A-PDF Split DEMO : Purchase from to remove the watermark. Flash İçeriğini

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "A-PDF Split DEMO : Purchase from www.a-pdf.com to remove the watermark. Flash İçeriğini"

Transkript

1 A-PDF Split DEMO : Purchase from to remove the watermark Flash İçeriğini 10 Yüklemek ve Optimize Etmek Parçaları birleştirmeye başlamanın zamanı geldi. Kitapta şu ana kadar, Tech Bookstore Web sitesinin içeriğini barındıracak olan FLA dosyasını oluşturdunuz. Web sitesinin içeriği, sadece birinin belirli bir düğmeye tıklaması sonucunda arabirime yüklenecek olan küçük parçalara bölündü. Bu, herhangi tipte bir Macromedia Flash uygulaması oluştururken kullanılabilecek en hassas yaklaşımdır; çünkü başlangıçtaki (indirilecek) SWF dosyasını olabildiğince küçük tutmaktadır. İçeriğ in Tech Bookstore sitesine yü klenmesi

2 Web sitesi içeriğini küçük parçalara ayırmanın başka avantajları da vardır. Bunlar diğer avantajlara göre daha az dikkat çekici olmalarına rağmen daha önemsiz değildir. Bu şekilde son kullanıcılar, ilgilenmedikleri içeriğin indirilmesini beklemek zorunda bırakılmaz ve projenin geliştirilmesiyle ilgilenen birden fazla insan proje üzerinde çalışabilir. Eğer her şeyi tek bir Flash dosyasının içine yerleştirdiyseniz, indirme süresi çok uzun olacaktır ve projenin üzerinde sadece siz çalışabilirsiniz. Bu derste, Web sitesinin işlevsel özelliklerini tamamlayacak ve sitenin yayınlanması işlemini Ders 11 e bırakacaksınız. İşe, oluşturduğunuz küçük SWF dosyalarını toplamakla başlayacak ve Flash uygulamanızı olabildiğince verimli kullanılabilecek bir hale getirmeyi öğreneceksiniz. İşiniz bittikten sonra, yayınlamadan ve İnternet e (ya da burada olduğu gibi yerel Web sunucunuza) göndermeden önce her şeyin düzgün çalıştığından emin olmak için uygulamayı test edecek ve hatalarını ayıklayacaksınız. Yarısı yenmiş bir muzu satamayacağınız gibi, yarısı çalışan bir Flash uygulamasını da İnternet üzerinden sunamazsınız. Böyle bir şeyi aklınızdan geçirdiyseniz kendinizden utanmalısınız. Bu Derste Öğrenecekleriniz Bu derste şunları öğreneceksiniz: Web sitelerinin nasıl optimize edileceğini öğreneceğiz. Flash projelerini nasıl organize edeceğimizi öğreneceğiz Oynatım performansını artırmak için runtime bitmap caching (çalışma zamanında bitmap i ön belleğe alma) özelliğini kullanacağız. SWF dosyalarını bir Loader bileşen örneğine yükleyeceğiz. Yü kleme işleminin ilerleyişini göstermek için olay işleyicilerle birlikte dinamik bir metin alanı kullanacağız. Metin görüntülemek için LoadVars nesnesiyle birlikte dinamik bir metin alanı kullanacağız. Giriş, Katalog, İnceleme, Tur ve Haber sayfalarına içerik yükleyeceğiz. Flash Flashtan dışarıya veri göndereceğiz. Yü klenmekte olan içeriğe ilerleme çubukları ekleyeceğiz. MovieClipLoader ı kullanarak Tech Bookstore sitesini yükleyeceğiz. Tech Bookstore sitesini test edecek ve hatalarını ayıklayacağız. 300 DERS 10

3 Yaklaşık Süre Bu dersi yaklaşık 2 saatte tamamlayabilirsiniz. Gerekli Dosyalar Ortam Dosyaları: lesson10/assets/video1.swf lesson10/assets/video2.swf lesson10/assets/video3.swf lesson10/assets/sectiontext.txt Başlangıç Dosyaları: lesson10/start/tour_start.fla lesson10/start/bookstore13.fla lesson10/start/map.fla Tamamlanmış Dosyalar: lesson10/complete/bookstore14.fla lesson10/complete/loader.fla lesson10/complete/map.fla lesson10/complete/techbookstore.fla lesson10/complete/tour.fla FLASH İÇERİĞİNİ YÜKLEMEK VE OPTİMİZE ETMEK 301

4 Flash Belgelerinin Optimize Edilmesi Optimizasyon, işlerin yürümesi anlamına gelen harika bir terimdir. Ciddiyim. Bu terimin kapsamında yer alan işlemleri; SWF dosyalarının boyunu küçültmek ve hızlıca indirilebilir hale getirmek, SWF leri içeriğe özgü küçük SWF dosyalarına ayırmak (kullanıcıların, uygulamadan faydalanmak üzere uygulamanın inmesini çok uzun bir süre beklemek zorunda kalmamaları için) ve SWF dosyalarının son kullanıcıların makinesinde saygısızca davranmamasını sağlamak (en çok ihmal edilen adım) olarak sıralayabiliriz. Bu son maddeyle, uygulamanın, son kullanıcının sisteminde bulduğu tüm işlemci ve bellek kaynaklarını sonuna kadar harcamamasını sağlamayı kast ediyoruz. Oburlardan kimse hoşlanmaz (belki eski Romalılar hoşlanıyordu), bu yüzden siz de SWF dosyanızın teknoloji büfesindeki her şeyi bir çırpıda yiyip bitirmesini istemeyeceksinizdir. İyi organize edilmiş, iyi planlanmış bir Flash uygulaması, geliştirme sonrası optimizasyon işlemlerine nadiren ihtiyaç duyar; yine de her zaman küçük düzeltmeler yapmanız gerekir. Bu derste, bazı yönlerden en önce düşünülmesi gereken çeşitli kavramlar anlatılmaktadır. Ama bir bağlam olmadan ele aldığımızda optimizasyon konusunu iyi anlatamayacağımızı düşünüyorum, bu yüzden de bu konuyu, kitapta sondan bir önceki derse bıraktım. Burada anlatılanları iyice kavramaya, içselleştirmeye çalışın, daha sonra bu bilgiler çok işinize yarayacak. Kendi Flash projelerinizin üzerinde çalışırken optimizasyon dersinde öğrendiklerinizi en başta, planlama, storyboard (resimlenmiş öykü) hazırlama, geliştirme süreci ve bütün test aşamalarında değerlendirmeniz gerekir. Bu, Flash la yaptığınız çalışmalarda çok büyük önem taşır. Şu ana kadar Flash uygulamaları hazırlama konusuyla ilgili birçok faydalı yaklaşım öğrendiniz ve belki de bunların neden kullanıldığını tam olarak anlamadınız. Örneğin içeriğin büyük bir kısmını (haberler, giriş, vs.) ayrı ayrı ve daha küçük SWF dosyalarında oluşturdunuz. Alfa tween lerine yer vermekten ve animasyonu yoğun olarak kullanmaktan kaçındınız. Harici resim dosyaları yüklediniz. Şimdi bütün bunların nedenleri hakkında konuşacağız. Uygulamaları Organize Etmek ve İyi Alışkanlıklar Bilgilerin nasıl düzenlendiğini incelediğimizde, Web sitelerinin birçok farklı türünün olduğunu söyleyebiliriz. Bazı Flash sitelerinde, sitenin tamamı ziyaretçinin bilgisayarına her şeyi içeren dev gibi bir dosya halinde yüklenir. FLA dosyasının tamamı ve onunla ilişkilendirilen her şey (JPEG resimleri, sesler, vs. de dâhil olmak üzere) tek bir SWF dosyasında bulunur. Bu dosya başından sonuna dek aşamalı olarak indirilir ve bundan sonra ziyaretçiler tıklayarak sayfalar arasında gezinebilir. Web sitesinin ne kadarının indirilmesi gerektiği belirlenirken, ziyaretçinin içeriğin tamamını görmek istemeyip istemediğine bakılmaz. Ziyaretçiler, neleri görmek istediklerine bakılmaksızın Web sitesinin tamamını indirir. Şayet Web siteniz çok küçük değilse, bu, kullanabileceğiniz en iyi yaklaşım değ ildir. Neden? diyeceksiniz. Neden son kullanıcılar sitenizi kullanmaya başlamadan önce, asla ilgilenmeyecekleri bir içeriği indirmek için beklemek zorunda kalsın? Neden kullanıcılar aşırı uzun bir indirme süresi boyunca bekleyerek vakit harcasın? İnternet te gezen insanlar genelde 302 DERS 10

5 dikkatlerini uzun süre aynı nokta üzerinde yoğunlaştıramazlar ve bir şeyin gerçekleşmesi için uzun süre beklediklerinde muhtemelen beklemeden ulaşabilecekleri benzer bir kaynağa yönelirler. İlerleme çubukları ya da indirme sürecini gösteren başka araçlarla bu durumu biraz kendi lehinize çevirebilirsiniz, ama bu durumda bile insanlar aynı bilgilere ya da ürünlere başka bir yerden daha hızlı bir şekilde ulaşabiliyorlarsa sizin sitenizde beklemeyeceklerdir. Sitenizin tüm içeriğini tek ve büyük bir dosyada barındıran bir FLA dosyası oluşturmak yerine, içeriğin büyük bir kısmını çalışma zamanında (SWF dosyası Flash Player da oynatılırken) dinamik olarak yükleyen bir site oluşturmalısınız. Tech Bookstore sitesi, konuları anlamanızı sağlamak amacıyla sunulan bazı istisnalar haricinde, büyük ölçüde bu şekilde çalışmaktadır. Verileri harici olarak saklamanın birçok yolu mevcuttur; siteyi bir veritabanına bağlamak, Flash Remoting, Web servisleri ya da XML metin dosyalarını yoğun şekilde kullanmak gibi. JPEG, PNG, GIF, MP3, metin ve diğer SWF dosyalarını belgenize anında yükleyebilirsiniz. Bütün bu yöntemlerle, uygun zamanda sadece ilgili bilgileri yüklerken Flash belgelerinizin çalışma şeklini geliştirir ve dinamik içerikle çalışırsınız. Kullanılabilirlik Kullanılabilirlik basit bir kavramdır. İnsanlar Web sitenizde bir kullanım kılavuzuna ihtiyaç duymadan gezinebilir mi? Eğer bu sorunun cevabı Evet ise, kullanılabilirlik konusundaki en önemli testi başarıyla geçtiniz demektir. Flash dosyanızın kullanılabilirliği ve ziyaretçiler için sitenizde gezmenin kolay olup olmadığı konusunda düşünmeniz gerekir. Metinlerinizin boyu, okunacak kadar büyük mü? Kullandığınız fontlar okunaklı mı? Ziyaretçiler kullandığınız fontları yüklemek zorunda mı, yoksa bu fontları belgeye gömecek misiniz? Düğmeler yeterince büyük mü ve bunların birer düğme olduğu anlaşılıyor mu? Sitenizin farklı bölümleri arasında gezinmek kolay mı? Bazen ziyaretçilerin nasıl gezineceklerini bilmedikleri, sanatsal özelliklere sahip bir site yaratmak isteyebilirsiniz. Farklı gezinti özelliklerine sahip bir site, belirli durumlarda kabul edilebilir (bununla ilgili mükemmel bir örnek için, bkz. ama bu durumda hedef kitlenizin kim olduğunu ve bu kitledeki kullanıcıların sitenizde ne bulmak isteyebileceğini düşünerek yola çıktığınızdan emin olmalısınız. Evcil hayvan malzemeleri satan bir firma için bir alışveriş sepeti uygulaması hazırlıyorsanız, tabii ki Stage in sağ alt köşesinde üç küçük + simgesi istemezsiniz. Bu yaklaşım deneysel bir site için uygun olabilir, ama genel bir ticari uygulaması için kullanışlı değildir. Bir zamanlar Flash sitelerinin giriş (intro) bölümleri olurdu. Bu bölümler genellikle alâkasız müziklerin çalındığı hantal, gereksiz ve biteviye oynatılan animasyonlardan ibaretti. Bir açıdan iyiydiler, kuşkusuz. Ama aradan bir hafta geçtikten sonra kimse bu giriş bölümlerini önemsemiyordu. Tamam diyorlardı, Anladık, Flash kullanabiliyorsunuz. Şunun girişi atla (skip intro) düğmesi nerede? Neyse ki, artık çok fazla Flash giriş sayfası görmüyoruz; bunda insanların tepkisinin de payı var. İnsanların çoğu girişleri sevmez ve bu düşüncelerini, kendilerini dinleyecek herkese ifade eder. FLASH İÇERİĞİNİ YÜKLEMEK VE OPTİMİZE ETMEK 303

6 Ancak, her şeye karşın girişleri seven müşteri ve bireyler hâlâ var; onlar Web siteleri için giriş hazırlamaya devam ettiklerinden, girişler tamamen ortadan kaybolmadı. Bazı durumlarda giriş kullanmak güzel de olabilir, örneğin bir Flash oyunu tarayıcı önbelleğine yüklenirken bir giriş animasyonu oynatılabilir. Uyulması gereken güzel kurallardan biri şudur: Her zaman para ödeyen müşterilerin sizden istediklerini yapın, eğer bir giriş hazırlayacaksanız, bir girişi atla (skip intro) düğmesi eklemeyi de unutmayın. Bu girişi atlama olayı, Web siteleri oluştururken kullanılabilirliğe dikkat etmenin ve iyi veya standartlaşmış uygulamaları takip etmenin önemli olduğunu ispatlamıştır. Girişi atlama düğmesi, kullanıcıyı anında Web sitesinin ana kısmına gönderir, girişin yüklenmesini ve bant genişliği tüketmesini önler. Bu da gelen kutunuzda daha az olumsuz mesaj olması anlamına gelir. Giriş i atlama olayında dikkat etmeniz gereken en önemli şey, ziyaretçiye kontrol imkâ nı vermektir. Ziyaretçiler bir şeyi yüklemek istemiyorsa, bunu durdurarak yollarına devam etmesine izin vermelisiniz. Sizin müziğinizi dinlemek istemiyorlarsa, kapatma seçeneğini onlara vermelisiniz. Ayrıca, siteyi tam ekranda göstererek ziyaretçinin bilgisayarını ele geçirmek de her zaman için kötü bir fikirdir! Mümkün olan her durumda bant geniş liği açısından ağır içeriği dinamik olarak yükleyin, bu sırada ziyaretçinizin bilgiyi yüklemek isteyip istemediği konusunda seçim yapabilmesini sağlayın. Animasyonu Optimize Etmek Animasyonun tehlikeli yönlerini daha önce görmüştünüz. Tekrarlayacak olursak, bunlar alfa tweenler (fade in ve fade out) ve shape tween leri idi ve bunların her ikisi de işlemciyi yoğun olarak kullanan özelliklerdir. Parlaklık ve tint tween de dosya boyunu büyütebilir. Ancak bunların arasında dikkat etmemiş olabileceğinizi düşündüğümüz bir nokta daha var: Vektörlere animasyon uygulamak işlemciyi ciddi şekilde yorabilir. Gelin şimdi bunun sebeplerine bir göz atalım. Vektör grafiklerinin bir kareden diğerine giderken tümüyle yeniden çizilmesi gerekir. Bir vektör grafiğine motion tween uyguluyorsanız, resmi oluşturan her vektör nesnesinin yeni konumunda tümüyle yeniden çizilmesi gerekir. Buna bir de animasyon oynatılırken, farklı bir katmanda bulunan vektör tabanlı arka plan grafiklerinin her karede yeniden çizilmek zorunda olması gerçeğini ekleyin. İşte size güzel bir işlemciye yüklenme örneği. Bu durumda 12 fps lik (bir saniyede oynatılan kare) bir kare hızı, 12 fpy (bir yılda oynatılan kare) gibi görünmeye başlayacaktır. Peki, o zaman ne yapmak gerek? Motion tween uygulayan grafiklerde mümkün olan her yerde vektör çizimlerini bitmap çizimlerine dönüştürün. Bu işlemi bir harici editörde gerçekleştirebilirsiniz. Karmaşık vektör tabanlı arka planlarda ya da diğer statik vektör grafiklerinde vektörleri bir movie clip nesnesine dönüştürün, sonra da Properties denetçisini kullanarak runtime-bitmap caching özelliğini etkinleştirin. 304 DERS 10

7 Runtime bitmap caching (Çalışma zamanında bitmap leri önbelleğe alma) özelliği, tarayıcı önbelleğine indirildikten sonra movie clip lere, düğmelere ve hatta bileşenlere bitmap resimleriymiş gibi davranır. Bu daha verimli bir kullanım şeklidir; çünkü bu durumda, önbelleğe alınmış bir düğme ya da movie clip hareket ettiğinde veya sabit olarak kaldığında bilgisayar, grafiği oluşturan her nesneyi yeniden çizmek yerine, pikselleri açıp kapatır. Animasyon içeren movie clip lerde ya da hareketli movie clip ler içeren düğmelerde runtime bitmap caching özelliğini kullanmamalısınız. Bazen bir animasyonu ActionScript le oluşturmak, özenle motion tween uygulayarak movie clip leri Timeline da canlandırmaya göre daha hızlıdır. ActionScript kullanmak bazen (her zaman değil) bir şeylere animasyon uygulamanız gerektiğinde bu iş için harcanan çabayı azaltır ve dosya boyunu küçültür, ancak kullandığınız ActionScript kodları, işlemciyi, Timeline üzerindeki bir animasyon tween ine göre daha fazla yorabilir. ActionScript tabanlı animasyonların çoğu bir interval (aralık) ya da enterframe isimli movie clip olayını kullanır. Animasyon bittiğinde bunların açık bir şekilde silinmesi gerekir. Ne setinterval, ne de enterframe kendi başına duramaz ve bunların her ikisi de animasyon bitse bile çalışmaya devam ederek işlemciyi yorar. Durmaları için bunları silmeniz gerekir. setinterval ve enterframe konuları bu kitabın kapsamı dışındadır, ama bunların yaratabileceği olumsuz sonuçları bilmeniz gerekir. Farklı işlemci hızları da bir SWF dosyasının oynatımını etkileyebilir. Hızlı ve modern işlemcilerle karşılaştırıldığında eski işlemciler bir SWF dosyasını oynatma konusunda bir kaplumbağaya benzetilebilir. Bunu kontrol etmenin en iyi yolu, SWF dosyasını farklı bilgisayarlarda test etmek ve SWF dosyasının her makinede nasıl çalıştığını gözlemektir. Bazı eski bilgisayarlar ActionScript, tween ya da animasyon kullanımına bakmaksızın, SWF dosyalarını oynatmada zorlanırlar. Yavaşça beliren ya da hareket eden nesneler bu makinelerde çok yavaş ya da kesik kesik görünebilir. Hedef kitlenizi iyi tanıyorsanız, uygulamanızı, en küçük ortak paydayı düşünerek geliştirebilirsiniz, ama bu, işleri biraz daha güçleştirecektir. Runtime Bitmap Caching Özelliğiyle Bir Arka Planı Daha Verimli Hale Getirmek Bu alıştırmada, bir animasyonun oynatım performansını maksimuma çıkarmak için runtime bitmap caching özelliğini kullanacaksınız. Burada map.fla dosyası üzerinde çalışacaksınız. FLASH İÇERİĞİNİ YÜKLEMEK VE OPTİMİZE ETMEK 305

8 1. Sabit diskinizdeki TechBookstore klasöründe ya da kitabın CD-ROM undaki lesson10/ start klasöründe bulunan map.fla dosyasını açın. map.fla dosyasında, birden fazla kareyi kapsayan vektör tabanlı bir arka plan bulunmaktadır. Bu arka plandaki grafikleri bir movie clip e dönüştürecek ve sonra çalışma zamanında runtime bitmap caching özelliğini açarak vektör grafiklerinin kullanıcının bilgisayarında her karede yeniden çizilmek zorunda kalmamasını sağlayacaksınız. 2. map katmanını seçin, sağ tıklayın ya da Control tuşunu basılı tutarak tıklayın ve bağlam menüsünden Lock Others ı seçin. Sadece background katmanındaki grafikleri seçmek istiyorsunuz. Diğer katmanları kilitlediğinizde, istediğiniz grafik dışındaki öğeleri seçmeyi engellemiş olursunuz. 3. map katmanı seçili durumdayken Edit > Select All komutunu seçin ve ardından F8 klavye kısayolunu kullanarak seçili durumdaki tüm grafikleri bir movie clip e yerleştirin. Selection aracını kullanarak tüm Stage in etrafında bir seçim kutusu da oluşturabilirsiniz. Edit > Select komutunu kullandığınızda da seçilmeyen hiçbir öğe kalmamasını sağlarsınız. background katmanındaki tüm grafikler ve metinler seçildikten sonra F8 klavye kısayoluna basarak grafikleri tek ve büyük bir movie clip sembolüne dönüştürün. Sembolü mcbackground olarak adlandırın ve ona bir movie clip davranışı atayın. OK düğmesine tıklayın. 4. Stage deki movie clip i seçin ve runtime bitmap caching özelliğini etkinleştirin. Runtime bitmap caching özelliği, Properties denetçisi kullanılarak etkinleştirilir ve sadece Flash Player 8 ve daha yeni sürümlerde kullanılabilir. Stage deki movie clip i seçin ve Use runtime bitmap caching onay kutusunu işaretleyin. 306 DERS 10

9 5. Dosyayı kaydedin ve animasyonu izlemek için Control > Test movie komutunu seçin. Filmi test ettiğinizde animasyonda ciddi bir fark görmeyeceksiniz. Fakat runtime bitmap caching özelliği, son kullanıcın bilgisayarı diğer programlar çalıştırıldığında zorlanırken daha iyi bir oynatım performansı sağlayacaktır. Bant Genişliği ve Dosya Boyu Bant genişliğ i (bandwidth), istemci bilgisayarlarla Web sunucusu arasında aktarılan bilgi miktarıdır. Örneğin,yoğun bir Web sitesi ayda 5 Gigabayt bant genişliği kullanabilir. Ziyaretçiler Web sitenize her eriştiğinde, sayfaları ve üzerindeki ortam dosyalarını yüklemek için bir miktar bant genişliğini tüketir. Sahip olduğunuz ziyaretçi sayısına ve Web sitenizin ne kadar büyük olduğuna bağlı olarak, site trafiğiyle birlikte bant genişliği de artar ve yavaşlamalar görülebilir. Bu, kaynamış suya mısır nişastası atmaya benzer. Ne kadar çok atarsanız, yapışkanlık düzeyi o oranda artar ve işler de o oranda yavaşlar. Bu, yahni gibi bir yemek pişirirken iyidir, ama ağ trafiği için kesinlikle aynı şeyi söyleyemeyiz. Bu yaklaşımın kötü olmasının bir sebebi daha var: Bazı ISS ler aylık bant genişliği tüketimine göre ödeme yapılmasını istemektedir. Bu yüzden, ziyaretçilerin her sayfada yükledikleri bilgi miktarını azaltmaya çalışırsınız. Bant genişliği tüketimini kısıtlamak, sıradaki konularda göreceğiniz gibi, FLA dosyanızı oluşturma şeklinizi pek çok açıdan etkiler. Ziyaretçilerinizin sadece gerek duydukları bilgileri yüklemelerini sağlamalı ve ilgi duymadıkları gereksiz bilgileri kısıtlamalısınız. Bant genişliğini azaltmak için yapmanız gereken ilk şey, tüm vektörel çizimleri, bitmap resimlerini ve ses dosyalarını gözden geçirerek, bunların, SWF dosyası üretilirken kullanılan yayınlanma ayarlarını kontrol etmektir. Vektörel çizimleriniz için Modify menüsünden Shape > Optimize ı seçerek optimizasyon yapabilirsiniz. Bu, şekildeki vektörleri azaltabilir (veya yumuşatabilir). Çok miktarda tırtıklı kenar varsa, şekli optimize etmek çizimin Flash tarafından görüntülenmesi için gereken hesaplamaların sayısını azaltır. Bu, genel dosya boyunu azaltır ve SWF dosyasının performansını artırır. Daha önceki derslerde kütüphanedeki ses ve resimler gibi diğer ortam varlıkları için yaptığınız gibi, ilgili varlığın üzerine sağ tıklayıp (ya da Mac te Control tuşuyla tıklayıp) Properties i seçebilirsiniz. Özellikleri, Publish Settings (Yayınlama Ayarları) iletişim kutusunu kullanarak da değiştirebilirsiniz. Son olarak, Flash taki Bandwidth Profiler ı kullanarak da dosya boyunu analiz edebilir, dosya boyunu minimuma indirebilir ve SWF dosyasının ziyaretçinin makinesine nasıl yükleneceğini kontrol edebilirsiniz. Bandwidth Profiler bu derste daha ileride anlatılacaktır. Publish Settings iletişim kutusunu da bir sonraki derste göreceksiniz. Kullanıcı Platformları SWF dosyaları farklı bilgisayarlarda farklı şekillerde yönetilir. Windows ve OS X gibi işletim sistemleri, Firefox ve Internet Explorer gibi tarayıcılar SWF dosyalarını birbirlerine göre biraz daha farklı şekilde yönetebilir. Genellikle SWF dosyanız, platform ya da tarayıcıdan bağımsız olarak, FLASH İÇERİĞİNİ YÜKLEMEK VE OPTİMİZE ETMEK 307

10 uygulamayı kullanan ve izleyen herkesin makinesinde aynı şekilde oynatılacaktır. Aradaki farklar, JavaScript, style sheet içeren HTML sayfaları, vb. öğelerle karşılaştırıldığında çok küçüktür. Ancak dikkat edilmesini gerektirecek kadar önemli bazı küçük uyumsuzluklar da söz konusudur. Bir Mac, SWF dosyanızı, Windows yüklü bir makineye göre biraz daha yavaş oynatacaktır. Bunun sebebi işletim sistemi ve Flash Player dır, ancak bu durum Flash Player 8 ile büyük ölçüde düzeltilmiştir, dolayısıyla kullanıcılarınız Flash Player ın bu sürümünü kullanıyorsa, aradaki fark çok küçük olacaktır. Mac ler ve PC ler renkleri farklı şekilde iş ler. Bir Mac te (Macintosh) üretilen ve Windows yüklü bir makinede görüntülenen grafikler, Mac tekine göre daha koyu görünecektir. Windows ta oluşturulan ve Mac te görüntülenen grafikler için de bunun tersi geçerlidir. Bunun SWF dosyasının kendisiyle bir ilgisi yoktur; bu, makineler arasındaki gama düzeltme (gamma-correction) iş leminde görülen farklılıklardan kaynaklanır. Bu uyumsuzluk, Web sitenizi oluştururken ne kullanırsanız kullanın, n, karşı nıza muhakkak çıkacaktır. Böyle farklılıkları kontrol altında tutabilmek için mümkünse daha belirgin tonlar ve daha fazla kontrast içeren renkler kullanın. Harici İçeriğin Yüklenmesi Ders 6 ve Ders 9 da harici içeriğin nasıl yüklendiğini öğrenmiş ve ayrıca JPEG, PNG, GIF ve SWF dosyalarını movie clip lere ya da Loader bileşenine yükleyebileceğinizi görmüştünüz. Şu ana kadar yapmadığınız şey, içeriğin aslında yüklenmekte olduğunu insanlara bildirmek ya da belirli bir kullanıcı etkileşimine göre Loader a ya da movie clip örneklerine hangi içeriğin yüklendiğini belirtmektir. Bunu bir sonraki alıştırmada yapacaksınız. Bunun mantığı şöyle açıklanabilir: Bir Timeline da başka bir anahtar kare üzerine ayrı bir movie clip örneğiniz ya da Loader bileşeniniz olabilir. Kullanıcı bir düğmeye tıkladığında yeni örneğin bulunduğu bu anahtar kareye gidersiniz ve bu noktada arabirimdeki yeni içeriği yüklersiniz. Bu, son kullanıcının kaynaklarının kullanımı için aşırı derecede karmaşık ve verimsiz bir yöntemdir. Oluşturduğunuz bir Loader bileşeni ya da movie clip in her örneği, son kullanıcının makinesinin belleğinde yeni bir nesne oluşturur, bu da kaynakları harcar. Tek bir nesneyi mümkün olduğu kadar tekrar tekrar kullanmak daha mantıklı bir yaklaşımdır. Bir sonraki alıştırmanın amacı da budur. İşe başlamadan önce, bilgileri görüntülemek için iki dinamik metin alanı kullanacağınızı hatırlatmak isterim. Bunlardan biri, Loader bileşen örneğine yüklenen dosyanın indirilmesinin ilerleyişini, diğeri de tıklanan düğmeye bağlı olarak Web sitesinin ilgili kısmıyla ilgili bilgileri görüntüleyecektir. Bunların hepsi tek kareli bir Timeline da gerçekleşecek ve ActionScript le kontrol edilecektir. Daha önce Stage e Loader bileşenlerini eklemiş, grafikleri çizmiş ve Button bileşenleri oluşturmuş ya da kullanmıştınız. Yani dosyanın temelleri oluşturulmuş durumda, bu da zaman ve emekten tasarruf demek. Böylece dinamik metin alanlarına ve yazacağınız ActionScript kodlarına yoğunlaşmanızı sağlayacak. 308 DERS 10

11 1. Kitabın CD-ROM undaki lesson10/start/tour_start.fla dosyasını açın ve sabit diskinizdeki TechBookstore klasörüne tour.fla adıyla kaydedin. Bu dosyanın yapısına kısaca bir göz atın. Dosyada, biraz sonra kendisine ActionScript kodu ekleyeceğiniz boş bir actions katmanı var. loaderdisplay adındaki katmanda, Stage deki Loader bileşenine yüklenecek her dosyada indirilme işleminin ilerleyişini gösterecek bir dinamik metin alanı oluşturacaksınız. components katmanında, sırasıyla btnreviews, btncompany ve btncontact adında üç düğme yer alıyor. SWF leri yükleyeceğiniz Loader bileşeni de burada bulunuyor. frame katmanında sadece Stage de aynı boyda bir grafikle Stage deki Loader bileşen örneğiyle aynı boyda ikinci bir grafik var. text fields katmanında şu anda statik bir metin var ve buraya, LoadVars sınıfını kullanarak bir metin dosyasından alınan bilgilerin görüntüleneceği çok satırlı bir dinamik metin alanı ekleyeceksiniz. 2. Eğer TechBookstore dizininde mevcut değilse, lesson10/assets klasöründe bulunan video1.swf, video2.swf ve video3.swf dosyalarını sabit diskinizdeki TechBookstore klasörünüze kopyalayın. lesson10/assets klasöründeki sectiontext.txt dosyasını da yine Tech Bookstore klasörünüze kopyalayın. Bunlar, yükleyeceğiniz SWF dosyaları. Windows Explorer ı veya Mac teki Get Info aracını kullanarak bunların özelliklerini incelediğinizde her birinin 1.8 Megabayt olduğunu göreceksiniz. Bu sizin gömülü videonuz. Bu dosyaları akıtamayacağımız için bunların indirilmesinin ilerleyişiyle ilgili bilgileri göstermemiz ve dosya boyunu kullanıcıların beklentilerine göre makul bir düzeye çekmemiz gerekiyor. Dosyalar indirilirken kullanıcılara meşgul olmaları için okuyabilecekleri bazı metinler sunacaksınız. Bu sinsice, ama etkili bir yöntem. FLASH İÇERİĞİNİ YÜKLEMEK VE OPTİMİZE ETMEK 309

12 3. loaderdisplay katmanında bir dinamik metin alanı, text fields katmanında da çok satırlı bir dinamik metin alanı oluşturun. loaderdisplay metin alanı indirme işleminin ilerleyişini gösterecektir. text fields katmanındaki metin alanında ise, bir metin dosyasından yüklenen ve Web sitesinin nasıl kullanıldığını anlatan bir metin görüntülenecektir. Text aracını seçin ve tıklayıp sürükleyerek loaderdisplay katmanındaki Loader bileşen örneğinin üst kısmında sabit genişlikli bir metin alanı oluşturun. Metin tipini Dynamic olarak ayarlayın. Font, font boyu ve hizalamayı istediğiniz gibi ayarlayın; çözüm dosyasında Arial Black, 12 pt, sola hizalama (left-justified) ayarları kullanılmıştır. Metin alanına percentloaded örnek ismini verin. Metin alanını ayarlama ve yerleştirme işlemlerini tamamladıktan sonra loaderdisplay katmanını kilitleyin. text fields katmanını seçin ve kilidini açın. İmleci tıklayıp sürükleyerek Yaklaşık 270 piksel genişliğinde, 280 piksel yüksekliğinde büyük bir dinamik metin alanı oluşturun (genişlik ve yüksekliğin tam olarak bu değerlerde şart değil). Properties denetçisinde Line Type (Satır tipi) açılır listesinden Multiline ı seçin. Render Text as HTML düğmesine basarak vurgulu hale getirin. Metin alanına displaysection örnek ismini verin. Metin alanını, diğer sayfadaki şekile benzeyecek biçimde yerleştirin. 310 DERS 10

13 4. actions katmanının 1. karesini seçin ve Actions panelini açın. ActionScript te bir dizi adım gerçekleştirmeniz gerekiyor. Önce, SWF dosyasının yüklenmesi işlemini yönetecek tekrar kullanılabilir bir fonksiyon oluşturmanız gerekiyor. Ardından, dosya yüklenirken ve işlem bittikten sonra ne olacağını belirleyen bir nesne yaratmanız, ayrıca bir metin dosyasındaki bilgileri yükleyecek bir LoadVars nesnesi oluşturmanız gerekiyor. Buna ve düğmelerle kullanılan olay işleyicileri konusuna yabancı değilsiniz. Yani burada yeni öğrenmeniz gereken bir şey yok. Bunları birer alıştırma olarak düşünün. 5. SWF dosyalarını Stage deki Loader bileşenine yüklemek için bir fonksiyon oluşturun ve bunu loadvideo olarak adlandırın. Script Assist modu açıksa kapatın. Actions panelinin üst kısmına aşağıdaki ActionScript kodunu yazın. //loader bileşenini kullanarak SWF dosyalarına gömülü videoyu yükler function loadvideo(pathtofile:string,texttoload:string):void { videoloader.contentpath= ; videoloader.contentpath=pathtofile; displaysection.htmltext=loadsectiontext[texttoload]; } FLASH İÇERİĞİNİ YÜKLEMEK VE OPTİMİZE ETMEK 311

14 İşe, fonksiyonun amacını tanımlayan bir açıklama yazmayla başlayacaksınız. Sonra, loadvideo adında ve iki argüman alan yeni bir fonksiyon oluşturacaksınız. İlk argüman olan pathtofile, (yerleştirildikten sonra) sabit diskteki ya da sunucudaki harici dosyaya giden yolu temsil eder. İkinci argüman texttoload ise, siz oluşturduktan sonra LoadVars nesnesinde depolanacak olan bir metin dizesini (text string) temsil eder. videoloader.contentpath=, Stage deki Loader bile şen örneğinde mevcut bulunan içeriği temizlemek için kullanabileceğiniz bir yöntemdir. Stage deki Loader bile şeni videoloader örnek ismine sahiptir ve burada bileşen örneğine ne yükleneceğini belirtmek için Properties denetçisi yerine ActionScript kullanırsınız. Bir sonraki satır, fonksiyon çağrıldığında sabit diskteki ya da sunucudaki dosyaya giden yolu atamaktadır. Son satır, displaysection metin alanına, kendisine yazılan metni, HTML biçimlendirmesi uygulanmış gibi değerlendirmesi gerektiğini söyler ve bununla ilgili bilgileri LoadVars nesnesinden alır. loadsection[texttoload] şeklindeki atama işlemi, köşeli parantezler yüzünden biraz farklı görünebilir. Köşeli parantezler Flash a, satırın geri kalan kısmı çalıştırılmadan önce texttoload değerini eklemesi gerektiğini söyler, böylece doğru olarak okunur. Aksi takdirde Flash, asıl değeri değil, LoadVars nesnesindeki bir özelliği (texttoload) arar. Fonksiyon çalıştığında değişkene kendi değeri verilir, açma köşeli parantezi bir. simgesine dönüştürülür ve kapama köşeli parantezi silinir. dynamic evaluation olarak adlandırılan bu işlem, Önce bunu yap, satırın geri kısmıyla sonra ilgilen demenin bir yoludur. Siz de daha önce hiç cebir dersi görmediğinizi düşünürsünüz. 6. Düğme örneklerini varsayılan olarak devre dışı bırakın. Mevcut kodunuzun altına aşağıdaki ActionScript kodunu yazın. //başlangıç düğme durumlarını ayarla btnreviews.enabled=false; btncompany.enabled=false; btncontact.enabled=false; Burada da bir açıklamayla işe başlıyorsunuz. Düğmeler ve Button bileşenlerinin enabled adında bir özelliği vardır ve bu özellik true ya da false değerini alır. enabled özelliği false olarak ayarlandığında, kullanıcı düğmeye tıklayamaz, eğer bir Buttton bileşeni kullanılıyorsa, bu bileşen seçilemez hale gelir. Burada LoadVars nesnesi metin dosyasını tamamen yükleyene kadar düğmeleri devre dışı bırakmak istiyoruz. Aksi takdirde insanlar düğmeleri tıklayacak ve henüz yüklenmediyse metni göremeyecektir. Bu, bir kullanılabilirlik örneğidir. 7. displaysection metin alanına varsayılan metni atayın. Mevcut kodunuzun en altına aşağıdaki ActionScript satırlarını yazın. 312 DERS 10

15 //varsayılan metni oluşturur displaysection.htmltext= <p>press a button below to view more information about a section of the website</p> ; Bu işlemle, HTML biçimlendirmesi uygulanan yazı, kullanıcıya bir sonraki adımda ne yapacağını bildiren displaysection metin alanına atanır. Bu noktada dosyanızı kaydeder ve test ederseniz, yazının metin alanında belirdiğini görürsünüz ve düğmeleriniz seçilemez duruma gelir. 8. Bir LoadVars nesnesi oluşturun, bir metin dosyası yükleyin ve metin tümüyle yüklendikten sonra düğmeleri etkinleştirin. Mevcut script inizin altına şu kodu ekleyin: //bölüm metnini yüklemek için loadvars nesnesini oluşturur var loadsectiontext:loadvars=new LoadVars(); loadsectiontext.load( sectiontext.txt ); loadsectiontext.onload=function() { btnreviews.enabled=true; btncompany.enabled=true; btncontact.enabled=true; } Daha önce LoadVars nesnesiyle çalışmıştınız. Burada farklı olan tek şey, bu nesnenin, hemen metni görüntülemek yerine, düğmeleri tekrar tıklanabilir hale getirmek için kullanılmasıdır. Gayet zekice, değil mi? Tekrarlıyorum, bu bir kullanılabilirlik örneğidir. Kullanıcı bir düğmeye tıkladığında bir şey olmasını bekler. Bilgiler tümüyle yüklenene kadar düğmeleri devre dışı bıraktığınızda, bir şeye tıkladıklarında uygulamanın herhangi bir işlem yapmaması durumunda kullanıcıların sinirlenmesini engellemiş olursunuz. 9. progress ve complete olaylarına cevap veren bir izleyici (listener) nesnesi oluşturun. İzleyici nesnesini Loader bileşen örneğine ekleyin. Ders 9 da izleyici nesnesi kavram ını kısaca görmüştünüz. Burada tek bir nesnenin iki işlemle ilgilenmesini istiyoruz. Öncelikle, birine belirli bir dosyanın yüklendiğini söylemek için izleme yapması gerekiyor (progress olayı). Buradaki biri Loader örneğidir; bu konuya birazdan değineceğiz. Ayrıca bu nesnenin, dosyanın yüklenmesi işlemi bittikten sonra bir şey yapmasını istiyoruz (complete olayı). Son olarak, izleyici nesnesi, birisi doğrudan onu hedeflemediği sürece kendisiyle kimin konuştuğuna pek dikkat etmez. New Yorklular da böyledir. İnsanlar New Yorkluların etrafı nda bağırıp çağırsalar bile, bu, New Yorkluların pek umurunda olmaz. Ama biri gelip onlara Times Meydanı ne tarafta acaba? diye sorarsa, keyifleri yerindeyse doğru yönü gösterebilirler (ama gençlere fazla güvenmeyin, genellikle sizi başka yerlere gönderirler). ActionScript te Loader FLASH İÇERİĞİNİ YÜKLEMEK VE OPTİMİZE ETMEK 313

16 bileşenine, bir dosyayı yüklerken ya da bir dosyanın yüklenmesi bittiğinde izleyici nesnenizi bu durumdan haberdar etmesini söylemeniz gerekir. Bu ricanız yerine getirilecektir. Kodunuzun en altına aşağıdaki ActionScript satırlarını yazın. //ilerleme durumuyla ilgilenmek için bir izleyici nesnesi yaratır ve //video tümüyle yüklendiğinde ilerleme göstergesini temizler. var myloadit:object=new Object(); myloadit.progress=function() { percentloaded.autosize= left ; percentloaded.text=math.round(videoloader.percentloaded)+ % of the video has loaded ; } myloadit.complete=function() { percentloaded.text= ; } videoloader.addeventlistener( progress,myloadit); videoloader.addeventlistener( complete,myloadit); Kendinizle gurur duyabilirsiniz. Şu ana kadar çok iyiydiniz. Her zaman olduğu gibi burada da bir açıklamayla işe başlıyorsunuz. Daha sonra Object sınıfı ndan myloadit adında genel (generic) tipte bir nesne oluşturuyorsunuz. Object nesnesi, Flash Flashta temel sınıftır, çünkü her şeyin temeli odur. Ama garip olan bir şey var ki o da bu nesnenin kendi özelliklerinin ya da metotlarının olmamasıdır. Bu da onu bir izleyici nesnesi için ideal kılmaktadır. Onu bir model hamuru gibi düşünebilirsiniz. Elinizde olduktan sonra istediğiniz şekle sokabilirsiniz. Nesne oluşturulduktan sonra ona, bir dosya yükleme işleminin ilerlemekte olduğunu bildiren her şeye cevap vermesi gerektiğini söylersiniz. Nesne ne olup bittiğini bildiği takdirde, Stage deki videoloader bileşen örneğine yüklenen verilerin yüzdesine bakacak, sayıyı yuvarlayacak ve bu sayıyı, daha önce oluşturduğunuz percentloaded metin alanında görüntüleyecektir. Metin alanında görüntülenen bilgilere bir parça metin eklemek için bitiştirme (concatenation) özelliğini kullanırsınız; bu özellik ActionScript in yapıştırıcısıydı. Böylece son kullanıcı ne olup bittiğini anlayacaktır. Son iki satırda, videoloader bileşenine, bir dosyayı yüklerken ya da bir dosyanın yüklenmesi işlemini bitirdiğinde izleyici nesnenizi durumdan haberdar etmesi gerektiğini söylemek için Loader bileşeninin addeventlistener metodu kullanılmaktadır. Yapılacak son bir iş daha kaldı. Ondan sonra dosyayı test edebilirsiniz. 314 DERS 10

17 10. Gömülü video içeren farklı SWF dosyaları yüklemek üzere düğmeleriniz için olay işleyiciler oluşturun. Mevcut script inizin altına şu ActionScript satırlarını yazın: //düğmeler video ve metinlerin görüntülenmesini sağlar btnreviews.onrelease=function() { loadvideo( video1.swf, productsandreviews ); } btncompany.onrelease=function() { loadvideo( video2.swf, companyandnews ); } btncontact.onrelease=function() { loadvideo( video3.swf, contactandmap ); } Düğmeler için olay işleyiciler oluşturmuştunuz. Bu olay işleyicilerde farklı olan nokta, loadvideo fonksiyonunu çağırmanız ve fonksiyona, oluşturduğunuz LoadVars nesnesindeki görüntülenecek metnin ve videonun yolunu aktarmanızdır. Ayrıca her SWF dosyasını, mevcut içeriği yenisiyle değiştirerek tek bir Loader bileşen örneğine yüklüyorsunuz. Yeni bir düğme seçildiğinde Loader bileşeni içerik yüklüyorsa, mevcut indirme iş lemi yeni indirme iş lemine yer vermek için durdurulacaktır. 11. Dosyanızı kaydedin ve test edin. İlerlemenin nasıl gösterildiğini görmek için bir indirme işlemini taklit edin. tour.fla dosyasını kaydedin ve Control > Test Movie komutunu seçin. Bandwidth Profiler açık değilse Test Movie ortamında View > Bandwidth Profiler komutunu seçin. Siz bir filmi test ederken ve film sabit diskteki bazı bilgileri yüklerken, içerik hızlı bir şekilde yükleniyormuş gibi görünür, ama buna aldanmayın, yanlış olabilir. Bir indirme işlemini taklit FLASH İÇERİĞİNİ YÜKLEMEK VE OPTİMİZE ETMEK 315

18 etmek için View Download Settings i seçin ve sonra bir seçeneği işaretleyin. Ardından View > Simulate Download komutunu seçin. Siz bir videoya tıkladığınızda, ilerleme göstergesi yüklenen her SWF dosyasının yüzdesini gösterecek ve indirme işlemi başlayacaktır. İndirme işlemi bittikten sonra, yüklenen yüzdeyi gösteren metin alanı temizlenir. 12. tour.fla dosyasını kaydedin ve kapatın. Sonraki alıştırmalarda ana Tech Bookstore Web sitesine içerik yükleyeceksiniz. Burada, yeni öğrendiğinize benzeyen ve birkaç küçü k değişiklik içeren bazı teknikleri kullanacaksınız. İçeriği Ana Uygulamaya Yüklemek Kitap boyunca farklı noktalarda, sonuçta Tech Bookstore sitesine yüklemek üzere içerik oluşturdunuz (bu içeriğin bir kısmı kullanıcı bir düğmeye tıkladığında, bir kısmı da uygulama ilk ekrana geldiğinde yüklenmeye başlayacak). Bu, ana Flash SWF dosyasında depolamanız gereken bilgilerin ve özellikle SWF dosyanızın boyunu hızla artıracak bileşenlerin miktarını azaltır. Gelin şimdi içeriğin geri kalanını Tech Bookstore sitesine ekleyelim. 1. Açık değilse bookstore13.fla dosyasını açın ve File menüsünden Save As i seçerek dosyanın yeni bir versiyonunu kaydedin. Yeni belgeyi bookstore14.fla ismiyle kaydedin. Bu dosyanın sabit diskinizdeki TechBookstore klasörüne kaydedildiğinden emin olun. Ayrıca bookstore13.fla dosyasının bir kopyasını kitabın CD-ROM unda bulabilir ve dilerseniz çalışmaya bu dosyayla başlayabilirsiniz. Bu alıştırmada içeriği Stage e yerleştirirken menülerin açılabilmesi için yeterince boşluk bıraktığınızdan emin olun. Dikey cetvelde yaklaşık 140 piksel hizasına bir yatay kılavuz sürükleyin. Yeni içeriğin tamamını bu kılavuzun altına yerleştirin. 316 DERS 10

19 2. home katmanına bir Loader bileşeni örneği ekleyin. Bileşen örneğini 580 x 345 olarak boyutlandırın ve ona bir örnek ismi verin. home katmanı, pages katman klasöründedir. Loader bileşen örneği, harici bir SWF dosyası olan giriş sayfası içeriğini yükleyecektir. Components panelini genişletin ve Loader bileşeninin bir örneğini pages klasöründe home katmanının 1. karesine sürükleyin. Bileşene home_ldr örnek ismini verin ve onu aşağıdaki grafikteki gibi, navigasyon çubuğunun altına, Stage in sol tarafına yerleştirin. Bileşeni, yükleneceği home.swf belgesinin boyutlarına (genişlik 580, yükseklik 345) ayarlayın. home.swf belgesini Ders 9 da olu şturmuştunuz. Bileşeni eni varsayı lan boyutları nda bırakabilir ve örneğin yeniden boyutlandırı lması iş lemini içerik yüklenirken yapması için Flash a b ırakabilirsiniz. Bileşeni elle boyutlandırmak genelde daha kolaydır, çünkü bu şekilde içeriğin Stage deki di ğer örneklere göre nereye yükleneceğini görebilirsiniz. Ayrı ca scalecontent in false olarak ayarlandığından emin olun. Eğ er true olarak ayarlanırsa, içeriğiniz yeniden boyutlandırı lır ve bu da içerikte bozulmalara sebep olabilir. Metinler ölçeklendikten sonra çok kö tü görü nebilir. Properties denetçisinin Parameters sekmesinde Loader bileşeninin contentpath parametresini home.swf olarak ayarlayın. Bu, bileşene yüklemek istediğiniz içeriğe e ait URL URLdir. dir. Properties denetçisini kullanarak Loader bileşeninin üç özelliğini değiştirebilirsiniz. autoload: Kare yüklendiğinde içeriğin otomatik olarak yüklenip yüklenmeyeceğini belirler (true). Aksi takdirde, load fonksiyonunu açıkça çağırmanız gerekir (false). FLASH İÇERİĞİNİ YÜKLEMEK VE OPTİMİZE ETMEK 317

20 contentpath: Yü klenmesi gereken içeriğin adresini belirten URL. Bu alan, hem göreceli, hem de mutlak URL URLleri kabul eder. scalecontent: Boolean değeri. Loader bileşeninin yüklenmekte olan içeriğe uygun olarak yeniden boyutlandırılmasını (false) veya içeriğin mevcut Loader öğesinin boyuna göre ölçeklenmesini (true) sağlar. Web sitesindeki bütün kısımlarda, autoload parametresinin true, scalecontent parametresinin de false olarak ayarlandığından emin olun. 3. catalog adında yeni bir katman ekleyin. Katalog (Catalog) sayfasına bir Loader bileşen örneği ekleyin. Örneği yeniden boyutlandırın, contentpath parametresini ayarlayın ve Stage e yerleştirin. home katmanının tam altına yeni bir katman ekleyin. Bu yeni katmana catalog ismini verin. 10. kareye yeni bir anahtar kare ekleyin ve 19. kareden sonraki tüm kareleri silin. Bunu yapmak için, katmandaki kareleri fareyle seçin ve ardından sağ tıklayarak (veya Control tuşunu basılı tutup tıklayarak) bağlam menüsünden Remove Frames i seçin. Timeline Timelinedaki daki catalog katman ının 10. karesine tıklayın ve Loader bileşeninin bir örneğini Stage Stagee sürükleyin. Bileşene catalog_ldr örnek ismini verin. Properties denetçisini genişletin ve contentpath parametresini catalog.swf olarak ve scalecontent özelliğini false olarak ayarlayın. Bileşeni, Ders 9 da olu şturduğunuz catalog.swf belgesiyle aynı boya gelecek şekilde yeniden boyutlandırın (720 x 345). Bileşeni, aşağıdaki resimde görüldüğü gibi, kabaca ana içerik alanının merkezine yerleştirin. 318 DERS 10

HESAP MAKİNASI YAPIMI

HESAP MAKİNASI YAPIMI HESAP MAKİNASI YAPIMI 1..Aşağıdakine benzer görünüm ve butonları hazırlayın. 2. 24. Butonun içerisine aşağıdaki kodları yazın. 3. Yeni bir layer ekleyip Frame1 F9 na aşağıdaki kodları ekleyelim. 4. Butonlardan

Detaylı

Flash ile Etkileşimli Öğretim Materyali Hazırlama Semineri

Flash ile Etkileşimli Öğretim Materyali Hazırlama Semineri Öğretim Teknolojileri Destek Ofisi Instructional Technologies Support Office Flash ile Etkileşimli Öğretim Materyali Hazırlama Semineri Semboller, Ses Ekleme, Video Ekleme Orta Doğu Teknik Üniversitesi

Detaylı

A-PDF Split DEMO : Purchase from www.a-pdf.com to remove the watermark. Yüklemek

A-PDF Split DEMO : Purchase from www.a-pdf.com to remove the watermark. Yüklemek A-PDF Split DEMO : Purchase from www.a-pdf.com to remove the watermark A Eklentileri Yüklemek Flash programına bileşenler, efektler, araçlar, ekran tipleri, davranışlar ve komutlar içeren çeşitli eklentiler

Detaylı

2000 de Programlarla Çalışmalar

2000 de Programlarla Çalışmalar Windows 2000 de Programlarla Çalışmalar 24 3 Windows 2000 de Programlarla Çalışmalar Programları Başlatmak Programları başlat menüsünü kullanarak, başlatmak istediğiniz programın simgesini çift tıklayarak

Detaylı

www.elektrikogretmenleri.com

www.elektrikogretmenleri.com FIREWORKS (MENU OLUŞ TURMA) 1 Önce Başlat menüsü Programlar Adobe Web Premium CS3 Adobe Fireworks CS3 kısayol simgesi ile Fireworks programı açılır. 2 Fireworks programı açıldığında Karşımıza gelen Yeni

Detaylı

Internet Programming II. Elbistan Meslek Yüksek Okulu 2014 2015 Bahar Yarıyılı

Internet Programming II. Elbistan Meslek Yüksek Okulu 2014 2015 Bahar Yarıyılı Internet Programming II Elbistan Meslek Yüksek Okulu 2014 2015 Bahar Yarıyılı Öğr. Gör. Murat KEÇECĠOĞLU 11-14 May. 2014 Form Form İşlemleri Tarayıcıdan bilgi alarak işlem gerçekleştirme FORM elemanları

Detaylı

Web Formlar ve Sayfalar Arasında Bilgi Gönderme. BATML İnternet Programcılığı 1

Web Formlar ve Sayfalar Arasında Bilgi Gönderme. BATML İnternet Programcılığı 1 Web Formlar ve Sayfalar Arasında Bilgi Gönderme BATML İnternet Programcılığı 1 Bazı web sitelerinde sayfalar arasında bilgi veya değişken göndermek gerekebilir. Gönderilen bu bilgi kullanıcı adı ve şifre

Detaylı

Kurulum ve Başlangıç Kılavuzu. DataPage+ 2012 için

Kurulum ve Başlangıç Kılavuzu. DataPage+ 2012 için DataPage+ 2012 için Son Güncelleme: 29 Ağustos 2012 İçindekiler Tablosu Önkoşul Olan Bileşenleri Yükleme... 1 Genel Bakış... 1 Adım 1: Setup.exe'yi Çalıştırın ve Sihirbazı Başlatın... 1 Adım 2: Lisans

Detaylı

ÇANKAYA ÜNİVERSİTESİ WEBMAIL KULLANIM KLAVUZU

ÇANKAYA ÜNİVERSİTESİ WEBMAIL KULLANIM KLAVUZU ÇANKAYA ÜNİVERSİTESİ WEBMAIL KULLANIM KLAVUZU Üniversitemiz Webmail servisi yenilenmiş olup Roundcube webmail üzerinden servis vermeye başlamıştır. Daha önce kullanılan SquirrelMail servisi https://oldwebmail.cankaya.edu.tr/

Detaylı

Kurulum ve Başlangıç Kılavuzu. DataPage+ 2013 için

Kurulum ve Başlangıç Kılavuzu. DataPage+ 2013 için DataPage+ 2013 için En Son Güncellenme Tarihi: 25 Temmuz 2013 İçindekiler Tablosu Önkoşul Olan Bileşenleri Yükleme... 1 Genel Bakış... 1 Adım 1: Setup.exe'yi Çalıştırın ve Sihirbazı Başlatın... 1 Adım

Detaylı

http://www.microsoft.com/visualstudio/eng/downloads

http://www.microsoft.com/visualstudio/eng/downloads Visual Studio 2012'nin kurulumunu, Visual Studio'nun kullanımını ve Windows Store'da basit bir proje hazırlanmasını anlatacağım. Hepsinden önce Visual Studio ortamından biraz bahsedelim. Visual Studio

Detaylı

Ağınız üzerinde tarama yapmak için Web Hizmetleri'ni kullanma (Windows Vista SP2 veya üzeri, Windows 7 ve Windows 8)

Ağınız üzerinde tarama yapmak için Web Hizmetleri'ni kullanma (Windows Vista SP2 veya üzeri, Windows 7 ve Windows 8) Ağınız üzerinde tarama yapmak için Web Hizmetleri'ni kullanma (Windows Vista SP2 veya üzeri, Windows 7 ve Windows 8) Web Hizmetleri protokolü, Windows Vista (SP2 veya üstü), Windows 7 ve Windows 8 kullanıcılarının,

Detaylı

Şekil 7.14: Makro Kaydet Penceresi

Şekil 7.14: Makro Kaydet Penceresi 7.2.4. Makrolar Kelime işlemci programında sık kullanılan bir görevi (çok kullanılan düzenleme ve biçimlendirme işlemlerini hızlandırma, birden çok komutu birleştirme, iletişim kutusu içinde daha kolay

Detaylı

AutoCAD 2011 Kurulumu

AutoCAD 2011 Kurulumu AutoCAD 2011 Kurulumu AutoCAD Installation Wizard Kurulum için AutoCAD 2011 DVD sini sürücüye yerleştirdiğinizde, DVD-ROM un içeriğinin okunduğunu belirten Setup Initialization penceresinden sonra, karşınıza

Detaylı

Yükleme kılavuzu Fiery Extended Applications 4.2 ile Command WorkStation 5.6

Yükleme kılavuzu Fiery Extended Applications 4.2 ile Command WorkStation 5.6 Yükleme kılavuzu Fiery Extended Applications 4.2 ile Command WorkStation 5.6 Fiery Extended Applications Package (FEA) v4.2 Fiery Server ile ilişkili görevleri gerçekleştirmek için Fiery uygulamalarını

Detaylı

MEB E-Posta Hizmetleri ve Outlook Programı

MEB E-Posta Hizmetleri ve Outlook Programı MEB E-Posta Hizmetleri ve Outlook Programı İçindekiler Bakanlık E-Posta Hizmetleri ve Sistem Ara yüzü E-posta Hizmetlerinin Outlook Programına Bağlanması Outlook 2010 Kullanımına ilişkin temel bilgiler

Detaylı

HIZLI BAşVURU KILAVUZU

HIZLI BAşVURU KILAVUZU HIZLI BAşVURU KILAVUZU Windows Vista için İçindekiler Bölüm 1: Sistem Gereksinimleri...1 Bölüm 2:...2 Yerel Yazdırma Yazılımını Yükleme... 2 Ağdan Yazdırma Yazılımını Yükleme... 5 Bölüm 3: WIA Sürücüsünü

Detaylı

Katılımcı Portalı Kullanım Kılavuzu yatırımınızdan daha fazlasını almak için en etkili araç

Katılımcı Portalı Kullanım Kılavuzu yatırımınızdan daha fazlasını almak için en etkili araç Katılımcı Portalı Kullanım Kılavuzu yatırımınızdan daha fazlasını almak için en etkili araç Rakiplerinizden bir adım önde olun Profiliniz ile dikkat çekin Performansınızı ölçün İçerik Oturumunuzu açın

Detaylı

Ecza Depolarına Ait E-Fatura Aktarım Modülü

Ecza Depolarına Ait E-Fatura Aktarım Modülü Bilge Elektronik Ltd. Şti. Eczanem Otomasyon Sistemi Ecza Depolarına Ait E-Fatura Aktarım Modülü 1 1. SELÇUK/AS/NEVZAT/DİLEK Ecza Depoları E-Fatura Aktarımı.. 3 2. HEDEF Ecza Deposu E-Fatura Aktarımı..

Detaylı

Aşağıdaki örnekte, aynı düzen tablosu ve hücreleri içerikle birlikte gösterilmektedir.

Aşağıdaki örnekte, aynı düzen tablosu ve hücreleri içerikle birlikte gösterilmektedir. 12 DÜZEN TABLOLARI Microsoft Office FrontPage 2003 programında düzen tabloları ve hücrelerini kullanarak, profesyonel görünümlü Web sayfası düzenleri oluşturabilirsiniz. Düzen tablosu, sayfa düzeni için

Detaylı

DENEME SINAVI CEVAP ANAHTARI

DENEME SINAVI CEVAP ANAHTARI DENEME SINAVI CEVAP ANAHTARI ECDL BAŞLANGIÇ Bilgisayarı Kullanmak ve Dosyaları Yönetmek 1) Bilgisayar ı doğru şekilde kapatıp, açmak için uygun metodu uygulayınız.(bilgisayarı kapatın ve tekrar açın.)

Detaylı

Bileşenlerle Form Oluşturmak

Bileşenlerle Form Oluşturmak A-PDF Split DEMO : Purchase from www.a-pdf.com to remove the watermark 8 Bileşenlerle Form Oluşturmak Macromedia Flash bileşenleri, Flash kullanılarak oluşturulan ve SWC dosyaları halinde derlenen küçük

Detaylı

www.elektrikogretmenleri.com

www.elektrikogretmenleri.com DREAMWEAVERDA NESNELERE DAVRANIŞ EKLEME Dreamweaver da fare hareket olaylı, animasyonlu görüntüler oluşturmak istenildiğinde hazır scriptler anlamına gelen Davranışlar(behaviors) kullanılmaktadır. Yukarıdaki

Detaylı

İçindekiler. Akıllı Tahta Uygulaması (ATU) Kullanma Kılavuzu. İçindekiler. Bölüm 1: Uygulama Hakkında Genel bilgi 2

İçindekiler. Akıllı Tahta Uygulaması (ATU) Kullanma Kılavuzu. İçindekiler. Bölüm 1: Uygulama Hakkında Genel bilgi 2 İçindekiler 1 İçindekiler Bölüm 1: Uygulama Hakkında Genel bilgi 2 Bölüm 2: Akıllı Tahta Uygulamasının Yüklenmesi Akıllı Tahta Uygulaması nı yükleme 3 Akıllı Tahta Uygulaması nı kaldırma 3 Akıllı Tahta

Detaylı

A-PDF Split DEMO : Purchase from www.a-pdf.com to remove the watermark

A-PDF Split DEMO : Purchase from www.a-pdf.com to remove the watermark A-PDF Split DEMO : Purchase from www.a-pdf.com to remove the watermark Giriş Dreamweaver 8, Web sitelerinin oluşturulmasını, yönetilmesini, bakımının ve devamlılığını sağlanmasını mümkün kılmak için güçlü

Detaylı

Kullanım Kılavuzu Milli Eğitim Bakanlığı 2010

Kullanım Kılavuzu Milli Eğitim Bakanlığı 2010 Kullanım Kılavuzu Milli Eğitim Bakanlığı 2010 Bu belge BT Sınıfı Etkinliklerinde Kullanılmak Üzere Hazırlanmıştır İÇİNDEKİLER GİRİŞ... 3 ÜYE (KAYIT) OLMA... 3 YÖNETİM PANELİ İŞLEMLERİ... 5 ŞABLON AYARLARI...

Detaylı

Flash ile Etkileşimli Öğretim Materyali Hazırlama Semineri

Flash ile Etkileşimli Öğretim Materyali Hazırlama Semineri Öğretim Teknolojileri Destek Ofisi Instructional Technologies Support Office Flash ile Etkileşimli Öğretim Materyali Hazırlama Semineri III. Oturum Orta Doğu Teknik Üniversitesi Middle East Technical University

Detaylı

Giriş. Memeo Instant Backup Hızlı Başlangıç Kılavuzu. 1. Adım: Ücretsiz Memeo hesabınızı oluşturun. 2. Adım: Depolama aygıtınızı bilgisayarınıza takın

Giriş. Memeo Instant Backup Hızlı Başlangıç Kılavuzu. 1. Adım: Ücretsiz Memeo hesabınızı oluşturun. 2. Adım: Depolama aygıtınızı bilgisayarınıza takın Giriş Memeo Instant Backup, karmaşık dijital dünya için basit bir yedekleme çözümüdür. Memeo Instant Backup, C sürücünüzdeki değerli dosyalarınızı otomatik ve sürekli olarak yedekleyerek verilerinizi korur

Detaylı

Google Dokümanları Kullanmak

Google Dokümanları Kullanmak Google Dokümanları Kullanmak 1. Kullanıcı Girişi ve Genel Ayarlar Google ana sayfasındaki Dokümanlar bağlantısından veya docs.google.com web bağlantı adresinden kullanıcı girişi yapabilir ve Dokümanlar

Detaylı

Archive Player Divar Series. Kullanım kılavuzu

Archive Player Divar Series. Kullanım kılavuzu Archive Player Divar Series tr Kullanım kılavuzu Archive Player İçindekiler tr 3 İçindekiler 1 Giriş 4 2 Çalışma 5 2.1 Programın başlatılması 5 2.2 Ana pencere tanıtımı 6 2.3 Açma düğmesi 6 2.4 Kamera

Detaylı

Açılan programın pencere görünümü aşağıdaki gibidir. 2. Araç Çubuğundan kaydet düğmesi ile

Açılan programın pencere görünümü aşağıdaki gibidir. 2. Araç Çubuğundan kaydet düğmesi ile POWERPOINT PROGRAMI Powerpoint bir sunu hazırlama programıdır. Belirli bir konu hakkında bilgi vermek için, derslerle ilgili bir etkinlik hazırlamak için, dinleyicilere görsel ortamda sunum yapmak için

Detaylı

Touchstone Kisisel-Egitim Sürümü Level 2 DVD-ROM ve Video DVD talimatlari ve bilinen teknik konulari

Touchstone Kisisel-Egitim Sürümü Level 2 DVD-ROM ve Video DVD talimatlari ve bilinen teknik konulari Touchstone Kisisel-Egitim Sürümü Level 2 DVD-ROM ve Video DVD talimatlari ve bilinen teknik konulari DVD-ROM u kullanma Touchstone Self Study DVD-ROM Kopyasını iki şekilde çalıştırabilirsiniz: 1. Programı

Detaylı

Cambridge LMS e Başlama- Öğrenciler

Cambridge LMS e Başlama- Öğrenciler Cambridge LMS e Başlama- Öğrenciler 1. Başlamadan önce LMS i kullanmaya başlamadan önce bilgisayarınızın minimum sistem gereksinimlerine sahip olup olmadığını ve internet bağlantınızın kabul edilebilir

Detaylı

Windows İşletim Sistemi

Windows İşletim Sistemi Windows İşletim Sistemi Bilgisayar (Özellikler) Bilgisayarınızın özelliklerini görüntülemek için : Masaüstünde Bilgisayar simgesine sağ tıklayarak Özellikler e tıklayın. Çıkan pencerede bilgisayarınızda

Detaylı

YENİ DÜNYALAR REKLAM POWERLED KULLANIM KILAVUZU

YENİ DÜNYALAR REKLAM POWERLED KULLANIM KILAVUZU YENİ DÜNYALAR REKLAM POWERLED KULLANIM KILAVUZU 1- Kayan yazı tabelasının enerji kablosuna 220V enerji veriniz. Tabelada daha önce yazılmış bilgiler varsa ekranda akmaya başlayacaklardır. 2- Kayan yazı

Detaylı

2- Kontrol Sil... 17. 3-En Öne Getir... 13 4-En Arkaya Gönder... 13 4.5.8.2 Resim... 14. 1-Özellikler:... 18 Genel Özellikler...

2- Kontrol Sil... 17. 3-En Öne Getir... 13 4-En Arkaya Gönder... 13 4.5.8.2 Resim... 14. 1-Özellikler:... 18 Genel Özellikler... i İçindekiler Kullanıcı Giriş Ekranı... 1 Ana Sayfa... 2 1-Projeler... 3 1.1 Yeni Proje... 3 1.2 Proje Düzenle... 3 1.3 Proje Sil... 3 1.4 Listeyi Güncelle.... 3 2-Gruplar... 4 2.1.1 Grup Adı.... 5 2.1.2

Detaylı

Araçlar > İnternet Seçenekleri > İçerik > Sertifikalar adımları takip edilerek sertifikanın yükleneceği sayfa açılır.

Araçlar > İnternet Seçenekleri > İçerik > Sertifikalar adımları takip edilerek sertifikanın yükleneceği sayfa açılır. UYAP AVUKAT PORTAL KULLANIMI HAKKINDA BİLGİ NOTU 1-Sertifika Kurulumu: Avukatların UYAP Avukat Portalına (https://avukat.uyap.gov.tr)giriş yaparak vekaleti olan dosyaları ve bu dosyalarda kayıtlı belgeleri

Detaylı

GOOGLE DRİVE KULLANARAK FORM OLUŞTURMA

GOOGLE DRİVE KULLANARAK FORM OLUŞTURMA GOOGLE DRİVE KULLANARAK FORM OLUŞTURMA Google Docs yani Google Dokümanlar hizmeti bir süre önce Google Drive adlı bulut depolama hizmetinin içerisine alındı ve çok daha gelişerek yoluna devam etti. Google

Detaylı

Kurulum ve Başlangıç Kılavuzu. WebRaporlayıcı için - 2013

Kurulum ve Başlangıç Kılavuzu. WebRaporlayıcı için - 2013 WebRaporlayıcı için - 2013 Son Güncelleme: 26 Temmuz, 2013 İçindekiler Tablosu Önkoşul Olan Bileşenleri Yükleme... 1 Genel Bakış... 1 Adım 1: Internet Information Services'ı Etkinleştirin... 1 Adım 2:

Detaylı

1.1 Web Kavramlar. 1.1.1.3 URL terimini tanımlayınız ve anlayınız.

1.1 Web Kavramlar. 1.1.1.3 URL terimini tanımlayınız ve anlayınız. 1.1 Web Kavramlar 117 Anahtar 7erim/er 1.1.1.1 Web ve Internet terimlerini tanımlayınız. Her birinin anahtar özelliklerini tanımlayınız. Web bir Internet hizmetidir. Web Internet üzerinde bağlantılı html

Detaylı

Network üzerinde MATLAB kurulması

Network üzerinde MATLAB kurulması Network üzerinde MATLAB kurulması MATLAB&Simulink www.figes.com.tr Bir network üzerinde MATLAB ın kurulmasına başlanmadan önce bir network lisansı açılması ve bunun için de kurulum yapılacak sunucunun

Detaylı

MS POWERPOINT 2010. Şekil 111 Powerpoint 2010 Programını Başlatmak

MS POWERPOINT 2010. Şekil 111 Powerpoint 2010 Programını Başlatmak MS POWERPOINT 2010 1.Giriş: PowerPoint, Windows ortamında çalışan bir sunu paket programıdır. Metin, taslak, çizim ve grafikler kullanılarak sunular, slaytlar, broşürler, bildiriler, konuşmacı notları

Detaylı

Powerpoint; Microsoft ofis programları içinde bulunan bir sunum hazırlama programıdır.

Powerpoint; Microsoft ofis programları içinde bulunan bir sunum hazırlama programıdır. Powerpoint; Microsoft ofis programları içinde bulunan bir sunum hazırlama programıdır. Powerpoint ile toplantılar da veya herhangi bir konu üzerinde açıklama getirmek için sunu hazırlarız. Powerpoint2003

Detaylı

U y g u l a m a A i l e s i (Abakus 360, T-Panel, T-CRM) Tarayıcı Ayarları. IPera İletişim Teknolojileri

U y g u l a m a A i l e s i (Abakus 360, T-Panel, T-CRM) Tarayıcı Ayarları. IPera İletişim Teknolojileri U y g u l a m a A i l e s i (Abakus 360, T-Panel, T-CRM) Tarayıcı Ayarları Başlarken İletişim yönetimi için gerekli tüm araçları sunan OfisTelefonu 07 programları Abakus 360, T-Panel ve T-CRM, bir kuruluştaki

Detaylı

Ecofont Yazılım Kullanıcı Rehberi

Ecofont Yazılım Kullanıcı Rehberi Ecofont Yazılım Kullanıcı Rehberi Ecofont Yazılım, baskılarınızı yaparken %50 ye, ve hatta resimsiz yazdırma seçeneğini kullandığınızda çok daha fazlasına varan tasarruf yapmanızı sağlar. Sadece tek bir

Detaylı

Hızlı Başlangıç Kılavuzu

Hızlı Başlangıç Kılavuzu Hızlı Başlangıç Kılavuzu Microsoft Excel 2013 önceki sürümlerden farklı görünüyor, bu nedenle öğrenmenizi kolaylaştırmak için bu kılavuzu oluşturduk. Hızlı Erişim Araç Çubuğu'na komutlar ekleme Şeridi

Detaylı

2) Hesabınıza Giriş yaptıktan sonra aşağıdaki ekran karşınıza gelir.

2) Hesabınıza Giriş yaptıktan sonra aşağıdaki ekran karşınıza gelir. MEB.K12.TR Uzantılı E-Posta Hesabının Kullanımı 1) http://mail.meb.k12.tr internet adresinden e-posta hesabına giriş yapılır. Kullanıcı Adı : KURUM KODUNUZ (meb.k12.tr kısmını yazmayınız.) Şifre : Hesabınıza

Detaylı

Trend Micro Worry-Free Business Security 8.0 İlk Kez Kurulumla İlgili İpuçları ve Püf Noktaları

Trend Micro Worry-Free Business Security 8.0 İlk Kez Kurulumla İlgili İpuçları ve Püf Noktaları Trend Micro Worry-Free Business Security 8.0 İlk Kez Kurulumla İlgili İpuçları ve Püf Noktaları Casus Yazılımdan İstenmeyen E- Koruma Postadan Koruma Virüsten Koruma Kimlik Avından Koruma İçerik ve URL

Detaylı

ASSAM YÖNERGESİNE EK-T ASSAM WEB SİTESİ YÖNERGESİNE LAHİKA-2 WEB SİTESİ MAKALE EKLEME KILAVUZU 8.4.2014. www.assam.org.tr ASSAM

ASSAM YÖNERGESİNE EK-T ASSAM WEB SİTESİ YÖNERGESİNE LAHİKA-2 WEB SİTESİ MAKALE EKLEME KILAVUZU 8.4.2014. www.assam.org.tr ASSAM YÖNERGESİNE EK-T ASSAM WEB SİTESİ YÖNERGESİNE LAHİKA-2 WEB SİTESİ MAKALE EKLEME KILAVUZU 8.4.2014 ASSAM İçindekiler Önsöz... 3 ASSAM Web Sitesinde Makale Yayınlamak... 4 ASSAM Web Sitesine Nasıl Girerim?...

Detaylı

Metin Tabanlı İçerik Oluşturma Araçları

Metin Tabanlı İçerik Oluşturma Araçları Metin Tabanlı İçerik Oluşturma Araçları Microsoft Office Word Kelime işlemci, görsel nesnelerin veya çizimlerin resim ya da arka plan olarak kullanıldığı metinler oluşturabilen, harita ve tablo gibi şekiller

Detaylı

Windows 8.1 Güncelleştirmesi Adım Adım Kılavuzu

Windows 8.1 Güncelleştirmesi Adım Adım Kılavuzu Windows 8.1 Güncelleştirmesi Adım Adım Kılavuzu Windows 8.1 Yükleme ve Güncelleştirme BIOS yazılımını, uygulamaları, sürücüleri güncelleştirme ve Windows Update'i çalıştırma Yükleme türünü seçme Windows

Detaylı

Doç. Dr. İsmail Rakıp Karaş www.ismailkaras.com irkaras@gmail.com. Hazırlayan: İdris Kahraman

Doç. Dr. İsmail Rakıp Karaş www.ismailkaras.com irkaras@gmail.com. Hazırlayan: İdris Kahraman 7. Doç. Dr. İsmail Rakıp Karaş www.ismailkaras.com irkaras@gmail.com Hazırlayan: İdris Kahraman Dreamweaver Dreamweaver en iyi web editör yazılımlarından biridir. Biz tasarım modunda çalışırken,dreamweaver

Detaylı

Dersin Konusu ve Amaçları: Ders P lanı: Bölüm 1: Bilgi Teknolojilerinde Temel Kavramlar

Dersin Konusu ve Amaçları: Ders P lanı: Bölüm 1: Bilgi Teknolojilerinde Temel Kavramlar Bilgi Teknolojileri ve Uygulamalarına Giriş Dersin Konusu ve Amaçları: Bu dersin amacı daha önce bilgisayar ve bilgi teknolojileri alanında herhangi bir bilgi ve/veya deneyime sahip olmayan öğrenciye bilgi

Detaylı

Google Cloud Print Kılavuzu

Google Cloud Print Kılavuzu Google Cloud Print Kılavuzu Sürüm 0 TUR Notların tanımı Bu kullanım kılavuzunda aşağıdaki not stilini kullanıyoruz: Notlar ortaya çıkabilecek durumu nasıl çözmeniz gerektiğini size bildirir veya işlemin

Detaylı

BİLGİSAYAR PROGRAMLAMA

BİLGİSAYAR PROGRAMLAMA BİLGİSAYAR PROGRAMLAMA Yrd. Doç. Dr. Beytullah EREN beren@sakarya.edu.tr 0264 295 5642 1 MİCROSOFT EXCEL Elektronik tablolama veya hesaplama programı olarak da adlandırılan Excel, girilen veriler üzerinde

Detaylı

Veri Tabanı Yönetim Sistemleri Bölüm - 02

Veri Tabanı Yönetim Sistemleri Bölüm - 02 Veri Tabanı Yönetim Sistemleri Bölüm - 02 İçerik Web sunucusunun yapılandırılması için gerekli yazılımların temini Yazılımlarının sunucuya yüklenmesi Ön test Uygulama yazılımlarının yapılandırılması Son

Detaylı

NPratik Yazılım Kurulum Kılavuzu. Yedekleme İşlemi

NPratik Yazılım Kurulum Kılavuzu. Yedekleme İşlemi NPratik Yazılım Kurulum Kılavuzu Herhangi bir neden ile bilgisayarınızı formatlamadan önce NPratik Yazılım Verilerinizi yedeklemeniz gerekmektedir. Programı ilk defa kuruyorsanız NPratik Yazılım Kurulum

Detaylı

Kurulum ve Sistem Gereklilikleri 1

Kurulum ve Sistem Gereklilikleri 1 Kurulum ve Sistem Gereklilikleri 1 1 KURULUM VE SISTEM GEREKLILIKLERI...2 1.1 DONANIM VE YAZILIM GEREKLILIKLERI...2 1.2 KURULUM...3 1.3 LIFTDESIGNER 5 UYGULAMASINI İLK DEFA BAŞLATMA...6 1.4 DIGIPARA SUITE

Detaylı

OKUL HABER EKLEME MODÜLÜ TANITIM DOSYASI. Okul haberlerinizi ilçemiz web sitesinde yayınlayabilmek için aşağıdaki adımları uygulamanız gerekmektedir.

OKUL HABER EKLEME MODÜLÜ TANITIM DOSYASI. Okul haberlerinizi ilçemiz web sitesinde yayınlayabilmek için aşağıdaki adımları uygulamanız gerekmektedir. OKUL HABER EKLEME MODÜLÜ TANITIM DOSYASI Okul haberlerinizi ilçemiz web sitesinde yayınlayabilmek için aşağıdaki adımları uygulamanız gerekmektedir. http://maltepe.meb.gov.tr/mebpanel adresine giriniz.

Detaylı

Teknik Resim Çıkartılması

Teknik Resim Çıkartılması Teknik Resim Çıkartılması Open komutuna tıklayarak daha önce çizmiş olduğumuz D2-Revolved Feature isimli part dosyamızı açalım. New komutuna tıklayarak yeni bir Drawing dokümanı oluşturalım. Karşımıza

Detaylı

Turgut Özal Üniversitesi WEB Sitesi Kullanım Kılavuzu

Turgut Özal Üniversitesi WEB Sitesi Kullanım Kılavuzu Turgut Özal Üniversitesi WEB Sitesi Kullanım Kılavuzu Temmuz 2012 Turgut Özal Üniversitesi web sitesi yönetim paneline aşağıdaki link yardımıyla ulaşabiliriz. http://www.turgutozal.edu.tr/webmin/ Karşımıza

Detaylı

BİLGİSAYARDA OFİS PROGRAMLARI NESNE İŞLEMLERİ

BİLGİSAYARDA OFİS PROGRAMLARI NESNE İŞLEMLERİ BİLGİSAYARDA OFİS PROGRAMLARI NESNE İŞLEMLERİ Büro Yönetimi Öğretmeni Fatma GEZ RESİM EKLEME RESİM EKLEME Kelime işlemci programı, hazırlamış olduğumuz belgenin istenilen yerine resim ekleme özelliğine

Detaylı

Photoshop ta Web Sayfaları Oluşturma

Photoshop ta Web Sayfaları Oluşturma Photoshop ta Web Sayfaları Oluşturma Dilimleme Photoshop ta üzerinde çalışılan resim dosyaları, düzenlenen fotoğraflar veya tasarlanan sayfalar web ortamında kullanılmak üzere hazırlanabilir. Bir web sayfasını

Detaylı

Fiery Driver Configurator

Fiery Driver Configurator 2015 Electronics For Imaging, Inc. Bu yayın içerisinde yer alan tüm bilgiler, bu ürüne ilişkin Yasal Bildirimler kapsamında korunmaktadır. 16 Kasım 2015 İçindekiler 3 İçindekiler Fiery Driver Configurator...5

Detaylı

ecyber Kullanıcı Kılavuzu 1 / 1 1. ecyber hakkında... 1 2. Sistem gereksinimleri:... 2 Donanım:... 2 Yazılım:... 2 3. Kullanım Rehberi...

ecyber Kullanıcı Kılavuzu 1 / 1 1. ecyber hakkında... 1 2. Sistem gereksinimleri:... 2 Donanım:... 2 Yazılım:... 2 3. Kullanım Rehberi... ecyber Kullanıcı Kılavuzu 1 / 1 1. ecyber hakkında... 1 2. Sistem gereksinimleri:... 2 Donanım:... 2 Yazılım:... 2 3. Kullanım Rehberi... 3 İndirme... 3 Sunucu yazılım kurulumu... 3 Kurulum sayfası çıkacaktır...

Detaylı

Resim 7.20: Yeni bir ileti oluşturma

Resim 7.20: Yeni bir ileti oluşturma F İLETİLER Konuya Hazırlık 1. E-posta adresinden yeni bir ileti nasıl oluşturulur? 1. İLETI GÖNDERME a. Yeni bir ileti oluşturma: Yeni bir ileti oluşturmak için Dosya/Yeni/E-posta iletisi seçilebileceği

Detaylı

İdari Birimler Yönetim Paneli Kullanma Kılavuzu Bilgi İşlem Daire Başkanlığı Web Tasarım Ve Yazılım Birimi

İdari Birimler Yönetim Paneli Kullanma Kılavuzu Bilgi İşlem Daire Başkanlığı Web Tasarım Ve Yazılım Birimi İdari Birimler Yönetim Paneli Kullanma Kılavuzu Bilgi İşlem Daire Başkanlığı Web Tasarım Ve Yazılım Birimi Duyurular Nasıl Girilir? Duyuru girmek için ilk olarak İKÇ yönetim panelinden; 1-Kullanıcı adınızı

Detaylı

Cambridge LMS e Başlama- Öğrenciler

Cambridge LMS e Başlama- Öğrenciler Cambridge LMS e Başlama- Öğrenciler 1. Başlamadan önce LMS i kullanmaya başlamadan önce bilgisayarınızın minimum sistem gereklerine sahip olup olmadığını ve internet bağlantınızın kabul edilebilir bir

Detaylı

Hızlı Başlangıç Kılavuzu

Hızlı Başlangıç Kılavuzu Hızlı Başlangıç Kılavuzu Microsoft Publisher 2013 önceki sürümlerden farklı görünüyor, bu nedenle öğrenmenizi kolaylaştırmak için bu kılavuzu oluşturduk. Hızlı Erişim Araç Çubuğu En sevdiğiniz komutları

Detaylı

İşletme Fakültesi Bil. Kullanımı Ders notları 2

İşletme Fakültesi Bil. Kullanımı Ders notları 2 İşletme Fakültesi Bil. Kullanımı Ders notları 2 Öğr.Gör.Ali ATALAY EXCEL PAKET PROGRAMI Günümüzde hesap tablosu, veri analizi, kod yazımı, grafik çizimi, veri tabanı oluşturma gibi bir çok özelliği olan

Detaylı

MEBİS Kullanım Kılavuzu. Öğretim Elemanı Yeni. 2013-2015 - İstanbul Medipol Üniversitesi

MEBİS Kullanım Kılavuzu. Öğretim Elemanı Yeni. 2013-2015 - İstanbul Medipol Üniversitesi MEBİS Kullanım Kılavuzu Öğretim Elemanı Yeni 2013-2015 - İstanbul Medipol Üniversitesi İçindekiler 1. Uzem 1. Uzem mebis.medipol.edu.tr adresine girdiğinizde sol alt tarafta bulunan seçeneklerden "Muzem

Detaylı

Windows Live Mail Programı Kurulumu ve Ayarlanması

Windows Live Mail Programı Kurulumu ve Ayarlanması Windows Live Mail Programı Kurulumu ve Ayarlanması MEB in e-posta hizmetine Internet sitesi üzerinden girildiğinde sistemin çok yavaş çalıştığı veya açılmadığı gibi sorunlarla karşılaşılmaktadır. Bu nedenlerle

Detaylı

KOCAELİ TEKNİK LİSESİ ELEKTRİK ELEKTRONİK BÖLÜMÜ OTOMASYON ATÖLYESİ EKTS (Elektrik Kumanda Teknikleri Simülatörü ) DERS NOTU. Kaynak : www.veppa.

KOCAELİ TEKNİK LİSESİ ELEKTRİK ELEKTRONİK BÖLÜMÜ OTOMASYON ATÖLYESİ EKTS (Elektrik Kumanda Teknikleri Simülatörü ) DERS NOTU. Kaynak : www.veppa. KOCAELİ TEKNİK LİSESİ ELEKTRİK ELEKTRONİK BÖLÜMÜ OTOMASYON ATÖLYESİ EKTS (Elektrik Kumanda Teknikleri Simülatörü ) DERS NOTU Kaynak : www.veppa.com Hakkında EKTS (Elektrik Kumanda Teknikleri Simülatörü

Detaylı

Bu makalede 2003 sunucu, Windows 2003 Server anlamına gelmektedir. Aşağıda yapılan işlemler 2003 R2 sunucu üzerinde denenmiş ve çalıştırılmıştır.

Bu makalede 2003 sunucu, Windows 2003 Server anlamına gelmektedir. Aşağıda yapılan işlemler 2003 R2 sunucu üzerinde denenmiş ve çalıştırılmıştır. WINDOWS 2003 SUNUCULARI ÜZERĐNE PHP YÜKLENMESĐ ERDAL YAZICIOĞLU erdal(at)gmail.com http://barbarossa41.wordpress.com Merhabalar, Çözümpark.com adresinde bir kullanıcı ASP ve PHP yi aynı sunucu üzerinde

Detaylı

İÇERİK YÖNETİM SİSTEMİ KULLANMA KILAVUZU

İÇERİK YÖNETİM SİSTEMİ KULLANMA KILAVUZU T.C. SÜLEYMAN DEMİREL ÜNİVERSİTESİ BİLGİ İŞLEM DAİRE BAŞKANLIĞI İÇERİK YÖNETİM SİSTEMİ KULLANMA KILAVUZU Hazırlayanlar Mahmut ÖZDEMİR Sezgin SERPEN Büşra TUNCER Yönetim Paneli Kullanımı Sistemin yönetim

Detaylı

Data Structures Lab 1 2012-Güz

Data Structures Lab 1 2012-Güz Data Structures Lab 1 2012-Güz C# Ortamı Tanıtımı ve Uygulama Geliştirilmesi Visual Studio 2010 Ortamının Temini -NYG'ndan MSDN üyeliği için başvuru dilekçesi alınıp doldurulmalı ve yine NYG'ye teslim

Detaylı

2. HTML Temel Etiketleri

2. HTML Temel Etiketleri 2. HTML Temel Etiketleri Bu bölümü bitirdiğinizde, HTML ve etiket kavramlarının ne olduğunu, HTML komut yapısını, Örnek bir HTML dosyasının nasıl oluşturulduğunu, Temel HTML etiketlerinin neler olduğunu,

Detaylı

KABLOSUZ TV AKTARMA KUTUSU

KABLOSUZ TV AKTARMA KUTUSU KABLOSUZ TV AKTARMA KUTUSU Hızlı Kurulum Kılavuzu DN-70310 1. Ürün tanıtımı DIGITUS Kablosuz TV aktarma kutusunu seçtiğiniz için teşekkür ederiz. Kullanımı için lütfen kullanma kılavuzundaki talimatlara

Detaylı

Öğrenci Kullanım Kılavuzu

Öğrenci Kullanım Kılavuzu Öğrenci Kullanım Kılavuzu Web tabanlı ALMS adresinizden sisteminize web tarayıcınızla (Google Chrome, Internet Explorer, Mozilla, Safari vb.) giriş yapınız. Açılan sayfada gerekli alanlara TC kimlik numaranızı

Detaylı

expomed & labtechmed Fuarları Katılımcı Portalı Kullanım Kılavuzu

expomed & labtechmed Fuarları Katılımcı Portalı Kullanım Kılavuzu expomed & labtechmed Fuarları Katılımcı Portalı Kullanım Kılavuzu Yatırımınızdan daha fazlasını almanın en etkin aracı Firma profilinizle alıcıları cezp edin, performansınızı ölçün. Index Oturumunuzu açın

Detaylı

Cambridge LMS e Başlama- Öğrenciler

Cambridge LMS e Başlama- Öğrenciler Cambridge LMS e Başlama- Öğrenciler 1. Başlamadan önce LMS i kullanamaya başlamadan önce bilgisayarınızın minimum sistem gereklerine sahip olup olmadığını ve internet bağlantınızın kabul edilebilir bir

Detaylı

JasperReports Server ve Ireport raporlama Sistemi Kurulumu / Kullanımı 1. Bölüm 2. Bölüm 1- JasperReports Server ve Ireport Nedir?

JasperReports Server ve Ireport raporlama Sistemi Kurulumu / Kullanımı 1. Bölüm 2. Bölüm 1- JasperReports Server ve Ireport Nedir? JasperReports Server ve Ireport raporlama Sistemi Kurulumu / Kullanımı 1. Bölüm 1.1- JasperReports Server ve Ireport Nedir? 1.2- JasperReports Server ve Ireport Kurulumu 1.3- JasperReports Server Genel

Detaylı

Hızlı Başlangıç Kılavuzu

Hızlı Başlangıç Kılavuzu Hızlı Başlangıç Kılavuzu Microsoft Access 2013 önceki sürümlerden farklı görünmektedir, dolayısıyla öğrenme eğrisini en aza indirmenize yardımcı olmak üzere bu kılavuzu hazırladık. Ekran boyutunu değiştirme

Detaylı

SMART Board EĞİTİMLERİ(sürüm:10) 3. Aşama

SMART Board EĞİTİMLERİ(sürüm:10) 3. Aşama SMART Board EĞİTİMLERİ(sürüm:10) 3. Aşama Bölüm 1:Notebook dosyası içerisinde bağlantılar kurma Bu konuyu bir örnek üzerinde inceleyebiliriz. Üç sayfalık bir soru cevap dosyası hazırlayalım. Mesela birinci

Detaylı

Çerezleri (Cookie) ve Önbelleği (Cache) Temizleme

Çerezleri (Cookie) ve Önbelleği (Cache) Temizleme Çerezleri (Cookie) ve Önbelleği (Cache) Temizleme Kullandığınız tarayıcıda veya görüntülediğiniz sayfada sorun varsa, öncelikle tarayıcının önbelleğini temizlemeyi deneyin. Önbelleği temizledikten sonra

Detaylı

MEB (K12) e-posta Sistemi Kullanımı

MEB (K12) e-posta Sistemi Kullanımı 1. Giriş Bilindiği üzere Bakanlığımız tarafından tüm kurumlarımıza POP3 destekli e-posta hesabı tahsis edilmiştir. Bu hesabı web tabanlı olarak kullanabileceğiniz gibi Outlook vb. gibi e-posta istemci

Detaylı

HESABINIZA GİRİŞ YAPMAK İÇİN:

HESABINIZA GİRİŞ YAPMAK İÇİN: 1. SÜRÜM KONTROLÜ: Matriks Trader'ı kullanabilmeniz için, Matriks programınızın sürümünün 2.7.6 ve üzeri olması gerekmektedir. Sürüm kontrolünü, Matriks menüsünün üzerinde fare imlecini bekleterek yapabilirsiniz.

Detaylı

MS WORD 4.BÖLÜM. Bölüm Adı: NESNE EKLEME Bölümün Amacı: Belgeye nesne ekleme işlemlerini gerçekleştirmek.

MS WORD 4.BÖLÜM. Bölüm Adı: NESNE EKLEME Bölümün Amacı: Belgeye nesne ekleme işlemlerini gerçekleştirmek. MS WORD 4.BÖLÜM Bölüm Adı: NESNE EKLEME Bölümün Amacı: Belgeye nesne ekleme işlemlerini gerçekleştirmek. Neler Öğreneceksiniz? Bu bölümü bitiren kişi: 1. Ekle sekmesini tanır. 2. Kapak sayfası oluşturabilir.

Detaylı

Hızlı Başlangıç Kılavuzu

Hızlı Başlangıç Kılavuzu Hızlı Başlangıç Kılavuzu Microsoft Project 2013 önceki sürümlerden farklı görünüyor, bu nedenle en kısa sürede öğrenmenizi sağlamak için bu kılavuzu oluşturduk. Hızlı Erişim Araç Çubuğu Sık kullandığınız

Detaylı

www.wikispaces.com Kullanım Kılavuzu

www.wikispaces.com Kullanım Kılavuzu www.wikispaces.com Kullanım Kılavuzu İnternet tarayıcınıza(internet Explorer vb.) www.wikispaces.com adresini yazıp enter tuşuna bastığınızda yukarıdaki ekranla karşılaşacaksınız. Önceden oluşturmuş olduğunuz

Detaylı

İSTANBUL ECZACI ODASI BİLGİ İŞLEM BİRİMİ - 2010 -

İSTANBUL ECZACI ODASI BİLGİ İŞLEM BİRİMİ - 2010 - İSTANBUL ECZACI ODASI BİLGİ İŞLEM BİRİMİ - 2010 - İnternet Explorer sayfasını açınız. Adres çubuğuna http://arsiv.ieo.org.tr adresini yazarak klavyeden Enter tuşuna basınız. (1) Açılacak olan sayfadan

Detaylı

Hesap bilgilerinizi b7project yolu ile aldığınıza emin olun. Bu kılavuzu takip ederek b7project render çiftliğine bağlanın. Connection Intructions

Hesap bilgilerinizi b7project yolu ile aldığınıza emin olun. Bu kılavuzu takip ederek b7project render çiftliğine bağlanın. Connection Intructions İçindekiler 3DSMax İş İbraz Kılavuzu...... 1 1. Hesap Bilgileri... 1 2. Sahnenin 3DSMax te Hazırlanması... 1 3. Sahnenin Arşivlenmesi... 2 4. Render Elements Ayarları... 3 5. Vray Frame Buffer Ayarları...

Detaylı

EndNote Web Hızlı Başvuru kartı

EndNote Web Hızlı Başvuru kartı EndNote Web Hızlı Başvuru kartı THOMSON SCIENTIFIC Web öğrencilere ve araştırmacılara çalışmalarını yazarken yardımcı olacak şekilde tasarlanmış Web tabanlı bir servistir. ISI Web of Knowledge, EndNote,

Detaylı

T.C. istanbul ÜNiVERSiTESi ÖĞRENCi BiLGi SiSTEMi. ÖĞRETiM ELEMANI KULLANIM KILAVUZU

T.C. istanbul ÜNiVERSiTESi ÖĞRENCi BiLGi SiSTEMi. ÖĞRETiM ELEMANI KULLANIM KILAVUZU T.C. istanbul ÜNiVERSiTESi ÖĞRENCi BiLGi SiSTEMi ÖĞRETiM ELEMANI KULLANIM KILAVUZU 1 1. Sisteme Giriş Nokta Üniversite Otomasyonu sistemini kullanabilmek için öncelikle Windows işletim sisteminde bulunan

Detaylı

E-Posta Hesabı Oluşturma

E-Posta Hesabı Oluşturma E-Posta Hesabı Oluşturma Elektronik Posta (E-posta) Nedir? Elektronik posta (e-posta) internet ortamından gönderilen dijital (elektronik) mektuptur. Bir başkasına e-posta gönderebilmemiz için öncelikle

Detaylı

SMART Board EĞİTİMLERİ(sürüm:10) 5. Aşama

SMART Board EĞİTİMLERİ(sürüm:10) 5. Aşama SMART Board EĞİTİMLERİ(sürüm:10) 5. Aşama Bölüm 1:Kaydetme ve farklı formata dönüştürme Değişik sebeplerden dolayı Notebook ta hazırladığınız bir dosyayı farklı bir formata dönüştürmek isteyebilirsiniz.mesela

Detaylı

E-postaya Tarama Hızlı Kurulum Kılavuzu

E-postaya Tarama Hızlı Kurulum Kılavuzu Xerox WorkCentre M118i E-postaya Tarama Hızlı Kurulum Kılavuzu 701P42712 Bu kılavuz, aygıtındaki E-postaya Tara özelliğini ayarlama hakkında hızlı başvuru sağlar. Aşağıdakiler için yordamlar içerir: E-postaya

Detaylı