WAN Teknolojileri - I

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "WAN Teknolojileri - I"

Transkript

1 Network yazı-dizisine Mehmet Seckiner'in hazırladığı WAN Teknolojileri makalesi ile devam ediyoruz. Bu yazıda;analog-digital haberleşme,çoğullama - Multiplexing,Frequency Division Multiplexing - FDM,Time Division Multiplexing - TDM,T1 / E1 iletim hattı,sonet/sdh X.25,Frame Relay konuları hakkında detaylı bilgi bulabileceksiniz. WAN Teknolojileri - I Giriş Merhaba; Aradan bu kadar zaman geçtikten sonra bu yazı dizisinin devamından ümidinizi kesmiştiniz biliyorum; ama araya okul mezuniyeti dahil bir çok iş girdi. Hiçbir bahanenin arkasına sığınmayarak bu gecikme için özür diliyorum. Yine ikazımızı yapalım: Bu makalenin hedefi wan teknolojileri hakkında temel bilgiler edinmek isteyen öğrenci seviyesindeki meraklılar ya da iş hayatına girdiği halde bilgi dağarcığına bu konuları da eklemek isteyenlere yardımcı olmaktır. Bir yan amaç da, WAN' larla alakalı karşımıza çıkması muhtemel dokümanları incelerken rastlayacağımız terimlere aşina olabilmek, hatta onların ne olabilip ne olamayacaklarını yorumlayabilmektir. Bu terimler için yeri geldiğinde parantez içerisinde hemen açıklamaları verilecektir. Hep beraber birşeyler öğrenmek istiyoruz. Bu yazının içerebileceği hatalar ve eksikler peşinen kabulümdür. Bir önceki yazının sonunu da, iki önceki yazı gibi ATM ile devam edeceğiz şeklinde bağlamıştık. Ancak yine olmadı. ATM' e bahis açmadan önce, daha önceki WAN teknolojileri olan X.25, Frame Relay vb. lerine de bir değinsek iyi olur diyerek internette araştırmalar yapmaya başladım; ki konu konuyu açtı. Ta telekomünikasyonun temellerine kadar gitmek zorunda kaldım. Merak etmeyin sizlere telefonun mucidi A. Graham Bell' den bahis açmayacağım. :) Ama telefon teknolojisinden girmek lazım mevzuyu iyi anlamak için... Analog - Dijital Haberleşme Konuya ses iletişimini anlamaya çalışarak başlayacağız. Analoji benzerlik demektir. Fiziksel olarak olmasa da yapısal olarak birbirine benzeyen, birbirini karşılayan sistemler birbirinin analogudur. Akım ya da voltaj ölçtüğümüz bir ölçü aleti görmüşsünüzdür. İstediğimiz büyüklük ölçüldükten sonra elde edilen veri, birbirinin analogu olan mekanizmalar arasında aktarıldıktan sonra kadran sınırsız hassasiyetli bir skala üzerinde ölçülen değere karşılık gelen bir noktayı gösterir. Buradan hareketle, analog işaretlerin bir özelliği de süreklilik ifade eden bir aralıkta sınırsız hassasiyette değer almalarıdır, diyebiliriz. Kaç ondalıklı hassasiyete kadar temsil edilebileceği, bizim mekanizmalarımızın ne kadar duyarlı olduğuyla alakalıdır. Dijital bir ölçü aletinde sonuç elde edildikten ve ikili sayı sisteminde temsil edilebilecek dönüşüm uygulandıktan sonra elektronik bir yöntemle sonuç ekran(display) üzerine iletilir. Bu dijital bir iletimdir. Dijital işaretler önceden belirlenmiş bir basamak sayısıyla temsil edilirler ve verimiz bir kere dijitize edildikten sonra hassasiyete müdahale edebilme imkanı yoktur.

2 Analog ve Dijital ölçü aletleri Pratik yaşamda her tür işaretin sınırsız hassasiyette analog işaretler olmaları sebebiyle, pratik hayattan gelen analog işaretlerin dijital işleme yapan bir sistemde herhalukarda dijital işarete dönüştürülmeleri ve işlendikten sonra tekrar analog işarete dönüştürülerek pratik yaşama aktarılmaları gerekir. Yukarıdaki ölçü aleti örneğine benzer şekilde sesimiz de karşıya iletilmeden önce ölçülmelidir. Bu işi telefon ahizesindeki mikrofon yapacaktır. İnsan sesi analog bir işarettir. İnsan sesinin meydana getirdiği titreşimlerle mikrofonun sistematiği birbirinin analogudur. Mikrofon, sesi analog elektriksel işarete dönüştürür. Elektriksel işaret iletken kablolarla gidilecek hedefe taşınır. Hedefe ulaşıldığında mikrofonun yaptığı işlemin tersini yapacak bir hoparlör(speaker) analog elektriksel işareti ses işaretine dönüştürür. Birden çok ses bilgisi iletilebilen hatta Trunk denir. Burada önemli bir sorun elektriksel işarete dışarıdan gürültü dediğimiz bir takım ekstra sinyallerin karışarak orijinal işareti bozmasıdır. (Oda içerisinde yanan masum bir florasan lambasının işarete neler yaptığını, elektronik editörü arkadaşımız Emre Ceyhan' a sorabilirsiniz.) Ayrıca mesafe uzadıkça işaretin şiddeti zayıflar. İşaret dijital olarak kodlandıktan sonra, bir takım matematiksel formüllerin işarete uygulanması ile elde edilen sayısal değerler işaretimize ilave edilir. İletimdeki hedef noktada aynı formüllerle verimiz tekrar test edilir ve sonuçlar karşılaştırılır. Eğer veri gürültüden dolayı bozulmuş ise elde edilen sonuçlar birbirini tutmayacaktır. Dolayısıyla doğru sonuca ulaşılana kadar veri tekrar tekrar transfer edilebilecektir. Bu dijital verilerdeki hata ayıklama yöntemleriden en çok kullanılan birisidir. Analog işaretlerde ise bu performansta bir hata ayıklama sözkonusu olamaz. Gürültünün iki işaret türüne etkisinin bir yönü de analog işaretlerin pratikte tam anlamıyla engellenmesi imkansız olan gürültüye her şartta maruz kalmaları, aktarım esnasında az ya da çok orijinalliklerini kaybetmeleri durumudur. Dijital işaretlerde ise gürültü, işaretin ya 1 ya da 0 olabilen durumunu değiştirecek kadar kuvvetli olmadığı takdirde bir problem teşkil etmez. Durum değişmesi sözkonusu olması halinde de az önce ifade edilen veya benzeri yöntemlerle hata

3 düzeltilebilir. Çoğullama - Multiplexing Bir elektriksel iletim hattı sadece iki kişi arasındaki konuşmayı iletmek üzere ayrıldığı zaman önemli bir israf yapılmış olur. Çoğullama teknikleri kullanılarak bir hat üzerinden birden fazla bilgi simultane ya da sırayla iletilebilir. Analog işarette çoğullama yöntemi Frekans Bölmeli Çoğullama - Frequency Division Multiplexing - FDM; dijital işarette ise Zaman Bölmeli Çoğullama - Time Division Multiplexing - TDM' dir. Frequency Division Multiplexing - FDM (bantgenişliği - analog sinyal üzerinde en yüksek frekans ile en düşük frekansın farkına denir; dijital veride ise bantgenişliği tabiri kullanıldığında, hattın birim zamanda (saniyede) veri taşıma kapasitesi anlaşılmalıdır.) (ses kanalı - bir dijital iletim hattında, bize dijital ses verimizi transfer edebilmemiz için tahsis edilmiş kısım. sanal bir kavram olarak algılanmalıdır. sözkonusu dijital iletim hattının birden çok ses verisini simultane (aynı anda) iletebildiği kabul edilmektedir.) Bu çoğullama tekniğinde ses kanalının bantgenişliği üzerindeki parçalar herbir ses işaretine bölüştürülür. İnsan sesinin frekans aralığı yaklaşık 4 KHz olarak kabul edilir. İletim hattı KHz aralığındaki sinyali taşıyabildiğine göre (108-60)/4 = 12 adet ses işareti taşınabilir demektir. Mesela, 60-64KHz aralığında birinci ses işareti, KHz ikinci vs. (VF - Voice Frequency - Ses Frekansı) Analog ses iletiminde cross-talk dediğimiz komşu hatların yayınımlarından etkilenerek seslerin birbirine karışması olayıyla da sıklıkla karşılaşırız. Bazen telefonda konuşurken başkalarının konuşmalarının araya karışmasıyla gündelik olarak çoğumuzun farketmiş olduğu cross-talk, analog sistemlerin düşük ses

4 kalitesini açığa vuran bir faktördür. Time Division Multiplexing - TDM Sayısal işaret süreklilik ifade eden bir fonksiyonla tanımlanamaz. Kesikli ya da ayrık adıyla ifade ettiğimiz bir fonksiyonla temsil edilir. Belirli bir zaman aralığında değişmeyen değerler alır. Değişim durumu ise ani ve keskindir. Daha önce doğada işaretlerin analog olarak bulunduğunu belirtmiştik. Ve bu işaretleri işleyebilmek için dijital işarete dönüşüm uygulamamız gerekir. Analog ses işaretini dijitale dönüştürmek için PCM (Pulse Code Modulation) adıyla tanımlanan bir işlem uygularız. PCM işlemi dört aşamada gerçekleşir. Filtreleme (Filtering) - frekans aralığı dışına düşen sinyalleri süzer, Örnekleme (Sampling) - işaretin anlık değeri tespit edilir. Bu aşamada elde edilen sinyale PAM denir, Nicelik Belirleme (Quantizing) - alınan örnek 256 alternatif değerden biri ile temsil edilir, Kodlama (Encoding) - elde edilen değer bit serisine dönüştürülür. +45 için gibi. (sol baştaki 1: işaret biti) Burada Nyquist teoremini dikkate alarak bir hesap yapalım. Bu teoreme göre işaret bantgenişliğinin iki katı frekansında örnekleme yapılmalıdır. Ses işareti 4 KHz kabul edildiğinde 2x4000 = 8000Hz, saniyede 8000 örnek alınmalıdır. 256 alternatif işaret 8 bit ile temsil edildiğine göre, dijital ses transferi için 8x8000 = 64000bps = 64Kbps taşıma kapasitesine sahip bir ses kanalına ihtiyacımız olacaktır. Elde ettiğimiz bu işarete DS-0(Digital Signal - 0) denir ve bu; arkadaşlar, her yerde karşımıza çıkıyor. Onun için bilmek lazım. TDM konusu bu kadarla bitiyor mu? Bitmiyor... Daha sonra elde edilen ses verisi, başka ses verileriyle ardarda eklenip birleştirilerek simultane iletilecektir. (PSTN (Public Switched Telephone Network) - Amerikalıların anahtarlamalı telefon şebekelerine verdikleri ad. Public, kamusal demektir. Dileyen herkes ücretini ödemek suretiyle bu hizmetten yararlanabilir. Devlete özel ya da askeri amaca yönelik değildir. Switched, anahtarlamalı demektir. Eski filmlerde

5 görüldüğü üzere santral memuru bize hat tahsis etmez. Anahtarlama otomatik anahtarlayıcılar yoluyla yapılır. Terimin ilk ortaya çıkış yeri Amerika olsa da her ülke için telefon ağına teknik anlamda bu isim verilebilir. IXC/LEC (IntereXchange Carrier/Local Exchange Carrier) - Amerikan telefon altyapısında bizdeki gibi tek bir kurumun varlığı sözkonusu değildir. Şehiriçi/lokal telefon hizmetlerini ayrı ayrı küçük şirketler sunarken, ülke çapında uzun mesafe erişiminde sayılı büyük şirketler vardır. Ülke çapında uzun mesafe taşıyıcı firmalara IXC, yerel taşıyıcılara LEC denmektedir. Altyapının ilk dönemlerinde uzun süre American Telegraph and Telephone Company (AT&T) uzun mesafede tekbaşına söz sahibiydi. Daha sonra devlet müdahalesiyle bir takım düzenlemeler getirildi. Küçük taşıyıcılara ise Bell grubu şirketleri örnek gösterilebilir. POTS (Plain Old Telephone System) - Eski basit telefon sistemi demektir. Genelde dokümantasyonda telefon ağının dijital veri için uygun olmayan, düşük veri taşıma performansına vurgu yapılmak istendiğinde kullanılan bir terim. İletişim altyapısının analog olduğuna da vurgu yapar.) T1 / E1 iletim hattı - Plesiokron Dijital Hiyerarşi (PDH) ABD' de (dokümantasyonlarda en çok karşımıza çıkan) T1 (Trunk Level 1) dijital iletim hattı, standart olarak benimsenmiştir. Bu standart 1960' lardan beri telefon şirketlerinin merkez istasyonları arasında yüksek kaliteli sayısal ses işaretinin aktarımı için kullanılmaktadır. E1 (European 1) bu standardın ITU-T (International Telecommunications Union) tarafından dünya standardı olarak yeniden düzenlenmiş halidir. Channel Bank adıyla anılan bir cihazın kullanımıyla 24 adet ses verisi birleştirilir ve ayrıştırılır. Ayrıca channel bank ile T1 hattı arasına, hattı sonlandırmak için CSU (Channel Service Unit) cihazı yerleştirilmelidir. 24 adet kanal, kanal başına bps veri olduğu gözönüne alınırsa 24x64000 = Mbps yapar. Fakat bu T1' in kapasitesi için doğru bir hesaplama değildir. Çünkü 24 adet 8 bit ses örnekleri birleştirildikten sonra framing bit (çerçeveleme biti) adı verilen bir bit ilavesi yapılır. (24x8)+1=193; 193x8000 = Mbps gerçek T1 bantgenişliğini verir. Şekilde de görüldüğü gibi T1 kablolaması iki adet bükümlü çift teldir. TX- Transmit, RX-Receive Dijitize edilmiş birden çok veri kanalı, basit bir şekilde sıraya dizme mantığı (bir ondan, bir bundan - round robin) ile birleştirilir. Eğer T1 hattı veri aktarımı için kullanılacaksa, channel bank ve CSU yerine

6 CSU/DSU cihazı kullanılır. Takip eden şekilde de görüldüğü gibi T1 kullanımı ile noktadan noktaya LAN bağlantısı kurulabilmektedir. Biraz dikkatli arkadaşlar, Napster' ın parladığı dönemlerde T1 bağlantısının T1/LAN olarak ifade edildiğini ve bu bağlantıya sahip olan kullanıcılardan gayet yüksek hızda veri transferi yapılabildiğini hatırlayacaklardır. T1 standardı 1980' lerden beri veri aktarımı için de kullanılmaktadır. T1 sisteminde bantgenişliği sadece veriye ya da sadece ses iletimine tahsis edilmek zorunda değildir. Hem veri hem ses iletilecek, hatta video konferans uygulamaları da gerçekleştirilebilecek şekilde belirli oranlarda bölüştürülebilir. Buna Fractional T1 denir. T1' in Amerikan, E1' in dünya standardı olduğunu daha önce söylemiştik. Japon standardı da J1 olarak biliniyor ancak çok fazla karşılaşmıyoruz ve bizi pek de ilgilendirmemekte. Genelde teknolojik gelişmelerin ilk uygulama alanı Amerika oluyor ve bu da standartlaşmanın çoğunlukla ilk olarak Amerikan ANSI (American National Standards Institute) tarafından ele alınmasına sebebiyet vermektedir. Genelde daha sonra Avrupa işi ele alır ve ITU (eski CCITT - Consultative Committee on International Telephone and Telegraph) tarafından dünya standardı adıyla standardize edilir. Fakat Amerika her halukarda kendi standardını kullanmaya devam eder. Bu televizyon görüntü standartlarında da böyle (NTSC - PAL), az sonra ele alacağımız SONET/SDH' da da böyle. Belki benim bilemediğim bir çok alanda da sözkonusu olabilir. Tabii bizim işimiz burada bunu tartışmak değil, aynı konuda neden farklı standartlar olduğuna dair kafa karışıklığı oluşmamasına yardımcı olabilirsek yeterli... Tabloda T1 için, nadiren de olsa karşımıza çıktığı şekliyle DS1 ifadesine de yer

7 verilmiş. E1 içinse eşanlamlısı CEPT1' e de yer verilmiş... Yukarıdaki tabloda E3 de dahil olmak üzere ilk bölüm PDH' i tarif eder. Az önce tarif ettiğimiz T1/E1 yapıları da kendi içlerinde çoğullanarak tablodaki yapıları meydana getirebilirler. Başlığımızda T1-E1 için Plesiokron (Plesiochronous) terimini kullanmışız. Bu terim, iletişim kuracak iki dijital sistem arasındaki saat frekansı uyumunu belirten bir terimdir. Biliyorsunuz (ya da artık bilmeniz gerekir) ki sayısal sistemlerde 1' ler 0' ların belli bir sıklıkta (frekansta) durum değişimine uğramaları gerekir. Bu durum değişimini tetikleyen elektriksel işarete de saat işareti (clock pulse) denir. Bilgisayarlarımızın hızını da belirleyen (500MHz-2GHz gibi) bu işaret, haberleşme esnasında ileteceğimiz sinyalin dahi frekansını belirleyen unsurdur. (Biz clock' u dilediğimiz frekansa ayarlayabiliriz. Ama işlemcimiz çalışır mı çalışmaz mı önemli olan budur: overclock olayı) Maalesef pratikte birbiriyle tıpatıp aynı frekansta (küsuratıyla beraber) işaret üretebilen saat işareti üreticileri (clock pulse generator) yapabilmek imkansızdır. İhmal edilebilecek kadar yakın olanlarını yapmak ise çok pahalıdır. Dolayısıyla gönderen tarafın ilettiği işaretle bizim algılayışımız arasında bit kaymaları oluşacak (bit kaçırma ya da aynı bitin iki defa alınması şeklinde), bir noktada işaret bozulacaktır. (Plesiokron (Plesiochronous) - latinceden gelir ve yakın zamanlı demektir. Gönderen ve alan tarafların saat işaretlerinin birbirine yakın saat frekansında çalışmasını belirten bir terimdir.) (Senkron (Synchronous) - latinceden gelir ve zaman birlikteliği demektir (eşzamanlı olarak da çevrilebiliyor). Gönderen ve alan tarafın en azından ortalamada aynı frekansta çalıştıklarını belirtir. İşaretler arasındaki faz uyumu hassas şekilde kontrol altındadır. Senkron çalışmayan sistemler asenkron (asynchronous) sistemler olarak tarif edilir.) SONET/SDH (Synchronous Optical NETwork - Synchronous Digital Hierarchy) SONET/SDH, az önce standartlar bölümünde kısmen ayrıntısına girildiği gibi; burada da SONET,ANSI / SDH,ITU standardı olmak üzere, fiber optik kablolama altyapısını kullanan senkron sayısal iletişim standartlarıdır. Fiber optik kabloların ortaya çıkması ve bununla ilgili dijital iletişim uygulamalarının ortaya konmaya başlamasıyla birlikte, standart belirleyen kurumlar üzerinde fiber optik altyapı için standart belirlenmesi talepleri yoğunlaşmıştı. Bu yeni ortaya konacak standartlarda PDH standartların eksik yönlerinin de kapatılması gözönüne alınacaktı. (bit stuffing - temeli PDH' in tam senkronize çalışmamasına dayanan, senkronizasyon problemlerinin önüne geçebilmek için veri bitleri içerisine, bilgi değeri taşımayan bitler ilave edilmesi tekniği. Sözkonusu bitler multiplexing (mux) işlemi esnasında ilave edilir. Bu teknik, demultiplexing (demux) yapılmadan veri bitlerine erişebilmeye engel oluşturur.) PDH' in ilkbakışta ortaya çıkan yetersizlikleri şunlardı: PDH' da bit stuffing tekniği kullanılması dolayısıyla, tek bir DS-0 kanalına ulaşabilmek için her bir mux aşamasına karşılık demux işlemi yapılmak

8 zorunda kalınmaktadır. Bu, özellikle hiyerarşinin üst seviyelerinde büyük problem oluşturur; çünkü hiyerarşinin her basamağı ayrı bir mux/demux işlemidir. PDH' in yönetilebilirlik özellikleri patentli uygulamalardı ve bu önemli bir yönetilebilirlik sorununu beraberinde getiriyordu. Kolay yönetilebilirlik özellikleri de yeni standartlar çerçevesine alınmalıydı. Yeni standartların tanımlanması, birçok farklı üreticinin ürünlerinin birarada sorunsuzca kullanılabilmelerini sağlamalıydı. Drop & Add işlemi DS-0 kanalına yapılan ekleme/çıkarma müdahalesini temsil ediyor. SONET/SDH standartlarının en stratejik özelliklerinden biri senkron olmasıdır. Senkronizasyonun sağlanabilmesi için saat hassasiyetini belirleyen çeşitli stratum (yine latinceden gelen bir kelime) seviyeleri tanımlanmıştır. Buna göre stratum seviyesi daha düşük olan bir cihaz daha yüksek olan bir cihaza göre clock durumunu ayarlar. Şekilde görüldüğü gibi en yüksek seviyeli clockun hassasiyeti yılda sadece 2.5 bit kaymasıdır. Network içerisinde kendisi referans alınarak clock ayarlaması yapılan en yüksek seviyeli saat Primary Reference Source (PRS) olarak tanımlanır. SONET/SDH' da bit stuffing yoktur; mux/demux işlemine gerek olmadan

9 doğrudan DS-0 kanalına erişim mümkündür. Kolay yönetilebilirlik özelliklerine sahiptir (OAP&M - Operations, administration, maintenance and provisioning). DS-1, PDH' deki temel çoğullanmış sinyalin adı olduğu gibi SONET' de temel sinyal OC-1 ya da STS-1 olarak karşımıza çıkıyor ve Mbps bantgenişliği sağlıyor. SDH' da temel sinyal STM-1' dir ve bantgenişliği Mbps bantgenişliği sunar. SONET aynı bantgenişliğini OC-3/STS-3 sinyali ile yakalamaktadır. Fakat her ne kadar aynı bantgenişliğinde olsalar da STS/STM çerçeve yapıları farklıdır. 155 Mbps kapasite, çokca karşımıza çıkan popüler bir kapasitedir. Evet, buraya kadar gördüklerimiz temel altyapı sistemleriydi. Bir nevi Fiziksel ve Veri hattı katmanlarını gördük. Devre Anahtarlama / Paket Anahtarlama - (Circuit Switching / Packet Switching) Eğer iki nokta arasında kurulan iletişim kanalı veri aktarımı tamamlanana kadar kesintiye uğratılmadan açık bırakılıyor, bir açıdan işgal ediliyorsa bu tür iletişime devre anahtarlamalı iletişim (circuit switched communication) denir. Bir nevi iki nokta arasında sanal bir kablo varmış gibidir. Klasik analog ses iletişimi bu başlığa dahil olduğu gibi T1 gibi bir dijital iletişim altyapısında da kanal işgali sözkonusudur. Paket anahtarlamalı bir ağ altyapısı ise öncelikle veri transferi maksadıyla kurulmuş bir altyapıdır. Paket anahtarlamalı yapılarda veriler paketler olarak adlandırılan küçük parçalara bölüştürülmüştür ve parçalar iki nokta arasındaki yollardan hangisi o an için en uygunsa o yolu tercih ederek hedefe ulaşırlar. Bu durumda gönderilecek verimizden bir kısım paketler belli bir yolu tercih etmiş durumdayken bir kısım paketler başka bir yoldan hedefe yönlendirilmiş olabilirler. Bu tür bir durumda, hedefe ulaşıldığı noktada paketlerin sırası karışmış da olabilir. Hedefteki alıcı bu paketleri, kullanılan protokolde tanımlanan yöntemlere göre orijinal sıralarına koyar. Paket anahtarlamada bazen bir takım paketlerimizin taşındığı yol üzerinde geçici

10 aksaklıklar yaşanabilir ve bu veri transferinde geçici kesilmelere sebebiyet verebilir. Fakat veri transferi bu tür kısa gecikmelere karşı son derece hoşgörülüdür. Halbuki ses, video ve benzeri zaman-kritik uygulamalarda, yerine zamanında ulaşmayan bir veri paketi, seste çatlama/bozulma vb. problemlerle görüntüde de kayma/atlama vb. bozulmalara sebep olabilmektedir. Ses transferi, VoIP (Voice over IP) gibi yöntemlerle paket anahtarlamalı internet altyapıları üzerinden taşınır hale getirilmedikçe; onların dijital altyapılarla taşınmaları, bizleri, paket anahtarlamalı olarak taşındıkları gibi yanlış yorumlara sevketmemelidir. X.25 Bir firmamız olduğunu ve İstanbul, Ankara ve Kayseri gibi merkezlerde şubeleri olduğunu varsayalım. Aynı şehirde aynı santrale bağlı iki firma bürosu için, bürodan santrale iki hat satın almak ve bu hat üzerinden bürolar arası veri transferi yapmak belki mali açıdan kabul edilebilir görünebilir ancak iki şehir arasında bir iletişim kanalını boşta bırakıp bir kimseye tahsis etmek, bir telekom şirketi için çok maliyetli bir şeydir ve telekom bu maliyeti kullanıcıya yansıtacaktır. Halbuki paket anahtarlamalı bir ağ yaklaşımıyla bu maliyet bir çok kimseye bölüştürülebilir ve firmalar ve özel/tüzel kişiler için maliyeti daha uygun uygulamalar gerçekleştirilebilir. X.25, 1970' li yıllarda henüz yüksek performanslı dijital iletişim yöntemlerinin yaygınlaşmadığı dönemlerde tavsiye edilmiş bir ITU standardı paket anahtarlamalı veri ağıdır (PSN - Packet-Switched Network). Fiziksel katmanda istenen güvenli veri iletişim düzeyi yakalanamadığı için iletişimindeki hata denetim özelliklerini de kendi bünyesinde barındırır. X.25' in, ilk ortaya konduğu yıllarda PSTN telefon şebekesinin ses iletiminde ortaya koyduğu popülarite ve yaygınlık ölçüsünde veri şebekesi olarak yaygınlık ve popülariteye ulaşacağı öngörülmüştü. Ancak özellikle Amerika' da istenen başarıyı yakalayamadı. Güvenilir dijital iletim ortamları için gereksiz olan bu hata denetim özelliklerinden dolayı düşük performanslı bir protokol olarak bilinir. OSI' nin ilk üç katmanında tanımlanmıştır. Kullanıcı sistem üzerinde kanal işgal ederek değil paket transferi yaparak kaynak tüketeceği için bu tür bir paket anahtarlamalı sistemde, transfer edilen paket üzerinden ücretlendrme yapılacaktır. Bu da

11 özellikle noktalar arası veri transferi sınırlı kullanıcılar için büyük avantaj oluşturacaktır. Sistem ses bandı modemlerle 19.2 Kbps, baseband modemlerle 64 Kbps ile bağlantıyı destekler. X.25, DTE (Data Terminal Equipment), DCE (Data Circuit-terminating Equipment) ve PSE (Packet Switching Exchange) arasındaki veri iletişim ilişkilerini düzenleyen bir protokoldür. DTE, ağa bağlanarak veri iletişim hizmetinden yararlanacak olan kişisel bilgisayar, terminal ya da network host türü (server gibi) bir donanım olabilir. DCE, devre sonlandırıcı modem cihazı olup ağ ile DTE arasındaki arabirimdir. PSE kavramı, ağ üzerindeki anahtarlayıcılar olarak düşünülebilir. X.25 ayrıca, ATM sistemlerinde de inşallah ele alacağımız sanal devre (virtual circuit) yaklaşımının ilk defa karşımıza çıktığı standarttır. Bu yaklaşıma göre iki nokta arasındaki fiziksel devre (veri hattı) üzerinde birden çok sanal devre tesis edilir. Sözkonusu sanal devreler iki nokta arasındaki iletişimin sona ermesiyle birlikte sonlandırılır. Ve başka DTE' lerin ihtiyacına hizmet vermek için yeni sanal devreler kurulabilecek kaynak oluşturulmuş olur. Çoğullama yoluyla sanal devrelerin tek bir fiziksel devreyi paylaşmaları Bu sanal devrelerden bazıları sistem tarafından o an boşta olan kaynakların düzenlenmesiyle tahsis edilir ki buna SVC (Switched Virtual Circuit) denir. Aralarında sıklıkla bağlantı kurulan noktalar içinse sistem yöneticisi tarafından kalıcı sanal devre olan PVC (Permanent Virtual Circuit) tanımlamak mümkündür. PVC tanımlanan noktalar arasında, daima aktif olup hiç sonlandırılmayan bir oturum sözkonusudur. Çünkü sıklıkla oturum açıp sonlandırmak da bir performans kaybıdır. Frame Relay Frame Relay, asıl olarak ISDN arabirimi üzerinde kullanılmak üzere tasarlanmıştır. ISDN' i bu yazıda ele almayacağız ancak güvenli bir altyapı olarak düşünebiliriz. Dolayısıyla X.25' in içerdiği hata denetim mekanizmalarını içermez. Bu da onu daha performanslı ve verimli bir protokol yapmaktadır. Hata denetimini üst katman protokollerine bırakacak şekilde OSI' nin alt iki katmanında çalışır. Yüksek performanslı yapısı, FR' i noktadan noktaya LAN arabağlantısı için daha uygun bir seçim yapar. İlk standartlaşma 1984 yılında CCITT tarafından teklif edildi. Standardizasyonun tam oturmaması yüzünden 1980 sonlarında kadar geniş bir şekilde uygulama alanı bulamadı. Daha sonra 1990 yılında Cisco, DEC, Northern Telecom gibi firmaların katılımıyla Frame Relay forumu oluşturuldu ve forum başlangıçta teklif edilen standartları sektörün desteğini alacak şekilde genişletti. Tüm bu genişletmelere toptan LMI (Local Management Interface) denir. (ATM' de de karşımıza çıkacak bu terim.) Yine X.25' de olduğu gibi DTE ve DCE tanımları vardır. PVC ve SVC yaklaşımı

12 sözkonusudur. Frame Relay' de ileri ve geri yönlü sıkışma kontrol mekanizması vardır. Ağ üzerinde belli bir noktada veri yoğunluğu kaynaklı sıkışma oluştuğu zaman bu mekanizma yoluyla diğer anahtarlayıcılar sorundan haberdar edilir. Sıkışmayı bertaraf edebilmek için transfer edilen bir takım paketler üzerindeki DE (Discard Eligibility - Atılmaya Uygunluk) bitinden istifade edilir. Bu bit ile diğer paketlere göre önem seviyesi daha düşük olan paketler belirlenerek atılabilir (discard). Ve bu sayede sıkışma ortadan kaldırılmış olur. Frame Relay' de hata tespit mekanizması yok değildir. Bu maksatla ilk başta belirttiğimiz matematiksel formülasyona dayalı hata tespit yöntemi olan CRC (Cyclic Redundancy Check) kullanılır. Fakat, bu hataların düzeltilmesi yerine hatalı paketlerin atılması yöntemi benimsenmiştir. Türkiye Altyapısı Türkiye' de paket anahtarlamalı ağ için ilk ticari girişim, Turpak Türkiye Paket Anahtarlamalı Kamusal Ağı' dır. X.25 altyapısını kullanır. Daha sonra başarısızlıkla sonuçlanan Turnet girişimi olmuş en sonunda internet altyapısına da tatminkar çözüm getiren TTNet, yüksek performanslı ATM omurgasıyla kurularak faaliyete geçirilmiştir. Türkiye TTNet altyapısında, yüksek performanslı ATM omurgası kullanılmaktadır. Ayrıca üniversitelerarası akademik ağı ULAKNET omurgası da yine ATM üzerindedir. ATM konusunda ayrı bir yazı yazacağım; artık bu şart oldu. Ancak omurgayı anlayabilmek için ATM' in bilinmesi mecburiyeti yoktur. Bunun için TTNet Hakkında başlıklıklı TTNet web sunucularında yayınlanan sayfaya kısaca bir göz atalım. Bu sayfada mesela yurtdışı bağlantı hızlarından bahsediliyor. Bu hızların nereden kaynaklandığını bu yazı yardımıyla bulabilirsiniz. ATM ile birlikte ayrıca ISDN, ADSL ve KabloTV erişimlerinden bahsetmedik. İmkanlarımız şimdilik bu kadar elverdi. Ve ileride bahsedebileceğimize dair bir garanti de maalesef veremeyeceğim. Sayfanın en alt kısmında bir PowerPoint-ppt sunumu linki var. Bu link yardımıyla ulaşılan sunumda telekom, sunduğu hizmetler beraberinde altyapısını da anlatmış. İndirip incelemenizde fayda var. Bu sunumdan bir görüntüyü sizler için yakaladım.

13 Bu görüntüde STM1 ve E3 göze çarpıyor. Bunların ne olduğunu yine bu yazı yardımıyla anlayabilirsiniz. Ve niçin STS3 ve T3 olmadıklarını da... Şu anda görülen o ki hızı sınırlayan temel faktör kullanılan SDH sinyalidir. ATM omurgasını oluşturan anahtarların veri anahtarlama kapasiteleri müsaade ettiği sürece geçerli SDH arabirimini terfi ettirerek hızın arttırılması teoride mümkün görünmektedir. Ancak merkezdeki anahtarlayıcı yeterli kapasiteye sahip değilse hattaki böyle bir kapasite artırımı istenen sonucu vermeyecektir. Bunu şöyle anlayabiliriz: bir kavşağa giden yollar trafik sıkışmasından dolayı genişletilebilir. Ancak kavşak merkezinde araçların rahat hareket etmelerine imkan verecek genişlikte bir göbek mevcut değilse bu trafik sıkışıklığı problemine çözüm getirmez. Yukarıda getirmiş olduğum yorumlar tamamen şu ana kadar incelemiş olduğumuz temel teoriler ışığında yapmış olduğum yorumlardır. Ancak her zaman olduğu gibi pratikte akla gelemeyecek nice sorunlar mevcut olabilir. Eğer konunun profesyonelleri yorum getirecek olurlarsa, site yöneticisi arkadaşlar eminim ki bu yazıya onları da ilave edeceklerdir. Başta da belirttiğim gibi hep beraber bir şeyler öğrenmeye çalışıyoruz. Bir sonraki yazının başlığını ATM olarak atabilmek dileğiyle; Sağlıcakla... Yararlanılan Kaynaklar Internette her türlü bilgi arama faaliyetinde olduğu gibi Google vb. motorlardan incelemelerimize başlıyoruz ama maalesef ilk önümüze gelen kaynaklar çoğunlukla aradığımız şey olmuyor. Belli bir zaman sonra, içeriğini aradığınız bilgilere odaklanmış bir siteye rastladığınızda oradan faydalı linkleri takip ederek konunun piri/başucu kaynağı vb. diyebileceğimiz sitelere/bilgilere ulaşabiliyoruz. Ben de tam bu uzunca araştırma ve bilgiye ulaşma sürecini sonlandırdığımı düşündüğüm noktada Marconi nin web sayfasındaki ücretsiz eğitim bilgileriyle karşılaştım. Ve ilk başlangıçta o siteye ulaşamadığım için epey hayıflandım. Çünkü faydalı bilgiler elde etmenin yanında, gerçekte öğrenmek istemediğim birçok ayrıntı ile de boğuşmak zorunda kalmıştım; istediğim belki de bir paragraflık öz bilgiye ulaşabilmek için. Asıl istenen öz ve özet bilgiyi en derli toplu şekilde veren ve var olabilecek olan eksiklikleri çok iyi bir şekilde kapatan bir kaynak konumunda bu site. İngilizcesi yeterli olan ve konuya azbuçuk vakıf olan arkadaşlar ilgileniyorlarsa başka yerlerle çok boğuşmadan orayı da incelemelerini tavsiye ederim. Göz atmadım ama WAN haricinde LAN' lar hakkında da eğitim bilgileri var. Yüklü meblağlar ödenerek satın alınan

14 eğitimlere inat, o ayarda ücretsiz bir site. İlgilenenlere... Ayrıca: Web ProForum Tutorials, Fundamentals of Telecommunications, SONET/SDH (Tektronix) TelecomWriting.com, ya da Pulse Inc. - T1 Networking Made Easy, A Historical Perspective on Telecommunications Network Synchronization, Stefano BREGNI cs.williams.edu Digital Transmission ders notları pulsewan.com' sitesinden yayınlanan Cisco X.25 ve Frame Relay Tutorial' leri Veri Haberleşmesi Kavramları, Yasin KAPLAN, Papatya Yayıncılık Chandler-Gilbert Community College, Homepage of Data Communications (CIS270) Bunlarla beraber konuyla alakalı guru derecesindeki isimlerden biri olduğu aşikar olan Prof. Raj Jain' in internet üzerinde online dersleri sesli ve sesli/görüntülü RealMedia formatında bulunabiliyor. Ancak ulaşmayı en çok istediğim bölümlerin ZIP dosyaları birkaç kere download denememe rağmen sürekli CRC hatası verdiler. Bir noktada pesetmek zorunda kaldım. Yine de ilgilenenlerin bilgisine. Son bir söz Bilgisayar Bilimleri en önemli hobilerimden birisi. Bu yazıyı hazırlarken bir sürü dokümanı tekrar tekrar incelerken inanın hiç sıkılmadım. Özellikle de senkronizasyon ile ilgili kısım gerçekten çok ilgimi çekti ve incelemesi en zevkli konulardan biri. O konuyu da arayı fazla uzatmadan ayrıca bir yazıyla ele almak istiyorum. cs.williams.edu' daki sayfalar konuya çok güzel bir giriş yapıyor fakat tam senkronizasyonla ilgili kısımlara geldiğinde eksik kalmış ya da bırakılmış. Elimde olan Van Steen/Sips, Computer and Network Organization kitabı konuyu daha ileri götürüyor ancak sonlandırmıyor. Eğer Tanenbaum' un Computer Networks' u gibi kapsamlı bir kitaptan konuyla ilgili kısımları inceleyebilme fırsatım olursa sanırım tutarlı bir bütünlüğü olacak şekilde bir yazıyı tamamlayabilirim. Hepinize güzel günlerde, güzel başarılar diliyorum.

ÇOĞULLAMA Haberleşme sistemlerinde çoğullama, iki yada daha fazla sayıda kanalı birleştirerek tek bir telefon kanalı üzerinden iletme işlemi olarak

ÇOĞULLAMA Haberleşme sistemlerinde çoğullama, iki yada daha fazla sayıda kanalı birleştirerek tek bir telefon kanalı üzerinden iletme işlemi olarak ÇOĞULLAMA Haberleşme sistemlerinde çoğullama, iki yada daha fazla sayıda kanalı birleştirerek tek bir telefon kanalı üzerinden iletme işlemi olarak yorumlanabilir. Üç temel çoğullama şekli vardır. 1. Uzay

Detaylı

AĞ SĠSTEMLERĠ. Öğr. Gör. Durmuş KOÇ

AĞ SĠSTEMLERĠ. Öğr. Gör. Durmuş KOÇ AĞ SĠSTEMLERĠ Öğr. Gör. Durmuş KOÇ Ağ Ġletişimi Bilgi ve iletişim, bilgi paylaşımının giderek önem kazandığı dijital dünyanın önemli kavramları arasındadır. Bilginin farklı kaynaklar arasında transferi,

Detaylı

Bazı Kavramlar. Analog: Zaman içinde sürekli farklı değerler alabilir. Digital (Sayısal): Zaman içinde 1 ve 0 değerleri alabilir.

Bazı Kavramlar. Analog: Zaman içinde sürekli farklı değerler alabilir. Digital (Sayısal): Zaman içinde 1 ve 0 değerleri alabilir. WAN Teknolojileri IEEE IEEE (Institute of Electrical and Electronics Engineers - Elektrik ve Elektronik Mühendisleri Enstitüsü) standartlar kurulu elektrik mühendisliği, elektronik, radyo, ilgili mühendislik,

Detaylı

Bilgisayar Ağları. Bilgisayar Ağları. Modelleri. Main-Frame Client/Server

Bilgisayar Ağları. Bilgisayar Ağları. Modelleri. Main-Frame Client/Server Bilgisayar Ağları Ortama dahil olan tüm elektronik birimlerin birbirlerine mesaj alma/gönderme ilkesine göre yapılandırılmış ağlardır. Bilgisayar ağlarında yalnızca bilgisayarlar yoktur. Bilgisayarların

Detaylı

PHYSICAL/ELECTRICAL CHARACTERISTICS OF HIERARCHICAL INTERFACES HİYERARŞİK SAYISAL ARAYÜZLERİN FİZİKSEL/ELEKTRİKSEL ÖZELLİKLERİ

PHYSICAL/ELECTRICAL CHARACTERISTICS OF HIERARCHICAL INTERFACES HİYERARŞİK SAYISAL ARAYÜZLERİN FİZİKSEL/ELEKTRİKSEL ÖZELLİKLERİ EK:1 Standartlar 1. Tavsiye G.703 PHYSICAL/ELECTRICAL CHARACTERISTICS OF HIERARCHICAL INTERFACES HİYERARŞİK SAYISAL ARAYÜZLERİN FİZİKSEL/ELEKTRİKSEL ÖZELLİKLERİ 2. Tavsiye G.704 SYNCHRONOUS FRAME STRUCTURES

Detaylı

Data Communications. Gazi Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü. 6. Multiplexing

Data Communications. Gazi Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü. 6. Multiplexing Veri İletişimi Data Communications Suat ÖZDEMİR Gazi Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü 6. Multiplexing Multiplexing Çoklama/Multiplexing te amaç etkinliktir. Birden fazla kanal birleştirilerek

Detaylı

- Kablo gücünün uyulması zorunlu biçimde tanımlanması ve elektriksel izolasyon gereksinimlerinin açıklanması.

- Kablo gücünün uyulması zorunlu biçimde tanımlanması ve elektriksel izolasyon gereksinimlerinin açıklanması. IEEE1394-1995 aygıtı nasıl çalışır? Giriş FireWire olarak da bilinen IEEE1394, Apple Computer Inc. tarafından 1980'lerde piyasaya sürülmüştür. FireWire, mevcut paralel veri yollarına ucuz bir alternatif

Detaylı

1.GÜÇ HATLARINDA HABERLEŞME NEDİR?

1.GÜÇ HATLARINDA HABERLEŞME NEDİR? 1.GÜÇ HATLARINDA HABERLEŞME NEDİR? Güç hattı haberleşmesi, verinin kurulu olan elektrik hattı şebekesi üzerinden taşınması tekniğidir. Sistem mevcut elektrik kablolarını kullanarak geniş bantlı veri transferi

Detaylı

Kontrol Đşaretleşmesi

Kontrol Đşaretleşmesi Kontrol Đşaretleşmesi Dinamik değişken yönlendirme, çağrıların kurulması, sonlandırılması gibi ağ fonksiyonlarının gerçekleştirilmesi için kontrol bilgilerinin anahtarlama noktaları arasında dağıtılması

Detaylı

BĠLGĠSAYARIN TEMELLERĠ

BĠLGĠSAYARIN TEMELLERĠ BĠLGĠSAYARIN TEMELLERĠ Bölüm-1 Resul DAġ rdas@firat.edu.tr BİLGİSAYARIN TEMELLERİ Bilgisayar Donanımının Temelleri Bilgisayar Yazılımının Temelleri Binary Sayı Sistemleri Network Teknolojilerinin Temelleri

Detaylı

Bölüm 2 : ANAHTARLAMA : DEVRE ANAHTARLAMA. MESAJ ANAHTARLAMA. PAKET ANAHTARLAMA.

Bölüm 2 : ANAHTARLAMA : DEVRE ANAHTARLAMA. MESAJ ANAHTARLAMA. PAKET ANAHTARLAMA. Bölüm 2 : ANAHTARLAMA : DEVRE ANAHTARLAMA. MESAJ ANAHTARLAMA. PAKET ANAHTARLAMA. Türkçe (İngilizce) karşılıklar Devre Anahtarlama (circuit switching) Mesaj Anahtarlama (message switching) Paket Anahtarlama

Detaylı

Bilgisayar Ağları ve Türleri

Bilgisayar Ağları ve Türleri Bilgisayar Ağları ve Türleri Bilgisayar ağı, birbirlerine bağlı ve birbirleri arasında metin, ses, sabit ve hareketli görüntü aktarımı yapabilen bilgisayarların oluşturduğu yapıdır. Ağlar sadece bilgisayarlardan

Detaylı

İsimler : Köksal İçöz, Çağdaş Yürekli, Emre Uzun, Mustafa Ünsal Numaralar : 040090295, 040080459, 040090275, 040090282 Grup No : E-1

İsimler : Köksal İçöz, Çağdaş Yürekli, Emre Uzun, Mustafa Ünsal Numaralar : 040090295, 040080459, 040090275, 040090282 Grup No : E-1 EHB 481 Temel Haberleşme Sistemleri Tasarım ve Uygulamaları 2014-2015 Güz Yarıyılı Proje Aşama Raporu:. Aşama Standardizasyon Çalışmalarını İncelemesi Aşama : Aktivitenin Çıktıları İsimler : Köksal İçöz,

Detaylı

AĞ TEMELLERİ DERS NOTLARI (9) KARAMANOĞLU MEHMETBEY ÜNİVERSİTESİ TEKNİK BİLİMLER MESLEK YÜKSEKOKULU

AĞ TEMELLERİ DERS NOTLARI (9) KARAMANOĞLU MEHMETBEY ÜNİVERSİTESİ TEKNİK BİLİMLER MESLEK YÜKSEKOKULU AĞ TEMELLERİ DERS NOTLARI (9) KARAMANOĞLU MEHMETBEY ÜNİVERSİTESİ TEKNİK BİLİMLER MESLEK YÜKSEKOKULU DATA ŞEBEKELERİ VE GENİŞBANT ERİŞİM TEKNOLOJİLERİ ISDN (INTEGRATED SERVICES DIGITAL NETWORK) ISDN (Bütünleştirilmiş

Detaylı

IEEE 802.11g Standardının İncelenmesi

IEEE 802.11g Standardının İncelenmesi EHB 481 Temel Haberleşme Sistemleri Tasarım ve Uygulamaları 2014-2015 Güz Yarıyılı Proje Aşama Raporu: 2. Aşama Standardizasyon Çalışmalarını İncelemesi Aşama 2: Standartlaşma aktivitesinin getirileri

Detaylı

BİH 605 Bilgi Teknolojisi Bahar Dönemi 2015

BİH 605 Bilgi Teknolojisi Bahar Dönemi 2015 BİH 605 Bilgi Teknolojisi Bahar Dönemi 2015 Ders- 12 Bilgisayar Ağları Yrd. Doç. Dr. Burcu Can Buğlalılar Bilgisayar Mühendisliği Bölümü Bilgisayar Katmanları İçerik Bilgisayar ağı nedir? Yerel alan ağları

Detaylı

TELSİZ SİSTEM ÇÖZÜMLERİNDE RAKİPSİZ TEKNOLOJİ! SIMULCAST GENİŞ ALAN KAPLAMA TELSİZ SİSTEMİ

TELSİZ SİSTEM ÇÖZÜMLERİNDE RAKİPSİZ TEKNOLOJİ! SIMULCAST GENİŞ ALAN KAPLAMA TELSİZ SİSTEMİ TELSİZ SİSTEM ÇÖZÜMLERİNDE RAKİPSİZ TEKNOLOJİ! SIMULCAST GENİŞ ALAN KAPLAMA TELSİZ SİSTEMİ Prod-el tarafından telsiz pazarı için sunulan ECOS (Extended Communication System- Genişletilmiş Haberleşme Sistemi)

Detaylı

Data Communications. Gazi Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü. 4. Sayısal veri iletimi

Data Communications. Gazi Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü. 4. Sayısal veri iletimi Veri İletişimi Data Communications Suat ÖZDEMİR Gazi Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü 4. Sayısal veri iletimi Sayısal sayısal çevirme Bilginin iki nokta arasında iletilmesi için analog veya

Detaylı

IPv6 Ağlarında VoIP NETAŞ. 12-13 Ocak 2011. Ulusal IPv6 Protokol Altyapısı Tasarımı ve Geçiş Projesi

IPv6 Ağlarında VoIP NETAŞ. 12-13 Ocak 2011. Ulusal IPv6 Protokol Altyapısı Tasarımı ve Geçiş Projesi Ulusal IPv6 Protokol Altyapısı Tasarımı ve Geçiş Projesi 12-13 Ocak 2011 IPv6 Ağlarında VoIP Ali Katkar Hakkı Asım Terci Ceyda Gülen Akyıldız Rıdvan Özaydın İçerik Giriş VoIP Kavramları IPv4 ile Yaşanan

Detaylı

ENERJİ HATLARI ÜZERİNDEN İLETİŞİM (POWERLINE COMMUNICATION)

ENERJİ HATLARI ÜZERİNDEN İLETİŞİM (POWERLINE COMMUNICATION) ENERJİ HATLARI ÜZERİNDEN İLETİŞİM (POWERLINE COMMUNICATION) PLC - Elektrik Hatları Üzerinden Haberleşme PLC (Power Line Communication) mevcut güç hatları üzerinden sistemler arası veri alış verişini sağlamak

Detaylı

DOKUZ EYLÜL ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ DEKANLIĞI DERS/MODÜL/BLOK TANITIM FORMU. Dersin Kodu: CME 4454

DOKUZ EYLÜL ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ DEKANLIĞI DERS/MODÜL/BLOK TANITIM FORMU. Dersin Kodu: CME 4454 Dersi Veren Birim: Bilgisayar Mühendisliği Dersin Türkçe Adı: AĞ SERVİSLERİ VE UYGULAMALARI Dersin Orjinal Adı: NETWORK SERVICES AND APPLICATIONS Dersin Düzeyi:(Ön lisans, Lisans, Yüksek Lisans, Doktora)

Detaylı

18.1 WAN SĐSTEMLERĐNĐN SINIFLANDIRILMASI. WAN sistemler birçok yönden sınıflandırılabilir, bu sınıflandırma kullanılacak teknolojiyide belirler.

18.1 WAN SĐSTEMLERĐNĐN SINIFLANDIRILMASI. WAN sistemler birçok yönden sınıflandırılabilir, bu sınıflandırma kullanılacak teknolojiyide belirler. 18.GENĐŞ ALAN AĞLARI (WAN) -Genelde telefon şirketleri gibi genel taşıyıcılar(carriers) tarafından kurulur. Kullanıcılar bu şirketlerden bu hizmeti kiralama yoluna giderler. -Wan teknolojileri genelde

Detaylı

Elbistan Meslek Yüksek Okulu 2013 2014 GÜZ Yarıyılı. 17-18 Ara. 2013 Salı, Çarşamba Öğr. Gör. Murat KEÇECĠOĞLU

Elbistan Meslek Yüksek Okulu 2013 2014 GÜZ Yarıyılı. 17-18 Ara. 2013 Salı, Çarşamba Öğr. Gör. Murat KEÇECĠOĞLU Elbistan Meslek Yüksek Okulu 2013 2014 GÜZ Yarıyılı 17-18 Ara. 2013 Salı, Çarşamba Öğr. Gör. Murat KEÇECĠOĞLU Aktarım katmanında TCP ve olmak üzere iki protokol kullanılır. iletiminde sağlama yapılmadığı

Detaylı

Elimizdeki ortamların daha etkin kullanılmasını isteriz

Elimizdeki ortamların daha etkin kullanılmasını isteriz Çoğullama Çoğullamaya Giriş Neden çoğullama yapılır? Elimizdeki ortamların daha etkin kullanılmasını isteriz Çoğullama işlemindeki temel faktörler Yüksek kapasiteli bir hatta, tek bir kullanıcı hattın

Detaylı

Ağ Teknolojileri. Ağ Temelleri. Bir ağ kurmak için

Ağ Teknolojileri. Ağ Temelleri. Bir ağ kurmak için Ağ Teknolojileri Ağ Temelleri Bir ağdan söz edebilmek için en az 2 bilgisayarın birbirlerine uygun bir iletişim ortamıyla bağlanması gerekmektedir. Üst sınır yok! Dünyadaki en büyük bilgisayar ağı İnternet

Detaylı

KURANPORTÖR SİSTEMİ MEHMET ŞENLENMİŞ ELEKTRONİK BAŞ MÜHENDİSİ

KURANPORTÖR SİSTEMİ MEHMET ŞENLENMİŞ ELEKTRONİK BAŞ MÜHENDİSİ MEHMET ŞENLENMİŞ ELEKTRONİK BAŞ MÜHENDİSİ Üretim merkezlerinde üretilen elektrik enerjisini dağıtım merkezlerine oradan da kullanıcılara güvenli bir şekilde ulaştırmak için EİH (Enerji İletim Hattı) ve

Detaylı

Mobil ve Kablosuz Ağlar (Mobile and Wireless Networks)

Mobil ve Kablosuz Ağlar (Mobile and Wireless Networks) Mobil ve Kablosuz Ağlar (Mobile and Wireless Networks) Hazırlayan: M. Ali Akcayol Gazi Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü Ders konuları 2 1 Kodlama ve modülasyon yöntemleri İletim ortamının özelliğine

Detaylı

Mobil ve Kablosuz Ağlar (Mobile and Wireless Networks)

Mobil ve Kablosuz Ağlar (Mobile and Wireless Networks) Mobil ve Kablosuz Ağlar (Mobile and Wireless Networks) Hazırlayan: M. Ali Akcayol Gazi Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü Ders konuları Ağ kriterleri Ağ topolojileri Ağ türleri Anahtarlama teknikleri

Detaylı

YÖNLENDİRİCİLER. Temel Bilgiler. Vize Hazırlık Notları

YÖNLENDİRİCİLER. Temel Bilgiler. Vize Hazırlık Notları YÖNLENDİRİCİLER Temel Bilgiler Vize Hazırlık Notları 1 Yönlendiriciler 1. YÖNLENDİRİCİLER 1.1. WAN Geniş Alan Bilgisayar Ağları (WAN, Wide Area Network) Bir ülke ya da dünya çapında yüzlerce veya binlerce

Detaylı

BÖLÜM 7. Telekomünikasyon, İnternet ve, Kablosuz Teknoloji. Doç. Dr. Serkan ADA

BÖLÜM 7. Telekomünikasyon, İnternet ve, Kablosuz Teknoloji. Doç. Dr. Serkan ADA BÖLÜM 7 Telekomünikasyon, İnternet ve, Kablosuz Teknoloji Doç. Dr. Serkan ADA Bilgisayar Ağı Nedir? En yalın haliyle ağ, iki veya daha fazla birbirine bağlı bilgisayardan oluşur. Bilgisayar Ağı Nedir?

Detaylı

BM 403 Veri İletişimi

BM 403 Veri İletişimi BM 403 Veri İletişimi (Data Communications) Hazırlayan: M.Ali Akcayol Gazi Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü Ders konuları Analog sayısal çevirme İletişim modları 2/36 1 Bilginin iki nokta arasında

Detaylı

Uygulama 6. Sunum 5. Oturum 4. Taşıma 3. Ağ 2. Veri iletim 1

Uygulama 6. Sunum 5. Oturum 4. Taşıma 3. Ağ 2. Veri iletim 1 OSI MODELİ OSI Modeli Farklıbilgisayarların ve standartların gelişmesi ile sorunların ortaya çıkması nedeniyle ISO (International Organization for Standardization), OSI(Open Systems Interconnection) modelini

Detaylı

Bilgisayar Programcılığı

Bilgisayar Programcılığı Bilgisayar Programcılığı Uzaktan Eğitim Programı e-bġlg 121 AĞ TEKNOLOJĠLERĠNĠN TEMELLERĠ Öğr. Gör. Bekir Güler E-mail: bguler@fatih.edu.tr Hafta 5: Ağ (Network) katmanı I 4. 1 Giriş 4.2 Sanal devre (virtual

Detaylı

Bilg-101. Bölüm 6. Bilgisayar Ağları. Ne Öğreneceğiz? Bilgisayar Ağı Nedir?

Bilg-101. Bölüm 6. Bilgisayar Ağları. Ne Öğreneceğiz? Bilgisayar Ağı Nedir? Bilg-101 Bölüm 6 Bilgisayar Ağları 2006 Prentice-Hall, Inc Slide 1 Ne Öğreneceğiz? Bilgisayar Ağı Bilgisayar Ağlarının Avantaj ve Dezavantajları Bilgisayar Ağlarında Protokol ün önemi Ağ Çeşitleri Yerel

Detaylı

Data Communications. Gazi Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü. 5. Analog veri iletimi

Data Communications. Gazi Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü. 5. Analog veri iletimi Veri İletişimi Data Communications Suat ÖZDEMİR Gazi Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü 5. Analog veri iletimi Sayısal analog çevirme http://ceng.gazi.edu.tr/~ozdemir/ 2 Sayısal analog çevirme

Detaylı

Analog: Zaman içinde sürekli farklı değerler alabilir. Digital (Sayısal): Zaman içinde 1 ve 0 değerleri alabilir.

Analog: Zaman içinde sürekli farklı değerler alabilir. Digital (Sayısal): Zaman içinde 1 ve 0 değerleri alabilir. WAN Teknolojileri IEEE IEEE (Institute of Electrical and Electronics Engineers - Elektrik ve Elektronik Mühendisleri Enstitüsü) standartlar kurulu elektrik mühendisliği, elektronik, radyo, ilgili mühendislik,

Detaylı

Bölüm 9. İletişim ve Ağlar. Bilgisayarların. Discovering. Keşfi 2010. Computers 2010. Living in a Digital World Dijital Dünyada Yaşamak

Bölüm 9. İletişim ve Ağlar. Bilgisayarların. Discovering. Keşfi 2010. Computers 2010. Living in a Digital World Dijital Dünyada Yaşamak İletişim ve Ağlar Bilgisayarların Discovering Keşfi 2010 Computers 2010 Living in a Digital World Dijital Dünyada Yaşamak İletişimler Bilgisayar iletişimi, iki veya daha fazla bilgisayarın veya aygıtın

Detaylı

Bölüm 8 : PROTOKOLLER VE KATMANLI YAPI: OSI, TCP/IP REFERANS MODELLERİ.

Bölüm 8 : PROTOKOLLER VE KATMANLI YAPI: OSI, TCP/IP REFERANS MODELLERİ. Bölüm 8 : PROTOKOLLER VE KATMANLI YAPI: OSI, TCP/IP REFERANS MODELLERİ. Türkçe (İngilizce) karşılıklar Servis Kalitesi (Quality of Service, QoS) Uçtan-uca (end-to-end) Düğümden-ağa (host-to-network) Bölüm

Detaylı

Maltepe Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü Bilgisayar Ağları - 1 (BİL 403)

Maltepe Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü Bilgisayar Ağları - 1 (BİL 403) Maltepe Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü Bilgisayar Ağları - 1 (BİL 403) GENEL DERS BİLGİLERİ Öğretim Elemanı : Yrd.Doç. Dr. Birim BALCI Ofis : MUH 310 Ofis Saatleri : Telefon : 0216 626 10

Detaylı

DOD / DEPARMENT OF DEFENCE

DOD / DEPARMENT OF DEFENCE DOD / DEPARMENT OF DEFENCE TCP/IP protokol grubunun referans aldığı DoD modeli 4 ayrı katmandan oluşur. Ağ Arayüz Katmanı İnternet Katmanı Aktarım Katmanı Uygulama Katmanı DoD / Deparment of Defence Ağ

Detaylı

FİBER OPTİK KABLO (F/O), BAKIR KABLO VE RADYO LİNK (R/L) ÜZERİNDEN VERİLEN HİZMETLERE AİT LOKAL ERİŞİM, TEÇHİZAT ve DEVRE HAZIRLAMA ÜCRETLERİ

FİBER OPTİK KABLO (F/O), BAKIR KABLO VE RADYO LİNK (R/L) ÜZERİNDEN VERİLEN HİZMETLERE AİT LOKAL ERİŞİM, TEÇHİZAT ve DEVRE HAZIRLAMA ÜCRETLERİ FİBER OPTİK KABLO (F/O), BAKIR KABLO VE RADYO LİNK (R/L) ÜZERİNDEN VERİLEN HİZMETLERE AİT LOKAL ERİŞİM, TEÇHİZAT ve DEVRE HAZIRLAMA ÜCRETLERİ KDV ve ÖİV HARİÇ ÜCRETLER Hizmetin verilmesine yönelik olarak

Detaylı

Simülasyona Dayalı Ağ Temelleri Dersi Eğitimi

Simülasyona Dayalı Ağ Temelleri Dersi Eğitimi Simülasyona Dayalı Ağ Temelleri Dersi Eğitimi HEDEF Bilgisayar Programcılığı bölümünde yürütülen Ağ Temelleri dersi içeriğini incelemek Bilgisayar Ağları öğretiminde Simülasyon/emülasyon kullanımı hakkında

Detaylı

FİBER OPTİK KABLO (F/O), BAKIR KABLO VE RADYO LİNK (R/L) ÜZERİNDEN VERİLEN HİZMETLERİN BAĞLANTI VE NAKİL ÜCRETLERİ

FİBER OPTİK KABLO (F/O), BAKIR KABLO VE RADYO LİNK (R/L) ÜZERİNDEN VERİLEN HİZMETLERİN BAĞLANTI VE NAKİL ÜCRETLERİ FİBER OPTİK KABLO (F/O), BAKIR KABLO VE RADYO LİNK (R/L) ÜZERİNDEN VERİLEN HİZMETLERİN BAĞLANTI VE NAKİL ÜCRETLERİ %18 KDV VE %15 ÖİV DAHİL ÜCRETLER Avans Ücreti (Bağlantı ücretine mahsuben) :.250 TL alınır.

Detaylı

İnternet ve İnternet Tarayıcıları BİLGİ VE İLETİŞİM TEKNOLOJİSİ DERS NOTU - 2

İnternet ve İnternet Tarayıcıları BİLGİ VE İLETİŞİM TEKNOLOJİSİ DERS NOTU - 2 İnternet ve İnternet Tarayıcıları BİLGİ VE İLETİŞİM TEKNOLOJİSİ DERS NOTU - 2 Ağlar ve Internet Ağ, iletişim aygıtları ve iletim ortamı yoluyla, genellikle kablosuz olarak bağlanan bilgisayar ve aygıtların

Detaylı

GSM VE UMTS ŞEBEKELERİNDEN OLUŞAN, ELEKTROMANYETİK ALANLARA, MOBİL TELEFON VE VERİ TRAFİĞİNİN ETKİSİ

GSM VE UMTS ŞEBEKELERİNDEN OLUŞAN, ELEKTROMANYETİK ALANLARA, MOBİL TELEFON VE VERİ TRAFİĞİNİN ETKİSİ GSM VE UMTS ŞEBEKELERİNDEN OLUŞAN, ELEKTROMANYETİK ALANLARA, MOBİL TELEFON VE VERİ TRAFİĞİNİN ETKİSİ Mehmet YILDIRIM 1 ve Ahmet ÖZKURT 2 1 Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu, İzmir, myildirim@btk.gov.tr

Detaylı

TEMEL NETWORK CİHAZLARI

TEMEL NETWORK CİHAZLARI TEMEL NETWORK CİHAZLARI LAN (Local Area Network); yüksek hızlı, düşük hatalı ve küçük coğrafi alan kaplayan (bir uçtan diğer uca beş bin metreye kadar) ağlardır. Yani LAN; bir binadaki ya da küçük bir

Detaylı

7 Uygulama 6. Sunum 5 Oturum Taşıma. 4 Ara katman- Yazılım ve donanım arası 3. Ağ Veri iletim. 2 Ağ Grubu-Donanım 1. Fiziksel. Uygulama Grubu-Yazılım

7 Uygulama 6. Sunum 5 Oturum Taşıma. 4 Ara katman- Yazılım ve donanım arası 3. Ağ Veri iletim. 2 Ağ Grubu-Donanım 1. Fiziksel. Uygulama Grubu-Yazılım OSI Modeli Farklı bilgisayarların i l ve standartların gelişmesi ile sorunların ortaya çıkması nedeniyle ISO (International Organization for Standardization), OSI (Open Systems Interconnection) modelini

Detaylı

Module. ZA-ARC Tek kullanıcı versiyonu

Module. ZA-ARC Tek kullanıcı versiyonu Modüller ZA-ARC Tek kullanıcı versiyonu ZA-ARC Tek kullanıcı Lisansı (Ürün No.: HKO-002010) Yasal düzenlemelerin talep ettiği Arşivleme yükümlülükleri karşılayan temel yazılım sürümüdür. Verileri Arşivleyebilir

Detaylı

F.Ü. MÜH. FAK. BİLGİSAYAR MÜH. BÖL. BİLGİSAYAR SİSTEMLERİ LAB. DENEY NO : 6. IP üzerinden Ses İletimi (VoIP)

F.Ü. MÜH. FAK. BİLGİSAYAR MÜH. BÖL. BİLGİSAYAR SİSTEMLERİ LAB. DENEY NO : 6. IP üzerinden Ses İletimi (VoIP) F.Ü. MÜH. FAK. BİLGİSAYAR MÜH. BÖL. BİLGİSAYAR SİSTEMLERİ LAB. DENEY NO : 6 IP üzerinden Ses İletimi (VoIP) 1.GİRİŞ Telefon iletişimi çağımızın kaçınılmaz bir gereksinimidir. Ancak, özellikle farklı yerleşimlerdeki

Detaylı

TT VPN TOPTAN TARİFE ve ÜCRETLENDİRMELERİ

TT VPN TOPTAN TARİFE ve ÜCRETLENDİRMELERİ TT VPN TOPTAN TARİFE ve ÜCRETLENDİRMELERİ Fiyatlara %18 Katma Değer Vergisi (KDV) ve %15 Özel İletişim Vergisi (ÖİV) dahil değildir. TT VPN HİZMET PAKETLERİ* Paket Gerçek Zamanlı Veri Kritik Veri Standart

Detaylı

OG VE AG GENİŞBANT POWER LINE HABERLEŞME

OG VE AG GENİŞBANT POWER LINE HABERLEŞME DAĞITIM ŞİRKETİ Kontrol Odası Yönetimi IP Altyapısı MV Akıllı şebekeleri ve akıllı sayaç okumaları hayata geçirebilmek için anahtar nitelikteki enerji değerlerini gerçek zamanlı olarak transfer edilebilecek

Detaylı

ULAKNET VoIP Servisi ve VoIP Çalışma Grubu

ULAKNET VoIP Servisi ve VoIP Çalışma Grubu ULAKNET VoIP Servisi ve VoIP Çalışma Grubu Neşe Kaptan Koç III. ULAKNET Çalıştayı ve Eğitimi Adnan Menderes Üniversitesi Didim MYO/Aydın 31 Mayıs - 3 Haziran 2009 Gündem VoIP nedir? VoIP için Kullanılan

Detaylı

HABERLEŞMENIN AMACI. Haberleşme sistemleri istenilen haberleşme türüne göre tasarlanır.

HABERLEŞMENIN AMACI. Haberleşme sistemleri istenilen haberleşme türüne göre tasarlanır. 2 HABERLEŞMENIN AMACI Herhangi bir biçimdeki bilginin zaman ve uzay içinde, KAYNAK adı verilen bir noktadan KULLANICI olarak adlandırılan bir başka noktaya aktarılmasıdır. Haberleşme sistemleri istenilen

Detaylı

Data Communications. Gazi Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü. 9. Veri İletişimi içn Telefon ve Kablo Hatları

Data Communications. Gazi Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü. 9. Veri İletişimi içn Telefon ve Kablo Hatları Veri İletişimi Data Communications Suat ÖZDEMİR Gazi Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü 9. Veri İletişimi içn Telefon ve Kablo Hatları Konular Giriş Dial up modemler Digital Subscriber Line Kablo

Detaylı

BİLGİSAYAR AĞI NEDİR?

BİLGİSAYAR AĞI NEDİR? BİLGİSAYAR AĞLARI BİLGİSAYAR AĞI NEDİR? İki veya daha fazla bilgisayarın bir araya gelerek oluşturdukları yapıya bilgisayar ağı denir. Ağa bağlı tüm bilgisayarlar birbirleri ile iletişim kurabilirler,

Detaylı

Bir bölgede başka bir bölgeye karşılıklı olarak, veri veya haberin gönderilmesini sağlayan.sistemlerdir.

Bir bölgede başka bir bölgeye karşılıklı olarak, veri veya haberin gönderilmesini sağlayan.sistemlerdir. 1.1.3. Scada Yazılımından Beklenenler Hızlı ve kolay uygulama tasarımı Dinamik grafik çizim araçları Çizim kütüphaneleri Alarm yönetimi Tarih bilgilerinin toplanması Rapor üretimi 1.1.4. Scada Sistemleri

Detaylı

Internetin Yapı Taşları

Internetin Yapı Taşları Internetin Yapı Taşları Ali Erdinç Köroğlu III. Linux ve Özgür Yazılım Şenliği 13 Mayıs 200 Milli Kütüphane - Ankara Internetin Yapı Taşları OSI Katmanı TCP Katmanı IP Katmanı IP Adresleme IP Sınıfları

Detaylı

Operatör Çözümleri. SMATV Sistemleri. IPTV Sistemleri. Kablolu-Kablosuz Genişbant Şebeke Çözümleri

Operatör Çözümleri. SMATV Sistemleri. IPTV Sistemleri. Kablolu-Kablosuz Genişbant Şebeke Çözümleri Operatör Çözümleri Operatör ve servis sağlayıcı gibi sorunsuz altyapı üzerinden müşterilerine hizmet sunma ihtiyacı duyan müşterilerimize Mobil TV için altyapılar, Sinyal İşleme merkezleri ile sorunsuz

Detaylı

OG VE AG GENİŞBANT POWER LINE HABERLEŞME

OG VE AG GENİŞBANT POWER LINE HABERLEŞME OG VE AG GENİŞBANT POWER LINE HABERLEŞME Akıllı şebekeleri ve akıllı sayaç okumaları hayata geçirebilmek için anahtar nitelikteki enerji değerlerini gerçek zamanlı olarak transfer edilebilecek bir haberleşme

Detaylı

Ağ Yönetiminin Fonksiyonel Mimarisi

Ağ Yönetiminin Fonksiyonel Mimarisi Bölüm 7 Ağ Yönetimi Ağ Yönetiminin Fonksiyonel Mimarisi a) Performans (Performance) Yönetimi b) Sistem Ayarları (Configuration) Yönetimi c) Hesap (Account) t)yönetimi i d) Hata (Fault) Yönetimi e) Güvenlik

Detaylı

TELEFON HATLARI ÜZERĐNDE VERĐ HABERLEŞMESĐ

TELEFON HATLARI ÜZERĐNDE VERĐ HABERLEŞMESĐ TELEFON HATLARI ÜZERĐNDE VERĐ HABERLEŞMESĐ Đki bilgisayarın ofis içindeki haberleşmesinde doğrudan bağlantı çözüm olacaktır. Ancak ofis dışındaki yada çok uzak noktalardaki bilgisayarlarla haberleşmede

Detaylı

Geniş Alan Ağları- Devre Anahtarlama

Geniş Alan Ağları- Devre Anahtarlama Geniş Alan Ağları- Devre Anahtarlama Şimdiye kadarki derslerde, işaretlerin iletimi, kodlanması, noktadan noktaya iletişim üzerinde durduk. Ancak haberleşen aygıtlar çoğunlukla doğrudan bağlanmayıp bir

Detaylı

Optik Filtrelerde Performans Analizi Performance Analysis of the Optical Filters

Optik Filtrelerde Performans Analizi Performance Analysis of the Optical Filters Optik Filtrelerde Performans Analizi Performance Analysis of the Optical Filters Gizem Pekküçük, İbrahim Uzar, N. Özlem Ünverdi Elektronik ve Haberleşme Mühendisliği Bölümü Yıldız Teknik Üniversitesi gizem.pekkucuk@gmail.com,

Detaylı

ADC Devrelerinde Pratik Düşünceler

ADC Devrelerinde Pratik Düşünceler ADC Devrelerinde Pratik Düşünceler ADC nin belki de en önemli örneği çözünürlüğüdür. Çözünürlük dönüştürücü tarafından elde edilen ikili bitlerin sayısıdır. Çünkü ADC devreleri birçok kesikli adımdan birinin

Detaylı

Bilgisayar Sistemleri ilk ortaya çıktığında...

Bilgisayar Sistemleri ilk ortaya çıktığında... Bilgisayar Ağları Bilgisayar Sistemleri ilk ortaya çıktığında... Merkezi yapıya sahip ENIAC (1945) ~167 m² 30 ton IBM 650 (1960) K.G.M Dk.da ~ 74000 işlem 12 yıl kullanılmıştır http://the eniac.com www.kgm.gov.tr

Detaylı

BĠLGĠSAYAR AĞLARI. 1-Bilgisayar ağı nedir? 2-Ağ türleri 3-Ağ bağlantıları 4-Ġnternet kavramı ve teknolojileri

BĠLGĠSAYAR AĞLARI. 1-Bilgisayar ağı nedir? 2-Ağ türleri 3-Ağ bağlantıları 4-Ġnternet kavramı ve teknolojileri BĠLGĠSAYAR AĞLARI 1-Bilgisayar ağı nedir? 2-Ağ türleri 3-Ağ bağlantıları 4-Ġnternet kavramı ve teknolojileri Ağ Kavramı Bilgisayarların birbirleri ile iletiģimlerini sağlamak, dosya paylaģımlarını aktif

Detaylı

Zaman Bölüşümlü Çoklu Erişim (TDMA)

Zaman Bölüşümlü Çoklu Erişim (TDMA) Zaman Bölüşümlü Çoklu Erişim (TDMA) Sayısal işaretlerin örnekleri arasındaki zaman aralığının diğer işaretlerin örneklerinin iletilmesi için değerlendirilmesi sayesinde TDMA gerçeklenir. Çerçeve Çerçeve

Detaylı

MODBUS PROTOKOLÜ ÜZERİNDEN KABLOLU VE KABLOSUZ ENERJİ İZLEME SİSTEMİ

MODBUS PROTOKOLÜ ÜZERİNDEN KABLOLU VE KABLOSUZ ENERJİ İZLEME SİSTEMİ MODBUS PROTOKOLÜ ÜZERİNDEN KABLOLU VE KABLOSUZ ENERJİ İZLEME SİSTEMİ 192.168.1.0 Networkunda çalışan izleme sistemi PC Eth, TCP/IP Cihaz 1, Cihaz 2, Şekil-1 U 200 Şekil-1 deki örnek konfigürasyonda standart

Detaylı

Ağ Donanımları NIC. Modem. Modem. Ağ Cihazları (Aktif Cihazlar) Repeater (Yineleyici) 03.03.2013

Ağ Donanımları NIC. Modem. Modem. Ağ Cihazları (Aktif Cihazlar) Repeater (Yineleyici) 03.03.2013 Ağ Donanımları NIC Kartlar NIC, Modem Ağ Cihazları (Aktif Cihazlar) Repeater,, Access Point (Wireless), Transceiver, Bridge, Switch, Router NIC (Network Interface Card) Ağ Arabirim(arayüz) Kartı Bilgisayarı

Detaylı

BM 402 Bilgisayar Ağları (Computer Networks)

BM 402 Bilgisayar Ağları (Computer Networks) BM 402 Bilgisayar Ağları (Computer Networks) M.Ali Akcayol Gazi Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü Not: Bu dersin sunumları, ders kitabının yazarları James F. Kurose ve Keith W. Ross tarafından

Detaylı

IP Üzerinden Ses İletimi (VOIP) Servisi

IP Üzerinden Ses İletimi (VOIP) Servisi IP Üzerinden Ses İletimi (VOIP) Servisi Neşe Kaptan Koç III. ULAKNET Çalıştayı ve Eğitimi Adnan Menderes Üniversitesi Didim MYO/Aydın 31 Mayıs - 3 Haziran 2009 Gündem VoIP Nedir? ULAKNET VoIP Servisi ULAKNET

Detaylı

Baseband ve Broadband

Baseband ve Broadband Ethernetin ilk ortaya çıktığı günlerde kullanılan bu standart RG-58 kodlu kalın ve mukavemetli bir koaksiyel kablo kullanıyordu. Standart'ta yer almamasına rağmen bu kablo daima sarı renkteydi. Teknisyenler

Detaylı

DUMLUPINAR ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ ELEKTRİK-ELEKTRONİK MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ DERS TANIM VE UYGULAMA BİLGİLERİ

DUMLUPINAR ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ ELEKTRİK-ELEKTRONİK MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ DERS TANIM VE UYGULAMA BİLGİLERİ DUMLUPINAR ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ ELEKTRİK-ELEKTRONİK MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ DERS TANIM VE UYGULAMA BİLGİLERİ Dersin Adı Kodu Yarıyılı T+U Saat Kredisi AKTS SAYISAL HABERLEŞME (T.SEÇ.V) 131517600

Detaylı

O P C S T A N D A R D I

O P C S T A N D A R D I O P C S T A N D A R D I ASP OTOMASYON LTD. Sadık ŞENOL İsmail YAKIN 12/08/2008 OPC Standardı İnsan gücüne dayalı üretimden otomasyona dayalı, daha kontrollü bir üretime geçiş endüstride üretim hızını ve

Detaylı

A S T E K AKILLI ŞEBEKELER ELEKTRİK SAYAÇLARI UZAKTAN OKUMA SİSTEMİ SMART GRID SMART ENERGY SYSTEMS FOR PLANET S FUTURE

A S T E K AKILLI ŞEBEKELER ELEKTRİK SAYAÇLARI UZAKTAN OKUMA SİSTEMİ SMART GRID SMART ENERGY SYSTEMS FOR PLANET S FUTURE A S T E K SMART ENERGY SYSTEMS FOR PLANET S FUTURE SMART GRID AKILLI ŞEBEKELER ELEKTRİK SAYAÇLARI UZAKTAN OKUMA SİSTEMİ AKILLI ŞEBEKELER ÇÖZÜMÜ Dağıtım yapan işletmelerin otomasyon ihtiyaçları için AKILLI

Detaylı

BSM 532 KABLOSUZ AĞLARIN MODELLEMESİ VE ANALİZİ OPNET MODELER

BSM 532 KABLOSUZ AĞLARIN MODELLEMESİ VE ANALİZİ OPNET MODELER BSM 532 KABLOSUZ AĞLARIN MODELLEMESİ VE ANALİZİ OPNET MODELER Yazılımı ve Genel Özellikleri Doç.Dr. Cüneyt BAYILMIŞ Kablosuz Ağların Modellemesi ve Analizi 1 OPNET OPNET Modeler, iletişim sistemleri ve

Detaylı

Bölüm. Internet: Dayandığı Teknik Temeller

Bölüm. Internet: Dayandığı Teknik Temeller Bölüm Internet: Dayandığı Teknik Temeller 8 Bilgisayar Ağları Temelleri İletişim Ağları Yapısal Modeli Bu bölümde bilgisayar ağlarının birbirleri ile olan iletişimi (internetworking) konusunda bazı temel

Detaylı

Paket Anahtarlamalı Radyo Hizmetleri. Sevil Yıldırım Mehmet Fatih Camcı Emrah Gündüz İlker Akarsu

Paket Anahtarlamalı Radyo Hizmetleri. Sevil Yıldırım Mehmet Fatih Camcı Emrah Gündüz İlker Akarsu Paket Anahtarlamalı Radyo Hizmetleri Sevil Yıldırım Mehmet Fatih Camcı Emrah Gündüz İlker Akarsu General Packet Radio Service Temel İlkleri Bu sunumda GPRS in temel ilkelerini, sistem özelliklerini, uygulama

Detaylı

İleri Düzey Bilgisayar Ağları

İleri Düzey Bilgisayar Ağları İleri Düzey Bilgisayar Ağları Ders 5 İnternet te Ses ve Görüntü Transferi İçerik Dağıtım Ağları ve Eşler Arası Ağlar Mehmet Demirci 1 Bugün Multimedia Streaming İçerik Dağıtım Ağları (CDN) Eşler arası

Detaylı

Toplu Taşıma Çözümlerimiz

Toplu Taşıma Çözümlerimiz Toplu Taşıma Çözümlerimiz Yoğun insan ve hareketliliğin bulunduğu hava limanı, otobüs ve tren terminalleri, şehir içi duraklar gibi alanlar, kitle yönelndirme ve reklam gibi birçok yeni teknolojinin ihtiyaç

Detaylı

İÇİNDEKİLER TELEKOMÜNİKASYON TEKNOLOJİLERİ SERTİFİKA PROGRAMI HAKKINDA SERTİFİKA PROGRAMININ AMACI SERTİFİKA PROGRAMI EĞİTİM HARİTASI

İÇİNDEKİLER TELEKOMÜNİKASYON TEKNOLOJİLERİ SERTİFİKA PROGRAMI HAKKINDA SERTİFİKA PROGRAMININ AMACI SERTİFİKA PROGRAMI EĞİTİM HARİTASI İÇİNDEKİLER 5 TELEKOMÜNİKASYON TEKNOLOJİLERİ SERTİFİKA PROGRAMI HAKKINDA 6 SERTİFİKA PROGRAMININ AMACI 8 SERTİFİKA PROGRAMI EĞİTİM HARİTASI 10 YENİ NESİL ERİŞİM TEKNOLOJİLERİ E-ÖĞRENME EĞİTİMİ 11 TELEKOMÜNİKASYON

Detaylı

Veri İletişimi ve Bilgisayar Ağları (COMPE 436) Ders Detayları

Veri İletişimi ve Bilgisayar Ağları (COMPE 436) Ders Detayları Veri İletişimi ve Bilgisayar Ağları (COMPE 436) Ders Detayları Ders Adı Ders Kodu Dönemi Ders Uygulama Laboratuar Kredi AKTS Saati Saati Saati Veri İletişimi ve Bilgisayar Ağları COMPE 436 Her İkisi 3

Detaylı

Bilgisayar Ağları (Computer Networks) Bilgisayar Mühendisliğine Giriş 1

Bilgisayar Ağları (Computer Networks) Bilgisayar Mühendisliğine Giriş 1 Bilgisayar Ağları (Computer Networks) Bilgisayar Mühendisliğine Giriş 1 Bilgisayar Ağlarının Tarihçesi ARPA (Advanced Research Project Agency) isimli organizasyon kanalıyla yapılan, askeri kaynakların

Detaylı

SMATV Sistemleri. IPTV Sistemleri. Kablolu-Kablosuz Genişbant Şebeke Çözümleri

SMATV Sistemleri. IPTV Sistemleri. Kablolu-Kablosuz Genişbant Şebeke Çözümleri Kamu Çözümleri Kamu sektöründe ihtiyaç duyulan düşük işletme maliyetine sahip, uzun ömürlü ve güncellenebilen network altyapılarını gerektiğinde birbiriyle entegre ederek minimum ilk yatırım maliyetleriyle

Detaylı

Huawei Enterprise A Better Way. www.huawei.com/enterprise

Huawei Enterprise A Better Way. www.huawei.com/enterprise Huawei Enterprise A Better Way www.huawei.com/enterprise Huawei Enterprise A Better Way www.huawei.com/enterprise Huawei Enterprise A Better Way Huawei Enterprise A Better Way İletişim, kaynaklar arasındaki

Detaylı

08225 AĞ TEMELLERİ. Elbistan Meslek Yüksek Okulu 2012 2013 GÜZ Yarıyılı. 17 Eyl. 2013 Salı. Öğr. Gör. Murat KEÇECİOĞLU

08225 AĞ TEMELLERİ. Elbistan Meslek Yüksek Okulu 2012 2013 GÜZ Yarıyılı. 17 Eyl. 2013 Salı. Öğr. Gör. Murat KEÇECİOĞLU 08225 AĞ TEMELLERİ Elbistan Meslek Yüksek Okulu 2012 2013 GÜZ Yarıyılı 17 Eyl. 2013 Salı Öğr. Gör. Murat KEÇECİOĞLU İlk bilgisayarlar 1960'lı yılların başında kullanılmaya başlanmıştır. Mainframe olarak

Detaylı

Yrd. Doç. Dr. Murat Koyuncu Atılım Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü Öğretim Üyesi

Yrd. Doç. Dr. Murat Koyuncu Atılım Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü Öğretim Üyesi Yrd. Doç. Dr. Murat Koyuncu Atılım Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü Öğretim Üyesi TELEKOMÜNİKASYON TEKNOLOJİLERİNE BİR BAKIŞ Bilgi çağında yaşadığımız bu dönemde dünyanın neresinde olursa olsun

Detaylı

Uzaktan Eğitim ve E-Öğrenme

Uzaktan Eğitim ve E-Öğrenme Uzaktan Eğitim ve E-Öğrenme Gökhan Eryol III. ULAKNET Çalıştayı ve Eğitimi Adnan Menderes Üniversitesi Didim MYO/Aydın 31 Mayıs - 3 Haziran 2009 Gündem Tanımlar Uzaktan Eğitim E-Öğrenme kavramları Ürünler

Detaylı

Avm Çözümleri. SMATV Sistemleri. IPTV Sistemleri. Kablolu-Kablosuz Genişbant Şebeke Çözümleri

Avm Çözümleri. SMATV Sistemleri. IPTV Sistemleri. Kablolu-Kablosuz Genişbant Şebeke Çözümleri Avm Çözümleri Yaşam konforunu arttırmada önemli rol oynayan alışveriş ve yaşam merkezleri, müşterilerine sundukları ek hizmet ve konforla rakiplerinden ayrılıyorlar. Alışveriş merkezlerinin altyapı ihtyaçları

Detaylı

Doç.Dr. Yaşar SARI ESOGÜ Turizm Fakültesi-Eskişehir BİLGİSAYAR AĞLARI (COMPUTER NETWORKS)

Doç.Dr. Yaşar SARI ESOGÜ Turizm Fakültesi-Eskişehir BİLGİSAYAR AĞLARI (COMPUTER NETWORKS) BİLGİSAYAR AĞLARI (COMPUTER NETWORKS) 1 BİLGİSAYAR AĞI Birden çok bilgisayarın birbirine bağlanması ile oluşturulan yapılara bilgisayar ağları denmektedir. Bu bağlantı bakır kablolarla yapılabildiği gibi,

Detaylı

SES KODEKLERİ ALIMI TEKNİK ŞARTNAMESİ

SES KODEKLERİ ALIMI TEKNİK ŞARTNAMESİ SES KODEKLERİ ALIMI TEKNİK ŞARTNAMESİ 1. GENEL Bu teknik şartname, Türkiye Radyo-Televizyon Kurumu'nun (TRT) IP, ISDN, 3G ve üzeri GSM hatları üzerinden ses yayını ve programı iletmek üzere ihtiyaç duyduğu

Detaylı

Askeri Çözümler. SMATV Sistemleri. IPTV Sistemleri. Kablolu-Kablosuz Genişbant Şebeke Çözümleri

Askeri Çözümler. SMATV Sistemleri. IPTV Sistemleri. Kablolu-Kablosuz Genişbant Şebeke Çözümleri Askeri Çözümler Askeri bina ve yapılarda ihtiyaç duyulan sistemleri yakından takip eden ekibimizle birlikte talep ve beklentilerinize uygun merkezi TV sistemleri ile uydu ve karasal yayın dağıtımları;

Detaylı

Bölüm3 Taşıma Katmanı. Transport Layer 3-1

Bölüm3 Taşıma Katmanı. Transport Layer 3-1 Bölüm3 Taşıma Katmanı Transport Layer 3-1 Bölüm 3: Taşıma Katmanı Amaç: Taşıma katmanı servisleri arkasındaki prensipleri anlamak multiplexing/ demultiplexing (çoklama) Güvenilir data transferi Akış kontrolü

Detaylı

Telefon Ağları Telefon sistemi (Public Switched Telephone Network,PSTN) başlangıçta temel olarak veri iletişiminden çok konuşma sinyalini

Telefon Ağları Telefon sistemi (Public Switched Telephone Network,PSTN) başlangıçta temel olarak veri iletişiminden çok konuşma sinyalini Telefon Ağları Telefon sistemi (Public Switched Telephone Network,PSTN) başlangıçta temel olarak veri iletişiminden çok konuşma sinyalini anlaşılabilecek kalitede iletmek için tasarlanmıştı. Bu amaçla

Detaylı

Yetersiz Şifre Politikasının Sonuçları

Yetersiz Şifre Politikasının Sonuçları Yetersiz Şifre Politikasının Sonuçları Bünyamin Demir, Aralık 2009, WGT E-Dergi 3. Sayı Yazıya başlamadan önce değerli okura amacımı -iyi anlatmak- maksadıyla şu notları düşmek istiyorum; Aşağıda göreceğiniz

Detaylı

Kablosuz Ağlar (WLAN)

Kablosuz Ağlar (WLAN) Kablosuz Ağlar (WLAN) Kablosuz LAN Kablosuz iletişim teknolojisi, en basit tanımıyla, noktadan noktaya veya bir ağ yapısı şeklinde bağlantı sağlayan bir teknolojidir. Bu açıdan bakıldığında kablosuz iletişim

Detaylı

MEH427 Bilgisayar Haberleşmesi Dersi 1213 GY 1Ö Dönem Ödevi

MEH427 Bilgisayar Haberleşmesi Dersi 1213 GY 1Ö Dönem Ödevi MEH427 Bilgisayar Haberleşmesi Dersi 1213 GY 1Ö Dönem Ödevi b1 090207019 ALPER AÇAR 1.Introduction, 1.1 Uses Of Computer Networks,1.1.1 Business Applications, 1.1.2 Home Applications, 1.1.3 Mobile Users,

Detaylı

İlk Bölüm: Proje hazırlarken izlenmesi gereken yöntem ve yaklaşımlar

İlk Bölüm: Proje hazırlarken izlenmesi gereken yöntem ve yaklaşımlar İlk Bölüm: Proje hazırlarken izlenmesi gereken yöntem ve yaklaşımlar İkinci Bölüm: Nitelikli Proje Teklifi hazırlayabilmek için kullanılması gereken belgeler ve dikkat edilmesi gereken hususlar Üçüncü

Detaylı