Gama Enerji (IFC Projesi # 32258) Çevresel ve Sosyal İnceleme Özeti (ESRS) - TASLAK Tarih:

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "Gama Enerji (IFC Projesi # 32258) Çevresel ve Sosyal İnceleme Özeti (ESRS) - TASLAK Tarih: 2014.9.12"

Transkript

1 Gama Enerji (IFC Projesi # 32258) Çevresel ve Sosyal İnceleme Özeti (ESRS) - TASLAK Tarih: Açıklanan Bilgiler Gama Enerji yerel olarak ve Dünya Bankası Infoshop ta Gama Enerji ile ilgili sayılan tüm A kategorisi dokümantasyonlarını yayınlamıştır: Disi-Mudawarra dan Amman a Su Taşıma Sistemi Çevresel ve Sosyal Değerlendirmesi İdari Özeti, Ana Rapor Bölüm A,B ve C (Birleşmiş Danışmanlar, 2004), Ek Sözleşme 1 ve ekleri, Ek Sözleşme 1 in Özeti (Dar Al- Handasah, Şubat 2008), Ek Sözleşme 2 ve ekleri, Ek Sözleşme 2 nin Özeti (Dar Al-Handasah Mart 2008); Karadağ Rüzgar Enerjisi Santrali Çevresel ve Sosyal Etki Değerlendirmesi (AEXOM, 2009) ve Karadağ Rüzgar Enerji Santrali Proje Tanıtım Dosyası (PRD, 2008); Sares Rüzgar Enerji Santrali Çevresel ve Sosyal Etki Değerlendirmesi (AECOM, 2009), Sares Rüzgar Enerji Santrali Proje Tanıtım Dosyası (PRD, 2009); Ic Anadolu Dogal Gaz Kombine Çevrim Santrali Çevresel ve Sosyal Etki Değerlendirmesi (AECOM, 2012), İç Anadolu Doğal Gaz Kombine Cevrim Santrali Kapasite Artırımı Projesi Çevresel Etki Değerlendirmesi Raporu (AECOM, 2013), Gökreş II Rüzgar Enerji Santrali Proje Tanıtım Dosyası (PRD, 2009); Limonlu III-IV Hidroelektrik Santralleri Proje Tanıtım Dosyası (NAZKA, 2007); ve Çakırlar Hidroelektrik Santrali Kapasite Artışı Proje Tanıtım Dosyası (NAZKA, 2008). Tam Dokümantasyona Erişim A kategorisi dokümantasyonlarının tüm serisi Dünya Bankası Infoshop ta mevcuttur: Dünya Bankası Infoshop 1818 H Sokak, N.W., Oda J1-060 Washington, DC 20433, ABD Telefon: (202) Fax: (202) (ABD) E-posta: Çalışma Saatleri: 9:00-5:00 (Pazartesi-Cuma) IFC nin İnceleme Kapsamının Genel Değerlendirmesi IFC nin incelemesi, Gama Enerji Anonim Şirket nin ( Gama Enerji veya Şirket ) Çevresel ve Sosyal (Ç&S) politikalarının, prosedürlerinin, ve IFC nin Performans Standartlarına (PS) karşı uygulamalarının genel değerlendirmesini içermektedir. IFC nin incelemesinin kapsamı şu faaliyetleri de içermektedir : (i) 4 Ağustos 2014 te, Ankara da bulunan yönetim merkezindeki şirket yönetimi ile yapılan tartışmalar; (ii) esasen üç tane mevcut rüzgar enerjisi projesi, iki tane mevcut hidro güç projesi, İç Anadolu Kombine Gaz Çevrim Türbinleri (KGÇT) Projesi ve Disi Yer altı suyu ve nakil projesi için hazırlanmış olan Çevresel Etki Değerlendirmesinden (ÇED raporları) oluşan, proje onayı/izni için hazırlanan proje planlaması dokümantasyonların denetlenmesi; (iii) proje takip raporlarının incelenmesi; ve (iv) proje personeli ile yapılan tesis içi tartışmalar da dâhil olmak üzere, 5-11 Ağustos 2014 te Türkiye de yapım aşamasında olan iki proje ve dört işlemekte olan projesinin yapıldığı alanın ekspertizi. Bölgede ekspertiz yapılan yelerlere, iki tane işlemekte olan hidro elektrik enerjisi projesi (HES ler), iki tane işlemekte olan rüzgar enerjisi projesi (RES ler), ve yapım aşamasında olan bir Kombine Gaz Çevrim Türbini de dahildir. Yönetim merkezi toplantısının ve bölge ekspertizlerinin yapıldığı sırada Gama Enerji yönetimi, Asistan Genel Müdür

2 Yönetme ve İşletme, Asistan Genel Müdür- Hidro ve Yenilenebilir Enerji, Yönetim Müdürü Yönetme ve İşletme Departmanı ve İşletme Geliştirme Uzmanı dâhil olmak üzere toplanmışlardır. IFC nin kıymet takdiri, projeler ve bu planlar arasındaki boşluklar ve IFC gereklilikleri için yapılan çevresel ve sosyal yönetim planlarını da hesaba katmıştır. Bu boşlukların uygun bir zaman dilimi içerisinde kapatılması için alınacak ıslah edici önlemler bir sonraki paragrafta ve bu denetleme özetinde açıklanan Çevresel ve Sosyal Faaliyet Planında (ÇSFP) özetlenmiştir. Yönetim planlarının ve Çevresel ve Sosyal Faaliyet Planının uygulanması süresince, şirketin malvarlığının PS nin amaçları ile uyumlu olarak tasarlanması ve işletilmesi beklenmektedir. Proje Tanımı IFC nin teklif etmiş olduğu yatırım, malvarlığı Türkiye de (enerji) ve Ürdün de(su) bulunan enerji ve su şirketi olan Gama Enerjideki bir hissedarlık için 170 milyon Amerikan dolarına kadar olan düz öz kaynak katılımıdır. Şirket şu anda General Elektrik Finansal Servisleri ( GE EFS ) ve Gama Holding Anonim Şirketi ( Gama Holding veya sponsor ) eşit olarak ortaktırlar; ve General Elektrik Finansal Servisleri nin IFC nin yaptığı yatırımdan önce ortaklıktan çıkması ile Gama Holding şirketin tek ortağı olacaktır. Gama Enerji, 2002 yılında Gama Holdingden ayrı bir teşekkül kurmuş ve esasen enerji üretimi projelerine sahip olmakla birlikte bunları geliştirmiş ve işletmiştir. Aynı zamanda, geliştirmiş olduğu su çıkarma ve devri projesi de işletmektedir. Projeler şirket tarafından tanımlanmakta, devletin verdiği lisanslar sayesinde elde edilmekte veya Kırkağaç, Marmara ve UWE WPP ler gibi projenin ilk aşamalarında önceki sahibinden alınmaktadır. Disi nin malvarlığı şu anda dolaylı olarak Gama Holding ve General Elektrik Finansal Servisleri tarafından kontrol edilmektedir dolayısıyla Gama Enerji altında birleşmemektedir. IFC- AMC nin yapacağı yatırımdan önce Disi nin malvarlığı Gama Enerjiye transfer edilecektir. Şirketin şu anda faaliyette olan üçü HES (Birecik, 672 MW, 2001 de tamamlanmış; Limonlu, 36,4 MW, 2009 da tamamlanmış ve Çakırlar, 16.5 MW, 2009 da tamamlanmış), üçü RES (Sares, 24.75MW, 2011 de tamamlanmış; Karadağ, 10 MW, 2012 de tamamlanmış ve Gökreş II, 35 MW, 2014 te tamamlanmış) ve yer altı suyu çıkarma ve taşıması projesi (Disi, 100MCM/yıllık, 2014 te Ürdün de tamamlanmış) olmak üzere yedi tane projesi bulunmaktadır. Şirket şu anda 840 MW İç Anadolu KGÇT projesini (2016 da yetkilendirilmek üzere ayarlanmış) inşa etmektedir ve Türkiye de ilk aşamalarında olan üç tane rüzgâr enerjisi projesi (Kırkağaç, 45 MW, Marmara, 10 MW ve UWE İstanbul, 200 MW) bulunmaktadır. Proje inşaatı, uzman inşaat müteahhitleri tarafından üstlenilmektedir. Şirket, Türkiye deki %20 sine sahip olduğu Bilecik HEP hariç tüm projelerin çoğunluğu üzerinde mülkiyet sahibidir. Türkiye de bulunan tüm projeler ile piyasaya, seçkin müşterilere ve toptan satım şirketlerine Türk Elektrik İletim Anonim Şirketi (TEİAŞ) tarafından işletilen şebeke aracılığı ile enerji tedarik edilmektedir. Her proje şalt sahasına kadar olan bağlantı tesislerinin mülkiyetine sahipken TEİAŞ yardımcı istasyondan itibaren yüksek voltaj iletim kablolarına ( kv arasında değişmektedir) sahiptir. Çakırlar ve Limonlu HES leri akarsu tipi barajlardır. Çakırlar Hidroelektrik Santrali (Çakırlar HES), Türkiye nin kuzeydoğusunda Artvin in Murgul ilçesi sınırları içerisinde bulunur ve enerji üretmek amacı ile 450 m düşü yaratmak için dört akarsuyunun yatağı değiştirilmiştir. Proje derivasyonları ve santral binası, sırasıyla deniz seviyesinden 1400 m ve 930 m yukarıdadır ve yerleşim yeri olmayan yerlerde bulunmaktadırlar.

3 Derivasyon regülâtörleri, hemen üst kısmına tortu seti konulmuş metre uzunluğundaki yüksek beton yapılar, kumu ayıran tesisatların olduğu yer altı derivasyon boruları, yer üstü cebri borusu ve santral binasıdır. Projenin 16.5 MW (maksimum 4.1. m3/s) elektrik üretim kapasitesi bulunmaktadır ve ardışık olarak kurulmuş olan HES lerin en üstte kurulmuş olanıdır. Limonlu HES (36.4 MW) Türkiye nin Güneyinde bulunan Mersin ilindeki Limonlu Nehri üzerinde kurulmuştur. Proje 5.2 m uzunluğundaki beton regülatörler ile nehir yatağının değiştirilmesini, 6,5 km uzunluğunda yer altı derivasyon tüneli/boru hattını, cebri boru ve 23 hektarlık yer kaplayan yer üstü santral binasını içermektedir. Limonlu III santral binası 221 metre, Limonlu IV 332 metrelik düşüye sahiptir ve sırası ile proje santral binaları deniz seviyesinden 413 metre ve 78 metre yüksekliktedir. Projenin maksimum kapasitesi 7.5 m3/s dir. Projenin üst kısımları olan Limonlu I ve II henüz plan aşamasındadır. Birecik HES, Türkiye-Suriye sınırının 37 km yukarısında, Fırat nehrinde bulunmaktadır. Biricik HES Atatürk barajının (2,400 MW) mansabında elektrik üretmek üzere kurulmuştur. Elektrik üretimi, DSİ (Devlet Şu İşleri) tarafından işletilen sevk merkezi tarafından ve TEİAŞ ve Atatürk Barajından salınan kollar ve Birecik rezervuarındaki sınırlı depolama kapasitesi( 3 metre aralığında işlemektedir) doğrultusunda belirlenmektedir de tamamlanan bu proje, Türkiye nin en büyük Yap-İşlet-Devret Hidro güç tesisidir ve Ekim 2016 da devlete teslim edilmek üzere süresi sona erecektir. Baraj 62.5 metre yüksekliğindedir ve proje yaklaşık olarak çoğunluğu rezervuar alanı olmakla birlikte km 2 lik bir alanı kaplamaktadır. Projenin maksimum kapasitesi 963 m³/s civarındadır. Devlet tarafından işletilen 2010 Belkis sulama projesinin suyu kısa bir süreliğine rezervuarlarsan tedarik edilmiş; ancak yüksek maliyet dolayısıyla projeye devam edilememiştir. Faaliyette olan rüzgâr enerjisi projeleri şunlardır: Karadağ(10 MW); Sares (24.75 MW); ve Gökreş-II (35 MW). Bu projelerde 4-25 arası sıralanmış, yazılım tadili nedeniyle 2.75 MW kapasiteye sahip olan Sares hariç her biri 2.5 MW kapasiteye sahip rüzgar türbin jeneratörleri (RTJ) bulunmaktadır. Türbinler, metre uzunluğundaki tüp şeklindeki çelik kulelerin üzerine, metre çapında hareketli kanatlar ile birlikte monte edilmiştir. Her RTJ nin ayrı bir dönüştüreci vardır ve bunlar diğer RTJ lere bağlıdır ve her RTJ nin 20/34. kv hatlarını yer altı vasıtasıyla birbirine bağlayan ikincil merkezi mevcuttur. Projenin ikincil merkezleri yüksek voltaj (154 kv)(karadağ daha düşük voltajda kullanmaktadır) hatları vasıtası ile ulusal şebekeye bağlanmaktadır. Diğer standart tesislerde, kule alanına toprak ulaşım yolları, merkezi takip sistemi, bakım atölyesi ve depo bulunmaktadır. Her bir RTJ için ayrılan arazi genel olarak 2,000-3,000 m 2 dir. Bu kademeli arazi RTJ temelini, dik tutucu ayaklığı ve boşaltım yerini de kapsar. Tüm proje sit alanları, RTJ lerinin kıyı ve iç bölgelerdeki sırt çizgilerinde deniz seviyesinden 600 metre yükseklere yerleştirildiği, devlet orman arazilerinde bulunur. 840 MW İç Anadolu KGÇT projesi, Ankara nın 50 km doğusunda bulunan Kırıkkale ilinin merkez ilçesindeki bir endüstriyel bölgede bulunmaktadır. Tesisin net elektrik üretimi verim oranı ~%58 dir ve bu oran ile Türkiye nin en verimli gaz enerjisi üreten tesisler arasındadır. Tesisin ileride79 m yüksek emisyon yığını olacaktır. Tesis, Gama Endüstri tarafından arasında alınmış olan arazide yaklaşık olarak 14 hektarlık bir alanı kaplamaktadır. Tesisin, 600 metre güneydoğusunda bulunan komşu arazisi yağ rafineri merkezi olarak kullanılmakta, kuzey sınırında bulunan ormanlık alan rafineri personeli için kullanılmakta ve batıda kalan kısmı ise otlak arazi olarak kullanılmaktadır. EPC müteahhidi GE Enerji Ürünleri Fransa, General Elektrik Ticaret ve Servis A.Ş., Gama Güç Sistemleri Mühendislik ve Taahhüt A.Ş.

4 ve Gama SA. İnşaat Ocak 2014 te başlamıştır ve görevlendirme Ağustos 2016 da sona erecektir. Sitenin teftiş edildiği zaman yalnızca hafriyat işinin büyük kısmı ve istinat duvarları tamamlanmış, buna ek olarak bazı iç temel işleri yapılmıştır. Ortakça elde edilen gelişmelere, 12.6 km uzunluğundaki, mevcut Samsun - Ankara doğal gaz boru hattının dalı olan doğal gaz tedarik boru hattı; 10 km uzunluğundaki, Belediyenin su tedarik borusu hattının dalı olan su tedarik borusu hattı, 3.1 km uzunluğundaki Belediye kanalizasyon sistemine bağlanan atık su boşaltım boru hattı ve 58 km uzunluğundaki elektrik şebekesine bağlanan 380Kv iletim ağı da dâhildir. Disi Su Taşıma Projesi, Güney Ürdün deki Disi aküferinin 65 km 2 ilerisindeki 55 üretim kaynağından yer altı suyu çıkaran ve 325 km uzunluğundaki boru hattı ve iki pompalama istasyonu aracılığı ile boru hattı üzerinde yer alan dört önemli şehre ve Amman bölgesine su tedarik eden bir Yap-İşlet-Devret projesidir. Proje inşaatı 2014 yılında başlamıştır ve şirketin tesisi Ürdün hükümetine teslim etmeden önce 25 yıllık süresi vardır. Yer altı suyu, Suudi Arabistan (Suudi Arabistanda Saq-Ram aküfer sistemi denilmektedir) ile paylaşılan Disi aküferinin metre derinliğinden çıkarılmaktadır ve ülke içindeki su tüketim ihtiyacı karşılamak üzere kullanılmaktadır. Bu aküfer km 2 lik bir alan kaplamaktadır ve arazinin yaklaşık olarak %30 u Ürdün de bulunmaktadır. Bu aküferin, yıllık 3-10 MCM civarında olmak üzere çok düşük bir beslenme hızı vardır ve ağırlıklı olarak 10,000-30,000 yıl önce birikmiş suların bulunmaktadır. Bu nedenle de fosil aküfer olarak belirlenmiştir yani başka bir deyişle yenilenemeyen bir enerji kaynağıdır. Bu aküferden su çıkarılmaya 1970 li yıllarda başlanmıştır. Su çıkarımının günümüzde Suudi Arabistan da yıllık 1,000/MCM ve Ürdün de yıllık 190/MCM olduğu tahmin edilmektedir. Bu nedenle çıkarılan toplam miktar minimum beslenme oranını önemli ölçüde aşmaktadır. Ürdün ve Suudi Arabistan arasında aküferin kullanımı ile ilgili olarak herhangi bir resmi uluslararası antlaşma imzalanmamıştır; ancak Ürdün Su ve Sulama Bakanlığı ve Suudi Arabistan Elektrik ve Su Bakanlığı 2007 de bağlayıcı olmayan bir mutabakat anlaşması imzalamışlardır. Mutabakat anlaşması yeni kuyu sondajını ve tarımsal aktivitelerin Dibdib/Dubaydib ve Tabuk kuyu alanı arasındaki sınırın her iki tarafında kalan 10 km lik kısmına yayılmasını yasaklamıştır. Mevcut fosil suyun sonlu hacme sahip olması nedeniyle, Disi aküferine duyulan güven Amman bölgesindeki içme suyu sorununa tam olmayan bir çözümdür zira bölgedeki nüfus gün geçtikçe artmaya devam etmektedir. Disi kaynağını içme suyu olarak korumak için, Ürdün hükümeti büyük çaplı tarımsal faaliyetlerde Disi suyunun kullanımını durdurmuştur ve Disi nin gelecekteki içilebilir suyuna ilave yapabilmek adına, komşu ülkeler ile işbirliği içinde bazı potansiyel projeler sürdürmektedir. Çıkarma projesi oranları Ürdün Su ve Sulama Bakanlığınca belirlenecektir ve şirketin ulusal önem arz eden bu konularda hiçbir kontrolü olmayacaktır. Yürürlükteki Tespit Edilmiş Performans Standartları PS 1 Çevresel ve Sosyal Risk ve Etkilerin Değerlendirilmesi ve Yönetimi PS 2 İş Gücü ve Çalışma Koşulları PS 3 Kaynak Verimi ve Zehirlenme Önlemleri PS 4 Toplum Sağlığı, Emniyeti ve Asayişi PS 5 Arazi İktisabı ve İstemsiz Yerleştirme PS 6 Biyolojik Çeşitliliğin Korunması ve Yaşayan Doğal Kaynakların Sürdürülebilir Yönetimi PS 7 Kültürel Miras

5 Çevresel ve Sosyal Sınıflandırma ve Gerekçe Şirketin küçük ölçekli rüzgâr enerjisi projeleri ile birlikte (10 MW ve yukarısı), Fırat Nehrinin (önem arz eden uluslararası bir nehir) Suriye sınırının üst kısmında bulunan 672 MW Birecik HES projesi, büyük 840 MW İç Anadolu KGÇT projesi ve Ürdün deki büyük Disi su taşıma projesi gibi büyük projeleri de mevcuttur. Dolayısıyla, nehir ekosistemi ve HES e ilişkin su tedarik meseleleri; yer altı suyunun su taşıma projeleri ile sağlanması; KGÇT projesindeki hava kalitesi meseleleri ve Birecik HES e ilişkin anlaşma gibi önemli çevresel ve sosyal konular gündeme gelmektedir. Korunan Alanlarda veya yakınında hiçbir tesis kurulmamaktadır. IFC nin Ç&S İnceleme Prosedürüne göre bu yatırım A sınıfı kategori kapsamında ele alınmaktadır. PS 7- Yerli halka uygulanmaz çünkü Türkiye de veya Ürdün deki Disi tesisinde tespit edilmiş belli bir sosyal grup bulunmamaktadır. Ancak Türkiye dışındaki gelecek projelere uygulanma potansiyeli vardır. Eğer böyle bir durum ortaya çıkarsa şirket kurumsal politikalarını ve prosedürlerini PS7 ile uyumlu olacak şekilde güncelleyecektir. Ana Çevresel ve Sosyal Riskler / Projenin Etkileri ve Anahtar Azaltma Önlemleri PS1: Çevresel ve Sosyal Risk ve Etkilerin Değerlendirilmesi ve Yönetimi Bu kısım şirketin mevcut Ç&S Yönetim Sistemini analiz eder ve şirketin IFC PS leri ile uyumlu olarak etkin bir şekilde tüm malvarlığı risklerini, henüz belli olmayan gelecek malvarlıkları da dâhil olmak üzere, belirlemesine ve yönetmesine olanak sağlayacak sistemler-seviye süreçleri gerekli kuvvetlendirmeleri tespit eder. PS1 sonuçları, tesiste bulunan analizler ile desteklenir. Çevresel ve Sosyal Değerlendirme ve Yönetim Sistemi Prensip: Gama Enerji, bir yandan projeleri geliştirirken aynı zamanda birçok konuyu kapsayan Çevresel ve İş Sağlığı ve Güvenliği Politikası ile çevrenin sürdürülebilir gelişimine ve korunmasına ve yaşam kalitesine de dikkat çekmektedir. Bu politika doğrultusunda şirket ve bağlı ortakları, işçilerin sağlık ve güvenliği ve zehirlenmenin önlenmesi adına en uygun teknolojileri ve önlemleri almaktadırlar. Risklerin Belirlenmesi ve Etkileri: Şirket, uzman Ç&S danışman firmalarını şu hususlar için yetkilendirir: (i) teklif verilen projeler için gerekli Ç&S değerlendirme ve yönetim planlarını hazırlamak (ii) projenin yapılması sırasında devam eden çevresel izlemeyi üstlenmek (iii) ulusal ve yerel kanunlara uygun olarak projeler ile ilgili denetimleri yürütmek. Yeni projelerin değerlendirilmesinde Devletin belirlediği proje onayı, inşaatı ve işletilmesi ile ilgili gereklilikler ve standartlara uyulur; ancak bazı Uluslararası Finansal Kuruluşların da (UFK, bir başka deyişle EBRD ve/veya IFC) ana esasları uygulanır. Şirket proje dizaynını gerekli çevresel değerlendirme bulguları doğrusunda değiştirir. İnşaat halinde ve işletilmekten olan tüm projeler ÇED süreci doğrultusunda Devletin onayını almıştır ancak Birecik HES projesi buna istisna olmuştur zira bu proje ÇED sürecinin çıkmasından önce 1993 te onaylanmış olduğu için, ÇED sürecinden muaf tutulmuştur. ÇED sürecinde, projenin etki alanı üzerinde proje inşaatının ve yönetiminin doğrudan ve dolaylı etkileri, projenin katkıda bulunduğu kümülatif etkileri (örneğin gürültü, hava kalitesi) ve boru hatları (su, gaz), atık su boru hatları ve atık suyun iletimi gibi proje ile ilişkili

6 herhangi bir tesisin yarattığı etkiler değerlendirilir. Tesis, teknoloji ve tasarım gibi proje alternatifleri en aza indirgenmiş Ç&S etkileri ve işletimsel, mühendislik ve finansal faktörler temel alınarak değerlendirilir ve böylece Ç&S ile ilgili meseleler proje dizaynı ile birleşmiş olur. Şirketin Türkiye de karşılaştığı kısıtlama, iletim ağı güzergahının genellikle şebeke operatörü tarafından belirlenmesi ve şirketin de bu güzergah doğrultusunda hattı dizayn etmek zorunda olmasıdır. Son ÇED raporları ortaya bir çevresel yönetim planı koymuştur (ÇYP). Yönetim Programları: Mevcut kurumsal kalite, ISO 9001:2008, ISO 14001:2004 ve OHSAS 18001:2007 olarak adlandırılan çevresel ve sosyal yönetim sistemi (ÇSYS), uluslararası kabul edilen yönetim sistemi standartları ile uygun olarak tasdik edilmiştir. Proje aşamasında iken Sares ve Karadağ RES ve Birecik, Çakırlar ve Limonlu HES bu üç standart doğrultusunda tasdik edilmişlerdir, Gökreş II nin ise 2015 te tasdik edilmek üzere talepte bulunulmuştur. Disi Su Projesi ise ISO 9001:2008 sertifikalıdır. Şirketin yakın zamanda kurumsal yönetim için sunmuş olduğu ISO denetim belgelerinden önemli bir uyuşmazlığın olmadığı görülmektedir. Gama Enerji nin kurumsal seviyedeki Kalite, Çevresel Sağlık ve Güvenlik (KÇSG) kılavuzu ve bununla birlikte, her bir proje için ayrı Çevresel ve İş Sağlığı ve Güvenliği El Kitapçıkları ve güvenlik yönergeleri mevcuttur. Sağlık, Güvenlik ve Çevresel Uygulama Prosedürü P 4-01: yasal ve diğer gereklilikler ve uyum değerlendirme raporu; acil duruma hazırlık ve tepki; izleme ve ölçümler; S&S risk değerlendirmesi; çevresel hal belirlemesi ve etkilerin değerlendirilmesi prosedürü; ve zarar tespiti ve risk değerlendirme prosedürü konularını içermektedir. Prosedürler ve yönergeler personele bildirilmekte ve uygun bir eğitim sağlanmaktadır. Gama Enerji Sosyal ve Çevresel Yönetim Sisteminin tüm mevcutlarda, IFC Performans Standardı 1 e ve bununla birlikte IFC Performans Standartları 2-8 e ve WBG EHS prensiplerine uygun olarak uygulanmasını güvence altına alacaktır. Bu sayılanlar ile sınırlı olmamakla birlikte şu hususları da içerecektir: uygun Ç&S yönetim planları ve prosedürünün geliştirilmesi, uygun Ç&S kapasitesinin ilgili eğitim hükümleri doğrultusunda geliştirilmesi ve uygun Ç&S izleme programlarının uygulanması. Örgütsel Kapasite ve Yeterlik: Gama Enerji nin kanuni merkezinde bulunan, kurumsal Ç&S politikalarını belirlemek ile, kurumsal nitelikteki prosedürleri belirlemek ile, istendiği zaman proje seviyesinde yönetimi sağlamak ile, proje performans ve raporlarını gözden geçirmek ve bu yöneticiye bildirmek ile görevli olan bir Yönetici ve İşletim Departmanı bulunmaktadır. Departmanın dört tane tam zamanlı profesyonel çalışanı bulunmaktadır. Bunlar Asistan Genel Müdür, Yönetim Müdürü, İşletim Yönetimi Uzmanı ve Proje Mühendisidir; ancak Ç&S uzmanı kanuni merkezde bulunmamaktadır. İnşaat süresince Departman, inşaat mühendisinin Ç&S performansını denetlemekle, grup toplantıları/duruşmaları organize etmek, ortaya çıkan meseleler ve performans raporları ile ilgili olarak Departman ile iletişim kurmakla görevli kurum içerisinden bir Sağlık, Güvenlik ve Çevre Müdürü (HSE Müdürü) atar. HSE Müdürü, Proje/Teknik Yöneticisi altında çalışır ve üst yönetime rapor verir. Küçük projelerde projelerin işletimsel Ç&S ve İş Sağlığı ve Güvenliği Yönetiminden tesis yönetim takımı sorumlu iken, Disi deki ve İç Anadolu daki projelerdeki Ç&S meselelerini yönetmekle görevli kalıcı olarak kurumun içinden atanmış çalışanların görevidir. Her projedeki Ç&S takibi dıştan gelen danışmanlarca üstlenilmektedir ( örneğin Limonlu HES Ilgi OSGB tarafından izlenmiştir). Projeler Departmana rapor verir ancak Departmanın proje meseleleri ile doğrudan ilgilenen Ç&S uzmanı bulunmamaktadır. Şirket koordinasyonunu geliştirmek için Ç&S meselelerini yönetmek üzere, ilgili alanda uzmanlığı olan bir Kalite, Çevre, Sağlık ve Güvenlik koordinatörü atanacaktır.

7 Şirket, proje elemanlarının çevre, sağlık ve güvelik konularında eğitilmesi için her proje başına yıllık bir bütçe ayırmaktadır. Müteahhit seçilirken teklif verenlerin Ç&S deneyimleri, performansları, ilkeleri, prosedürleri ve yönetim sistemleri değerlendirilir. İnşaat müteahhitleri, her bir proje için çevresel inşaat yönetim planı yapmakla ve bunlara birer EHS/OHS Müdürü atamakla, çalışanlara gereken eğitimi vermekle ve Gama Enerjiye periyodik olarak çevresel raporlar hazırlamakla görevlidir. Acil Durum Hazırlığı ve Acil Duruma Tepki: Her projenin, risk türü ve derecesi ile uyumlu olarak farklı şekillerdeki acil durum planı mevcuttur. Bu planlarda acil durum önemli irtibat bilgileri, tahliye planı ve medikal yardım/hastane yerleri bilgileri yer almaktadır. Birecik HES te baraj güvenlik planı veya baraj kaçış prosedürü olmamakla birlikte, meydana gelecek planlanmamış dolusavak boşaltımı halinde ilgili yetkililerin onayının alınması gerekmektedir İzleme ve İnceleme: Şirket inşaatın ve faaliyet sürecinin düzenli olarak izlenilmesini üstlenmektedir. Her proje içten ve dıştan önemli parametreler için izlenmektedir ve Ç&S vakıaları ve iş yaralanmaları yönetim merkezine bildirilmektedir. Örneğin İç Anadolu KGÇT tesisine inşaat süresince yapılan ziyaretler AECOM tarafından yönetilmiştir. RES lerdeki ve HES lerdeki detaylı Ç&S izlemeleri dışarıdan atanan uzmanlar tarafından gerçekleştirilmiştir. İç Anadolu ve Disi projelerine atanmış Ç&S çalışanları ise üç aylık süreler ile yönetim merkezine rapor vermektedirler. Sağlamlaştırılmış sonuçlar yönetim merkezine düzenli olarak bildirilmekte ve yıllık üst düzey yönetim toplantılarında tartışılmaktadır. Devlet yetkilileri HES çevresel salımlarını ve suların yukarı akıntı/aşağı akıntı seviyelerini periyodik olarak kontrol etmektedirler. Sosyal Etki Değerlendirmesi ve Hissedar Katılımı: Sosyal etki değerlendirmesi Türkiye de yasal bir gereklilik değildir bu nedenle ÇED raporları sosyal değerlendirmeler içermemektedir. Şirketin yönettiği projelerde sosyal etkiler de dâhil olmak üzere değişik seviyelerdeki çeşitli etkilerin olduğu dikkate alındığında şirket, örgütsel yapısında bir sosyal gelişim uzmanı bulundurmaktadır (ESAP madde 2 uyarınca). Buna ek olarak, ESAP madde 3 uyarınca, şirket, işletilmekte, geliştirilmekte veya inşaat halinde olan projelerinin uygulanmasının IFC PS ları ve WBG EHS Yönergeleri ile uyumlu olmasını sağlamak adına, sosyal etkilerinin değerlendirilmesi üzere bir çalışma başlatacaktır. Söz konusu standartlarda bir boşluk tespit edilmesi halinde, iş sahibi boşlukların kapatılması için gereken tüm önlemleri alacaktır. Benzer şekilde, şirketin hissedar katılım düzenlemelerinde, bu Çevresel ve Sosyal Değerlendirme Özetinin sonunda ilgili kısımda açıklandığı üzere, birtakım iyileştirmelere gidilmesi gerekmektedir. Şirketin iç ve dış proje hissedarları (etkilenen kişiler de dâhil olmak üzere), hissedar haritalandırması ve danışmanlık için prosedürlerin belirlenmesi, bilgilerin açıklanması ve işletilmekte olan, inşaat halinde olan ve/veya geliştirilmekte olan her bir proje için sağlam ve uygulanabilir bir şikâyet mekanizması oluşturmak amacıyla, ESAP madde 1 uyarınca, farklı kategorileri tanımlayan ve kurumsal düzeyde bir standart harekât prosedürü (SOP) hazırlaması gerekmektedir.

8 PS2: İş Gücü ve Çalışma Koşulları Şirket, 68 i GEAŞ O&M Şirketi tarafından yönetilen projen tesis alanında bulunan, 101 tam zamanlı elamanlık işgücüne sahiptir. Şirket geçici veya yarı zamanlı elemanları projede çalıştırılmamakla birlikte 22 adet ek eleman işgücü aracıları tarafından işe alınmıştır. İstihdam ve işçi haklarına ilişkin hükümler ve yükümlülükler işçi sözleşmelerinde belirtilmiştir. Şirket, cinsiyet, yaş, ırk ve kültür olarak çeşitlilik arz eden bir yelpaze içinden elemanlarını seçmektedir. Müteahhitlerle, müteahhidin yasal yükümlülüklerini içeren üçüncü taraf çalışan sözleşmesi imzalanır. Şirket, işlem yaptığı ülkelerdeki (Türkiye ve Ürdün) ulusal hukuk kurallarına, genel kurallara ve düzenlemelere bağlıdır. Şirketin asgari ücret, çalışma saatleri, mesai saatlerini aşan kısımlar için yaptığı ödemeler, sağlık ve güvenlik koşulları ve sağlık sigortasına ve emeklilik planına katkıları dâhil olmak üzere standart koşullara uygunluğu düzenli olarak izlenmekte ve yıllık olarak muhasebe departmanları tarafından denetlenmektedir. Her iki ülkenin de iş hukuku kuralları, iş gücünün korunması, sendikalar katılma ve sendika kurma hakkı ve toplu pazarlık hakları da dâhil olmak üzere işçilerin temel haklarını korumak hususunda yeterli bir yasal çerçeve oluşturmaktadır. İnsan Kaynakları Politikaları ve Prosedürleri: Şirket, PS2 faaliyetlerine uygun olarak amaçlarını tanımlayan, yönetim ve işletimsel faaliyetler ile ilgi bir çerçeve sağlayan İnsan Kaynakları politikası geliştirecektir (ESAP madde 5 hükmü uyarınca) ve çalışanlarının bu içerikten haberdar olmasını sağlayacaktır. İş yeri eğitimi, İnsan Kaynakları politikasının özetinin ve proje tesisi çevresindeki ilan panosunda yer alan politikaların özetinin öğretilmesini kapsayacaktır. Ulusal iş hukuku, sosyal güvenlik hukuku ve iş sağlığı ve güvenliği hukuku kurallarına uyum sağlanmakla birlikte IFC PS2 hükümlerine de uyum sağlanılacaktır. Bu itibarla, İnsan Kaynakları politikası, yaş, ücret, çalışma saatleri, engelli çalışanlar, kadrosuz çalışanlar, sağlık ve güvenlik ve işçi kampları ile ilgili hükümleri de içerecektir. Ek olarak, çocuk çalıştırma ve cebri çalıştırma, örgütlenme özgürlüğü ve ayrımcılığın tüm şekilleri bu politikada yasaklanacaktır. Şikayet Mekanizması: Şirketin çalışanların iş ile ilgili sorunlarını bildirebileceği resmi bir şikayet mekanizması bulunmamaktadır. Şirket, ESAP madde 5 hükmü uyarınca, kanuni merkezdeki ve proje tesisindeki doğrudan ve sözleşmeli çalışanları için resmi ve yapılandırılmış bir şikayet mekanizması kuracaktır ve çalışanlarının bu mekanizmadan haberdar olmasını ve bu mekanizmanın kolayca erişilebilir olmasını sağlayacaktır. İş Sağlığı ve Güvenliği: Şirket OHSAS 18001:2007 sertifikalıdır. Şirketin kurumsal Kalite, Sağlık, Güvenlik ve Çevre El Kitabı ile birlikte her bir proje için özel olarak hazırlanan İş Sağlığı ve Güvenliği El Kitapları ve güvenlik yönergeleri bulunmaktadır. Tesis müdürünün sağlık ve güvenlik işlerinden sorumlu uzman olarak görevli olduğu Çakırlar HES Projesi hariç her proje tesisinde Sağlık ve Güvenlik hizmeti dışarıdan ayrıca sağlanmaktadır. Her bir proje için bir HSE uzmanı ve bir sağlık uzmanı atanır. HSE uzmanı ve sağlık uzmanı, ilgili düzenlemeler uyarınca tesisi ziyaret eder ve denetim yapar. Çalışanlar görevleri dolayısıyla karşı karşıya oldukları riskler hakkında HSE Talimatları ve Acil Durum Talimatları yönergeleri doğrultusunda bilgilendirilirler. Çalışanlar, şirketin HSE Talimatları, Acil Durum Talimatları, Kişisel Korunma Ekipmanı (PPE) Listesi ve PE Listesi ortak kullanım uyarınca, düzenli olarak Sağlık ve Güvenlik (H&S) eğitimi alır.

9 Şirket, çalışanların ve üçüncü taraf yüklenicilerin geçirdiği tüm kazaları ve meydana gelen vakaları kayıt altına alır ve ilgili düzenlemeler uyarınca yetkili makamlara bildirir. Kazalar ve vakalar düzeltici ve önleyici faaliyet tutanaklarının çıkarılması ile ve İş Sağlığı ve Güvenliği Uzmanlarınca belirlenmiş uygunluk koşullarının değerlendirilmesi için kazayı veya olayı müteakiben yapılan gözlemler ile yönetilir. İş Sağlığı ve Güvenliği kazası ve vakası kayıtlarına göre 2011 ve Temmuz 2014 yılları arasında hiçbir ölüm gerçekleşmemiştir. Bu süre zarfı içerisinde sadece yedi kaza olmuş ve sadece üçünde yaralanma meydana gelmiş; diğer dört olayda ise sadece ekipman zarar görmüştür. İşe almadan önce işçilere yapılan bir muayene bulunmamaktadır; ancak Türkiye deki iş kanunları dolayısıyla çalışanlara mesleki tıbbi yardım hizmetleri ve düzenli muayeneler sağlanmaktadır. Şirket aynı zamanda üçüncü bir şirketten sağlık ve güvenlik hizmeti satın almaktadır. Buna ek olarak, Şirket OHSAS 18000:2007 uyarınca, çalışma ortamları düzenli olarak güvenlik tehlikesi, gürültü seviyeleri, ışık seviyeleri, ergonomik koşullar, toz, sıcaklık, radyasyon vs. gibi etkenler bakımından izlenmektedir. Sağlık, Güvenlik ve Çevre projesinin yönetimin bir örneği, inşaat halinde olan İç Anadolu KGÇT projesinde alınan tedbirlerdir. Şirketin Sağlık, Güvenlik ve Çevre yönetim görevlerine şunlar da dâhildir: Sağlık, Güvenlik ve Çevre plan ve prosedürlerinin incelenmesi ve onayı; müteahhittin planı ve prosedürü yönetiminin teftiş edilmesi; müteahhittin çalışanları ile gündelik yürüyüşler ve sohbetler; haftalık yapılacak toplantılar; metot belirtilmesine ve risk değerlendirilmesi yapılması hazırlıklarına destek olmak; vakaların olası ya da gerçek şiddetine istinaden yapılan araştırmalara katılmak vs. İşçilerin Konaklaması: Şu anda sadece inşaat halinde İç Anadolu KGÇT projesi sahasında işçi kampı bulunmamaktadır. Eğer ileride şirketin işçileri bölgede konaklatması gerekirse, IFC nin İşçilerin Konaklamasına İlişkin Rehber ine istinaden işçi kampları tesis edilecektir. Bu kamplar sayılanlar ile sınırlı olmamakla birlikte bünyesinde şunları barındıracaktır: odalar ve banyolar, klima, mobilya, içme suyu ve sıcak su, atık su depolama ve atma yeri, can ve yangın güvenliği önlemleri, mutfak ve WHO önerileri çerçevesindeki yiyecekler, ilk yardım servisleri, boş vakit ve iletişim merkezleri. Üçüncü Taraflarca Çalıştırılan İşçiler: Şirket faaliyetleri için müteahhitler ve servis sağlayıcıları ile çalışmaktadır. Şirketin, çalıştırmakta olduğu müteahhitlerin ve hizmet sağlayıcılarının da projenin sağlık ve güvenlik politikalarına uymakla birlikte yerel sağlık ve güvenlik kanunları hükümlerine uymasını sağlamakla yükümlüdür. Müteahhitlerin ve servis sağlayıcılarının da kazaları, vakaları ve güvenliğe uymayan durumları bildirmesi gerekecektir. Şirket, müteahhitlerin ve servis sağlayıcılarının da çalışanlarını şirketin yürürlükte olan İnsan Kaynakları politikasına uygun olarak yönetmesini zorunlu kılacaktır. Yukarıda bahsedilen tüm bu meseleler müteahhitler ve servis sağlayıcıları için de bağlayıcı birer koşul olarak bunların sözleşmelerine konulacak ve tekliflerin değerlendirilmesinde göz önünde bulundurulacaktır. Şirket, ESAP madde 1 uyarınca, müteahhitlerin ve servis sağlayıcılarının çevresel ve sosyal hususlar bakımından (iş gücü/ PS2 dâhil) üstlerindeki sorumluluğun farkında olmaları için gerekli olan yönetim planları hazırlayacaktır. Bu planlar eğitim, uygulama ve izleme hususlarını içerecektir. Personel Sayısını Düşürme: ESAP madde 1 uyarınca, şirket ileride geniş grupları (yani bir seferde 20 veya daha fazla işçiyi işten çıkaracak ise) işten çıkaracağı zaman, her bir potansiyel işten çıkarma durumu için PS2 gerekliliklerine uygun bir işten çıkarma planı geliştirmeli; yine PS2 gerekliliklerine uygun bir şekilde bu planı bildirmelidir ve uygulamalıdır.

10 İş Gücünün Korunması: Ulusal kanunlar gereğince, tüm tam zamanlı elemanların sosyal güvenlik primleri şirket tarafından karşılanmaktadır. İşçi bir aracı ile çalıştırılıyor ve üçüncü taraf yüklenici tarafından çalıştırılıyor ise şirket işçinin sosyal güvenlik ödemeleri dosyasını kontrol eder. Şirket faaliyetlerinin hiçbir alanında çocuk işçi kullanılmamaktadır. PS3: Kaynak Verimi ve Zehirlenme Önlemleri Kaynak Verimi: İnşaat halinde olan İç Anadolu KGÇT projesi, mevcut değerlere göre nispi olarak yüksek olan ~%58 lik verimi garanti etmeyi başarmak üzere tasarlanmıştır. Gama Enerjinin göze çarpan miktarda işletme suyu kullanan tek projesi olan İç Anadolu tesisi, ileride minimal seviyede su tüketen hava soğutmalı kondensatör kullanacaktır. Tesisin, tesis işlemleri (ısı yenileme akım jeneratörü egzozu ve deminerilizasyon sistemi) için toplam su tüketimi saatte 35.5 m 3, çalışanlarının su tüketimi ise günde m 3 olacaktır. İnşaat Riskleri ve Yönetim: Zehirlenme riski, proje inşaatı ve faaliyetleri sırasında meydana gelir. Büyük ölçekli mühendislik işlerinde yapılan tipik inşaat faaliyetleri saha alanının temizlenmesi ve toprağın kaldırılması, patlatma ve tünel yapmak, taş çıkarma, beton karıştırmak, beton dökmek ve strüktür/bina montajıdır. Bu aktiviteler dolayısıyla ortaya çıkacak zehirlenme risklerine gürültü, toz, erozyon ve tortulaşma, su kalitesinin gerilemesi, atıkların boşaltılması da eşlik etmektedir. Her bir ÇED raporuna, uygulanacak inşaat ve faaliyet aşamaları yönetim tedbirleri ve yürürlüğe koyma ve izleme gerekliliklerini yerine getirmede sorumluluğu gösteren Çevre Yönetim Planları da dâhil edilmektedir. Çevre Yönetim Planında yer alan tipik zehirleme kontrol tedbirleri şunlardır: saha temizlik kısıtlamaları; yüzey toprağının korunması ve yeniden kullanımı; atık boşaltımının kontrolü; sahanın yeniden bitkilendirilmesi; toz bastırma; gürültü kontrolü; atıkların toplanması; ambalajlama ve çöp boşaltımı tedbirleri. Çevre Yönetim Planlarında (ÇYD) alınan tedbirler, kabul edilmiş çevresel gerekliliklerden biri olarak Türk ÇED raporlarının bir parçasını oluşturmaktadır. İnşaat yüklenicileri, sözleşmeleri uyarınca Çevre Yönetim Planlarının belirttiği önlemleri almakla yükümlüdürler. Şirket, her proje için ayrı olarak atamış olduğu HSE Müdürü vasıtası ile, müteahhidin buna uygun davranıp davranmadığını denetler. İki veya daha fazla yıldan beri, Gökreş-II ve Disi hariç olmak üzere, işletilen hiçbir projede inşaata ilişkin atıkların ortaya çıkardığı bir etkiye rastlanılmamıştır. Şirket, kurulmuş olan varlıkları iktisap ederken, bu varlığına ilişkin Ç&S risk değerlendirmesi ve önceden kalma meseleler, tüm projenin durum tespitini yapan danışman firma tarafından değerlendirilmektedir; ancak şirketin biçimselleştirilmiş bir Ç&S durum tespiti süreci bulunmamaktadır. ESAP madde 1 uyarınca, şirket, birleşme nedeniyle iktisap edilen her bir kurulmuş varlık için yapılan Ç&S durum tespiti değerlendirmesini üstlenmek amacıyla kurumsal bir prosedür hazırlayacaktır. Faaliyet Riskleri ve Yönetim: Faaliyette olan malvarlıklarının asıl zehirlenme riskleri şunlardır: KGÇT motor emisyonları ile ilişkili hava kalitesi meseleleri, rüzgâr türbininden ve KGÇT tesislerinden çıkan sesler ve KGÇT tesislerince atılan atık sular. Hava Kalitesi- İç Anadolu KGÇT tesisi emisyonları ÇED raporunda, Türkiye deki Hava Kalitesi ve Değerlendirmesi Yönetimi Tüzüğüne, Büyük Yakma Tesisleri Yönetmeliğinde (No , 2010) belirlenmiş yenilenemeyen kaynaklar için Türkiye deki limitlere uyacak şekilde dizayn edilen emisyonlara ve IFC/WB nin EHS Termal Güç Tesisleri Yönergesine (2007) uygun olarak değerlendirilmiştir. Yüksek teknolojili türbinlerde doğal gaz kullanımı, Türk kanunlarında belirtilen limitleri aşmayacak, önemsiz miktarlarda SO 2, CO ve PM emisyonu

11 konsantrasyonu üretimine neden olacaktır. Maksimum yükte faaliyet yapan tesisin NOx emisyonu yoğunluğu, Türk sınırlarına eşit miktarda (50 mg/nm 3 ) ve IFC/WB nin yönergesinde belirtilen limitten bir miktar daha az olarak (51 mg/nm 3 ), günlük maksimum 50 mg/nm 3 e çıkacaktır (15% fazla oksijende kuru bazda). Amerikan Meteoroloji Topluluğu/Çevresel Koruma Ajansı Düzenleyici Model (AERMOD) eskiden, hava kuşağında bulunan NOx yoğunluklarının yakın zamandaki pasif numuneleri de dahil olmak üzere, emisyon dağılımlarını örnek olarak kabul etmekte idi metre yüksekliğindeki egzoz borularından çıkan emisyonlar, atmosferin aşağıya doğru akımı sonucunda kaynağın hemen yakınında ortaya çıkan aşırı yoğunluktaki hava kirletici maddelerden olamazlar (U.S. EPA, 1985). Kümülatif hava kuşağı, şirketin 840 MW lık tesisinden ve aynı vadide 500 metre uzaklıkta bulunan Orta Anadolu (Tüpraş) Rafinerisinden etkilenecektir. Yıllık kümülatif yoğunluk (proje artı altyapı seviyeleri) 7.96 µg/m 3 olarak hesaplanmıştır ki bu miktar IAPCR nin 2013 yılı için belirlemiş olduğu 60 µg/m 3 dan dan ve 2014 yılı için belirlemiş olduğu 40 µg/m 3 dan ve IFC/WB Yönergesinde belirlenen 40 µg/m 3 dan düşüktür. ÇED, İç Anadolu KGÇT nın ve teklif edilen 928 MW (net) Kırıkkale KGÇT nın (18,5 km kuzeye doğru, yüksek tepeler ile ayrılmış) hava kalitesi üzerindeki etkisinin, hakim rüzgar yönünün aynı olması, sahaların yüksek tepeler ile ayrılıyor olması ve bu nedenle her bir projenin NOx yoğunluğunun ayrı bölgelerde meydana geliyor olması nedeni ile önemsiz olduğuna kanaat getirmiştir. Projenin 24 saatlik ve yıllık NO 2 yoğunluğu zemin seviyesi üzerinde çoğalan etkisi Türk hava kalitesi standartlarında ve IFC/WB Yönergesinden belirtilen %25 lik limitin oldukça altındadır. Şirket, projenin etkisini gözlemlemek amacı ile, çevresel bir hava kalitesi izleme programı yönetecektir. Gürültü - Şirketin faaliyet halinde olan üç rüzgar enerjisi projesi, Türk ve IFC/WB EHS yönergesi gürültü limitlerine (gün içerisinde, konutlarda maksimum 55 Leq (dba) ve akşam 45 Leq (dba) ve maksimum 3 db artış olabilir) uygun olarak dizayn edilmiştir. Arka plan ses seviyeleri, proje türbinine (Sares 1,597 m, Karadağ 486 m ve Gökreş-II 607 m) en yakın hassas reseptörde (NSR) ölçülür ve NSR deki gürültü sevilerini tahmin etmek için gürültü yayıcı model kullanılmıştır. Gürültü modeli kullanılması gösterdi ki, Çevresel Gürültünün Düzenlenmesi ve Yönetimi Tüzüğü nde şart koşulan Türkiye gürültü seviyesi limitleri, rüzgar hızları 3-10m/s olan her bir projede sağlanacaktır. IFC/WB Yönergesinin belirlemiş olduğu gürültüdeki arka plan seviyesinde izin verilen maksimum 3 db lik artış seviyesine her projede uyulmaktadır. Gündüz ve akşam ses seviyesi limitlerinin tamamına Gökreş-II hariç olmak üzere tüm projelerde uyulmaktadır zira burada akşam vakti seviyeler yüksek arka plan seviyeleri dolayısıyla ( 47.7 db ye kadar ulaşmaktadır), 45 db lik sınırı geçmektedir ( 48.2 db ye ulaşmaktadır). Oysa şu da belirtilmelidir ki, projenin yaratmış olduğu gürültü artışı arka plan seviyesinin sadece dba yukarısındadır. İç Anadolu KGÇT projesinden çıkan faaliyet sesleri sabittir ve bu gürültüler yıl boyunca sürekli olarak çıkarılacaktır. En yakın NSR deki ( dönemsel kullanılan bir ev) gürültü seviyelerinin Çevresel Gürültünün Düzenlenmesi ve Yönetimi Tüzüğü nde belirtilen limitlerin sürekli olarak sağlanacağı tahmin edilmekle birlikte IFC/BW Yönergesinde belirlenen limit aşılacaktır. Bu NSR deki gündüz ve akşam vakti kümülatif gürültü seviyelerinin sırasıyla 55.4 dba ya ve 55.3 dba'ya ulaşacağı tahmin edilmektedir, dolayısıyla IFC/BW yönergesinde belirtilen gündüz 55 dba lık limit çok az bir şekilde ve akşam limiti olan 45 dba lık limit büyük ölçüde aşılacaktır. Tesisin 300 metre batısında yer alan şirket ofisleri için hiçbir gürültü tahmini sağlanmamıştır. Şirket en yakın NSR deki asıl gürültü seviyelerini kaydedecek ve

12 böylece gürültü seviyelerinin gerçekten sınırları aşıp aşmadığını değerlendirip gerekli tedbirleri, ESAP madde 6 uyarınca alacaktır. Atık Su - İç Anadolu KGÇT tesisindeki dâhili ve endüstriyel atık sular, Türkiye deki atık sulara ilişkin Su Kirliliği Kontrol Yönetmeliği uyarınca ve IFC/WB atık sular yönergesi limitleri (ph, TSS, benzin ve yağ, toplam klorin kalıntısı, ağır metaller ve ısı derecesinin yükselmesi için) uyarınca, tesisin bulunduğu yerdeki bir atık su arıtma sisteminde arıtılacaklardır. Kimyasal olarak kirletilmiş sular nötr hale getirilecek, ph'ı ayarlanacak ve havalandırılacaktır. RO yoğunlaştırılmış maddesi atığı UF/CEB yıkama ve geri yıkama atıkları, MB geri yıkama ve yenileme atıkları ve filtrelerin geri yıkama atıkları, TSS ve TDS yoğunlaştırılmış maddelerini üretmek için kimyasal arıtma sisteminde arıtılacaklardır. Lağım suyu ayrı bir sistemde arıtılacaktır. Arıtılmış su Hacılar Belediye Kanalizasyonuna boşaltılacaktır( eğer kanalizasyon ağı tamamlanmamış ise, yerindeki septik çukura konulacak ve vakumlu kamyonlara Belediye arıtma sistemine gönderilecek). Akarsu yatağındaki tortular da arıtılacaktır. ESAP madde 7 uyarınca şirket atık su arıtım sistemi ile ilgili detayları yükleme yapılmadan önce açıklayacaktır. Atıklar Şirketin yönetimi altındaki çeşitli malvarlıklarının farklı karakterleri göz önüne alındığında, her projenin çıkardığı atık türüne ve miktarına göre atık yönetim tedbirleri bulunmaktadır. Projelerdeki zararsız katı atıklar, sözleşmeli atık yönetim şirketleri tarafından, il çevre müdürlüğüne atık taşıma belgesinin bir kopyası yollanmak suretiyle, genellikle belediyeye ait çöp sahalarına atılmaktadır. Zararlı atıklar ise lisanslı çalışanlar tarafından toplanır ve Devletin yönergeleri doğrultusunda atılır. Örneğin İç Anadolu atık yönetimi, üretilen atıkların türü, içeriği, üretilen atıkların kaynağı ve Atık Yönetimi Genel Prensipleri Tüzüğü uyarınca üretim oranlarının tanımlanmasından ve kaynağına göre ayrılmasından oluşmaktadır. İçsel ve endüstriyel katı atıklar (örneğin kirletilmemiş filtreler, kullanılmış nem tutucu maddeler, atölye atıkları ve boş variller) kanunlara ve Belediyenin getirmiş olduğu koşullara uygun bir şekilde taşınacak ve atılacaktır. Kâğıt, karton, metal ve kâğıt gibi geri dönüştürülebilir atıklar ayrıca toplanacak ve Türkiye deki kanunlar ve IFC/WB yönergesi uyarınca geri dönüştürülecektir. İç Anadolu KGÇT nin fazladan çöp sahası arazisi yetkili yol otoritelerince (Karayolları Genel Müdürlüğü) yol inşaatı için kullanılmıştır. Çakırlar HES teki set regülatörlerindeki tortular temizlenmiş ve ruhsat koşulları çerçevesinde atılmıştır. Limonlu HES teki tortular ilk defa 2014 yılında temizlenecektir. Şirketin, Birecik HES te birikinti toplanmasına ve atılmasına ilişkin bir prosedürü bulunmamaktadır. Nehir Suyu Kalitesi HES lerin rezervuarda birikmiş olan suların kalitesini bekleme süreleri ile bağlantılı olarak etkileme potansiyeli vardır. Çakırlar HES in depolama sistemi yoktur dolayısıyla su kalitesi üzerinde de bir etkisi bulunmamaktadır. Limonlu ve Çakırlar HES leri minimal canlı depolara sahip nehir tipi projeleridir bu nedenle su kalitesi üzerindeki etkileri oldukça küçüktür; ancak bu konu ile ilgili olarak mevcut bir bilgi bulunmamaktadır. Sera Gazı Salımı Şirketin faaliyette olan enerji üretimi projeleri portföyüne göre projeler toplamda MW lik yenilenebilir enerji (hidro ve rüzgar enerjisi) üretmiştir yılının sonuna kadar, Birecik HES in Devlet e tesliminden sonra şirketin, yıllık 1,257 GWh lik enerji üretecek MW lik yenilebilir varlıklara sahip olması ve yıllık 6,600 GWh lik enerji üretecek 840 MW lik fosil yakıt varlığına sahip olması beklenmektedir. Buna ek olarak, Disi projesi, su pompalamak için yılda yaklaşık olarak 800 GWh lik enerji tüketmektedir. Şirketin GHG emisyonunun büyük bir kısmı, küresel endüstri uygulamalarını kullanacak verimli İç

13 Anadolu KGÇT projesi tarafından üretilecektir; ancak bu miktar ortalama Türk şebekesinde üretilen miktardan daha az olacaktır. Bu varlıklardan kaynaklanan emisyonlar yıllık 25,000 T CO 2 u aşacağından şirketin toplam emisyonları her yıl IFC ye bildirilecektir. Şirket, Temiz Geliştirme Mekanizması (CDM) atında, 2012 de süresi dolacak olan yılı için Limonlu HES e 49,292 T karbon kredisi tasdik edilmiş ve satmış ve diğer projelerden de kredi tasdik etmeyi planlamaktadır. Bitki örtüsünün bozulmasından ve rezervuarlardaki toprak karbonundan ve gölcük regülatöründen çıkan sera gazının minimal seviyede olduğu varsayılmaktadır zira sadece tek geniş rezervuara sahip olan HES (Birecik 55 km 2 ) 13 yıl önce kurulmuştur ve yarı kurak iklim dolayısıyla seyrek bir bitki örtüsüne sahiptir. PS4: Toplum Sağlığı, Emniyeti ve Asayişi Projeler tipik olarak konut yerlerinden belli bir uzaklıkta bulunmaktadırlar; ancak alan hududundan (dönemsel kullanılan bir ev) en yakın konut yerine 135 metre uzaklıkta bulunan ve en yakın bucak köy olan Hacılar köyüne 3.2 km uzaklıkta bulunan İç Anadolu KGÇT buna istisna teşkil etmektedir. Proje Dizaynı: Tüm projeler belirtilen endüstriyel standartlara ve güvenli faaliyet tedbirlerine uygun olarak dizayn edilmiştir. HES ler şu uç durumlar da göz önünde bulundurularak dizayn edilmiştir: jeolojik risk için, maksimum olası sel (PMF) ve maksimum olması muhtemel deprem (MCE). İnşaatın Etkileri: Toplum sağlığını risk altına alan birincil inşaat riskleri işçilerin ve malzemelerin taşınması, toprak, gürültü, saha dışı tortulanma ve su kalitesinin kötüleşmesi, ağır makinelerin faaliyetleri, bazı durumlarda kullanılan patlayıcılar (tünel açmak ve taş çıkarmak için) ve nehrin yatağının değiştirilmesi/kontrol edilmesi ile ilişkili olarak ortaya çıkmaktadır. Her proje için ayrı ayrı alınan inşaat risklerini önlemek için alınan tedbirler, inşaat riskini yönetmek için alınması gereken tedbirleri açıklamaktadır. İnşaat müteahhitleri güvenlik planlarını uygulamalı ve burada sayılanlarla sınırlı olmamak üzere diğer kontrol tedbirlerini de almak zorundadır: sahanın çitlerle kaplanması ve sahaya kontrolsüz girişin önlenmesi; uyarı işaretleri; saha yollarının toz kalkmasını önlemek için düzenli olarak sulanması; işçilerin sahadaki bitki örtüsünü kesmesinin ve doğadaki canlıları avlamasının engellenmesi, sahada hız limiti ve ulaşım gereklilikleri getirilmesi. Ormanlardaki saha yolları kamuya açıktır, bu nedenle her bir proje için sahaya özgü güvenlik planı gerekmektedir. Şirketin Vasıta Kullanım Prosedürü bulunmaktadır. Faaliyet Etkileri: Birecik HES çalıştırılmasından itibaren dört dakika içerisinde 1,900 m 3 /s lik üretim akımı salabilmektedir. Bu salım hızı nehrin aşağı akımını kullananlar bakımından güvenlik riski oluşturabilmektedir; ancak akımın, tüm zamanlarda geniş bir su kütlesi olan Karkamis rezervuarının kuyruk suyuna aniden girmesinin aşağı akımda bir tehlike ortaya çıkamayacağı şirket tarafından açıklanmıştır. Uyarı işaretleri nehrin her iki kenarına, su akıtma kanalı deliğinin hemen aşağısına yerleştirilmiştir ve bu bölgede nehir kıyısında kamp yapılması yasaklanmıştır. HES in aşağı akımının hemen yakınında hiçbir köy bulunmamaktadır ve projenin 2001 yılında faaliyete geçmesinden beri yapılan tesis salımları dolayısı ile hiçbir ölüm meydana gelmemiştir. Çakırlar ve Limonlu HES lerinin sınırlı depolama hacimlerine yapılan salımlar güvenlik riski ortaya çıkarmamaktadır. Gökreş II rüzgar enerjisi projesinden çıkacak olan faaliyet gürültülerinin en yakın NRS deki arkaplan seviyelerini akşam vaktinde dba lık fark ile, NSR rüzgar yönünde

14 olduğunda, seviyeyi 48.2 dba'ya çıkardığı zaman çok az bir ek rahatsızlığa yol açacağı tahmin edilmektedir. İç Anadolu KGÇT projesinden çıkan faaliyet gürültülerinin akşam vaktinde en yakındaki NSR nin (dönemsel kullanılan bir ev) seviyesini 55 dba'lık sınırın üzerine çıkaracağı tahmin edilmektedir. Ses seviyelerindeki bu önemli artışın PS3 te açıklandığı üzere azaltılması gerekmektedir. Faaliyette olan projelerin inşaatı veya faaliyeti sırasında yaptığı gürültüler dolayısıyla hiçbir şikâyet bulunmamaktadır. Baraj Güvenliği: Şirket, barajın yapısal bütünlüğünün düzenli olarak izlenmesi için kalifiye uzmanlar görevlendirir. Örneğin, Birecik barajının izlenmesi uluslararası standartlara uygun olarak üstlenilmiş ve hareketleri sürekli ölçen baraj teçhizatını ve bu barajın denetlenmesi her iki yılda bir uluslararası bir uzman tarafından denetlenmesini de içermiştir. Coyne et Bellier (COB), Enerji Bakanlığının Bağımsız Danışmanı olarak her yıl barajları ve enerji tesislerini denetlemektedir. Marsh Sigorta Uzmanları, barajı ve enerji tesisini risk değerlendirmesi yapmak için 2007 de ve 2011 de ziyaret etmiştir. VBOC, faaliyette olan şirket, rezervuar kıyılarını her yıl toprak kayması/heyelana karşı kontrol etmektedir. Yukarıda belirtildiği üzere, Birecik HES in 1990 lı yılların başından itibaren faaliyetlere başlamasından bugüne hiçbir toplum güvenliği meselesi ortaya çıkmamıştır ve nehrin aşağı akımında hiçbir yerleşim yeri bulunmamaktadır. Birecik, Karkamis HES inin hemen alt akımındaki rezervuarına doğrudan salım yapmaktadır. İçme Suyu Kalitesi: Amman a Disi yer altı suyunun tedarik edilmesinden önce, fazlasıyla sömürülmüş sığ aküferdeki yüksek tuzluluk oranı nedeni ile içme suyu kalitesi oldukça düşüktü ve bazı kullanıcılarda sağlık sorunlarına yol açmaktaydı. MWI nin Disi aküferi suyu ile ilgili yapmış olduğu anketin belirttiği üzere su kalitesi doğal olarak meydana gelen radyonüklid seviyesi dışında mükemmel kalitededir. İnsanların radyasyona maruz kalması çoğunlukla kozmik radyasyondan, topraktaki radyoaktif elementlerden ve radon gazı çürümesinden, ve %10 dan az bir kısmı da içme suyundan gelmektedir. MWI, doğal olarak meydana gelen radyonüklid seviyelerine ilişkin standartlarını Dünya Sağlık Örgütünün (WHO) ve Uluslararası Radyolojik Koruma Komisyonunun (ICRP) önerilerini ve yıllık tüketilen içme suyundan alındığı varsayılan dozajı dikkate alarak değiştirmiştir (JS286:2008). Başka sularla da karışan Disi suyu yenilenen bu standartlara uymaktadır ( Avustralya, Güney Afrika, Norveç, İsviçre, Danimarka ve Finlandiya, Ürdün de revize edilmiş standartlarda belirtilen içme suyundaki doğal radyonüklid seviyesinden daha yüksek bir miktarı kabul eden düzenlemeleri benimsemişlerdir ve bu durum halkı risk altına sokmamaktadır). JS286:2008 ile uyumlu olarak ve ESMP projesinde açıklandığı üzere, karışmış sudaki etkili dozaj 0.5 msv/y i aşar ise MWI maksimum 18 ay içerisinde iyileştirici önleyici tedbirler uygular ve derhal faaliyet halindeki sondaj deliklerinden iki ayda bir olmak üzere numune alımını başlatır. Numune alımı ve testler, etkin dozun yıllık 0.45 msv/y nin altına düşene kadar devam eder. Karışmış sudaki etkin doz asla yıllık 1 msv/y i geçmemelidir. Eğer toplam maruz bırakma bu sınırı geçerse, MWI bu dağıtım ağının derhal dağıtımı durdurmasını güvence altına alır ve düzeltici önlemleri sadece bir kez tekrar edilir. Güvenlik Personeli: Şirketin proje sahalarında farklı türlerde güvenlik düzenlemeleri bulunmaktadır. Bu düzenlemelere örnek olarak: şirketin 38 silahlı güvelik elemanının çalıştığı kendi güvenlik departmanının olan Birecik HES; üçüncü taraf bir güvenlik firması ile anlaşmış olan Karadağ rüzgâr enerjisi projesi; ve yerel Bedevi kabile üyeleri ile birlikte silahlı kamu güvenlik görevlilerinin görevli olduğu Disi Su Taşıma Projesi de Disi projesinde iki tane ciddi güvenlik sorunu yaşanmış, proje inşaatı bu nedenle geçici olarak durdurulmuştur de Bedevi bir yerlinin inşaat taşıma işini alamaması dolayısıyla

15 sinirlenmesi ve inşaat işçilerine saldırması sonucunda iki yüklenici işçisi ölmüş ve dördü yaralanmıştır. Proje sahası, olayların gerçekleştiği sırada EPC yüklenicisi tarafından işe alınmış silahsız özel güvenlik görevlileri tarafından korunmaktaydı. O zamandan beri bölge hem Ürdün polisi tarafından korunmaktadır hem de EPC yüklenicisinin üstlendiği özel güvenlik görevlilerinin ve yerel Bedevi kabile üyelerinin güvenliği sağlamak için işe alınması da dahil olmak üzere ek güvenlik tedbirleri uygulanmaktadır. Olaydan hemen sonra Bedeviler ile olan ilişkileri düzeltmek adına Bedevilere fazladan inşaat sözleşmeleri teklif edilmiştir. Akabinde Disi projesi bölgesinde kayda değer bir güvenlik vakası yaşanmamıştır. Şirket, tesislerinde silahlı güvelik görevlisi çalıştırmasının riskinin özellikle Disi Su Taşıma Projesine odaklanarak değerlendirilmesi için dışarıdan bir danışman tutacak ve IFC nin PS4 hükümlerine uygun olarak EHS (ESAP madde 1 uyarınca) yönetim sistemine silahlı güvenlik görevlilerinin kullanımına ilişkin politika ve prosedürleri dâhil edecektir. Bu politika ve prosedürler güvenlik personellerinin işe alınmadan önce izlenilmesini ve daha önceden ihlallere dâhil olmamış olmasını, bu kişilerin uygun güç kullanmak üzere yeterli eğitimleri almış olmasını ve topluma ve işçilere her zaman yürürlükteki kanunlara uygun olarak davranmalarını güvence altına alacaktır. Eğer projeler BOT temeli altında ise, risk değerlendirme raporu sonuçları proje sahibi ile tartışılır ve gerekli önlem planı proje anlaşması ve PS4 gerekliliklerine uygun olarak hazırlanır (ESAP madde 9). Güvenlik vakaları kaydedilecek ve araştırılacaktır ve düzeltici gerektiği gibi uygulanacaktır. Buna ek olarak, bu prosedürler iç ve dış şikâyet mekanizmalarını ve güvenlik personelinin toplum ve şirket çalışanlarına karşı yaptığı kod ihlalleri ile ilgilenmek için bir süreci içerecektir. Acil Durum Hazırlılığı ve Acil Durumun Karşılanması: Şirketin acil durumlarda hazır olması ve durumu karşılama planı şunları içerir: acil durum kaçış planı, acil durumlar için organizasyon tablosu, elektrik şoku için acil durum prosedürü, temel hastane planı, yangın için acil durum planı, zehirlenme halinde acil durum planı ve kazalar ve vakalar için genel bir acil durum planı. Şirket, ESAP madde 4 uyarınca bu planların içeriklerini türüne, ölçeğine ve riskin ilişkili olduğu projeye göre standartlaştıracaktır. Şirket, en son Birecikteki barajın yapısal bütünlüğünü denetleyen uluslararası uzmandan barajın zarar görmesi/olası bir bozulma halinde barajın tahliyesine ilişkin resmi bir rapor edinecektir. PS5: Arazi İktisabı ve İstemsiz Yerleştirme Şirketin faaliyette olan projelerinin mevcut portföyüne göre projelerin, 5,625 hektarlık kısmı Birecik HES e ait olmak üzere 5,700 hektarlık (57 km 2 ) bir alanı kapladığı tahmin edilmektedir. Projeler esasen Devlet arazilerinde bulunmaktadır ancak bazı özel araziler de iktisap edilmiştir. Faaliyette olan üç rüzgar enerjisi projesinin (Karadağ, Sares, ve Gökreş) her biri hektarlık arazi kullanmaktadır; geliştirilmekte olan erken aşamalardaki üç rüzgar enerjisi projesi (Kırkağaç, Marmara ve UWE İstanbul) ve Limonlu HES in 14.7 hektarlık arazisi ve Çakırlar HES in 26.1 lik arazisi, Devlet Ormanlık Arazinde yer almaktadır ve yararlanılan arazinin alanına göre yıllık kira ödenir. İnşaat halindeki İç Anadolu KGÇT tesisi, Kırıkkale nin endüstriyel bölgesindeki bir şirkete ait daha geniş bir arazi üzerinde bulunan yaklaşık olarak 14 hektarlık bir arazide yer almaktadır. Arsa alanı 2011 yılında şirket tarafından Gama Endüstriden satın alınmıştır. Gama Endüstri ise araziyi yıllarında araziyi satmaya istekli özel mülkiyet sahibinden satın almıştır. Doğal gaz BOTAŞ boru hattı (12.6 km) ile sağlanacaktır. Tesis tarafından üretilen enerji 58 km uzunluğundaki 380 kv iletim hattı ile Gölbaşı ulusal şebekesine iletilecektir. Hattın 10km lik kısmı şirket yenilenmiş olup 48km lik kısmı şirket tarafından yeni yaptırılmış

16 olup TEİAŞ a devredilmiştir. Arsanın iktisabı, yolun 50 metre yanlara(merkezden her iki tarafa doğru) genişlikte kısmının kamulaştırılması da dâhil, ulusal kanunlara uygun olarak TEİAŞ tarafından üstlenilmiştir. Atılan kule temelinin konumuna göre çeşitli arsalar kamulaştırılacaktır. Türk kamulaştırma kanununa göre arsanın kamulaştırılması için danışman bir firma tutulmuş ve kamulaştırmaya ve/veya geçiş hakkına konu parsellerin mülkiyet durumunu netleştirmek ve ücret ayarlamalarını belirtmek için arsa iktisabı ve kamulaştırma planı hazırlatılmıştır. Şirket arsa iktisap ve kamulaştırma planında tespit ettiği arsa iktisabı gerekliliklerini ve bulguların özetini belgeleyecek ve bunu ESAP madde 10 uyarınca IFC ye sunacaktır. Buna ek olarak şirket ilgili otorite tarafından yürütülen ilgili tesisler için arazinin iktisabı sürecinin ESAP madde 1 de tanımlandığı üzere PS5 ile uyumlu olup olmadığını denetler. Ürdün deki Disi su taşıma projesinde uygulanan tedbirler arza iktisabı yönetimine bir örnek teşkil etmektedir. Boru hattı koridoru ve kalıcı tesisler için yapılan iktisaplar MWI tarafından pazarlık yolu ile ücretin varlıkların ve mülkiyetin değiştirilmesi maliyeti üzerinden hesaplanması ile anlaşmaya varılarak tamamlanmıştır. MWI, 2004 ESA nın bir parçası olarak Anlaşma Çerçevesi hazırlamıştır. Çerçeve gelecekteki arazi iktisaplarının ve yetkilendirmenin yol gösterici ilkelerini ve arsa iktisabının tasarlanması, uygulanması ve anlaşma sürecinde izlenecek önemli ilkeleri ana hatları ile anlatılmıştır. Çerçevenin bir parçası olarak, tüm olası etki kategorilerinin, ücret şekillerini ve destekleri listeleyen bir matriks hazırlanır. Son olarak gerekli olması halinde hazırlanmak üzere çerçeve detaylı bir Yerleştirme Planı hazırlanması için bir taslak önerir ve/veya gelecekteki tüm arazi iktisapları ve anlaşmalar için hazırlanacak sadeleştirilmiş bir Yerleştirme Planı hazırlanması için bir taslak önerir. Şirket projenin etki alanında olan ve inşaattan etkilenebilecek boru hattının bulunduğu arazideki mevcut tüm mülklerin, varlıkların ve işletmelerin envanterini çıkarmak için kadastro yaptırmıştır. Böylece bu çalışma, inşaat süresinde ekonomik veya fiziksel olarak yeri değiştirilecek bireylere ve teşebbüsler hakkında, yapılacak ticari faaliyet türleri ve ortaya çıkacak karışıklıklar hakkında bilgi sağlanmış olacaktır. Bu kadastroya istinaden şirket şu sorunlar üzerine eğilen bir ödeme (denkleştirme) çerçevesi uygulamış ve geliştirmiştir: fiziksel ve/veya ekonomik olarak yeri değiştirilen bireylerin zararlarının denkleştirilmesi için stratejiler; geçici ve/veya kalıcı yer değiştirmeler için geçim kaynağının yeniden yapılandırılması; etkilenen kesim ile denkleştirme sürecinin planlaması, uygulanması ve izlenmesi konularında görüş alışverişinde bulunulması ve şikâyet giderme mekanizması. Birecik HES, 1990 lı yıllarda, en büyük arazi iktisabını yapmış ve yerleştirmesi en çok etkiye yol açan projedir. Arazi iktisabı ulusal kanunlara ve düzenlemelere göre Devlet tarafından yapılmıştır. Bir il merkezi ve dört köy rezervuardan kısmen etkilenirken dokuz köy tamamen sular altında kalmıştır. Tarımsal arazinin kaybolmasından otuz bir köy etkilenmiştir. Toplamsa 6,500 kişilik 850 hane yeniden yerleştirilmiştir. Devlet zararları tam olarak karşılamıştır. İnsanlar tercihlerine göre şehre veya kırsal alanlara yerleştirilmiş ve kırsal alana yerleştirilenlere tarımsal araziler de sağlanmıştır. Buna ek olarak, bu kişilere fiziksel ve ekonomik yeni yerler sağlanması ve yeni çevrelerine uyum sağlamaları için devlet Birecik Barajından Etkilenenlerin Yeniden Yerleştirilmesi, İşe Yerleştirilmesi ve Bu Kişilere Ekonomik Destek adı altında bir yardım programı başlatmıştır. Devlet Orman Arazisinde geniş bir alanda bulunan Limonlu HES aynı zamanda yaklaşık 23.8 hektarlık Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu (EPDK) tarafından kamulaştırılmış 27 parsel araziyi de içermektedir. Kamulaştırılan alan tarımsal bir arazi olmakla birlikte arazide fiziksel bir yer değiştirme olmamış ve denkleştirme miktarı ödenmiştir. Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu (EPDK) arsa sahibi ile acil kamulaştırma ve olası anlaşmanın şartlarını tartışmak

17 üzere birkaç toplantı gerçekleştirmiştir. Şirket de bu toplantılara gözlemci olarak iştirak etmiştir. 27 parsel araziden yalnızca bir tanesi hakkında mahkemeye (Türkiye de) gidilmeden uzlaşmaya varılabilmiştir. Kural olarak şirket, öneli arazi iktisaplarını gerektiren, arazi iktisabı ile bağlantılı devlet girişimlerden kaçınmaktadır. Bu açıdan, şirket PS5 koşulları ile uyumlu, uygulamayı güvence altına almak adına ESAP madde 1 de açıklanan şekilde, detaylı bir Arsa İktisabı Standart Harekât Prosedürü (SOP) geliştirecektir. Bu SOP ile, kamulaştırma süreci tamamlanmadan kamulaştırılacak arazinin kullanılmamasını da garanti altına alınacaktır. PS 6: Biyolojik Çeşitliliğin Korunması ve Yaşayan Doğal Kaynakların Sürdürülebilir Yönetimi Şirket projeleri ile bağlantılı biyoçeşitlilik meseleleri projenin kapladığı alandaki, bitişiğindeki/yakınındaki/ havzasındaki canlılar ve zaman zaman o bölgeyi kullanan biyo çeşitlilikler (örneğin göç eden kuşlar ve balıklar) ile ilgili olarak ortaya çıkmaktadır. Özel olarak Biyo çeşitlilik üzerindeki potansiyel etkilerin bir kısmı şunlardır: rüzgâr enerjisi kuşların ve yarasaların çarpması; hidro güç nehir akımında meydana getirdiği değişiklikler ile balık çeşitliliğinin ve sayısının azalmasına yol açması ve barajlarla/regülatörlerle balıkların içeriye doğru göç etmesinin engellenmesi. Karadaki Hayvanlar ve Bitki Örtüsü: Türkiye de Devlet Ormanlık Arazisinde bulunan projelerin büyük bir çoğunluğu ya kırsal alandadır ya da nispeten uzak alanlardadır. Bu sahalardaki bitki örtüsü genelde ormanlardan, bodur ağaçlardan ve/veya çayırlardan oluşu ve komşu arazinin de benzer bir bitki örtüsü bulunmaktadır; ancak ek olarak ağaç mahsulleri (örneğin zeytin, Antep fıstığı) ve toprak mahsulleri de bulunabilir. Seyrek bir bitki örtüsü olduğu varsayılan kurak Birecik rezervuarı buna bir istisna teşkil etmektedir. Proje inşaatı başlamadan evvel önemli bir bitki örtüsüne sahip olan tek proje Çakırlar HES tir. Bir kısmı ormanda bulunan 13.7 hektarlık bu sahada ağaç mahsulleri, arı yetiştiriciliği ve hayvan otlatılması için kullanılan kayın ağaçları, köknar keresteleri ve alaçamlar bulunmaktadır. Proje sahasında, IUCN Kırmızı Listesine göre ciddi derecede tehlikede veya tehlikede olan hiçbir bitki veya canlı türlerinin varlığı mevcut ÇED raporlarında tespit edilmemiştir ve yasal olarak korunmakta olan bölgede veya bu bölgeye komşu yerlerde bu konuya ilişkin olarak geliştirilmekte veya yürütülmekte olan hiçbir proje bulunmamaktadır. Disi ÇED ine göre bölgede koruma altına alınmış önemli türler bulunmakla birlikte projenin türler üzerinde olası bir etkisi bulunmamaktadır. Türkiye de biyoçeşitlilik alanı olarak tanımlanmış bir arazide veya yakınında bulunan tek proje Foça Yarımadası Önemli Kuş Bölgesi (IBA) içinde yer alan Karadağ rüzgâr enerjisi projesidir. Bu arazi, 1-2 çift Bonelli Kartalı nın (IUCN nin başlıca ilgilendiği türler arasında değildir) yaşama alanı olarak tanımlanmıştır. Disi projesi ana boru hattı Hızma Havzasındaki ve Rum bölgesindeki birçok Önemli Kuş Bölgesinin yakınından geçmektedir. Önemli Kuş Bölgeleri üreyen, kışı geçiren, göç eden veya o bölgede yaşayan yırtıcı kuşlar (kartallar, akbabalar ve baykuşlar), tipik çöl kuşları (tarla kuşu, kuyruk kakan kuşu ve ispinoz) gibi bir çok kuş türü için önemli bir doğal ortam sağlamaktadırlar. ÇED raporuna göre, Önemli Kuş Bölgeleri projenin gelişimi Çevresel Yetki Planı yönetim tedbirlerinin uygulanması kaydı ile bir çelişki ortaya çıkarmamaktadır. Wadi Rum Önemli Kuş Bölgesi (IBA), Wadi Rum Koruma Bölgesi Rezervine yakın olan kuyu alanının kuzeybatısı ile kesişmektedir ve Wadi Abu Tarfah Önemli Kuş Alanı boru hattının batısı hizasında uzanmaktadır ve hattan etkilenmemektedir. Şirket, kuşların çiftleşme ve göç mevsimlerinde rahatsızlık vermemeye

18 özen göstererek inşaat faaliyetlerini planlamıştır. Disi su projesinin faaliyetlerinin biyoçeşitlilik üzerindeki etkisinin limitli olduğu anlaşılmaktadır. Devlet Orman Arazisinde şu anda mevcut olan üç rüzgâr enerjisi projesinin bulunduğu araziler ormanla, çalılarla ve çayırlar ile kaplıdır. Bu araziler uzun zaman üretim amaçlı (hayvan otlatma, kereste hasadı) kullanılmıştır. Her bir projenin tahmini olarak 5-18 hektarlık bir alan kaplamaktadır ve bu alanlar esasen toprak ulaşım yollarında ve her bir türbin için çakıl döşenmiş 2,000-3,000 m 2 lik alanlardan ve atık boşaltım alanından oluşmaktadır. Rüzgar enerjisi ÇED raporlarında rüzgar pervanelerinin kuşlara çarpma potansiyeli değerlendirilmiş: ancak yarasalara değinilmemiştir. Zaten rüzgâr enerji projelerinin hiçbirinde de ne kuş ne de yarasa ölümüne rastlanılmamıştır. Mevcut üç hidrogüç projemiz yüksek tepelerde ( Çakırlar) veya kıyısal kesimlerde (Limonlu) olmak üzere çeşitli alanlarda bulunmaktadırlar. Bu projelerin genişletilmesi ile ilgili bir teklif bulunmamaktadır, dolayısıyla projenin etkileri kapladığı alanda çoktan meydana gelmiş bulunmaktadır. Bitki örtüsü üzerindeki etkileri azaltmak için alınan standart hafifletme tedbirleri bitki örtüsü temizlenen arazilerin minimuma indirilmesi, yüzey toprağının yeniden kullanılmak üzere depolanması ve sahanın yeşillendirilmesini kapsamaktadır. Çevresel ruhsatları uyarınca proje sahiplerinin proje sahalarını onarmaları, eski sağlığına kavuşturmaları gerekmektedir bu nedenle tüm inşaat sahalarındaki bozulmuş araziler tekrar yeşillendirilecektir. Vahşi hayata verilen rahatsızlık, gürültülü işlerin hayvanların genellikle daha az aktif olduğu gündüz vaktinde yapılması ile en az seviyeye indirgenecektir. Çevresel Akımlar: Her HES in en az miktarda çevresel akım salımı yapması gerekir, Çakırlar ve Limonludan salınan mevsimsel değişken akıma göre ve Birecikteki uzun dönemli ortalama minimum salıma göre bu miktar değişmektedir. Çakırların sabit olarak en az, 12.8 m 3 /s olan yıllık ortalama akımın 1.2% sine denk gelen, 150 L/s (4 ayrı akarsu kolunun kümülatif toplamı) çevresel akım sabit olarak salımda bulunması ve Limonlunun da en az L/s arasında bir çevresel salımda bulunması gerekmektedir. Çakırlar ve Limonludan yapılan salımlar, akarsu derivasyon regülatörlerinin/barajların suyu, lisans koşullarına uygun bir şekilde suyu alınmış akarsu yatağı boyunca santral binasına kadar tedarik etmesi nedeniyle meydana gelir. Bu salımlar su ekosistemini korumak ve herhangi bir kullanım amacı için su tedarik etmek amacı ile yapılır. Çakırlarda nehir yatağından insanların kullanımı için su saptırılmaz; ancak Sulama Birliği Limonlu nun üst kısmından su yönlendirmektedir. Bu ufak salımlar, lisans koşullarını sağlamak amacı ile aylık olarak raporlara geçirilir ve DSİ ye bildirilir. Birecik Barajı Fırat Nehrinin Türkiye- Suriye sınırının 37 km yukarısında bulunmaktadır ve Türkiyedeki hidrogüç enerji üretimi ve sulama için nehir akışını düzenleyen ardışık dört büyük barjdan biridir: Keban Barajı (1,330 MW); Atatürk Barajı (2,400 MW Keban Barajının 166 km aşağısındadır, 1990 yılında yetkilendirilmiştir); Birecik ( Atatürk Barajının 100 km aşağısındadır); ve Karkamış Barajı (196 MW Birecik Barajının 33 km aşağısında ve Suriye sınırının 4.5 km yukarısındadır, 2000 yılında yetkilendirilmiştir). IFC nin tanımına göre Fırat Nehri Türkiye den, Irak tan ve Suriye den akması nedeniyle uluslararası bir suyoludur. Rezervuarlardaki enerji üretim salımları, genel olarak DSİ/TEİAŞ tarafından işletilen sevk merkezi tarafından, Atatürk Barajının üst kısımlarından salınan regüle edilmiş akımlar temel alınarak belirlendiğinden, Birecik HES in Fırat Nehrinin günlük ve mevsimsel akışı üzerinde oldukça kısıtlı bir etkisi vardır. Birecik rezervuarı, enerji üretimini maksimize etmek için her zaman 3 metrelik tam arz seviyesinde (FSL) faaliyette bulunmaktadır, bu

19 nedenle akım taşıyan(canlı) depolaması sınırlı olmaktadır. Benzer şekilde, değiştirilmiş nehir akımlarının sınırı aşan etkileri Türkiye Hükümeti tarafından kontrol edilmektedir. Birecik HES in minimum salımı, 1987 de yapılan iki taraflı Türkiye Suriye Protokolü ile kararlaştırıldığı üzere Fırat Nehrinden en az 500 m 3 /s lık sınır dışına akımın sağlanması amacı ile yapılmaktadır. Bu minimum salımın sabit bir minimum salım olması gerekliliği Protokolde belirlenmemiş olmakla birlikte Türkiye tarafından daha uzun dönem ortalama minimum akım şeklinde yorumlanmıştır. Örneğin eğer enerji üretimi planlanmamış ise, hafta sonu boyunca meydana gelen aşağı akım hiçbir işe yaramayacaktır. Karkamış Barajı depoları Birecik Barajının topuğuna kadar su topladığından, barajın hemen aşağı kısmında suyu alınmış nehir yatağı bulunmamaktadır. Tüm salımlar sevk merkezi tarafından belirlendiğinden şirketin minimum salımlar ile ilgili söz hakkı bulunmamaktadır. Her HES in düzenlemelerde belirtilen minimum salım koşullarını sağlaması gerekmektedir. Şirketin öngörülen koşullara uymasının güvence altına alınması için şirket AMR de yaptığı çevresel salımları bildirecektir. Balık: Proje regülatörleri/barajları ve azaltılmış aşağı kısım akımları balıkların hareket etmesini engellemektedir. Çakırlarda ve Limonluda Ulusal olarak türü tehlikede olan balık türleri bulunmamakla birlikte Birecik HES le ilgili mevcut bir bilgi bulunmamaktadır. Her bir faaliyet halindeki HES in balık çeşitliliğine ve miktarına etkisi, şirket tarafından bir gözlem yapılmadığı ve böyle bir zorunluluk da bulunmadığı için bilinmemektedir. Çakırlar HES başka projelerin üst kısımlarında yer aldığından balıkların orta ve uzun mesafedeki hareketlerinin aşağıdaki barajlar ve regülatörlerce kısıtlandığı varsayılmaktadır. Limonlu HES in alt kısmında bir baraj olmamasına rağmen, balık miktarını ve muhtemelen çeşitliliğini de azalttığı varsayılmaktadır. Birecik HES Fırat Nehri üzerindeki birçok projeden birisidir bu nedenle uzun mesafeli balık hareketleri baraj inşaatları nedeniyle zaten engellenmiştir ve bu barajların etkileri on yıldan daha uzun bir önce başlamıştır. PS 8: Kültürel Miras Proje sahalarındaki kültürel miraslar her bir projenin ÇED raporunda, Türkiye deki Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu na uygun olarak değerlendirilmektedir. Bu genellikle teklif edilen projenin kapladığı alanın kültürel teftiş haritasını ve çevredeki özelliklerin siciller vasıtası ile belirlenmesini kapsar. Projenin yapılması alan eğer kültürel miras alanı olarak belirlenirse tesisin yeri değiştirilebilir. Bu hususta onay Kültür ve Turizm Bakanlığından alınacaktır. Eğer inşaat sırasın kültürel bir bulguya rastlanırsa ulusal kanunlar uyarınca bulgular Kültür ve Turizm Bakanlığına bildirilir ve kazı durdurulur. Bakanlık sahayı denetler ve şirketin zorunda olduğu kazı yerinin değiştirilmesi hususu hakkında tavsiye verir. Bilinen kültürel miras alanlarındaki proje dizaynına ilişkin sorunlar belirgin olarak Sares rüzgar enerjisi projesinde bazı türbinlerin yerleştirilmesi noktasında yaşanmıştır. Türbinler 1.derecede korunan Naendria Kalesinden ve isimsiz 3.derecede korunan arkeolojik sahasından sırasıyla 750 metre (9.türbine) ve 70 metre (7.türbine) uzağa yerleştirilmişlerdir. Bu durum söz konusu türbinlerin enerji getirisini azaltmıştır. Bir diğer örnek ise Disi boru hattının hizasının arkeolojik sahaya zarar vermemesi için değiştirilmesidir. Buna ek olarak projede şu ek önlemler de alınmıştır: belirlenen sahalar ile inşaat aktiviteleri arasına güvenli bir mesafe koymak; belirlenen sahaların yakınında özel prosedürler geliştirmek ve uygulamak; yüklenicilerin uygulaması için şans eseri bulunan eserler için uygulanmak üzere özel prosedürlerin geliştirilmesi; yüklenicilerin inşaatta söz konusu prosedürlere uymaması halinde para cezası uygulanması.

20 Kültürel mirasın asıl etkilemiş olduğu şirket projesi Birecik HES inin inşaatıdır. Birecik Barajı doğu ve antik Roma şehri Zeugma üzerine inşa edilmiştir. Baraj Zeugma arkeolojik sahasının 500 metre alt kısmında bulunmaktadır. Baraj inşaatı nedeni ile taşınabilir kültürel mirasın yeri barajın yapılmasından ve rezervuar taşkınından önce değiştirilmiştir. Birecik te bazı parçaların sergilenmesi için ufak bir müze yapılmıştır ancak büyük parçaların çoğunluğu Gaziantep Müzesine taşınmıştır. Yeri değiştirilen büyük parçalar mozaikler, taş sütunlar, heykeller ve lahitlerdir. Şirket ESAP madde 1 uyarınca, kültürel mirasların değerlendirilmesi, bildirilmesi ve yönetimi ile ilgili ve Şans Eseri Bulma Prosedürüne ilişkin her bir yeni proje için kabul edilecek olan kurumsal seviyede bir Standart Harekât Prosedürü (SOP) hazırlayacaktır. Müşteri nin Paydaş Katılımı Şirketin kurumsal bazda bir paydaş katılım politikası veya projeye özgü paydaş katılımı planı; kurumsal veya proje bazında bir şikayet mekanizması bulunmamaktadır. Yerel kurallar uyarınca, şirketin Türkiye deki paydaş alımı faaliyetleri ÇED raporunun hazırlanması sırasında yapılan halkın katılımı toplantıları ile sınırlıdır. Bu toplantılar sırasında topluluklardan bu hususla ilgili bir şikayet veya talep gelmediği gözlemlenmiştir. Ancak şirket istisnai olarak Ürdün deki 2008 yılında başlayan Disi Su Taşıma Projesi için iyi yapılandırılmış bir paydaş katılımı faaliyeti geliştirmiş ve uygulamıştır. Bu faaliyetler şunları kapsamıştır: projeden etkilenen topluluklara, meydana gelen olayın proje karar alınması sürecine dâhil edilmesi ve yansıtılması amacıyla bildirilen katılımın kolaylaştırılması için düzenli danışmanlık hizmeti verilmesi, olaydan etkilenen (inşaat yüklenicisinin hafifletme tedbirlerine uyması ve gündelik hayatlarında en az seviyede rahtsızlığa yol açılması) toplulukların liderleri ve üyelerinin görüşleri. Buna ek olarak, şirket etkilenen her bir toplulukta bilgi alışverişini kolaylaştırmak ve gelen taleplere, şikâyetlere karşılık verebilmek için bir şikâyet mekanizması sağlanması amacıyla, yerel saha ofisleri kurmuştur. ÇED raporları, ulusal düzenlemeler uyarınca, Devletin onay sürecinde açıklanır ve ilan edilir; ancak şirketin web sayfasında veya proje sahasında açıklanmaz. Ancak, ÇED raporları talep üzerine şirket tarafından başka kişilere bildirilebilir. Şirketin proje sahalarında Halkla İlişkiler departmanı bulunmamaktadır. Konuyla ilişkili saha müdürü tüm halkla ilişkiler meselelerini yönetir. Ancak şirketin, Murgul daki yerel bir kütüphaneye, Artvin deki ve Çanakkale deki okullara ve futbol takımlarına, Artvin deki yerel festivallere ve Mersindeki bir sulama birliğine finansal destekte bulunması dâhil, proje sahasında bulunan birçok topluluğu desteklemeye yönelik girişimleri mevcuttur. Her bir projenin bütçesinden yıllık olarak hayır işleri ve yardımsal faaliyetler için bir miktar ayrılmaktadır. Geniş Toplum Desteği (BCS)

BGT MAVİ ENERJİ ELEKTRİK ÜRETİM TİC. A.Ş. 8,566 MW SUKENARI HİDROELEKTRİK SANTRALI PROJE BİLGİ NOTU

BGT MAVİ ENERJİ ELEKTRİK ÜRETİM TİC. A.Ş. 8,566 MW SUKENARI HİDROELEKTRİK SANTRALI PROJE BİLGİ NOTU BGT Mavi Enerji Elektrik Üretim Dağıtım Pazarlama Sanayi ve Ticaret SU KENARI HİDROELEKTRİK SANTRALİ BGT MAVİ ENERJİ ELEKTRİK ÜRETİM TİC. A.Ş. 8,566 MW SUKENARI HİDROELEKTRİK SANTRALI PROJE BİLGİ NOTU

Detaylı

Enerji Yatırımları Fizibilite Raporu Hazırlanması Semineri Enerji Yatırımlarının Çevresel ve Sosyal Etkilerinin Değerlendirilmesi 29 Mart 2012

Enerji Yatırımları Fizibilite Raporu Hazırlanması Semineri Enerji Yatırımlarının Çevresel ve Sosyal Etkilerinin Değerlendirilmesi 29 Mart 2012 Enerji Yatırımları Fizibilite Raporu Hazırlanması Semineri Enerji Yatırımlarının Çevresel ve Sosyal Etkilerinin Değerlendirilmesi 29 Mart 2012 H.Bülent KADIOĞLU Çevre Mühendisi Golder Associates Sunum

Detaylı

ACWA GÜÇ ELEKTRİK İŞLETME VE YÖNETİM SANAYİ VE TİCARET A.Ş.

ACWA GÜÇ ELEKTRİK İŞLETME VE YÖNETİM SANAYİ VE TİCARET A.Ş. ACWA GÜÇ ELEKTRİK İŞLETME VE YÖNETİM SANAYİ VE TİCARET A.Ş. ACWA POWER KIRIKKALE DOĞAL GAZ KOMBİNE ÇEVRİM SANTRALİ PROJESİ MGS PROJJE MÜŞAVİİRLİİK MÜHENDİİSLİİK TİİCARET LTD.. ŞTİİ.. ANKARA HAZİRAN/2014

Detaylı

Vizyonumuz Ülkemizin, çevre ve iş güvenliği alanlarında ulusal ve uluslararası rekabet gücünü artıracak çalışmalarda öncü olmaktır.

Vizyonumuz Ülkemizin, çevre ve iş güvenliği alanlarında ulusal ve uluslararası rekabet gücünü artıracak çalışmalarda öncü olmaktır. Kariyer Mühendislik 2011 yılında gelişen çevre ve iş güvenliği mevzuatlarının Türkiye de uygulanmasını hedef alarak kurulmuştur. Şirket çalışanlarının ve kurucusunun yıllar içerisinde elde etmiş olduğu

Detaylı

AVRUPA BİRLİĞİ BAKANLIĞI

AVRUPA BİRLİĞİ BAKANLIĞI AVRUPA BİRLİĞİ BAKANLIĞI AVRUPA BİRLİĞİ ve ÇEVRE Avrupa Birliği Bakanlığı Sunum İçeriği AB ve Çevre- Temel ilkeler AB ve İklim Değişikliği AB ve Su Kalitesi AB ve Atık Geri Dönüşümü Müzakere sürecinde

Detaylı

ATIKLARIN DÜZENLİ DEPOLANMASINA DAİR YÖNETMELİK

ATIKLARIN DÜZENLİ DEPOLANMASINA DAİR YÖNETMELİK ATIKLARIN DÜZENLİ DEPOLANMASINA DAİR YÖNETMELİK Lisans başvurusu Düzenli depolama tesisleri için tesisin bulunduğu belediyeden usulüne göre alınmış izin veya ruhsat üzerine Bakanlıktan lisans alınması

Detaylı

SOKE RÜZGAR ENERJİ SANTRALİ PROJESİ, TÜRKİYE

SOKE RÜZGAR ENERJİ SANTRALİ PROJESİ, TÜRKİYE SOKE RÜZGAR ENERJİ SANTRALİ PROJESİ, TÜRKİYE Bu doküman, Söke Rüzgar Enerji Santrali Projesi nin (Söke RES) Gold Standard prosedürlerine uygun şekilde sertifikalandırılması sürecinin bir parçası olarak

Detaylı

EK C GENEL VE TEKNİK TERİMLER SÖZLÜĞÜ YUSUFELİ BARAJI VE HES PROJESİ ÇEVRESEL ETKİ DEĞERLENDİRMESİ RAPORU

EK C GENEL VE TEKNİK TERİMLER SÖZLÜĞÜ YUSUFELİ BARAJI VE HES PROJESİ ÇEVRESEL ETKİ DEĞERLENDİRMESİ RAPORU EK C GENEL VE TEKNİK TERİMLER SÖZLÜĞÜ YUSUFELİ BARAJI VE HES PROJESİ ÇEVRESEL ETKİ DEĞERLENDİRMESİ RAPORU GENEL VE TEKNİK TERİMLER SÖZLÜĞÜ Açıklığı ve tutarlılığı sağlamak adına bu bölümde; ÇED raporlarında

Detaylı

Müfredat özeti International General Certificate in Occupational Health and Safety

Müfredat özeti International General Certificate in Occupational Health and Safety Müfredat özeti International General Certificate in Occupational Health and Safety Mart 2011 Müfredat özeti - NEBOSH International General Certificate in Occupational Health and Safety (Mart 2011 spesifikasyonlarına

Detaylı

SU ŞEBEKE VE ARITMA TESİSLERİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI GÖREV YETKİ VE SORUMLULUK YÖNERGESİ. BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak, Tanımlar ve Teşkilat

SU ŞEBEKE VE ARITMA TESİSLERİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI GÖREV YETKİ VE SORUMLULUK YÖNERGESİ. BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak, Tanımlar ve Teşkilat SU ŞEBEKE VE ARITMA TESİSLERİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI GÖREV YETKİ VE SORUMLULUK YÖNERGESİ BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak, Tanımlar ve Teşkilat Amaç MADDE 1 - (1) Bu Yönergenin amacı; Su Şebeke ve Arıtma

Detaylı

HES PROJELERİNDE ÇEVRE, EKONOMİ VE SÜRDÜRÜLEBİLİRLİK MART, 2010 ANKARA

HES PROJELERİNDE ÇEVRE, EKONOMİ VE SÜRDÜRÜLEBİLİRLİK MART, 2010 ANKARA HES PROJELERİNDE ÇEVRE, EKONOMİ VE SÜRDÜRÜLEBİLİRLİK MART, 2010 ANKARA SUNU KAPSAMI TÜRKİYE DE HES PROJELERİNİN GEÇMİŞİ FİNANSMAN İHTİYACI FİNANSMAN İLE İLGİLİ AKTÖRLER KARŞILAŞILAN GÜÇLÜKLER ILISU ÖRNEĞİ

Detaylı

2) ÇED Yönetmeliği kapsamında yapılan başvuruları değerlendirmek, ÇED Yönetmeliği kapsamında yapılan başvuru sayısı : 153

2) ÇED Yönetmeliği kapsamında yapılan başvuruları değerlendirmek, ÇED Yönetmeliği kapsamında yapılan başvuru sayısı : 153 1) Çevresel Etki Değerlendirmesi (ÇED) Yönetmeliği gereğince anons, askıda ilan, internet gibi yöntemlerle ÇED süreci ve teklif faaliyetle ilgili olarak vatandaşlara duyuru yapmak, ÇED Yönetmeliği gereğince

Detaylı

Çevresel ve Sosyal Eylem Planı

Çevresel ve Sosyal Eylem Planı Çevresel ve Sosyal Eylem Planı (IFC tarafından 12 Eylül 2014 te hazırlandı, EBRD tarafından Temmuz 2015 te güncellendi) No Eylem Tamamlanma Göstergesi Son Tarih 1: Çevresel ve Sosyal Riskler ve Etkilerin

Detaylı

YENİLENEBİLİR ENERJİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ

YENİLENEBİLİR ENERJİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ YENİLENEBİLİR ENERJİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ M E H M E T A Ş K E R, 2 5. 0 9. 2 0 1 3 I S T A N B U L TÜRKİYE'NİN YENİLENEBİLİR ENERJİ POLİTİKALARI : Elektrik enerjisi üretmek için yenilenebilir kaynakların kullanımını

Detaylı

YUSUFELİ BARAJI ve HES

YUSUFELİ BARAJI ve HES YUSUFELİ BARAJI ve HES Projenin Tanımı Yusufeli Barajı ve Hidroelektrik Santrali Projesi; Doğu Karadeniz Bölgesi nde, Çoruh Nehri üzerinde yer almaktadır. Çoruh Türkiye sınırları içinde 390 km lik bir

Detaylı

VI.2.6.1.1. Mansaptaki Baraj İnşaatları Bağlamında Aşağı Akışların İlgisi

VI.2.6.1.1. Mansaptaki Baraj İnşaatları Bağlamında Aşağı Akışların İlgisi Not: Aralık 2006 tarihli bu kısım Ağustos 2006 da yayımlanmış olan Kısım VI.2.6.1 in yerine geçmiştir. Bu bağlamda, Aralık 2006 da Ek P eklenmiştir. VI.2.6.1. İnşaat ve Su Tutulması Aşamasında Aşağı Akış

Detaylı

ACWA GÜÇ ELEKTRİK İŞLETME VE YÖNETİM SANAYİ VE TİCARET A.Ş.

ACWA GÜÇ ELEKTRİK İŞLETME VE YÖNETİM SANAYİ VE TİCARET A.Ş. ACWA GÜÇ ELEKTRİK İŞLETME VE YÖNETİM SANAYİ VE TİCARET A.Ş. ACWA GÜÇ KIRIKKALE ENERJİ İLETİM HATTI PROJESİ ÇEVRESEL VE SOSYAL YÖNETİM VE İZLEME PLANI MGS PROJJE MÜŞAVİİRLİİK MÜHENDİİSLİİK TİİCARET LTD..ŞTİİ..

Detaylı

İÇME SUYU ELDE EDİLEN VEYA ELDE EDİLMESİ PLANLANAN YÜZEYSEL SULARIN KALİTESİNE DAİR YÖNETMELİK BİRİNCİ BÖLÜM. Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

İÇME SUYU ELDE EDİLEN VEYA ELDE EDİLMESİ PLANLANAN YÜZEYSEL SULARIN KALİTESİNE DAİR YÖNETMELİK BİRİNCİ BÖLÜM. Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Yönetmeliğin Yayınlandığı Resmi Gazete nin Tarihi Sayısı 29/06/2012 28338 İÇME SUYU ELDE EDİLEN VEYA ELDE EDİLMESİ PLANLANAN YÜZEYSEL SULARIN KALİTESİNE DAİR YÖNETMELİK Amaç BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam,

Detaylı

Garajlar, Petrol İstasyonları ve Araba Yıkamacıları

Garajlar, Petrol İstasyonları ve Araba Yıkamacıları GBK 3 Genel Bağlayıcı Kurallar Garajlar, Petrol İstasyonları ve Araba Yıkamacıları Genel Bağlayıcı Kuralların (GBK'ler) bu dizisinde belirtilen koşullar, otomobillerin ve diğer taşıtların servisi, yıkaması

Detaylı

Güney Akım Açık Deniz Boru Hattı Türkiye Bölümü

Güney Akım Açık Deniz Boru Hattı Türkiye Bölümü Güney Akım Açık Deniz Boru Hattı Türkiye Bölümü Çevresel ve Sosyal Etki Değerlendirmesi (ÇSED) - Ekler Haziran 2014 Ek 2.1: Ulusal Mevzuat URS-EIA-REP-203876 Genel Çevre Kanunu, Sayı: 2872 ÇED Yönetmeliği

Detaylı

ÇEVRE VE ORMAN BAKANLIĞI 2023 YILI HEDEFLERİ

ÇEVRE VE ORMAN BAKANLIĞI 2023 YILI HEDEFLERİ ÇEVRE VE ORMAN BAKANLIĞI Sanayi tesislerinin alıcı ortama olan etkilerinin ve kirlilik yükünün azaltılması, yeni tesislerin kurulmasına karar verilmesi aşamasında alıcı ortam kapasitesinin dikkate alınarak

Detaylı

GÖKÇESU (MENGEN-BOLU) BELDESİ, KADILAR KÖYÜ SİCİL 112 RUHSAT NOLU KÖMÜR MADENİ SAHASI YER ALTI PATLAYICI MADDE DEPOSU NAZIM İMAR PLANI AÇIKLAMA RAPORU

GÖKÇESU (MENGEN-BOLU) BELDESİ, KADILAR KÖYÜ SİCİL 112 RUHSAT NOLU KÖMÜR MADENİ SAHASI YER ALTI PATLAYICI MADDE DEPOSU NAZIM İMAR PLANI AÇIKLAMA RAPORU GÖKÇESU (MENGEN-BOLU) BELDESİ, KADILAR KÖYÜ SİCİL 112 RUHSAT NOLU KÖMÜR MADENİ SAHASI YER ALTI PATLAYICI MADDE DEPOSU NAZIM İMAR PLANI AÇIKLAMA RAPORU Planlama Alanı : Bolu ili, Mengen ilçesi, Kadılar

Detaylı

www.abccevre.com ABECE GRUP ÇEVRE VE İŞGÜVENLİĞİ MÜHENDİSLİK HİZMETLERİ A.Ş. TANITIM SUNUMU

www.abccevre.com ABECE GRUP ÇEVRE VE İŞGÜVENLİĞİ MÜHENDİSLİK HİZMETLERİ A.Ş. TANITIM SUNUMU ABECE GRUP ÇEVRE VE İŞGÜVENLİĞİ MÜHENDİSLİK HİZMETLERİ A.Ş. TANITIM SUNUMU ABECE GRUP ÇEVRE DAN. A.Ş ABECE GRUP; Çevre ve iş güvenliği sektörlerinde gelişmeleri takip eden, teknolojik gelişmeler ile birlikte

Detaylı

ÇEVRE KORUMA VE KONTROL DAİRESİ BAŞKANLIĞI ATIK YÖNETİMİ ŞUBE MÜDÜRLÜĞÜ TEŞKİLAT YAPISI VE ÇALIŞMA ESASLARINA DAİR YÖNERGE

ÇEVRE KORUMA VE KONTROL DAİRESİ BAŞKANLIĞI ATIK YÖNETİMİ ŞUBE MÜDÜRLÜĞÜ TEŞKİLAT YAPISI VE ÇALIŞMA ESASLARINA DAİR YÖNERGE ÇEVRE KORUMA VE KONTROL DAİRESİ BAŞKANLIĞI ATIK YÖNETİMİ ŞUBE MÜDÜRLÜĞÜ TEŞKİLAT YAPISI VE ÇALIŞMA ESASLARINA DAİR YÖNERGE BİRİNCİ BÖLÜM AMAÇ, KAPSAM, HUKUKİ DAYANAK, İLKELER ve TANIMLAR Amaç Madde 1-

Detaylı

T. C. KAMU İHALE KURUMU

T. C. KAMU İHALE KURUMU T. C. KAMU İHALE KURUMU Elektronik İhale Dairesi KALİTE YÖNETİM SİSTEMİ BT Strateji Yönetimi BT Hizmet Yönetim Politikası Sürüm No: 6.0 Yayın Tarihi: 26.02.2015 444 0 545 2012 Kamu İhale Kurumu Tüm hakları

Detaylı

Türbin modeli : LARUS45. Güç: 45 kw. (Maksimum) Kanat çapı: 15,6 m., 3 kanat.

Türbin modeli : LARUS45. Güç: 45 kw. (Maksimum) Kanat çapı: 15,6 m., 3 kanat. TEKNİK BİLGİLER Türbin modeli : LARUS45 Güç: 45 kw. (Maksimum) Kanat çapı: 15,6 m., 3 kanat. Kule : Bakım ve kurulum eğilmesi yapılabilen, hidrolik piston monte edilebilen, galvanizli çelik kule. Yükseklik

Detaylı

Yenilenebilir Enerji Kaynaklarımız ve Mevzuat. Hulusi KARA Grup Başkanı

Yenilenebilir Enerji Kaynaklarımız ve Mevzuat. Hulusi KARA Grup Başkanı Yenilenebilir Enerji Kaynaklarımız ve Mevzuat Hulusi KARA Grup Başkanı Sunum Planı Yenilenebilir Enerji Kaynakları Potansiyelimiz ve Mevcut Durum İzmir ve Rüzgar Yenilenebilir Enerji Kaynaklarına İlişkin

Detaylı

BILKENT ENTEGRE SAĞLIK KAMPÜSÜ PROJESİ GÜRÜLTÜ YÖNETİMİ PLANI REVİZYON TAKİP SAYFASI

BILKENT ENTEGRE SAĞLIK KAMPÜSÜ PROJESİ GÜRÜLTÜ YÖNETİMİ PLANI REVİZYON TAKİP SAYFASI Sayfa No 1 / 5 REVİZYON TAKİP SAYFASI Rev. No Rev. Tarihi Rev. Yapılan Sayfa No. Revizyonun Sebebi 00 - Yeni yayın 01 08.08.2014 3,4,5 Kredi kuruluşu teknik danışmanı önerileri doğrultusunda değişiklik

Detaylı

TABİAT VARLIKLARINI KORUMA GENEL MÜDÜRLÜĞÜ ENERJİ VE ÇEVRE POLİTİKALARI AÇISINDAN RESLER VE KORUNAN ALANLAR. Osman İYİMAYA Genel Müdür

TABİAT VARLIKLARINI KORUMA GENEL MÜDÜRLÜĞÜ ENERJİ VE ÇEVRE POLİTİKALARI AÇISINDAN RESLER VE KORUNAN ALANLAR. Osman İYİMAYA Genel Müdür TABİAT VARLIKLARINI KORUMA GENEL MÜDÜRLÜĞÜ ENERJİ VE ÇEVRE POLİTİKALARI AÇISINDAN RESLER VE KORUNAN ALANLAR Osman İYİMAYA Genel Müdür Enerji hayatımızın vazgeçilmez bir parçası olarak başta sanayi, teknoloji,

Detaylı

A AMASINDA; GERİ KAZANIM VE BERTARAF TESİSLER SUNULMASI GEREKEN BİLGB

A AMASINDA; GERİ KAZANIM VE BERTARAF TESİSLER SUNULMASI GEREKEN BİLGB Çevre ve Orman Bakanlığı Çevre Yönetimi Genel Müdürlüğü Atık Yönetimi Dairesi Başkanlığı ÇEVRE LİSANSI L ALMA AŞAMASINDA; A AMASINDA; GERİ KAZANIM VE BERTARAF TESİSLER SLERİNCE SUNULMASI GEREKEN BİLGB

Detaylı

vizyon escarus hakkında misyon hakkında Escarus un misyonu, müşterilerine sürdürülebilirlik çözümleri sunan öncü bir şirket olmaktır.

vizyon escarus hakkında misyon hakkında Escarus un misyonu, müşterilerine sürdürülebilirlik çözümleri sunan öncü bir şirket olmaktır. escarus hakkında Nisan 2011 de faaliyetine başlayan Escarus Sürdürülebilir Danışmanlık A.Ş., deneyimli ve profesyonel kadrosuyla sürdürülebilirlik çözümleri geliştirerek, danışmanlık hizmetleri vermek

Detaylı

10. ÇEVRE İSTATİSTİKLERİ

10. ÇEVRE İSTATİSTİKLERİ TR41 Bölgesi 2008 2010 10. ÇEVRE İSTATİSTİKLERİ 10.1. Atık İstatistikleri 10.1.1. Belediye- Atık Hizmeti Verilen Nüfus ve Atık Miktarı 2008,2010 Toplam nüfus Belediye Anket uygulanan Anket uygulanan Atık

Detaylı

HİDROELTRİK SANTARALLERİ

HİDROELTRİK SANTARALLERİ HİDROELTRİK SANTARALLERİ Bir miktar yükseklik kazandırılmış akışkanın(suyun) potansiyel enerjisine hidrolik enerji denir. Bu enerjiyi önce çeşitli düzeneklerle mekanik enerjiye, ordanda elektrik enerjisine

Detaylı

YENİLENEBİLİR ENERJİ KAYNAKLARI VE ÇEVRE MEVZUATI

YENİLENEBİLİR ENERJİ KAYNAKLARI VE ÇEVRE MEVZUATI YENİLENEBİLİR ENERJİ KAYNAKLARI VE ÇEVRE MEVZUATI Dr. Gülnur GENÇLER ABEŞ Çevre Yönetimi ve Denetimi Şube Müdürü Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğü 06/02/2016 YENİLENEBİLİR ENERJİ NEDİR? Sürekli devam eden

Detaylı

ADANA TİCARET ODASI İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ HİZMET ALIMI TEKNİK ŞARTNAMESİ

ADANA TİCARET ODASI İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ HİZMET ALIMI TEKNİK ŞARTNAMESİ ADANA TİCARET ODASI İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ HİZMET ALIMI TEKNİK ŞARTNAMESİ Madde 1 Hizmetin Konusu Bu Teknik Şartnamenin konusu Ortak Sağlık ve Güvenlik Birimi (OSGB) hizmeti sunan firmalardan temin edilecek

Detaylı

Ermenek Barajı Göl Alanı Genel Görünümü

Ermenek Barajı Göl Alanı Genel Görünümü Ermenek Barajı Göl Alanı Genel Görünümü Ermenek Barajı nın Konumu Ermenek Barajı tamamlanma tarihi itibari ile Türkiye deki en yüksek barajdır. Ermenek Barajı Avrupa nın en yüksek 6. barajıdır. Ermenek

Detaylı

Düzce nin Çevre Sorunları ve Çözüm Önerileri Çalıştayı 04 Aralık 2012, Düzce

Düzce nin Çevre Sorunları ve Çözüm Önerileri Çalıştayı 04 Aralık 2012, Düzce Düzce nin Çevre Sorunları ve Çözüm Önerileri Çalıştayı 04 Aralık 2012, Düzce İÇERİK Enerji Kaynakları HES Faaliyetlerinin Aşamaları Düzce İlindeki HES Faaliyetleri Karşılaşılan Çevresel Sorunlar Çözüm

Detaylı

10 SORUDA Lisanlı & Lisanssız ELEKTRİK ÜRETİMİ

10 SORUDA Lisanlı & Lisanssız ELEKTRİK ÜRETİMİ BİZ KİMİZ??? Profesyonel anlamda 30 yılı aşan hukuki bir geçmişe sahip olan Döğerlioğlu Hukuk Bürosu; ticaret, enerji, rekabet, fikri mülkiyet, idare, emlak, inşaat, uluslararası ticaret hukuku, uluslararası

Detaylı

TC ÇEVRE VE ORMAN BAKANLIĞI ÇEVRE YÖNETİMİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ Ece TOK Hava Yönetimi Daire Başkanlığı Endüstriyel Kaynaklı Hava Kirliliği Kontrol Şube Müdürü Büyük Yakma Tesisleri Taslak Yönetmeliği 24 Şubat

Detaylı

Çalışma Ortamı Gözetiminin Tanımı

Çalışma Ortamı Gözetiminin Tanımı Çalışma Ortamı Gözetiminin Tanımı Çalışma ortamı gözetimi; işyerlerinde çalışanların maruz kalabilecekleri endüstriyel kirlenmelerin (Ör: gürültü, kimyasal gazlar, tozlar vb.) iş sağlığı ve güvenliği mevzuatları

Detaylı

YENİ İŞ GÜVENLİĞİ KANUN ve YÖNETMELİKLEREGÖRE İŞ GÜVENLİĞİ UZMANLARI ve İŞVERENLERİN GÖREV YETKİ VE SORUMLULUKLARI KONUSUNDA ÖZET BİLGİLER

YENİ İŞ GÜVENLİĞİ KANUN ve YÖNETMELİKLEREGÖRE İŞ GÜVENLİĞİ UZMANLARI ve İŞVERENLERİN GÖREV YETKİ VE SORUMLULUKLARI KONUSUNDA ÖZET BİLGİLER YENİ İŞ GÜVENLİĞİ KANUN ve YÖNETMELİKLEREGÖRE İŞ GÜVENLİĞİ UZMANLARI ve İŞVERENLERİN GÖREV YETKİ VE SORUMLULUKLARI KONUSUNDA ÖZET BİLGİLER Yasal dayanaklar 22/5/2003 tarihli ve 4857 sayılı İş Kanununa

Detaylı

ÇED SÜRECİNE HALKIN KATILIMI TOPLANTISI 26 Mayıs 2009 Erzin/HATAY

ÇED SÜRECİNE HALKIN KATILIMI TOPLANTISI 26 Mayıs 2009 Erzin/HATAY ÇED SÜRECİNE HALKIN KATILIMI TOPLANTISI 26 Mayıs 2009 Erzin/HATAY Çevre ve Denizcilik Mevzuatına Uyum Kıyı Tesisi İşletme İzinleri Kıyıda ve Denizde Uygulama İmar Planları Gemi Atık Proje Raporları ve

Detaylı

Çevresel Gürültünün Değerlendirilmesi ve Yönetimi Yönetmeliği

Çevresel Gürültünün Değerlendirilmesi ve Yönetimi Yönetmeliği Çevresel Gürültünün Değerlendirilmesi ve Yönetimi Yönetmeliği 7 Mart 2008 tarih ve 26809 sayılı Resmi Gazete 08.05.2008 Amaç Madde 1 Bu Yönetmelik; kişilerin beden ve ruh sağlığını, huzur ve sükununu gürültü

Detaylı

Assan Alüminyum, Türkiye deki İşçi Hakları Endişeleri ile ilgili Şikayetler Hakkında PAYDAŞ DEĞERLENDİRMESİ

Assan Alüminyum, Türkiye deki İşçi Hakları Endişeleri ile ilgili Şikayetler Hakkında PAYDAŞ DEĞERLENDİRMESİ Assan Alüminyum, Türkiye deki İşçi Hakları Endişeleri ile ilgili Şikayetler Hakkında PAYDAŞ DEĞERLENDİRMESİ 22 Temmuz Uyum Danışmanlığı / Ombudsmanlığı Uluslararası Finans Kurumu / Çok Taraflı Yatırım

Detaylı

RES YATIRIMLARI VE EKOSİSTEM TEBLİĞİ. Ergün AKALAN Enerji Yatırımları Daire Başkanı yatirim@enerji.gov.tr

RES YATIRIMLARI VE EKOSİSTEM TEBLİĞİ. Ergün AKALAN Enerji Yatırımları Daire Başkanı yatirim@enerji.gov.tr RES YATIRIMLARI VE EKOSİSTEM TEBLİĞİ Ergün AKALAN Enerji Yatırımları Daire Başkanı yatirim@enerji.gov.tr SUNUM PLANI 1. RES lerin Enerji Sektöründeki Durumu 2. Strateji Hedeflerimiz 3. RES Yatırım Süreci

Detaylı

TELKO ENERJİ ÜRETİM TURİZM SAN. ve TİC. A.Ş. EDİNCİK BİYOGAZ PROJESİ PROJE BİLGİ NOTU

TELKO ENERJİ ÜRETİM TURİZM SAN. ve TİC. A.Ş. EDİNCİK BİYOGAZ PROJESİ PROJE BİLGİ NOTU TELKO ENERJİ ÜRETİM TURİZM SAN. ve TİC. A.Ş. EDİNCİK BİYOGAZ PROJESİ PROJE BİLGİ NOTU Ülkemizde, gıda ve elektrik enerjisine olan ihtiyaç, sanayileşme, ekonomik gelişme ve nüfus artışı gibi nedenlerden

Detaylı

ELEKTRİK PİYASASI ŞEBEKE YÖNETMELİĞİNDE DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA İLİŞKİN YÖNETMELİK MADDE

ELEKTRİK PİYASASI ŞEBEKE YÖNETMELİĞİNDE DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA İLİŞKİN YÖNETMELİK MADDE 3 Ocak 2013 PERŞEMBE Resmî Gazete Sayı : 28517 YÖNETMELİK Enerji Piyasası Düzenleme Kurumundan: ELEKTRİK PİYASASI ŞEBEKE YÖNETMELİĞİNDE DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA İLİŞKİN YÖNETMELİK MADDE 1 22/1/2003 tarihli

Detaylı

Hidroelektrik Enerji Yatırımlarında Teşvik Uygulamaları ve Özel Sektör Tarafından Karşılaşılan Zorluklar. Mustafa Gürbüz

Hidroelektrik Enerji Yatırımlarında Teşvik Uygulamaları ve Özel Sektör Tarafından Karşılaşılan Zorluklar. Mustafa Gürbüz Hidroelektrik Enerji Yatırımlarında Teşvik Uygulamaları ve Özel Sektör Tarafından Karşılaşılan Zorluklar Mustafa Gürbüz Sunum Planı Hidroelektrik Santrallerin Avantajları Türkiye nin Hidroelektrik Potansiyeli

Detaylı

Assan Alüminyum Projesi- Şikayet Sonuç Raporu

Assan Alüminyum Projesi- Şikayet Sonuç Raporu Uyum Danışmanı/Ombudsman, Uluslararası Finans Kurumu (IFC) ve Çok Taraflı Yatırım Garanti Ajansı (MIGA), Dünya Bankası Grubu Ağustos 2010 Assan Alüminyum Projesi- Şikayet Sonuç Raporu Bu rapor, Uyum Danışmanı/Ombudsman

Detaylı

ÇEVRE BOYUTLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ PROSEDÜRÜ

ÇEVRE BOYUTLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ PROSEDÜRÜ SAYFA NO 1/7 1. AMAÇ VE KAPSAM: Bu prosedürün amacı, TOTM nin faaliyetlerinin ve hizmetlerinin çevre güvenliği üzerinde gerçek veya potansiyel olarak önemli etkileri olabilecek çevresel boyutlarının (yönlerinin),

Detaylı

HİSAR REG. VE HES BİLGİ NOTU

HİSAR REG. VE HES BİLGİ NOTU HİSAR REG. VE HES BİLGİ NOTU ODAŞ ELEKTRİK ÜRETİM SAN. TİC. A.Ş. 2015 ŞUBAT HİSAR HİDRO ELEKTRİK SANRALİ PROJE BİLGİ NOTU : Hisar Regülatörü ve HES projesi Marmara bölgesinde Sakarya Nehri üzerinde Bilecik

Detaylı

TEİAŞ TÜRKİYE ELEKTRİK İLETİM A.Ş. GENEL MÜDÜRLÜĞÜ

TEİAŞ TÜRKİYE ELEKTRİK İLETİM A.Ş. GENEL MÜDÜRLÜĞÜ TEİAŞ 154kV (Hirfanlı-Cihanbeyli)Brş.-KuluTM EİH TEİAŞ TÜRKİYE ELEKTRİK İLETİM A.Ş. GENEL MÜDÜRLÜĞÜ 154kV (Hirfanlı Cihanbeyli) Brş.- Kulu TM Enerji İletim Hattı ÇEVRE YÖNETİM PLANI ( Ankara- Konya ) ANKARA

Detaylı

Endüstri İlişkileri Kapsamında

Endüstri İlişkileri Kapsamında çimento işveren ocak 2010 Endüstri İlişkileri Kapsamında Mevzuattaki Değişiklikler Ekim-Kasım-Aralık 2009 Dönemi Hazırlayan: Av. Füsun GÖKÇEN 22 Ekim 2009 tarih ve 27384 sayılı Resmi Gazete de Çevre Denetimi

Detaylı

İÇ TETKİK SORU LİSTESİ

İÇ TETKİK SORU LİSTESİ 1- AMBALAJ ATIKLARININ KONTROLÜ YÖNETMELİĞİ 1.1. Ambalaj Üretimi yapılıyor mu? 1.2. Üretimi yapılan ambalajların cinsleri nelerdir? (cam, karton, metal) 1.3. Üretimi yapılan ambalajlar geri kazanılabilir

Detaylı

Fatih YAZITAŞ Yenilenebilir Enerji Genel Müdürlüğü Yeni Teknolojiler ve Destek Daire Başkanı

Fatih YAZITAŞ Yenilenebilir Enerji Genel Müdürlüğü Yeni Teknolojiler ve Destek Daire Başkanı Fatih YAZITAŞ Yenilenebilir Enerji Genel Müdürlüğü Yeni Teknolojiler ve Destek Daire Başkanı İstanbul, Kasım 2014 Son 10 Yılda Gelinen Nokta(2003-2013) Elektrik tüketimi yaklaşık 2 kat artışla 245 milyar

Detaylı

BALIK AĞI ÜRETİMİ FAALİYETİ PROJE OZET DOSYASI

BALIK AĞI ÜRETİMİ FAALİYETİ PROJE OZET DOSYASI TİCARET ANONİM ŞİRKETİ BALIK AĞI ÜRETİMİ FAALİYETİ İSTİKLAL MAHALLESİ, YILDIRIM BEYAZID CADDESİ, NO: 14 ESENYURT / İSTANBUL F21D18C3C3D PAFTA, 159 ADA, 3 PARSEL URBAN ÇEVRE DANIŞMANLIK VE MÜHENDİSLİK TİC.

Detaylı

MONDİ TİRE KUTSAN KAĞIT VE AMBALAJ SANAYİİ A.Ş. ATIKSUDAN BİYOGAZ ELDESİ TESİSİ PROJE BİLGİ NOTU

MONDİ TİRE KUTSAN KAĞIT VE AMBALAJ SANAYİİ A.Ş. ATIKSUDAN BİYOGAZ ELDESİ TESİSİ PROJE BİLGİ NOTU MONDİ TİRE KUTSAN KAĞIT VE AMBALAJ SANAYİİ A.Ş. ATIKSUDAN BİYOGAZ ELDESİ TESİSİ PROJE BİLGİ NOTU 2007 yılında uluslararası kağıt ve ambalaj grubu Mondi Grup un bir parçası haline gelen, Mondi Tire Kutsan

Detaylı

TR 2008 IB EN 04 MADEN ATIKLARININ YÖNETİMİ PROJESİ

TR 2008 IB EN 04 MADEN ATIKLARININ YÖNETİMİ PROJESİ TR 2008 IB EN 04 MADEN ATIKLARININ YÖNETİMİ PROJESİ Ülkü Füsun ERTÜRK Maden atıkları ve Tehlikesiz Atıkların Yönetimi Şube Müdürlüğü Kimya Müh. Antalya, 24-26.04.2012 Maden Atıklarının Yönetimi Projesi

Detaylı

Genel Bağlayıcı Kurallar. Hastaneler, Tıbbi Klinikler ve Veteriner Klinikleri

Genel Bağlayıcı Kurallar. Hastaneler, Tıbbi Klinikler ve Veteriner Klinikleri GBK 4 Genel Bağlayıcı Kurallar Hastaneler, Tıbbi Klinikler ve Veteriner Klinikleri Bu Genel Bağlayıcı Kurallarda (GBK) öngörülen çevresel koşullar, hastane ve kliniklerde insan ve hayvanların tedavileri

Detaylı

TÜRKİYE NİN RÜZGAR ENERJİSİ POLİTİKASI ZEYNEP GÜNAYDIN ENERJİ VE TABİİ KAYNAKLAR BAKANLIĞI ENERJİ İŞLERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ

TÜRKİYE NİN RÜZGAR ENERJİSİ POLİTİKASI ZEYNEP GÜNAYDIN ENERJİ VE TABİİ KAYNAKLAR BAKANLIĞI ENERJİ İŞLERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ TÜRKİYE NİN RÜZGAR ENERJİSİ POLİTİKASI ZEYNEP GÜNAYDIN ENERJİ VE TABİİ KAYNAKLAR BAKANLIĞI ENERJİ İŞLERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ GİRİŞ POTANSİYEL MEVZUAT VE DESTEK MEKANİZMALARI MEVCUT DURUM SONUÇ Türkiye Enerji

Detaylı

HAZİRAN 2013 MEVZUAT BÜLTENİ. Çevre & İş Güvenliği

HAZİRAN 2013 MEVZUAT BÜLTENİ. Çevre & İş Güvenliği HAZİRAN 2013 MEVZUAT BÜLTENİ Çevre & İş Güvenliği MEVZUATIN ADI : ÇOK TEHLİKELİ İŞLERDE GÖREVLENDİRİLEBİLECEK (C) SINIFI İŞ GÜVENLİĞİ UZMANLARI HAKKINDA TEBLİĞ R. G. TARİHİ / SAYISI : 14.06.2013 / 28677

Detaylı

Çevresel ve Sosyal Eylem Planı (ÇSEP) Öksüt Altın Madeni, Türkiye ('Proje') 1

Çevresel ve Sosyal Eylem Planı (ÇSEP) Öksüt Altın Madeni, Türkiye ('Proje') 1 Sosyal Planı (ÇSEP) Öksüt Altın Madeni, Türkiye ('Proje') 1 DUYURULMA AMAÇLI TASLAK ÇSEP. NİHAİ ÇSEP DUYURU SONRASI VE FİNANSMAN KARARI ÖNCESİ KARARLAŞTIRILACAK PG1 in ve Etkilerin Değerlendirilmesi ve

Detaylı

KONUŞMACININ ADI SOYADI : İhsan ÖZEY. KONU BAŞLIĞI :Karayollarında Çevresel Sürdürülebilir Mühendislik Uygulamaları

KONUŞMACININ ADI SOYADI : İhsan ÖZEY. KONU BAŞLIĞI :Karayollarında Çevresel Sürdürülebilir Mühendislik Uygulamaları KONUŞMACININ ADI SOYADI : İhsan ÖZEY KONU BAŞLIĞI :Karayollarında Çevresel Sürdürülebilir Mühendislik Uygulamaları Konu Başlığı : Karayollarında Çevresel Sürdürülebilir Mühendislik Uygulamaları Sürdürülebilir

Detaylı

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA Sayılı Belediye Kanunu na Ek Madde Eklenmesi Hakkında Kanun Teklifi ve gerekçesi ekte sunulmuştur.

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA Sayılı Belediye Kanunu na Ek Madde Eklenmesi Hakkında Kanun Teklifi ve gerekçesi ekte sunulmuştur. TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA 5393 Sayılı Belediye Kanunu na Ek Madde Eklenmesi Hakkında Kanun Teklifi ve gerekçesi ekte sunulmuştur. Gereğini arz ederiz Umut Oran İstanbul Milletvekili (2)

Detaylı

ENDÜSTRİ TESİSLERİNDEN KAYNAKLANAN HAVA KİRLİLİĞİNİN KONTROLÜ YÖNETMELİĞİ

ENDÜSTRİ TESİSLERİNDEN KAYNAKLANAN HAVA KİRLİLİĞİNİN KONTROLÜ YÖNETMELİĞİ ENDÜSTRİ TESİSLERİNDEN KAYNAKLANAN HAVA KİRLİLİĞİNİN KONTROLÜ YÖNETMELİĞİ 22/07/2006 Tarih 26236 Sayılı Resmi Gazete Amaç MADDE 1 (1) Bu Yönetmeliğin amacı, sanayi ve enerji üretim tesislerinin faaliyeti

Detaylı

AYVACIK 5 MW Rüzgar Enerji Santrali

AYVACIK 5 MW Rüzgar Enerji Santrali AYVACIK 5 MW Rüzgar Enerji Santrali Bu doküman, Ayvacık Rüzgar Enerji Santralinin Gold Standard prosedürlerine uygun şekilde sertifikalandırılması sürecinin bir parçası olarak hazırlanmıştır ve projeye

Detaylı

Yıllar 2015 2016 2017 2018 2019 PROJE ADIMI - FAALİYET. Sorumlu Kurumlar. ÇOB, İÇOM, DSİ, TİM, Valilikler, Belediyeler ÇOB, İÇOM, Valilikler

Yıllar 2015 2016 2017 2018 2019 PROJE ADIMI - FAALİYET. Sorumlu Kurumlar. ÇOB, İÇOM, DSİ, TİM, Valilikler, Belediyeler ÇOB, İÇOM, Valilikler 1. HAVZA KORUMA PLANI KURUM VE KURULUŞLARIN KOORDİNASYONUNUN 2. SAĞLANMASI 3. ATIK SU ve ALTYAPI YÖNETİMİ 3.1. Göl Yeşil Kuşaklama Alanındaki Yerleşimler Koruma Planı'nda önerilen koşullarda önlemlerin

Detaylı

AFD Sürdürülebilir bir gelecek için

AFD Sürdürülebilir bir gelecek için AFD Sürdürülebilir bir gelecek için TSKB Önceliğimiz Çevre Konferansı 5 aralık 2007 AGENCE FRANCAISE DE DEVELOPPEMENT Misyonumuz 1. Kalkınmanın finansmanı Birleşmiş Milletlerin Bin Yıl Kalkınma Hedefleri

Detaylı

TÜRKİYE ÇEVRE POLİTİKASINA ÖNEMLİ BİR DESTEK: AVRUPA BİRLİĞİ DESTEKLİ PROJELER

TÜRKİYE ÇEVRE POLİTİKASINA ÖNEMLİ BİR DESTEK: AVRUPA BİRLİĞİ DESTEKLİ PROJELER Technical Assistance for Implementation Capacity for the Environmental Noise Directive () Çevresel Gürültü Direktifi nin Uygulama Kapasitesi için Teknik Yardım Projesi Technical Assistance for Implementation

Detaylı

Çevre Koruma ve Kontrol Daire Başkanlığı. Gaziantep 2014

Çevre Koruma ve Kontrol Daire Başkanlığı. Gaziantep 2014 Çevre Koruma ve Kontrol Daire Başkanlığı Gaziantep 2014 It is a general warming effect felt on Earth s surface, produced by greenhouse gases. Küresel ısınma nedir? Atmosfere verilen gazların sera etkisi

Detaylı

2. BELEDİYENİN ADI, ADRESİ VE İLETİŞİM BİLGİLERİ (TELEFON, FAX VE E-POSTA ADRESİ)

2. BELEDİYENİN ADI, ADRESİ VE İLETİŞİM BİLGİLERİ (TELEFON, FAX VE E-POSTA ADRESİ) 2872 SAYILI ÇEVRE KANUNUN (DEĞİŞİK 26/04/2006 TARİH VE 5491 SAYILI KANUNU) İLGİLİ HÜKÜMLERİ ÇERÇEVESİNDE YETKİ DEVRİ YAPILMIŞ/YAPILACAK KURUMLARIN SUNMASI GEREKEN BİLGİ VE BELGELER 1. YETKİ DEVRİ TALEBİNDE

Detaylı

6331 sayılı İş Kanunu kapsamında iş sağlığı ve güvenliği konusunda çalışmalar yaparak, Şifa Ortak Sağlık Güvenlik Birimi tarafından ;

6331 sayılı İş Kanunu kapsamında iş sağlığı ve güvenliği konusunda çalışmalar yaparak, Şifa Ortak Sağlık Güvenlik Birimi tarafından ; 17.12.2013 İŞ GÜVENLİĞİ KAPSAMINDAKİ HİZMET TEKLİFİ TEKLİF BİLGİLERİ YETKİLİ ANKARA DİŞ HEKİMLERİ ODASI DANIŞMAN ŞİFA ORTAK SAĞLIK VE GÜVENLİK BİRİMİ ADRES: HEPKEBİRLER MAH. NASRULLAH İŞ MERKEZİ KAT:5

Detaylı

BÜYÜK ENDÜSTRİYEL KAZALARIN KONTROLÜ HAKKINDA YÖNETMELİK

BÜYÜK ENDÜSTRİYEL KAZALARIN KONTROLÜ HAKKINDA YÖNETMELİK Çevre ve Orman Bakanlığı Çevre Yönetimi Genel Müdürlüğü BÜYÜK ENDÜSTRİYEL KAZALARIN KONTROLÜ HAKKINDA YÖNETMELİK Kimyasallar Yönetimi Dairesi Başkanlığı Endüstriyel ve Kimyasal Kazalar Şubesi Müdürlüğü

Detaylı

BÜYÜK ENDÜSTRİYEL KAZALARIN KONTROLÜ HAKKINDA YÖNETMELİK

BÜYÜK ENDÜSTRİYEL KAZALARIN KONTROLÜ HAKKINDA YÖNETMELİK Çevre ve Orman Bakanlığı Çevre Yönetimi Genel Müdürlüğü BÜYÜK ENDÜSTRİYEL KAZALARIN KONTROLÜ HAKKINDA YÖNETMELİK Ayşe Pınar AKLAN Kimyasallar Yönetimi Dairesi Başkanlığı Endüstriyel ve Kimyasal Kazalar

Detaylı

Çevre ve Şehircilik Bakanlığı

Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Çevre ve Şehircilik Bakanlığı ÇEVRECİ ŞEHİRLERE DOĞRU Kadir DEMİRBOLAT İklim Değişikliği Dairesi Başkanı 7 Temmuz 2012, Gaziantep Çevreci Şehircilik; Yaşam kalitesi yüksek, Çevreye duyarlı, Tarihi ve kültürel

Detaylı

T.C. ÇALIŞMA VE SOSYAL GÜVENLİK BAKANLIĞI İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ. Burhanettin KURT, İSG Uzmanı

T.C. ÇALIŞMA VE SOSYAL GÜVENLİK BAKANLIĞI İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ. Burhanettin KURT, İSG Uzmanı T.C. ÇALIŞMA VE SOSYAL GÜVENLİK BAKANLIĞI İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ Burhanettin KURT, İSG Uzmanı Mayıs, 2013 Büyük zarar veya yok olmaya yol açabilecek durum; gerçekleşme ihtimali bulunan

Detaylı

GENEL RİSK DEĞERLENDİRMESİ ÖRNEK FORMU

GENEL RİSK DEĞERLENDİRMESİ ÖRNEK FORMU GENEL RİSK DEĞERLENDİRMESİ ÖRNEK FORMU Risk Değerlendirme No: Tarih: İşveren: İşyeri Adresi: Yapılan İş Nedir? (Kısaca açıklayınız) İşçi sayısı: Erkek Kadın Çocuk Çırak Öğrenci RİSK DEĞERLENDİRMESİ YAPILMASININ

Detaylı

ÇEVRE İZİN VE LİSANSLARINDA YENİ DÖNEM

ÇEVRE İZİN VE LİSANSLARINDA YENİ DÖNEM ÇEVRE İZİN VE LİSANSLARINDA YENİ DÖNEM 21.11.2008 tarih, 27061 sayılı Resmi Gazete de yayımlanan Çevre Denetimi Yönetmeliği ve 29.4.2009 tarih, 27214 sayılı Resmi Gazete de yayımlanan "Çevre Kanununca

Detaylı

İş Yeri Hakları Politikası

İş Yeri Hakları Politikası İş Yeri Hakları Politikası İş Yeri Hakları Politikası Çalışanlarımızla olan ilişkilerimize değer veririz. İşimizin başarısı, küresel işletmemizdeki her bir çalışana bağlıdır. İş yerinde insan haklarının

Detaylı

DEMA MAKİNA İNŞAAT TAAHHÜT VE TİCARET LİMİTED ŞİRKETİ

DEMA MAKİNA İNŞAAT TAAHHÜT VE TİCARET LİMİTED ŞİRKETİ DEMA MAKİNA İNŞAAT TAAHHÜT VE TİCARET LİMİTED ŞİRKETİ DEMA Makina İnşaat Ltd. 1989 yılında kurulmuş bir mühendislik, tedarik, inşaat (EPC) firmasıdır. Ağırlıklı olarak petrokimya sektöründe faaliyet göstermekte

Detaylı

İŞ SAĞLIĞI VE İŞ GÜVENLİĞİ

İŞ SAĞLIĞI VE İŞ GÜVENLİĞİ 2014 İŞ SAĞLIĞI VE İŞ GÜVENLİĞİ PARS DANIŞMANLIK 20.02.2014 5763 Sayılı Kanun ( İş Kanunu ve bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun) Kabul Tarihi:15.05.2008 İçerik 4857 sayılı İş kanunu dahil

Detaylı

NEHİR TİPİ HİDROELEKTRİK SANTRAL PROJELERİNDE ÇED SÜRECİ

NEHİR TİPİ HİDROELEKTRİK SANTRAL PROJELERİNDE ÇED SÜRECİ NEHİR TİPİ HİDROELEKTRİK SANTRAL PROJELERİNDE ÇED SÜRECİ İhsan Kaş 1, Korhan Altındal 2 Özet Nehir Tipi Hidroelektrik Santraller bulunduğu bölgeye, büyüklüğüne, tipine göre farklılıklar gösterir. Bu farklılıklarda

Detaylı

Satılık Endüstriyel Tesis Yatırım Fırsatı

Satılık Endüstriyel Tesis Yatırım Fırsatı Satılık Endüstriyel Tesis Yatırım Fırsatı TİRE ORGANİZE SANAYİ BÖLGESİ İZMIR - TÜRKİYE Fiziki Tarif Söz konusu Gayrimenkul 125.000 m² lik bir arsa üzerinde 20.922,75 m² lik bir kapalı alana sahiptir. Gayrimenkul,

Detaylı

T.C. BEYLİKDÜZÜ BELEDİYE MECLİSİ İMAR KOMİSYONU RAPORU

T.C. BEYLİKDÜZÜ BELEDİYE MECLİSİ İMAR KOMİSYONU RAPORU T.C. BEYLİKDÜZÜ BELEDİYE MECLİSİ İMAR KOMİSYONU RAPORU Rapor : 2016/08 Tarih : 29.02.2016 KONUNUN ÖZÜ: Beylikdüzü ilçesi Kavaklı Mahallesi 351 ada 23 parsel komşuluğunda bulunan Belediyemiz mülkiyetindeki

Detaylı

Kerim AKSU Belediye Başkanı. Kazım ELMALI Belediye Başkan Yardımcısı. İsmail DEMİR Temizlik İşleri Müdürü. Hasan ÖZTÜRK Şef

Kerim AKSU Belediye Başkanı. Kazım ELMALI Belediye Başkan Yardımcısı. İsmail DEMİR Temizlik İşleri Müdürü. Hasan ÖZTÜRK Şef GİRESUN BELEDİYESİ TEMIZLİK İŞLERİ MÜDÜRLÜGÜ GÖREV YETKİ VE SORUMLULUKLARI YÖNETMELİĞİ TEŞKİLAT MADDE 5-Temizlik İşleri Müdürlüğü aşağıda yazıldığı şekilde teşkilatlanmıştır.müdürlük;belediye Başkan Yardımcısı

Detaylı

GDF SUEZ de Su Ayak İzi ve Su Risklerinin Yönetimi. Peter Spalding: HSE Manager, GDF SUEZ Energy International April 2015

GDF SUEZ de Su Ayak İzi ve Su Risklerinin Yönetimi. Peter Spalding: HSE Manager, GDF SUEZ Energy International April 2015 GDF SUEZ de Su Ayak İzi ve Su Risklerinin Yönetimi Peter Spalding: HSE Manager, GDF SUEZ Energy International April 2015 GDF SUEZ Önemli Rakamlar 2013 de 81,3 milyar gelir 147,400 dünyada çalışan sayısı

Detaylı

2872 Sayılı Çevre Kanunu

2872 Sayılı Çevre Kanunu TÜRK ÇEVRE MEVZUATI 1. YATAY MEVZUAT (4 adet Uluslararası Sözlesme, 6 adet Kanun, 4 adet Yönetmelik, 2 adet Teblig, 3 adet Genelge, 1adet Talimat ve 7 adet Bakanlar Kurulu Kararı) 2. ATIK YÖNETM (2 adet

Detaylı

CALIŞANLARIN İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ EĞİTİMLERİNİN USUL VE ESASLARI HAKKINDA YÖNETMELİK. (7 Nisan 2004/25426 R.G.) BİRİNCİ BÖLÜM

CALIŞANLARIN İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ EĞİTİMLERİNİN USUL VE ESASLARI HAKKINDA YÖNETMELİK. (7 Nisan 2004/25426 R.G.) BİRİNCİ BÖLÜM CALIŞANLARIN İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ EĞİTİMLERİNİN USUL VE ESASLARI HAKKINDA YÖNETMELİK (7 Nisan 2004/25426 R.G.) BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam ve Dayanak Amaç Madde 1 Bu Yönetmelik, işverenlerce, işyerlerinde

Detaylı

AVRUPA BİRLİĞİ ÇEVRE FASLI MÜZAKERE SÜRECİ

AVRUPA BİRLİĞİ ÇEVRE FASLI MÜZAKERE SÜRECİ AVRUPA BİRLİĞİ ÇEVRE FASLI MÜZAKERE SÜRECİ 1. Genel Süreç Çevre Faslı Müzakere Sürecine ilişkin; Çevre Faslı Tanıtıcı Tarama Toplantısı 03-11 Nisan 2006, Çevre Faslı Ayrıntılı Tarama Toplantısı 29 Mayıs

Detaylı

İDARİ İŞLER PROSEDÜRÜ

İDARİ İŞLER PROSEDÜRÜ Sayfa No 1/5 1. AMAÇ Bu prosedürün amacı ÖZERDEM DEMİR A.Ş. ve EGEDEMİR DEMİR GERİ KAZANIM MADENCİLİK PETROL NAKLİYE TURİZM İNŞAAT TAAHHÜT PAZARLAMA SAN. TİC. LTD. ŞTİ. Ye ait tesislerde yapılması gereken

Detaylı

ÇEVRE KORUMA VE KONTROL DAĠRESĠ BAġKANLIĞI ÇEVRE KĠRLĠLĠĞĠ KONTROL VE DENETĠM ġube MÜDÜRLÜĞÜ TEġKĠLAT YAPISI VE ÇALIġMA ESASLARINA DAĠR YÖNERGE

ÇEVRE KORUMA VE KONTROL DAĠRESĠ BAġKANLIĞI ÇEVRE KĠRLĠLĠĞĠ KONTROL VE DENETĠM ġube MÜDÜRLÜĞÜ TEġKĠLAT YAPISI VE ÇALIġMA ESASLARINA DAĠR YÖNERGE ÇEVRE KORUMA VE KONTROL DAĠRESĠ BAġKANLIĞI ÇEVRE KĠRLĠLĠĞĠ KONTROL VE DENETĠM ġube MÜDÜRLÜĞÜ TEġKĠLAT YAPISI VE ÇALIġMA ESASLARINA DAĠR YÖNERGE BĠRĠNCĠ BÖLÜM AMAÇ, KAPSAM, HUKUKĠ DAYANAK, ĠLKELER ve TANIMLAR

Detaylı

ENERJİ VERİMLİLİĞİ MEVZUATI VE KOJENERASYONUN YERİ

ENERJİ VERİMLİLİĞİ MEVZUATI VE KOJENERASYONUN YERİ ENERJİ VERİMLİLİĞİ MEVZUATI VE KOJENERASYONUN YERİ enveripab Bilinçlendirme Semineri (Marmara Üniversitesi) 12 Kasım 2008 A. Yıldırım TÜRKEL ENKO Birleşik Enerji Sistemleri ENERJİ VERİMLİLİĞİ KANUNU Kanun

Detaylı

GERÇEKLEŞTİRİLEN EĞİTİM FAALİYETLERİ

GERÇEKLEŞTİRİLEN EĞİTİM FAALİYETLERİ * GERÇEKLEŞTİRİLEN EĞİTİM FAALİYETLERİ 1.26 Aralık 2014 tarihinde Tekstil Üreticileri ile bir araya gelinerek, mevzuat ile ilgili sunum yapılmış, sektör temsilcilerinin görüşleri alınmıştır. 2.17 Aralık

Detaylı

İş Sağlığı ve Güvenliği Kurulu Faaliyet Değerlendirilmesi. Ankara Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Eğitim ve Araştırma Hastanesi Ocak-Kasım 2015

İş Sağlığı ve Güvenliği Kurulu Faaliyet Değerlendirilmesi. Ankara Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Eğitim ve Araştırma Hastanesi Ocak-Kasım 2015 İş Sağlığı ve Güvenliği Kurulu Faaliyet Değerlendirilmesi Ankara Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Eğitim ve Araştırma Hastanesi Ocak-Kasım 2015 O İş Sağlığı ve Güvenliği Risk Değerlendirilmesi Yönetmeliği

Detaylı

HİZMET SÖZLEŞME TEKLİFİ

HİZMET SÖZLEŞME TEKLİFİ HİZMET SÖZLEŞME TEKLİFİ 1.TARAFLAR ANKARA DİŞ HEKİMLERİ ODASIN na bağlı muyenehanelerde 6331 sayılı yasa ve 4857 sayılı İş Kanunu ile buna istinaden çıkarılan tüzük ve yönetmelikler doğrultusunda İş Sağlığı

Detaylı