MAVİDİL HASTALIĞINA KARŞI AŞILAMA İLE MÜCADELE

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "MAVİDİL HASTALIĞINA KARŞI AŞILAMA İLE MÜCADELE"

Transkript

1 MAVİDİL HASTALIĞINA KARŞI AŞILAMA İLE MÜCADELE Dr. Özden KABAKLI Etlik Veteriner Kontrol Merkez Araştırma Enstitüsü- ANKARA Mavidil, ruminantların bulaşıcı olmayan, enfeksiyöz ve vektörler ile nakledilen bir virus hastalığıdır. Hastalık, Reoviridae ailesi içerisinde yer alan Orbivirus genusuna dâhil Mavidil virusu tarafından oluşturulur (20). Mavidil virus genomu 10 adet çift zincirli RNA segmentinden meydana gelir. Her genom segmenti bir viral proteini kodlar. Toplamda virusa ait yedi adet yapısal (VP1-VP7) ve dört adet yapısal olmayan (NS1-NS3/A) protein mevcuttur. En dış tabaka (dış kapsid) VP2 (segment 2) ve VP5 (segment 6) proteinlerinden oluşur, VP2 proteini hedef hücre reseptörlerine tutunmada, hücreye girişte sorumludur (47,53). Son yıllarda yapılan çalışmalar virulenste de görevli olduğunu göstermektedir. Ayrıca virusun en değişken proteinleri olup, nötralizan antikorlar ile ilişkileri virusun serotipini belirler. İç kapsid VP7 ve VP3 (segment 7 ve 3) tarafından oluşturulan iki tabaka halindedir. Çift katlı kapsid tabakasının içerisinde viral genom ile birlikte viral enzim aktivitelerini gerçekleştiren VP1, VP4 ve VP6 proteinleri bulunur. Yapısal olmayan NS1 proteini 5. segment tarafından kodlanır. Bu protein viral replikasyon sırasında hücre sitoplazmasında, görevi halen tanımlanmamış olan tubuler yapıları oluşturur. Virulenste görevli olan NS3/NS3A proteinleri segment 10 dan sentezlenirler ve glikozlanmış proteinlerdir. Bu proteinler mavidil virusunun serotipleri ve suşları arasında oldukça iyi korunmuştur (47,49,53). Günümüzde mavidil virusuna ait, aralarında çapraz bağışıklık bulunmayan 26 farklı serotipi tespit edilmiştir (7). Mavidil virusunun bilinen tüm ruminant türlerini enfekte edebildiği düşünülmektedir. Enfeksiyon sığır ve vahşi ruminantlarda genellikle asemptomatiktir (47). Bununla birlikte koyunlarda özellikle de yüksek verime sahip ırklarda, yüksek ateş, nazal akıntı, baş bölgesinde ödem, oral mukozalarda hiperemi ve ülserasyon, dilde siyanoz ve ayak lezyonları ile seyreden klinik tablo oluşturur. Ayrıca döl veriminde azalma, abort ve konjenital anomalilere de neden olmaktadır (4,41). Hastalık duyarlı bireyler arasında Culicoides türü sokucu sinekler tarafından nakledilmektedir (4). Bir hayvandan diğerine direk bulaşma semen ve plasenta yolu ile olmaktadır (20). Enfeksiyon özellikle Culicoides popülasyonunun ortaya çıktığı yaz sonu ve sonbahar aylarında görülmektedir (4). Enfekte sığırlar, haftaya kadar uzayabilen viremi dönemi ile mavidil epidemiyolojisinde önemli rezervuarlardır. Bu rezervuarlarda kış aylarında varlığını devam ettiren virus, kış sonunda sokucu sinekler yolu ile duyarlı konaklardaki yayılımına devam eder (20,41,46). Mavidil enfeksiyonu, Uluslararası Salgınlar Ofisi nin düzenlediği A grubu hastalıklar listesinde yer almaktadır. Mavidil virusu uygun koşulları yakaladığı dönemlerde hızlı bir şekilde yayılma özelliğine sahiptir. Tüm bunlarla birlikte salgın meydana gelen ülkede hayvan ve hayvansal ürünlerde uygulanan ambargolar, ciddi sosyo-ekonomik problemleri de beraberinde getirmektedir (22,41,44).

2 Günümüzde 35 o güney ve 50 o kuzey enlemleri arasında kalan bölgede global bir yayılım gösteren Mavidil 1940 lara kadar sadece Güney Afrika da tanımlanırken, 1943 yılında Kıbrıs ta ve yıllarında Portekiz ve İspanya da ortaya çıkan enfeksiyon takip eden yıllarda Amerika, Orta Doğu, Asya ve daha sonrada Avusturalya da da görülmeye başlanmıştır (44,48,50). Enfeksiyon, Kuzey Avrupa da 1998 yılına kadar her defasında tek bir serotipin meydana getirdiği periyodik ve kısa süreli epizootiler şeklinde ortaya çıkmaktaydı. Ancak, 1996 ve 2006 yılları arasında Avrupa kıtasında, altı farklı serotipin (serotip 1, 2,4, 8, 9 ve 16) oluşturduğu en az on adet enfeksiyon çıkışı rapor edildi. Enfeksiyon 1998 yılından bu yana kademeli olarak yayılımına devam etmektedir. Ağustos 2006 da, Hollanda, Belçika, Almanya ve Kuzey Fransa da ilk defa BTV-8 salgınları ile BT enfeksiyonu ortaya çıkmıştır (2,3,50). Kuzey Afrika da ortaya çıkan BTV-1, buradan Sardunya adasına geçmiştir. Kıbrıs adasında BTV-4 varlığına ek olarak, BTV-16 tespit edilmiştir (45). Ülkemizde Mavidil virusunun varlığı ilk olarak 1944 yılında Hatay bölgesinde bildirilmiştir. Bunu takiben 1978 ve 1979 yılları arasında Yonguç ve ark.(74) tarafından ikinci bir mavidil salgını rapor edilmiş ve etken serotip 4 olarak tanımlanmıştır. Uzun bir aradan sonra 1999 ve 2001 yılları arasında Etlik Merkez Veteriner Kontrol ve Araştırma Enstitüsü Viroloji Teşhis Laboratuvarı tarafından Edirne ilinde mavidil enfeksiyonu tespit edildi (21). Sinek popülasyonunun aktif olduğu dönemde ise enfeksiyon Ege ve Akdeniz bölgelerine yayıldı. Türkiye' de en son salgın 2014 yılında Yunanistan ve Bulgaristan'ın ardından Trakya bölgesinde BTV- 4 salgını başlamıştır. Türkiye de halen tip 4, 9 ve 16 olmak üzere 3 farklı serotipinin bulunduğu bildirilmektedir (21,54). KONAKÇI DUYARLILIĞI -VİREMİ VE İMMUN YANIT Enfekte hayvanlarda uzun bir viremi olsa da, persistent değildir (4,10,46). Diğer kan hücrelerinin aksine, enfeksiyonun geç safhalarında dahi vireminin devamlılığı virusun bağlı olduğu eritrositin yaşam süresine bağlıdır (41). Ayrıca viremi enfekte olan hayvan türü ve ırkıyla da ilişkilidir. Viremi koyunlarda gün ve keçilerde gün arasında devam eder (6,33,37,38). Sığırda ise bu süre 60 hatta 100 güne kadar uzayabilir (70); bu durumda epidemiyolojik açıdan sığırı önemli bir konak haline getirir (55). Enfekte hayvanlar virusa interferon üretimi ve humoral ve hücresel immün yanıtlarla cevap verir (39,43). Serotipe özgü, VP 2 proteinine karşı oluşmuş nötralizan antikorlar, homolog suşla tekrar enfeksiyona karşı koruma sağlar (18,29,43,69). Ayrıca daha az miktarda olmakla beraber VP5 proteinine de karşı nötralizan antikor uyarımı oluşur (35,61). Bunların yanı sıra enfekte ruminantların kan serumları serogrup spesifik VP7, yapısal ve yapısal olmayan diğer viral proteinlere karşı oluşan antikorları içerebilir (40,42,59). BTV ye karşı oluşan hücre aracılı immün yanıt virusun yayılımını azaltabilir, ancak virusu tamamen ortadan kaldıramaz (4,39). Enfekte hücrelerde sitotoksik bir etki yaratarak, CD8+ T lenfositler en etkili rolü oynar (4,39,69). Aktif İmmun Yanıt Koyunlarda virulent virus ya da aşı suşuna karşı oluşan serotip spesifik aktif immun yanıt infeksiyondan ya da aşılamayı takip eden 30. günde en yüksek seviyesine ulaşır ve koruyucu düzeyde serotip spesifik nötralizan antikorlar SN test gibi invivo yöntemler ile 12 aya kadar tespit edilebilir (11,30). Tespit edilebilir antikor titresi enfeksiyon ve aşılamayı takiben 16. günde yükselmeye başlar hafta arası kalıcı olur. (11,38). Koyunlarda

3 duyarlı türlerde ve virusun antijenitesine bağlı olarak nötralizan antikorlar 10. günde görülmeye başlayabilir ve 2 yıl boyunca tespit edilebilir. Aşılanan veya enfekte keçilerde ve sığırlarda nötralizan antikorlar koyunlarda olduğu gibi erken görülmez ancak 4 hafta gibi aynı sürede yüksek titreye ulaşır ve 2 yıl süresince tespit edilebilir. Keçilerde ve sığırlarda da koyunlarda olduğu gibi koruyucu düzeyde nötralizan antikorlar 12 ay boyunca görülür. (5,11,6,37,46). Günümüzde mavidil virusuna ait, aralarında çapraz bağışıklık bulunmayan 26 farklı serotipi tespit edilmiştir, bu serotiplerden endemiler oluşturan 15 serotipe karşı 3 şişe de 5'li kombinasyonlar şeklinde Güney Afrika' da Ondersport' ta polyvalan attenue canlı aşılar üretilmektedir. Benzer şekilde Amerika' da da bazı serotiplere karşı attenue canlı aşılar üretilmektedir. Bu aşılar homolog suşlara karşı koruma amaçlı kullanılmaktadır (27,49,57,58). Yapılan araştırmalar ve saha uygulamaları sırasında bazı serotipler arasında çapraz nötralizasyon yani çapraz koruma olduğu bildirilmiştir, özellikle aynı serogrup içinde olan serotipler arasında heterolog suşlara karşı kuvvetli koruma sağlandığı gösterilmiştir. BTV- 4 ile immunize edilmiş koyunlarda aynı serogrup içinde yer alan BTV- 9, 10, 11'e ve farklı serogrupta yer alan BTV-1 'e karşı challenge yapılmış ve BTV- 9 ve BTV-11'e karşı tam koruma sağladığı, BTV-10 ve BTV-1'e karşı kısmi koruma sağladığı gösterilmiştir (77). Benzer şekilde inaktif aşılarla da heterolog suşlara karşı koruma sağlandığı bazı araştırıcılar tarafından gösterilmiştir (14). Pasif İmmun Yanıt BTV yönünden immun olan koyunlardan, sığır ve keçilerden doğan yavrular kolostrum ile elde ettikleri pasif immunite (maternal antikorlar) ile enfeksiyonlara karşı yüksek düzeyde koruma sağlarlar. Bu pasif immunite 3-6 ay arasında koruma sağlamaktadır (11). KORUMA VE PROFİLAKTİK İMMÜNİZASYON BTV ile enfekte ülkelerden hayvan ithalatının yasaklanması öncelikli bir önlemdir, bunu sahanın klinik, serolojik ve virolojik olarak incelenmesi ve vektör takibi izler. Profilaktik immünizasyon ve vektör kontrolü veya vektör saldırılarının engellenmesi de önlemler arasında yer alır. Birçok ülke için ciddi bir ekonomik problem olan mavidil virusu (BTV) ile mücadelede en etkili yol hayvan sürülerinin hastalığa karşı yüksek düzeyde bağışık hale getirilip, bundan doğacak ekonomik kayıpların, virus sirkülasyonun ve hayvan hareketlerindeki kısıtlamanın önüne geçmektir. Koruyucu aşılama sürünün en azından %80' ini kapsayacak şekilde gerçekleştirildiğinde, klinik mavidili ya da doğadaki BTV döngüsünü kırarak hastalık sürecini hafifletebilir; bu sayede hayvan kayıplarına bağlı ekonomik zararı azaltır ve BTV enzootik bölgelerden hayvan naklini ve ticaretini mümkün kılar (9,17,66). Mavidil aşıları serotip spesifik olduğundan, kullanımından önce bölgede sirküle eden serotip dikkate alınmalıdır. Ülkeler arasında farklılıklar olmasına karşın yoğun mavidil aşılama programları; sadece koyunların aşılanması, koyun, keçi ve sığırların tümünün aşılanması şeklinde uygulanmakta olup amaç virus sirkülasyonunu kırmaktır (17). İdeal bir Mavidil aşısı; mümkün olduğunca çok BTV serotipine karşı koruma sağlaması, aşı virusunun tekrar virülent hale geçmemesi, sirküle olan diğer suşlarla rekombine olmaması, aşılı ve aşısız hayvanların ayrımına imkan vermesi, kolay erişilebilir ve ucuz olması istenmektedir. Ne yazık ki günümüzde tüm bu istekleri bünyesinde barındıran tek bir aşı türü yoktur. Mavidil aşılarına ilişkin en erken bildiri Theiler tarafından 1906 yılında, Güney Afrika dan gelmiştir. Bunu takiben Güney Afrikalı bilim adamları 1951 yılında

4 Alexsander ve Haig (1) ilk yumurta adapte attenüe suşları geliştirdiler. Bu çalışma 15 değişik serotip için attenüe virus aşılarının kullanılmasına ve sadece Güney Afrika da değil pek çok diğer ülkede hastalığın kontrolü için önemli rol oynamasına sebep olmuştur. Bu bölgelerde multivalan olarakta hazırlanan attenue aşılar halen kullanılmaktadır. Türkiye de 1978 yılından itibaren SA BTV-4 suşundan hazırlanan monovalan attenue mavidil aşısı üretilmekte ve kullanılmaktadır (21,74). Bununla birlikte değişik ülkelerde ve ülkemizde benzer canlı attenüe aşılar, endemik serotiplere veya spesifik salgınlara karşı geliştirilmiştir (19,23,27,31,34,65). Bunun yanısıra inaktif mavidil aşı üretimi için farklı aşı çalışmaları mevcut olup ilk çalışmalar içinde Parker ve arkadaşları'na (56), ait inaktif aşı denemesi en çok bilinenidir sonrası Güney Avrupa'da çıkan mavidil salgınından sonra Savini va ark. (63) BTV-2 ve BTV-4'e karşı inaktif monovalan daha sonra bivalan aşı geliştirmişlerdir. Daha sonra inaktif aşı çalışmaları devam etmiştir. Bugün için Avrupada kullanılan monovalan BTV-1,BTV-8 ve BTV-9 inaktif aşılar mevcuttur (67,76). Canlı ve inaktif aşı seçeneklerinden dolayı, aşı ile hastalık mücadelesinde ülkeler arasında farklı uygulamalar vardır. Onlarca yıldır Amerika Birleşik Devletleri, Güney Afrika, İsrail ve Hindistan gibi ülkeler Modifiye Canlı BT aşısını (MLV) kullanmaktadırlar yılına kadar ciddi bir BT salgınıyla karşılaşmayan Avrupa Birliği (AB) ülkelerinde ise BT enfeksiyonunu takiben ülkeler bazında değişmekle beraber yaklaşık 6 yıl süreyle MLV kullanılmış ve bu süreçte geliştirilen inaktif BT üretimiyle, AB ülkeleri inaktif aşı kullanımına yönelmiştir (16,17,49). Bununla birlikte yeni aşı çalışmalarına devam edilmektedir. Bugün için aşılı ve enfekte hayvanların ayrımını sağlamak (DIVA) inaktif aşılarla teorik olarak mümkün görülsede henüz geliştirilmiş bir sistem bulunmamaktadır. İnaktif ve MLV BT aşılarına alternatif olması amacıyla genetik olarak yapısı değiştirilmiş çeşitli protein aşılar, virusbenzeri parçacık aşıları gibi yeni nesil aşı çalışmalarıda yapılmaktadır. Alternatif olarak antiviraller, sirna, interferon and nanoteknoloji mavidilin kontrolunde mümkün olacaktır (9). Attenüe Viral Aşılar Attenüe viral aşılar ucuz, üretimi kolay ve tek doz halinde uygulandığında en az bir yıl süren güçlü immun yanıt alınan aşılardır. Bu aşılar salgın olan bölgelerde salgını kontrol etmekte oldukça etkilidirler. Koyunlarda belirgin klinik belirti oluşturmaksızın çoğalırlar ve aynı serotip virulent virusa karşı koruma sağlarlar. Heterolog serotiplere karşı bazılarında tam koruma sağlarken bazılarında kısmi koruma sağlarlar. Attenüe aşı ile aşılanmış hayvanlar uzun süreli humoral antikor yanıt oluştururlar. Ancak attenüe BTV aşılarının bazı dezavantajlarıda (53,68,71,75) bulunmaktadır: Gebeliğin ilk trimester yada ilk yarısında canlı aşı uygulaması sonucu fötal malformasyonlar olabilir, attenüe BTV plesentayı geçerek, gebe ruminantlarda aborta sebep olabilir (9,26), koç katımından kısa süre önce canlı aşı ile aşılanırsa koçlarda geçici steriliteye sebep olabilir (13,66). Attenue canlı mavidil aşılarının bilinen bu yan etkilerinden dolayı aşı prospektüslerinde gerekli uyarılar bulunur. Aşılama takvimi bu dönemler göz önünde bulundurularak anaç koyunlara kuzulamayı takiben ya da koç katımından 9-15 hafta öncesi yapılması, koçlara da koç katımından sonra aşılama yapılması önerilir. Eğer koç katımından önce yapılma zorunluluğu varsa koçların en azından 9 hafta öncesinden aşılanmaları önerilir (9,13). Ayrıca attenue aşı viruslarının ruminantlarda iki hafta süren viremi sebebiyle aşı virusu ile virulent vahşi viruslar ile reassortment oluşturma riski, yeni virulent suşların oluşmasına sebep olarak, gerek omurgalı konaklarda gerekse vektörlerde virulent hale geri dönme potansiyeli olabileceği bildirilmiştir (72). Ancak yıllardır Amerika Birleşik Devletleri, Güney Afrika, İsrail ve Hindistan gibi ülkelerin yanısıra ülkemizde de Modifiye Canlı BT

5 aşısı (MLV) kullanılmaktadır ve iddia edilen bu etkilerin hiçbiri kanıtlanmamıştır. Bununla beraber Caporale ve Giovanni (17) canlı aşıların beşeri hekimlikte ve hayvan sağlığında yıllardır güvenle kullanıldığını bunların sadece bir hipotez olduğu gerçek bilimsel verilere dayanmadığını, bildirmişlerdir. Kullanımda olan attenue aşıların diğer bir dezavantajı olarak sadece koyunlar için dizayn edildiği ve bunların diğer türlerde güvenlik ve etkinliğine dair çok az veri olduğu söylenmekteydi sonrası Güney Avrupa'da çıkan mavidil salgınından sonra attenue canlı mavidil aşıları sığır ve keçi sürülerinde de etkili ve güvenli olarak kullanılabileceği gösterildi (17,63) İnaktif Tam Partikül Aşısı Bunlar attenüe aşılara göre önemli avantajlar sağlar, çünkü konakta replike olan bir virusun olmaması viremi, vektör transmisyonu ve virulense dönüş gibi şüpheleri ortadan kaldırır. Bu aşı aynı zamanda attenüe mavidil aşılarında belirtilen fötal enfeksiyonların oluşmasını ve viral reassortmentin meydana gelme olasılığını ortadan kaldırır. İnaktif aşıların kullanımı aynı zamanda yeni oluşan serotiplere karşı hızlı bir önlem alınmasına olanak verir. Yeni bir tip sahadan izole edildiğinde bu hızla üretilebilir, klonlanabilir ve Beta-propialakton (32,56,64), gama radyasyon (15) veya Binaryetilenimine (8,57,68) ile kolayca inaktive edilebilir. Bu doneleri temel alan inaktif aşılar ticari olarak kullanılmaktadır ve iyi bir immünojenite ve güvenliğe sahip olduğu gösterilmiştir (32,57,58,63,64). Bununla birlikte inaktif aşıların üretimi attenüe aşılara göre daha pahalı ve aynı zamanda koruyucu bağışık yanıt oluşturabilmeleri için bir adjuvantla en az iki doz olarak uygulanması gerekmektedir. İnaktif aşıların oluşturduğu antikorlar kısa sürelidir ve kısa süreli bağışıklık oluştururlar. YENİ NESİL AŞILAR Son zamanlardaki rekombinant DNA teknolojisi, güvenli aşıların geliştirilmesine imkan sağlamıştır. Bu aşılar henüz ticari değildir. Bu teknoloji hem güvenlik hem de marker aşı geliştirmedeki potansiyeli açısından önemli avantajlar sağlar. Marker aşılar risk altında olan bölgelerde, arilik statüsünü tehlikeye atmadan profilaktik amaçla da kullanılabilir. Bununla beraber yürütülecek serolojik test ile aşılı ve aşısız hayvanlar ayırt /edilebilir. DNA rekombinant teknolojisi yüksek koruyucu immün cevap oluşturabilecek imünojenik proteinlerin ve partiküllerin sentezini sağlar. Son yıllarda insektlere özgü Baculovirusler yabancı proteinlerin yüksek düzeyde sentezi için vektör olarak kayda değer bir şekilde gündeme gelmiştir. Protein mühendislik sistemleri bireysel mavidil virus proteinlerinin, çekirdek- (tek kılıf) benzeri ve virus-benzeri (çift kılıf) çoklu protein yapılarının (CLP, VLP) sentezi için kullanılmaktadır. Bu 16 adet mühendislik ürünü partiküller özellikle virus partiküllerinin taklit edeler fakat her hangi bir genetik materyal içermezler (24,25). VLP ler virulent BTV maruziyetine karşı tip spesifik ve uzun süreli koruma sağlar. Buna ek olarak, iki farklı serotip için VLP karışımları karıştırılan her serotip için tam koruma sağlarken, yakın ilişkili serotiplere karşıda (VP2 nin amino asit dizilimine dayanarak) kısmi koruma sağlar. Dolayısıyla VLP ler BTV aşılaması için değerli bir yaklaşım sunarlar.

6 Ters genetik ve Gelecekteki aşılar BTV için geliştirilen geleneksel aşılar virusun yumurtalarda veya koyunlarda pasajı ile attenüasyonuna dayanır. Son zamanlarda BTV için geliştirilen ters genetik sistemi attenüe aşıların rasyonel dizaynına olanak sağlar. Enfeksiyöz BTV DNA klonlarından invitro olarak her bir genom segmenti için bir transkript oluşturarak üretilir ve bu transkriptler duyarlı hücrelerin transfekte etmek için kullanılır (28). Bu sistem sonuçta oluşan virus canlı kaldığı müddetçe BTV genomuna herhangi bir mutasyonu tanıtma imkânı sağlar. BTV mutantlarının ruminant konaklardaki virulensi test edebilme özelliği BTV nin patojenite determinantlarını belirlemeye yardımcı olur ve bu sonuçlar çok sayıda attenüe edici mutasyonlarla virus suşlarını dizayn etmede kullanılabilir. Ters genetik verileri ve BTV VIPlerinin oluşturulması, patojenik olarak farklı serotiplerden gelen dış kapsid proteinlerinin canlı BTV suşlarını oluşturabilmek için sağlam çekirdek proteinleri üzerinde bir araya gelebildiğini teyid etmiştir (12,36,55). Bu gözlem belirli bir attenüe genetik temeli ve ilgilenilen serotipten elde edilen antijenik olarak önenli dış kapsid proteinlerinin tanıtılmasının mümkün olacağını ortaya koymaktadır. Ters genetik aynı zamanda BTV için engellenmiş tek siklus (Disabled infectious single cycle = DISC) aşılarının geliştirilmesi için temel oluşturur. Bu aşılar da virus aşılanan hayvanı enfekte eder, fakat bunun bir replikasyon siklusunu tamamlamasını engeller. Enfeksiyonun sonlandırılması, enfeksiyon bölgelerinde viral bölgelerin sentezine izin verirken hayvanlarda enfeksiyoz virus veya hastalık oluşmaz. Bu duruma sıra dışı attenüasyon formu da denir. Bir disk aşı suşu inaktif aşıların pek çok güvenlik özelliğini sergilerken doğal enfeksiyon bölgelerinde viral proteinlerin sentezini korur ki bu da canlı aşılarda gözlemlenen bir özelliktir. BTV için geliştirilen disk aşılarının (60) daha güvenlikli olması ve daha iyi bağışıklık oluşturması gelecek için heyecan verici bir gelişmedir. Rekombinant Aşılar Rekombinant virus benzeri partiküller (VLP) veya tek BTV antijenleri gibi rekombinant aşılar güvenlidir ve etkili oldukları gösterilmiştir (28,51,62) VLP aşıları değişik ülkelerde bazı klinik denemeleri yapılan tek aşılardır (35). Bunlar düşük dozda iki inokulasyon ile uzun süreli koruma sağlarlar. Böcek hücre kültürü üretimindeki son gelişmelere bağlı olarak VLP aşıları çok uygun maliyetlerde üretilebilir. Kaynaklar 1. ALEXANDER, R.A., HAİG, D.A. (1951). The use of egg attenuated bluetongue virus in the production of a polyvalent vaccine for sheep. Onderstepoort J. Vet. Res. 25 (1): Anonim (1999) Bluetongue emergency in Bulgaria, Turkey and Greece. In, EMPRES Transboundary Animal Diseases Bulletin. Erişim: [http://www.fao.org/documents/show_cdr.asp?url_file=/docrep/x3444e/x3444e04.htm] 3. Anonim (2004a) Bluetongue in Croatia. Serological findings in sentinel bovine animals. Follow-up report no:1. In, Disease Information, 3 December 2004, Erişim [http://www.oie.int/eng/info/hebdo/ais_16.htm#sec0] 4. BARRATT-BOYES S, MACLACHLAN NJ (1994). Dynamics of viral spread in bluetongue virus infected calves. Vet. Microbiol. 40: BARRATT-BOYES SM, ROSSİTTO PV, TAYLOR BC, ELLİS JA, MAC- LACHLAN NJ (1995). Response of the regional lymph node to bluetongue virus infection in calves. Vet. Immunol. Immunopathol. 45:73 84.

7 6. BARZİLAİ E, TADMOR A (1971). Multiplication of bluetongue virus in goats following experimental infection. Refuah Veterinarith. 23: BATTEN. C., MANN. S., SHAW. E., MANN. N., MERTENS.P. (2008) A European Field strain of bluetongue viruse derived from two parental vaccine strains by genome segment reassortment.virus Res.(137), BERRY LJ, OSBURN BI, STOTT JL, FARVER T, HERON B, PATTON W (1982). Inactivated bluetongue virus vaccine in lambs: differential serological responses related to breed. Vet. Res. Commun. 5: BHANUPRAKASH V, INDRANİ BK, HOSAMANİ M, BALAMURUGAN V, SİNGH RK (2009): Bluetongue vaccines: the past, present and future. Expert Reviews Vaccines 8, BONNEAU KR, DEMAULA CD, MULLENS BA, MACLACHLAN NJ (2002). Duration of viremia infectious to Culicoides sonorensis in bluetongue virus-infected cattle and sheep. Vet. Microbiol. 88: BOWNE G.J. (1971). Bluetounge Disease. Advances in Veterinary Science and Comparative Medicine. 15, BOYCE M, CELMA CP, ROY P (2008). Development of a reverse genetics system for bluetongue virus: recovery of infectious virus from synthetic RNA transcripts. J. Virol. 82: BREARD E, POZZİ N, SAİLLEAU C, DURAND B, CATİNOT V, SELLEM E, DUMONT P, GUERİN B, ZİENTARA S (2007): Transient adverse effects of an attenuated bluetongue virus vaccine on the quality of ram semen. Veterinary Record 160, BREARD E., BELBİS G., VİAROUGE C, NOMİKOUC K., HAEGEMAND A., DE CLERCQD K., HUDELETE P., HAMERSF C, MOREAUG F., LİLİNG T., DURANDH D, MERTENSC P., VİTOURA D, SAİLLEAUA C, ZİENTARA S. (2015). Evaluation of adaptive immune responses and heterologous protection induced by inactivated bluetongue virus vaccines. Vaccine,33( ). 15. CAMPBELL CH, BARBER TL, KNUDSEN RC, SWANEY LM (1985). Immune response of mice and sheep to bluetongue virus inactivated by gamma irradiation. Prog Clin Biol Res. 1985;178: CAPORALE V.(2008). Bluetounge Control Strategy, including recourse to vaccine-a critical review. Conf. OIE 2008, CAPORALE,V., GIOVANNINI,A. (2010). Bluetounge control strategy, including recourse to vaccine: a critical review. Rev. Sci.tech.off.int.Epiz., 29(3), COWLEY JA, GORMAN BM (1987). Genetic reassortments for identification of the genome segment coding for the bluetongue virus hemagglutinin.j.virol. 61: ÇALIŞKAN E., KABAKLI Ö, GÜNGÖR A.B, ERTÜRK A., ÇİZMECİ Ş.G, BARUT M.F, ÜN H.(2013). Mavidil Virus İzolatlarının Attenuasyon Çalışmaları. TAGEM/HS/09/14/156 Nolu proje. 20. ERASMUS, B. J. (1990). Bluetongue virus. In: Virus Infections of Ruminants, Ed: Dinter, Z., Morein, B., Elsevier Science Publishers, Chapter 21, p.: ERTÜRK, A., TATAR, N., KABAKLİ, O., INCOGLU, S., CİZMECİ, S.G., BARUT, F.M. (2004) The current situation of bluetongue in Turkey. Vet. Ital., 40 (3), European Commision Health Consumer Protection Directorate- General ( Sanco/C3/AH/R19/2000) Possible use of vaccination against Bluetongue in Europe. Scientific Committee on animal health and animal welfare. Adopte 27 june FRANCHI. P., MERCANTE. M.T., RONCHI. G.F. ARMILLOTTA.G., ULISSE. S., MOLINI. U., Di VENTURA.M., LELLI. R., SAVİNİ. G., PINI. A. (2007) Laboratory tests for evaluating the level of attenuation of bluetongue viruse. J.Virol. Methods 153: FRENCH TJ, MARSHALL JJ, ROY P (1990). Assembly of double-shelled, virus-like particles of bluetongue virus by the simultaneous expression of four structural proteins. J. Virol. 64: FRENCH TJ, ROY P (1990). Synthesis of bluetongue virus (BTV) corelikeparticles by a recombinant baculovirus expressing the two major structural core proteins of BTV. J. Virol. 64:

8 26. GORMAN,B.M. ( 1994). The Bluetounge Viruses. İn: Current Topics in Microbiology and Immunology. Ed: P.Roy and B.M. Gorman Springer Verlag-Berlin. 162: GÜNGÖR AB,KABAKLI Ö,ÇALIŞKAN E.(2011).Mavidil Serotip-4 attenue liyofilize aşısının farklı stabilizatörler ile üretilmesi. Etlik Vet Mikrobiyol Derg, 22, HARPER DM, FRANCO EL, WHEELER CM, MOSCİCKİ AB, ROMANOWSKİ B, ROTELİ-MARTİNS CM, JENKİNS D, SCHUİND A, COSTA CLEMENS SA, DUBİN G; HPV Vaccine Study group (2006). Sustained efficacy up to 4.5 years of a bivalent L1 virus-like particle vaccine against human papillomavirus types 16 and 18: follow-up from a randomized control trial. Lancet 367: HASSAN SS, ROY P (1999). Expression and functional characterization of bluetongue virus VP2 protein: role in cell entry. J. Virol. 73: HOWELL. P.G., VERWOERD. D.W. (1971) Bluetongue virus. In Virology Monographs, Vol. 9 ( S. Gard, C. Hallaver, K.F. Meyer, eds.) Springer Verlag, Newyork, HUNTER P, MODUMO (2001). A monovalent attenuated serotype 2 bluetongue virus vaccine confers homologous protection in sheep. Onderstepoort J. Vet. Res. 68: KABAKLI Ö, GÜNGÖR A.B,ÇALIŞKAN E.,ÇELİK N.,DEMİRHAN İ.,EROL H.,KESKİN H., YURDAKUL H. ( 2011). İnaktif mavidil serotip 4 aşısı üretimi.etlik Vet Mikrobiyol Derg, 22, KOUMBATİ M, MANGANA O, NOMİKOU K, MELLOR PS, PAPADOPOULOS O (1999). Duration of bluetongue viremia and serological responses in experimentally infected European breeds of sheep and goats. Vet. Microbiol. 64: LACETERA N, RONCHİ, B (2004). Evaluation of antibody response and non-specific lymphocyte blastogenesis following inoculation of a live attenuated bluetongue virus vaccine in goats. Am. J. Vet. Res. 65: LOBATO ZI,COUPAR BE,GRAY CP,LUNT R,ANDREW ME (1997).Antibody responses and protective immunity to recombinant vaccinia virus-expressed bluetounge virus antigens. Vet.Immun.Immunopathol.59: LOUDON PT, HİRASAWA T, OLDFİELD S, MURPHY M, ROY P (1991). Expression of the outer capsid protein VP5 of two bluetongue viruses, and synthesis of chimeric doubleshelled virus-like particles using combinations of recombinant baculoviruses. Virology 182: LUEDKE AJ, ANAKWENZE EI (1972). Bluetongue virus in goats. Am. J. Vet. Res. 33: LUEDKE AJ, JOCHİM MM, BOWNE JG (1965). Preliminary bluetongue transmission with the sheep ked Melophagus ovinus (L.). Can. J. Com. Med. Vet. Sci. 29: MACLACHLAN NJ (1994). The pathogenesis and immunology of bluetongue virus infection of ruminants. Comp. Immunol. Microbiol. Infect. Dis.17: MACLACHLAN NJ (2004). Bluetongue: pathogenesis and duration of viraemia. Vet. Italia 40: MACLACHLAN NJ, GARD G (2009). Clinical signs and pathology. In: Mellor P, Baylis M, Mertens PPC (eds.): Bluetongue. Academic Press, London, pp MACLACHLAN NJ, HEİDNER HW, FULLER FJ (1987). Humoral immune response of calves to bluetongue virus infection. Am. J. Vet. Res. 48: MACLACHLAN NJ, THOMPSON J (1985). Bluetongue virus induced interferon in cattle. Am. J. Vet. Res. 46: MANN, N., MANN, S., SINGH, K.P., SAMUEL, A. R., MERTENS, P., Development of reverse transcriptase-polymerase chain reaction-basedassays and sequencing for typing European strains of bluetongue virusand differential diagnosis of field and vaccine strains. Vet. Ital. 40 (4): MELLOR, P. S., WITTMANN, E. J. (2002). Bluetongue virus in the mediterranean basin Vet J 164(1): MELVİLLE LF, HUNT NT, DAVİS SS, WEİR RP (2004). Bluetongue virus does not persist in naturally infected cattle. Vet. Italia 40: MERTENS, P., MANN, N., PRASAD, G., SAMUEL, A. R., SHAW, A. E., POTGIETER, A. C., ANTHONY, S. J., MANN, S. (2007). Design of primers and use of RT-PCR assays

9 fortyping European bluetongue virus isolates: differentiation of field and vaccine strains. J.Gen. Virol. 88: MONACO, F., CAMMA, C., SERINI, SAVINI, G. (2006). Differentiation between field and vaccine strain ofbluetongue virus serotype 16. Vet. Microb. 166: MURRAY, P.K., EATON, B.T. (1996) Vaccines for bluetongue. Aust Vet J, 73(6): NIKOLAKAKI, V., NOMİKOU, K., KOUMBATI, M., MANGANA, O., PAPANASTASSOPOULOU, M., MERTENS, P., PAPADOPOULOS, O. (2006). Molecular analysis of the NS3/NS3A gene of Bluetongue virus isolatesfrom the 1979 and epizootics in Greece andtheir segregation into two distinct groups. Vir. Res. 114: NOAD R,ROY P (2003). Virus-like particles as immunogens. Trends Microbiol. 11: OIE Manual of Standarts for Diagnostic Tests and Vaccines (2012). Bluetongue. Chapter OSBURN BI, JOHNSON RT, SİLVERSTEİN AM, PRENDERGAST RA, JOCHİM MM, LEVY SE (1971). Experimental viral-induced congenital encephalopathies. II. The pathogenesis of bluetongue virus infection of fetal lambs. Lab. Invest. 25: OZKUL A; ERTURK A; CALISKAN E; SARAC F; CEYLAN C; MERTENS P;KABAKLI O;DINCER E;CIZMECI S G ( 2009).Segment 10 based molecular epidemiology of bluetongue virus (BTV) isolates from Turkey: Virus research 142(1-2): PANDRANGİ.A(2013).Etiology,pathogenesis and future prospects for developing improved vaccines against bluetounge virus: A Review. Afr. Jour.of Env. Sci. and Tec.7(3), PARKER, J., HERNIMANN, K.A.J., GIBBS. (1975). An experimental inactivated vaccine against bluetongue. Vet.Rec. 96: RAMAKRISHNAN, M.A., PANDEY, A.B., SINGH, K.P., SINGH, R., MEHROTRA, M.L. (2005). Immune response and protective efficacy of binary ethylenimine (BEI) inactivated bluetounge virus vaccines in sheep Vet. Res Comm RAMAKRISHNAN, M.A., PANDEY, A.B., SINGH, K.P., SINGH, R., MEHROTRA, M.L. (2005). Immune response and protuctive efficacy in sheep immunised with hydroxylamineinactivated bluetongue virus vaccine. Vet. Ital. 41(3): RİCHARDS RG, MACLACHLAN NJ, HEİDNER HW, FULLER FJ (1988). Comparison of virologic and serologic responses of lambs and calves infected with bluetongue virus serotype 10. Vet. Microbiol. 18: RONER MR, JOKLİK WK (2001). Reovirus reverse genetics: incorporation of the CAT gene into the reovirus genome. Proc. Natl. Acad. Sci. USA. 98: ROY P (1992). Bluetongue virus proteins. J. Gen. Virol. 73: ROY P, NOAD R (2008). Virus-like particles as a vaccine delivery system: myths and facts. Hum. Vaccin. 4: SAVINI, G.; HAMERS, C.; CONTE, A.; MIGLIACCIO, P.; BONFINI, B.; TEODORI, L.; VENTURA, M. DI; HUDELET, P.; SCHUMACHER, C.; CAPORALE, V. (2008)Assessment of efficacy of a bivalent BTV-2 and BTV-4 inactivated vaccine by vaccination and challenge in cattle. Veterinary Microbiology 133 : SAVINI,G., RONCHİ,G.F., LEONE,A., CIARELLI,A., MIGLIACCIO,P., FRANCHİ,P.,MERCANTE,M.T., PINI,A. ( 2007). An inactivated vaccine for the control of bluetounge virus serotype 16 infection in sheep in Italy. Vet.Micrb.124: SAVINI.G., MONACO. F., CONTE. A., MIGLIACCIO. P., CASACCIA. C., SALUCCI. S., Di VENTURA. M. (2004) Monovalent modified-live vaccine againts bluetongue virus serotype 2: immunity studies in cow. Vet. Ital. 40(4): SAVİNİ G, MACLACHLAN NJ, SANCHEZ-VİZCAİNO JM, ZİENTARA S (2008). Afr. J. Environ. Sci. Technol. Vaccines against bluetongue in Europe. Comp. Immunol. Microbiol. Infect. Dis. 31: SAVİNİ G, MACLACHLAN NJ, SANCHEZ-VİZCAİNO JM, ZİENTARA S (2008): Vaccines against bluetongue in Europe. Comparative Immunology, Microbiology and Infectious Diseases 31, SCHULTZ G, DELAY PD (1995). Losses in newborn lambs associated with bluetongue vaccination of pregnancy ewes. J. Am. Vet. Med. Assoc. 127:

10 69. SCHWARTZ-CORNİL I, MERTENS PPC, CONTRERAS V, HEMATİ B, PASCALE F, BRERAD E, MELLOR PS, MACLACHLAN NJ, ZİENTARA S (2008). Bluetongue virus: virology, pathogenesis and immunity. Vet. Res. 39: SELLERS RF, TAYLOR WP (1980). Epidemiology of bluetongue and the import and export of livestock, semen and embryos. Bull. Off. Int. Epizoot. 92: STOTT JL, OSBURN BI, ALEXANDER L (1985). Ornithodoros coriaceus (pajaroello tick) as a vector of bluetongue virus. Am. J. Vet Res. 46: TWEEDLE N, MELLOR PS (2002): Technical review bluetongue: The virus, hosts and vectors. Version 1.5. Report to the Department of Health, Social Services and PublicSafetyU.K.(DEFRA),25p.http://archive.defra.gov.uk/foodfarm/farmanimal/diseases/atoz/doc uments/bluetongue_technical.pdf (accessed July 28, 2011). 73. VERONESİ E, HAMBLİN C, MELLOR PS (2005). Live attenuated bluetongue vaccine viruses in Dorset Poll sheep, before and after passage in vector midges (Diptera: Ceratopogonidae). Vaccine 23: YONGUÇ, A.D., TAYLOR, W.P., CSONTOS, L., WORRALL, E. (1982). Bluetongue in Western Turkey. Vet. Rec. Aug. 111: YOUNG S, CORDY DR (1964). An ovine fetal encephalopathy caused by bluetongue virus vaccine. J. Neuropathol. Exp. Neurol. 23: ZİENTARA,S., MACLACHLAN, N.G., CALİSTRİ,P.,VİZCAİNO, J.M.S., SAVİNİ,G. (2010) Bluetongue vaccination in Europe. Expert Review of Vaccines. Vol. 9(9), ZULU, G.B., VENTER, E.H., 2014, Evaluation of cross-protection of bluetongue virus serotype 4 with other serotypes in sheep, Journal of the South African Veterinary Association 85(1), Art. #1041, 2 pages. dx.doi.org/ /jsava. v85i1.1041

Şanlıurfa Yöresindeki Koyun ve Keçilerde Mavidil Virus Antikorlarının Araştırılması

Şanlıurfa Yöresindeki Koyun ve Keçilerde Mavidil Virus Antikorlarının Araştırılması Şanlıurfa Yöresindeki Koyun ve Keçilerde Mavidil Virus Antikorlarının Araştırılması İrfan ÖZGÜNLÜK 1*, Mehmet ÇABALAR 1 1 Harran Üniversitesi, Veteriner Fakültesi, Viroloji Anabilim Dalı, Şanlıurfa, Türkiye

Detaylı

MAVİ DİL BLUETONGUE (BT) Hastalık Kartı. Hazırlayan. Dr. M. Fatih BARUT Vet. Hekim

MAVİ DİL BLUETONGUE (BT) Hastalık Kartı. Hazırlayan. Dr. M. Fatih BARUT Vet. Hekim MAVİ DİL BLUETONGUE (BT) Hastalık Kartı Hazırlayan Dr. M. Fatih BARUT Vet. Hekim Etlik Veteriner Kontrol Merkez Araştırma Enstitüsü Virolojik Teşhis Laboratuvarı Etken: Etken Reoviruslardan bir Orbivirus'tur.

Detaylı

SIĞIRLARIN NODÜLER EKZANTEMİ LUMPY SKIN DISEASE (LSD) Hastalık Kartı. Hazırlayan. Dr. M. Fatih BARUT Vet. Hekim

SIĞIRLARIN NODÜLER EKZANTEMİ LUMPY SKIN DISEASE (LSD) Hastalık Kartı. Hazırlayan. Dr. M. Fatih BARUT Vet. Hekim SIĞIRLARIN NODÜLER EKZANTEMİ LUMPY SKIN DISEASE (LSD) Hastalık Kartı Hazırlayan Dr. M. Fatih BARUT Vet. Hekim Etlik Veteriner Kontrol Merkez Araştırma Enstitüsü Virolojik Teşhis Laboratuvarı Etken: Etken,

Detaylı

KOMBİNE HAZIRLANAN KOYUN ÇİÇEK VE KOYUN-KEÇİ VEBASI AŞISININ BAĞIŞIKLIK VE ZARARSIZLIĞININ SAPTANMASI

KOMBİNE HAZIRLANAN KOYUN ÇİÇEK VE KOYUN-KEÇİ VEBASI AŞISININ BAĞIŞIKLIK VE ZARARSIZLIĞININ SAPTANMASI KOMBİNE HAZIRLANAN KOYUN ÇİÇEK VE KOYUN-KEÇİ VEBASI AŞISININ BAĞIŞIKLIK VE ZARARSIZLIĞININ SAPTANMASI Veli GÜLYAZ, Selma ÖZDEMİR Pendik Veteriner Kontrol ve Araştırma. Enstitüsü, 34890 Pendik, İstanbul

Detaylı

KOYUNLARDA MAVİ DİL HASTALIĞINDA PATOGENEZ, KLİNİK BULGULAR VE KORUNMA

KOYUNLARDA MAVİ DİL HASTALIĞINDA PATOGENEZ, KLİNİK BULGULAR VE KORUNMA KOYUNLARDA MAVİ DİL HASTALIĞINDA PATOGENEZ, KLİNİK BULGULAR VE KORUNMA Prof. Dr. Engin KENNERMAN Uludağ Üniversitesi Veteriner Fakültesi, Klinik Bilimleri Bölümü İç Hastalıkları AD-BURSA Mavi dil ruminantların

Detaylı

TÜRKİYE CUMHURİYETİ ANKARA ÜNİVERSİTESİ BİLİMSEL ARAŞTIRMA PROJESİ KESİN RAPORU Kuzeydoğu ve Güneydoğu Anadolu Bölgelerinde Mavidil Enfeksiyonunun Epidemiyolojisi Doç.Dr.Taner KARAOĞLU 2006-08-10-078 Başlama

Detaylı

Doç.Dr. V. Soydal ATASEVEN

Doç.Dr. V. Soydal ATASEVEN Doç.Dr. V. Soydal ATASEVEN Mustafa Kemal Üniversitesi Veteriner Fakültesi Viroloji Anabilim Dalı, Hatay Sığırların Nodüler Ekzantemi - Afrika Hastalığı (LSD) Sığırların Üç Gün Hastalığı (Bovine Ephemeral

Detaylı

AŞI ve SERUMLAR. Dr. Sibel AK

AŞI ve SERUMLAR. Dr. Sibel AK AŞI ve SERUMLAR Dr. Sibel AK Bugün; Ak#f İmmünizasyon Bakteriyel Aşılar Viral Aşılar Aşı Takvimi Pasif İmmünizasyon Aşı Etkileşimleri Tanımlar İmmünite (Bağışıklık): Konağın, kendisinden farklı yapıya

Detaylı

Göller Bölgesi Aylık Hakemli Ekonomi ve Kültür Dergisi Ayrıntı/ 41

Göller Bölgesi Aylık Hakemli Ekonomi ve Kültür Dergisi Ayrıntı/ 41 ÖZET: Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Veterinerlik Fakültesi Viroloji Anabilim Başkanı Dalı Prof. Dr. Mehmet Kale; Ülkemizdeki viral hayvan hastalıklarının teşhisi ve önlenmesine yönelik yapılan bilimsel

Detaylı

Virüsler Hazırlayan: Yrd.Doç.Dr. Yosun MATER

Virüsler Hazırlayan: Yrd.Doç.Dr. Yosun MATER Virüsler Hazırlayan: Yrd.Doç.Dr. Yosun MATER Yrd.Doç.Dr.Yosun MATER Virüslere Giriş Virüsler genellikle ökaryotlardan ve prokaryotlardan çok daha küçük moleküllerdir. Genellikle enfeksiyon yeteneği olan

Detaylı

Aydın Yöresindeki Sığırlarda Akabane Virus (AKAV) ve İbaraki Virus (IBAV) Enfeksiyonlarının Seroprevalansı

Aydın Yöresindeki Sığırlarda Akabane Virus (AKAV) ve İbaraki Virus (IBAV) Enfeksiyonlarının Seroprevalansı Aydın Yöresindeki Sığırlarda Akabane Virus (AKAV) ve İbaraki Virus (IBAV) Enfeksiyonlarının Seroprevalansı İrfan ÖZGÜNLÜK 1 *, Yakup YILDIRIM 2, Sibel GÜR 3, Mehmet Tolga TAN 4 1 Harran Üniversitesi, Veteriner

Detaylı

Uzm. Dr. Cahide Saçlıgil Kartal Yavuz Selim Devlet Hastanesi

Uzm. Dr. Cahide Saçlıgil Kartal Yavuz Selim Devlet Hastanesi Uzm. Dr. Cahide Saçlıgil Kartal Yavuz Selim Devlet Hastanesi Birçok hasta Hepatit B infeksiyonundan iyileşir ve Anti-HBs geliştirir gibi görünür. Kronik taşıyıcılarda HBsAg ( + ) fakat AntiHBs genellikle

Detaylı

Kocatepe Veteriner Dergisi Kocatepe Veterinary Journal

Kocatepe Veteriner Dergisi Kocatepe Veterinary Journal Kocatepe Vet J (2015) 8(2): 41-45 DOI: 10.5578/kvj.10408 Submittion: 24.08.2015 Accepted: 26.10.2015 Kocatepe Veteriner Dergisi Kocatepe Veterinary Journal ARAŞTIRMA MAKALESİ Aydın ve Muğla İllerinde Bovine

Detaylı

Gebelerde Rubella (Kızamıkçık) Yrd.Doç.Dr.Çiğdem Kader

Gebelerde Rubella (Kızamıkçık) Yrd.Doç.Dr.Çiğdem Kader Gebelerde Rubella (Kızamıkçık) Yrd.Doç.Dr.Çiğdem Kader OLGU 1 İkinci çocuğuna hamile 35 yaşında kadın gebeliğinin 6. haftasında beş yaşındaki kız çocuğunun rubella infeksiyonu geçirdiğini öğreniyor. Küçük

Detaylı

Dünya da ve Türkiye de. İnfluenza Salgınları. Dr. Alpay Azap Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Klinik Bakteriyoloji ve Enfeksiyon Hst AD

Dünya da ve Türkiye de. İnfluenza Salgınları. Dr. Alpay Azap Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Klinik Bakteriyoloji ve Enfeksiyon Hst AD Dünya da ve Türkiye de İnfluenza Salgınları Dr. Alpay Azap Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Klinik Bakteriyoloji ve Enfeksiyon Hst AD İnfluenza virüsü: Orthomyxovirus ailesinden, zarflı RNA virüsü. NP,

Detaylı

AVRASYA ÜNİVERSİTESİ

AVRASYA ÜNİVERSİTESİ Ders Tanıtım Formu Dersin Adı Öğretim Dili Viroloji Türkçe Dersin Verildiği Düzey Ön Lisans () Lisans (X) Yüksek Lisans( ) Doktora( ) Eğitim Öğretim Sistemi Örgün Öğretim (X) Uzaktan Öğretim( ) Diğer (

Detaylı

SCHMALLENBERG VİRUS (SBV)

SCHMALLENBERG VİRUS (SBV) SCHMALLENBERG VİRUS (SBV) Vet.Hekim Burçin SİNAN 2011 yılında Almanya, Hollanda ve Belçika daki yetişkin sütçü ineklerde görülen Schmallenberg virusunun neden olduğu hastalık, ülkemizin kimi bölgelerinde

Detaylı

ORDUDA VE HACILARDA MENİNGOKOK AŞILAMASI. Dr. Levent Akın Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Halk Sağlığı Anabilim Dalı

ORDUDA VE HACILARDA MENİNGOKOK AŞILAMASI. Dr. Levent Akın Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Halk Sağlığı Anabilim Dalı ORDUDA VE HACILARDA MENİNGOKOK AŞILAMASI Dr. Levent Akın Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Halk Sağlığı Anabilim Dalı Meningokok hastalığı, yüksek hastalandırma ve ölüm oranı ile seyreden meningoksemi

Detaylı

VİRUS HASTALIKLARINDA TANI YÖNTEMLERİ

VİRUS HASTALIKLARINDA TANI YÖNTEMLERİ VİRUS HASTALIKLARINDA TANI YÖNTEMLERİ Doç. Dr. Koray Ergünay MD PhD Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Mikrobiyoloji ve Klinik Mikrobiyoloji Anabilim Dalı, Viroloji Ünitesi Viral Enfeksiyonlar... Klinik

Detaylı

Klinik Çalışanlarına Önerilen Sağlık Girişimleri

Klinik Çalışanlarına Önerilen Sağlık Girişimleri Klinik Çalışanlarına Önerilen Sağlık Girişimleri Sağlık kuruluşları hizmet, eğitim, araştırma faaliyetlerinin yürütüldüğü kompleks yapılardır. Bu nedenle, sağlık çalışanlarının iş yerinde karşılaştıkları

Detaylı

GASTROENTERİT YAPAN VİRUSLAR VE ENFEKSİYON OLUŞTURMA MEKANİZMALARI

GASTROENTERİT YAPAN VİRUSLAR VE ENFEKSİYON OLUŞTURMA MEKANİZMALARI GASTROENTERİT YAPAN VİRUSLAR VE ENFEKSİYON OLUŞTURMA MEKANİZMALARI GASTROENTERİT YAPAN VİRÜSLER Viral gastroenteritler fekal oral yolla bulaşmaları nedeniyle, alt yapı yetersizliği bulunan gelişmekte olan

Detaylı

BHV-1 ile Doğal Enfekte Sığırlardan Doğan Buzağılarda Maternal Antikor Düzeyi

BHV-1 ile Doğal Enfekte Sığırlardan Doğan Buzağılarda Maternal Antikor Düzeyi Veteriner Hekimleri Mikrobiyoloji Dergisi Elektronik Versiyonu Yıl 2002 Cilt 02 Sayı 2 Sayfa 6-12 (orijinal dergide sayfa7-12) www.mikrobiyoloji.org/pdf/703020202.pdf BHV-1 ile Doğal Enfekte Sığırlardan

Detaylı

Salgın Hayvan Hastalıklarıyla Mücadele ve Eradikasyon Yöntemleri

Salgın Hayvan Hastalıklarıyla Mücadele ve Eradikasyon Yöntemleri Salgın Hayvan Hastalıklarıyla Mücadele ve Eradikasyon Yöntemleri 27 Aralık 2012-27 Mart 2013 Cordoba/İSPANYA Pendik Veteriner Kontrol Enstitüsü Müdürlüğü İSTANBUL Dr. Nesrin TURAN 29.01.2014 1 Eğitim Hakkında

Detaylı

Meningokok Aşısını Her Çocuğa Yapalım mı?

Meningokok Aşısını Her Çocuğa Yapalım mı? Meningokok Aşısını Her Çocuğa Yapalım mı? Prof. Dr. Zafer Kurugöl 58. Türkiye Milli Pediatri Kongresi 22-26 Ekim 2014, Antalya İnvaziv meningokok hastalığı (IMH) Önemli hastalık yüküne sahiptir Tedavi

Detaylı

Çevrimsel Araştırma. Prof.Dr. Yağız Üresin. İ.Ü. İlaç Araştırmaları Birimi İTF Tıbbi Farmakoloji AD

Çevrimsel Araştırma. Prof.Dr. Yağız Üresin. İ.Ü. İlaç Araştırmaları Birimi İTF Tıbbi Farmakoloji AD Çevrimsel Araştırma Prof.Dr. Yağız Üresin İ.Ü. İlaç Araştırmaları Birimi İTF Tıbbi Farmakoloji AD 1 2 Çevrimsel ve Klinik Bilim- Yeni bir bakış açısı zamanı Çevrimsel Araştırma yayınlarının yıllara göre

Detaylı

Doç. Dr. Z. Ceren KARAHAN

Doç. Dr. Z. Ceren KARAHAN Viral Salgınların Araştırılması Sekans Temelli Genotiplendirme Yöntemleri Doç. Dr. Z. Ceren KARAHAN Genotipleme Genomun genetik karakterizasyonu Bir bireyi/suşu, diğerlerinden ayıran mutasyonları (nt dizisi

Detaylı

KOYUN VE KEÇİLERDE AŞILAMA PROGRAMLARI

KOYUN VE KEÇİLERDE AŞILAMA PROGRAMLARI KOYUN VE KEÇİLERDE AŞILAMA PROGRAMLARI Prof.Dr. Hasan BATMAZ Uludağ Üniversitesi Veteriner Fakültesi, Klinik Bilimleri Bölümü İç Hastalıkları AD-BURSA Koyun ve keçiler çoğunlukla meraya dayalı beslenen

Detaylı

Bivalan HPV Aşısı. Tino F. Schwarz Central Laboratory and Vaccination Centre Stiftung Juliusspital Wuerzburg Germany www.juliusspital.

Bivalan HPV Aşısı. Tino F. Schwarz Central Laboratory and Vaccination Centre Stiftung Juliusspital Wuerzburg Germany www.juliusspital. Bivalan HPV Aşısı Tino F. Schwarz Central Laboratory and Vaccination Centre Stiftung Juliusspital Wuerzburg Germany www.juliusspital.de Sunum Akışı Faz III etkinlik çalışması sonuçları 15 25 yaş arası

Detaylı

HIV ENFEKSİYONUNUN PATOFİZYOLOJİSİ VE DOĞAL SEYRİ

HIV ENFEKSİYONUNUN PATOFİZYOLOJİSİ VE DOĞAL SEYRİ HIV ENFEKSİYONUNUN PATOFİZYOLOJİSİ VE DOĞAL SEYRİ Dr. Hayat Kumbasar Karaosmanoğlu Haseki Eğitim ve Araştırma Hastanesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Sunum Planı HIV in morfolojik ve

Detaylı

Bornova Vet.Kont.Arst.Enst.

Bornova Vet.Kont.Arst.Enst. KOYUN VE KEÇİLERİN ABORTLA SEYREDEN VİRAL ENFEKSİYONLARI Dr. Gülnur KALAYCI Viroloji Laboratuvarı BORDER DİSEASE Border disease koyun ve keçilerin abort, ölü doğum erken doğum veya normalden düşük ağırlıklı

Detaylı

Tüberküloz Basilinin Evrimi

Tüberküloz Basilinin Evrimi Tüberküloz Basilinin Evrimi Dr. Ahmet Görkem Er Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi { İç Hastalıkları Anabilim Dalı Mycobacterium tuberculosis & Homo sapiens Birlikte evrimleşme (Co-evolution) Patojen

Detaylı

Erişkin İmmunizasyonu. Dr. Hilal Sipahi Mayıs 2006

Erişkin İmmunizasyonu. Dr. Hilal Sipahi Mayıs 2006 Erişkin İmmunizasyonu Dr. Hilal Sipahi Mayıs 2006 Günümüzde erişkinler halen aşı ile önlenebilir hastalıklardan ölebilmekte : Aşılamanın çocuklardaki gibi erişkin bakımının bir parçası olarak algılanmıyor

Detaylı

VİROLOJİYE GİRİŞ. Dr. Sibel AK

VİROLOJİYE GİRİŞ. Dr. Sibel AK VİROLOJİYE GİRİŞ Dr. Sibel AK Bugün; Virüs nedir? Virüslerin sınıflandırılması Virüsler nasıl çoğalır? Solunum yoluyla bulaşan viral enfeksiyonlar Gıda ve su kaynaklı viral enfeksiyonlar Cinsel temas yoluyla

Detaylı

Gebelikte İnfeksiyonların Değerlendirilmesi

Gebelikte İnfeksiyonların Değerlendirilmesi Gebelikte İnfeksiyonların Değerlendirilmesi Ergin AYAŞLIOĞLU Kırıkkale Üniversitesi Tıp Fakültesi İnfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji A.D Gebelikte İnfeksiyonların Değerlendirilmesi Maternal

Detaylı

İZMİR DEKİ GEBELERDE RUBELLA VE SİTOMEGALOVİRÜS İNFEKSİYONU SEROPREVALANSI RUBELLA AND CYTOMEGALOVIRUS INFECTION IN PREGNANTS IN IZMIR, TURKEY

İZMİR DEKİ GEBELERDE RUBELLA VE SİTOMEGALOVİRÜS İNFEKSİYONU SEROPREVALANSI RUBELLA AND CYTOMEGALOVIRUS INFECTION IN PREGNANTS IN IZMIR, TURKEY İnfeksiyon Dergisi (Turkish Journal of Infection) 2007; 21 (4): 183-186 İZMİR DEKİ GEBELERDE RUBELLA VE SİTOMEGALOVİRÜS İNFEKSİYONU SEROPREVALANSI RUBELLA AND CYTOMEGALOVIRUS INFECTION IN PREGNANTS IN

Detaylı

VİRAL TANI KİTLERİ (GFJ-480)

VİRAL TANI KİTLERİ (GFJ-480) VİRAL TANI KİTLERİ (GFJ-480) CMV PCR Tanı Kiti Cytomegalovirus un Konvensiyonel PCR yöntemiyle tanınması. HHV-5 olarak da bilinen Sitomegalovirüs, herpes virus ailesinin bir üyesidir. Oldukça sık görülen

Detaylı

Hafta VIII Rekombinant DNA Teknolojileri

Hafta VIII Rekombinant DNA Teknolojileri GENETĐK 111-503 Hafta VIII Rekombinant DNA Teknolojileri Doç.Dr. Hilâl Özdağ Rekombinant DNA Teknolojisi Amaç Spesifik DNA dizilerinin yerlerinin belirlenmesi. DNA nın belirli noktalardan kesilmesi Belirli

Detaylı

AŞI BİLİMİ ÇALIŞTAYI PROGRAMI Konu: Aşı Geliştirme Hattı

AŞI BİLİMİ ÇALIŞTAYI PROGRAMI Konu: Aşı Geliştirme Hattı AŞI BİLİMİ ÇALIŞTAYI PROGRAMI Konu: Aşı Geliştirme Hattı 28 NİSAN 2015, SALI KAYIT 08:00-09:00 Ç1 Başlık: Açılış konuşması Konuşmacı: Prof. Dr. A. Yüksel GÜRÜZ Aşı Bilimi Derneği Başkanı Ege Üniversitesi

Detaylı

VİRAL GASTROENTERİTLER. Dr. Fatma SIRMATEL 30.1.2013

VİRAL GASTROENTERİTLER. Dr. Fatma SIRMATEL 30.1.2013 VİRAL GASTROENTERİTLER Dr. Fatma SIRMATEL 30.1.2013 Viral gastroenteritler Her yıl yeni enterik viruslar izole edilmektedir. Her yıl 2.2. milyon insan AGE nedeni ile ölmektedir Rotaviruslar < 2 çocuklarda

Detaylı

TÜBERKÜLOZUN MOLEKÜLER TANISINDA GÜNCEL DURUM

TÜBERKÜLOZUN MOLEKÜLER TANISINDA GÜNCEL DURUM TÜBERKÜLOZUN MOLEKÜLER TANISINDA GÜNCEL DURUM Doç. Dr. Alpaslan Alp Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Mikrobiyoloji Anabilim Dalı Dünya Sağlık Örgütü 2009 Yılı Raporu Aktif tüberkülozlu hasta

Detaylı

BRUSELLOZUN İNSANLARDA ÖNLENMESİ VE KONTROLÜ

BRUSELLOZUN İNSANLARDA ÖNLENMESİ VE KONTROLÜ BRUSELLOZUN İNSANLARDA ÖNLENMESİ VE KONTROLÜ Prof. Dr. Fatma Ulutan Gazi Üniversitesi Tıp T p Fakültesi Klinik Mikrobiyoloji ve Enfeksiyon Hastalıklar kları Anabilim Dalı BRUSELLOZ KONTROLÜ VE ERADİKASYONU

Detaylı

KKKAH ve Aşı Çalışmaları. Prof. Dr. AYKUT ÖZDARENDELİ ERCİYES ÜNİVERSİTESİ AŞI ARAŞTIRMA VE GELİŞTİRME MERKEZİ

KKKAH ve Aşı Çalışmaları. Prof. Dr. AYKUT ÖZDARENDELİ ERCİYES ÜNİVERSİTESİ AŞI ARAŞTIRMA VE GELİŞTİRME MERKEZİ KKKAH ve Aşı Çalışmaları Prof. Dr. AYKUT ÖZDARENDELİ ERCİYES ÜNİVERSİTESİ AŞI ARAŞTIRMA VE GELİŞTİRME MERKEZİ 12.yy Tacikistan da tanımlanmış KKKA ilk tarihçesi Kanama Burun kanaması Kara ölüm Kırım 1944-45

Detaylı

Boğmaca aşısında güncel gelişmeler

Boğmaca aşısında güncel gelişmeler Boğmaca aşısında güncel gelişmeler Prof Dr Ufuk Beyazova Gazi Üniversitesi Tıp Fakültesi Sosyal Pediatri Bilim Dalı 7-12 Kasım 2012 Sosyal Pediatri Kongresi Boğmaca aşısı 1914 te bulundu, önce ABD de uygulanmaya

Detaylı

Hastalık zaman zaman sığırlarda da görülür. Koyunlara göre seyri daha hafiftir. Keçi ve yabani ruminantlarda da hastalık görülebilir.

Hastalık zaman zaman sığırlarda da görülür. Koyunlara göre seyri daha hafiftir. Keçi ve yabani ruminantlarda da hastalık görülebilir. MAVİ DİL HASTALIĞI Son günlerde yazılı ve görsel medyada adından sıkça bahsedilen ve özellikle küçükbaş ruminantlarda görülen Mavi Dil hastalığı, Trakya dan başlayarak Batı illerimizden, Çanakkale, Balıkesir,

Detaylı

ÖZGEÇMİŞ. Derece Alan Üniversite Yıl. Lisans Biyoloji (İngilizce) Fatih Üniversitesi 2003. Ünvan Üniversite Yıl

ÖZGEÇMİŞ. Derece Alan Üniversite Yıl. Lisans Biyoloji (İngilizce) Fatih Üniversitesi 2003. Ünvan Üniversite Yıl ÖZGEÇMİŞ 1. Adı Soyadı: Bora Kazım BÖLEK İletişim Bilgileri Mail: bolekbora@gmail.com 2. Doğum Tarihi: 27.07.1980 3. Ünvan: Dr. (Ph.D.) 4. Öğrenim Durumu: Derece Alan Üniversite Yıl Doktora Yüksek Lisans

Detaylı

Domuz Gribi (H1N1v) Dr. A.Arzu Sayıner Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Mikrobiyoloji ve Klinik Mikrobiyoloji AD

Domuz Gribi (H1N1v) Dr. A.Arzu Sayıner Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Mikrobiyoloji ve Klinik Mikrobiyoloji AD Domuz Gribi (H1N1v) Dr. A.Arzu Sayıner Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Mikrobiyoloji ve Klinik Mikrobiyoloji AD Şanslıyız! Pandemik suş Amerika da çıktı. Güneydoğu Asya olabilirdi Virusla ilgili

Detaylı

Seyahat ve Aşılama Dr. Kenan Hızel

Seyahat ve Aşılama Dr. Kenan Hızel Seyahat ve Aşılama Dr. Kenan Hızel Gazi Ü.T.F. Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji AD. Turistlerde sağlık riskleri 100 bin turistte (1 ay gelişmekte olan ülkede kalan): 50,000 sağlık problemi

Detaylı

Mikrobiyolojide Moleküler Tanı Yöntemleri. Dr.Tuncer ÖZEKİNCİ Dicle Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Mikrobiyoloji A.D

Mikrobiyolojide Moleküler Tanı Yöntemleri. Dr.Tuncer ÖZEKİNCİ Dicle Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Mikrobiyoloji A.D Mikrobiyolojide Moleküler Tanı Yöntemleri Dr.Tuncer ÖZEKİNCİ Dicle Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Mikrobiyoloji A.D 1 Enfeksiyonun Özgül Laboratuvar Tanısı Mikroorganizmanın üretilmesi Mikroorganizmaya

Detaylı

EPSTEIN-BARR VİRUS ENFEKSİYONLARI TANISINDA ELISA VE İMMUNOBLOT TESTLERİNİN KARŞILAŞTIRILMASI

EPSTEIN-BARR VİRUS ENFEKSİYONLARI TANISINDA ELISA VE İMMUNOBLOT TESTLERİNİN KARŞILAŞTIRILMASI EPSTEIN-BARR VİRUS ENFEKSİYONLARI TANISINDA ELISA VE İMMUNOBLOT TESTLERİNİN KARŞILAŞTIRILMASI Nilgün Kaşifoğlu, Tercan Us, Nazmiye Ülkü Koçman, Yurdanur Akgün Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Tıp Fakültesi

Detaylı

Dünyada ve Türkiyede Hepatit B ve Hepatit C Epidemiyolojisi. Dr Meral Sönmezoğlu Yeditepe Üniversitesi Hastanesi

Dünyada ve Türkiyede Hepatit B ve Hepatit C Epidemiyolojisi. Dr Meral Sönmezoğlu Yeditepe Üniversitesi Hastanesi Dünyada ve Türkiyede Hepatit B ve Hepatit C Epidemiyolojisi Dr Meral Sönmezoğlu Yeditepe Üniversitesi Hastanesi EKMUD İstanbul Günleri 1 Mart 2016 Kronik hepatit B ve C Kronik hepatit B ve C dünyada önemli

Detaylı

GEBELİK VE VİRAL HEPATİTLER. Uz. Dr. Funda Şimşek Okmeydanı Eğitim Hastanesi İnfeksiyon Hast. ve Kli. Mikr.Kliniği

GEBELİK VE VİRAL HEPATİTLER. Uz. Dr. Funda Şimşek Okmeydanı Eğitim Hastanesi İnfeksiyon Hast. ve Kli. Mikr.Kliniği GEBELİK VE VİRAL HEPATİTLER Uz. Dr. Funda Şimşek Okmeydanı Eğitim Hastanesi İnfeksiyon Hast. ve Kli. Mikr.Kliniği GEBELİK VE VİRAL HEPATİTLER Uz.Dr.Funda Şimşek SSK Okmeydanı Eğitim Hastanesi İnfeksiyon

Detaylı

Tdap Aşıları (Difteri, Toksoid ve Cansız Boğmaca)

Tdap Aşıları (Difteri, Toksoid ve Cansız Boğmaca) Tdap Aşıları (Difteri, Toksoid ve Cansız Boğmaca) Erişkin ve büyük çocuklarla kıyaslandığında, 12 ay altındaki infantlar gerçek anlamda yüksek boğmaca oranlarına ve boğmaca ile ilişkili ölümlerin geniş

Detaylı

Haftalık İnfluenza (Grip) Sürveyans Raporu

Haftalık İnfluenza (Grip) Sürveyans Raporu Bulaşıcı Hastalıklar Daire Başkanlığı Haftalık İnfluenza (Grip) Sürveyans Raporu 20 Mayıs 2015 20. Hafta (11-17 Mayıs 2015) ÖZET Ülkemiz de 2015 yılı 20. hafta itibariyle çalışılan sentinel numunelerdeki

Detaylı

Yrd.Doç.Dr. Yosun MATER

Yrd.Doç.Dr. Yosun MATER * Yrd.Doç.Dr.Yosun MATER Yrd.Doç.Dr. Yosun MATER *Bitki nüklear, mitokondriyal ve kloroplast DNA'ları *Burada yer alan bugünkü bilgilerimizin çoğu, moleküler evrim mekanizması ve oranları kullanılarak

Detaylı

TOKSOPLAZMA İNFEKSİYONUNUN LABORATUVAR TANISI UZM.DR.CENGİZ UZUN ALMAN HASTANESİ

TOKSOPLAZMA İNFEKSİYONUNUN LABORATUVAR TANISI UZM.DR.CENGİZ UZUN ALMAN HASTANESİ TOKSOPLAZMA İNFEKSİYONUNUN LABORATUVAR TANISI UZM.DR.CENGİZ UZUN ALMAN HASTANESİ KLİNİK Bağışıklık sistemi sağlam kişilerde akut infeksiyon Bağışıklık sistemi baskılanmış kişilerde akut infeksiyon veya

Detaylı

Tatarcık Ateşi Doç. Dr. Üner Kayabaş İnönü Üniversitesi Tıp Fakültesi İnfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Anabilim Dalı Malatya

Tatarcık Ateşi Doç. Dr. Üner Kayabaş İnönü Üniversitesi Tıp Fakültesi İnfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Anabilim Dalı Malatya Tatarcık Ateşi Doç. Dr. Üner Kayabaş İnönü Üniversitesi Tıp Fakültesi İnfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Anabilim Dalı Malatya uner.kayabas@inonu.edu.tr Tatarcık-Yakarca (Filebotom) Takım:

Detaylı

YAVAŞ VİRUS ENFEKSİYONLARI ve PRİON HASTALIKLARI

YAVAŞ VİRUS ENFEKSİYONLARI ve PRİON HASTALIKLARI YAVAŞ VİRUS ENFEKSİYONLARI ve PRİON HASTALIKLARI Doç. Dr. Koray Ergünay Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Mikrobiyoloji ve Klinik Mikrobiyoloji Anabilim Dalı, Viroloji Ünitesi Özellikler Uzun inkübasyon

Detaylı

Neden İspanyol gribi?

Neden İspanyol gribi? İSPANYOL GRİBİ Neden İspanyol gribi? Adını İspanya dan almış olmasına rağmen hastalığın ilk olarak 1917 yılının baharında Avusturya da başladığı tahmin ediliyor.ispanyol gribi denmesinin sebebiyse;birçok

Detaylı

REKOMBİNANT E.coli KÜLTÜRLERİ İLE ENZİM ÜRETİMİNİN KİNETİK ÖZELLİKLERİNİN İNCELENMESİ. Dilek KAZAN, Amable HOKTAÇSU ve Agnes ÇAMURDAN

REKOMBİNANT E.coli KÜLTÜRLERİ İLE ENZİM ÜRETİMİNİN KİNETİK ÖZELLİKLERİNİN İNCELENMESİ. Dilek KAZAN, Amable HOKTAÇSU ve Agnes ÇAMURDAN REKOMBİNANT E.coli KÜLTÜRLERİ İLE ENZİM ÜRETİMİNİN KİNETİK ÖZELLİKLERİNİN İNCELENMESİ Dilek KAZAN, Amable HOKTAÇSU ve Agnes ÇAMURDAN Boğaziçi Üniversitesi. Mühendislik fakültesukimya Mühendisliği Bolümü

Detaylı

ETKEN ÖZELLİKLERİ SARS KUŞKULU KULU VE DAMLACIK AN ENFEKSİYONLARDA DAS. Etkeni SARS-CoV olan, bulaşıcı ve ağır seyirli atipik bir pnömoni türüdür.

ETKEN ÖZELLİKLERİ SARS KUŞKULU KULU VE DAMLACIK AN ENFEKSİYONLARDA DAS. Etkeni SARS-CoV olan, bulaşıcı ve ağır seyirli atipik bir pnömoni türüdür. SARS KUŞKULU KULU VE DAMLACIK ÇEKİRDEĞİ İLE BULAŞAN AN ENFEKSİYONLARDA DAS YÖNETİMİ Severe Acute Respiratory Syndrome (SARS) = Ciddi ani başlangıçlı solunumsal sendrom Etkeni SARS-CoV olan, bulaşıcı ve

Detaylı

Rhabdoviridae. Dr.Tuncer ÖZEKİNCİ

Rhabdoviridae. Dr.Tuncer ÖZEKİNCİ Rhabdoviridae Dr.Tuncer ÖZEKİNCİ Sınıflandırma Lyssavirus (rabies virus) Vesiculovirus (vesicular stomatitis virus) Ephemerovirus (bovine ephemeral fever virus) Cytorhabdovirus (lettuce necrotic yellows

Detaylı

Yoğun Bakım Ünitesinde Gelişen Kandida Enfeksiyonları ve Mortaliteyi Etkileyen Risk Faktörleri

Yoğun Bakım Ünitesinde Gelişen Kandida Enfeksiyonları ve Mortaliteyi Etkileyen Risk Faktörleri Yoğun Bakım Ünitesinde Gelişen Kandida Enfeksiyonları ve Mortaliteyi Etkileyen Risk Faktörleri Emel AZAK, Esra Ulukaya, Ayşe WILLKE Kocaeli Üniversitesi Tıp Fakültesi, Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik

Detaylı

Ders Adı Kodu Yarıyılı T+U Saati Ulusal Kredisi AKTS HAYVAN SAĞLIĞI VE HASTALIKLARDAN KORUNMA

Ders Adı Kodu Yarıyılı T+U Saati Ulusal Kredisi AKTS HAYVAN SAĞLIĞI VE HASTALIKLARDAN KORUNMA DERS BİLGİLERİ Ders Adı Kodu Yarıyılı T+U Saati Ulusal Kredisi AKTS HAYVAN SAĞLIĞI VE HASTALIKLARDAN KORUNMA LVS 2 III. 3 3 4 Ön Koşul Dersleri Dersin Dili Dersin Seviyesi Dersin Türü Dersin Koordinatörü

Detaylı

ESERLER. Uluslararası hakemli dergilerde yayımlanan makaleler :

ESERLER. Uluslararası hakemli dergilerde yayımlanan makaleler : ESERLER Uluslararası hakemli dergilerde yayımlanan makaleler : 1. Özcengiz E., Kılınç K., Büyüktanır Ö., Günalp A. 2004. Rapid purification of Pertussis Toxin (PT) and Filamentous Hemagglutinin (FHA) by

Detaylı

TÜBİTAK MAM GEN MÜHENDM HENDİSLİĞİ VE BİYOTEKNOLOJB YOTEKNOLOJİ ENSTİTÜSÜ (GMBE) TANITIMI IKEV Türkiye için Biyoteknoloji Toplantısı 8 Kasım m 2007 1 GMBE Personeli Araştırmacı 50 Toplam Personel 65 Teknisyen

Detaylı

Bornova Vet.Kont.Arst.Enst.

Bornova Vet.Kont.Arst.Enst. SIĞIRLARDA VİRAL RESPİRATORİK SİSTEM HASTALIKLARI Dr. Gülnur KALAYCI Viroloji Laboratuvarı Bornova Veteriner Kontrol ve Araştırma Enstitüsü SIĞIRLARDA VİRAL RESPİRATORİK SİSTEM HASTALIKLARI Sığırların

Detaylı

EBOLA VİRÜS HASTALIĞI. Doç. Dr. Gönül ŞENGÖZ. 27 Ocak 2015 İstanbul Sağlık Müdürlüğü

EBOLA VİRÜS HASTALIĞI. Doç. Dr. Gönül ŞENGÖZ. 27 Ocak 2015 İstanbul Sağlık Müdürlüğü EBOLA VİRÜS HASTALIĞI Doç. Dr. Gönül ŞENGÖZ 27 Ocak 2015 İstanbul Sağlık Müdürlüğü Sunum Planı Ebola Virüs Hastalığı 2014 Batı Afrika Salgını Haseki EAH hasta deneyimi Sağlık Bakanlığı uygulamaları DSÖ

Detaylı

Doç. Dr. Kenan MİDİLLİ İ.Ü. Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Tıbbi Mikrobiyoloji Anabilim Dalı

Doç. Dr. Kenan MİDİLLİ İ.Ü. Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Tıbbi Mikrobiyoloji Anabilim Dalı Doç. Dr. Kenan MİDİLLİ İ.Ü. Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Tıbbi Mikrobiyoloji Anabilim Dalı Solunum yolları infeksiyonlarının % 80 i viral ABD de yıllık 41M antibiyotik reçetesinin 22M si (% 55) solunum yolları

Detaylı

Olgu Sunumu (İmmünyetmezlikli hastada viral enfeksiyonlar) Dr. A. Arzu Sayıner Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Mikrobiyoloji AD

Olgu Sunumu (İmmünyetmezlikli hastada viral enfeksiyonlar) Dr. A. Arzu Sayıner Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Mikrobiyoloji AD Olgu Sunumu (İmmünyetmezlikli hastada viral enfeksiyonlar) Dr. A. Arzu Sayıner Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Mikrobiyoloji AD Olgu Dört ay önce eşinden böbrek nakli yapılan 62 yaşındaki

Detaylı

TLERDE SEROLOJİK/MOLEK HANGİ İNCELEME?) SAPTANMASI

TLERDE SEROLOJİK/MOLEK HANGİ İNCELEME?) SAPTANMASI * VİRAL V HEPATİTLERDE TLERDE SEROLOJİK/MOLEK K/MOLEKÜLER LER TESTLER (NE ZAMANHANG HANGİ İNCELEME?) *VİRAL HEPATİTLERDE TLERDE İLAÇ DİRENCİNİN SAPTANMASI *DİAL ALİZ Z HASTALARININ HEPATİT T AÇISINDAN

Detaylı

Aşılama Denetimi Prensipleri. Dr. Bart van Leerdam Çeviri: Polimed İlaç Teknik Servis Vet. Hek.. Demir Özdemir

Aşılama Denetimi Prensipleri. Dr. Bart van Leerdam Çeviri: Polimed İlaç Teknik Servis Vet. Hek.. Demir Özdemir Aşılama Denetimi Prensipleri Dr. Bart van Leerdam Çeviri: Polimed İlaç Teknik Servis Vet. Hek.. Demir Özdemir Aşağıdaki başlıklar ile aşılama başarısının değerlendirilmesi : Epruvasyon denemesi Aşı reaksiyonunun

Detaylı

Isırıkla İlgili Literatür İncelemesi

Isırıkla İlgili Literatür İncelemesi Isırıkla İlgili Literatür İncelemesi Prof. Dr. Tuna DEMİRDAL İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Tıp Fakültesi Enfeksiyon Hastalıkları AD, SB Atatürk Eğitim Araştırma Hastanesi Enfeksiyon Kliniği, İzmir Avcılarda

Detaylı

IBD ye karşı en iyi aşılama zamanının saptanmasında formül için gerekli olan birkaç husus şunlardır:

IBD ye karşı en iyi aşılama zamanının saptanmasında formül için gerekli olan birkaç husus şunlardır: Gumboro Hastalığı: Deventer Formülü İle Optimal Aşılama Zamanının Saptanması J J de Wit, DVM, PhD Animal Health Service, POB 9, 7400 AA Deventer, the Netherlands **************** Gumboro aşıları dünya

Detaylı

9. Gumusova SO, Yazici Z, Albayrak H, Cakiroglu D: Seroprevalance of bovine viral respiratory diseases. Acta Veterinaria Beograd 57, (1),11-16 2007

9. Gumusova SO, Yazici Z, Albayrak H, Cakiroglu D: Seroprevalance of bovine viral respiratory diseases. Acta Veterinaria Beograd 57, (1),11-16 2007 SCI (Science Citation Index), SCI Expanded, SSCI (Social Science Citation Index) ve AHCI (Arts&Humanities Citation Index) kapsamındaki dergilerde yayınlanan makaleler (derleme dahildir) 1- Yazici Z, Baskin

Detaylı

Nobilis Salenvac T. Salmonella ile mücadelede öldürücü yumruk

Nobilis Salenvac T. Salmonella ile mücadelede öldürücü yumruk Nobilis Salenvac T ile mücadelede öldürücü yumruk Yağ içermeyen adjuvant minimum aşı reaksiyonu, aluminyum hidroksit jel içerir. Yağ içermeyen bu adjuvant güçlü bir bağışıklık cevabını uyarır ve aşı reaksiyonlarını

Detaylı

ADNAN MENDERES ÜNİVERSİTESİ VETERİNER FAKÜLTESİ DERS İZLENCESİ

ADNAN MENDERES ÜNİVERSİTESİ VETERİNER FAKÜLTESİ DERS İZLENCESİ ADNAN MENDERES ÜNİVERSİTESİ VETERİNER FAKÜLTESİ DERS İZLENCESİ A-DERSİN TANIMLAYICI BİLGİLERİ KODU VE ADI VFZ 318 Viroloji DERSİN TÜRÜ Zorunlu VERİLDİĞİ YARIYIL VI HAFTALIK TEORİK-UYGULAMA SAATİ 3 T +

Detaylı

2008 N b e T ı ödülü Harald Zur Hausen

2008 N b e T ı ödülü Harald Zur Hausen HPV Human Papilloma Virüs Dr. Tutku TANYEL Düzen Laboratuvarlar Grubu Ekim / 2008 2008 Nobel Tıp ödülü Harald Zur Hausen Prof. Dr. Harald zur Hausen 1981 den itibaren 1. HPV nin birçok genotipi olduğunu

Detaylı

Özel Konakta Bağışıklama. Dr. Alpay AZAP Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi İnfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji AD

Özel Konakta Bağışıklama. Dr. Alpay AZAP Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi İnfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji AD Özel Konakta Bağışıklama Dr. Alpay AZAP Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi İnfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji AD Olgu 45 yaşında erkek hasta Mantle Cell Lenfoma nedeniyle R-CHOP (rituksimab,

Detaylı

Profilaktik HPV aşıları: güncel yaklaşımlar

Profilaktik HPV aşıları: güncel yaklaşımlar DERLEME Gülhane Tıp Dergisi 2010; 52: 148-156 Gülhane Askeri Tıp Akademisi 2010 Profilaktik HPV aşıları: güncel yaklaşımlar Murat Dede (*) ÖZET Yüksek riskli human papilloma virus (HPV) ile servikal kanser

Detaylı

Böbrek Nakli Yapılan Çocuklarda Bağışıklanma Durumunun ve Aşı Yanıtlarının Değerlendirilmesi

Böbrek Nakli Yapılan Çocuklarda Bağışıklanma Durumunun ve Aşı Yanıtlarının Değerlendirilmesi Böbrek Nakli Yapılan Çocuklarda Bağışıklanma Durumunun ve Aşı Yanıtlarının Değerlendirilmesi Elif Çomak 1 Çağla Serpil Doğan 2 Arife Uslu Gökçeoğlu 3 Sevtap Velipaşaoğlu 4, Mustafa Koyun 5 Sema Akman 5

Detaylı

BELGELER. Dr. A. Arzu Sayıner Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Mikrobiyoloji AD

BELGELER. Dr. A. Arzu Sayıner Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Mikrobiyoloji AD BELGELER Dr. A. Arzu Sayıner Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Mikrobiyoloji AD Belgeler - 1 ISO 15189, 2003 (2009 da revizyon) Tıbbi laboratuvarlar için uluslar arası kalite standardı 4. bölüm

Detaylı

II. BÖLÜM TABİİ TOHUMLAMA MANDA BOĞALARININ SAĞLIK TESTLERİNDE UYULMASI GEREKEN ŞARTLAR

II. BÖLÜM TABİİ TOHUMLAMA MANDA BOĞALARININ SAĞLIK TESTLERİNDE UYULMASI GEREKEN ŞARTLAR MANDA BOĞALARININ TABİİ TOHUMLAMA FAALİYETLERİ HAKKINDA TALİMAT I. BÖLÜM TABİİ TOHUMLAMA MANDA BOĞALARINDA ARANILACAK ŞARTLAR 1- Tabi tohumlama faaliyetleri Bakanlık iznine tabi olup, ıslah amaçlı olarak

Detaylı

Dr. Mustafa ÇETİNDAĞ. mcetindag@tagem.gov.tr EĞİTİM BİLGİLERİ. Veteriner Fakültesi Parazitoloji 1995. Veteriner Fakültesi - 1982

Dr. Mustafa ÇETİNDAĞ. mcetindag@tagem.gov.tr EĞİTİM BİLGİLERİ. Veteriner Fakültesi Parazitoloji 1995. Veteriner Fakültesi - 1982 KİŞİSEL BİLGİLER Adı Soyadı Dr. Mustafa ÇETİNDAĞ Ünvan Daire Başkanı Telefon 3153392 E-mail mcetindag@tagem.gov.tr Doğum Tarihi - Yeri Yozgat - 1959 Doktora Yüksek Lisans Lisans EĞİTİM BİLGİLERİ Ankara

Detaylı

Türkiye nin mevcut HPAI Durumu. o Türkiye, de OIE ye HPAI yönünden arilik bildirimini yapmıştır.

Türkiye nin mevcut HPAI Durumu. o Türkiye, de OIE ye HPAI yönünden arilik bildirimini yapmıştır. Türkiye nin mevcut HPAI Durumu o Türkiye, 14.07. 2008 de OIE ye HPAI yönünden arilik bildirimini yapmıştır. Survey Çalışmaları PASİF SURVEY (1) 2005-2006 salgınlar sonrası 01/04/2006-05/02/2007 *Muayeneye

Detaylı

İmmünizasyon için kullanılan immünbiyolojik ajanlar,antijenler (bakteri, virus, toksoid ) veya antikorlardır (immünglobulin, antitoksinler).

İmmünizasyon için kullanılan immünbiyolojik ajanlar,antijenler (bakteri, virus, toksoid ) veya antikorlardır (immünglobulin, antitoksinler). Prof. Dr. Saim DAYAN D.Ü. Tıp Fakültesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji A.D. Erişkin immünizasyon Hastalıkların, hastalıklara bağlı sakatlık ve ölümlerin önlenmesinde en etkili yollardan

Detaylı

İmmünkompromize Konakta Aşılama Rehberi. Uzm.Dr. Ebru DİK İzmir Bozyaka E.A.H

İmmünkompromize Konakta Aşılama Rehberi. Uzm.Dr. Ebru DİK İzmir Bozyaka E.A.H İmmünkompromize Konakta Aşılama Rehberi Uzm.Dr. Ebru DİK İzmir Bozyaka E.A.H 2013 IDSA İmmünkompromize Kişilerin Aşılanması İçin Klinik Uygulama Rehberi Bu rehber, immünkompromise hastaların ve onlarla

Detaylı

KUDUZ HASTALIĞINA KARŞI HAVADAN AŞILAMA VE KUDUZ HASTALIĞI İLE MÜCADELE

KUDUZ HASTALIĞINA KARŞI HAVADAN AŞILAMA VE KUDUZ HASTALIĞI İLE MÜCADELE KUDUZ HASTALIĞINA KARŞI HAVADAN AŞILAMA VE KUDUZ HASTALIĞI İLE MÜCADELE KUDUZ HASTALIĞI; İnsan ve tüm sıcak kanlı hayvanlarda Merkezi sinir sistemini etkileyerek ölüme neden olan, önlenebilir bulaşıcı

Detaylı

Yrd. Doç. Dr. Koray Ergünay MD PhD Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Mikrobiyoloji AD. Viroloji Ünitesi

Yrd. Doç. Dr. Koray Ergünay MD PhD Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Mikrobiyoloji AD. Viroloji Ünitesi Hepatit C enfeksiyonlarında yeni bir laboratuvar testi: HCV kor (özyapı) antijeni Yrd. Doç. Dr. Koray Ergünay MD PhD Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Mikrobiyoloji AD. Viroloji Ünitesi Hepatit

Detaylı

Ebola virüsü İstanbul'a geldi!

Ebola virüsü İstanbul'a geldi! On5yirmi5.com Ebola virüsü İstanbul'a geldi! Ebola Virüsü İstanbul'a Geldi! Ebola Nedir? Afrika'da birçok insanın ölmesine sebep olan Ebola virüsünün İstanbul'a gelmiş olduğundan şüpheleniliyor. Yayın

Detaylı

PNÖMOKOK ENFEKSİYONLARINDA SON DURUM. Doç.Dr. Ener Çağrı DİNLEYİCİ 20 Ocak 2014 Eskişehir

PNÖMOKOK ENFEKSİYONLARINDA SON DURUM. Doç.Dr. Ener Çağrı DİNLEYİCİ 20 Ocak 2014 Eskişehir PNÖMOKOK ENFEKSİYONLARINDA SON DURUM Doç.Dr. Ener Çağrı DİNLEYİCİ 20 Ocak 2014 Eskişehir Amaç: Hastalıkları oluşmadan Önlemek!!!! PNÖMOKOK Streptococcus pneumoniae Gram pozitif diplokok Polisakarid kapsül

Detaylı

Hepatit B Hasta Takibi Nasıl Yapılmalı?

Hepatit B Hasta Takibi Nasıl Yapılmalı? Hepatit B Hasta Takibi Nasıl Yapılmalı? Yrd. Doç. Dr. Kaya Süer Yakın Doğu Üniversitesi Tıp Fakültesi İnfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji AD Sunum Planı Giriş HBsAg Pozitifliği Kronik Hepatit

Detaylı

SAĞLIK ÇALIŞANLARI MESLEKİ RİSKİ TALİMATI

SAĞLIK ÇALIŞANLARI MESLEKİ RİSKİ TALİMATI Dok No: ENF.TL.15 Yayın tarihi: NİSAN 2013 Rev.Tar/no: -/0 Sayfa No: 1 / 6 1.0 AMAÇ:Sağlık çalışanlarının iş yerinde karşılaştıkları tehlikeler ve meslek risklerine karşı korumak. 2.0 KAPSAM:Hastanede

Detaylı

Elazığ İli Karakoçan İlçesinden Elde Edilen Sütlerde Yağ ve Protein Oranlarının AB ve Türk Standartlarına Uygunluklarının Belirlenmesi

Elazığ İli Karakoçan İlçesinden Elde Edilen Sütlerde Yağ ve Protein Oranlarının AB ve Türk Standartlarına Uygunluklarının Belirlenmesi ISSN: 2148-0273 Cilt 1, Sayı 2, 2013 / Vol. 1, Issue 2, 2013 Elazığ İli Karakoçan İlçesinden Elde Edilen Sütlerde Yağ ve Protein Oranlarının AB ve Türk Standartlarına Uygunluklarının Belirlenmesi Muhammet

Detaylı

Gebelik ve Enfeksiyonlar. Prof.Dr. Levent GÖRENEK

Gebelik ve Enfeksiyonlar. Prof.Dr. Levent GÖRENEK Gebelik ve Enfeksiyonlar Prof.Dr. Levent GÖRENEK Olgulara Yaklaşım 2 1. TORCH grubu enfeksiyon etkenleri nelerdir? Toxoplasmosis Other (Sifiliz, Varicella zoster ) Rubella Cytomegalovirus Herpes simplex

Detaylı

BİRİNCİ BASAMAKTA PRİMER İMMÜN YETMEZLİK

BİRİNCİ BASAMAKTA PRİMER İMMÜN YETMEZLİK 1 AŞILAMADA AMAÇ Aşı ile korunulabilir hastalıkları engellemek Enfeksiyon kaynaklı mortaliteyi azaltmak Enfeksiyon kaynaklı morbiditeyi azaltmak HİÇBİR AŞININ HERKES İÇİN TAMAMEN ETKİN VE GÜVENİLİR OLMASI

Detaylı

Umut Veren Yeni Aşılarş

Umut Veren Yeni Aşılarş Umut Veren Yeni Aşılarş Dr. Ergin AYAŞLIOĞLU Kırıkkale Üniversitesi Tıp Fakültesi İnfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji A.D. Neden Yeni Aşılar Gerekli? HIV/AIDS Tüberküloz Malarya T hücre aşıları

Detaylı

Hepatit Hastalığı Gebelikten Etkilenir mi?

Hepatit Hastalığı Gebelikten Etkilenir mi? GEBELİKTE HEPATİT Gebelik ve hepatit Gebelik ve hepatit iki ayrı durumu anlatır. Birincisi gebelik sırasında ortaya çıkan akut hepatit tablosu, ikincisi ise kronik hepatit hastasının gebe kalmasıdır. Her

Detaylı

Vektör kaynaklı Viral Enfeksiyonlar. Koray Ergünay

Vektör kaynaklı Viral Enfeksiyonlar. Koray Ergünay Vektör kaynaklı Viral Enfeksiyonlar Koray Ergünay Arbovirus... (arthopod-borne virus) Artropod vektörler ile vertebralılar arasında nakledilen viruslar Robovirus... (rodent-borne virus) Kemirici (rodent)

Detaylı

PANDEMĠK GRĠP; SAĞLIK BAKANLIĞI VERĠLERĠ

PANDEMĠK GRĠP; SAĞLIK BAKANLIĞI VERĠLERĠ PANDEMĠK GRĠP; SAĞLIK BAKANLIĞI VERĠLERĠ XXXIV.TÜRK MĠKROBĠYOLOJĠ KONGRESĠ, Girne, 7-11 Kasım2010 Dr. Mehmet Ali Torunoğlu Genel Müdür Yardımcısı Sağlık Bakanlığı Temel Sağlık Hizmetleri Genel Müdürlüğü

Detaylı

YURTDIŞI EĞİTİMİ BİLGİLENDİRME SUNUSU

YURTDIŞI EĞİTİMİ BİLGİLENDİRME SUNUSU YURTDIŞI EĞİTİMİ BİLGİLENDİRME SUNUSU EĞİTİMİN KONUSU ÇİFTLİK HAYVANLARINDA AŞILAR: KAVRAMLAR, GELİŞMELER, DÜZENLEMELER VE UYGULAMALAR EMİN AYHAN BAKLAN AHMET MURAT SAYTEKİN 1 Ön Bilgiler Kurs Yeri :Uluslararası

Detaylı