Difl hekimli inde solunum yoluyla bulaflan birçok

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "Difl hekimli inde solunum yoluyla bulaflan birçok"

Transkript

1 DERLEME/REVIEW Difl Hekimli inde Solunum Yolu ile Bulaflan nfeksiyonlar Spread of Airborne Infections in Dentistry Dr. Hakan AKINCIBAY 1 1 Hacettepe Üniversitesi Difl Hekimli i Fakültesi, Periodontoloji Anabilim Dal, Ankara, Türkiye. 1 Department of Periodontology, Faculty of Dentistry, University of Hacettepe, Ankara, Turkey. Anahtar Kelimeler: Aerosoller, Solunum yoluyla bulafl, Bakteriler, Difl hekimli i. Key Words: Aerosols, Airborne, Bacteria, Dentistry. Yaz flma Adresi/Address for Correspondence: Prof. Dr. Hakan AKINCIBAY Hacettepe Üniversitesi Difl Hekimli i Fakültesi, Periodontoloji Anabilim Dal, S hhiye, ANKARA/TÜRK YE e-posta: Difl hekimli inde solunum yoluyla bulaflan birçok hastal k vard r. nfeksiyöz ajanlar n hastalara veya difl hekimli i çal flanlar na solunum yoluyla bulaflmas nda rol oynayan etkenlere biyoaerosol ad verilir. Biyoaerosoller, infeksiyon kontrolünde ve mesleki hastal klar n önlenmesinde göz önüne al nmas gereken bafll ca faktörlerdendir. Difl hekimli inde solunum yoluyla bulaflan infeksiyonlar, hastalar, difl hekimli i çal flanlar, havaland rma ve klimalar ile çevreden kaynaklan r. Hastalar ve difl hekimli i çal flanlar n n öksürmesi veya hapfl rmas sonucu oluflan aerosollere ek olarak aeratörlerin kullan m, ultrasonik difl tafl temizleyicileri, su ve hava spreyleri ile lazerlerin kullan m yla bakteriyel aerosoller ve damlac klar oluflur. Bakteriler ile di er infektif aerosoller ve damlac klar, difl tafl, plak, birikim, dental materyaller, su spreyi, tükürük ve dental ifllemler s ras nda oluflan kandan meydana gelir (1). Aerosol halindeki mikroorganizmalar genellikle kümeler halinde veya cans z parçalara tutunmufl olarak ve boyutlar na ba l olarak havada as - l kalabilirler veya h zla çökelirler. Çap 10 µm den küçük olan partiküller ç plak gözle görülmez ve aerosol olarak uzun süre havada as l kal rlar. Aerosoller solunum yoluyla akci erlerdeki bronfllara ulaflabildikleri gibi deri veya mukoz membranlarla direkt temasa geçebilirler. Dental aerosollerin ço unun çap 5 µm veya alt ndad r. Bu küçük par- 116

2 Ak nc bay H. Difl Hekimli inde Solunum Yolu ile Bulaflan nfeksiyonlar tiküller akci ere girip yerleflerek solunum yolu hastal klar veya di er sa l k problemlerine yol açar. Aerosollerden 100 µm lik çap yla ayr lan parçac klar, solunum yoluyla akci erlere girmek için çok büyük olmalar na ra men deri, gözler ve mukoz membranlarla temasa geçerler ve saçlara, giyim eflyalar ile yak n çevreye da l rlar (2-9). Tedavi öncesi ile karfl laflt r ld nda, özellikle a zdan kaynaklanan bakteriyel aerosoller, dental ifllemler s ras nda artan oranda ortamda bulunurlar. Ortamdaki bakteriyel kontaminasyonun seviyesi yap lan ifllemle de orant l olarak de ifliklik gösterir. Ultrasonik difl tafl temizleme cihazlar, aeratörlere göre daha yüksek konsantrasyonda aerosolün ortaya ç kmas na neden olur. El aletleri ile yap lan difl tafl temizli i ifllemlerinde ise aerosol görülmez (4,10-14). Havaland rmas zay f veya klima sistemlerinin bak m iyi olmayan kliniklerde görülen fungal ve di- er mikrobiyal mikroorganizmalar ile ürünleri, afl r duyarl l k reaksiyonlar, toksik etkiler ve infeksiyonlara neden olur. Yukar daki nedenlerden dolay klima sistemleri, bakteriyel ve di er mikroorganizmalar n geçifli için bir vas ta görevi görür (1). Difl kliniklerinde çal flma saatlerinin bitimiyle birlikte ve klima sisteminin kapat lmas ndan sonra ortamda kalan baz bakteriyel aerosoller sonraki ifl gününde tekrar sirkülasyona girer. Havaland rma sistemlerine ek olarak ortamdaki nem oran, s ve partikül boyutlar da bakteriyel aerosollerin da l m ve infeksiyon oluflturma potansiyelini etkiler (15-17). BAKTER YEL AEROSOLLER N KOMPOZ SYONU Difl hekimli inde yap lan ifllemlerde oluflan bakteriyel aerosoller ço unlukla Streptococcus ve Staphylococcus türlerinden oluflabilir (13). Ancak bu bakteriler d fl nda baflka bakteriler de görülebilir. Aktif tüberkülozlu hastalarda aeratörle yap lan ifllemlerde Mycobacterium tuberculosis in aerosol partiküllerinde görüldü ü bildirilmifltir. Difl hekimli- iyle ilgili ifllemlerde bakteriyel kontaminasyonun bafll ca kayna a z bofllu u olmas na ra men difl ünitlerine ba l su borular da potansiyel bakteri rezervuarlar d r. Legionella pneumophila, M. tuberculosis, Staphylococcus aureus ile oral floray oluflturan gram-pozitif, hareketsiz, spor oluflturmayan kokal bakteriler, diflle ilgili ifllemler s ras nda bakteriyel aerosoller veya parçac klar halinde yay l m gösterir (18,19). Hastanelerdeki difl kliniklerinde, hastane ortam ndan veya hastalar n kendilerinden çapraz infeksiyonla geçen S. aureus infeksiyonlar görülür. S. aureus insanlar n %30 unda normal mikrobiyal florada görülen bir bakteri olup, yerleflim yeri bafl ve boyun bölgesi ile burun delikleridir. Cilt infeksiyonlar na neden olan birçok toksin üreterek hastanelerdeki postoperatif yara infeksiyonlar nda görülürler (20,21). Çal flma ortam nda do al veya klima ile oluflturulan havaland rma, total bakteriyel aerosollerin konsantrasyonunu düflürücü etki yapar. Çevresel bakteriyel kontaminasyonu ölçmek için çal flma saatleri sonunda belirleyici (mark r) olarak Bacillus türleri kullan l r. Bacillus türleri toprak, toz ve suda yayg n olarak bulunur. Is ve birçok kimyasal maddeye dayan kl olan bu bakteriler difl klini i ortam nda da yaflamlar n sürdürür (14). Bacillus türlerine ek olarak S. aureus, Staphylococcus epidermidis, di- er Staphylococcus türleri, Streptococus salivarius, di er Streptococcus türleri, Micrococcus türleri, Pseudomonas türleri, Corynebacterium türleri ve Acinetobacter türlerinin m 3 içerisindeki koloni oluflturan birim (kob) miktar ölçülerek havadaki bakteriyel aerosollerin oran incelenir. E er bu say 500 ün üstünde ise zay f havaland rmaya iflaret eder ve önlem al nmal - d r (22). SOLUNUM YOLUYLA OLUfiAN NFEKS YONLARIN KAYNAKLARI ve OLUfiAN NFEKS YONLAR Dental tedavi s ras nda solunum yoluyla bulaflan infeksiyonlar üç potansiyel yolla bulafl r. Bunlar; dental alet ve cihazlar n kullan m, salya ve solunum kaynakl infeksiyonlar, operasyon bölgesindeki mikroorganizmalardan kaynaklanan infeksiyonlard r (23). Dental alet ve cihazlardan kaynaklanan bulafllar n nedeni, kullan lan çeflitli alet ve cihazlar ile difl ünitlerine ba l olan su borular nda üreyen mikroorganizmalard r. Sonik ve ultrasonik difl temizleme cihazlar, aerosol kontaminasyonunun en büyük kayna olarak kabul edilmektedir. Ek olarak, çeflitli abrazivlerle yap lan polisaj ifllemleri, su ve hava spreyleri, aeratörlerle veya hava abrazyonu ile yap lan difl preparasyon ifllemleri solunum yoluyla oluflan bulafllar n en büyük nedenleridir. Ayr ca, difl ünitine ba l aeratörlere, su-hava spreylerine ve sonik-ultrasonik cihazlara su tafl - 117

3 Spread of Airborne Infections in Dentistry Ak nc bay H. yan borular da bakteri, mantar ve protozoa gibi mikroorganizmalarla kolonize olmakta ve hastalara bu mikroorganizmalar tafl maktad r. Glikokaliks denen bir tabaka ile korunan bu mikroorganizmalar, biyofilm oluflturarak su borular n rezervuar olarak kullanmaktad r (23). Salya ile sürekli nemli halde tutulan a z ortam, bakteri ve virüslerle büyük oranda kontamine haldedir. Bu mikroorganizmalar n en önemli kayna dental plakt r. Oronazal farenksin bir parças olan a z ortam, ayn zamanda burun, bo az ve solunum yolunun bar nd rd bakteri ve virüslere de aç kt r. Tükürükten aerosol oluflturabilecek herhangi bir dental ifllem, tüm say lan kaynaklardan köken alan solunum yolu infeksiyonlar na neden olacakt r. Salya ve nazofarengeal sekresyonlar baflka patojenleri de bar nd r r. Bunlar aras nda, so uk alg nl ve grip virüsleri, herpes virüsleri, patojenik streptokoklar ve stafilokoklar ve Severe Acute Respiratory Syndrome (SARS) görülür. Henüz difl hekimli inde solunum yoluyla (veya di- er yollarla) geçen bir SARS olgusu görülmemesine ra men difl hekimlerinin bu bulafl c viral infeksiyona karfl dikkatli olmalar tavsiye edilmektedir. Aerosollerin oluflturdu u infeksiyonlar aras nda en ciddi potansiyel tehlikeyi tüberküloz etkeni M. tuberculosis oluflturur. Geçmiflte difl hekimli inde mesleki bir risk olan tüberküloz, günümüzde eski önemini kaybetmifltir. Ancak son Centers for Disease Control and Prevention (CDC) 2003 yönergesine göre difl hekimi ve di er difl hekimli i sa l k çal flanlar n n tüberkülozun semptomlar ve bulaflmas hakk nda bilgilendirilmeleri zorunludur (24). Aktif tüberkülozlu hastalar n difl tedavileri, zorunlu olmad kça infeksiyöz olmad klar belirlenene kadar ertelenmelidir. Hastalar antitüberküloz tedavisi bafllad ktan iki hafta sonra genellikle noninfeksiyöz olur (24). Teflhis edilmemifl, aktif, infeksiyöz tüberkülozlu hastalar difl hekimleri ve di er hastalar için bir risk faktörüdür (24). Tüberküloz, infekte bireyin öksürmesi, aks rmas veya konuflmas ile bulaflabilir. Ancak mikroorganizma ile temas, hastal n oluflmas için her zaman yeterli de ildir. Etken mikroorganizmaya maruz kalan birçok bireyde pozitif deri testi ile gösterilen latent infeksiyon görülür; ancak bu bireylerin sadece %10 unda aktif tüberküloz geliflti i rapor edilmifltir. leri yafllarda immün sistemin zay flamas yla veya AIDS gibi hastal klar sonucu tüberküloz görülebilir (25). nfluenza, damlac k yoluyla bulaflan üst solunum yolu hastal klar ndand r. Küçük çocuklar, immünyetmezli i olan kifliler ve kalp hastal olan kiflilerde ciddi klinik tablolar oluflturabilir. Bunlar aras nda sekonder bakteriyel infeksiyonlar ve pnömoni say labilir (26,27). ALINACAK ÖNLEMLER ve KORUNMA YOLLARI Difl hekimi, solunum yoluyla bulaflan infeksiyonlara karfl hem kendisini, hem birlikte çal flt yard mc personelini, hem de hastalar n korumal - d r. Ço u dental klinikteki kapal klima sistemleri düzenli bak m gerektirmektedir. Bakteriyel aerosollerin say s, hava filtreleri ve ultraviyole fl kla azalt labilmektedir (28,29). Tüberküloz infeksiyonuna karfl koruyucu program n temel amac, aktif tüberkülozlu bireyin erken dönemde saptanmas ve duyarl kiflilerden izole edilerek bulaflma riskinin azalt lmas d r. Difl hekimli i personeli tüberkülozun teflhis ve tedavisinden sorumlu olmamalar na ra men hastal n iflaret ve belirtilerine karfl e itilmelidirler. Muayenehanelerde tüberkülozun bulaflma riski oldu undan her difl hekimli i muayenehanesi kendi risk grubunu göz önüne alarak bir tüberküloz kontrol program uygulamal d r. Bu program n ana bafll klar afla da ele al nan hususlar içermelidir: Periyodik olarak toplumdaki risk da l m incelenmeli ve her muayenehane için bir tüberküloz infeksiyon kontrol politikas belirlenmelidir. Hastalarla temas içinde olan difl hekimli i personeli ifle bafllad nda iki aflamal bir tüberkülin deri testi yapt rmal d r. Ortam n risk da l m na göre kontroller tekrarlan r. Hastalar n ilk medikal hikayesi al n rken veya güncellenirken, hastalara rutin olarak tüberküloz hikayelerinin olup olmad sorulmal ve tüberküloz semptomlar na sahip olmad klar incelenmelidir. Tüberküloz hikayesi olan veya teflhis edilmemifl aktif tüberküloz bulgular na sahip hastalar t bbi yönden incelenmek için hastanelere gönderilmelidir. Bu tip hastalar difl hekimi muayenehanesinde gere inden uzun süre kalmamal d r. Di er 118

4 Ak nc bay H. Difl Hekimli inde Solunum Yolu ile Bulaflan nfeksiyonlar hastalardan ve personelden izole edilmeli, muayene edilmedi i zaman maske takt r lmal veya öksürürken a z n kapatmas önerilmelidir. Konsülte eden doktor hastan n aktif tüberkülozu olmad n belirleyene kadar hastaya sadece elektif dental tedaviler yap lmal d r. Aktif tüberkülozu olan veya flüphe edilen hastalara acil dental tedavi gerekiyorsa solunum yoluyla bulaflan infeksiyonlara karfl izolasyon sa layan hastanelerde tedavisi gerçeklefltirilmelidir. Standart maskelerin tüberküloza karfl koruyuculu- u yoktur. Hastay tedavi edenlerin tek kullan ml k N-95 maskesi takmalar gerekir. Üç haftadan uzun süreli öksürü ü olan ve aktif tüberkülozla uyumlu di er iflaret ve semptomlara sahip olan difl hekimli i personeli (örn. kilo kayb, gece terlemeleri, halsizlik, kanl d flk, anoreksi veya atefl gibi semptomlar) muayene edilmeli ve aktif tüberküloz riski ortadan kalkana veya aktif tüberküloz dönemi sona erene kadar ifl yerine gelmemelidir (24). Cerrahi aspiratör uçlar ve preoperatif a z hijyeni ifllemleri, bakteriyel damlac k infeksiyonlar ndan korunmada etkin de ildir. Yüksek hacimli aspiratör uçlar, ultrasonik cihazlarla yap lan difl tafl temizli i gibi dental ifllemler s ras nda bakteriyel aerosollerin veya parçac klar n say s n azalt r (7-9). Yap lacak ifllemden önce hastaya antiseptik bir gargara kulland r lmas da tedavi s ras nda oluflan aerosollerin say s n azaltmada yararl d r (30). Bu flekilde kullan lan a z gargaralar n n antimikrobiyal etki sürelerinin uzun olmas na dikkat edilmelidir. Klorhekzidin glukonat n di er solüsyonlara göre daha etkili oldu u bildirilmifltir (31). Yap - lan tedaviler s ras nda rubber dam kullan lmas da bakteriyel kontaminasyonun azalt lmas nda etkilidir (32). Ek bir önlem de, önceki günden difl üniti ve su borular nda kalan suyun kontamine olabilece i düflünülerek sular n tedavi öncesi ak t lmas ifllemidir. Yap lan baz çal flmalara göre, aerosol partiküllerinin elektrostatik yöntemlerle çöktürülmesi de mümkündür (33). Difl klini inde çal flan personelin korunma amaçl geçerli ulusal immünizasyon takvimine göre afl - lanmas gereklidir. Afl lar, aerosollerle geçen bakteriyel ve viral infeksiyonlara karfl koruma sa lar (1). Cerrahi maskeler, yan korumas olan koruyucu gözlükler, cerrahi gömlekler ve eldivenlerin rutin kullan m, bakteriyel aerosollerin giriflini önler veya parçac klarla olan temas azalt r (32). KAYNAKLAR 1. Leggat PA, Kedjarune U. Bacterial aerosols in the dental clinic: A review. Int Dent J 2001;51: Jakush J. Infection control in the dental office: A realistic approach. J Am Dent Assoc 1986;112: Lu DP, Zambito RF. Aerosols and cross-infection in dental practice: A historic view. Gen Dent 1981;2: Grenier D. Quantitative analysis of bacterial aerosols in two different dental clinic environments. Appl Environ Microbiol 1995;61: Jainkittiwong A, Langlais RP. Herpes B virus infection. Oral Surg Oral Med Oral Pathol Oral Radiol Endod 1998;85: Gonzales TS, Rushing EJ. Bad news and good news: What the dentist needs to know about transmissible spongioform encephelopathies. Quintessence Int 1998; 29: Blanquet-Glossard F, Sazdovitch V, Jean A, et al. Prion protein is not detectable in dental pulp from patients with Creutzfeldt-Jakob disease (letter). J Dent Res 2000;79: McKinley IB Jr, Ludlow MO. Hazards of laser smoke during endodontic therapy. J Endod 1994;20: Akers AB, Won WD. Assay of living airborne microorganisms. In: Dimmick RI, Akers AB (eds). An Introduction to Experimental Aerobiology. New York: Wiley, Micik RE, Miller RL, Mazzarella M, Ryge G. Studies on dental aerobiology. I. Bacterial aerosols generated during dental procedures. J Dent Res 1969;48: Travaglini EA, Larato D, Martin A. Dissemination of organism-bearing droplets by high-speed dental drills. J Prostht Dent 1966;16: Pagniano RP, Scheid RC, Rosen S, et al. Airborne microorganisms collected in a preclinical dental laboratory. J Dent Educ 1985;49: Osorio R, Toledano M, Liebana J, et al. Environmental microbial contamination: Pilot study in a dental surgery. Int Dent J 1995;45: Harrel SK, Barnes JB, Rivera-Hidalgo F. Aerosol and splatter contamination from the operative site during ultrasonic scaling. J Am Dent Assoc 1998;129:

5 Spread of Airborne Infections in Dentistry Ak nc bay H. 15. Burge HA. Indoor sources for airborne microbes. In: Gammage RB, Kaye SV (eds). Indoor Air and Human Health. Chelsea, Mich: Lewis Publisher Inc, 1985: Kraidman G. The microbiology of airborne contamination and air sampling. Drug Cosmetic Ind J 1975;3: Walter CW. Prevention and control of airborne infection in hospitals. Ann NY Acad Sci 1980;353: Williams HN, Pazsko-Kolva C, Shahamat M, et al. Molecular techniques reveal high prevalance of Legionella in dental units. J Am Dent Assoc 1996;127: Pankhurst CL, Johnson NW, Woods RG. Microbial contamination of dental unit waterlines: The scientific argument. Int Dent J 1998;48: Kloos WE, Jorgensen JH. Staphylococci. In: Lennette EH, Balows A, Hausler JR, et al (eds). Manbual of Clinical Microbiology. 4 th ed. Washington DC: American Society for Microbiology, 1985: Sji M, Taguchi S, Uchiyama K, et al. Efficacy of gentian violet in the eradication of methicillin-resistant Staphylococcus aureus from skin lesions. J Hosp Infect 1995;31: American Conference of Governmental Industrial Hygienists. Committee activities and reports. Applied Industrial Hygiene 1986;4:R Harrel SK, Molinari, J. Aerosols and splatter in dentistry: A brief review of the literature and infection control implications. J Am Dent Assoc 2004;135: Kohn WG, Collins AS, Cleveland JL, Harte JA, Eklund KJ, Malvitz DM; Centers for Disease Control and Prevention (CDC). Guidelines for infection control in dental health care settings MMWR 2003; 52(RR-17): Thomas MV, Jarboe G, Frazer RQ. Infection control in the dental office. Dent Clin N Am 2008;52: Rota S. nfluenza ve parainfluenza virüs. Cengiz T (editör). T p ve Difl Hekimli inde Genel ve Özel Mikrobiyoloji. 1. Bask. Ankara: Günefl Kitabevi, 2004: Ustaçelebi fi. Difl hekimli inde solunum yolu ile bulaflan virüsler ve önemi. Difl Hekimli inde nfeksiyon Kontrolü. Türk Difl Hekimleri Birli i Dergisi 2000;58: Wright M. Procedures test, filtration properties of filters, In: Cleanrooms. Tulsa, OK 1989: Riley R, Knight M, Middlebrook G. Ultraviolet susceptibility of BCG and virulent tubercle bacilli. Am Rev Resp Dis 1976;113: Fine DH, Mendieta C, Barnett ML, et al. Eficacy of preprocedural rinsing with an antiseptic in reducing viable bacterria in dental aerosols. J Periodontol 1992;63: Logothetis DD, Martinez-Welles JM. Reducing bacterial aerosol contamination with a chlorhexidine gluconate pre-rinse. J Am Dent Assoc 1995;126: Muir KF, Ross PW, MacPhee, et al. Reduction of microbial contamination from ultrasonic scalers. Br Dent J 1978;1: Willeke K, Qian Y, Donnely J, et al. Penetratrion of airborne microorganisms through a surgical mask and a dust/mist respirator. Am Ind Hyg Assoc J 1996;57:

Dental Kliniklerdeki Bakteriyel Aerosoller

Dental Kliniklerdeki Bakteriyel Aerosoller Ondokuz May s Üniversitesi Diflhekimli i Fakültesi Dergisi: 2003; 4 (2): 103 107 Dental Kliniklerdeki Bakteriyel Aerosoller 103 Bacterial Aerosols in Dental Clinics: A Review Yrd.Doç. Emre BODRUMLU* ÖZET:

Detaylı

Diş Hekimliği İnfeksiyon Kontrol Yönergesi Neden Yenilendi?

Diş Hekimliği İnfeksiyon Kontrol Yönergesi Neden Yenilendi? Diş Hekimliği İnfeksiyon Kontrol Yönergesi Neden Yenilendi? Prof. Dr. Rahime M. NOHUTCU Hacettepe Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi, Periodontoloji Anabilim Dalı, ANKARA Diş hekimliği ile ilgili infeksiyon

Detaylı

TULAREMİ KONTROL ve KORUNMA. Dr. Kemalettin ÖZDEN

TULAREMİ KONTROL ve KORUNMA. Dr. Kemalettin ÖZDEN TULAREMİ KONTROL ve KORUNMA Dr. Kemalettin ÖZDEN Bulaş yolları Deri ve mukozal yol: İnfekte kene veya sinek gibi vektörlerin ısırmasıyla veya infekte hayvan dokuları, hayvan çıkartılarıyla (idrar, dışkı

Detaylı

Difl hekimli i ve çal flma ortam çal flanlar n infeksiyonla. Difl Hekimli inde Hastane nfeksiyon Kavramlar ve Önlenmesi

Difl hekimli i ve çal flma ortam çal flanlar n infeksiyonla. Difl Hekimli inde Hastane nfeksiyon Kavramlar ve Önlenmesi Hastane nfeksiyonlar Dergisi 2006; 10: 19-24 Hastane İnfeksiyonları Hastane nfeksiyon Kontrolünün Ekonomik De erlendirmesi: Difl Hekimli inde Hastane nfeksiyon Kavramlar ve Önlenmesi Dr. Rahime M. NOHUTCU*,

Detaylı

Çocuk ve Tüberküloz (Verem)

Çocuk ve Tüberküloz (Verem) TÜRK TORAKS DERNEĞİ EĞİTİM KİTAPLARI SERİSİ Çocuk ve Tüberküloz (Verem) Pediyatrik Akciğer Hastalıkları Çalışma Grubu TÜRK TORAKS DERNE E T M K TAPLARI SER S Türk Toraks Derne i yay n d r Türk Toraks Derne

Detaylı

SB Sakarya E itim ve Araflt rma Hastanesi Asinetobakterli Hastalarda DAS Uygulamalar ve yilefltirme Çabalar

SB Sakarya E itim ve Araflt rma Hastanesi Asinetobakterli Hastalarda DAS Uygulamalar ve yilefltirme Çabalar SB Sakarya E itim ve Araflt rma Hastanesi Asinetobakterli Hastalarda DAS Uygulamalar ve yilefltirme Çabalar Hmfl. Özlem SANDIKCI SB Sakarya E itim ve Araflt rma Hastanesi, nfeksiyon Kontrol Hemfliresi,

Detaylı

Hepatit B. HASTALIK Hepatit B nin etkeni nedir? Hepatit B hepatit B virüsü (HBV) ile meydana getirilen bir hastal kt r.

Hepatit B. HASTALIK Hepatit B nin etkeni nedir? Hepatit B hepatit B virüsü (HBV) ile meydana getirilen bir hastal kt r. Hepatit B HASTALIK Hepatit B nin etkeni nedir? Hepatit B hepatit B virüsü (HBV) ile meydana getirilen bir hastal kt r. HBV nas l yay l r? Hepatit B, hepatit B li kiflilerin kan veya vücut s v lar yoluyla

Detaylı

Difl hekimli i prati inde infeksiyon kontrolü

Difl hekimli i prati inde infeksiyon kontrolü DERLEME/REVIEW Difl Hekimli inde nfeksiyon Kontrol Yönetimi Infection Control Management in Dentistry Dr. S. Atilla ATAÇ 1, Dr. D. Melek TURGUT 1 1 Hacettepe Üniversitesi Difl Hekimli i Fakültesi, Pedodonti

Detaylı

Difl Hekimli inde Sterilizasyon ve Dezenfeksiyon

Difl Hekimli inde Sterilizasyon ve Dezenfeksiyon 009 Kulekci 24/12/01 17:29 Page 1 STER L ZASYON DEZENFEKS YON VE HASTANE NFEKS YONLARI Difl Hekimli inde Sterilizasyon ve Dezenfeksiyon Prof. Dr. Güven Külekçi stanbul Üniversitesi Difl Hekimli i Fakültesi,

Detaylı

Bulaşıcı hastalıkların son yıllarda ciddi artış göstermesi nedeniyle, sağlık çalışanlarının

Bulaşıcı hastalıkların son yıllarda ciddi artış göstermesi nedeniyle, sağlık çalışanlarının Diş Hekimliği Uygulamalarında Çapraz İnfeksiyon Riski Prof. Dr. Rahime NOHUTCU Hacettepe Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi, Periodontoloji Anabilim Dalı, ANKARA Bulaşıcı hastalıkların son yıllarda ciddi

Detaylı

Kateter İnfeksiyonlarında Mikrobiyoloji Doç. Dr. Deniz Akduman Karaelmas Üniversitesi it i Tıp Fakültesi İnfeksiyon hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji A.D Kateter infeksiyonlarında etkenler; kateter

Detaylı

KUDOS. Laboratuvar Cihazları. 195 www.sahinlerkimya.com Tel: (0212) 659 54 00 pbx ULTRASON K SU BANYOLARI

KUDOS. Laboratuvar Cihazları. 195 www.sahinlerkimya.com Tel: (0212) 659 54 00 pbx ULTRASON K SU BANYOLARI Laboratuvar Cihazları ULTRASON K SU BANYOLARI en yüksek kalite ultrasonic temizleyicileri dünya çap na sunmaktan gurur duyar. Ultrasonik teknoloji bir lider üreticisi olarak, Kudos yenilikçi ve patent

Detaylı

AURAM NE RHODAM NE FLORESAN BOYAMA

AURAM NE RHODAM NE FLORESAN BOYAMA AURAM NE RHODAM NE FLORESAN BOYAMA Dr. Vildan AVKAN O UZ DEÜ T p Fakültesi nfeksiyon Hastal klar ve Klinik Mikrobiyoloji AD. Direkt mikroskopi teknikleri konusunun giriflinde verilen genel bilgiler ve

Detaylı

Venöz Tromboembolizmin Önlenmesinde Antitrombotik Tedavi (Birincil Koruma)

Venöz Tromboembolizmin Önlenmesinde Antitrombotik Tedavi (Birincil Koruma) .Ü. Cerrahpafla T p Fakültesi Sürekli T p E itimi Etkinlikleri Kanama ve Tromboza E ilim Sempozyum Dizisi No: 36 Kas m 2003; s. 185-189 Venöz Tromboembolizmin Önlenmesinde Antitrombotik Tedavi (Birincil

Detaylı

BALIK YAĞI MI BALIK MI?

BALIK YAĞI MI BALIK MI? BALIK YAĞI MI BALIK MI? Son yıllarda balık yağı ile ilgili kalp damar hastalıklarından tutun da romatizma, şizofreni, AIDS gibi hastalıklarda balık yağının kullanılmasının yararları üzerine çok sayıda

Detaylı

Sa l k Personelinde Afl lama

Sa l k Personelinde Afl lama Prof. Dr. Gaye USLUER Eskiflehir Osmangazi Üniversitesi T p Fakültesi, nfeksiyon Hastal klar ve Klinik Mikrobiyoloji Anabilim Dal, ESK fieh R e-posta: gusluer@ogu.edu.tr S a l k personeli afl yla önlenebilir

Detaylı

Yoğun Bakımlarda İnfeksiyon Kontrolü: Haricen Klorheksidin Uygulanmalı mı?

Yoğun Bakımlarda İnfeksiyon Kontrolü: Haricen Klorheksidin Uygulanmalı mı? Yoğun Bakımlarda İnfeksiyon Kontrolü: Haricen Klorheksidin Uygulanmalı mı? Dr. Funda YETKİN İnönü Üniversitesi Tıp Fakültesi İnfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Anabilim Dalı Sunum Planı Klorheksidin

Detaylı

LENFOMA NEDİR? Lenfoma lenf dokusunun kötü huylu tümörüne verilen genel bir isimdir.

LENFOMA NEDİR? Lenfoma lenf dokusunun kötü huylu tümörüne verilen genel bir isimdir. LENFOMA LENFOMA NEDİR? Lenfoma lenf dokusunun kötü huylu tümörüne verilen genel bir isimdir. LENF SİSTEMİ NEDİR? Lenf sistemi vücuttaki akkan dolaşım sistemidir. Lenf yolu damarlarındaki bağışıklık hücreleri,

Detaylı

Difl hekimleri; kan veya kanla kontamine olmufl

Difl hekimleri; kan veya kanla kontamine olmufl DERLEME/REVIEW Difl Hekimli inde Yaralanma ve Yaralanma Sonras Önlemler Exposure and Postexposure Management in Dentistry Dr. lknur ESEN 1, Dt. Da han ERBAZ 1, Dt. Selma KÜÇÜKKEBAPÇI 1 1 SB Ankara 75.

Detaylı

5.2 CEPHE PANEL 5.2.1 K YÜZÜ METAL M NERAL YÜN YALITIMLI SANDV Ç PANEL. 5.2.1.1 DÜfiEY CEPHE PANEL UYGULAMASI

5.2 CEPHE PANEL 5.2.1 K YÜZÜ METAL M NERAL YÜN YALITIMLI SANDV Ç PANEL. 5.2.1.1 DÜfiEY CEPHE PANEL UYGULAMASI 5.2 CEPHE PANEL Resim 5.16 Mineral yün cephe paneli 5.2.1 K YÜZÜ METAL M NERAL YÜN YALITIMLI SANDV Ç PANEL Is, su, ses yal t m ve yang n güvenli i özelliklerini bünyesinde bar nd ran mineral yün yal t

Detaylı

Magic Steam VAC, buhar n gücüyle hijyenik ortamlar sunar;

Magic Steam VAC, buhar n gücüyle hijyenik ortamlar sunar; Magic Steam VAC, buhar n gücüyle hijyenik ortamlar sunar; MagicSteamVac Buhar n sihirli gücü! H. Wilhelm Kicherer'in 1933 y l nda Almanya Stuttgart da ilk ad mlar m z att günden bu yana; tüm dünyada ev

Detaylı

1. AMAÇ : Hastanenin tüm bölümlerini kapsayan enfeksiyonların önlenmesini sağlamak ve enfeksiyon kontrol programını sağlamak.

1. AMAÇ : Hastanenin tüm bölümlerini kapsayan enfeksiyonların önlenmesini sağlamak ve enfeksiyon kontrol programını sağlamak. Ü VE 1. AMAÇ : Hastanenin tüm bölümlerini kapsayan enfeksiyonların önlenmesini sağlamak ve enfeksiyon kontrol programını sağlamak. 2. KAPSAM : Özel Yalova Hastanesi tüm bölümlerini ve tüm çalışanlarını

Detaylı

Ultrason Teknoloji %99 ANTi BAKTERiYEL %99 STERiL ENERJi SU ZAMAN DETERJAN ÇEVRE DOSTU in TE R S O N ik ÜRÜN www.evyesonik.com Sebze, Meyve, Bulafl k Y kama ve Dezenfeksiyon Cihaz Evyesonik Nedir? Evyesonik,

Detaylı

ÇALIŞAN SAĞLIĞI BİRİMİ İŞLEYİŞİ Hastanesi

ÇALIŞAN SAĞLIĞI BİRİMİ İŞLEYİŞİ Hastanesi KİHG/İŞL-005 19.08.2009 07.08.2012 2 1/8 GÜNCELLEME BİLGİLERİ Güncelleme Tarihi Güncelleme No Açıklama 11.11.2009 1 Belge içeriğinde ve belge numarasında değişiklik yapılması 07.08.2012 2 Komite, başlık,

Detaylı

Boru S zd rmazl k ve Boflluk Doldurma

Boru S zd rmazl k ve Boflluk Doldurma TR Tesisat Ürünleri Boru S zd rmazl k ve Boflluk Doldurma Loctite 511 Düflük mukavemet boru s zd rmazl Su ve gaz tafl yan sistemlerde kullan lan, s kça sökülmesi gereken metal diflli boru ba lant lar için

Detaylı

Sunu planı. Laboratuvarlarımız Biyogüvenlik Düzeyine Uygun Çalışıyor mu? Biyogüvenlik Kabinleri Güvenli mi? Nasıl Kontrol edilmeli?

Sunu planı. Laboratuvarlarımız Biyogüvenlik Düzeyine Uygun Çalışıyor mu? Biyogüvenlik Kabinleri Güvenli mi? Nasıl Kontrol edilmeli? Laboratuvarlarımız Düzeyine Uygun Çalışıyor mu? Kabinleri Güvenli mi? Nasıl Kontrol edilmeli? Mik.Uzm Uzm.Dr.İsmail CEYHAN Refik Saydam Hıfzıssıhha Merkezi Başkanlığı Ankara Sunu planı kapsamı ve seviyeleri;

Detaylı

T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI TIPTA UZMANLIK KURULU. Endodonti Uzmanlık Eğitimi Müfredat Oluşturma ve Standart Belirleme Komisyonu

T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI TIPTA UZMANLIK KURULU. Endodonti Uzmanlık Eğitimi Müfredat Oluşturma ve Standart Belirleme Komisyonu T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI TIPTA UZMANLIK KURULU Endodonti Uzmanlık Eğitimi Müfredat Oluşturma ve Standart Belirleme Komisyonu Endodonti Uzmanlık Eğitimi Çekirdek Eğitim Müfredatı 2011 Ankara 1 TUK Endodonti

Detaylı

Dünyada ve Türkiye de Güncel Verilerle HIV/AIDS. Hacettepe Üniversitesi AIDS Tedavi ve Araflt rma Merkezi (HATAM)

Dünyada ve Türkiye de Güncel Verilerle HIV/AIDS. Hacettepe Üniversitesi AIDS Tedavi ve Araflt rma Merkezi (HATAM) Dünyada ve Türkiye de Güncel Verilerle /AIDS Dr. Aygen Tümer Hacettepe Üniversitesi AIDS Tedavi ve Araflt rma Merkezi (HATAM) Dünyada /AIDS Dünya Sa l k Örgütü (DSÖ)/UNAIDS taraf ndan Aral k 2010 tarihinde

Detaylı

ETKEN ÖZELLİKLERİ SARS KUŞKULU KULU VE DAMLACIK AN ENFEKSİYONLARDA DAS. Etkeni SARS-CoV olan, bulaşıcı ve ağır seyirli atipik bir pnömoni türüdür.

ETKEN ÖZELLİKLERİ SARS KUŞKULU KULU VE DAMLACIK AN ENFEKSİYONLARDA DAS. Etkeni SARS-CoV olan, bulaşıcı ve ağır seyirli atipik bir pnömoni türüdür. SARS KUŞKULU KULU VE DAMLACIK ÇEKİRDEĞİ İLE BULAŞAN AN ENFEKSİYONLARDA DAS YÖNETİMİ Severe Acute Respiratory Syndrome (SARS) = Ciddi ani başlangıçlı solunumsal sendrom Etkeni SARS-CoV olan, bulaşıcı ve

Detaylı

TÜRK YE B L MSEL VE TEKNOLOJ K ARAfiTIRMA KURUMU DESTEK PROGRAMLARI BAfiKANLIKLARI KURULUfi, GÖREV, YETK VE ÇALIfiMA ESASLARINA L fik N YÖNETMEL K (*)

TÜRK YE B L MSEL VE TEKNOLOJ K ARAfiTIRMA KURUMU DESTEK PROGRAMLARI BAfiKANLIKLARI KURULUfi, GÖREV, YETK VE ÇALIfiMA ESASLARINA L fik N YÖNETMEL K (*) TÜRK YE B L MSEL VE TEKNOLOJ K ARAfiTIRMA KURUMU DESTEK PROGRAMLARI BAfiKANLIKLARI KURULUfi, GÖREV, YETK VE ÇALIfiMA ESASLARINA L fik N YÖNETMEL K (*) Amaç ve Kapsam Madde 1- Bu Yönetmelik, Türkiye Bilimsel

Detaylı

HEPATİT C SIK SORULAN SORULAR

HEPATİT C SIK SORULAN SORULAR HEPATİT C SIK SORULAN SORULAR Hepatit C nedir? Hepatit C virüsünün neden olduğu karaciğer hastalığıdır. Hepatit C hastalığı olarak bilinir ve %70 kronikleşir, siroz, karaciğer yetmezliği, karaciğer kanseri

Detaylı

Kategoriye-özgü zolasyon Önlemleri çin Örnek E itici Kartlar #

Kategoriye-özgü zolasyon Önlemleri çin Örnek E itici Kartlar # Hastane nfeksiyonlar Dergisi 1997; 1: 75-82 Hastane İnfeksiyonları Kategoriye-özgü zolasyon Önlemleri çin Örnek E itici Kartlar # Dr. Ömrüm UZUN* * Hacettepe Üniversitesi T p Fakültesi ç Hastal klar Anabilim

Detaylı

TDS 220 İŞÇİ SAĞLIĞI ve İŞ GÜVENLİĞİ

TDS 220 İŞÇİ SAĞLIĞI ve İŞ GÜVENLİĞİ TDS 220 İŞÇİ SAĞLIĞI ve İŞ GÜVENLİĞİ Yrd.Doç.Dr. Soner METE Ders Hakkında Çalışanların sağlık ve güvenliklerini tehdit eden etmenleri, bu etmenlerin önlenmesine ilişkin yürütülen politikalar, işverenlerin

Detaylı

Aile flirketleri, kararlar nda daha subjektif

Aile flirketleri, kararlar nda daha subjektif Dr. Yeflim Toduk Akifl Aile flirketleri, kararlar nda daha subjektif flirket birleflmeleri ve sat nalmalar, türkiye deki küçük iflletmelerden, dev flirketlere kadar her birinin gündeminde olmaya devam

Detaylı

Çocuklarda Yabancı Cisim Aspirasyonu

Çocuklarda Yabancı Cisim Aspirasyonu TÜRK TORAKS DERNEĞİ EĞİTİM KİTAPLARI SERİSİ Çocuklarda Yabancı Cisim Aspirasyonu (Nefes Borusuna Yabancı Madde Kaçması) Nedir? Nasıl Korunmalı? Türk Toraks Derneği Çocuk Göğüs Hastalıkları Çalışma Grubu

Detaylı

Merkezi Sterilizasyon Ünitesinde Hizmet çi E itim Uygulamalar

Merkezi Sterilizasyon Ünitesinde Hizmet çi E itim Uygulamalar Merkezi Sterilizasyon Ünitesinde Hizmet çi E itim Uygulamalar Hmfl. Sevgili GÜREL Emekli, Ac badem Sa l k Grubu Ac badem Hastanesi, Merkezi Sterilizasyon Ünitesi, STANBUL e-posta: sgurkan@asg.com.tr H

Detaylı

Alt n Öneriler Basit baz önerileri dikkate alarak can ve mal güvenli inizi etkin bir flekilde artt rabilirsiniz.

Alt n Öneriler Basit baz önerileri dikkate alarak can ve mal güvenli inizi etkin bir flekilde artt rabilirsiniz. Alt n Öneriler Basit baz önerileri dikkate alarak can ve mal güvenli inizi etkin bir flekilde artt rabilirsiniz. Gazl cihazlar n za ba lad n z gaz hortumu boyunun maksimum 150cm. olmas na ve hortum ba

Detaylı

www.mercedes-benz.com.tr Mercedes-Benz Orijinal Ya lar

www.mercedes-benz.com.tr Mercedes-Benz Orijinal Ya lar www.mercedes-benz.com.tr Mercedes-Benz Orijinal Ya lar Kazand ran Güç Mercedes-Benz orijinal ya lar arac n z üreten uzmanlar taraf ndan, gelifltirilmifltir. Mercedes-Benz in dilinden en iyi Mercedes-Benz

Detaylı

Difl Hekimli inde Yeni Alet Tafl ma Sistemleri

Difl Hekimli inde Yeni Alet Tafl ma Sistemleri Difl Hekimli inde Yeni Alet Tafl ma Sistemleri Prof. Dr. Güven KÜLEKÇ stanbul Üniversitesi Difl Hekimli i Fakültesi, Temel Bilimler Bölümü, STANBUL e-posta: gkulekci@istanbul.edu.tr nfeksiyon kontrolü,

Detaylı

Hastanede yatan hastalarda geliflen pnömoni. Çocukluk Ça Yafl Grubunda Nozokomiyal Viral Solunum Yolu nfeksiyonlar

Hastanede yatan hastalarda geliflen pnömoni. Çocukluk Ça Yafl Grubunda Nozokomiyal Viral Solunum Yolu nfeksiyonlar Hastane nfeksiyonlar Dergisi 2004; 8: 240-245 Hastane İnfeksiyonları Çocukluk Ça Yafl Grubunda Nozokomiyal Viral Solunum Yolu nfeksiyonlar Dr. Necmi AKSARAY* * Çukurova Üniversitesi T p Fakültesi, Çocuk

Detaylı

Girifl Marmara Üniversitesi Eczac l k Fakültesi Farmakoepidemiyoloji Araflt rma Birimi (MEFEB) Ecz. Neslihan Güleno lu

Girifl Marmara Üniversitesi Eczac l k Fakültesi Farmakoepidemiyoloji Araflt rma Birimi (MEFEB) Ecz. Neslihan Güleno lu G R fi Girifl Bu kitapç k Marmara Üniversitesi Eczac l k Fakültesi Farmakoepidemiyoloji Araflt rma Birimi (MEFEB) taraf ndan, befleri t bbi ürünlerin güvenlili inin izlenmesi ve de erlendirilmesi hakk

Detaylı

Hastane infeksiyonlar n n geliflmesinde etken. Hasta zolasyonu çin Tasar m. Hastane nfeksiyonlar ve Hastane Tasar m :

Hastane infeksiyonlar n n geliflmesinde etken. Hasta zolasyonu çin Tasar m. Hastane nfeksiyonlar ve Hastane Tasar m : Hastane nfeksiyonlar Dergisi 2001; 5: 178-182 Hastane İnfeksiyonları Hastane nfeksiyonlar ve Hastane Tasar m : Hasta zolasyonu çin Tasar m Dr. Nurcan BAYKAM* * Ankara Numune E itim ve Araflt rma Hastanesi,

Detaylı

CO RAFYA. TÜRK YE DE YERfiEK LLER VE ETK LER

CO RAFYA. TÜRK YE DE YERfiEK LLER VE ETK LER CO RAFYA TÜRK YE DE YERfiEK LLER VE ETK LER ÖRNEK 1 : 1990 nüfus say m na göre nüfus yo unluklar Türkiye ortalamas n n alt nda olan afla daki illerin hangisinde, nüfus yo unlu unun azl yüzey flekillerinin

Detaylı

Kırıkkale Üniversitesi Tıp Fakültesi Cerrahi Yoğun Bakım Ünitesinde 2008-2009 Yıllarında İzole Edilen Mikroorganizmalar ve Antibiyotik Duyarlılıkları

Kırıkkale Üniversitesi Tıp Fakültesi Cerrahi Yoğun Bakım Ünitesinde 2008-2009 Yıllarında İzole Edilen Mikroorganizmalar ve Antibiyotik Duyarlılıkları 13 ƘŰƬƑƊ Özgün Araştırma / Original Article Kırıkkale Üniversitesi Tıp Fakültesi Cerrahi Yoğun Bakım Ünitesinde 2008-2009 Yıllarında İzole Edilen Mikroorganizmalar ve Antibiyotik Duyarlılıkları Microorganisms

Detaylı

T.C. GAZİOSMANPAŞA ÜNİVERSİTESİ Sağlık Araştırma ve Uygulama Merkezi Müdürlüğü

T.C. GAZİOSMANPAŞA ÜNİVERSİTESİ Sağlık Araştırma ve Uygulama Merkezi Müdürlüğü Sayfa 1 / 8 NÜKLEER TIP HİZMETLERİ İŞLEYİŞ PROSEDÜRÜ HAZIRLAYAN NÜKLEER TIP HİZMETLERİ BÖLÜM KALİTE SORUMLUSU KONTROL EDEN KALİTE YÖNETİM DİREKTÖRÜ ONAY BAŞHEKİM Sayfa 2 / 8 1.AMAÇ: 2.KAPSAM: Nükleer Tıp

Detaylı

Okumufl / Mete (Ed.) Anne Babalar için Do uma Haz rl k / Sa l k Profesyonelleri için Rehber 16.5 x 24 cm, XIV + 210 Sayfa ISBN 978-975-8882-31-1

Okumufl / Mete (Ed.) Anne Babalar için Do uma Haz rl k / Sa l k Profesyonelleri için Rehber 16.5 x 24 cm, XIV + 210 Sayfa ISBN 978-975-8882-31-1 Deomed Medikal Yay nc l k Okumufl / Mete (Ed.) Anne Babalar için Do uma Haz rl k / Sa l k Profesyonelleri için Rehber 16.5 x 24 cm, XIV + 210 Sayfa ISBN 978-975-8882-31-1 Birinci bask Deomed, 2009. 62

Detaylı

Tablo 3.3. TAKV YES Z KANAL SAC KALINLIKLARI (mm)

Tablo 3.3. TAKV YES Z KANAL SAC KALINLIKLARI (mm) 3. KANAL KONSTRÜKS YONU Türk Standart ve fiartnamelerinde kanal konstrüksiyonu üzerinde fazla durulmam flt r. Bay nd rl k Bakanl fiartnamesine göre, bas nç s - n fland rmas na ve takviye durumuna bak lmaks

Detaylı

S STEM VE SÜREÇ DENET M NDE KARfiILAfiILAN SORUNLAR VE ÇÖZÜM ÖNER LER

S STEM VE SÜREÇ DENET M NDE KARfiILAfiILAN SORUNLAR VE ÇÖZÜM ÖNER LER S STEM VE SÜREÇ DENET M NDE KARfiILAfiILAN SORUNLAR VE ÇÖZÜM ÖNER LER Erol LENGERL / Akis Ba ms z Denetim ve SMMM A.fi. 473 474 2. Salon - Paralel Oturum VIII - Sistem ve Süreç Denetiminde Karfl lafl lan

Detaylı

Türk Toraks Derneği. Akut Bronşiyolit Tanı, Tedavi ve Korunma Uzlaşı Raporu Cep Kitabı. Cep Kitapları Serisi. www.toraks.org.tr

Türk Toraks Derneği. Akut Bronşiyolit Tanı, Tedavi ve Korunma Uzlaşı Raporu Cep Kitabı. Cep Kitapları Serisi. www.toraks.org.tr Türk Toraks Derneği Türk Toraks Derneği Cep Kitapları Serisi Akut Bronşiyolit Tanı, Tedavi ve Korunma Uzlaşı Raporu Cep Kitabı www.toraks.org.tr Editörler HAZIRLAYANLAR Prof. Dr. Münevver Erdinç Ege Üniversitesi

Detaylı

Uygulama Önerisi 1110-2: ç Denetim Yöneticisi- Hiyerarflik liflkiler

Uygulama Önerisi 1110-2: ç Denetim Yöneticisi- Hiyerarflik liflkiler Uygulama Önerileri 59 Uygulama Önerisi 1110-2: ç Denetim Yöneticisi- Hiyerarflik liflkiler Uluslararas ç Denetim Meslekî Uygulama Standartlar ndan Standart 1110 un Yorumu lgili Standart 1110 Kurum çi Ba

Detaylı

İş Sağlığı İş Sağlığı nedir? Çağdaş İş Sağlığı anlayışı nedir?

İş Sağlığı İş Sağlığı nedir?    Çağdaş İş Sağlığı anlayışı nedir? İş Sağlığı İş sağlığı denilince, üretimi ve işyerini içine alan bir kavram düşünülmelidir. İşyerinde sağlıklı bir çalışma ortamı yoksa işçilerin sağlığından söz edilemez. İş Sağlığı nedir? Bütün çalışanların

Detaylı

BEZMİÂLEM. Horlama ve Uyku. Apne Sendromu VAKIF ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ HASTANESİ. Göğüs Hastalıkları Anabilim Dalı.

BEZMİÂLEM. Horlama ve Uyku. Apne Sendromu VAKIF ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ HASTANESİ. Göğüs Hastalıkları Anabilim Dalı. Horlama ve Uyku Apne Sendromu BEZMİÂLEM VAKIF ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ HASTANESİ Göğüs Hastalıkları Anabilim Dalı Uyku Polikliniği rtibat : 0212 453 17 00 GH-02 V;01/2010 Horlama ve Uyku Apne Sendromu

Detaylı

GİRİŞ. Kan dolaşımı enfeksiyonları (KDE) önemli morbidite ve mortalite sebebi. ABD de yılda 200.000 KDE, mortalite % 35-60

GİRİŞ. Kan dolaşımı enfeksiyonları (KDE) önemli morbidite ve mortalite sebebi. ABD de yılda 200.000 KDE, mortalite % 35-60 Dr. Tolga BAŞKESEN GİRİŞ Kan dolaşımı enfeksiyonları (KDE) önemli morbidite ve mortalite sebebi ABD de yılda 200.000 KDE, mortalite % 35-60 Erken ve doğru tedavi ile mortaliteyi azaltmak mümkün GİRİŞ Kan

Detaylı

TÜBERKÜLOZ TANISINDA YEN B R MMUNOLOJ K TEST (QUANTIFERON)

TÜBERKÜLOZ TANISINDA YEN B R MMUNOLOJ K TEST (QUANTIFERON) TÜBERKÜLOZ TANISINDA YEN B R MMUNOLOJ K TEST (QUANTIFERON) Tüberküloz bütün yafl gruplar nda görülen ve tüm sistemleri tutabilen bir hastal kt r. Tüberküloz prevalans n n yüksek oldu u toplumlarda genellikle

Detaylı

HACETTEPE ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ PUREZONE CİHAZI TEST RAPORU

HACETTEPE ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ PUREZONE CİHAZI TEST RAPORU HACETTEPE ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ PUREZONE CİHAZI TEST RAPORU Prof.Dr. Gülen GÜLLÜ Hacettepe Üniversitesi Çevre Mühendisliği Bölümü 06800 Beytepe Ankara OCAK 2010 Amaç: Bu çalışmada, Shenzhen

Detaylı

TÜRK TORAKS DERNE E T M K TAPLARI SER S. Tüberküloz

TÜRK TORAKS DERNE E T M K TAPLARI SER S. Tüberküloz TÜRK TORAKS DERNE E T M K TAPLARI SER S Tüberküloz Türk Toraks Derne i Tüberküloz Çal flma Grubu Türk Toraks Derne i Yay n d r Türk Toraks Derne i E itim Kitaplar Serisi, solunum hastal klar konusundaki

Detaylı

4- Solunum Sisteminin Çalışması : Solunum sistemi soluk (nefes) alıp verme olayları sayesinde çalışır.

4- Solunum Sisteminin Çalışması : Solunum sistemi soluk (nefes) alıp verme olayları sayesinde çalışır. SOLUNUM SİSTEMİ Canlılar yaşamsal faaliyetlerini sürdürebilmek için enerjiye ihtiyaç duyarlar. İhtiyaç duyulan bu enerji besinlerden karşılanır. Hücre içerisinde besinlerden enerjinin üretilebilmesi için,

Detaylı

AMELİYATHANELERDE HİJYENİK KLİMA TESİSATI

AMELİYATHANELERDE HİJYENİK KLİMA TESİSATI 1 AMELİYATHANELERDE HİJYENİK KLİMA TESİSATI K.Oktay GÜVEN ÖZET Hastanelerde klinik tedavinin yanında hijyenik Ģartların sağlanması da önemlidir. Hastanelerde hijyenik ortamın yaratılabilmesi için hastane

Detaylı

standartlar Standartlar ve Sertifikalar sertifika

standartlar Standartlar ve Sertifikalar sertifika standartlar Standartlar ve Sertifikalar sertifika Standartlar ve Sertifikalar.1. Genel Önceki bölümlerde paslanmaz çeliklere ait pek çok özellikler, standartlar ve karfl l klar hakk nda baz bilgiler verilmiflti.

Detaylı

ÇOCUK ve ERGENL KTE GUATR

ÇOCUK ve ERGENL KTE GUATR ÇOCUK ve ERGENL KTE GUATR GUATR NED R? Bu kitapç n içeri i Çocuk Endokrinolojisi ve Diyabet Derne i nin web sitesinden faydalan larak haz rlanm flt r. www.cocukendokrindiyabet.org Tiroid bezi Guatr Tiroid

Detaylı

G ünümüzde bir çok firma sat fllar n artt rmak amac yla çeflitli adlar (Sat fl

G ünümüzde bir çok firma sat fllar n artt rmak amac yla çeflitli adlar (Sat fl 220 ÇEfi TL ADLARLA ÖDENEN C RO PR MLER N N VERG SEL BOYUTLARI Fatih GÜNDÜZ* I-G R fi G ünümüzde bir çok firma sat fllar n artt rmak amac yla çeflitli adlar (Sat fl Primi,Has lat Primi, Y l Sonu skontosu)

Detaylı

Çakmak Mah. Balkan Cad. No:53 34770 Ümraniye - İSTANBUL Tel : (0216) 528 36 00 Fax : (0216) 5287 87 00

Çakmak Mah. Balkan Cad. No:53 34770 Ümraniye - İSTANBUL Tel : (0216) 528 36 00 Fax : (0216) 5287 87 00 Yayın Tarihi: 08.07.2009 Sayfa 1/6 1. Madde / Müstahzar ve Şirket / İş Sahibinin Tanıtımı : Kullanım amacı : Üretici Firma: Şirket Merkezi : Larvasit Makteshim Chemical Works. Ltd. PO Box 60 Beer Sheva

Detaylı

Diyabet te Sağlık Önerileri. Diyabet

Diyabet te Sağlık Önerileri. Diyabet Diyabet te Sağlık Önerileri Diyabet BR.HLİ.041 Diyabette Sağlık Önerileri Her sağlıklı birey gibi diyabetli birey de bireysel bakımını sağlamalı; diyabete bağlı gelişen özellikli durumlarda gereken uygulamaları

Detaylı

Ege Üniversitesi T p Fakültesinde Çal flan Hekim, Hemflire, Teknisyen ve ntörnlerin Viral Hepatitler Konusunda Bilgi, Tutum ve Davran fllar

Ege Üniversitesi T p Fakültesinde Çal flan Hekim, Hemflire, Teknisyen ve ntörnlerin Viral Hepatitler Konusunda Bilgi, Tutum ve Davran fllar Ege Üniversitesi T p Fakültesinde Çal flan Hekim, Hemflire, Teknisyen ve ntörnlerin Viral Hepatitler Konusunda Bilgi, Tutum ve Davran fllar Meltem IfiIKGÖZ TAfiBAKAN, Tansu YAMAZHAN, Güray ARSU, Hüsnü

Detaylı

Mikobakteriyoloji Laboratuvarı: Sorular - Sorunlar

Mikobakteriyoloji Laboratuvarı: Sorular - Sorunlar Mikobakteriyoloji Laboratuvarı: Sorular - Sorunlar «Örnek Yönetimi ve Biyogüvenlik ile ilgili Sorunlar» Prof. Dr. Ali Albay 3. Klinik Mikrobiyoloji Kongresi 18-22 Kasım 2015, Antalya Sunum İçeriği Tüberküloz

Detaylı

Biyolojik Risk Etmenleri

Biyolojik Risk Etmenleri Biyolojik Risk Etmenleri Mesleki tehlikeler Biyolojik, Biyomekanik, Kimyasal, Fiziksel (+radyolojik) Psikososyal TANIMLAMA Çalışma yaşamında biyolojik risk etkenleri denildiğinde akla, herhangi bir enfeksiyona,

Detaylı

AFRİKA HASTALIĞI -SIĞIRLARIN NODÜLER EKZANTEMİ -LUMPY SKIN DISEASE (LSD)

AFRİKA HASTALIĞI -SIĞIRLARIN NODÜLER EKZANTEMİ -LUMPY SKIN DISEASE (LSD) AFRİKA HASTALIĞI -SIĞIRLARIN NODÜLER EKZANTEMİ -LUMPY SKIN DISEASE (LSD) 1 GÜNDEM Tanım Epidemiyoloji (Hastalığın Yayılımı) Mücadele Soru-Cevap 2 Afrika Hastalığı Nedir? Sivrisinek, kene ve sokucu sineklerle

Detaylı

KİLO KONTROLÜ. Doç. Dr. FERDA GÜRSEL

KİLO KONTROLÜ. Doç. Dr. FERDA GÜRSEL KİLO KONTROLÜ Doç. Dr. FERDA GÜRSEL Sinsi sinsi artan Obesiti FE azalması metabolik hızın düşmesine neden olur. Harcanan enerji alınandan fazla değilse o zaman kilo alımı gerçekleşir. Aşırı Yağlılığın

Detaylı

Hastaneler, bir makina mühendisli i hizmeti. Hastane Havaland rma-klima Sistemleri. Hastane nfeksiyonlar Dergisi 2000; 4: 84-88

Hastaneler, bir makina mühendisli i hizmeti. Hastane Havaland rma-klima Sistemleri. Hastane nfeksiyonlar Dergisi 2000; 4: 84-88 Hastane nfeksiyonlar Dergisi 2000; 4: 84-88 Mak. Müh. Fatma ÇÖLAfiAN* * ODTM A.fi.-GEN-TES Ltd. fiti., Ankara. Hastaneler, bir makina mühendisli i hizmeti olan HVAC (Is tma-havaland rma-klima) tesisat

Detaylı

Seramik nedir? alfabesi 6

Seramik nedir? alfabesi 6 Seramik in alfabesi 6 Seramik nedir? Seramik, en basit tarifiyle, çok yüksek s cakl kta piflirilmifl toprak demektir. Serami in tarihi, uygarl k tarihi kadar eskidir. lk serami in Milattan Önce 6000 y

Detaylı

SÜTÇÜ İNEKLERDE SAĞIM HİJYENİ

SÜTÇÜ İNEKLERDE SAĞIM HİJYENİ SÜTÇÜ İNEKLERDE SAĞIM HİJYENİ Sütçü inek işletmelerinde Yasal düzenlemeler ve standartlara uygun üretim Hayvan sağlığı ve refahı Çalışanların bilgi-becerisi ve memnuniyeti MASTİTİSLERDE AZALMA - SÜT KALİTESİNDE

Detaylı

GENÇ YET fik NLERDE BÜYÜME HORMONU EKS KL

GENÇ YET fik NLERDE BÜYÜME HORMONU EKS KL Hasta Rehberi Say 7 GENÇ YET fik NLERDE BÜYÜME HORMONU EKS KL Orta kolayl kta okunabilir rehber Genç Yetiflkinlerde Büyüme Hormonu Eksikli i - Say 7 (A ustos 2006 da güncellenmifltir) Bu rehber Reading

Detaylı

Difl Hekimli inde Ultrasonik Temizleyici ve Y kay c Dezenfektör Kullan m

Difl Hekimli inde Ultrasonik Temizleyici ve Y kay c Dezenfektör Kullan m Difl Hekimli inde Ultrasonik Temizleyici ve Y kay c Dezenfektör Kullan m Dr. Nursen TOPCUO LU stanbul Üniversitesi Difl Hekimli i Fakültesi, Temel Bilimler Bölümü, STANBUL e-posta: nurtopcu@istanbul.edu.tr

Detaylı

Hepatit B Virüs Testleri: Hepatit serolojisi, Hepatit markırları

Hepatit B Virüs Testleri: Hepatit serolojisi, Hepatit markırları HEPATİT B TESTLERİ Hepatit B Virüs Testleri: Hepatit serolojisi, Hepatit markırları Hepatit B virüs enfeksiyonu insandan insana kan, semen, vücut salgıları ile kolay bulaşan yaygın görülen ve ülkemizde

Detaylı

Diş Hekimliğinde İnfeksiyon Kontrol Hemşireliği

Diş Hekimliğinde İnfeksiyon Kontrol Hemşireliği Diş Hekimliğinde İnfeksiyon Kontrol Hemşireliği Hmş. Filiz ARIK Ondokuz Mayıs Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi, İnfeksiyon Kontrol Hemşiresi, SAMSUN TARİHÇE Florance Nightingale ilk okullu hemşire

Detaylı

Mesleki sa l k sorunlar aç s ndan modern difl

Mesleki sa l k sorunlar aç s ndan modern difl DERLEME/REVIEW Difl Hekimli inde Dezenfeksiyon ve Dezenfektanlar Disinfection and Disinfectants in Dentistry Dr. Sedat ÇET NER 1 1 Gazi Üniversitesi Difl Hekimli i Fakültesi, A z Difl Çene Hastal klar

Detaylı

Animasyon Tabanl Uygulamalar n Yeri ve Önemi

Animasyon Tabanl Uygulamalar n Yeri ve Önemi Otomasyon Sistemleri E itiminde Animasyon Tabanl Uygulamalar n Yeri ve Önemi Murat Ayaz Kocaeli Üniversitesi Teknik E itim Fakültesi, Elektrik E itimi Koray Erhan Kocaeli Üniversitesi, Teknoloji Fakültesi,

Detaylı

Patlama önleyici ürünler

Patlama önleyici ürünler 13-797352.qxp 10/17/08 11:24 AM Page 1 Nükleer enerji Alev alabilen malzemelerden kaç nmak, patlamadan korunman n en kolay yoludur. Ancak, kimya ve eczac l k endüstrisinde ve di er endüstri alanlar nda,

Detaylı

Bağışıklık sistemi baskılanmış hastalarda gelişen İnvaziv aspergillozis in kaynağı hangisidir?

Bağışıklık sistemi baskılanmış hastalarda gelişen İnvaziv aspergillozis in kaynağı hangisidir? Bağışıklık sistemi baskılanmış hastalarda gelişen İnvaziv aspergillozis in kaynağı hangisidir? 1. Hastane havası 2. Hastane su sistemi 3. Enfekte hastalar 4. 1+2 5. 1+2+3 6. Hiçbiri (İA çoğu kez nozokomiyal

Detaylı

KDV BEYAN DÖNEM, TAKV M YILININ ÜÇER AYLIK DÖNEMLER OLAN MÜKELLEFLER

KDV BEYAN DÖNEM, TAKV M YILININ ÜÇER AYLIK DÖNEMLER OLAN MÜKELLEFLER KDV BEYAN DÖNEM, TAKV M YILININ ÜÇER AYLIK DÖNEMLER OLAN MÜKELLEFLER Bülent SEZG N* 1-G R fi Katma de er vergisinde vergilendirme dönemi, 3065 Say l Katma De- er Vergisi Kanununun 39 uncu maddesinin 1

Detaylı

Ek 1 Kaynakl Yap larda Tasar m Prensipleri

Ek 1 Kaynakl Yap larda Tasar m Prensipleri İMO - 01 / 2005 EK 1 E 1-1 Ek 1 Kaynakl Yap larda Tasar m Prensipleri E1.1. Kayna a Uygun Tasar m Kaynak dikiflleri afla daki durumlarda çentik etkisi yarat r: a) Kesit yüksekli ince uygun olmayan gerilme

Detaylı

Herhangi bir infeksiyonun oluflmas için, infeksiyon. zolasyon Uygulamalar. Hastane nfeksiyonlar Dergisi 1997; 1: 69-74

Herhangi bir infeksiyonun oluflmas için, infeksiyon. zolasyon Uygulamalar. Hastane nfeksiyonlar Dergisi 1997; 1: 69-74 Hastane nfeksiyonlar Dergisi 1997; 1: 69-74 Hastane İnfeksiyonları Dr. Baflak DOKUZO UZ* * Ankara Numune Hastanesi nfeksiyon Hastal klar ve Klinik Mikrobiyoloji Klini i, Ankara. Herhangi bir infeksiyonun

Detaylı

Seramik. nerelerde kullan l r. Konutlar. alfabesi 16

Seramik. nerelerde kullan l r. Konutlar. alfabesi 16 Seramik in alfabesi 16 Seramik nerelerde kullan l r Konutlar Banyo, tuvalet ve mutfaklar. Islak alanlar dedi imiz bu mekanlar n hem zemininde, hem de duvarlar nda seramik kullan l r. Bu noktada Türkiye

Detaylı

Sa l k Bakanl ADSM lerde Hizmet Kalite Standartlar

Sa l k Bakanl ADSM lerde Hizmet Kalite Standartlar Sa l k Bakanl ADSM lerde Hizmet Kalite Standartlar Hmfl. Gülcan AKIN UÇAR l Özel daresi, A z ve Difl Sa l Hastanesi, STANBUL S a l k hizmetlerinin her aç dan daha iyi bir noktaya tafl nmas için her ülke

Detaylı

Fen ve Teknoloji VÜCUDUMUZDAK S STEMLER Ünite 1

Fen ve Teknoloji VÜCUDUMUZDAK S STEMLER Ünite 1 BOfiALTIM S STEM Besinlerin hücrelerimizde kullan lmas sonucu karbondioksit, amonyak, üre, ürik asit, madensel tuz gibi vücut için zararl maddeler oluflur. Bu zararl maddelerin vücuttan uzaklaflt r lmas

Detaylı

4/A (SSK) S GORTALILARININ YAfiLILIK AYLI INA HAK KAZANMA KOfiULLARI

4/A (SSK) S GORTALILARININ YAfiLILIK AYLI INA HAK KAZANMA KOfiULLARI 4/A (SSK) S GORTALILARININ YAfiLILIK AYLI INA HAK KAZANMA KOfiULLARI Resul KURT* I. G R fi Ülkemizde 4447 say l Kanunla, emeklilikte köklü reformlar yap lm fl, ancak 4447 say l yasan n emeklilikte kademeli

Detaylı

YATAKLI TEDAVİ KURUMLARI ENFEKSİYON KONTROL YÖNETMELİĞİ

YATAKLI TEDAVİ KURUMLARI ENFEKSİYON KONTROL YÖNETMELİĞİ YATAKLI TEDAVİ KURUMLARI ENFEKSİYON KONTROL YÖNETMELİĞİ Yataklı Tedavi Kurumları Enfeksiyon Kontrol Yönetmeliği Resmi Gazete: 11 Ağustos 2005-25903 BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Amaç

Detaylı

II. PELV S-ASETABULUM

II. PELV S-ASETABULUM TOTB D Ortopedik Travma fiubesi Yönetim Kurulu Baflkan Bir Önceki Baflkan Prof. Dr. Kemal Aktu lu Prof. Dr. Kemal Durak Sekreter Doç. Dr. Güvenir Okçu Sayman Op. Dr. Halil Yalç n Yüksel Üyeler Prof. Dr.

Detaylı

Konuşmacı değişikliği. X işaretleri VRE kültür pozitif olarak saptanan alanları belirtmektedir. Enfeksiyon kontrolü ellerimizdedir

Konuşmacı değişikliği. X işaretleri VRE kültür pozitif olarak saptanan alanları belirtmektedir. Enfeksiyon kontrolü ellerimizdedir Konuşmacı değişikliği X işaretleri VRE kültür pozitif olarak saptanan alanları belirtmektedir Enfeksiyon kontrolü ellerimizdedir defibrilatör mavi kod arabası komidin 2 Masa 4 Tarihçe-1847 masa 5 TARĐHÇE

Detaylı

KULLANILMIfi B NEK OTOMOB L TESL MLER N N KDV KANUNU KARfiISINDAK DURUMU

KULLANILMIfi B NEK OTOMOB L TESL MLER N N KDV KANUNU KARfiISINDAK DURUMU KULLANILMIfi B NEK OTOMOB L TESL MLER N N KDV KANUNU KARfiISINDAK DURUMU Bülent SEZG N* 1-G R fi: Bilindi i üzere 3065 say l Katma De er Vergisi Kanununun Verginin konusunu teflkil eden ifllemler bafll

Detaylı

KOLONİZASYON. DR. EMİNE ALP Erciyes Üniversitesi Tıp Fakültesi İnfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji A.D.

KOLONİZASYON. DR. EMİNE ALP Erciyes Üniversitesi Tıp Fakültesi İnfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji A.D. KOLONİZASYON DR. EMİNE ALP Erciyes Üniversitesi Tıp Fakültesi İnfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji A.D. KOLONİZASYON Mikroorganizmanın bir vücut bölgesinde, herhangi bir klinik oluşturmadan

Detaylı

Madde/Müstahzar Adı : MARINE & MARINE AA ARMUZ DOLGU MACUNU A KOMPONENTİ 1. MADDE/MÜSTAHZAR VE ŞİRKET/İŞ SAHİBİNİN TANITIMI.

Madde/Müstahzar Adı : MARINE & MARINE AA ARMUZ DOLGU MACUNU A KOMPONENTİ 1. MADDE/MÜSTAHZAR VE ŞİRKET/İŞ SAHİBİNİN TANITIMI. Sayfa No : 1/ 5 1. MADDE/MÜSTAHZAR VE ŞİRKET/İŞ SAHİBİNİN TANITIMI 1.1. Madde/Mühtahzarın Tanıtılması : Marine & Marine AA Armuz Dolgu Macunu A komponenti 1.2. Madde/Mühtahzarın Kullanımı : 2 Komponentli

Detaylı

KONJEN TAL ADRENAL H PERPLAZ

KONJEN TAL ADRENAL H PERPLAZ Hasta Rehberi Say 6 KONJEN TAL ADRENAL H PERPLAZ Orta kolayl kta okunabilir rehber Konjenital Adrenal Hiperplazi - Say 6 (A ustos 2006 da güncellenmifltir) Bu rehber Reading Üniversitesi, Sa l k Bilimleri

Detaylı

Rahim ağzı kanseri; Serviks tümörü; Cerviks kanseri; Cerviks tümörü; Cervix Ca;

Rahim ağzı kanseri; Serviks tümörü; Cerviks kanseri; Cerviks tümörü; Cervix Ca; SERVİKS KANSERİ Rahim ağzı kanseri; Serviks tümörü; Cerviks kanseri; Cerviks tümörü; Cervix Ca; Serviks kanseri uterusun giriş kısmı olan serviks bölümünün tümörüdür. Halk arasında Rahim ağzı kanseri denir.

Detaylı

Romatizmal Ateş ve Streptokok Enfeksiyonu Sonrası Gelişen Reaktif Artrit

Romatizmal Ateş ve Streptokok Enfeksiyonu Sonrası Gelişen Reaktif Artrit www.printo.it/pediatric-rheumatology/tr/intro Romatizmal Ateş ve Streptokok Enfeksiyonu Sonrası Gelişen Reaktif Artrit 2016 un türevi 1. ROMATİZMAL ATEŞ NEDİR? 1.1 Nedir? Romatizmal ateş, streptokok adı

Detaylı

Hastane nfeksiyonlar n n Önlenmesinde zolasyon lkeleri

Hastane nfeksiyonlar n n Önlenmesinde zolasyon lkeleri Hastane nfeksiyonlar Dergisi 2005; 9: 185-195 Hastane İnfeksiyonları Hastane nfeksiyonlar n n Önlenmesinde zolasyon lkeleri Dr. Rahmet ÇAYLAN* * Karadeniz Teknik Üniversitesi T p Fakültesi, nfeksiyon Hastal

Detaylı

NIJERYA DAN GELEN YOLCUDA EBOLAYA RASTLANMADI

NIJERYA DAN GELEN YOLCUDA EBOLAYA RASTLANMADI Portal Adres NIJERYA DAN GELEN YOLCUDA EBOLAYA RASTLANMADI : www.cayyolu.com.tr İçeriği : Gündem : http://www.cayyolu.com.tr/haber/nijerya-dan-gelen-yolcuda-ebolaya-rastlanmadi/96318 1/3 SAGLIK IÇIN EGZERSIZ

Detaylı

Neden grip aşısı için bir davetiye alırsınız?

Neden grip aşısı için bir davetiye alırsınız? 2014 Grip aşısı (Aile) doktorunuz grip aşısı olmanız için size bir davetiye gönderir. Bu broşürde grip aşısı ile ilgili önemli bilgileri okuyabilirsiniz. Grip aşısı olmaya karar verdiniz mi? O zaman grip

Detaylı

EGZERSİZ TEST SONUÇLARININ YORUMLANMASI. Doç.Dr.Mitat KOZ

EGZERSİZ TEST SONUÇLARININ YORUMLANMASI. Doç.Dr.Mitat KOZ EGZERSİZ TEST SONUÇLARININ YORUMLANMASI Doç.Dr.Mitat KOZ Fiziksel Uygunluk Test Sonuçları Klinik Egzersiz Test Sonuçları Fiziksel Uygunluk Test Sonuçlarının Yorumlanması Bireyler arası karşılaştırmalar

Detaylı

6 MADDE VE ÖZELL KLER

6 MADDE VE ÖZELL KLER 6 MADDE VE ÖZELL KLER TERMOD NAM K MODEL SORU 1 DEK SORULARIN ÇÖZÜMLER MODEL SORU 2 DEK SORULARIN ÇÖZÜMLER 1. Birbirine temasdaki iki cisimden s cakl büyük olan s verir, küçük olan s al r. ki cisim bir

Detaylı