Akut Böbrek Yetersizli i ve Crush Sendromu

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "Akut Böbrek Yetersizli i ve Crush Sendromu"

Transkript

1 Tıp Eğitimi Etkinlikleri.Ü. Cerrahpafla T p Fakültesi Sürekli T p E itimi Etkinlikleri Pediatrik Aciller Sempozyumu Haziran 2001, stanbul, s Sürekli İ.Ü. Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Sürekli Tıp Eğitimi Komisyonu Akut Böbrek Yetersizli i ve Crush Sendromu Prof. Dr. Lale Sever AKUT BÖBREK YETERS ZL Tan m Akut böbrek yetersizli i (ABY), saatler veya günler içinde böbrek fonksiyonlar n n h zla bozulmas sonucunda plazma üre ve kreatinin düzeylerinin yükselmesi ile ortaya ç kan bir sendromdur. S kl k Toplumdaki ABY s kl hakkk nda kesin rakam vermek çok güçtür. Çünkü, özellikle non-oligürik ABY ne her zaman tan konulamaz. Ayr ca, de iflik çal flmalarda ABY kriterleri birbirinden farkl d r ve ço u defa özel baz hasta gruplar (yo un bak m ünitelerinde tedavi görenler, kardiyovasküler cerrahi uygulananlar gibi) ele al nm flt r. ngiltere de çocuklarda ABY insidans n n çocuk nüfusunda 4 oldu u düflünülmektedir. Hasta yenido anlarda %1-23 aras nda de iflen ABY s kl bildirilmektedir. Etyoloji Akut böbrek yetersizli ine yol açan nedenler klasik olarak 3 ana bafll k alt nda toplan r: 1. Prerenal 2. Renal ( nternsek) 3. Postrenal Tablo 1 de, bu üç ana bafll k alt nda ABY nedenleri s n fland r lm fl, Tablo 2 de de yenido an ve çocuklarda en s k rastlan lan ABY nedenleri belirtilmifltir. Semptom ve Bulgular Akut böbrek yetersizli inde klinik belirtiler ile fizik muayene ve laboratuar bulgular ndan baz lar etyolojiye göre de iflkenlik gösterir. Bazen hastada 177

2 Lale Sever Tablo 1. Akut böbrek yetersizli inin nedenleri Prerenal ntravasküler volüm kayb Kanama Gastrointestinal kay plar (kusma, ishal) Böbrekten kay p (adrenal yetersizlik, diabetes insipidus) Deriden kay p (yan k, hipertermi) Üçüncü bofllu a kay p (crush sendromu, pankreatit, hipoalbuminemi) Kardiyak at m n azalmas Sistemik vazodilatasyon Sepsis Anaflaksi Böbre in otoregülasyon mekanizmas n n bozulmas Renal arter stenozunda ACE inhibitörü kullan lmas Renal hipoperfüzyon s ras nda nonsteroidal antienflamatuar ilaç kullan m Renal (intrensek) Böbre in büyük damarlar n n tutulumu Renal arter t kanmas (tromboz, emboli) Renal ven t kanmas (tromboz, bas ) Glomerül ve küçük damar hastal klar Akut glomerülonefritler H zl ilerleyen glomerülonefritler Hemolitik-üremik sendrom ve trombotik trombositopenik purpura skemik akut tubuler nekroz Prerenal nedenlerin sürmesi Toksik akut tubuler nekroz Endojen toksinler (myoglobin, hemoglobin, ürik asit...) Eksojen toksinler (antibiyotikler, antikanser ilaçlar, radyokontrast maddeler...) Akut tubulointerstisyel hastal klar Allerjik interstisyel nefrit Akut pyelonefrit Akut hücresel allograft rejeksiyonu Malign infiltrasyon Postrenal Üreter obstrüksiyonu Mesane boynu obstrüksiyonu Üretral obstrüksiyon ABY ne özgü hiçbir semptom bulunmayabilir. Bu nedenle, ABY ne yol açabilecek bir hastal k tablosu mevcutsa ABY mutlaka aranmal d r. Akut böbrek yetersizlikli hastalarda bir k s m belirti ve bulgular ABY ne, bir k s m belirti ve bulgular ise altta yatan hastal a ba l d r. Bu bölümde, özellikle ABY nin belirti ve bulgular ele al nacakt r. 178

3 Akut Böbrek Yetersizli i ve Crush Sendromu Tablo 2. Çocuklarda akut böbrek yetersizli inin bafll ca nedenleri Yenido anlar Prerenal Dehidratasyon Kanama nsensibl kay plar Hipoksi Renal Büyük damarlar n tutulumu Kortikal nekroz Renal ven trombozu Malformasyonlar Displazi Polikistik böbrek hastal Vesikoüretral reflü skemik akut tubuler nekroz Dehidratasyon Hipoksi Sepsis Akut pyilonefrit laç toksisitesi Postrenal Üriner sistem anomalisi Üreteropelvik bileflke darl Üreterosel Posterior üretral valv Üriner sistem tafl hastal Çocuklar Prerenal Dehidratasyon Gastroenterit Yan k Kanama Renal Glomerül ve küçük damar hastal klar Akut poststreptokoksik glomerulonefrit Hemolitik üremik sendrom Membranoproliferatif glomerulonefrit Subakut bakteriyel endokardit fiant nefriti Goodpasture sendromu skemik akut tubuler nekroz Dehidratasyon Sepsis Akut pyilonefrit laç toksisitesi Postrenal Üriner sistem tafl hastal Malign hastal klar Oligüri Akut böbrek yetersizli inin bafll ca belirtisi oligüridir. Eriflkinler için günde 400 ml idrar oligüri s n r d r. Yenido an ve süt çocuklar nda ml/kg/saat, daha büyük çocuklarda ise 300 ml/m 2 /gün düzeyinin alt ndaki idrar miktarlar oligüri olarak kabul edilir. drar miktar ndaki azalma hasta çocuklar veya aileleri taraf ndan her zaman farkedilmeyebilir. Bu nedenle dikkatle sorgulanmal ve ABY flüphesi olan hastalarda idrar miktar yak ndan izlenmelidir. Oligürik oldu u düflünülen tüm hastalarda ABY mutlaka akla gelmelidir. Ancak, her ABY nin de oligüri ile seyretmedi i, hastalar n bir k sm nda idrar miktar n n normal, hatta poliüri düzeyinde olabilece i de unutulmamal d r. S v Yüklenmesi Belirtileri Özellikle oligürik seyreden renal veya postrenal nedenli ABY vücutta s v birikimine ve sonuçta ödem ve hipertansiyona yol açar. Hastalarda akci er ödemi de geliflebilir. Prerenal ABY de genellikle s v yüklenmesi ortaya ç kmaz. 179

4 Lale Sever Üremi ve Elektrolit Dengesizli ine Ba l Belirtiler ve Laboratuar Bulgular ster akut, ister kronik olsun, böbrek yetersizli i tan s, yüksek plazma üre ve kreatinin de erlerinin saptanmas yla konulur. Di er önemli biyokimyasal de ifliklikler hiperpotasemi, metabolik asidoz, hipokalsemi ve hiperfosfatemidir. Ayr ca ürik asit, sulfat ve magnezyum retansiyonu da söz konusudur. Akut böbrek yetersizli inde plazma sodyumu genellikle normal s n rlardad r. Ancak, çok su içen prerenal yetersizlikli hastalarda hiponatremi geliflebilir. Akut böbrek yetersizli inde genellikle birkaç gün içinde anemi ortaya ç kar. Üremik toksinlerin birikimi ve elektrolit dengesizlikleri, biyokimyasal de- iflikliklerin derecesine ve hastalar n kiflisel duyarl l klar na göre de iflen klinik belirtilere yol açar. Baz hastalarda hiçbir semptom bulunmayabilir. Üremiye ba l olarak ifltahs zl k, bulant, kusma ve ensefalopati tablosu ortaya ç - kabilir. Asidoz Kussmaul solunumuna, hipokalsemi kas lmalara ve hiponatremi ise bilinç bulan kl ve konvülziyona neden olabilir. Hiperpotasemi hayat tehdid eden en önemli biyokimyasal bulgudur. Ancak ço u defa asemptomatiktir, bazen kas paralizisi ve aritmiye yol açar. drar Bulgular Akut böbrek yetersizli inde idrar bulgular etyolojiye göre de iflkenlik gösterir. Prerenal yetersizlikte rutin idrar incelemesinde dikkati çeken önemli bir özellik yoktur. drar osmolaritesi ve idrar elektrolitleri, normal tubuluslar n azalan renal perfüzyona fizyolojik cevab n yans t r; idrar osmolaritesi yüksek, idrar sodyumu ve fraksiyone sodyum ekskresyonu düflüktür. Akut tubuler nekroz geliflti inde ise idrar n osmolaritesi düfler, idrarda sodyum miktar ve fraksiyone sodyum ekskresyonu artar. Farkl nedenlere ba l ABY tablolar ndaki idrar bulgular Tablo 3 de özetlenmifltir. Klinik Yaklafl m Akut böbrek yetersizli i tan s düflünüldü ünde s ras yla afla daki sorulara cevap aranmal d r: 1. Yaflam tehdit eden komplikasyon var m? 2. S v durumu ve intravasküler volüm nas l? 3. Böbrek yetersizli i gerçekten akut mu? 4. Etyoloji nedir? Yaflam Tehdit Eden Komplikasyonlar Akut böbrek yetersizli inde yaflam tehdit eden bafll ca komplikasyon hiperpotasemidir. Hiperpotasemi daha önce hiçbir klinik belirti vermeden ani kalp durmas na sebep olabilir. Bu nedenle biyokimya sonucunu beklerken 180

5 Akut Böbrek Yetersizli i ve Crush Sendromu Tablo 3. Akut böbrek yetersizli inde idrar bulgular Prerenal Akut tubuler nekroz Renal nterstisyel nefrit Akut glomerulonefrit Postrenal Miktar Rutin inceleme Osm (mosm) Na (meq/l) FENa (%) Oligürik Normal > 400 < 10 < 1 Oligürik / Nonoligürik Granülo silendir < 350 > 30 > 2 Ço u kez nonoligürik Piyüri Eozinofilüri < 350 > 30 > 2 Oligürik Hematüri Proteinüri > 400 < 10 < 1 EKG ile de erlendirilmesi uygun olur. Ayr ca, a r asidoz ve akci er ödemi de ciddi morbidite ve mortaliteye yol açabilir. Asidoz, klinik olarak Kussmaul solunumunun saptanmas, akci er ödemi de dispne belirtileri ile tan nabilir. S v Durumu ve ntravasküler Volümün De erlendirilmesi Dehidratasyon bulgular ve hipotansiyon volüm eksikli inin klinik belirtileridir. Buna karfl l k ödem ve hipertansiyon volüm art fl na iflaret eder. Hastan n s v durumunun izlenmesinde en güvenilir yöntem, kateter uygulanarak santral venöz bas nç ölçümüdür. Bunun yan s ra, al nan ve ç kar lan s v miktarlar n n (gerekirse mesane kateterizasyonu!) ölçülmesi ve hastan n s k aral klarla (gerekirse günde birkaç defa) tart lmas da s v durumu hakk nda bilgi verir. Akut ve Kronik Böbrek Yetersizli i Ayr m Hastan n öyküsünde, tekrarlayan üriner enfeksiyon, gündüz idrar kaç rma, noktüri, halsizlik, solukluk, ödem ve hematüri gibi belirtilerin bulunmas ; fizik muayenede büyüme gerili i saptanmas kronik böbrek yetersizli ini akla getirmelidir. Ultrasonografik incelemede böbreklerin küçük olarak görülmesi kronik, normal veya büyük boyutta bulunmas ise ABY ni düflündürür. Üriner sistemde dilatasyon obstrüksiyona iflaret eder. Etyolojinin Saptanmas Anamnez özellikleri, ayr nt l fizik muayene bulgular, idrar incelemesi (rutin idrar incelemesinin yan s ra, idrar osmolaritesi, idrarda sodyum miktar ve fraksiyone idrar miktar n n saptanmas ), bat n ultrasonografisi ve labora- 181

6 Lale Sever tuar verilerinin (periferik yayma, serolojik ve mikrobiyolojik testler) birlikte de erlendirilmesiyle etyoloji ço u defa kolayca ayd nlat l r. Akut poststreptokoksik glomerülonefrit veya hemolitik üremik sendromla aç klanamayan h zl ilerleyen glomerüler hastal k tablosunda böbrek biyopsisi yapmak gerekir. Etyolojinin bilinmesi, özellikle baz durumlarda (basit bir drenaj giriflimi ile çözümlenebilecek obstrüksiyon gibi) tedavinin planlanmas nda çok önemlidir. Tedavi Akut böbrek yetersizlikli olgular n bir k sm çok a r hastad r ve di er problemlerin tedavisi (örne in solunum yetersizli i) öncelik tafl yabilir. Bu bölümde özellikle ABY ne yönelik medikal yaklafl m ele al nacakt r. Yaflam Tehdit Eden Komplikasyonlar n Tedavisi Hiperpotasemi: Her hastan n kardiak yönden hiperpotasemiye duyarl l farkl d r. Ancak, serum sodyum düzeyi 6 meq/l nin üzerine ç karsa ve/veya EKG de hiperpotasemiye ait de ifliklikler saptan yorsa tedaviye bafllanmal - d r. Hiperpotasemi tedavisi için önerilen tedavi yaklafl mlar Tablo 4 de gösterilmifltir. Bu tedavilere ra men hiperpotasemi riski devam ediyorsa diyaliz uygulanmas gerekir. Tablo 4. Hiperpotasemi tedavisi laç Etkisi Doz Komplikasyon Kalsiyum Kardiak membran stabilizasyonu Kalsiyum glukonat %10, 0.5 ml/kg, 2-4 dakikada IV Bradikardi, hiperkalsemi Salbutamol Potasyumun hücre içine girmesi 4 µg/kg nebülüzör veya IV Bikarbonat Potasyumun hücre içine girmesi Sodyum bikarbonat 2-3 meq/kg dakikada IV Hipernatremi, s v yüklenmesi Glukoz ve insülin Potasyumun hücre içine girmesi Glukoz 0.5 g/kg ve 0.1 Ü insülin, 30 dakikada Hiper veya hipoglisemi Sodyum polisteren sulfonat Barsaktan potasyum at lmas 1 g/kg oral veya rektal %70 sorbitol veya %5 dekstroz içinde Kab zl k, hipernatremi 182

7 Akut Böbrek Yetersizli i ve Crush Sendromu Akci er ödemi: Hasta oturtulmal ve oksijen verilmelidir. Furosemid verilmesi bazen etkili olabilir. ntravenöz morfin vazodilatatör ve anksiyolitik etkisi nedeniyle faydal d r. As l tedavi vakit geçirmeden diyaliz yap lmas d r. Volüm kayb n n düzeltilmesi: Hastada intravasküler volüm kayb düflünülüyorsa h zla düzeltilmelidir. Kan kayb söz konusu ise s v replasman n n kan ile yap lmas, serum albumin düzeyi 2.5 g/dl düzeyinin alt nda ise albumin verilmesi uygundur. Bunlar n d fl nda %0.9 luk NaCl (dekstrozlu veya dekstrozsuz olabilir) verilmesi (20-30 ml/kg/saat) uygundur. S v tedavisinin düzenlenmesinde önemli noktalardan biri de h zl V s v replasman n n nereye kadar sürdürülece idir. ntravasküler volümün yerine konuldu undan emin olundu u halde idrar ak m bafllamazsa s v k s tlamas gerekir. Aksi halde volüm yüklenmesi belirtileri ortaya ç kar. Hipertansiyon Tedavisi Akut böbrek yetersizli i s ras nda ortaya ç kan hipertansiyon genellikle volüm yüküne ba l d r. Bu nedenle en etkili tedavi yöntemi diyalizle fazla s - v n n uzaklaflt r lmas d r. Baz hastalarda furosemid tedavisi yarar sa layabilir. Bunlar n d fl nda kalsiyum kanal blokerleri ve acil hipertansiyon tedavisi için önerilen vazodilatatör ajanlar kullan labilir; anjiyotensin konverting enzim inhibitörlerinin kullan m ndan kaç nmak gerekir. Böbrek Fonksiyonunun Düzeltilmesine Yönelik Tedavi Loop diüretikleri (furosemid), mannitol ve dopaminin ABY tedavisindeki yerleri çok tart flmal d r. Kontrollu çal flmalarda bunlardan hiçbirinin genel anlamda böbrek fonksiyonlar n n düzelmesine katk da bulundu u veya ABY ni önledi i kesin olarak gösterilebilmifl de ildir. Ancak pratikte, volüm replasman sa lanm fl hastalara 2-4 mg/kg/doz V furosemid (10 dakikada) uygulanmas ve idrar miktar n art rd düflünülüyorsa günde 4 defaya kadar tekrarlanmas (günlük doz toplam 8-10 mg/kg a kadar) uygun olabilir. Bu tedavi, metabolik art klar n renal klirensini etkilemese bile volüm yükünün uzaklaflt r lmas na katk da bulunarak s v dengesinin sa lanmas n kolaylaflt rabilir. Düflük doz ("böbrek dozunda") dopamin infüzyonu (1-3 µg/kg/dakika) da baz olgularda yararl olabilir. Diyaliz Diyaliz tedavisinin kesin indikasyonlar : 1) A r refrakter hiperpotasemi, 2) Ciddi volüm yükü, 3) A r asidoz ve 4) Ensefalopati, perikardit ve kanama diyatezi gibi üremik belirtilerin ortaya ç kmas d r. Ancak böbrek yetersizli inin k sa süre içinde düzelmeyece i düflünülüyorsa bu belirtilerin ortaya ç kmas n beklemeden diyaliz uygulamas na bafllamak daha do rudur. Hangi diyaliz yönteminin seçilece ine, hastan n yafl (yenido an ve süt çocuklar nda 183

8 Lale Sever periton diyalizinin uygulanmas teknik olarak daha kolayd r), teknik olanaklar ve ekipin deneyimi dikkate al narak karar verilmelidir. CRUSH SENDROMU Tan m "Crush" kelime anlam olarak ezilme, s k flma, travmaya u rama demektir. Crush sendromu ise, ezilmeye ba l kas harabiyeti (rabdomiyoliz) sonucunda ortaya ç kan tablodur. Baflta depremler olmak üzere, maden çökmeleri, trafik kazalar ve savafl yaralanmalar crush sendromuna yol açabilir. Bütün yaralanmalar n %2-5 inde crush sendromu ortaya ç kar. Crush sendromlu hastalar n da yaklafl k 1/3 ünde akut böbrek yetersizli i söz konusudur. Etyopatogenez Kaslar vücuttaki en büyük "organ" d r; vucut a rl n n %40 n oluflturur ve tüm vücut potasyumunun yaklafl k %70 ini, Na-K ATPaz pompas n n da en büyük k sm n içinde bulundurur. Kaslar, viseral organlar gibi kemiklerle korunmad ndan travmaya çok aç kt r. skelet kas hücrelerine miyosit, hücre membran na sarkolemma ad verilir. Rabdomiyoliz miyositlerin harabiyeti anlam na gelir. Rabdomiyoliz, crush sendromunda oldu u gibi, fizik etkenler (yaralanmalar n yan s ra, hipertermi, konvülziyon ve a r egzersiz de kas hasar na neden olabilir) sonucunda geliflebilece i gibi miyositleri etkileyen metabolik hastal klara da ba l olabilir. Kas dokusunda "crush" hasar ile sakolemma bütünlü ü bozulur ve, 1. Hücre d fl ndan hücre içine, kalsiyum, sodyum ve su girerken, 2. Hücre içindeki potasyum, fosfat, sulfat, purinler ve miyoglobin dolafl - ma geçer. Böylece hastalarda, hipovolemi, hipokalsemi, hiperpotasemi, metabolik asidoz ve miyoglobinüri ortaya ç kar. Hipovolemi bafllang çta prerenal akut böbrek yetersizli i nedenidir. Renal perfüzyon bozuklu u uzarsa, iskemik akut tubuler nekroz geliflir. Rabdomiyoliz sonucu aç a ç kan ve dolafl ma geçen sitokinlerin vazokonstriktör etkisi ve miyoglobinin toksik etkisi de akut tubuler nekrozu kolaylaflt r r. Laboratuar Bulgular Crush sendromuna ba l akut böbrek yetersizli inde, akut böbrek yetersizli i bulgular n n yan s ra rabdomiyolize ait bulgular da söz konusudur. Miyoglobinüri nedeniyle idrar koyu kahve renkli olabilir ve dipstik testinde kan reaksiyonu pozitif bulunabilir. Serumda miyoglobin ve kreatin fosfokinaz düzeyleri artm flt r. Böbrek yetersizli i geliflmemifl olsa bile hiperpotasemi, hipo- 184

9 Akut Böbrek Yetersizli i ve Crush Sendromu kalsemi, hiperfosfatemi, hiperürisemi ve metabolik asidoz ortaya ç kar. Böbrek yetersizli i durumunda üre ve kreatinin düzeyleri yükselir. Kas y k m nedeniyle genellikle kreatinin yüksekli i daha belirgindir. Tedavi Crush sendromu komplike bir tablodur ve tedavi ço u defa multidisipliner bir yaklafl m gerektirir. Medikal tedavinin en önemli komponenti s v replasman d r. Erken bafllan lan uygun s v tedavisi bazen hayat kurtar c olabilir, ayr ca böbrek yetersizli inin önlenmesi aç s ndan önemlidir. S v tedavisinin esaslar flöyle s ralanabilir: 1. Y k nt alt nda kalm fl çocu a herhangi bir serbest ekstremitesi görüldü ü anda saatte 20 ml/kg gidecek h zda izotonik (%0.9 luk) NaCl tak l r. 2. Hasta y k nt dan ç k nca idrar ç kar p ç karmad kontrol edilir. Mümkünse mesane sondas tak l r. 3. drar olmayan hastalarda hipovolemi bulgular varsa uygun s v ile (kan, plazma veya izotonik NnaCl) hipovolemi tedavi edilir. Hipovolemi düzeltildi i halde hiç idrar ç karmayan hastalarda fazla s v vermekten kaç n lmal d r. 4. drar ak m varsa en az 3000 ml/m 2 /gün miktar nda mannitol-alkali solüsyonu (1000 ml %0.45 NaCl+ %5 dekstroz içine 4 ampul NaHCO3 ve 50 ml %20 mannitol solüsyonu kat larak haz rlan r) verilmeye bafllan r. Bu uygulamaya miyoglobinüri kaybolana kadar (yaklafl k 3 gün) devam etmek uygundur. Serum elektrolitlerine bak lmadan hiçbir zaman s v lara potasyum ilave edilmemelidir. Akut böbrek yetersizli i geliflen olgularda diyaliz tedavisi gerekebilir. KAYNAKLAR 1. Abassi ZA, Hoffman A, Better OS: Acute renal failure complicating muscle crush injury. Semin Nephrol 1998; 18: Better OS, Stein JH: Early management of shock and prophylaxis of acute renal failure in traumatic rhabdomyolysis. N Eng J Med 1992; 322: Brady HR, Brenner BM, Clarkson MR, Lieberthal W. Acute renal failure. In The Kidney, 6 th ed (Ed. Brenner BM) WB Saunders 2000; pp Broclebank JT: Acute renal failure in a special setting- infants and children. In Oxford Textbook Clinical nephrology, 2. ed. (Eds. Davison AM, cameron JS, Grünfeld JP, Kerr DNS, Ritz E, Winearls CG) Oxford 1998; pp Firth JD. The clinical approach to the patient with acute renal failure. In Oxford Textbook Clinical Nephrology, 2 nd ed. (Eds. Davison AM, Cameron JS, Grünfeld JP, Kerr DNS, Ritz E, Winearls CG) Oxford 1998; pp Gouyon JB, guignard JP. Management of acute renal failure in newborns. Pediatr Nephrol 14: , Oken DE. Acute renal failure. In Pediatric Kidney Disease, 2 nd ed (Ed. Edelmann CM) Little Brown1992; pp

NEFRİTİK SENDROMLAR. Dr.LATİFE ERDOĞAN Ekim 2013

NEFRİTİK SENDROMLAR. Dr.LATİFE ERDOĞAN Ekim 2013 NEFRİTİK SENDROMLAR Dr.LATİFE ERDOĞAN Ekim 2013 NEFRİTİK SENDROM NEDİR? Akut böbrek yetmezliği bulguları ile gelen bir hastada gross hematüri, varsa tanı nefritik sendromdur. Proteinürü

Detaylı

MYOLOGIA CRUSH SENDROMU. Dr. Nüket Göçmen Mas

MYOLOGIA CRUSH SENDROMU. Dr. Nüket Göçmen Mas MYOLOGIA CRUSH SENDROMU Dr. Nüket Göçmen Mas Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Anatomi AD Kas hücresi ve kas dokusu Kısalma özelliğini taşıyan hücreye kas hücresi denir. Bunların oluşturduğu dokuya

Detaylı

AKUT BÖBREK YETMEZLİĞİ. Prof.Dr Sema Akman Akdeniz Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Nefroloji ve Romatoloji Ünitesi

AKUT BÖBREK YETMEZLİĞİ. Prof.Dr Sema Akman Akdeniz Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Nefroloji ve Romatoloji Ünitesi AKUT BÖBREK YETMEZLİĞİ Prof.Dr Sema Akman Akdeniz Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Nefroloji ve Romatoloji Ünitesi Böbreklerin normal çalıştığını nasıl anlarız? Hangi böbrek fonksiyon testlerini daha çok

Detaylı

HEMODİYALİZDE SIK KARŞILAŞILAN KOMPLİKASYONLAR ve YÖNETİMİ. Dr. Lale Sever

HEMODİYALİZDE SIK KARŞILAŞILAN KOMPLİKASYONLAR ve YÖNETİMİ. Dr. Lale Sever HEMODİYALİZDE SIK KARŞILAŞILAN KOMPLİKASYONLAR ve YÖNETİMİ Dr. Lale Sever Intradiyalitik Komplikasyonlar Sık Kalıcı morbidite Mortalite Hemodiyaliz Komplike bir işlem! Venöz basınç monitörü Hava detektörü

Detaylı

ANKARA NUMUNE EĞİTİM ve ARAŞTIRMA HASTANESİ NEFROLOJİ KLİNİĞİ HEMODİYALİZ KURSU HEMŞİRE SINAV SORULARI 16.08.2011

ANKARA NUMUNE EĞİTİM ve ARAŞTIRMA HASTANESİ NEFROLOJİ KLİNİĞİ HEMODİYALİZ KURSU HEMŞİRE SINAV SORULARI 16.08.2011 ANKARA NUMUNE EĞİTİM ve ARAŞTIRMA HASTANESİ NEFROLOJİ KLİNİĞİ HEMODİYALİZ KURSU HEMŞİRE SINAV SORULARI 16.08.2011 1. Hemodiyaliz sırasında kan akımının yetersizliğinin nedenleri nelerdir? (en az 4 adet)

Detaylı

ACİL SERVİSTE ŞOK YÖNETİMİ

ACİL SERVİSTE ŞOK YÖNETİMİ ACİL SERVİSTE ŞOK YÖNETİMİ Yrd. Doç. Dr. Z. Defne DÜNDAR Necmettin Erbakan Üniversitesi Meram Tıp Fak. Acil Tıp AD. KONYA ŞOK Sistemik doku perfüzyonu bozulduğu ve dokulara oksijen sunumunun azaldığı klinik

Detaylı

Akut Böbrek Yetmezliği: Dr. Fehmi Akçiçek

Akut Böbrek Yetmezliği: Dr. Fehmi Akçiçek Akut Böbrek Yetmezliği: Tedavi Dr. Fehmi Akçiçek Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi İç Hastalıkları AD, Nefroloji BD Bornova 35100, İzmir fehmi.akcicek@ege.edu.tr ABY Sıklığı Milyon populasyonda yıllık insidens

Detaylı

BÖBREK YETMEZLİĞİ TANI VE TEDAVİ SEÇENEKLERİ DR MÜMTAZ YILMAZ EÜTF İÇ HASTALIKLARI NEFROLOJİ BİLİM DALI

BÖBREK YETMEZLİĞİ TANI VE TEDAVİ SEÇENEKLERİ DR MÜMTAZ YILMAZ EÜTF İÇ HASTALIKLARI NEFROLOJİ BİLİM DALI BÖBREK YETMEZLİĞİ TANI VE TEDAVİ SEÇENEKLERİ DR MÜMTAZ YILMAZ EÜTF İÇ HASTALIKLARI NEFROLOJİ BİLİM DALI Kronik böbrek hastalığı-tanım Glomerül filtrasyon hızında (GFH=GFR) azalma olsun veya olmasın, böbrekte

Detaylı

EZİLME ( CRUSH ) SENDROMU

EZİLME ( CRUSH ) SENDROMU 1 EZİLME ( CRUSH ) SENDROMU Amaç Prof. Dr. Mehmet Şükrü SEVER Afet tıbbı hakkında genel bilgi sahibi olmak Ezilme sendromu gelişmesi ihtimali olan hastaları tanımak, bu sendromun ortaya çıkmasını önlemek,

Detaylı

Okumufl / Mete (Ed.) Anne Babalar için Do uma Haz rl k / Sa l k Profesyonelleri için Rehber 16.5 x 24 cm, XIV + 210 Sayfa ISBN 978-975-8882-31-1

Okumufl / Mete (Ed.) Anne Babalar için Do uma Haz rl k / Sa l k Profesyonelleri için Rehber 16.5 x 24 cm, XIV + 210 Sayfa ISBN 978-975-8882-31-1 Deomed Medikal Yay nc l k Okumufl / Mete (Ed.) Anne Babalar için Do uma Haz rl k / Sa l k Profesyonelleri için Rehber 16.5 x 24 cm, XIV + 210 Sayfa ISBN 978-975-8882-31-1 Birinci bask Deomed, 2009. 62

Detaylı

AKUT BÖBREK YETMEZLİĞİ. ALİ KAMAN Aralık 2013

AKUT BÖBREK YETMEZLİĞİ. ALİ KAMAN Aralık 2013 AKUT BÖBREK YETMEZLİĞİ ALİ KAMAN Aralık 2013 ABY: Önceden normal olan renal fonksiyonların saatler veya günler içinde bozulmasıdır. Buna bağlı olarak toksik madde birikimi ile birlikte klinik ve biyokimyasal

Detaylı

İntradiyalitik Sıvı Elektrolit Bozuklukları

İntradiyalitik Sıvı Elektrolit Bozuklukları İntradiyalitik Sıvı Elektrolit Bozuklukları Doç. Dr. Eyüp KÜLAH Başkent Üniversitesi Tıp Fakültesi İstanbul Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezi Hastanesi Kronik Böbrek yetmezliği (KBY) sıvı, asit-baz

Detaylı

Dahiliye kliniğinde hemodiyaliz kararı vermek? Dr. Funda Türkmen

Dahiliye kliniğinde hemodiyaliz kararı vermek? Dr. Funda Türkmen Dahiliye kliniğinde hemodiyaliz kararı vermek? Dr. Funda Türkmen Willien J.Kolff(1911 2009)1943 Hemodiyaliz tedavisi Üremik toksinlerin uzaklaştırılması, asit baz, sıvı elektrolit dengesinin sağlanması

Detaylı

ÇOCUKLUK ve ERGENL KTE D YABETLE YAfiAM

ÇOCUKLUK ve ERGENL KTE D YABETLE YAfiAM ÇOCUKLUK ve ERGENL KTE D YABETLE YAfiAM D YABETLE YAfiAMAK Bu kitapç n içeri i Çocuk Endokrinolojisi ve Diyabet Derne i nin web sitesinden faydalan larak haz rlanm flt r. www.cocukendokrindiyabet.org Diyabet,

Detaylı

Hücre zedelenmesi etkenleri. Doç. Dr. Halil Kıyıcı 2015

Hücre zedelenmesi etkenleri. Doç. Dr. Halil Kıyıcı 2015 Hücre zedelenmesi etkenleri Doç. Dr. Halil Kıyıcı 2015 Homeostaz Homeostaz = hücre içindeki denge Hücrenin aktif olarak hayatını sürdürebilmesi için homeostaz korunmalıdır Hücre zedelenirse ne olur? Hücre

Detaylı

AKUT BÖBREK YETERSİZLİĞİ

AKUT BÖBREK YETERSİZLİĞİ AKUT BÖBREK YETERSİZLİĞİ Akut böbrek yetersizliği (ABY), böbrek fonksiyonlarının ani bozulması sonucu üre, kreatinin gibi bazı metabolitlerin kanda birikim göstermesidir. Çoğunlukla, idrar atılımında azalma

Detaylı

Böbrek Naklinde Bazal İmmunsupresyonda Kullanılan Ajanlar

Böbrek Naklinde Bazal İmmunsupresyonda Kullanılan Ajanlar Böbrek Naklinde Bazal İmmunsupresyonda Kullanılan Ajanlar Kalsinörin İnhibitörleri Siklosporin Takrolimus Antiproliferatif Ajanlar Mikofenolat Mofetil / Sodyum Azathiopurine Kortikosteroidler Sirolimus

Detaylı

BALIK YAĞI MI BALIK MI?

BALIK YAĞI MI BALIK MI? BALIK YAĞI MI BALIK MI? Son yıllarda balık yağı ile ilgili kalp damar hastalıklarından tutun da romatizma, şizofreni, AIDS gibi hastalıklarda balık yağının kullanılmasının yararları üzerine çok sayıda

Detaylı

CRUSH SENDROMU VE MARMARA DEPREMİ NİN ÖĞRETTİKLERİ

CRUSH SENDROMU VE MARMARA DEPREMİ NİN ÖĞRETTİKLERİ 372 KONU 56 CRUSH SENDROMU VE MARMARA DEPREMİ NİN ÖĞRETTİKLERİ Mehmet Şükrü SEVER Crush kelime anlamı olarak ezilme, sıkışma veya travmaya uğrama demektir. Crush hasarı sadece travmayı anlattığı halde,

Detaylı

KONGENİTAL KALP HASTALIKLARINDAN KORUNMA. Doç. Dr. Kemal Nişli İTF Pediatrik Kardiyoloji

KONGENİTAL KALP HASTALIKLARINDAN KORUNMA. Doç. Dr. Kemal Nişli İTF Pediatrik Kardiyoloji KONGENİTAL KALP HASTALIKLARINDAN KORUNMA Doç. Dr. Kemal Nişli İTF Pediatrik Kardiyoloji Doğumsal kalp hastalığının sıklığı % 0.9 Ciddi anomali % 0.3 Her yıl 1.2 milyon kalp hastası bebek dünyaya gelmekte

Detaylı

Romatizmal Ateş ve Streptokok Enfeksiyonu Sonrası Gelişen Reaktif Artrit

Romatizmal Ateş ve Streptokok Enfeksiyonu Sonrası Gelişen Reaktif Artrit www.printo.it/pediatric-rheumatology/tr/intro Romatizmal Ateş ve Streptokok Enfeksiyonu Sonrası Gelişen Reaktif Artrit 2016 un türevi 1. ROMATİZMAL ATEŞ NEDİR? 1.1 Nedir? Romatizmal ateş, streptokok adı

Detaylı

genellikle böbrek yetmezliği göstergesi preanalitik hata kaynakları çok sağlıklı değerlendirme için

genellikle böbrek yetmezliği göstergesi preanalitik hata kaynakları çok sağlıklı değerlendirme için Kreatinin yüksekliği genellikle böbrek yetmezliği göstergesi olarak bilinir ama birçok testte olduğu gibi farklı hastalıkların da tanısında kullanılır ve testi etkileyen faktörler yine her testte olduğu

Detaylı

Venöz Tromboembolizmin Önlenmesinde Antitrombotik Tedavi (Birincil Koruma)

Venöz Tromboembolizmin Önlenmesinde Antitrombotik Tedavi (Birincil Koruma) .Ü. Cerrahpafla T p Fakültesi Sürekli T p E itimi Etkinlikleri Kanama ve Tromboza E ilim Sempozyum Dizisi No: 36 Kas m 2003; s. 185-189 Venöz Tromboembolizmin Önlenmesinde Antitrombotik Tedavi (Birincil

Detaylı

Diyaliz Sıklığını Azaltma ve Diyalizden Çıkarma Kararı Nasıl Verilmeli. Dr. Hüseyin ÇELİKER Fırat Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji Bilim Dalı

Diyaliz Sıklığını Azaltma ve Diyalizden Çıkarma Kararı Nasıl Verilmeli. Dr. Hüseyin ÇELİKER Fırat Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji Bilim Dalı Diyaliz Sıklığını Azaltma ve Diyalizden Çıkarma Kararı Nasıl Verilmeli Dr. Hüseyin ÇELİKER Fırat Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji Bilim Dalı Hemodiyaliz Normal Diyaliz İşlemi Kronik böbrek yetmezliği

Detaylı

EGZERSİZ TEST SONUÇLARININ YORUMLANMASI. Doç.Dr.Mitat KOZ

EGZERSİZ TEST SONUÇLARININ YORUMLANMASI. Doç.Dr.Mitat KOZ EGZERSİZ TEST SONUÇLARININ YORUMLANMASI Doç.Dr.Mitat KOZ Fiziksel Uygunluk Test Sonuçları Klinik Egzersiz Test Sonuçları Fiziksel Uygunluk Test Sonuçlarının Yorumlanması Bireyler arası karşılaştırmalar

Detaylı

Ödem, hiperemi, konjesyon. Doç. Dr. Halil Kıyıcı 2015

Ödem, hiperemi, konjesyon. Doç. Dr. Halil Kıyıcı 2015 Ödem, hiperemi, konjesyon Doç. Dr. Halil Kıyıcı 2015 1 Hemodinamik bozukluklar Ödem Hiperemi / konjesyon Kanama (hemoraji) Trombüs / emboli İnfarktüs Şok 2 Hemodinamik bozukluklar Ödem 3 Ödem Tanım: İnterstisyel

Detaylı

MULTİPL MYELOM VE BÖBREK YETMEZLİĞİ. Dr. Mehmet Gündüz Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Hematoloji B.D.

MULTİPL MYELOM VE BÖBREK YETMEZLİĞİ. Dr. Mehmet Gündüz Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Hematoloji B.D. MULTİPL MYELOM VE BÖBREK YETMEZLİĞİ Dr. Mehmet Gündüz Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Hematoloji B.D. Multipl Myeloma Nedir? Vücuda bakteri veya virusler girdiğinde bazı B-lenfositler plazma hücrelerine

Detaylı

Göğüs ağrılarının ayırıcı tanısı. Prof. Dr. Zeki Öngen İ.Ü Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Kardiyoloji Anabilim Dalı

Göğüs ağrılarının ayırıcı tanısı. Prof. Dr. Zeki Öngen İ.Ü Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Kardiyoloji Anabilim Dalı Göğüs ağrılarının ayırıcı tanısı Prof. Dr. Zeki Öngen İ.Ü Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Kardiyoloji Anabilim Dalı Göğüs ağrısı ile ne sıklıkta karşılaşıyoruz? Göğüs ağrısı ile ne sıklıkta karşılaşıyoruz? İngiltere

Detaylı

24 Ekim 2014/Antalya 1

24 Ekim 2014/Antalya 1 Kronik Böbrek Hastalığının Kontrolü ve Yönetimi Doç. Dr. Öznur USTA YEŞİLBALKAN Ege Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi İç Hastalıkları Hemşireliği o.u.yesilbalkan@ege.edu.tr 24 Ekim 2014/Antalya 1 SUNUM

Detaylı

LENFOMA NEDİR? Lenfoma lenf dokusunun kötü huylu tümörüne verilen genel bir isimdir.

LENFOMA NEDİR? Lenfoma lenf dokusunun kötü huylu tümörüne verilen genel bir isimdir. LENFOMA LENFOMA NEDİR? Lenfoma lenf dokusunun kötü huylu tümörüne verilen genel bir isimdir. LENF SİSTEMİ NEDİR? Lenf sistemi vücuttaki akkan dolaşım sistemidir. Lenf yolu damarlarındaki bağışıklık hücreleri,

Detaylı

ÇOCUKLARDA H PERTANS YON

ÇOCUKLARDA H PERTANS YON .Ü. Cerrahpafla T p Fakültesi Sürekli T p E itimi Etkinlikleri Sistemik Arter Hipertansiyonu Simpozyumu 30 May s 1997, stanbul, s. 51-57 ÇOCUKLARDA H PERTANS YON Prof. Dr. Lale Sever Çocuklarda Normal

Detaylı

Diyabet te Sağlık Önerileri. Diyabet

Diyabet te Sağlık Önerileri. Diyabet Diyabet te Sağlık Önerileri Diyabet BR.HLİ.041 Diyabette Sağlık Önerileri Her sağlıklı birey gibi diyabetli birey de bireysel bakımını sağlamalı; diyabete bağlı gelişen özellikli durumlarda gereken uygulamaları

Detaylı

Çocuklarda sıvı ve elektrolit tedavisi. Prof. Dr. Aydın Ece Dicle Üniv. Tıp Fak. Çocuk Sağ ve Hast AD

Çocuklarda sıvı ve elektrolit tedavisi. Prof. Dr. Aydın Ece Dicle Üniv. Tıp Fak. Çocuk Sağ ve Hast AD Çocuklarda sıvı ve elektrolit tedavisi Prof. Dr. Aydın Ece Dicle Üniv. Tıp Fak. Çocuk Sağ ve Hast AD Dehidratasyonda sıvı tedavisi Tedavinin amaçları Şoku önlemek için dolaşan sıvı hacmini düzelt (%10-%15

Detaylı

AKUT BÖBREK YETMEZLİĞİ. Prof. Dr. Aydın ECE

AKUT BÖBREK YETMEZLİĞİ. Prof. Dr. Aydın ECE AKUT BÖBREK YETMEZLİĞİ Prof. Dr. Aydın ECE 1 Tanım Glomerüler filtrasyon hızının saatler-haftalar içerisinde azalması sonucunda kanda nitrojen yıkım ürünlerinin birikimi ile karakterize bir sendromdur.

Detaylı

Bugün Neredeyiz? Dr. Yunus Erdem Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji Ünitesi

Bugün Neredeyiz? Dr. Yunus Erdem Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji Ünitesi Hipertansiyon Tedavisi: Bugün Neredeyiz? Dr. Yunus Erdem Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji Ünitesi Hipertansiyon Sıklık Yolaçtığı sorunlar Nedenler Kan basıncı hedefleri Tedavi Dünyada Mortalite

Detaylı

CAPD 2 Standart Periton Diyaliz Solüsyonu

CAPD 2 Standart Periton Diyaliz Solüsyonu CAPD 2 Standart Periton Diyaliz Solüsyonu Farmasötik ġekli Periton diyalizinde kullanılan steril çözelti Formül Sodyum klorür 5,786 g Sodyum laktat çözeltisi %50 7,85 g Sodyum laktat 3,925 g Kalsiyum klorür

Detaylı

ANKARA NUMUNE EĞİTİM ve ARAŞTIRMA HASTANESİ NEFROLOJİ KLİNİĞİ HEMODİYALİZ KURSU HEMŞİRE SINAV SORULARI 05.04.2011

ANKARA NUMUNE EĞİTİM ve ARAŞTIRMA HASTANESİ NEFROLOJİ KLİNİĞİ HEMODİYALİZ KURSU HEMŞİRE SINAV SORULARI 05.04.2011 ANKARA NUMUNE EĞİTİM ve ARAŞTIRMA HASTANESİ NEFROLOJİ KLİNİĞİ HEMODİYALİZ KURSU HEMŞİRE SINAV SORULARI 05.04.2011 1. Hemodiyaliz esnasında oluşan hemolize ait belirti ve bulgular nelerdir? (en az 4 adet)

Detaylı

ntravenöz S v Tedavisi- Genel Tedavi Yaklafl m

ntravenöz S v Tedavisi- Genel Tedavi Yaklafl m Tıp Eğitimi Etkinlikleri.Ü. Cerrahpafla T p Fakültesi Sürekli T p E itimi Etkinlikleri Pediatrik Aciller Sempozyumu 1-15 Haziran 2001, stanbul, s. 165-175 Sürekli İ.Ü. Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Sürekli

Detaylı

NEFRİT. Prof. Dr. Tekin AKPOLAT. Genel Bilgiler. Nefrit

NEFRİT. Prof. Dr. Tekin AKPOLAT. Genel Bilgiler. Nefrit NEFRİT Prof. Dr. Tekin AKPOLAT Genel Bilgiler Böbreğin temel fonksiyonlarından birisi idrar üretmektir. Her 2 böbrekte idrar üretimine yol açan yaklaşık 2 milyon küçük ünite (nefron) vardır. Bir nefron

Detaylı

Ders ve Staj Tarihleri 1.Grup 3.Grup 2.Grup 4.Grup SINIF 4. İç Hastalıkları 31.8.2015 9.11.2015 1.2.2016 11.4.2016 08:30 Bilimsellik komitesi

Ders ve Staj Tarihleri 1.Grup 3.Grup 2.Grup 4.Grup SINIF 4. İç Hastalıkları 31.8.2015 9.11.2015 1.2.2016 11.4.2016 08:30 Bilimsellik komitesi 31.8.2015 9.11.2015 1.2.2016 11.4.2016 08:30 Bilimsellik komitesi PAZARTESİ Bilimsellik komitesi Bilimsellik komitesi Bilimsellik komitesi Bilimsellik komitesi Bilimsellik komitesi Bilimsellik komitesi

Detaylı

Çocukta Analjezik Antipiretik Kullanımı

Çocukta Analjezik Antipiretik Kullanımı Çocukta Analjezik Antipiretik Kullanımı Doç. Dr. Betül ULUKOL AKBULUT Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Sosyal Pediatri Bilim Dalı Ateş Hipotalamik set-point in yükselmesi Çevre ısısının çok artması Ektodermal

Detaylı

DR. ERGÜN ÇİL. www.erguncil.com

DR. ERGÜN ÇİL. www.erguncil.com DR. ERGÜN ÇİL www.erguncil.com TAŞİARİTMİLER BURSA TABİP ODASI 2014 2 TAŞİARİTMİLER BURSA TABİP ODASI 2014 3 DR. ERGÜN ÇİL www.erguncil.com Taşiaritmiler: Dar QRS li ( 0.08 sn) taşikardi Sinüzal taşikardi

Detaylı

OLİGOÜRİLİ HASTADA LABORATUVAR BULGULARI

OLİGOÜRİLİ HASTADA LABORATUVAR BULGULARI RENAL SİSTEM OLİGOÜRİLİ HASTADA LABORATUVAR BULGULARI Test Prerenal Renal Uygunsuz ADH Salınımı FE Na < 1 ( 1 (> 3.0) 1 RFI < 1 ( 1 (> 3.0) > 1 Plasma Ure/Cr Oranı > 20 < 10-15 > 15 İdrar

Detaylı

KRONİK BÖBREK YETMEZLİĞİ HEMODİYALİZ VE PERİTON DİYALİZİ İĞİ

KRONİK BÖBREK YETMEZLİĞİ HEMODİYALİZ VE PERİTON DİYALİZİ İĞİ KRONİK BÖBREK YETMEZLİĞİ HEMODİYALİZ VE PERİTON DİYALİZİ Dr. Mürvet M YILMAZ ŞİŞLİ ETFAL HASTANESİ NEFROLOJİ KLİNİĞİ İĞİ Kronik Böbrek Yetmezliği KBY, glomerüler ler filtrasyon değerinde erinde azalmanın

Detaylı

Acil Diyaliz Endikasyonlar

Acil Diyaliz Endikasyonlar .Ü. Cerrahpafla T p Fakültesi Sürekli T p E itimi Etkinlikleri ç Hastal klar nda Aciller Sempozyum Dizisi No: 29 Mart 2002; s. 257-263 Acil Diyaliz Endikasyonlar Uz. Dr. Sinan Trablus Akut diyaliz tedavisinin

Detaylı

Sıvı - Elektrolit. Tintinalli 2011 Haldun Akoglu

Sıvı - Elektrolit. Tintinalli 2011 Haldun Akoglu Sıvı - Elektrolit Tintinalli 2011 Haldun Akoglu 40 yaşında, kronik böbrek yetersizliği olan erkek hasta İştahsızlık, bulantı ve kusma şikayetleri var. Glukoz: 108 mg/dl BUN: 140 mg/dl Na: 115 meq/l K:

Detaylı

Ders ve Staj Tarihleri 1.Grup 3.Grup 2.Grup 4.Grup SINIF 4. İç Hastalıkları 31.8.2015 9.11.2015 1.2.2016 11.4.2016 08:30 Bilimsellik komitesi

Ders ve Staj Tarihleri 1.Grup 3.Grup 2.Grup 4.Grup SINIF 4. İç Hastalıkları 31.8.2015 9.11.2015 1.2.2016 11.4.2016 08:30 Bilimsellik komitesi 1.Grup 3.Grup 2.Grup 4.Grup İç Hastalıkları 31.8.2015 9.11.2015 1.2.2016 11.4.2016 08:30 Bilimsellik komitesi PAZARTESİ 09:30 Bilimsellik komitesi Bilimsellik komitesi Bilimsellik komitesi Bilimsellik

Detaylı

KULLANMA TALİMATI. PRENT Film Kaplı Tablet. Ağız yoluyla alınır.

KULLANMA TALİMATI. PRENT Film Kaplı Tablet. Ağız yoluyla alınır. KULLANMA TALİMATI PRENT Film Kaplı Tablet Ağız yoluyla alınır. Etkin madde: Asebutolol Yardımcı maddeler: Selüloz, mısır nişastası, povidon 25, magnezyum stearat, hipromelloz, makrogol, kuru nane esansı,

Detaylı

AKUT ADRENAL YETMEZLĐK TEDAVĐ PROTOKOLÜ

AKUT ADRENAL YETMEZLĐK TEDAVĐ PROTOKOLÜ AKUT ADRENAL YETMEZLĐK TEDAVĐ PROTOKOLÜ GĐRĐŞ Aşağıdaki hastalarda adrenal kriz olabileceği düşünülmelidir. Bilinen primer adrenal yetmezliği olanlar Hipopituitarizm (herhangi bir hipofizer hormon eksikliği)

Detaylı

Akut Mezenter İskemi. Doç. Dr. Şule Akköse Aydın U.Ü.T.F Acil Tıp AD ATOK - 2012

Akut Mezenter İskemi. Doç. Dr. Şule Akköse Aydın U.Ü.T.F Acil Tıp AD ATOK - 2012 Akut Mezenter İskemi Doç. Dr. Şule Akköse Aydın U.Ü.T.F Acil Tıp AD ATOK - 2012 Sunum Planı Tanım Epidemiyoloji Anatomi Etyoloji/Patofizyoloji Klinik Tanı Ayırıcı tanı Tedavi Giriş Tüm akut mezenter iskemi

Detaylı

Doç Dr Ülkü Yılmaz Turay Atatürk Göğüs Hastalıkları ve Göğüs Cerrahisi Merkezi Eğitim ve Araştırma Hastanesi

Doç Dr Ülkü Yılmaz Turay Atatürk Göğüs Hastalıkları ve Göğüs Cerrahisi Merkezi Eğitim ve Araştırma Hastanesi Tümör Lizis Sendrom Doç Dr Ülkü Yılmaz Turay Atatürk Göğüs Hastalıkları ve Göğüs Cerrahisi Merkezi Eğitim ve Araştırma Hastanesi Akut Tümör Lizis Sendrom Genellikle büyük, hızlı prolifere olan, tedaviye

Detaylı

İÇ HASTALIKLARI 1.GÜN

İÇ HASTALIKLARI 1.GÜN İÇ HASTALIKLARI 1.GÜN 08.15-09.00 Genel muayene semiyolojisi N.YILMAZ SELÇUK 09.15-10.00 Genel muayene semiyolojisi N.YILMAZ SELÇUK 10.15-11.00 Kardiyovasküler sistem semiyolojisi M.YEKSAN 11.15-12.00

Detaylı

Çocuk Cerrahisi Anabilim Dalı

Çocuk Cerrahisi Anabilim Dalı SIVI ELEKTROLİT T TEDAVİSİ,, TPN Doç.Dr. Gonca Tekant Cerrahpaşa a Tıp T p Fakültesi Çocuk Cerrahisi Anabilim Dalı GELİŞİ İŞİM M ESNASINDA TOTAL VUCUT SIVI DEĞİŞİ ĞİŞİKLİKLERİ Yaş TVS ESS ISS (% VA) (%

Detaylı

ACİL SERVİSTE NÖBET YÖNETİMİ UZ DR SEMRA ASLAY YDÜ HASTANESİ ACİL SERVİS MART 2014

ACİL SERVİSTE NÖBET YÖNETİMİ UZ DR SEMRA ASLAY YDÜ HASTANESİ ACİL SERVİS MART 2014 UZ DR SEMRA ASLAY YDÜ HASTANESİ ACİL SERVİS MART 2014 Nöbet Beyin hücrelerindeki aşırı ve anormal elektrik deşarjına bağlı olarak serebral fonskiyonların baskılanması ile sonuçlanan bir durum Epilepsi

Detaylı

Ani Kardiyak Ölüm: Önleyebilir miyiz? Doç. Dr. Yakup Ekmekçi Özel Ankara Güven Hastanesi

Ani Kardiyak Ölüm: Önleyebilir miyiz? Doç. Dr. Yakup Ekmekçi Özel Ankara Güven Hastanesi Ani Kardiyak Ölüm: Önleyebilir miyiz? Doç. Dr. Yakup Ekmekçi Özel Ankara Güven Hastanesi DİYALİZ-MORTALİTE 200 ölüm/1000 hasta-yıl. USRDS-2011 En önemli ölüm nedeni kardiyak hastalıklardır. USRDS -2011:

Detaylı

09.02.2015. Oksijen Tedavisi. 10.Sınıf Meslek Esasları ve Tekniği. 21.Hafta ( 16-20 / 02 / 2015 ) OKSİJEN TEDAVİSİ SlaytNo: 32.

09.02.2015. Oksijen Tedavisi. 10.Sınıf Meslek Esasları ve Tekniği. 21.Hafta ( 16-20 / 02 / 2015 ) OKSİJEN TEDAVİSİ SlaytNo: 32. 10.Sınıf Meslek Esasları ve Tekniği 21.Hafta ( 16-20 / 02 / 2015 ) OKSİJEN TEDAVİSİ SlaytNo: 32 Oksijen vücuda solunum yoluyla girer, akciğerlerde hava keseciği ile kılcal damarlar arasındaki zara ulaşır

Detaylı

NEFROTİK SENDROM. INTERN DR. H.RUMEYSA DAĞ Eylül 2013

NEFROTİK SENDROM. INTERN DR. H.RUMEYSA DAĞ Eylül 2013 NEFROTİK SENDROM INTERN DR. H.RUMEYSA DAĞ Eylül 2013 NEFROTİK SENDROM NEDİR? Nefrotik sendrom ; proteinüri (günde 3.5gr/gün/1.73 m2), hipoalbüminemi (

Detaylı

HEPATİT C SIK SORULAN SORULAR

HEPATİT C SIK SORULAN SORULAR HEPATİT C SIK SORULAN SORULAR Hepatit C nedir? Hepatit C virüsünün neden olduğu karaciğer hastalığıdır. Hepatit C hastalığı olarak bilinir ve %70 kronikleşir, siroz, karaciğer yetmezliği, karaciğer kanseri

Detaylı

KULLANMA TALİMATI. ONDAREN 8 mg/4 ml I.V. enjeksiyonluk çözelti içeren ampul Damar içine uygulanır.

KULLANMA TALİMATI. ONDAREN 8 mg/4 ml I.V. enjeksiyonluk çözelti içeren ampul Damar içine uygulanır. KULLANMA TALİMATI ONDAREN 8 mg/4 ml I.V. enjeksiyonluk çözelti içeren ampul Damar içine uygulanır. Etkin madde: Her bir ml çözelti 2 mg ondansetron baza eşdeğer miktarda ondansetron hidroklorür dihidrat

Detaylı

KULLANMA TALİMATI. Bu ilacı kullanmaya başlamadan önce bu KULLANMA TALİMATINI dikkatlice okuyunuz, çünkü sizin için önemli bilgiler içermektedir.

KULLANMA TALİMATI. Bu ilacı kullanmaya başlamadan önce bu KULLANMA TALİMATINI dikkatlice okuyunuz, çünkü sizin için önemli bilgiler içermektedir. KULLANMA TALİMATI AMBREKS PEDİATRİK şurup Ağızdan alınır. Etkin madde: 5 ml (1 ölçek) şurup solüsyonu, 15 mg ambroksol HCl içerir. Yardımcı maddeler: Sorbitol % 70 solüsyonu, metil paraben, propil paraben,

Detaylı

KULLANMA TALİMATI. Bu ilacı kullanmaya başlamadan önce bu KULLANMA TALİMATINI dikkatlice okuyunuz, çünkü sizin için önemli bilgiler içermektedir.

KULLANMA TALİMATI. Bu ilacı kullanmaya başlamadan önce bu KULLANMA TALİMATINI dikkatlice okuyunuz, çünkü sizin için önemli bilgiler içermektedir. CALTRIOJECT 1 mcg/ml i.v. ampul Damar içine uygulanır. KULLANMA TALİMATI Etkin madde: Her bir ampul 1 mikrogram kalsitriol içerir. Yardımcı maddeler: Polisorbat 20, sodyum klorür, sodyum askorbat, disodyum

Detaylı

Türk Toraks Derneği. Akut Bronşiyolit Tanı, Tedavi ve Korunma Uzlaşı Raporu Cep Kitabı. Cep Kitapları Serisi. www.toraks.org.tr

Türk Toraks Derneği. Akut Bronşiyolit Tanı, Tedavi ve Korunma Uzlaşı Raporu Cep Kitabı. Cep Kitapları Serisi. www.toraks.org.tr Türk Toraks Derneği Türk Toraks Derneği Cep Kitapları Serisi Akut Bronşiyolit Tanı, Tedavi ve Korunma Uzlaşı Raporu Cep Kitabı www.toraks.org.tr Editörler HAZIRLAYANLAR Prof. Dr. Münevver Erdinç Ege Üniversitesi

Detaylı

β Bloker ve Kalsiyum Kanal Bloker Zehirlenmeleri Uzm. Dr. Yusuf Ali Altuncı Ege Ünv. Tıp Fak. Acil Tıp Ad

β Bloker ve Kalsiyum Kanal Bloker Zehirlenmeleri Uzm. Dr. Yusuf Ali Altuncı Ege Ünv. Tıp Fak. Acil Tıp Ad β Bloker ve Kalsiyum Kanal Bloker Zehirlenmeleri Uzm. Dr. Yusuf Ali Altuncı Ege Ünv. Tıp Fak. Acil Tıp Ad Sunu planı Sunu hedefleri Olgu örneği Genel yaklaşım Spesifik tedavi yöntemleri Yatış taburculuk

Detaylı

İntrasellüler Sıvı (Hücre İçi Sıvı) Extrasellüler Sıvı (Hücre Dışı Sıvı) Total Vücut Suyu 60 = 42 lt Vücut Sıvı Bölmelerini Etkileyen Faktörler

İntrasellüler Sıvı (Hücre İçi Sıvı) Extrasellüler Sıvı (Hücre Dışı Sıvı) Total Vücut Suyu 60 = 42 lt Vücut Sıvı Bölmelerini Etkileyen Faktörler Vücut ağırlığının yaklaşık %60 ını su oluşturur. Ölçümünde Deuterium Oksid kullanılır. Yağ dokusu ve yaş ile ters, kas dokusu ile doğru orantılıdır. Total vücut suyu, genel anlamda iki büyük kompartmanda

Detaylı

Oksijen tedavisi. Prof Dr Mert ŞENTÜRK. İstanbul Tıp Fakültesi Anesteziyoloji ve Reanimasyon Anabilimdalı

Oksijen tedavisi. Prof Dr Mert ŞENTÜRK. İstanbul Tıp Fakültesi Anesteziyoloji ve Reanimasyon Anabilimdalı Oksijen tedavisi Prof Dr Mert ŞENTÜRK İstanbul Tıp Fakültesi Anesteziyoloji ve Reanimasyon Anabilimdalı OKSİJEN TEDAVİSİ Kime uygulanmalı? Endikasyonlar? Kaç litre? Ne şekilde? Kime uygulanmalı? Gereksinimi

Detaylı

Crush Sendromu. Doç. Dr. Süheyla Güven Apayd n

Crush Sendromu. Doç. Dr. Süheyla Güven Apayd n .Ü. Cerrahpafla T p Fakültesi Sürekli T p E itimi Etkinlikleri ç Hastal klar nda Aciller Sempozyum Dizisi No: 29 Mart 2002; s. 247-255 Crush Sendromu Doç. Dr. Süheyla Güven Apayd n 1941 yılında Bywaters

Detaylı

Çocuklarda Dehidratasyonun Klinik ve Laboratuar Bulgular n n De erlendirilmesi

Çocuklarda Dehidratasyonun Klinik ve Laboratuar Bulgular n n De erlendirilmesi Tıp Eğitimi Etkinlikleri.Ü. Cerrahpafla T p Fakültesi Sürekli T p E itimi Etkinlikleri Pediatrik Aciller Sempozyumu 14-15 Haziran 2001, stanbul, s. 145-153 Sürekli İ.Ü. Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Sürekli

Detaylı

Kan Transfüzyonu. Emre Çamcı. Anesteziyoloji AD

Kan Transfüzyonu. Emre Çamcı. Anesteziyoloji AD Kan Transfüzyonu Emre Çamcı Anesteziyoloji AD Kan Dokusu Neden Var? TRANSPORT Doku ve organlara OKSİJEN Plazmada eriyik kimyasallar ISI Damar dokusu bozulduğunda pıhtılaşma kabiliyeti Diğer.. Kan Transfüzyonu

Detaylı

YRD.DOÇ.TANER ÇİFTCİ

YRD.DOÇ.TANER ÇİFTCİ YRD.DOÇ.TANER ÇİFTCİ Basit yaşam desteği ve ileri kardiyovasküler yaşam desteğinin ötesinde Özel tedavi ve işlemler gerektiren durumlardan bahsedilmektedir. astım anaflaksi gebelik morbit obezite pulmoner

Detaylı

Hipofiz adenomu; Prolaktin salgılayan hipofiz adenomu;

Hipofiz adenomu; Prolaktin salgılayan hipofiz adenomu; PROLAKTİNOMA Hipofiz adenomu; Prolaktin salgılayan hipofiz adenomu; Prolaktinoma beyinde yer alan hipofiz bezinin prolaktin salgılayan tümörüdür. Kanserleşmez ancak hormonal dengeyi bozar. Prolaktin hormonu

Detaylı

RENAL ARTER DARLIĞI VE HİPERTANSİYON TEDAVİSİ Medikal tedavi daha iyi

RENAL ARTER DARLIĞI VE HİPERTANSİYON TEDAVİSİ Medikal tedavi daha iyi RENAL ARTER DARLIĞI VE HİPERTANSİYON TEDAVİSİ Medikal tedavi daha iyi Dr. Halil Yazıcı İstanbul Tıp Fakültesi, Nefroloji Bilim Dalı Renal arter stenozu Anatomik bir tanı Asemptomatik Renovasküler hipertansiyon

Detaylı

SEVELAMER HEMODİYALİZ HASTALARINDA SERUM ELEKTROLİT DÜZEYİ, METABOLİK VE KARDİOVASKÜLER RİSKLERİ VE SAĞKALIMI ETKİLER

SEVELAMER HEMODİYALİZ HASTALARINDA SERUM ELEKTROLİT DÜZEYİ, METABOLİK VE KARDİOVASKÜLER RİSKLERİ VE SAĞKALIMI ETKİLER SEVELAMER HEMODİYALİZ HASTALARINDA SERUM ELEKTROLİT DÜZEYİ, METABOLİK VE KARDİOVASKÜLER RİSKLERİ VE SAĞKALIMI ETKİLER Siren SEZER, Şebnem KARAKAN, Nurhan ÖZDEMİR ACAR. Başkent Üniversitesi Nefroloji Bilim

Detaylı

Engraftman Dönemi Komplikasyonlarda Hemşirelik İzlemi. Nevin ÇETİN Hacettepe Üniversitesi Pediatrik KİTÜ

Engraftman Dönemi Komplikasyonlarda Hemşirelik İzlemi. Nevin ÇETİN Hacettepe Üniversitesi Pediatrik KİTÜ Engraftman Dönemi Komplikasyonlarda Hemşirelik İzlemi Nevin ÇETİN Hacettepe Üniversitesi Pediatrik KİTÜ Engraftman Sendromu Veno- Oklüzif Hastalık Engraftman Sendromu Hemşirelik İzlemi Vakamızda: KİT (+14)-

Detaylı

SOLUNUM SIKINTISI OLAN TERM YENİDOĞANA YAKLAŞIM. Dr.Duran Karabel

SOLUNUM SIKINTISI OLAN TERM YENİDOĞANA YAKLAŞIM. Dr.Duran Karabel SOLUNUM SIKINTISI OLAN TERM YENİDOĞANA YAKLAŞIM Dr.Duran Karabel PULMONER NEDENLER SIK TTN MAS Pnömotoraks Pnömoni DAHA ENDER Hipoplazi Kanama Kitleler ÜSY obstrüksiyonu Konjenital pulmoner malformasyonlar

Detaylı

Salisilat ile Zehirlenmeler. Dr. Kasım Öztürk

Salisilat ile Zehirlenmeler. Dr. Kasım Öztürk Salisilat ile Zehirlenmeler Dr. Kasım Öztürk Analjezik Antipiretik Antienflamatuar tablet/ kapsül/ likit formlar Ticari formlar Aspirin tablet (100 mg, 500 mg) Aspirin forte tablet (500 mg salisilat +

Detaylı

KULLANMA TALĐMATI. Bu ilacı kullanmaya başlamadan önce bu KULLANMA TALĐMATINI dikkatlice okuyunuz, çünkü sizin için önemli bilgiler içermektedir.

KULLANMA TALĐMATI. Bu ilacı kullanmaya başlamadan önce bu KULLANMA TALĐMATINI dikkatlice okuyunuz, çünkü sizin için önemli bilgiler içermektedir. KULLANMA TALĐMATI VENTAVIS 10 mcg/ml nebulizatör için solüsyon içeren ampul Solunum yoluyla uygulanır. Etkin madde: 1 ml nebulizatör çözeltide 0,010 mg iloprost (iloprost trometamol olarak) Yardımcı maddeler:

Detaylı

KULLANMA TALİMATI SOMATOSTATİN EUMEDICA 250 µg i.v. İnfüzyon için Liyofilize Toz içeren Flakon Damardan uygulanır. Etkin madde: Her flakonda etkin madde olarak, 250 µg somatostatine eşdeğer miktarda hidratlanmış

Detaylı

Çeşitli nedenlerle oluşabilen karaciğer fibrozisi hemen daima geri dönüşümsüzdür.

Çeşitli nedenlerle oluşabilen karaciğer fibrozisi hemen daima geri dönüşümsüzdür. SİROZ Çeşitli nedenlerle oluşabilen karaciğer fibrozisi hemen daima geri dönüşümsüzdür. İlerleyici ilerleyici karaciğer hastalıkları sonuçta siroz ile sonuçlanan progresif fibrozise neden olur. Safra kanalikülü

Detaylı

SÜT ÇOCUKLARINDA UZUN SÜRELİ PERİTON DİYALİZİNİN SONUÇLARI

SÜT ÇOCUKLARINDA UZUN SÜRELİ PERİTON DİYALİZİNİN SONUÇLARI SÜT ÇOCUKLARINDA UZUN SÜRELİ PERİTON DİYALİZİNİN SONUÇLARI Gülseren PEHLİVAN, Nur CANPOLAT, Şennur ERKUT, Ayşe KESER, Salim ÇALIŞKAN, Lale SEVER İstanbul Üniversitesi Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Çocuk Sağlığı

Detaylı

Tarifname BÖBREKÜSTÜ BEZĠ YETMEZLĠĞĠNĠN TEDAVĠSĠNE YÖNELĠK BĠR FORMÜLASYON

Tarifname BÖBREKÜSTÜ BEZĠ YETMEZLĠĞĠNĠN TEDAVĠSĠNE YÖNELĠK BĠR FORMÜLASYON 1 Tarifname Teknik Alan BÖBREKÜSTÜ BEZĠ YETMEZLĠĞĠNĠN TEDAVĠSĠNE YÖNELĠK BĠR FORMÜLASYON Buluş, böbreküstü bezi yetmezliğinin tedavisine yönelik oluşturulmuş bir formülasyon ile ilgilidir. Tekniğin Bilinen

Detaylı

Postoperatif Noninfeksiyoz Ateş. Dr.Dilek ARMAN GÜTF Enfeksiyon Hastalıkları AD

Postoperatif Noninfeksiyoz Ateş. Dr.Dilek ARMAN GÜTF Enfeksiyon Hastalıkları AD Postoperatif Noninfeksiyoz Ateş Dr.Dilek ARMAN GÜTF Enfeksiyon Hastalıkları AD GT, 62 y, kadın Nüks tiroid papiller CA Kitle eksizyonu (özefagus ve trake den sıyırılarak) + Sağ fonksiyonel; sol radikal

Detaylı

KAN GAZI VE ELEKTROLİTLER

KAN GAZI VE ELEKTROLİTLER KAN GAZI VE ELEKTROLİTLER KAN GAZI DEĞERLENDİRMEDE PRATİK YAKLAŞIMLAR Durumlar Ph PaCO 2 HCO 3 PaO 2 Nedenler Normal 7.35-7,45 35-45 24-28 80-100 Solunumsal patalojik durumların olmadığı normal ventilasyon

Detaylı

Prof. Dr. Mehmet fiükrü Sever 1

Prof. Dr. Mehmet fiükrü Sever 1 .Ü. Cerrahpafla T p Fakültesi Sürekli T p E itimi Etkinlikleri TÜRK YEDE SIK KARfiILAfiILAN HASTALIKLAR I Enfeksiyon Hastal klar, Romatizmal Hastal klar, Afetlerde Ezilme Yaralanmalar Sempozyum Dizisi

Detaylı

Prof.Dr.Abdullah SONSUZ Gastroenteroloji Bilim Dalı. 2006-2007 Eğitim yılı

Prof.Dr.Abdullah SONSUZ Gastroenteroloji Bilim Dalı. 2006-2007 Eğitim yılı ASİT Prof.Dr.Abdullah SONSUZ Gastroenteroloji Bilim Dalı 2006-2007 Eğitim yılı Ders programı Asitin tanımı Fizik muayene bulguları Asit miktarının ifadesi Asit yapan nedenler Asitli hastada ayırıcı tanı

Detaylı

Dalakda uzun süreli konjesyon hemosiderin birkimi ve fibrozise (siderofibrotik odak) yol açar. Bunlara Gamna Gandy cisimciği denir.

Dalakda uzun süreli konjesyon hemosiderin birkimi ve fibrozise (siderofibrotik odak) yol açar. Bunlara Gamna Gandy cisimciği denir. 1) Şiddetli şokta, böbrekte aşağıdakilerden hangisi görülür? (1999 EYLÜL) a.glomerulonefrit b.pyelonefrit c.akut tubuler lezyon d.papiller nekroz e.akut interstisiyel nefrit Hipovolemik şokta böbrekte

Detaylı

T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI TÜRKİYE KAMU HASTANELERİ KURUMU HEMODİYALİZ HEKİM RESERTİFİKASYON SINAV SORULARI

T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI TÜRKİYE KAMU HASTANELERİ KURUMU HEMODİYALİZ HEKİM RESERTİFİKASYON SINAV SORULARI T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI TÜRKİYE KAMU HASTANELERİ KURUMU HEMODİYALİZ HEKİM RESERTİFİKASYON SINAV SORULARI Adı Soyadı: Tarih: Kronik hemodiyaliz programında olan bir hastada serum Ca=7.5 mg/dl alkalen fosfataz=

Detaylı

REVİZYON DURUMU. Revizyon Tarihi Açıklama Revizyon No

REVİZYON DURUMU. Revizyon Tarihi Açıklama Revizyon No REVİZYON DURUMU Revizyon Tarihi Açıklama Revizyon No 22.07.2014 Hemodiyaliz Makinesini Hazırlama Talimatı yerine 01 Diyaliz Ünitesi Enfeksiyon Kontrol Önlemleri Talimatı na atıfta bulunuldu. Hazırlayan:

Detaylı

KRONİK BÖBREK YETERSİZLİĞİ. Tanım Böbrek fonksiyonlarının vücut homeostazisini sağlayamayacak derecede ve geriye dönüşümsüz olarak bozulmasıdır.

KRONİK BÖBREK YETERSİZLİĞİ. Tanım Böbrek fonksiyonlarının vücut homeostazisini sağlayamayacak derecede ve geriye dönüşümsüz olarak bozulmasıdır. KRONİK BÖBREK YETERSİZLİĞİ Tanım Böbrek fonksiyonlarının vücut homeostazisini sağlayamayacak derecede ve geriye dönüşümsüz olarak bozulmasıdır. İnsidans 10 / milyon çocuk nüfus (0-19 yaş) Tanımlar ve GFR

Detaylı

Deomed Medikal Yay nc l k

Deomed Medikal Yay nc l k Deomed Medikal Yay nc l k Schiltenwolf / Henningsen Muskuloskeletal A r lar Biyopsikososyal Yaklafl mla Tan ve Tedavi Türkçe Editörü / M. Sar do an Çeviri / A. Kasabal gil 16.5 x 24 cm, XVI + 320 Sayfa

Detaylı

FİBRİN YIKIM ÜRÜNLERİ

FİBRİN YIKIM ÜRÜNLERİ FİBRİN YIKIM ÜRÜNLERİ Fibrin degradation products; FDP testi; FDPs; FSPs; Fibrin split products; Fibrin breakdown products; Fibrin yıkım ürünleri bir pıhtının parçalanması sırasında ortaya çıkan maddelerdir.

Detaylı

DİYALİZE ERKEN BAŞLANMALI (?) Dr. Oktay OYMAK Erciyes Üniversiresi Tıp Fakültesi Nefroloji Bilim Dalı

DİYALİZE ERKEN BAŞLANMALI (?) Dr. Oktay OYMAK Erciyes Üniversiresi Tıp Fakültesi Nefroloji Bilim Dalı DİYALİZE ERKEN BAŞLANMALI (?) Dr. Oktay OYMAK Erciyes Üniversiresi Tıp Fakültesi Nefroloji Bilim Dalı 13. Ulusal Hipertansiyon ve Böbrek Hastalıkları Kongresi, Antalya, 2011 KBY de Böbrek Yetmezliği 5

Detaylı

Kimdir? Alkoller. Günlük yaşantımızdaki alkoller HİPOKRAT MÖ. 460-370. Doktor ne demektir? Doç Dr Özlem GÜNEYSEL Marmara Ü Acil Tıp AD

Kimdir? Alkoller. Günlük yaşantımızdaki alkoller HİPOKRAT MÖ. 460-370. Doktor ne demektir? Doç Dr Özlem GÜNEYSEL Marmara Ü Acil Tıp AD Kimdir? Alkoller Doç Dr Özlem GÜNEYSEL Marmara Ü Acil Tıp AD HİPOKRAT MÖ. 460-370 Doktor ne demektir? La. Öğretmen. Doktor, 1000 yıl önce, ilk üniversitelerin ortaya çıkmasıyla birlikte, akademik bir unvan

Detaylı

HASTANIN ÖNCELİKLİ OLARAK NUTRİSYON DURUMUNU BELİRLEMEK GEREKLİDİR:

HASTANIN ÖNCELİKLİ OLARAK NUTRİSYON DURUMUNU BELİRLEMEK GEREKLİDİR: NÜTRİSYONEL VE METABOLİK DESTEK: Malnütrisyon: Gıda tüketiminin metabolik hızı karşılamayamaması durumunda endojen enerji kaynaklarının yıkımı ile ortaya çıkan bir klinik durumdur ve iki şekilde olabilir.

Detaylı

Haz rlayan: Halime Ayd n Kartal E itim ve Ara rma Hastanesi Stoma ve Yara Bak m Hem iresi

Haz rlayan: Halime Ayd n Kartal E itim ve Ara rma Hastanesi Stoma ve Yara Bak m Hem iresi Haz rlayan: Halime Ayd n Kartal E itim ve Ara rma Hastanesi Stoma ve Yara Bak m Hem iresi *Ac badem Üniversitesi 2. Geleneksel Bilgi Güncelleme Sempozyumunda Sunulmu tur 1-BASINÇ YARASI Tan m Evreleri

Detaylı

HİPERKALSEMİ. Meral BAKAR Ankara Numune Eğitim ve Araştırma Hastanesi Tıbbi Onkoloji Gündüz Tedavi Ünitesi

HİPERKALSEMİ. Meral BAKAR Ankara Numune Eğitim ve Araştırma Hastanesi Tıbbi Onkoloji Gündüz Tedavi Ünitesi HİPERKALSEMİ Meral BAKAR Ankara Numune Eğitim ve Araştırma Hastanesi Tıbbi Onkoloji Gündüz Tedavi Ünitesi Tanım: Hiperkalsemi serum kalsiyum düzeyinin normalden (9-11 mg/dl) yüksek olduğunda meydana gelen

Detaylı

KAFKAS ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ DÖNEM III 2015-2016 DERS YILI GENİTOÜRİNER SİSTEM DERS KURULU

KAFKAS ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ DÖNEM III 2015-2016 DERS YILI GENİTOÜRİNER SİSTEM DERS KURULU KAFKAS ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ DÖNEM III 2015-2016 DERS YILI GENİTOÜRİNER SİSTEM DERS KURULU DERSLER TEORİK PRATİK TOPLAM Patoloji 22 8 30 Dahiliye 14 8 26 Jinekoloji 18 8 26 Üroloji 12 8 20 Mikrobiyoloji

Detaylı

Okumufl / Mete (Ed.) Anne Babalar için Do uma Haz rl k / Sa l k Profesyonelleri için Rehber 16.5 x 24 cm, XIV + 210 Sayfa ISBN 978-975-8882-31-1

Okumufl / Mete (Ed.) Anne Babalar için Do uma Haz rl k / Sa l k Profesyonelleri için Rehber 16.5 x 24 cm, XIV + 210 Sayfa ISBN 978-975-8882-31-1 Deomed Medikal Yay nc l k Okumufl / Mete (Ed.) Anne Babalar için Do uma Haz rl k / Sa l k Profesyonelleri için Rehber 16.5 x 24 cm, XIV + 210 Sayfa ISBN 978-975-8882-31-1 Birinci bask Deomed, 2009. çindekiler

Detaylı

Diyalizin Geleceği. Doç. Dr. Emre Tutal Başkent Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji BD

Diyalizin Geleceği. Doç. Dr. Emre Tutal Başkent Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji BD Diyalizin Geleceği Doç. Dr. Emre Tutal Başkent Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji BD 3 Nisan 1973 Motorola ve Bell Lab. dünyanın ilk mobil telefonunu geliştirmiştir 1.2 kg ağırlığında 25 x 12.5 x 5 cm

Detaylı

KULLANMA TALİMATI. Etkin madde: Her saşe1200 mg asetilsistein içerir. Yardımcı maddeler: Beta karoten, aspartam, sorbitol ve portakal aroması içerir.

KULLANMA TALİMATI. Etkin madde: Her saşe1200 mg asetilsistein içerir. Yardımcı maddeler: Beta karoten, aspartam, sorbitol ve portakal aroması içerir. KULLANMA TALİMATI ASİST 1200 mg toz içeren saşe Ağızdan alınır. Etkin madde: Her saşe1200 mg asetilsistein içerir. Yardımcı maddeler: Beta karoten, aspartam, sorbitol ve portakal aroması içerir. Bu ilacı

Detaylı