T.C. ATILIM ÜNİVERSİTESİ SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ İŞLETME ANABİLİM DALI YÜKSEK LİSANS TEZİ

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "T.C. ATILIM ÜNİVERSİTESİ SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ İŞLETME ANABİLİM DALI YÜKSEK LİSANS TEZİ"

Transkript

1 T.C. ATILIM ÜNİVERSİTESİ SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ İŞLETME ANABİLİM DALI YÜKSEK LİSANS TEZİ MOBBİNG İN ÖRGÜTSEL BAĞLILIK ÜZERİNDEKİ ETKİSİ KAMU SEKTÖRÜNDEN BİR ÖRNEK İrfan ATALAY Ankara-2010

2

3 T.C. ATILIM ÜNİVERSİTESİ SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ İŞLETME ANABİLİM DALI YÜKSEK LİSANS TEZİ MOBBİNG İN ÖRGÜTSEL BAĞLILIK ÜZERİNDEKİ ETKİSİ KAMU SEKTÖRÜNDEN BİR ÖRNEK İrfan ATALAY TEZ DANIŞMANI Prof. Dr. Bayram Zafer ERDOĞAN Ankara-2010 (Fotokopi İle Çoğaltılabilir)

4

5 ÖZET Bu çalışmada, örgütün olmazsa olmazı insan faktörüyle ilgili, çağımız örgütlerinin başarısının ve devamlılığının asli unsurlarından Örgütsel Bağlılığın ; örgütleri içten içe kemirip çalışanları işlevsizleştirip, bir virüs gibi hareket eden Mobbing ile ilişkisi ele alınmıştır. Öncelikle Mobbing kavramıyla ilgili, ontolojik ve epistemolojik literatür taraması yapılıp, neticeler derlenerek sunulmuş, ardından aynı bakış açısıyla Örgütsel Bağlılık kavramı ele alınmıştır. Çalışmanın alan çalışması kısmında ise; Muğla ili Milas ve Yatağan ilçelerindeki bazı kamu kurumlarında çalışanlara 1000 adet Anket formu dağıtılmış, 168 dönüşün tamamının irdelenmesiyle mobbing ve bağlılık arasında negatif anlamlı ilişkiler tespit edilmiştir. Son aşamada ise; tespit edilen negatif ilişkilerden hareketle, mobbingle mücadele ederek bağlılığın arttırılabileceğine ya da bağlılıkla ilgili çalışmaların mobbing riskini azaltacağına yönelik önerilerde bulunulmuştur. I

6 ABSTRACT In this study, we evaluated the relationship between the term that is the sine quo non of the organization Organizational Adherence, which is one of the priciple components of organizational success and contiunity and the term Mobbing which gnaws the organization stealthily and makes the employees unfunctional like a virus effect. First of all we made an ontological and epistemological literature search and presented the selected results. After that, from the same point of view we evaluated the concept Organizational Adherence In the field investigation part of the study; we distributed 1000 questionnaire forms to the employees of some public organizations in Muğla city s Milas and Yatağan counties. We evaluated 168 questionnaires that return to us and we established the significant negative correlation in between mobbing and adherence. Finally; using the knowledge of this significant negative correlation between these terms, we could give some advices on the subject of increasing the adherence by struggling with mobbing and also doing studies on the term of adherence, could decrease the risk of mobbing. II

7 ÖNSÖZ Örgüt: insanın ilk organize olmaya meyledişi, birlikte hareket etmeye doğal olarak zorlanmasıyla doğmuş bir kavram: diğer taraftan çoğalmak ve bir arada yaşama zorunluluğunun kaçınılmaz sonucu; alış-verişin filizlenmesiyle, insanın kendi ihtiyaçlarından fazlasını üretmeye başlamasıyla doğdu diyebiliriz ticaret kavramı için. Belki binlerce yıl aldı insanın örgütlü şekilde davranmayı öğrenmesi, o disiplini, iş bölümünü, hiyerarşiyi kavraması; diğer taraftan ticari hayatta bu edindiği tecrübelerini kullanmayı öğrenmesi de. Sadece bileğinin kuvvetiyle, tek başına; çaresizdi ve savunmasızdı insanoğlu, diğer güçlülerin yanında. Ama birlikte hareket ederek, bir örgüt oluşturarak üstesinden gelmeyi bildi doğal düşmanlarının ve en tepesine yerleşti biyolojik zincirin. Sonra tabi kurallar gerekliydi bir arada yaşayabilmek için. Belki milyonlarca kural türetti tarihi boyunca ve ayakta ve en tepede kaldı günümüze dek. Sadece şanslı doğanların ezdiği geri kalanların ezildiği bir düzen oluşturdu bu milyonlarca kural. Sanayi devrimiyle beraber, inanılmaz bir sömürü başladı yeryüzünde ve o dönemler, kimse kimsenin motivasyonuyla ilgilenmiyordu. Karsız bir yöntem gibi bakılıyordu kölelerin iyi yaşam koşullarına sahip birer insan gibi yaşatılmasına: gerekliydi belki bugünkü dev sermayelerin oluşabilmesi için kölelik. İletişimin hat safhaya vardığı günümüz koşullarında, artık gelişmiş işletmelerin maldan çok hizmet ürettiği çağımızda insan psikolojisi yani popüler tabirle insan kaynağı, çok stratejik bir hal aldı. İyi yönetilmesi, sürekli geliştirilmesi ve durmadan pohpohlanması gereken bir üretim girdisi oldu insan. Çünkü bağlılığı önemliydi, yaratıcı fikre sahip olduğundan. Oysaki günümüz çalışma koşullarında gerek organizasyonların inanılmaz boyutlara ulaşıp kontrolünün zorlaşmasından, gerek en önemli unsur olan insan faktörünün maruz kaldığı birçok baskıdan, gerekse çoğu zaman topluma bilinçli olarak enjekte edilen öğrenilmiş çaresizlik ya da koşullu negatif öğrenme den ötürü birçok sıkıntı peydahlandı örgütlerin başına. III

8 Neticede bu çalışmada ele alınan kavramlardan biri olan: Latince kararsız kalabalık deyiminden türetilmiş, ilk Konrad Lorenz in doğa gözlemleri esnasında kullandığı, hayvanların bir yabancıyı veya avlanmakta olan bir düşmanı kaçırmak için yaptıkları davranışları tanımlayan; sonra İsveçli Dr. Peter-Paul Heinemann ın, çocuklarda, diğer çocuklara yönelik olarak sergilenen, genelde zorbalık, kabadayılık olarak bilinen davranışları tanımlarken kullandığı; son olarak, Leymann ın iş yerlerinde yetişkinler arasında benzeri grup şiddetini keşfettiğinde kullandığı kavram: mobbing (psikolojik şiddet) peydahlandı örgütlerin başına. Ve yine bu çalışmada ele alınan kavramlardan diğeri olan: üzerinde birçok bilim adamının çalıştığı ve eserler verdiği, sosyoloji, psikoloji, sosyo-psikoloji gibi birçok doktrinin ilgisini çekmiş ve genel olarak tanımı konusunda ortak bir fikre varılamamış ancak sözlük tanımıyla; bireylerin kendilerini bir topluluk, toplumsal kesim ya da kümenin üyesi saymaları anlamına gelen, günümüz organizasyonlarında önemi tartışılmaz ve artık profesyonelce yönetilmesi gereken bağlılık kavramını tehdit eden bir virüstür, örgütlerin başına peydahlanan mobbing. Örgütsel bağlılığın öneminin gittikçe arttığı günümüz çalışma koşullarında, bağlılığı tehdit eden unsurlardan mobbing ve aralarındaki ilişki, incelenmeye değer öneme sahiptir. Bu çalışmada iki kavramın, yani mobbing ve bağlılığın arasındaki ilişki irdelenmiş; aralarında eksi yönlü bir ilişki olduğu tez olarak savunulmuş ve çoğunlukla ispatlanmıştır. Çalışmam esnasında bana yol gösteren ve tecrübeleriyle katkısını esirgemeyen danışmanım Prof. Dr. Bayram Zafer ERDOĞAN a, Anket formunu içtenlikle cevaplayan kamu çalışanlarına, Anket formlarının dağıtılması ve toplanması aşamasındaki yardımlarından ötürü arkadaşlarıma, maddi manevi desteğini her daim hissettiğim ATALAY ailesine-aileme ve hayat arkadaşım Özge ATALAY a teşekkürü bir borç bilirim. İrfan ATALAY 2010, Muğla IV

9 İÇİNDEKİLER ÖZET...I ABSTRACT... II ÖNSÖZ... III ŞEKİLLER LİSTESİ... IX TABLOLAR LİSTESİ... X BİRİNCİ BÖLÜM I.MOBBİNG MOBBİNG VE İLGİLİ KAVRAMLAR MOBBİNG TANIMI VE TARİHÇESİ MOBBİNG İLE BİRLİKTE KULLANILAN BAZI KAVRAMLAR MOBBİNG TARAFLARI MOBBİNGCİ KİŞİLİKLERİ VE ÖRGÜT İÇİNDEKİ YERİ MOBBİNGCİ KİŞİLİKLERİ MOBBİNGCİ NİN ÖRGÜT İÇİNDEKİ YERİ NEDEN MOBBİNG EĞİLİMLİDİRLER MOBBİNG MAĞDURUNUN GENEL YAPISI MOBBİNG MAĞDURUNUN PSİKOLOJİK DURUMU MOBBİNG MAĞDURUNUN ÖRGÜT İÇİNDEKİ YERİ MOBBİNG MAĞDURUNUN MOBBİNGE TEPKİLERİ MOBBİNG İZLEYİCİSİ KİMDİR VE GENEL YAPISI MOBBİNG TÜRLERİ (LEYMANN'IN TİPOLOJİSİ) MOBBİNG SÜRECİ ANLAŞMAZLIK (ÇATIŞMA) SALDIRGANLAŞMA YÖNETİMİN KATILIMI ZOR-AKIL HASTASI İLAN EDİLME V

10 1.4.5.ZORUNLU İSTİFA YADA İŞİNE SON VERME MOBBİNG DERECELERİ BİRİNCİ DERECE MOBBİNG İKİNCİ DERECE MOBBİNG ÜÇÜNCÜ DERECE MOBBİNG MOBBİNG ALGISINI ETKİLEYEN FAKTÖRLER MOBBİNG BELİRTİLERİ BELİRTİLER UYARI İŞARETLERİ KONTROL LİSTESİ MOBBİNG ETKİ VE SONUÇLARI MOBBİNG MAĞDURU ÜZERİNDEKİ ETKİLERİ ORGANİZASYON ÜZERİNDEKİ ETKİ VE SONUÇLARI YAŞANMIŞ ÖRNEK OLAYLAR OLAY-1 (BOLU DA İNTİHAR) OLAY-2 ( TRABZON DA BİR ANKET NETİCESİ) OLAY-3 (SENDİKA DA MOBBİNG) OLAY-4 ( JMO DA İŞE İADE) MOBBİNGE KARŞI ÖNLEMLER ÖRGÜT KÜLTÜRÜNÜN ROLÜ MOBBİNGLE BAŞA ÇIKMA YOLLARI BİREYSEL BAŞAÇIKMA YOLLARI ÖRGÜTSEL BAŞAÇIKMA YOLLARI MOBBİNGİN HUKUKSAL SONUÇLARI İKİNCİ BÖLÜM 2.ÖRGÜTSEL BAĞLILIK ÖRGÜTSEL BAĞLILIK KAVRAMI VE TARİHÇESİ ÖRGÜTSEL BAĞLILIĞIN KRONOLOJİSİ ÖRGÜTSEL BAĞLILIK YAKLAŞIMLARI TUTUMSAL BAĞLILIK ETZİONİ İN YAKLAŞIMI VI

11 KANTER İN YAKLAŞIMI O REILLY VE CHATMAN IN YAKLAŞIMI PENLEY VE GOULD UN YAKLAŞIMI DAVRANIŞSAL BAĞLILIK BECKER İN YAN BAHİS YAKLAŞIMI SALANCİK İN YAKLAŞIMI NORMATİF BAĞLILIK ALLEN VE MEYER İN ÜÇ BOYUTLU YAKLAŞIMI DUGUSAL BAĞLILIK DEVAM BAĞLILIĞI NORMATİF BAĞLILIK ÖRGÜTSEL BAĞLILIĞI ETKİLEYEN FAKTÖRLER BİREYSEL FAKTÖRLER ÖRGÜTSEL YAPIYA İLİŞKİN FAKTÖRLER ÖRGÜT DIŞI FAKTÖRLER ÖRGÜTSEL BAĞLILIĞIN SONUÇLARI ÖRGÜT AÇISINDAN SONUÇLARI İŞGÖRENLER AÇISINDAN SONUÇLARI ÜÇÜNCÜ BÖLÜM 3.MOBBİNG İN ÖRGÜÜTSEL BAĞLILIK ÜZERİNDEKİ ETKİLERİNE YÖNELİK ALAN ÇALIŞMASI: KAMU SEKTÖRÜNDEN BİR ÖRNEK ARAŞTIRMANIN AMACI VE ÖNEMİ ARAŞTIRMANIN ANA KÜTLESİ, KAPSAMI VE ÖRNEKLEMİ ARAŞTIRMANIN YÖNTEMİ VERİ TOPLAMA ARACI ARAŞTIRMA MODELİ ARAŞTIRMA MODELİ VII DEMOGRAFİK BULGULAR CEVAPLAMA EĞİLİMİ İLE İLGİLİ BULGULAR GENEL CEVAP DAĞILIMLARI İLE İLGİLİ BULGULAR KATILIMCILARIN MOBBİNG ALGISI İLE İLGİLİ BULGULAR

12 KATILIMCILARIN ÖRGÜTSEL BAĞLILIK ALGISI İLE İLGİLİ BULGULAR ALT HİPOTEZLERİN SINANMASINA YÖNELİK BULGULAR MOBBİNG İLE ÖRGÜTSEL BAĞLILIK BOYUTLARI ARASINDAKİ İLİŞKİYE YÖNELİK BULGULAR MOBBİNG-DUYGUSAL BAĞLILIK BAĞI İLE İLGİLİ BULGULAR MOBBİNG-DEVAM BAĞLILIĞI BAĞI İLE İLGİLİ BULGULAR MOBBİNG-NORMATİF BAĞLILIK BAĞI İLE İLGİLİ BULGULAR MOBBİNG SÜREÇLERİ İLE ÖRGÜTSEL BAĞLILIK ARASINDAKİ İLİŞKİYE YÖNELİK BULGULAR KENDİNİ GÖSTERMEYE VE İLETİŞİMİ ENGELLEMEYE YÖNELİK DAVRANIŞLAR-ÖRGÜTSEL BAĞLILIK BAĞINA İLİŞKİN BULGULAR SOSYAL İLİŞKİLERE SALDIRI ŞEKLİNDEKİ DAVRANIŞLAR- ÖRGÜTSEL BAĞLILIK BAĞINA İLİŞKİN BULGULAR İTİBARA SALDIRI ŞEKLİNDEKİ DAVRANIŞLAR-ÖRGÜTSEL BAĞLILIK BAĞINA İLİŞKİN BULGULAR YAŞAM KALİTESİ VE MESLEKİ DURUMA SALDIRI ŞEKLİNDEKİ DAVRANIŞLAR-ÖRGÜTSEL BAĞLILIK BAĞINA İLİŞKİN BULGULAR KİŞİNİN SAĞLIĞINA DOĞRUDAN SALDIRILAR ŞEKLİNDEKİ DAVRANIŞLAR-ÖRGÜTSEL BAĞLILIK BAĞINA İLİŞKİN BULGULAR ANA HİPOTEZİN SINANMASINA YÖNELİK BULGULAR SONUÇ VE ÖNERİLER KAYNAKÇA EKLER EK-1 ÖRNEK ANKET FORMU EK-2 ÖZGEÇMİŞ VIII

13 ŞEKİLLER LİSTESİ ŞEKİL 1: DAVRANIŞSAL BAĞLILIK YAKLAŞIMI ŞEKİL 2: ÜÇ BOYUTLU ÖRGÜTSEL BAĞLILIK MODELİ ŞEKİL 3: ÜÇ BİLEŞENLİ ÖRGÜTSEL BAĞLILIK MODELİ ŞEKİL 4: ÖRGÜT ÜYELİĞİNİN BAŞLANGICINDAKİ ÖNEMLİ ÖRGÜTSEL BAĞLILIK FAKTÖRLERİ ŞEKİL 5: KAYNAKLARIN DAĞITIMI VE KARAR ALMA SÜRECİNE İLİŞKİN ADALET ŞEKİL 6: ARAŞTIRMA MODELİ ŞEKİL 7: KATILIMCILARIN CİNSİYET DAĞILIMI ŞEKİL 8: KATILIMCILARIN MEDENİ HAL DAĞILIMI ŞEKİL 9: KATILIMCILARIN YAŞ DAĞILIMI ŞEKİL 10: KATILIMCILARIN EĞİTİM DURUMU ŞEKİL 11: KATILIMCILARIN HİZMET SÜRELERİ ŞEKİL 12: KATILIMCILARIN STATÜSÜ ŞEKİL 13: MOBBİNG CEVAPLARI DAĞILIMI ŞEKİL 14: MOBBİNG UYGULAYICILARI ŞEKİL 15: ÖRGÜTSEL BAĞLILIK CEVAP DAĞILIMI ŞEKİL 16: KATILIMCILAR VE MOBBİNG ALGISI KONTENJANS TEST VERİLERİ ŞEKİL 17: KATILIMCILAR VE ÖRGÜTSEL BAĞLILIK ALGISI KONTENJANS TEST VERİLERİ ŞEKİL 18: MOBBİNG-DUYGUSAL BAĞLILIKLA İLGİLİ R 2 VE (T) TESTİ VERİLERİ ŞEKİL 19:MOBBİNG-DEVAM BAĞLILIĞIYLA İLGİLİ R 2 VE (T) TESTİ VERİLERİ 109 ŞEKİL 20: MOBBİNG-NORMATİF BAĞLILIKLA İLGİLİ R 2 VE (T) TESTİ VERİLERİ ŞEKİL 21: KENDİNİ GÖSTERMEYE VE İLETİŞİMİ ENGELLEMEYE YÖNELİK DAVRANIŞLAR -ÖRGÜTSEL BAĞLILIKLA İLGİLİ R 2 VE (T) TESTİ VERİLERİ ŞEKİL 22: SOSYAL İLİŞKİLERE SALDIRI ŞEKLİNDEKİ DAVRANIŞLAR - ÖRGÜTSEL BAĞLILIKLA İLGİLİ R 2 VE (T) TESTİ VERİLERİ IX

14 ŞEKİL 23: İTİBARA YÖNELİK SALDIRI ŞEKLİNDEKİ DAVRANIŞLAR -ÖRGÜTSEL BAĞLILIKLA İLGİLİ R 2 VE (T) TESTİ VERİLERİ ŞEKİL 24: YAŞAM KALİTESİ VE MESLEKİ DURUMA SALDIRI ŞEKLİNDEKİ DAVRANIŞLAR -ÖRGÜTSEL BAĞLILIKLA İLGİLİ R 2 VE (T) TESTİ VERİLERİ ŞEKİL 25: KİŞİNİN SAĞLIĞINA DOĞRUDAN SALDIRI ŞEKLİNDEKİ DAVRANIŞLAR -ÖRGÜTSEL BAĞLILIKLA İLGİLİ R 2 VE (T) TESTİ VERİLERİ ŞEKİL 26: MOBBİNG-ÖRGÜTSEL BAĞLILIKLA İLGİLİ R2 VE (T) TESTİ VERİLERİ TABLOLAR LİSTESİ TABLO 1: MOBBİNG MAĞDURUNA NASIL YAKLAŞILMALI 33 TABLO 2: ÖRNEK Kİ KARE VE KONTENJANS TEST VERİ TABLOSU TABLO 3: ÖRNEK R 2 VE (T) TESTİ HESAPLAMA TABLOSU TABLO 4: MOBBİNG-ÖRGÜTSEL BAĞLILIK KORELASYON TABLOSU X

15 1. MOBBİNG 1.1. MOBBİNG VE İLGİLİ KAVRAMLAR MOBBİNG TANIMI VE TARİHÇESİ Mobbing; Latincede kararsız kalabalık anlamına gelen mobile vulgus sözcüğünden türeyen mob sözcüğü, İngilizce Kanun dışı şiddet uygulayan düzensiz kalabalık veya çete anlamına gelmektedir. İngilizce eylem biçimi olan mobbing ise; psikolojik şiddet, kuşatma, taciz, rahatsız etme veya sıkıntı verme anlamına gelmektedir. Mobbing, örgütlerde işgörenler arasında veya işverenler tarafından işgörenlere tekrarlanan saldırılar şeklinde uygulanan bir çeşit psikolojik terördür. Bu süreçte amaç; kişinin, özgüveni ve özsaygısını acımasızca yok etmeye çalışmaktır. (www.sbeotk.hacettepe.edu.tr) Mobbing, duygusal bir saldırıdır. Kişinin saygısız ve zararlı bir davranışın hedefi olmasıyla başlar. Bir kişinin, diğer insanları kendi rızalarıyla veya rızaları dışında başka bir kişiye karşı etrafında toplaması ve sürekli kötü niyetli hareketlerde bulunma, ima, alay ve karşısındakinin toplumsal itibarını düşürme gibi yollarla, saldırgan bir ortam yaratarak onu işten çıkmaya zorlamasıdır. (Davenport, Schwartz, Elliot, 2003:15) Bir araştırmaya göre mobbing, kâr amacı gütmeyen kuruluşlarda, okullarda ve sağlık sektöründe daha yaygındır. Yüksek işsizlik oranları ve dolayısıyla çalışanın değersiz görülmesi mobbingin artmasına neden olmaktadır. Sonuç olarak her işyerinde ve her türlü kuruluşta rastlanabilir. Organizasyon bozukluğunun daha fazla olduğu işyerlerinde, disiplin getirmek, verimliliği artırmak, refleksleri koşullandırma (askeri disiplin) öne sürülerek yapılmakta ve meşrulaştırılmaktadır (tr.wikipedia.org) 1960 lı yıllarda, tanınmış Avustralyalı bilim adamı Konrad Lorenz mobbing terimini, hayvanların bir yabancıyı veya avlanmakta olan bir düşmanı kaçırmak için yaptıkları davranışları tanımlamak için kullanmıştır. Bir kaç zayıf birey bir araya gelerek saldırgan bir tavır sergilerler. Bu, kazların bir tilkiyi kaçırması gibidir. (Davenport, Schwartz, Elliot, 2003:3) 1

16 1970 li yıllarda, İsveçli Dr. Peter-Paul Heinemann, çocuklarda, diğer çocuklara yönelik olarak sergilenen, genelde zorbalık, kabadayılık olarak bilinen davranışları araştırmıştır. Lorenz in mobbing terimini, kurbanı yalıtan ve ümitsizlik nedeniyle intihara kadar götürebilen bu davranışın ciddiyetini vurgulamak için kullanılmıştır. (Davenport, Schwartz, Elliot, 2003:3) 1980 li yıllarda, Dr. Leymann mobbing terimini iş yerlerinde yetişkinler arasında benzeri grup şiddetini keşfettiğinde kullandı. Bu davranışı önce İsveç te araştırdı, daha sonra Almanya da kamunun dikkatine sundu. Kendisine iş yerinde zor kişiler olarak bildirilen kişileri araştırdı ve bunların başlangıçta zor olmadığını belirledi. Davranışlarının kalıtsal bir kişilik bozukluğu olmadığını ortaya çıkardı. İşyeri yapısı ve kültürünün, bu insanları zor sıfatıyla damgalandıkları ortamı yarattığını belirledi. Bir kez zor olarak tanımlandıklarında, firma onları kovmak için başka nedenler yaratıyordu. Bu, Leymann ın mobbing olarak tanımladığı şeydir. (Davenport, Schwartz, Elliot, 2003:3) İngiltere de 1996 da Institute of Personnel and Development (IPD) tarafından yapılan araştırmaya göre her 8 çalışandan biri (3 milyon kişi) son beş yılda işyerinde zorbalığa maruz kalmış (12%). ABD de Gary Namie başkanlığında yapılan araştırmaya göre her 6 çalışandan biri 18 ay boyunca zorbalık ve tacize maruz kalıyor (%16). İspanyol University of Alcal de Henares tarafından Avrupa Birliği bazında yapılan araştırmaya göre ise, bu oran %15. (mobbingyardim.wordpress.com) MOBBİNG İLE BİRLİKTE KULLANILAN BAZI KAVRAMLAR Mobbing-Bullying: Negatif davranışlar, uzun süreli ve sistemli bir şekilde yapılırsa mobbingdir. Bir iki kere yapılan şey mobbing değildir. Davranışların mobbing sayılması için sistemli, uzun süreli, sık sık ve hatta örgütlenerek, çeteleşerek yapılması gerekir. Tek kişinin yapmasına genelde bullying denir. 2

17 Bullying mobbing kavramına yakın bir kavram olarak görülür. Genelde, mobbing, caydırma, sindirme, mağdurun benliğini öldürme gibi anlamlara gelirken; bullying söz konusu tutum ve davranışların biraz daha kaba şeklini uygulamak anlamına gelir. ( Tutar, 2004: 9-10) Çocukluk döneminde okulda zorbalık gösteren bireyler, yetişkin olduklarında zorbalık eylemlerini aile içi şiddete ve iş ortamında da mobbing eylemlerine dönüştürebilmektedirler. Bu dönüşüm, kişinin bulunduğu ortamda kendini daha güçlü hissetme ve diğerlerini küçük görme eğilimi şeklinde gelişmektedir. Mobbing-Saldırganlık: Genellikle başkalarını inciten, zarar veren, veya incitme ve zarar verme ihtimali olan davranışlar, saldırgan davranışlar olarak tanımlanır. Ancak bir davranışın saldırganca olduğunu söyleyebilmek için kişinin bu davranışını karşısındakine zarar verme niyetiyle yapması gerekir. Kazayla, istemeden verilen zararlar, saldırganlık tanımı içine sokulmaz. Bu yüzden, niyet veya maksat, saldırganlığın tanımında önemli bir husus olmaktadır. O halde saldırganlık, başkalarına zarar verme maksadıyla yapılan davranışlar olarak tanımlanabilir.(tevrüz ve diğ., 1999:115) Mobbing ise bir süreçtir, devamlılığı vardır. Oysaki saldırganlık bir durumu tanımlar. Mobbing, saldırganlığı da kapsayan bir olgudur. Mobbing-Psikolojik İş Yeri Terörü: Psikolojik işyeri terörü pek çok farklı kavramla ifade edilmektedir. Bunlardan en yaygını mobbing dir larda Konrad Lorenz in büyük bir hayvan tehdidine karşı daha küçük hayvan gruplarından gelen karşı saldırıları tanımlamada ilk kez kullandığı mobbing kavramını; işyerinde çalışanlara karşı negatif davranışları tanımlamada ilk kullanan Heinz Leymann olmuştur. Leymann bu davranışları bir işyeri terörü olarak ifade etmiş ve davranışların psikolojik boyutuna vurgu yaparak psikolojik işyeri terörü kavramını kullanmıştır.(cüceloğlu, 2003:316) 3

18 Mobbing, iş ortamında diğer çalışanlar ve işverenler tarafından tekrarlanan saldırılar şeklinde uygulanan bir çeşit psikolojik terördür. Bu tanımdan da anlaşılacağı gibi mobbing yerine psikolojik işyeri terörü kavramını kullanmak da doğru olur.(tınaz, 2006: 8) Mobbing-Duygusal Taciz: Mobbing iş yerinde belirli kişi ya da kişilerin hedef olarak seçilmesiyle ve onlara aktif ve pasif saldırılarla başlayan bir süreç şeklinde devam eder. Sürecin her aşamasında, kişiye sistemli olarak duygusal bir saldırı uygulanır. (Tınaz, 2006: 8) Mobbing, duygusal bir saldırıdır. İşyerindeki bir çalışanın ya da bir grubun diğer çalışanlar tarafından duygusal anlamda taciz edilmesi, hakarete uğraması ve en sonunda çalışamaz duruma getirilmesidir. Mobbingin hedefi, duygusal taciz yoluyla işyerindeki bazı kişilerin performansını ve dayanma gücünü yok etmek ve onları işten ayrılmaya zorlamaktır. Mobbing-Mesleki Şiddet: Fransızca da şiddet (violence) bir kişiye güç veya baskı uygulayarak, istediği bir şeyi yapmak ya da yaptırmak olarak tanımlanır. Şiddet uygulama eylemleri, zorlama, saldırı, kaba kuvvet, bedensel ya da psikolojik acı çektirme, işkence, vurma, yaralama olarak yer alır. Şiddet bir yaşam biçimi olarak benimseniyorsa sorun olarak görülmez ve sorun çözmenin bir aracı olarak kabul edilir. (Kocacık, 2001: 1-7) Mobbing, mesleki şiddetten farklıdır. Mobbing de zaman zaman şiddet içerebilir. Ancak şiddetin boyutu mesleki şiddet konusunda ele alınandan farklıdır. Mesleki şiddet kriminal bir konudur ve yasal caydırıcı yaptırımları söz konusudur. Oysa ki mobbing için bu tür yaptırımların çok seyrek oluştuğu belirtilir. Mesleki şiddet vakalarında çoğunlukla tek bir olay söz konusudur ve bu olayın fiziksel şiddet boyutu öne çıkmaktadır. Mobbing ise, mesleki şiddetin tekrarlı, psikolojik ve yönetsel biçimi olarak kavramsallaştırılır. 4

19 Mobbing-Zorbalık: Zorbalık gündelik hayatta kendi aramızda çok sık gerçekleşebilir. Uzun süreye yayılmış düşük gerilimli çatışmalar yürütmek, arkadan konuşmak, küçük düşürmeler, hedef kişinin yaptığı işe yönelik haksız suçlamalarda bulunmak, hedef kişiyi otoriteye isyan etmekle veya uyumsuzlukla suçlamak, hedef kişinin itibarını zedelemek, üçüncü kişilerden bilgi saklamak ve insanlara yanlış bilgi vermek gibi çok sayıda davranışla, "zorbalık" yapılır.(nuhoğlu, 2006) Birleşik Krallık ve İngilizce konuşulan bazı ülkelerde, Leymann ın mobbing davranışları olarak adlandırdığı çoğu eylem için zorbalık terimi kullanılır. Ancak genelde zorbalık okulda çocukların birbirlerine yaptıkları kabalıklar, kabadayılıklar için kullanılır. Mobbing kavramı ise, daha çok işyerlerindeki kabalık için kullanılır MOBBİNG TARAFLARI Epistemolojik ve ontolojik olarak mobbingi inceledikten sonra, mobbingcinin özelliklerinden, mobbing süreci ve derecelerinden, bireyler üzerindeki ve işletme üzerindeki etkilerinden, alınması gereken önlemlerden söz edilecektir MOBBİNGCİ KİŞİLİKLERİ VE ÖRGÜT İÇİNDEKİ YERİ İşyerlerinde ve hatta günlük hayatta, çevresindeki insanlara saldırgan bir tavır takınan, geçimi zor kişilerin kendilerine has bir takım özellikleri vardır ve bu özellikleri onları tacizci sıfatını taşımaya zorlar. Tacizciyi psikolojik tacize yönelten nedenlerin başında, duygusal zekadan yoksun olma, korkaklık, nevrotik rahatsızlıklar ve nihayet insani ve etik değerlerden uzak olmak gibi faktörler gösterilebilir. Bunlara ek olarak, çok zor elde ettiği işini ve mevkiini kaybetme korkusunu da göz önünde bulundurmak gerekir (Çobanoğlu, 2005:33) 5

20 Bu konu ile ilgili araştırmalarımda duygusal zekâ kavramı ile sık sık karşılaşıldığından tanımına yer vermek gerekmektedir. Duygusal zeka veya yaygın İngilizce ifade edilişiyle EQ (Emotional Quotient), bir insanın kendisine veya başkalarına ait duyguları anlama, sezinleme, yönetme ve yönlendirme yetisi, kapasitesi ve becerisinin ölçümünü tanımlamaktadır. Göreceli olarak yeni bir kavram olan duygusal zekanın tanımlanışı sürekli değişmekte ve güncellenmektedir. Bazı psikologlar, duygusal zeka ve duygusal bilgi olmak üzere iki ayrı terimin kullanılmasını tercih etmektedirler (tr.wikipedia.org) Dolayısıyla tacizcilerin genel karakteristik yapılarına bakıldığında, güvensiz, kuşkucu, alıngan, kinci, öfkeli ve kıskanç oldukları görülmektedir. Bu tür kişilerin algı yetenekleri çok gelişmiş olduğundan, kuşkucu olduklarından ve her olayı suç ortaklığı ve dost-düşman düzlemi içerisinde değerlendirdiklerinden söz edilebilir. (Tarhan, 2004:131) Mobbing uygulayanlar; iki davranış seçeneği arasında en fazla saldırgan olanın seçen, bir mobbing ortamı yakaladıkları zaman, çatışmanın devam etmesi ve kızışması için ellerinden geleni yapan, mobbingin, karşısındaki kişide yaratacağı olumsuz sonuçları umursamaz şekilde bilen ve kabul eden, hiçbir sorumluluk duygusu duymayan, sadece suçsuz olduklarına inanmakla kalmayıp, aynı zaman da iyi bir şey yaptıklarını da zanneden, suçu başkalına yükleyen, sadece kışkırtmalara tepki olarak bu şekilde davrandığına inanan kişilerdir MOBBİNGCİ KİŞİLİKLERİ Tacizcinin kişilik bozukluğu tiplerini Çobanoğlu ( ) şöyle özetlemiştir. Paranoid kişilik bozukluğu: Sıklıkla çocukluk yaşlarında aşırı baskıcı, ezici ve saldırgan tutumlarla karşılaşan erkeklerde görülmektedir. Kuşkucu, soğuk ve sevgisizdirler. Beklentileri çok yüksektir. Kontrol tutkunudurlar. Sosyo-kültürel 6

21 ve etnik farklılıklara önyargılı yaklaşırlar. Kendi benzerleriyle hemen ittifak kurabilirler. Sürekli gergindirler, kendilerini bile rahat bırakmazlar. Obsesif kişilik bozukluğu: Erişkinliğin erken dönemlerinde başlayan, aşırı düzenlilik, mükemmeliyetçilik, içsel ve dışsal kontrol üzerine aşırı yoğunlaşma şeklinde izlenir. Ayrıntılara çok takılıp işin gerçek amacından uzaklaşır. Ekip arkadaşlarının önerilerini dinlemez. Hobilerine ve ailesine vakit ayırmaz. Genelde cimri, arada bir göstermelik cömerttir. Kültürel ve normal ahlaki ve dini ölçülerle açıklanamayacak şekilde şeref, doğruluk ve dürüstlük konularını vurgular. Bu aşırı vurgu, aslında kendi iki yüzlü yaklaşımını bir şekilde gizlemek içindir. Hata ve eksik arama-bulma konusunda üstlerine yoktur. Kontrol üstüne kontrol yaparlar. Üzerlerinde büyük bir zaman baskısı vardır. Uzmanlara göre, çocuğa 2-4 yaş arasında anal dönem denilen evrede yapılan baskıcı tuvalet eğitimi, ayıplama ve onaylamama davranışları obsesif kişilik bozukluğuna yol açmaktadır. Narsist kişilik bozukluğu: Etnik, dinsel ve kişisel alanlarda çok üstün olduklarına inanmaktadırlar. Davranışlarının temelini tesadüfi varoluş, doğal ayıklama, üstün olanın yaşaması, güçlünün zayıfı yok etmesi anlayışı oluşturmaktadır. İş dünyasındaki karşılığıysa büyük balık küçük balığı yutar, kana kan intikam, göze göz dişe diş şeklinde hareket eden kişilerdir. Kendi çıkarları doğrultusunda ve ben merkezli hareket ederler. Sıradan insan olmaktan çok korkarlar. Oldukça tatminsizdirler. Güçlü ve dikkat çekici karakter yapısı ve parlak bir kariyeri olan kimseler, narsistik kişilerin yanında kolaylıkla barınamazlar. Çünkü onların dünyasını güç, başarı, şöhret, para, güzellik ve zenginlik gibi konular oluşturur. Empati düzeyleri çok düşüktür. Anti-sosyal kişilik bozukluğu: Sosyal kurallara uymayan, birlikte yaşama anlayışına sahip olmayan, dünyayı kendi anlayışlarıyla gören ve utanmaz, sıkılmaz tavırlar sergileyen kişilerdir. Bu kişiler hiçbir şekilde yanlışlarından ders almazlar. Özel yaşantıları düzgün değildir. Alkol, sigara, uyuşturucu gibi bağımlılıkları vardır. Kurallara uymayı aptallık olarak görürler. İnsanları itip kakan, taciz eden, alay eden ve üzüp ağlatan tiplerdir. İşleri küfür ve fiziksel şiddet uygulayarak çözmek isterler. Başkalarını üzerlerine basılıp geçilecek, 7

22 kullanıp atılacak basit işgücü olarak görürler. Bu kişilere onların tarzında yanıt vermek durumu daha da zora sokabilir. Onun yerine hiç beklemedikleri tarzda, bu kadar bağırıp çağırma içinde, ne demek istediğinizi tam olarak anlayamadım, lütfen bir kez daha usulca söyler misiniz? şeklinde bir ifade onları şaşırtacak ve suratlarının ortasına bir yumruk inmiş gibi olacaklardır. Yukarıda tanımladığımız 4 ana kişilik bozukluğu olan kimseler, iş ortamlarında ve hatta günlük yaşantılarında taciz yapmaya, mobbingci olmaya yatkın kişilerdir MOBBİNGCİ NİN ÖRGÜT İÇİNDEKİ YERİ Mobbing, örgüt içindeki konumuna göre kimi zaman bir yönetici vasıtasıyla, kimi zaman çalışma arkadaşları tarafından, kimi zaman ise astların birlikte hareket etmesi şeklinde vücut bulabilir. Bazen dolaylı yollar kullanılır, teşhisi zorlaştıran bir unsurdur bu; bazen de direkt saldırganlık şeklinde gerçekleşebilir. Yukarıdan Aşağıya Doğru Mobbing; Dikey mobbing, bir amirin veya bir yöneticinin, mesleki rolünün getirdiği konumdan yararlanarak gücünü aşırı kullanmasıyla ilişkilendirilebilecek davranışlarla, astlarına doğru uyguladığı davranışlardır. Yetkici ve sert mizaçlı klasik tipte bir amirin bu tarzda davranış sergilemeye daha yatkın olabileceği düşünülse de, astlarına arkadaş gibi davranan bir amirin masum olacağı zannedilmemelidir. Eğer bir kişi, örgüt içindeki konumunun gücünün bilincindeyse ve gerektiğinde bunu acımasız bir şekilde kullanmaya eğilimliyse, bu kişinin daima etkin bir mobbingci olma olasılığı da mevcuttur. Yukarından aşağıya mobbingin en yaygın ve en bilinen nedenleri arasında sosyal imajın tehdit edilmesi, yaş farkı, kayırma ve politik nedenler yer almaktadır (Tınaz, 2006: ). Eşdeğerler Arasında Mobbing; Eşdeğerler arasında veya yatay mobbingde mağdur, kendiyle aynı konumda bulunan is arkadaşları, emsalleri arasından seçilmiştir. Bir iş yerine yeni alınan, atanan veya terfi ederek gelen yeni birey, 8

23 kişiliği veya uzmanlığının özellikleriyle bir şekilde gruptaki bilinen ve kabul edilmiş iç dengeleri bozar. Bu genellikle başarılı, yetenekli, üstün özellikleri olan, duygularını ve heyecanlarını saklamayı bilmeyen bir bireydir. Bu nedenle iş ortamında kendisine yapılanlardan ve kişiliğine karsı sergilenen haksız davranışlardan çok acı çeker. Es değerler arasında gerçeklesen mobbing olgusunun gelişmesinde mağdurun, grubun diğer üyelerinden farklı özelliklere sahip olması, çekemezlik, kıskançlık, kişisel hoşlanmama, rekabet, farklı bir ülkeden veya aynı ülke içinde farklı bir bölgeden gelmiş olma, ırk ve politik nedenler rol oynamaktadır (Tutar, 2004: 126). Aşağıdan Yukarıya Doğru Mobbing; Bu olguda mobbingciler genellikle birden fazladır. Hatta bazen bir bölümdeki tüm çalışanlar, istemedikleri amirlerine karsı, adeta bir ayaklanma gibi mobbing uygulayabilirler. Mobbingciler, mağduru, örgütün üst yönetimi karşısında zor duruma düşürmek maksadıyla, mobbingin en bilinen davranışı olan dışlama stratejisini, sabote etme stratejisiyle birlikte kullanırlar. Amirlerinin talimatlarına uymazlar, daha sonra amirlerini üst yönetime ihbar etmek amacıyla bile bile yanlış yaparlar, arkasından kötü konuşup asılsız söylentiler çıkarırlar, işin yapılması için gerekli olan ve kendilerinin sahip olduğu herhangi bir bilgiyi amirlerine bildirmezler. Mağdur olan amir, günden güne daha fazla dışlanır ve tükenir. Kendini haklı çıkarmak için çeşitli girişimlerde bulunsa da hiçbir sonuç alamaz (Tınaz, 2006:139). Dolaylı mobbing de pasif bir saldırı söz konusudur. Pasif saldırı, çok hissettirilmeden yapıldığı için, pek belirgin değildir. Dolaylı mobbing uygulayanlar yani pasif mobbingciler, fırsat buldukça kötü davranışlarını örtmek için nazik ve düşünceli davranışlar sergileyerek dikkat çekmemeye çalışır. Onların bu sinsice hareketleri, onlarla başa çıkmayı zorlaştırır. (Tutar, 2004: 28-29). Direkt mobbing de açık, karşı karşıya, yüz yüze saldırıları ifade eder. Direkt mobbing de aktif bir saldırı söz konusudur. Aktif saldırganlar, pasif saldırganların aksine daha kaba ve amatördürler. Bu kişilerin mobbingleri, fiziksel 9

Sağlık Çalışanlarına Psikolojik Şiddet: Mobbing. Prof.Dr.Türkan Günay Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Halk Sağlığı AD.

Sağlık Çalışanlarına Psikolojik Şiddet: Mobbing. Prof.Dr.Türkan Günay Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Halk Sağlığı AD. Sağlık Çalışanlarına Psikolojik Şiddet: Mobbing Prof.Dr.Türkan Günay Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Halk Sağlığı AD. Performans sistemi Gün aşırı nöbetler Fazla mesai Kötü çalışma koşulları Temel

Detaylı

ÖRGÜTSEL DAVRANIŞ. MOBBING ve ÖRGÜTSEL DIŞLANMA - 1 YRD.DOÇ.DR. ÖZGÜR GÜLDÜ

ÖRGÜTSEL DAVRANIŞ. MOBBING ve ÖRGÜTSEL DIŞLANMA - 1 YRD.DOÇ.DR. ÖZGÜR GÜLDÜ ÖRGÜTSEL DAVRANIŞ MOBBING ve ÖRGÜTSEL DIŞLANMA - 1 YRD.DOÇ.DR. ÖZGÜR GÜLDÜ «Mobbing», yıldırma, bastırma, sindirme, yok sayma, psiko-şiddet uygulama. «Mobbing», örgütlerde işgörene yapılan psikoloji saldır

Detaylı

D. PİRE. aralarında köprü kurar. İnsanların çoğu duvar, çok azı da. Yard.Doç.Dr. Havva ÖZTÜRK Ebe Tülay BAYRAMOĞLU Trabzon

D. PİRE. aralarında köprü kurar. İnsanların çoğu duvar, çok azı da. Yard.Doç.Dr. Havva ÖZTÜRK Ebe Tülay BAYRAMOĞLU Trabzon İnsanların çoğu duvar, çok azı da aralarında köprü kurar D. PİRE Yard.Doç.Dr. Havva ÖZTÜRK Ebe Tülay BAYRAMOĞLU Trabzon Latince de kararsız kalabalık, şiddete yönelmiş topluluk anlamındadır İngilizce de

Detaylı

MOBBİNG (BEZDİRİCİ) Erkan ÇETİNTAŞ.

MOBBİNG (BEZDİRİCİ) Erkan ÇETİNTAŞ. MOBBİNG (BEZDİRİCİ) Erkan ÇETİNTAŞ www.erkancetintas.com MOBBİNG NEDİR? sözcük anlamı, psikolojik şiddet, baskı, kuşatma, taciz, rahatsız etme veya sıkıntı vermektir. Bazen bir grubun, bir çalışan üzerinde

Detaylı

MOBBİNG. Uzm. Hem. Şirin HARKIN BEÜ Sağlık Uyg. Ve Arş. Merkezi Kapalı Psikiyatri Servis Sorumlu Hemşiresi

MOBBİNG. Uzm. Hem. Şirin HARKIN BEÜ Sağlık Uyg. Ve Arş. Merkezi Kapalı Psikiyatri Servis Sorumlu Hemşiresi MOBBİNG Uzm. Hem. Şirin HARKIN BEÜ Sağlık Uyg. Ve Arş. Merkezi Kapalı Psikiyatri Servis Sorumlu Hemşiresi Mobbing Nedir? Mobbing Oluşumu, Süreci ve Etkileri Başa Çıkma Yolları Hukuki Boyutu ve Davalar

Detaylı

MOBBİNG. Bilgey GEDİK Şube Müdürü

MOBBİNG. Bilgey GEDİK Şube Müdürü MOBBİNG Bilgey GEDİK Şube Müdürü SUNUM PLANI Mobbing Nedir? Mobbingin Oluşumu, Süreci ve Etkileri Başa Çıkma Yolları Kamu Yönetiminde Mobbing İşyerinde Psikolojik Şiddet Bezdiri Duygusal Taciz Mobbing

Detaylı

ÖRGÜTLERDE YILDIRMA (MOBBING): KAMU SEKTÖRÜNDE BİR İNCELEME

ÖRGÜTLERDE YILDIRMA (MOBBING): KAMU SEKTÖRÜNDE BİR İNCELEME ÖRGÜTLERDE YILDIRMA (MOBBING): KAMU SEKTÖRÜNDE BİR İNCELEME Hasan İBİCİOĞLU Süleyman Demirel Üniversitesi 32260Çünür/Isparta E-posta: hibici@iibf.sdu.edu.tr Münire ÇİFTÇİ Süleyman Demirel Üniversitesi

Detaylı

Doç. Dr. Fatih Öncü. Bakırköy Prof. Dr. Mazhar Osman Ruh Sağlığı ve Sinir Hastalıkları Eğitim ve Araştırma Hastanesi

Doç. Dr. Fatih Öncü. Bakırköy Prof. Dr. Mazhar Osman Ruh Sağlığı ve Sinir Hastalıkları Eğitim ve Araştırma Hastanesi Doç. Dr. Fatih Öncü Bakırköy Prof. Dr. Mazhar Osman Ruh Sağlığı ve Sinir Hastalıkları Eğitim ve Araştırma Hastanesi Psikolojik taciz Bedensel Ruhsal Bedensel ve ruhsal Çalışma hayatında mobbing veya psikolojik

Detaylı

MBA 507 (3) TUTUMLAR VE İŞ TATMİNİ

MBA 507 (3) TUTUMLAR VE İŞ TATMİNİ MBA 507 (3) TUTUMLAR VE İŞ TATMİNİ Tutum Tutum bir kişinin diğer bir kişi, bir olay veya çevresi ile ilgili olarak negatif veya pozitif tavırdır. Tutum Tutumlar değerler gibi sosyal ve duygusal inşalardır

Detaylı

İş Yerinde Ruh Sağlığı

İş Yerinde Ruh Sağlığı İş Yerinde Ruh Sağlığı Yeni bir Yaklaşım Freud a göre, bir insan sevebiliyor ve çalışabiliyorsa ruh sağlığı yerindedir. Dünya Sağlık Örgütü nün tanımına göre de ruh sağlığı, yalnızca ruhsal bir rahatsızlık

Detaylı

KANSER HASTALIĞINDA PSİKOLOJİK DESTEĞİN ÖNEMİ & DEPRESYON. Uzm. İletişim Deniz DOĞAN Liyezon Psikiyatri Yük.Hem.

KANSER HASTALIĞINDA PSİKOLOJİK DESTEĞİN ÖNEMİ & DEPRESYON. Uzm. İletişim Deniz DOĞAN Liyezon Psikiyatri Yük.Hem. KANSER HASTALIĞINDA PSİKOLOJİK DESTEĞİN ÖNEMİ & DEPRESYON Uzm. İletişim Deniz DOĞAN Liyezon Psikiyatri Yük.Hem. Onkoloji Okulu İstanbul /2014 SAĞLIK NEDİR? Sağlık insan vücudunda; Fiziksel, Ruhsal, Sosyal

Detaylı

Yavuz TEMĐZEL. Tarsus Cumhuriyet Başsavcısı

Yavuz TEMĐZEL. Tarsus Cumhuriyet Başsavcısı Yavuz TEMĐZEL Adalet Dergisi, Yıl:2013, Sayı:45, (s.188/223) MOBBĐNG VE TÜRK HUKUK SĐSTEMĐNDEKĐ YERĐ Yavuz TEMĐZEL Tarsus Cumhuriyet Başsavcısı Birinci Bölüm 1. Giriş Mobbing işyerinde çalışanların bir

Detaylı

SOSYAL PSİKOLOJİ II KISA ÖZET KOLAYAOF

SOSYAL PSİKOLOJİ II KISA ÖZET KOLAYAOF DİKKATİNİZE: BURADA SADECE ÖZETİN İLK ÜNİTESİ SİZE ÖRNEK OLARAK GÖSTERİLMİŞTİR. ÖZETİN TAMAMININ KAÇ SAYFA OLDUĞUNU ÜNİTELERİ İÇİNDEKİLER BÖLÜMÜNDEN GÖREBİLİRSİNİZ. SOSYAL PSİKOLOJİ II KISA ÖZET KOLAYAOF

Detaylı

Mobbing Kavramının Türkçe Serüveni Oktay Eser İstanbul Kültür Üniversitesi oktayeser@hotmail.com

Mobbing Kavramının Türkçe Serüveni Oktay Eser İstanbul Kültür Üniversitesi oktayeser@hotmail.com Mobbing Kavramının Türkçe Serüveni Oktay Eser İstanbul Kültür Üniversitesi oktayeser@hotmail.com Kavram karmaşası, bilim dallarının üstüne çöken kara bir bulut gibidir. 2005 yılından sonra Türkiye de yaşanan

Detaylı

Temmuz 2012'de yürürlüğe giren Yeni Borçlar Kanunu ile birlikte işverene işçiyi psikolojik ve cinsel tacizden koruma yükümlüğü getirildi.

Temmuz 2012'de yürürlüğe giren Yeni Borçlar Kanunu ile birlikte işverene işçiyi psikolojik ve cinsel tacizden koruma yükümlüğü getirildi. YASAL HAKLARIMIZI ÖĞRENELĠM MOBBĠNG NEDĠR? YAZAN: AV.ÖZLEM AYATA İş gücüne katılımlarının zaten çok düşük olduğu ülkemizde kadınların, çalışma hayatında uğradıkları, kadın olmalarından kaynaklı ayrımcılık,

Detaylı

PSK 271 Öfke Yönetimi (2015-2016 Güz Dönemi) Yrd. Doç. Dr. Nilay PEKEL ULUDAĞLI. Öfke Yönetimi: Duyguları İfade Edebilmek ve Duygularla Başa Çıkmak

PSK 271 Öfke Yönetimi (2015-2016 Güz Dönemi) Yrd. Doç. Dr. Nilay PEKEL ULUDAĞLI. Öfke Yönetimi: Duyguları İfade Edebilmek ve Duygularla Başa Çıkmak PSK 271 Öfke Yönetimi (2015-2016 Güz Dönemi) Yrd. Doç. Dr. Nilay PEKEL ULUDAĞLI Öfke Yönetimi: Duyguları İfade Edebilmek ve Duygularla Başa Çıkmak Öfkenin Gerçek Nedeni Ne? ÖFKE kıskançlık, üzüntü, merak,

Detaylı

Sosyal psikoloji bakış açısıyla İş Sağlığı ve Güvenliği İle İlgili Kurallara Uyma Durumunun İncelenmesi. Prof. Dr. Selahiddin Öğülmüş

Sosyal psikoloji bakış açısıyla İş Sağlığı ve Güvenliği İle İlgili Kurallara Uyma Durumunun İncelenmesi. Prof. Dr. Selahiddin Öğülmüş Sosyal psikoloji bakış açısıyla İş Sağlığı ve Güvenliği İle İlgili Kurallara Uyma Durumunun İncelenmesi Prof. Dr. Selahiddin Öğülmüş Canlılar hayatta kalmak için güdülenmişlerdir İnsan hayatta kalabilmek

Detaylı

Zorbalık Türleri Nelerdir?

Zorbalık Türleri Nelerdir? Zorbalık Türleri Nelerdir? Fiziksel İlişkisel Sözel Siber Siber Zorbalık elektronik iletişim araçları yoluyla tehdit etmek ve kötü sözler içeren mesajlar göndermek internet ortamında dedikodu yapmak ya

Detaylı

yukarıda olduğu psikolojik bir durumdur.

yukarıda olduğu psikolojik bir durumdur. Stress Yönetimi STRES NEDİR? Bireylerin, fiziksel ve ruhsal sınırlarının tehdit edilmesi veya zorlanması ile ortaya çıkan psikolojik bir durumdur. Kişilerde meydana gelen ve onları normal faaliyetlerinden

Detaylı

YEME BOZUKLUĞUNDAN İŞ YERİNDE YILDIRMA YA. Dr. Zerrin Oğlağu Prof. Dr. Şahika Yüksel İstanbul Tıp Fakültesi Psikososyal Travma Programı

YEME BOZUKLUĞUNDAN İŞ YERİNDE YILDIRMA YA. Dr. Zerrin Oğlağu Prof. Dr. Şahika Yüksel İstanbul Tıp Fakültesi Psikososyal Travma Programı YEME BOZUKLUĞUNDAN İŞ YERİNDE YILDIRMA YA Dr. Zerrin Oğlağu Prof. Dr. Şahika Yüksel İstanbul Tıp Fakültesi Psikososyal Travma Programı OLGU; 29 yaşında, bekar, kadın Doktora öğrencisi İstanbul da kız kardeşi

Detaylı

UYGULAMALI SOSYAL PSİKOLOJİ (Baron, Byrne ve Suls, 1989; Bilgin, 1999) PSİ354 - Prof.Dr. Hacer HARLAK

UYGULAMALI SOSYAL PSİKOLOJİ (Baron, Byrne ve Suls, 1989; Bilgin, 1999) PSİ354 - Prof.Dr. Hacer HARLAK UYGULAMALI SOSYAL PSİKOLOJİ (Baron, Byrne ve Suls, 1989; Bilgin, 1999) Sosyal Psikoloji Uygulamaları HUKUK SAĞLIK DAVRANIŞI KLİNİK PSİKOLOJİ TÜKETİCİ DAVRANIŞI VE PAZARLAMA POLİTİKA ÖRGÜTSEL DAVRANIŞ SOSYAL

Detaylı

PSİKOSOSYAL RİSK ETMENLERİ

PSİKOSOSYAL RİSK ETMENLERİ PSİKOSOSYAL RİSK ETMENLERİ Mesleki Risk Faktörleri Biyolojik Riskler Kimyasal Riskler Fiziksel Riskler Psikososyal Riskler Uluslararası Çalışma Örgütü psikososyal tehlikeleri iş doyumu, iş örgütlenmesi

Detaylı

MYO-ÖS 2010- Ulusal Meslek Yüksekokulları Öğrenci Sempozyumu 21-22 EKĐM 2010-DÜZCE

MYO-ÖS 2010- Ulusal Meslek Yüksekokulları Öğrenci Sempozyumu 21-22 EKĐM 2010-DÜZCE MYO-ÖS 2010- Ulusal Meslek Yüksekokulları Öğrenci Sempozyumu 21-22 EKĐM 2010-DÜZCE SOSYAL BĐLĐMLER MESLEK YÜKSEKOKULU ÖĞRENCĐLERĐNĐN ĐŞYERĐ EĞĐTĐMLERĐ ESNASINDA KARŞILAŞTIKLARI YILDIRMA: ĐŞYERĐ YÖNETĐCĐSĐ

Detaylı

DEHB GÜNLÜK YAŞAM KAOS HALİNE GELDİĞİNDE

DEHB GÜNLÜK YAŞAM KAOS HALİNE GELDİĞİNDE Tiedot turkiksi DEHB GÜNLÜK YAŞAM KAOS HALİNE GELDİĞİNDE Çocukların oturup konsantre olmakta ve dürtülerini kontrol etmekte zorlanmaları normaldir. Ancak DEHB li (Dikkat Eksikliği Hiperaktivite Bozukluğu)

Detaylı

Mobbing Araştırması. Haziran 2013

Mobbing Araştırması. Haziran 2013 Mobbing Araştırması Haziran 2013 Araştırma Hakkında 2013 Haziran ayında PERYÖN ve Towers Watson tarafından düzenlenen Mobbing Araştırması na çeşitli sektörlerden 143 katılımcı veri sağlamıştır. Ekteki

Detaylı

DEHB GÜNLÜK YAŞAM KAOS HALİNE GELDİĞİNDE

DEHB GÜNLÜK YAŞAM KAOS HALİNE GELDİĞİNDE Information på turkiska DEHB GÜNLÜK YAŞAM KAOS HALİNE GELDİĞİNDE Çocukların oturup konsantre olmakta ve dürtülerini kontrol etmekte zorlanmaları normaldir. Ancak DEHB li (Dikkat Eksikliği Hiperaktivite

Detaylı

CAL 2302 ENDÜSTRİ SOSYOLOJİSİ. 9. Hafta: Post-Endüstriyel Toplumlarda Emek

CAL 2302 ENDÜSTRİ SOSYOLOJİSİ. 9. Hafta: Post-Endüstriyel Toplumlarda Emek CAL 2302 ENDÜSTRİ SOSYOLOJİSİ 9. Hafta: Post-Endüstriyel Toplumlarda Emek UYARI Bu bir dinleyici notudur ve lütfen ders notu olarak değerlendirmeyiniz. Bu slaytlar ilgili ders kitabındaki, 173-220arası

Detaylı

Bilimsel Araştırma Yöntemleri I

Bilimsel Araştırma Yöntemleri I İnsan Kaynakları Yönetimi Bilim Dalı Tezli Yüksek Lisans Programları Bilimsel Yöntemleri I Dr. M. Volkan TÜRKER 8 Bilimsel Süreci* 1. Gözlem alanının belirlenmesi 2. Ön Bilgi Toplama Yazın Taraması 3.

Detaylı

MOBBING (Đş Yerinde Psikolojik Taciz) TÜRKĐYE ZĐRVESĐ

MOBBING (Đş Yerinde Psikolojik Taciz) TÜRKĐYE ZĐRVESĐ MOBBING (Đş Yerinde Psikolojik Taciz) TÜRKĐYE ZĐRVESĐ 13 Mart 2010 Boğaziçi Üniversitesi Mezunlar Derneği (BÜMED) / Đstanbul Mobbing, Çok sevdiğiniz bir işi yapıyorsunuz, gerçekten de tüm enerjinizi işinize

Detaylı

SOSYAL HİZMET BİLİMİNE GİRİŞ -2015 VİZE SORULARI

SOSYAL HİZMET BİLİMİNE GİRİŞ -2015 VİZE SORULARI SOSYAL HİZMET BİLİMİNE GİRİŞ -2015 VİZE SORULARI 1- I-Koruyucu aile kavramı, 2828 sayılı SHÇEK Kanunu nun Koruyucu Aile Yönetmeliği nin 4.maddesinde tanımlanmıştır. II-Koruyucu aile olmak isteyen bir kişinin

Detaylı

Öğrenme, Örgütsel Öğrenme

Öğrenme, Örgütsel Öğrenme Öğrenme, Örgütsel Öğrenme Öğrenme: Kişide istediği sonuca ulaşmak amacıyla hareket etmesini engelleyecek çeşitli eksiklikleri tamamlamasını sağlayacak bir süreç Hayatın her sürecinde öğrenme İşyerinde

Detaylı

Yönetim ve Yöneticilik

Yönetim ve Yöneticilik Yönetim ve Yöneticilik Dersin Amaçları Öğrencinin Yönetim kavramını ve sürecini kavramasını Yönetim biliminin özelliklerini anlamasını Yöneticiliğin fonksiyonlarını ve gereklerini anlayıp gerekli bilgi

Detaylı

5Element Eğitim ve Danışmanlık EĞİTİM KATALOĞU

5Element Eğitim ve Danışmanlık EĞİTİM KATALOĞU 5Element Eğitim ve Danışmanlık EĞİTİM KATALOĞU 2016 Çatışma Yönetimi: Kişi, Ekip ve Organizasyon Değişimi Koçluk Yaklaşımı ile Yönetmek Eğiticinin Eğitimi: Eğitime ve Kişiye Özel Ekip Yönetimi: Bütünsel

Detaylı

ÇALIŞMA HAYATINDA MOBBİNG İLE MÜCADELE YÖNTEMLERİ

ÇALIŞMA HAYATINDA MOBBİNG İLE MÜCADELE YÖNTEMLERİ ÇALIŞMA HAYATINDA MOBBİNG İLE MÜCADELE YÖNTEMLERİ Yrd. Doç.Dr.Rozi MİZRAHİ Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi Milas Sıtkı Koçman MYO selin@mu.edu.tr Özet Günümüzün çağdaş işyeri ortamlarında çalışanlar zaman

Detaylı

Liderlikte Güncel Eğilimler. Konuşan Değil, Dinleyen Lider. Şeffaf Dünyada Otantik Lider. Bahçevan İlkesi. Anlam Duygusu Veren Liderlik

Liderlikte Güncel Eğilimler. Konuşan Değil, Dinleyen Lider. Şeffaf Dünyada Otantik Lider. Bahçevan İlkesi. Anlam Duygusu Veren Liderlik Video Başlığı Açıklamalar Süresi Yetkinlikler Liderlikte Güncel Eğilimler Konuşan Değil, Dinleyen Lider Son on yıl içinde liderlik ve yöneticilik konusunda dört önemli değişiklik oldu. Bu videoda liderlik

Detaylı

ÇALIŞAN MEMNUNİYETİ VE MOTİVASYON ELİF SANDAL ÖNAL

ÇALIŞAN MEMNUNİYETİ VE MOTİVASYON ELİF SANDAL ÖNAL ÇALIŞAN MEMNUNİYETİ VE MOTİVASYON ELİF SANDAL ÖNAL ÇALIŞAN MEMNUNİYETİ VE MOTİVASYON Bireylerin günlük hayatlarının yaklaşık üçte birini geçirdikleri işyerleri, kişi için önemli bir ortamdır. İşyerlerinde

Detaylı

Çocuk ve ergenlerde cinsel kötüye kullanımın belirtileri ve etkileri Çocuk ve ergenlerde cinsel kötüye kullanımı önlemek için yapmamız gerekenler

Çocuk ve ergenlerde cinsel kötüye kullanımın belirtileri ve etkileri Çocuk ve ergenlerde cinsel kötüye kullanımı önlemek için yapmamız gerekenler Çocuk ve ergenlerde cinsel kötüye kullanımın belirtileri ve etkileri Çocuk ve ergenlerde cinsel kötüye kullanımı önlemek için yapmamız gerekenler Çocuk ve ergenin kötüye kullanımını üç ana başlıkta ele

Detaylı

Bağımlılık-Bağımsızlık. Prof. Dr. Sibel ERKAL İLHAN

Bağımlılık-Bağımsızlık. Prof. Dr. Sibel ERKAL İLHAN Bağımlılık-Bağımsızlık Prof. Dr. Sibel ERKAL İLHAN Yemedim yedirdim, içmedim içirdim, saçımı süpürge ettim Peki iyi mi ettim? Bağımlılık Bağımsızlık Bağlılık Bağımsızlık Herhangi bir kısıtlamaya, zorlamaya

Detaylı

OYUN VE ÇOCUK. -Çocuğun iç dünyasını anlayabilmek. -Çocuğun olayları anlamasına yardım etmek. -Çocuğa olaylarla baş etme becerileri kazandırmak

OYUN VE ÇOCUK. -Çocuğun iç dünyasını anlayabilmek. -Çocuğun olayları anlamasına yardım etmek. -Çocuğa olaylarla baş etme becerileri kazandırmak OYUN VE ÇOCUK Oyun oynamak çocukluk çağına özgü psikolojik, fizyolojik ve sosyal içerikli bir olgudur. Oyun hem zihinsel gelişimin aynası olan hem sosyal becerilerin öğrenildiği hem de duygusal boşalımın

Detaylı

İÇİNDEKİLER. Birinci Bölüm BÜRO YÖNETİMİNE GİRİŞ

İÇİNDEKİLER. Birinci Bölüm BÜRO YÖNETİMİNE GİRİŞ İÇİNDEKİLER Birinci Bölüm BÜRO YÖNETİMİNE GİRİŞ 1. BÜRO YÖNETİMİNE GİRİŞ... 1 1.1. BÜRO KAVRAMI... 1 1.2. BÜROLARIN TARİHSEL GELİŞİMİ... 3 1.3. BÜROLARIN İŞLEVLERİ... 4 1.4. BÜRO TÜRLERİ... 6 1.4.1. Klasik

Detaylı

PSİKOLOJİK YILDIRMANIN ÖNCÜLLERİ VE SONUÇLARI: HACETTEPE ÜNİVERSİTESİ ÖRNEĞİ. Hacettepe Üniversitesi Psikometri Araştırma ve Uygulama Merkezi HÜPAM

PSİKOLOJİK YILDIRMANIN ÖNCÜLLERİ VE SONUÇLARI: HACETTEPE ÜNİVERSİTESİ ÖRNEĞİ. Hacettepe Üniversitesi Psikometri Araştırma ve Uygulama Merkezi HÜPAM PSİKOLOJİK YILDIRMANIN ÖNCÜLLERİ VE SONUÇLARI: HACETTEPE ÜNİVERSİTESİ ÖRNEĞİ Hacettepe Üniversitesi Psikometri Araştırma ve Uygulama Merkezi HÜPAM PROJENİN AMACI Bu projenin temel amacı Hacettepe Üniversitesi

Detaylı

ŞİDDET NEDİR? ADEM TOLUNAY ANADOLU LİSESİ REHBERLİK SERVİSİ

ŞİDDET NEDİR? ADEM TOLUNAY ANADOLU LİSESİ REHBERLİK SERVİSİ ŞİDDET NEDİR? ADEM TOLUNAY ANADOLU LİSESİ REHBERLİK SERVİSİ ŞİDDET NEDİR? ŞİDDET NEDİR? ŞİDDET; Özel ya da toplumsal yaşamda Fiziksel,cinsel,psikolojik olarak herhangi bir zarar ve üzüntü sonucunu ortaya

Detaylı

İnsanların tek başına yeteneği, gücü, zamanı ve çabası kendi istek ve ihtiyaçlarını karşılama konusunda yetersiz kalmaktadır.

İnsanların tek başına yeteneği, gücü, zamanı ve çabası kendi istek ve ihtiyaçlarını karşılama konusunda yetersiz kalmaktadır. DR.HASAN ERİŞ İnsanların tek başına yeteneği, gücü, zamanı ve çabası kendi istek ve ihtiyaçlarını karşılama konusunda yetersiz kalmaktadır. Bu nedenle yönetimin temel görevlerinden birisi, örgütü oluşturan

Detaylı

DAVRANIŞ BİLİMLERİ ÜZERİNE YRD.DOÇ.DR. ÖZGÜR GÜLDÜ

DAVRANIŞ BİLİMLERİ ÜZERİNE YRD.DOÇ.DR. ÖZGÜR GÜLDÜ DAVRANIŞ BİLİMLERİ ve İLETİŞİM DAVRANIŞ BİLİMLERİ ÜZERİNE YRD.DOÇ.DR. ÖZGÜR GÜLDÜ Davranış Bilimleri üzerine Davranış Bilimleri insan davranışını, davranışa etki eden toplumsal, psikolojik, grupsal ve

Detaylı

araştırma alanı Öğrenme Bellek Algı Heyecanlar PSİKOLOJİNİN ALANLARI Doç.Dr. Halil EKŞİ

araştırma alanı Öğrenme Bellek Algı Heyecanlar PSİKOLOJİNİN ALANLARI Doç.Dr. Halil EKŞİ PSİKOLOJİNİN ALANLARI Doç.Dr. Halil EKŞİ GELİŞİM PSİKOLOJİSİ Yaşa bağlı organizmadaki değişimleri inceler Çocuk psikolojisi Ergen Psikolojisi Yetişkin Psikolojisi Deneysel Psikoloji Temel psikolojik süreçler

Detaylı

3/7/2010. ÇAĞDAŞ EĞİTİMDE ÖĞRENCİ KİŞİLİK HİZMETLERİNİN YERİ ve ÖNEMİ EĞİTİM EĞİTİM ANLAYIŞLARI EĞİTİM

3/7/2010. ÇAĞDAŞ EĞİTİMDE ÖĞRENCİ KİŞİLİK HİZMETLERİNİN YERİ ve ÖNEMİ EĞİTİM EĞİTİM ANLAYIŞLARI EĞİTİM EĞİTİM REHBERLİK ÇAĞDAŞ EĞİTİMDE ÖĞRENCİ KİŞİLİK NİN YERİ ve ÖNEMİ Eğitim? İnsana en iyi olgunluğu vermektir (Eflatun). İnsana tabiatında bulunan gizli bütün kabiliyetlerin geliştirilmesidir (Kant). Bireyin

Detaylı

FK IX OFFER BENLİK İMAJ ENVANTERİ

FK IX OFFER BENLİK İMAJ ENVANTERİ FK IX OFFER BENLİK İMAJ ENVANTERİ 1- Beni çok iyi tanımlıyor 2- Beni iyi tanımlıyor 3- Beni az çok iyi tanımlıyor 4- Beni pek tanımlamıyor 5- Beni zaman zaman hiç tanımlamıyor 6- Beni hiç tanımlamıyor

Detaylı

İÇİNDEKİLER. Önsöz... iii Giriş... 1. Birinci Bölüm ÖRGÜTSEL PSİKOLOJİYE GİRİŞ

İÇİNDEKİLER. Önsöz... iii Giriş... 1. Birinci Bölüm ÖRGÜTSEL PSİKOLOJİYE GİRİŞ İÇİNDEKİLER Önsöz... iii Giriş... 1 Birinci Bölüm ÖRGÜTSEL PSİKOLOJİYE GİRİŞ A-ÖRGÜTSEL YAPI VE PSİKOLOJİK TASARIMI... 9 1. İş ve Çalışmanın Psikolojisi... 10 2. Çalışmanın Doğası... 13 3. Çalışma Koşulları

Detaylı

1.2. ARAŞTIRMA PROFİLİ

1.2. ARAŞTIRMA PROFİLİ IÇINDEKILER ÖNSÖZ VII BÖLÜM I: SIKIŞMA VE SIKIŞTIRMA 1 1.1. KURAMSAL DURUŞ: SIKIŞTIRILMIŞ VE SIKIŞTIRICI BİR YAŞAM BİÇİMİ OLARAK OKUL 3 1.1.1. Sıkışma ve Sıkıştırma 3 1.1.2. Eğitim, Programlama ve Sıkıştırma

Detaylı

Prof. Dr. Aytolan Yıldırım İstanbul Üniversitesi F.N Hemşirelik Fakültesi

Prof. Dr. Aytolan Yıldırım İstanbul Üniversitesi F.N Hemşirelik Fakültesi İşyerinde Psikolojik Şiddet Prof. Dr. Aytolan Yıldırım İstanbul Üniversitesi F.N Hemşirelik Fakültesi Mobbing Nedir? Duygusal bir saldırıdır. Bir çalışanın ya da bir grubun diğer çalışanlar tarafından

Detaylı

Saygının Hakim Olduğu Bir Çalışma Ortamı İlkesi

Saygının Hakim Olduğu Bir Çalışma Ortamı İlkesi Saygının Hakim Olduğu Bir Çalışma Ortamı İlkesi İlke Beyanı: 3M çalışma ortamındaki herkes, kendisine saygıyla davranılmasını hak eder. Saygı göstermek, her bir kişiye eşsiz yetenekleri, geçmişi ve bakış

Detaylı

PERSONEL PERFORMANS DEĞERLENDİRME FORMU

PERSONEL PERFORMANS DEĞERLENDİRME FORMU NASIL BİR SİSTEM UYGULANACAK? Performans değerlendirmesinde açık değerlendirme sistemi uygulanacaktır. Bu nedenle önce personel kendisini değerlendirecek, sonrada aşağıda belirtilen şekliyle yöneticileri

Detaylı

T.C. ONDOKUZ MAYIS ÜNİVERSİTESİ Kalite Geliştirme ve İzleme Birimi

T.C. ONDOKUZ MAYIS ÜNİVERSİTESİ Kalite Geliştirme ve İzleme Birimi TARİH : / /20 NASIL BİR SİSTEM UYGULANACAK? Performans değerlendirmesinde açık değerlendirme sistemi uygulanacaktır. Bu nedenle önce personel kendisini değerlendirecek, sonrada aşağıda belirtilen şekliyle

Detaylı

ÇOK ULUSLU ŞİRKETLERDE PERSONEL SEÇİMİ

ÇOK ULUSLU ŞİRKETLERDE PERSONEL SEÇİMİ ÇOKULUSLU ŞİRKETLERDE PERSONEL SEÇİMİ VE YERLEŞTİRMELER Uluslar arası Personel Seçimi ve İşe Yerleştirmeler Personel planlarına göre ihtiyaç duyulan personelin nitelik ve miktarı önceden saptanmaktadır.

Detaylı

ÖRGÜTSEL DAVRANIŞ. İş ve Yaşam Tatmini - 1 YRD.DOÇ.DR. ÖZGÜR GÜLDÜ

ÖRGÜTSEL DAVRANIŞ. İş ve Yaşam Tatmini - 1 YRD.DOÇ.DR. ÖZGÜR GÜLDÜ ÖRGÜTSEL DAVRANIŞ İş ve Yaşam Tatmini - 1 YRD.DOÇ.DR. ÖZGÜR GÜLDÜ İnsan işinden doyum elde ettiği ölçüde mutlu, edemediği ölçüde mutsuz olur. Kişinin işindeki mutluluğuna iş tatmini, mutsuzluğuna iş tatminsizliği

Detaylı

DARICA ANADOLU LİSESİ 9. SINIF REHBERLİK PLANI

DARICA ANADOLU LİSESİ 9. SINIF REHBERLİK PLANI OCAK ARALIK KASIM EKİM EYLÜL AY HAFTA DARICA ANADOLU LİSESİ 9. SINIF REHBERLİK PLANI ETKİNLİKLER YETERLİK ALANLARI KAZANIM NUMARASI VE KAZANIMLAR UYGULAMA Öğrencilerle tanışılması, okulun tanıtılması,

Detaylı

İNSAN KAYNAKLARI YÖNETİMİ

İNSAN KAYNAKLARI YÖNETİMİ İNSAN KAYNAKLARI YÖNETİMİ YÖNETİM İşletme amaçlarına etkili ve verimli bir şekilde ulaşmak üzere planlama, örgütleme, yöneltme, koordinasyon ve denetimin yapılması sürecidir. 2 YÖNETİM TEORİLERİ KLASİK

Detaylı

1. LİDER 2. LİDERLİK 3. YÖNETİCİ LİDER FARKI

1. LİDER 2. LİDERLİK 3. YÖNETİCİ LİDER FARKI YÖNETİCİ-LİDER FARKI VE LİDERLİĞİN YÖNETİMDEKİ ÖNEMİ Ahmet VERAL (Rapor) Eskişehir, 2011 1. LİDER Genel bir kavram olarak ele alındığında lider, bir grubun hedef oluşturma ve bu hedeflere ulaşma ve ilerleme

Detaylı

Giriş Bölüm 1. Giriş

Giriş Bölüm 1. Giriş GİRİŞİMCİLİK Bölüm 1. Giriş scebi@ktu.edu.tr http://scebi.ktu.edu.tr Giriş İşletme Kurma Düşüncesi ÖN ARAŞTIRMA Ekonomik Teknik Mali Yasal Araştırma Araştırma Araştırma Araştırma Ön Proje Yatırım Kararı

Detaylı

Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Birimi Aile Bülteni SINIRLAR VE DİSİPLİN

Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Birimi Aile Bülteni SINIRLAR VE DİSİPLİN Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Birimi Aile Bülteni SINIRLAR VE DİSİPLİN Biraz düşünelim... Alışverişe gittiniz; her zaman akıllı ve anlayışlı olan oğlunuz istediği oyuncağı alamayacağınızı söylediğinizde

Detaylı

ÖZEL ATACAN EĞİTİM KURUMLARI ANAOKULU PSİKOLOJİK DANIŞMANLIK VE REHBERLİK SERVİSİ EYLÜL 2012 VELİ BÜLTENİ ÇOCUKLARDA OKUL KORKUSU

ÖZEL ATACAN EĞİTİM KURUMLARI ANAOKULU PSİKOLOJİK DANIŞMANLIK VE REHBERLİK SERVİSİ EYLÜL 2012 VELİ BÜLTENİ ÇOCUKLARDA OKUL KORKUSU ÖZEL ATACAN EĞİTİM KURUMLARI ANAOKULU PSİKOLOJİK DANIŞMANLIK VE REHBERLİK SERVİSİ EYLÜL 2012 VELİ BÜLTENİ ÇOCUKLARDA OKUL KORKUSU OKUL KORKUSU Her yıl milyonlarca çocuk okula başlayıp, neşeyle devam ederken

Detaylı

YÖNETİMDE SİSTEM YAKLAŞIMI

YÖNETİMDE SİSTEM YAKLAŞIMI YÖNETİMDE SİSTEM YAKLAŞIMI Sistem yaklaşımı veya sistem analizi diye adlandırılan bu yaklaşım biyolog olan Ludwig Van Bertalanffy tarafından ortaya atılan ve modern yönetim teorisinin felsefe temelini

Detaylı

Mirbad Kent Toplum Bilim Ve Tarih Araştırmaları Enstitüsü. Kadına Şiddet Raporu

Mirbad Kent Toplum Bilim Ve Tarih Araştırmaları Enstitüsü. Kadına Şiddet Raporu Mirbad Kent Toplum Bilim Ve Tarih Araştırmaları Enstitüsü Kadına Şiddet Raporu 1 MİRBAD KENT TOPLUM BİLİM VE TARİH ARAŞTIRMALARI ENSTİTÜSÜ KADINA ŞİDDET RAPORU BASIN BİLDİRİSİ KADIN SORUNU TÜM TOPLUMUN

Detaylı

THOMAS KİŞİLİK ENVANTERİ

THOMAS KİŞİLİK ENVANTERİ THOMAS KİŞİLİK ENVANTERİ Ceki Benalkabes / Satış Direktörü Thomas Türkiye 1.KONU İŞE ALIM SÜRECİ SORU Kişilik envanterleri gerekli mi? SORU Kişilik envanterleri gerekli mi? Yanıt evet et ise neden? SORU

Detaylı

Avrupa hastanelerinde

Avrupa hastanelerinde Avrupa hastanelerinde mesleki katılım Baş hekimler ve hemşireler için anket (PTE1) Baş hekimler ve hemşirelerin hastanede yönetici rolü oynadıkları düşünülmektedir. Aynı zamanda resmi yönetim rolleri de

Detaylı

İÇİNDEKİLER BÖLÜM I: GERONTOLOJİ: YAŞLILIK BİLİMİ...1

İÇİNDEKİLER BÖLÜM I: GERONTOLOJİ: YAŞLILIK BİLİMİ...1 İÇİNDEKİLER BÖLÜM I: GERONTOLOJİ: YAŞLILIK BİLİMİ...1 Yaşlılık ve Yaşlanma...7 Gerontoloji...11 Gerontoloji Tarihi...12 Diğer Bilim Dallarıyla Ortak Çalışmalar...16 Sosyal Gerontoloji...20 Sosyal Gerontoloji

Detaylı

YILDIRM IR A M Dr. Dr Al tan t Eşsizoğlu

YILDIRM IR A M Dr. Dr Al tan t Eşsizoğlu YILDIRMA Dr. Altan Eşsizoğlu Sinir hapı alıp trafik kazası yapan uzman doktor intihar etti Zonguldak'ta, dün sinir hapı içip alkol kullanan ve tünelde kaza yapan bayan doktor E.T., olaydan 24 saat sonra

Detaylı

Rekabet Avantajının Kaynağı: Satış

Rekabet Avantajının Kaynağı: Satış Rekabet Avantajının Kaynağı: Satış Satıcılar Hizmetlerini Nasıl Farklılaştırırlar? Wilson Learning in beş farklı kuruluşla yaptığı araştırmanın amacı, satıcıların farklılık ve rekabet avantajı yaratmadaki

Detaylı

İş Yerinde Psikolojik Tacizle Mücadele Paneli. (Mobbing)

İş Yerinde Psikolojik Tacizle Mücadele Paneli. (Mobbing) İş Yerinde Psikolojik Tacizle Mücadele Paneli (Mobbing) SOSYAL GÜVENLİK KURUMU BAŞKANI YADİGAR GÖKALP İLHAN: -BUGÜNE KADAR 103 PERSONELİMİZ TARAFINDAN KOMİSYONUNA BAŞVURUDA BULUNULMUŞTUR MOBBİNG İLE MÜCADELE

Detaylı

Liderlik: Kuramlar ve Uygulamalar

Liderlik: Kuramlar ve Uygulamalar Liderlik: Kuramlar ve Uygulamalar 1 Liderlik Nedir? Belirli ortamlarda, izleyenleri belirli amaçlara doğru birleştiren ve harekete geçiren rol davranışıdır. 2 Liderlik Seviyeleri Doğrudan Liderlik Kurumsal

Detaylı

Eğitim Örgütlerinde Değişim Yönetimi

Eğitim Örgütlerinde Değişim Yönetimi ÖN SÖZ İçinde bulunduğumuz çağ bilgi çağı olarak nitelendirilmektedir. Bilginin geçmiş dönemlere göre çok hızlı artışı ve teknolojik gelişmeler toplumların sosyokültürel, ekonomik, siyasal yapılarını da

Detaylı

MOBBİNG: İŞ YERİNDE YILDIRMA KAVRAMSAL ÇERÇEVE. Dr. Asiye TOKER GÖKÇE. E-posta: asitoker@gmail.com

MOBBİNG: İŞ YERİNDE YILDIRMA KAVRAMSAL ÇERÇEVE. Dr. Asiye TOKER GÖKÇE. E-posta: asitoker@gmail.com 1 MOBBİNG: İŞ YERİNDE YILDIRMA KAVRAMSAL ÇERÇEVE Dr. Asiye TOKER GÖKÇE E-posta: asitoker@gmail.com 2 Mobbing: İş Yerinde Yıldırma Mobbing (iş yerinde yıldırma) bir veya daha fazla kişinin, hedef seçtikleri

Detaylı

1. BÖLÜM ÇOCUK PSİKOLOJİSİNE GİRİŞ

1. BÖLÜM ÇOCUK PSİKOLOJİSİNE GİRİŞ İÇİNDEKİLER 1. BÖLÜM ÇOCUK PSİKOLOJİSİNE GİRİŞ ÇOCUK PSİKOLOJİSİNDE GELİŞİM MODELLERİ... 3 ÖĞRENME TEORİSİ MODELİ... 4 BİLİŞSEL GELİŞİM MODELİ... 5 İNSAN GELİŞİMİNİ VE PSİKOLOJİSİNİ AÇIKLAYAN TEMEL KURAMLAR...

Detaylı

Engellilere Yönelik Tutumların Değiştirilmesi ZEÖ-II 2015

Engellilere Yönelik Tutumların Değiştirilmesi ZEÖ-II 2015 Engellilere Yönelik Tutumların Değiştirilmesi ZEÖ-II 2015 Ön yargı Farklılık Tutumlar Korkular Kaygılar Tabular Hoşgörü Tahammül Farklılıklar Hepimiz birbirimizden farklıyız. Aşağıdakileri kabul ettiğimizde

Detaylı

Eğitim Tarihleri: 5-6/ 11 /2016 ve / 11 /2016 (2 hafta Cumartesi ve Pazar toplam: 32 saat) Eğitim Ücreti: 400 TL + KDV (Öğrencilere %25 indirim

Eğitim Tarihleri: 5-6/ 11 /2016 ve / 11 /2016 (2 hafta Cumartesi ve Pazar toplam: 32 saat) Eğitim Ücreti: 400 TL + KDV (Öğrencilere %25 indirim Eğitim Tarihleri: 5-6/ 11 /2016 ve 12-13 / 11 /2016 (2 hafta Cumartesi ve Pazar toplam: 32 saat) Eğitim Ücreti: 400 TL + KDV (Öğrencilere %25 indirim uygulanmaktadır.) Katılımcı Sayısı: 50 kişi ile sınırlıdır.

Detaylı

Öğretmen Liderliği ÖĞRETMEN LİDERLİĞİ

Öğretmen Liderliği ÖĞRETMEN LİDERLİĞİ Öğretmen Liderliği ÖĞRETMEN LİDERLİĞİ Doç. Dr. Cevat ELMA İlköğretim Bölümü Sınıf Öğretmenliği Anabilim Dalı E-posta: cevat.elma@omu.edu.tr Öğretmen liderliğini etkileyen faktörler: Bilgi kaynaklarının

Detaylı

28.04.2014 SİSTEM. Sosyal Sistem Olarak Sınıf. Okulun Sosyal Sistem Özellikleri. Yrd. Doç. Dr. Çetin ERDOĞAN cerdogan@yildiz.edu.

28.04.2014 SİSTEM. Sosyal Sistem Olarak Sınıf. Okulun Sosyal Sistem Özellikleri. Yrd. Doç. Dr. Çetin ERDOĞAN cerdogan@yildiz.edu. SİSTEM SOSYAL BİR SİSTEM OLARAK SINIF Sınıfta Kültür ve İklim Yrd. Doç. Dr. Çetin ERDOĞAN cerdogan@yildiz.edu.tr Sistem: Aralarında anlamlı ilişkiler bulunan, bir amaç doğrultusunda bir araya getirilen

Detaylı

İnternet ve Çocuklar, Gençler ve Aile Üzerindeki Etkileri. Prof. Dr. Tuncay ERGENE Genel Başkanı

İnternet ve Çocuklar, Gençler ve Aile Üzerindeki Etkileri. Prof. Dr. Tuncay ERGENE Genel Başkanı İnternet ve Çocuklar, Gençler ve Aile Üzerindeki Etkileri Prof. Dr. Tuncay ERGENE Genel Başkanı 2030 Yılında Nasıl Bir Demografik Tablo Beklenmektedir? Türkiye genç bir ülke olma özelliğini kaybedecektir.

Detaylı

Prof. Dr. Münevver ÇETİN

Prof. Dr. Münevver ÇETİN Prof. Dr. Münevver ÇETİN LİDERLİKLE İLGİLİ TANIMLAR Yönetim bilimcilerin üzerinde çok durdukları kavramlardan biri de liderliktir. Warren Bennis in belirttiği gibi, liderlik, üzerinde çok durulan, yazılan

Detaylı

Duygusal Zekaya Önem Verin!

Duygusal Zekaya Önem Verin! Duygusal Zekaya Önem Verin! Çocuğunuz öfkeli, hırçın ve kavgacıysa, duygusal zekâsının düşük olabileceği hiç aklınıza geldi mi? Peki, neden yüksek IQ'lu çocuklar ortalama IQ'ya sahip arkadaşlarına göre

Detaylı

DENEME SINAVI A GRUBU / İŞLETME

DENEME SINAVI A GRUBU / İŞLETME DENEME SINAVI A GRUBU / İŞLETME 2 1. Bütünün kendisini oluşturan parçaların tek başlarına yaratabilecekleri değerlerin toplamından daha fazla bir değer yaratması durumuna sinerji denir. Sinerji ile işletmelerin

Detaylı

KORKMADAN ÖĞRENMEK OKUL ve OKUL ÇEVRESİ GÜVENLİĞİ

KORKMADAN ÖĞRENMEK OKUL ve OKUL ÇEVRESİ GÜVENLİĞİ 06 KORKMADAN ÖĞRENMEK OKUL ve OKUL ÇEVRESİ GÜVENLİĞİ ULUSLARARASI STRATEJİK ARAŞTIRMALAR KURUMU Sosyal Araştırmalar Merkezi USAK RAPOR NO: 11-06 Dilek Karal Eylül 2011 Korkmadan Öğrenmek: Okul ve Okul

Detaylı

Travma Sonrası Stres Bozukluğu (TSSB) Dr. Çağlayan Üçpınar Nisan 2005

Travma Sonrası Stres Bozukluğu (TSSB) Dr. Çağlayan Üçpınar Nisan 2005 Travma Sonrası Stres Bozukluğu (TSSB) Dr. Çağlayan Üçpınar Nisan 2005 Travma Nedir? Günlük rutin işleyişi bozan, Aniden beklenmedik bir şekilde gelişen, Dehşet, kaygı ve panik yaratan, Kişinin anlamlandırma

Detaylı

BAĞIMSIZ BİREY SAĞLIKLI TOPLUM STRATEJİK EYLEM PLANI

BAĞIMSIZ BİREY SAĞLIKLI TOPLUM STRATEJİK EYLEM PLANI AKTİF EĞİTİM -SEN Aktif Eğitimciler Sendikası BAĞIMSIZ BİREY SAĞLIKLI TOPLUM STRATEJİK EYLEM PLANI Aktif Eğitim-Sen - 2015 2 AKTİF EĞİTİM-SEN Beştepe Mahallesi 33. Sokak Nu.:13 Yenimahalle/ ANKARA Tel:

Detaylı

BÖLÜM KÜÇÜK İŞLETMELERİN SORUNLARI VE ÇÖZÜM YOLLARI

BÖLÜM KÜÇÜK İŞLETMELERİN SORUNLARI VE ÇÖZÜM YOLLARI BÖLÜM 10 -- KÜÇÜK İŞLETMELERİN SORUNLARI VE ÇÖZÜM YOLLARI DIŞ SORUNLAR Küçük işletmelerin gelişmekte olan ülkelerde önüne çıkan engeller aşağıdaki gibi listelenebilir: 1. Finansman sorunu - Kaynak çeşidi

Detaylı

ÖFKE ve STRESLE BAŞ ETME. Yrd. Doç. Dr. Kuntay ARCAN Maltepe Üniversitesi

ÖFKE ve STRESLE BAŞ ETME. Yrd. Doç. Dr. Kuntay ARCAN Maltepe Üniversitesi ÖFKE ve STRESLE BAŞ ETME Yrd. Doç. Dr. Kuntay ARCAN Maltepe Üniversitesi Kısa Özgeçmiş: Eğitim: Kadıköy Anadolu Lisesi, 1993. Boğaziçi Üniversitesi, Psikoloji Bölümü, 1993_1998 (lisans). Maltepe Üniversitesi,

Detaylı

İKTİSADİ VE İDARİ BİLİMLER FAKÜLTESİ ÖRGÜTSEL DAVRANIŞ CASUS OYUNU FİLM ANALİZ ÇALIŞMASI. HAZIRLAYAN İmran NİŞANCI

İKTİSADİ VE İDARİ BİLİMLER FAKÜLTESİ ÖRGÜTSEL DAVRANIŞ CASUS OYUNU FİLM ANALİZ ÇALIŞMASI. HAZIRLAYAN İmran NİŞANCI İKTİSADİ VE İDARİ BİLİMLER FAKÜLTESİ ÖRGÜTSEL DAVRANIŞ CASUS OYUNU FİLM ANALİZ ÇALIŞMASI HAZIRLAYAN İmran NİŞANCI Sayfa 1 CASUS OYUNU FİLMİ ABD nin merkezi haber alma ve haber verme teşkilatı. İngilizce

Detaylı

İNTİHAR EYLEMLERİ Kasım 2003 İstanbul Saldırıları HALİM ALTINIŞIK STRATEJİ-GÜVENLİK-YÜZ OKUMA UZMANI

İNTİHAR EYLEMLERİ Kasım 2003 İstanbul Saldırıları HALİM ALTINIŞIK STRATEJİ-GÜVENLİK-YÜZ OKUMA UZMANI EYLEMLERİ 15-20 Kasım 2003 İstanbul Saldırıları HALİM ALTINIŞIK STRATEJİ-GÜVENLİK-YÜZ OKUMA UZMANI EYLEMLERİ A. Programın Amaç ve Gerekliliği 11 Eylül gününden beri "terör" daha fazla tartışılmaya başlanmıştır.

Detaylı

EĞİTİM YÖNETİMİ BİLİM DALI TEZLİ YÜKSEK LİSANS PROGRAMI DERS İÇERİKLERİ

EĞİTİM YÖNETİMİ BİLİM DALI TEZLİ YÜKSEK LİSANS PROGRAMI DERS İÇERİKLERİ EĞİTİM YÖNETİMİ BİLİM DALI TEZLİ YÜKSEK LİSANS PROGRAMI DERS İÇERİKLERİ BİLİMSEL ARAŞTIRMA YÖNTEMLERİ Bu ders kapsamında Eğitim Bilimleri ve Öğretmen Yetiştirme Alanında kullanılan nicel ve nitel araştırma

Detaylı

Programda yer alan etkinlikler okul rehber öğretmeni, sınıf öğretmeni ve idarecilerin işbirliği ile yürütülecektir.

Programda yer alan etkinlikler okul rehber öğretmeni, sınıf öğretmeni ve idarecilerin işbirliği ile yürütülecektir. 2016 2017 Öğretim Yılı 9.Sınıflar için Rehberlik Çerçeve Programı kapsamlı gelişimsel psikolojik danışmanlık hizmetleri anlayışına bağlı kalınarak hazırlanmıştır. Program, Okul Rehberlik ve Psikolojik

Detaylı

VYGOTSKY SİSTEMİ: KÜLTÜREL-TARİHSEL GELİŞİM KURAMI

VYGOTSKY SİSTEMİ: KÜLTÜREL-TARİHSEL GELİŞİM KURAMI İÇİNDEKİLER KISIM I VYGOTSKY SİSTEMİ: KÜLTÜREL-TARİHSEL GELİŞİM KURAMI BÖLÜM 1 Vygotsky nin Yaklaşımına Giriş Zihnin Araçları... 4 Zihnin Araçları Niçin Önemlidir... 5 Vygostky Yaklaşımının Tarihçesi...

Detaylı

T.C ÇAĞ ÜNİVERSİTESİ SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ İŞLETME YÖNETİMİ ANABİLİM DALI

T.C ÇAĞ ÜNİVERSİTESİ SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ İŞLETME YÖNETİMİ ANABİLİM DALI T.C ÇAĞ ÜNİVERSİTESİ SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ İŞLETME YÖNETİMİ ANABİLİM DALI ORGANİZE PERAKENDE SEKTÖRÜNDE ÇALIŞANLARIN MESLEKİ TÜKENMİŞLİK DÜZEYLERİ İLE İŞE BAĞLILIKLARI ARASINDAKİ İLİŞKİYİ BELİRLEMEYE

Detaylı

SOSYAL FOBİ. Sosyal fobide karşılaşılan belirtiler şu şekilde sıralanabilir.

SOSYAL FOBİ. Sosyal fobide karşılaşılan belirtiler şu şekilde sıralanabilir. SOSYAL FOBİ Sosyal ortamlarda başkaları tarafından inceleme altında tutulduğu korkusu performans gösterilmesi gereken durumlarda eleştirilme yada küçük düşme korkusunun yaşanmasıdır. Ve kişi bu korkunun

Detaylı

İSTEK ÖZEL ACIBADEM İLKOKULU PDR BÖLÜMÜ 2013-2014 EĞİTİM ÖĞRETİM YILI

İSTEK ÖZEL ACIBADEM İLKOKULU PDR BÖLÜMÜ 2013-2014 EĞİTİM ÖĞRETİM YILI İSTEK ÖZEL ACIBADEM İLKOKULU PDR BÖLÜMÜ 2013-2014 EĞİTİM ÖĞRETİM YILI İSTEK ÖZEL ACIBADEM İLKOKULU Yaş Dönem Özellikleri BÜYÜME VE GELİŞME Gelişme kavramı düzenli, sürekli ve uyumlu bir ilerlemeyi dile

Detaylı

İÇİNDEKİLER. Önsöz... v İçindekiler... ix Tablolar Listesi... xv Şekiller Listesi... xv BİRİNCİ BÖLÜM SOSYOLOJİ VE TURİZM SOSYOLOJİSİ

İÇİNDEKİLER. Önsöz... v İçindekiler... ix Tablolar Listesi... xv Şekiller Listesi... xv BİRİNCİ BÖLÜM SOSYOLOJİ VE TURİZM SOSYOLOJİSİ İÇİNDEKİLER Önsöz... v İçindekiler... ix Tablolar Listesi... xv Şekiller Listesi... xv BİRİNCİ BÖLÜM SOSYOLOJİ VE TURİZM SOSYOLOJİSİ SOSYOLOJİNİN TANIMI VE KONUSU... 1 SOSYOLOJİNİN GENEL AMAÇLARI... 3

Detaylı

TUTUKLU VE HÜKÜMLÜ ÇOCUKLAR İÇİN YAPILMIŞ İKİ ARAŞTIRMANIN VERİLERİNİN YENİDEN ANALİZİ

TUTUKLU VE HÜKÜMLÜ ÇOCUKLAR İÇİN YAPILMIŞ İKİ ARAŞTIRMANIN VERİLERİNİN YENİDEN ANALİZİ TUTUKLU VE HÜKÜMLÜ ÇOCUKLAR İÇİN YAPILMIŞ İKİ ARAŞTIRMANIN VERİLERİNİN YENİDEN ANALİZİ Bu rapor T.C. Adalet Bakanlığı ve UNICEF tarafından yürütülen Etkin Hükümlü Yönetimi projesi kapsamında Kültegin Ögel

Detaylı

İÇİNDEKİLER BİRİNCİ BÖLÜM SINIF YÖNETİMİNE ETKİ EDEN GENEL FAKTÖRLER

İÇİNDEKİLER BİRİNCİ BÖLÜM SINIF YÖNETİMİNE ETKİ EDEN GENEL FAKTÖRLER İÇİNDEKİLER BİRİNCİ BÖLÜM SINIF YÖNETİMİNE ETKİ EDEN GENEL FAKTÖRLER A. Sosyal Değişim...2 B. Öğretmenlerin İşleri ve Kimlikleri...6 C. Akademisyen-Öğretmen Ayrımı...9 D. Geleceğe Bakış...10 E. Yapılandırıcılık

Detaylı

İşletmelerarası Karşılaştırma Kıyaslama Benchmarking

İşletmelerarası Karşılaştırma Kıyaslama Benchmarking İşletmelerarası Karşılaştırma Kıyaslama Benchmarking Kıyaslama, bir işletmenin kendi performansını yükseltebilmek için, üstün performansı olan diğer işletmeleri incelemesi, bu işletmelerin iş yapma usulleri

Detaylı

7. BÖLÜM. Seçim ve Yerleştirme

7. BÖLÜM. Seçim ve Yerleştirme 7. BÖLÜM Seçim ve Yerleştirme İşgören Seçimi İşgören seçimi, örgüt ve belirli bir pozisyon için adaylar arasından en iyi bireysel uyum göstereceklerin belirlenmesi sürecidir. Seçim faaliyetlerinin amacı,

Detaylı