITIM MALZEMELERİ EXPANDE POLİSTREN LEVHA

KATI YALITIM MALZEMELERİ EXPANDE POLİSTREN LEVHA KATI YALITIM MALZEMELERİ EXPANDE POLİSTREN LEVHA Celal Bayar Üniversitesi Turgutlu Meslek Yüksekokulu İnşaat Bölümü Öğretim Görevlisi Tekin TEZCAN İnşaat Yüksek Mühendisi EXPANDE POLİSTREN KÖPÜK (EPS)

Detaylı

Dr.Nalan A.AKGÜN 2014

Dr.Nalan A.AKGÜN 2014 Dr.Nalan A.AKGÜN 2014 Vacha barajı, Krichim kasabası yakınları, Güney Bulgaristan, 16 Haziran 2007. Plovdiv University Ağustos 2008 : 0.25 ppb Eylül 2009 :0.5 ppb Vacha barajı, Krichim kasabası yakınları,

Detaylı

LIBWAX C İÇ VE DIŞ KAYDIRICI DİSPERSİYON AJANI ANTİBLOKİNG AJAN

LIBWAX C İÇ VE DIŞ KAYDIRICI DİSPERSİYON AJANI ANTİBLOKİNG AJAN İÇ VE DIŞ KAYDIRICI LIBWAX C DİSPERSİYON AJANI ANTİBLOKİNG AJAN 1 LIBWAX C plastik işlemde üstün performans sağlamak için tasarlanmış eşsiz bir sınıf Bisamide wax tır. LIBWAX C polar ve polar olmayan gruplar

Detaylı

TAYSAD SEKTÖR RAPORU MART 2012. İçindekiler:

TAYSAD SEKTÖR RAPORU MART 2012. İçindekiler: TAYSAD SEKTÖR RAPORU MART İçindekiler: Üretim sayfa 2-4 İhracat sayfa 5-7 İç pazar sayfa 8-9 Dünya da otomotiv sektörü sayfa 10 Taysad Fiyat Endeksi sayfa 11 ÜRETİM (Araç Türüne Göre) yılının Mart ayında

Detaylı

OFFLINE SERIES GLOBAL STANDARD COOLER

OFFLINE SERIES GLOBAL STANDARD COOLER OFFLINE SERIES GLOBAL STANDARD COOLER AC-MOTORLU VE POMPALI YAĞ VE HAVA SOĞUTMA SİSTEMLERİ ÜRÜN BİLGİLERİ AKG-Line, yüksek performanslı endüstriyel alüminyum radyatör sistemlerinde piyasa lideri olan kuruluşumuzun

Detaylı

SINIRLARINIZI ZORLAYABİLMENİZ" için. EPOKSİ ve POLİÜRETAN SİSTEMLERİ" tasarlıyoruz

SINIRLARINIZI ZORLAYABİLMENİZ için. EPOKSİ ve POLİÜRETAN SİSTEMLERİ tasarlıyoruz SINIRLARINIZI ZORLAYABİLMENİZ" için EPOKSİ ve POLİÜRETAN SİSTEMLERİ" tasarlıyoruz KİMAR - DURATEK 1973 KİMAR kuruldu. Mümessillik firması. 1976 KİSTAB markasıyla nontoksik kalay stabilizatörleri imalatı

Detaylı

Araç Gövdesi İmalatına Yönelik Sert Lehimleme Çözümleri

Araç Gövdesi İmalatına Yönelik Sert Lehimleme Çözümleri Araç Gövdesi İmalatına Yönelik Sert Lehimleme Çözümleri voestalpine Böhler Welding www.voestalpine.com/welding voestalpine Böhler Welding En İyi Kaynak Sonuçları için Metalürjik Uzmanlık voestalpine Böhler

Detaylı

Bölüm 14 & Bölüm 15: Polimerlerin Yapısı ve Özellikleri

Bölüm 14 & Bölüm 15: Polimerlerin Yapısı ve Özellikleri Bölüm 14 & Bölüm 15: Polimerlerin Yapısı ve Özellikleri Polimer molekülünün genel yapısı ve kimyasal karakteri nelerdir? Polimerin kristal yapısı metal ve seramiklerden nasıl farklıdır? Polimerlerin çekme

Detaylı

Akreditasyon Sertifikası Eki (Sayfa 1/6) Akreditasyon Kapsamı

Akreditasyon Sertifikası Eki (Sayfa 1/6) Akreditasyon Kapsamı Akreditasyon Sertifikası Eki (Sayfa 1/6) Deney Laboratuvarı Adresi : Şerifali Çiftliği Hendem cad. No:58 Kat:1 Yukarıdudullu Ümraniye 34775 İSTANBUL / TÜRKİYE Tel : 0 216 420 47 52 Faks : 0 216 466 31

Detaylı

MALZEME BİLİMİ. 2014-2015 Güz Yarıyılı Kocaeli Üniversitesi Ford Otosan Ġhsaniye Otomotiv MYO. Yrd. Doç. Dr. Egemen Avcu

MALZEME BİLİMİ. 2014-2015 Güz Yarıyılı Kocaeli Üniversitesi Ford Otosan Ġhsaniye Otomotiv MYO. Yrd. Doç. Dr. Egemen Avcu MALZEME BİLİMİ 2014-2015 Güz Yarıyılı Kocaeli Üniversitesi Ford Otosan Ġhsaniye Otomotiv MYO Yrd. Doç. Dr. Egemen Avcu Bilgisi DERSĠN ĠÇERĠĞĠ, KONULAR 1- Malzemelerin tanımı 2- Malzemelerinseçimi 3- Malzemelerin

Detaylı

MMT113 Endüstriyel Malzemeler 5 Metaller, Bakır ve Magnezyum. Yrd. Doç. Dr. Ersoy Erişir 2013-2014 Güz Yarıyılı

MMT113 Endüstriyel Malzemeler 5 Metaller, Bakır ve Magnezyum. Yrd. Doç. Dr. Ersoy Erişir 2013-2014 Güz Yarıyılı MMT113 Endüstriyel Malzemeler 5 Metaller, Bakır ve Magnezyum Yrd. Doç. Dr. Ersoy Erişir 2013-2014 Güz Yarıyılı Cu Copper 29 Bakır 2 Dünyada madenden bakır üretimi, Milyon ton Yıl Dünyada madenden bakır

Detaylı

VSI-2.0 OTOGAZ DÖNÜŞÜM KİTİ

VSI-2.0 OTOGAZ DÖNÜŞÜM KİTİ VSI-2.0 OTOGAZ DÖNÜŞÜM KİTİ Prins Otogaz Dönüşüm Kiti ile Üstün Performans Yüksek Sürüş Keyfi Kıymet bilenlerin otogaz dönüşüm kiti, Prins! Kıymet Bilenlerin Otogaz Dönüşüm Kiti, Prins! Dünyada sıralı

Detaylı

Tasarım Metodolojisi-5

Tasarım Metodolojisi-5 Tasarım Metodolojisi-5 Konu: MALZEME SEÇİMİ Haz.: Doç. Dr. Ahmet DEMİRER 1 Malzeme seçiminde karşılaşılacak ilk problem; Elemanların çalışma esnasındaki performansı ile ürün şeklini alabilme kabiliyeti

Detaylı

ULUSAL BOR ARAŞTIRMA ENSTİTÜSÜ BAŞKANI

ULUSAL BOR ARAŞTIRMA ENSTİTÜSÜ BAŞKANI ULUSAL BOR ARAŞTIRMA ENSTİTÜSÜ BAŞKANI BİRİNCİL ENERJİ KAYNAKLARININ GİDEREK AZALMASI ENERJİ KAYNAKLARI ÇEVRE KİRLİLİĞİNİN ARTMASI CO 2 EMİSYONU ELEKTRİK ENERJİSİNİN DEPOLANAMAMASI BİRİNCİL ENERJİ KAYNAKLARINDA

Detaylı

energeto Siradişi Pencere

energeto Siradişi Pencere 1 energeto Siradişi Pencere Bir pencerenin enerji etkinliği için belirleyici olan şey U w -değeridir. Isı transfer katsayısı (U w ) ne kadar düşük ise, bir pencerenin enerji etkinliği o kadar yüksektir.

Detaylı

1000-200000 m3/h, 400-1500 Pa. Kavrama, kayış-kasnak veya direk tahrik Eurovent e göre Kısa/Uzun gövde; kılavuz giriş kanatlı/kanatsız

1000-200000 m3/h, 400-1500 Pa. Kavrama, kayış-kasnak veya direk tahrik Eurovent e göre Kısa/Uzun gövde; kılavuz giriş kanatlı/kanatsız Aksiyal fanlar Üretimin açıklanması Değişik rotor türleri için, çıkış konumu, gövde geometrisi, gövde sacı kalınlığı, ve malzesi yönünden geniş bir seçme olanağı bulunmaktadır. Aşağıdaki açıklamalar standart

Detaylı

METALİK MALZEMELERİN GENEL KARAKTERİSTİKLERİ BAHAR 2010

METALİK MALZEMELERİN GENEL KARAKTERİSTİKLERİ BAHAR 2010 METALİK MALZEMELERİN GENEL KARAKTERİSTİKLERİ BAHAR 2010 WEBSİTE www2.aku.edu.tr/~hitit Dersler İÇERİK Metalik Malzemelerin Genel Karakteristiklerİ Denge diyagramları Ergitme ve döküm Dökme demir ve çelikler

Detaylı

PLASTİK ÜRÜNLERİ SANAYİİ RAPORU

PLASTİK ÜRÜNLERİ SANAYİİ RAPORU MMP Ön Raporu EK 2E PLASTİK ÜRÜNLERİ SANAYİİ RAPORU MEVCUT DURUM: Dünyada olduğu gibi Türkiye de de plastiğin, geleneksel malzemeler olan demir, cam, kağıt, tahta gibi malzemeye alternatif olarak ortaya

Detaylı

CLEANEX PLASTİK MAKİNALARITEMİZLEME EMÜLSİYONU

CLEANEX PLASTİK MAKİNALARITEMİZLEME EMÜLSİYONU CLEANEX PLASTİK MAKİNALARITEMİZLEME EMÜLSİYONU Termoplastik malzeme ve renk değişiminde hızlı, etkili ve ucuz temizlik Sağlar. Hızlı malzeme ve renk değişimi ile üretim verimliliği sağlar. Okside olmuş,

Detaylı

Direkt Enjeksiyonlu Araçlara LPG Dönüşümü. Hazırlayan ve Sunan: Utku Beyaztaş Sercan Küçükbeycan

Direkt Enjeksiyonlu Araçlara LPG Dönüşümü. Hazırlayan ve Sunan: Utku Beyaztaş Sercan Küçükbeycan Direkt Enjeksiyonlu Araçlara LPG Dönüşümü Hazırlayan ve Sunan: Utku Beyaztaş Sercan Küçükbeycan Direkt Enjeksiyonlu Motorlar Bu motor tipinin günümüzde kullanılan diğer motor tiplerinden farkını, yakıtın

Detaylı

Yalıtım Sektörü Başarı Ödülleri Yılın Yatırımı Ödülü 2012-02 FİYAT LİSTESİ

Yalıtım Sektörü Başarı Ödülleri Yılın Yatırımı Ödülü 2012-02 FİYAT LİSTESİ 11 Yalıtım Sektörü Başarı Ödülleri Yılın Yatırımı Ödülü 02 FİYAT LİSTESİ Elastomerik Kauçuk Köpük Yüksek buhar difüzyon değerine sahip olan elastomerik kauçuk köpük malzemeler, tesisatlarda iyi bir ısı

Detaylı

KTÜ ORMAN FAKÜLTESİ ORMAN ENDÜSTRİ MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ 2015-2016 GÜZ DÖNEMİ BİTİRME ÇALIŞMASI SINAV PROGRAMI

KTÜ ORMAN FAKÜLTESİ ORMAN ENDÜSTRİ MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ 2015-2016 GÜZ DÖNEMİ BİTİRME ÇALIŞMASI SINAV PROGRAMI KTÜ ORMAN FAKÜLTESİ ORMAN ENDÜSTRİ MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ 2015-2016 GÜZ DÖNEMİ BİTİRME ÇALIŞMASI SINAV PROGRAMI (Yedek) (Yedek) İsmail TURAN 280781 28.12.2015/ 08.30-09.00 Orman ürünleri sanayinde tedarik

Detaylı

MALZEME BİLGİSİ DERS 2 DR. FATİH AY. www.fatihay.net fatihay@fatihay.net

MALZEME BİLGİSİ DERS 2 DR. FATİH AY. www.fatihay.net fatihay@fatihay.net MALZEME BİLGİSİ DERS 2 DR. FATİH AY www.fatihay.net fatihay@fatihay.net DERSİN AMACI: Malzeme Biliminde temel kavramları tanıtmak ÖĞRENECEKLERİNİZ: Malzeme yapısı Yapının özelliklere olan etkisi Malzemenin

Detaylı

Tesisatlarda Enerji Verimliliği & Isı Yalıtımı

Tesisatlarda Enerji Verimliliği & Isı Yalıtımı Türk Sanayisinde Enerji Verimliliği Semineri - 11 Mart 2009 İstanbul Sanayi Odası - Türkiye Tesisatlarda Enerji Verimliliği & Isı Yalıtımı Timur Diz Teknik İşler ve Eğitim Koordinatörü İZODER Isı Su Ses

Detaylı

simplan www.standartizolasyon.com

simplan www.standartizolasyon.com simplan www.standartizolasyon.com Kalite Politikamız Kalite ve başarının temelini, doğru proje, doğru altyapı, doğru ürün ile doğru uygulamanın oluşturduğuna inanan ve bu doğrultuda sektörüne alternatif

Detaylı

prorange TM MaxiCut CutTech teknoloji platformu

prorange TM MaxiCut CutTech teknoloji platformu Hava geçirgen ve kesiklere karşı dirençli eldiven olarak tasarlanıp geliştirilen kuru ortamlarda kesiklere karşı korumayı; konfor, esneklik ve hünerle birleştirir. 6 boy, 2 kaplama çizgisi ve 4 kesme seviyesi

Detaylı

MALZEME TEKNOLOJİLERİNDE TÜRKİYE NİN 2023 HEDEFLERİ Makine ve Malzeme Paneli, Malzeme Alt-Sektörü

MALZEME TEKNOLOJİLERİNDE TÜRKİYE NİN 2023 HEDEFLERİ Makine ve Malzeme Paneli, Malzeme Alt-Sektörü MMP Ön Raporu EK 2I MALZEME TEKNOLOJİLERİNDE TÜRKİYE NİN 2023 HEDEFLERİ Makine ve Malzeme Paneli, Malzeme Alt-Sektörü Ülkedeki sektörler yukarıda verilen şemada halen daha malzeme ve yarı mamul, mamul

Detaylı

İÇERİSİ BETON İLE DOLDURULMUŞ ÇELİK BORU YAPI ELEMANLARININ DAYANIMININ ARAŞTIRILMASI ÖZET

İÇERİSİ BETON İLE DOLDURULMUŞ ÇELİK BORU YAPI ELEMANLARININ DAYANIMININ ARAŞTIRILMASI ÖZET İÇERİSİ BETON İLE DOLDURULMUŞ ÇELİK BORU YAPI ELEMANLARININ DAYANIMININ ARAŞTIRILMASI Cemal EYYUBOV *, Handan ADIBELLİ ** * Erciyes Üniv., Müh. Fak. İnşaat Müh.Böl., Kayseri-Türkiye Tel(0352) 437 49 37-38/

Detaylı

ATIK KAĞIT LİFLERİNİN İNŞAAT SIVA MALZEMESİNE DÖNÜŞTÜRÜLMESİ VE KARAKTERİZASYONU

ATIK KAĞIT LİFLERİNİN İNŞAAT SIVA MALZEMESİNE DÖNÜŞTÜRÜLMESİ VE KARAKTERİZASYONU ATIK KAĞIT LİFLERİNİN İNŞAAT SIVA MALZEMESİNE DÖNÜŞTÜRÜLMESİ VE KARAKTERİZASYONU Merve YİĞİTER, Kübra ARSLAN, Erdal KARADURMUŞ Hitit Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi, Kimya Mühendisliği Bölümü, 19000,

Detaylı

CONTALAR VE HAVA KOMPRESÖRÜ TAMİR TAKIMLARI

CONTALAR VE HAVA KOMPRESÖRÜ TAMİR TAKIMLARI www.mahle-aftermarket.com MAHLE AFTERMARKET PRODUCT LAUNCH MAHLE AFTERMARKET TEKNOLOJİ GİRİŞİMİ: CONTALAR VE HAVA KOMPRESÖRÜ TAMİR TAKIMLARI Tahrik sistemi, Güvenlik ve Konfor için Yenilikçi Ürünler Serbest

Detaylı

BOSAD BİLGİLENDİRME BÜLTENİ. Pazar araştırma şirketi Grand View Research e göre, 2020 ye kadar pazarın gelişim ve değişim trendleri

BOSAD BİLGİLENDİRME BÜLTENİ. Pazar araştırma şirketi Grand View Research e göre, 2020 ye kadar pazarın gelişim ve değişim trendleri BOSAD BOYA SANAYİCİLERİ DERNEĞİ Selim Ragıp Emeç Sk. Kafaoğlu Apt. No:13 D:5 PK 34740 Suadiye- Kadıköy/ İstanbul Tel: (216) 384 74 53-93 Fax: (216) 384 69 34 bosad@bosad.org.tr BOSAD BİLGİLENDİRME BÜLTENİ

Detaylı

PLASTİK MALZEMELERİN İŞLENME TEKNİKLERİ. PLASTİKLERİN GERİ DÖNÜŞÜMÜ (Recycling)

PLASTİK MALZEMELERİN İŞLENME TEKNİKLERİ. PLASTİKLERİN GERİ DÖNÜŞÜMÜ (Recycling) PLASTİK MALZEMELERİN İŞLENME TEKNİKLERİ PLASTİKLERİN GERİ DÖNÜŞÜMÜ (Recycling) PLASTİKLERİN GERİ KAZANIMI * Plastikler atık olarak doğaya atıldıklarında, bozunma sıcaklıklarının yüksek olması, ultroviyole

Detaylı

H A K K I M I Z D A. www.encmetal.com

H A K K I M I Z D A. www.encmetal.com www.encmetal.com H A K K I M I Z D A Firmamız 1984 yılından itibaren Ankara'da Erdal Madencilik Met. San. Tic. Ltd. Şti hurda metal ve maden sektöründe faaliyetlerini sürdürmektedir. başarısını daha ileriye

Detaylı