MİLLETLERARASI ÖZEL HUKUKTA ARAŞTIRMA- GELİŞTİRME (AR-GE) SÖZLEŞMELERİNE UYGULANACAK HUKUK

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "MİLLETLERARASI ÖZEL HUKUKTA ARAŞTIRMA- GELİŞTİRME (AR-GE) SÖZLEŞMELERİNE UYGULANACAK HUKUK"

Transkript

1 MİLLETLERARASI ÖZEL HUKUKTA ARAŞTIRMA- GELİŞTİRME (AR-GE) SÖZLEŞMELERİNE UYGULANACAK HUKUK Sema ÇÖRTOĞLU KOCA* ÖZET Araştırma-Geliştirme sözleşmelerinde amaç, teknolojinin ortak araştırma ve geliştirmesini sağlamaktır. Ar-Ge sözleşmelerinde taraflar, know-how ın ya da buluşların değişimini sağlayabileceği gibi, ortak laboratuarlar kurma gibi konularda da anlaşabilirler. Taraflar, araştırma ve geliştirme şeklinde, paraya ilişkin olmayan faaliyetler ile de katkıda bulunabilirler. Bu tür sözleşmelerde karakteristik edimin tespitini yapmak her zaman mümkün değildir. Çoğu zaman Ar-Ge sözleşmesinin taraflarının edimleri eşit ağırlıktadır. Ortak araştırma-geliştirmenin farklı ülke tabiiyetindeki kişilerin veya işletmelerin yapması ya da ortak araştırmanın üçüncü bir ülkede yapılması gibi durumlarda Ar-Ge sözleşmesi yabancı (milletlerarası) unsurlu hale gelecektir. Türk hukukuna göre yabancı unsur taşıyan Ar-Ge sözleşmelerine uygulanacak hukukun tespiti tarihinde kabul edilen 5718 sayılı MÖHUK uyarınca yapılmaktadır sayılı Kanun uyarınca taraflar, yabancı unsurlu Ar-Ge sözleşmeleri için hukuk seçiminde bulunabilirler. Milletlerarası unsur taşıyan Ar-Ge sözleşmeleri için taraflar uygulanacak hukuku belirlemedikleri takdîrde, sözleşme fikrî mülkiyet hakkını içeren bir sözleşme ise, MÖHUK m. 28 uygulanarak Ar-Ge sözleşmesine uygulanacak hukuk tespit edilir. Yabancı unsurlu Ar-Ge sözleşmesi fikrî mülkiyet hakkını içeren bir sözleşme değilse, uygulanacak hukuk MÖHUK m. 24 uyarınca tespit edilir. * Yrd. Doç. Dr., Başkent Üniversitesi Hukuk Fakültesi Devletler Özel Hukuku

2 Koca I. GENEL OLARAK ARAŞTIRMA- GELİŞTİRME SÖZLEŞMELERİ Araştırma, bilinmeyeni öğrenmek için yapılan bilimsel ve teknolojik faaliyetlerdir. Geliştirme ise, mevcut bilgiyi ya da teknolojiyi yeni çalışmalarla daha ileriye doğru yönlendirme faaliyetidir 1. Araştırma-Geliştirme (Ar-Ge) sözleşmesi, ekonomik hayatta gelişen iş bölümünün bir sonucu olarak ortaya çıkmıştır. Bu sözleşmeyle bir işletme, üretimini artırmak ve ihtiyaç duyduğu yüksek teknolojiyi elde etmek için, kendisinin faaliyette bulunmadığı bir alanda başka bir işletme ile işbirliğine girer 2. Teknolojinin hızlı değişimi ve gelişimi, tüketicilerin tercihlerinin de değişimine sebep olmaktadır. Bu nedenle işletmeler, tüketicilerin ihtiyaçlarını karşılayabilmek için tasarımlarını yenilemeli ve ürün sayılarını arttırmalıdırlar. Araştırma ve geliştirme çalışmalarının önemi hem bilimsel ve teknolojik gelişim için için yapılan işbirliğinden kaynaklanmakta hem de ekonomik açıdan söz konusu olmaktadır. Ulusal ve uluslararası pazarda, işletmelerin yoğun rekabet baskısı altında ayakta kalabilmeleri için düşük fiyatlı ve yüksek kaliteli üretim yapmaları gerekmektedir. Girdi maliyetlerinin artışı, tüketicilerin güvenilir ürün ve servis talebi, günümüz üreticilerini teknolojik yenilik ve Ar-Ge çalışmaları yapmaya zorlamaktadır 3. Araştırma ve geliştirme çalışmaları işletmelere, üniversitelere veya devlete ait birimlerde veya merkezlerde yapılmaktadır. Araştırma-Geliştirme sözleşmesi, araştırmayla yükümlü olan kişinin, herhangi bir netice vaat etmeksizin bir ücret karşılığında bir araştırmayı yapmak ve elde ettiği tüm neticeleri, araştırmayı talep eden tarafa vermekle yükümlü olduğu sözleşme olarak tanımlanabilir 4. Araştırma-Geliştirme sözleşmelerinde, araştırma ile görevlendirilen, bilimsel ve teknik bilgilerin geliştirilmesi ve bunların yeni uygulama olasılıkları bulma hedefiyle kullanılması için sistematik ve yaratıcı çalışma ile görevlendirilmektedir 5. Araştırma-Geliştirme sözleşmelerinde tarafların programın tamamlanmasından önce sözleşmeyi sona erdirdikleri de görülmektedir. Bu durum genellikle iki nedene dayanmaktadır. Bunlardan ilki, araştırmayı yapan tarafın projeyi başarılı bir şekilde tamamlayamaması veya araştırma-geliştirme sonucu ortaya çıkacak ürünlerin ticari bir değer taşımamasıdır. Diğer bir neden ise, ücreti veren tarafın Ar-Ge 1 ÖZEL, S. : Araştırma Geliştirme (AR-GE) Teşvikleri, <http://www.argem.com.tr/makaleler/ makale_1.htm>, ERBAY, İ. : Know-How Sözleşmesi, Ankara 2002, s ALİYAZICIOĞLU, C. : Teknoloji Transferine Yönelik Araştırma Geliştirme Faaliyetleri, Muğla 1998, s ERBAY, s ALTOP, A. : Yönetim Danışmanlığı Sözleşmesi, İstanbul 2003, s FMR Cilt:9

3 Milletlerarası Özel Hukukta Araştırma- Geliştirme Sözleşmeleri programındaki mali yükümlülükleri yerine getirmekte yeterli olmamasıdır 6. Milletlerarası ticari ilişkilerin günümüzdeki büyük gelişimi ve farklı hukuk düzenlerine tâbi kişilerin birbirleriyle daha çok ilişkide bulunmaları sonucunda, yabancı unsur taşıyan Araştırma-Geliştirme sözleşmelerine uygulanacak hukuk sorunu önem kazanmıştır. II. ARAŞTIRMA- GELİŞTİRME SÖZLEŞMELERİNİN FONKSİYONLARI Ar-Ge sözleşmelerinin amacı teknolojinin ortak araştırma ve geliştirmesini sağlamak ve yenikliklerin değişimi ve/veya yayılmasını sağlamaktır. Bu tür sözleşmelerde tarafların amaçları know-how ın veya buluşların değişimidir. Ayrıca taraflar kendi personellerinden oluşan araştırma grupları ve ortak laboratuarlar kurma gibi konularda anlaşabilirler. Böyle sözleşmelerde ödemelerin karşılıklı değişimini içerse de asıl olan tarafların yatırımlarının parasal yarardan daha önemli olmasıdır. Bununla birlikte, her bir taraf, araştırma ve geliştirme şeklinde, paraya ilişkin olmayan faaliyetler ile katkıda bulunur ve bu çabalar ticari faaliyetler ile birleşir (örneğin, pazar araştırması, ortak satım gibi) 7. Firmaların transfer edecekleri araştırma, dünyadaki mevcut teknolojilerin saptanmasına, farklı teknolojiler arasından en uygununu seçilmesine, fiziki tesislerin inşa edilmesine ve teknoloji donanımının monte edilmesine, işletilmesine, faaliyete geçirilmesine olanak sağlar. Daha sonra zaman içinde işletme sonrasında düzenli çalışabilmesini sağlama ve arızaların giderilmesi, bakım yapılması, üretim süreçlerinin yerli girdilere uyarlanması, enerjiden tasarruf amacıyla modifikasyonlar yapılması, ürün kalitesinin iyileştirilmesi ve giderek yeni buluşlar geliştirme şeklindeki faaliyetleri, sanayi sektörünün teknolojik düzeyini, verimlilik derecesini ve uluslararası pazarlarda rekabet edebilme şansını artırarak sonuçta ulusal teknolojik yeteneğin de artmasına neden olmaktadır. Ülke çapında atılım yaptıracak, verimliliği artıracak, maliyetleri düşürecek teknolojik gelişmeler, önemli buluşlara birebir bağlı değildir. Transfer edilmiş olan teknolojinin iyileştirilmesi ve geliştirilmesi amacıyla maliyetleri düşürme, altyapı, hammadde ve ara mallarını kalite farklılıklarından kaynaklanan sorunları giderme, yerel piyasalardaki tüketici tercihleri doğrultusunda farklı ürün çeşitlerini geliştirme, kurulu kapasiteden en fazla yararlanma (kapasite esnetme) gibi firma bazında yapılan küçük teknolojik değişimler de aynı derecede olmasa bile benzer sonuçlara götürebilmektedir 8. Firmaların kendi bünyelerinde mevcut teknolojiyi süreçleri ile birlikte anlama, özümseme, iyileştirme amacı ile gerçekleştirdikleri Ar-Ge faaliyetleri teknolojik ilerlemelere katkıda bulunabilmektedir. Ar-Ge demek sadece daha önce hiç 6 GUTTERMAN, A. S. : The Law of Domestic and International Strategic Alliances, USA 1995, s SOLTYSINSKI, S. : Choice of Law and Choice of Forum in Transnational Transfer of Technology Transactions, Recueil Des Cours, 1986/ I, volume 196, s OKTAY, M. : ARGE Yapan KOBİ ler Açısından Türkiye deki ARGE Ortamı Üzerine Bazı Tespitler, İstanbul 1998, s Sayı: 2009 / 3 99

4 Koca yapılmamışı yapmak demek değil, aynı zamanda yapılmış olanın üzerine bir şey eklemek ve onu geliştirmektir de demektir. Ar-Ge nin mutlaka dev şirketlerdeki laboratuarlarda veya devlet tarafından sırf bu iş için kurulmuş kurumlarda veya üniversitelerde yapılması gerekmemektedir. Küçük bir işletmede örneğin, kalite kontrol, bakım esnasında ortaya çıkan bir problemi çözmeye meraklı biri veya malzeme veya enerjiden tasarruf etmek, yeni ürünler geliştirmek isteyen bir girişimci, mevcut teknolojide küçük değişiklikler yaparak rakipleriyle yarışabilmektedir. Bilinçli bir şekilde yaklaşılırsa teknoloji transferinin yerel teknoloji kapasitesine oldukça somut ve paraya dönüşebilen katkılar sağlayacağı açıktır 9. III. ARAŞTIRMA- GELİŞTİRME SÖZLEŞMELERİNİN HUKUKÎ NİTELİĞİ İsimsiz bir sözleşme olan Ar-Ge sözleşmesinin hukukî niteliği, kendine özgü (sui generis) bir sözleşme özelliği göstermektedir; satım, ortaklık, kira, hizmet, vekalet ve istisna sözleşmesinin karışımı bir sözleşme ile karşı karşıya bulunulmaktadır 10. Kendi adına araştırma yaptıran kişi, araştırmadan beklediği minimum faydayı sağlayabilmek için, kendi elemanını, araştırma yapan kişinin emrine ödünç işçi olarak verir. Bu şekilde araştırma yaptıran kişi, araştırmadan olumlu bir netice sağlanmasa bile, araştırmaya ilişkin bilgi ve tecrübelere kendi işçisi aracılığı ile doğrudan ulaşır. Araştırma yapan kişi, araştırma neticesini gizli olduğu sürece, üçüncü bir kişiye veremez; kamuoyuna açıklayamaz. Sözleşmeye göre araştırma yapan kişi, karşı edim olarak, elde edilen neticenin (patent veya know-how ın) sağladığı ekonomik getirinin bir bölümünü talep etme hakkına sahiptir. Bu durumda taraflar arasında, bir ortaklık ilişkisinin olduğu kabul edilir. Aradaki sözleşmeye de, adi şirket hükümleri kıyasen uygulanır. Bunun sonucu olarak da, tarafların masraflara aksi kararlaştırılmadıkça eşit oranda katılmaları ve müşterek tescil ettirdikleri patenti birlikte kullanmaları gerekir. Taraflar irade özerkliği gereği, bedel ödenmesine ilişkin olarak Patent Haklarının Korunması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname de yer alan işçi buluşlarına ilişkin kuralların uygulanmasını da kararlaştırabilirler. Sözleşmede işçi buluşlarına ilişkin hükümlerin uygulanmasına ilişkin bir düzenleme yok ise, kıyasen işçi buluşlarına ilişkin hükümler uygulanamaz. Aynı şekilde irade özerkliği gereği taraflar, bulunan neticenin doğrudan araştırma yapan kişiye ait olmasını kararlaştırabilirler 11. IV. ARAŞTIRMA-GELİŞTİRME SÖZLEŞMELERİNİN ESASINA UYGULANACAK HUKUKUN BELİRLENMESİ A. Ar-Ge Sözleşmelerinde Hukuk Seçimi Yabancı unsura sahip Ar-Ge sözleşmelerinde, tarafların irade serbestliğine sahip olması, uzun süreli olabilen bu sözleşmeler için öngörülebilirliği sağlamaktadır. 9 OKTAY, s ERBAY, s ERBAY, s FMR Cilt:9

5 Milletlerarası Özel Hukukta Araştırma- Geliştirme Sözleşmeleri Ar-Ge sözleşmelerinde tarafların taahhütlerinin çok çeşitli olması, açık bir hukuk seçiminin olmadığı durumlarda, uygulanacak hukukun tespitini güç bir hale getirmektedir. Hukuk seçiminin yapılması, bu güçlüğü en aza indirmektedir. Ayrıca, uygulanacak hukukun taraflarca önceden bilinmesi, sözleşmenin kuruluşu ve ifası aşamasında da önemlidir. Sözleşmenin ifası süresince, hangi hukukun uygulanacağı konusundaki belirlilik, tarafların haklarını, borçlarını ve sözleşmede belirtilmeyen veya belirsizliğin söz konusu olduğu bazı konularda, serbestçe hareket edebilme imkânlarını belirleyecektir 12. Sözleşmelere uygulanacak hukukun öncelikle taraflarca kararlaştırılması, çoğu ülkede ve pek çok milletlerarası sözleşmede kabul edilmiştir. ( tarihli 5718 sayılı MÖHUK m , Alman Milletlerarası Özel Hukuk Kanunu (EGBGB) m , 1987 tarihli İsviçre Milletlerarası Özel Hukuka Dair Federal Kanun (IPRG) m , 1980 tarihli Akdî Borçlara Uygulanacak Hukuka İlişkin Roma Sözleşmesi m. 3 16, tarihli Akdî Borçlara Uygulanacak Hukuka İlişkin Roma Tüzüğü m. 3 17, Amerika Birleşik Devletleri, İkinci Restatement paragraf 187(1) ). 1. Hukuk Seçiminin Yapılış Şekli a. Açık Hukuk Seçimi Taraflarca seçilen hukukun yoruma ihtiyaç duyulmadan, kendi iradeleri ile anlaşılması açık hukuk seçimidir. Ar-Ge sözleşmelerine tarafların uygulanacak hukuku açık olarak belirlemeleri, sözleşmenin yorumu ve yerine getirilmesi sırasında ortaya çıkabilecek sonuçların önceden bilinmesi açısından yararlı olacaktır 20. Açık hukuk seçimi, birçok ülke hukukunda ve milletlerarası sözleşmede kabul edilmek- 12 LENOIR, P. / FABRE, N. M. / TAYLOR, R. A. / RUBIN, H. : Applicable Law and Resolution of Technology Transfer Disputes, International Technology Transfers, London 1995, s. 305; SARGIN, F. : Milletlerarası Unsurlu Patent ve Ticari Marka Lisansı Sözleşmelerine Uygulanacak Hukuk, Ankara 2002, s Aralık 2007 Tarihli ve Sayılı Resmî Gazete. 14 Metin için bkz. Einführungsgesetz zum Bürgerlichen Gesetzbuche, <http://bundesrecht.juris. de/bundesrecht/ bgbeg/gesamt.pdf>, Metin için bkz. Switzerland s Federal Code on Private International Law (CPIL), <http:// ch/pdf/ SwissPIL.pdf>, Sözleşmenin metni için bkz. Convention On The Law Applicable To Contractual Obligations <http://www.rome-convention.org/ index.htm>, Akdî Borçlara Uygulanacak Hukuka İlişkin Roma Tüzüğü 17 Haziran 2008 tarihinde kabul edilmiştir. Tüzük 17 Aralık 2009 da yürürlüğe girecektir. Roma Tüzüğü ancak 17 Aralık 2009 dan sonra yapılmış sözleşmelere uygulanabilecektir: Regulation (EC) No 593/2008 of The European Parliament and of The Council of 17 June 2008 On The Law Applicable To Contractual Obligations (Rome I), Official Journal of The European Union Metin için bkz. Restatement (Second) of Conflict of Laws, <http://www.kentlaw.edu/perritt/ conflicts/rest187. html>, DOLINGER, J. : Evolution of Principles for Resolving Conflicts In The Field of Contracts and Torts, Recueil Des Cours, 2000, volume 283, s. 410; ÖZTÜRK, P. : Ortak Girişim (Joint venture) ve Uygulanacak Hukuk, İstanbul 2001, s LENOIR / FABRE / TAYLOR / RUBIN, s Sayı: 2009 / 3 101

6 Koca tedir 21. Bazı hukuk sistemleri, hukuk seçiminin geçerliliği için mutlak olarak açık bir irade beyanının varlığını aramakta, bazı hukuk sistemleri ise, herhangi bir şart aramadan hukuk seçiminin yapılabileceğini kabul etmektedir. Alman ve İsviçre hukuklarına göre, taraflar sözleşmelerine uygulanacak hukuku açık veya zımni irade beyanıyla belirleyebilirler. Aynı şekilde, Türk hukukunda tarihli 5718 sayılı MÖHUK m. 24 e göre, sözleşmeden doğan borçlar tarafların açık veya zımni olarak seçtikleri hukuka tâbidir. b. Zımni Hukuk Seçimi Zımni hukuk seçiminde, tarafların sözleşmeden doğan borç ilişkilerine uygulanmak üzere belirli bir hukuku seçtikleri, sözleşmede yer alan bir kısım hükümlerden veya sözleşme dışı bir kısım vakıaların değerlendirilmesinden anlaşılmaktadır 22. Ar-Ge sözleşmeleri için zımni hukuk seçiminin söz konusu olabilmesi için tarafların iradesinin akitten şüpheye yer verilmeyecek biçimde anlaşılması şarttır. Zımni irade beyanında da gerçek bir irade vardır. Zımni seçim, çeşitli vakıalara dayanılarak tespit edilmektedir. Belli bir yerde ikamet eden hakemlerin seçimi, belli bir para birimi ile ödeme yapılması, belli hukuktaki usuller ile örf ve âdetin veya kavramların kararlaştırılması da zımni seçimi belirlemekte, fakat tek başına o ülke hukukunun uygulanmasının istendiği anlamına da gelmemektedir. Bu delillerden birkaçının bir arada bulunması gerektiği ileri sürülmektedir 23. Birçok devlet hukukunda, bugün, zımni irade ile hukuk seçimi yapılabilmektedir. Örneğin, 15 Haziran 1978 tarihli Avusturya Milletlerarası Özel Hukuk Kanunu nun 35. maddesinde 24 ve 1963 tarihli Çek Milletlerarası Özel Hukuk Kanunu nun 9. maddesinde 25 zımni hukuk seçiminin kabul edilmiş olduğunu görüyoruz 26. Akdî Borçlara Uygulanacak Hukuka İlişkin Roma Sözleşmesi nin 3(1) maddesinde açık veya zımni irade beyanıyla hukuk seçiminin yapılabileceği kabul edilmiştir. Bu düzenleme uyarınca, taraflarca yapılacak hukuk seçimi, açık olabileceği gibi, sözleşmede yer alan ifadelerden ve halin özelliklerinden makul bir şekilde anlaşılmak kaydıyla zımni de olabilir. Benzer şekilde tarihli Akdî Borçlara Uygu- 21 Örnek olarak, 1955 La Haye Satış Sözleşmesi m. 2/II; Akdî Borçlara Uygulanacak Hukuka İlişkin Roma Sözleşmesi m. 3/I; 1986 La Haye Satış Sözleşmesi m. 7/I verilebilir: TİRYAKİOĞ- LU, B. : Taşınır Mallara İlişkin Milletlerarası Unsurlu Satım Akitlerine Uygulanacak Hukuk, Ankara 1996, s DOĞAN, V. : Banka Teminat Mektupları, Ankara 2005, s MORRIS, J. H. C. / MCCLEAN, D. : The Conflict of Laws, London 2000, s. 323; TEKİNALP, G. : Milletlerarası Özel Hukuk, İstanbul 2002, s Bundesgesetz vom 15. Juni 1978 über das internationale Privatrecht, <http://www.internet4jurists.at/ gesetze/bg_iprg01.htm>, Czech Private International Law and Process Law Act, <http://www.eurojurislawjournal.net/ RA/Hoek-Dr/Beitraege-e/Private-International-Law.htm>, DIAMOND, A. L. : Harmonization of Private International Law relating to Contractual Obligations, Recueil Des Cours, 1986 IV, volume 199, s FMR Cilt:9

7 Milletlerarası Özel Hukukta Araştırma- Geliştirme Sözleşmeleri lanacak Hukuka İlişkin Roma Tüzüğü nün 3(1) maddesine göre, taraflar sözleşmelerine uygulanacak hukuku seçebilirler. Bu seçim açıkça veya sözleşmede yer alan ifadelerden ya da olayın özelliklerinden açıkça anlaşılması yoluyla olabilir. Amerika Birleşik Devletlerinde ise İkinci Restatement ın 187. paragrafına göre, eğer sözleşmede sadece bir ülkeye veya eyalete ait özel yasal terimler kullanılmışsa veya yasal doktrinlere atıf yapılmışsa, mahkeme tarafların zımni hukuk seçiminde bulundukları sonucuna varabilir 27. Türk hukukunda, tarihli 5718 sayılı MÖHUK un 24(1) maddesi, sözleşmeden doğan borç ilişkilerini tarafların açık olarak seçtikleri hukuka tâbi kılmakta ve sözleşme hükümlerinden veya hâlin şartlarından tereddüde yer vermeyecek biçimde anlaşılabilen hukuk seçimini de geçerli kabul etmektedir. Hangi şartların, tarafların zımni bir hukuk seçimi yaptığını gösterdiğini tespit etmek oldukça güçtür. Bu konuda esas olan tarafların gerçek iradesidir 28. c. Farazi Hukuk Seçimi Tarafların aralarındaki sözleşmeden doğan borç ilişkilerine uygulanacak hukuku kendi iradeleri ile açık veya zınmi olarak tespit etmedikleri takdîrde, sözleşmeye uygulanacak hukuk, tarafların yetkili hukuk olarak seçtikleri varsayılan ülke hukukudur. Sözleşmenin taraflarının farazi iradelerinden hareketle yetkili hukuku belirleme görevi, ihtilâfı çözmekle görevli hâkim veya hakemlere bırakılmıştır 29. Özellikle Ar-Ge sözleşmelerinde farazi iradeye dayanılarak uygulanacak hukukun tespit edilmesi, milletlerarası ticaretin gerektirdiği hukukî güvenlik ve öngörülebilirliği zedelemektedir. Bu nedenle de farazi iradenin araştırılması sonucunda Ar-Ge sözleşmelerine uygulanacak hukuku tespit etmek yerine objektif bağlama kurallarından hareketle yetkili hukuk tespit edilmelidir. 2. Hukuk Seçimi Yapılırken Dayanılan Kıstaslar Tarafların sözleşmelerine uygulanacak hukuku seçerken, herhangi bir sınırlamaya tabi tutulmamaları son yıllarda milli hukuklarda kabul edilen bir esastır. Bu nedenle taraflar, Ar-Ge sözleşmelerine uygulanacak hukuku seçerken, herhangi bir sınırlama mevcut olmadan çeşitli kıstaslara dayanabilirler. Her hukuk düzeni, kural olarak hukuk seçiminin konusu yapılabilir. Taraflarca seçilen hukuk düzeninin, o alanda gelişmesini tamamlamış bir hukuk olması, tarafların aralarında geçerli olan önceki sözleşmelerine uygulanan hukuku seçme arzusunda bulunmaları veya sözleşmenin, belirli bir hukuk düzenine tâbi başka bir sözleşme ile yakın ilişki içinde olması, tarafların o ülke hukukunu ilişkilerine uygulanacak hukuk olarak kararlaştırmala- 27 CHAO, G. C. : Conflict Of Laws And The International Licensing Of Industrial Property In The United States, The European Union, And Japan, North Carolina Journal of International Law and Commercial Regulation, , volume 22, s NOMER, E. : Devletler Hususî Hukuku, 16. Bası: Nomer/Şanlı, İstanbul 2008, s DOĞAN, s Sayı: 2009 / 3 103

8 Koca rında etkili olabilir. Taraflar, hukuk seçimi yaparken bunun nedenlerini açıklamak zorunda değillerdir. Taraflar sözleşmelerine uygulanacak hukuku seçerken Akdîn yapıldığı yer, ifa yeri, malların bulunduğu yer gibi yersel sebepler yanında, tarafların milliyeti, mutad meskenlerinin bulunduğu ülke hukukları, tarafların veya önceden bildikleri ya da iyi buldukları hukuk gibi kişisel sebepler yahut milletlerarası ilişkilerde genellikle uygulanan, tarafların başka bir akitte uyguladıkları ve ona yakın veya ekonomik açıdan ilişkisi olan söz konusu akde de uygulamak istedikleri hukuk gibi muhtevaya ait özelliklere de dayanabilirler. Görülmektedir ki, taraflar kendi menfaatleri doğrultusunda istedikleri bir ülke hukukunu sözleşmeleri için uygulanacak hukuk olarak seçebilirler Hukuk Seçiminin Sınırı a. Ar-Ge Sözleşmelerinde Hukuk Seçiminin Sınırları Ar-Ge sözleşmelerinde, tarafların hukuk seçimini kısıtlayan birinci sınırlama, doğrudan uygulanan kurallardır. Doğrudan uygulanan kurallar, özel hukuk ilişkilerine etkili, kamu menfaati gözeten emredici hükümlerdir. Genellikle sosyal ve ekonomik görevler verilerek, kamu menfaati ağırlıklı hale getirilen hukuk normlarına müdahaleci normlar adı da verilmektedir 31. Taraflar, uygulanmasını istemedikleri doğrudan uygulanan kurallardan kurtulmak amacıyla bir hukuk seçimi yapamazlar 32. Doğrudan uygulanan kurallar, çoğu ülkede hukuk seçimi üzerinde temel bir sınırlama oluşturmaktadır. Doğrudan uygulanan kurallar, ülkelerin siyasi veya ekonomik politikalarıdır. Örneğin, döviz kontrol düzenlemeleri, para ve kartel kanunları veya bazı vatandaşların diğerlerine karşı korunması, tüketicinin korunması, rekabetin korunması ya da işçinin korunması düzenlemeleri gibi 33. Akdî Borçlara Uygulanacak Hukuka İlişkin Roma Sözleşmesi nin 3(3) maddesinde emredici kuralların sözleşme serbestîsi üzerindeki etkisi düzenlenmiştir. Buna göre, taraflarca yabancı bir hukukun seçilmesi durumunda, bu seçim yabancı bir mahkemenin seçimi ile birlikte olsun ya da olmasın, seçim zamanında sözleşmeyle ilgili diğer bütün unsurlar sadece bir ülkeyle bağlantılıysa, bu ülkenin anlaşmayla kendinden kaçınılamayacak hukuk kurallarının (doğrudan uygulanan kurallarının) uygulanmasını bertaraf edemez. 17 Aralık 2009 tarihinde yürürlüğe girecek olan tarihli Akdî Borçlara Uygulanacak Hukuka İlişkin Roma Tüzüğü nün 3. maddesinin 3. ve 4. paragraflarında da doğrudan uygulanan kuralların hukuk seçimi üzerindeki etkisi düzenlenmiştir. Tüzüğün 3(3) maddesine göre, olayla ilgili diğer tüm unsurlar, seçim zamanında hukuku seçilen ülkenin dışında bir ülkeyle 30 DOĞAN, s. 295; LENOIR / FABRE / TAYLOR / RUBIN, s. 311; NOMER, 311; ÖZTÜRK, s. 106, 110; TEKİNALP, s ERDEM, B. B. : Patent Hakkının Korunmasına ve Patent Hakkına İlişkin Sözleşmelere Uygulanacak Hukuk, İstanbul 2000, s. 174; NOMER, s DIAMOND, s DIAMOND, s FMR Cilt:9

9 Milletlerarası Özel Hukukta Araştırma- Geliştirme Sözleşmeleri ilgiliyse, tarafların hukuk seçimi, bu ülkenin sözleşmeyle kendisinden kaçınılamayacak hukuk kurallarının uygulanmasını engelleyemez. Tüzüğün 3(4) maddesinde ise Topluluk hukukunun doğrudan uygulanan kurallarının hukuk seçimi üzerindeki etkisi düzenlenmiştir. Bu paragrafa göre, olayla ilgili diğer tüm unsurlar seçim zamanında, bir veya daha fazla Üye Devletle ilgiliyse, tarafların bir Üye Devletin hukuku dışında seçtiği uygulanacak olan hukuk, sözleşmeyle kendilerinden kaçınılamayacak Üye Devlet mahkemelerinde uygulanan Topluluk hukuku kurallarının uygulanmasını engelleyemez. İkinci Restatement Paragraf 187 (2) (b) ye göre, seçilen hukukun uygulanması, seçilen hukuka göre ilgili hususta daha fazla menfaati olan ve Paragraf 188 de yer alan kurala göre, taraflar tarafından etkili bir hukuk seçimi yapılmadığı takdîrde uygulanacak olan devlet hukukunun temel politikasına aykırıysa engellenecektir. Temel politika, bir veya daha fazla çeşitteki sözleşmeyi geçersiz kılan bir kanun ya da üstün pazarlık gücünün adaletsiz kullanımına karşı kişiyi koruma amaçlı bir kanun şeklinde biçimlenebilir. Türk hukukunda, tarihli 5718 sayılı MÖHUK a Türk hukukunda doğrudan uygulanan kuralları düzenleyen yeni bir madde eklenmiştir. MÖHUK m. 6 ya göre, yetkili yabancı hukukun uygulandığı durumlarda, düzenleme amacı ve uygulama alanı bakımından Türk hukukunun doğrudan uygulanan kurallarının kapsamına giren hâllerde o kural uygulanır. Bu hüküm Türk hukukunda yer alan doğrudan uygulanan kurallara ilişkindir. Amacı ve uygulama alanı bakımından doğrudan uygulanma niteliğine sahip olan Türk maddî hukuk hükümleri, kanunlar ihtilâfı kurallarından bağımsız olarak uygulanırlar 34. Hukuk seçimine ilişkin ikinci sınırlama konusu ise, kamu düzeninden kaynaklanan sınırlamadır. Seçilen hukukun uygulanması, davayı gören mahkemenin mensup olduğu devletin kamu düzenine aykırıysa, bu hükümler uygulanamaz 35. Akdî Borçlara Uygulanacak Hukuka İlişkin Roma Sözleşmesi nde irade serbestîsine getirilen sınırlamalardan biri lex fori nin kamu düzenidir (m. 16). Taraflarca seçilen esasa ilişkin hukukun uygulanması, lex fori nin kamu düzenine aykırıysa bu hukuk uygulanmaz 36. Aynı şekilde Roma Tüzüğünün 21. maddesine göre de, Roma Tüzüğü ile belirlenen ülkenin hukukundaki kuralın uygulanması eğer böyle bir uygulamanın mahkemenin kamu düzenine açıkça aykırılık oluşturması halinde reddedilir. Benzer şekilde, Türk hukukunda tarihli 5718 sayılı MÖHUK madde 5 uyarınca, taraflarca seçilen hukuk, hâkimin hukukunun kamu düzenine açıkça aykı- 34 NOMER, s NORTH, P. M. : Reform, But Not Revolution- General Course on Private International Law, Recueil Des Cours, 1990/ I, volume 220, s EKŞİ, N. : Sözleşmeden Doğan Borçlara Uygulanacak Hukuk Hakkında Roma Konvansiyonu, İstanbul 2004, s Sayı: 2009 / 3 105

10 Koca rı olması halinde tarafların seçmiş olduğu hukuk uygulanmayacaktır. Kamu düzeni müdahalesinin söz konusu olabilmesi için, seçilen hukukun uygulanması, mahkemenin kamu düzeni ile aşikâr biçimde uyuşmazlık yaratması veya temel prensipler bakımından kabul edilemez bir sonuç doğurması gerekir 37. b. Hukuk Seçiminin Zamanı Ar-Ge sözleşmesinin tarafları, aralarındaki borç ilişkisine uygulanmasını istedikleri hukukun seçimini istedikleri zaman yapabilme serbestisine sahiptirler. Ar-Ge sözleşmelerinde taraflar, hukuk seçimini Akdîn kuruluşu sırasında ya da daha sonra mahkeme aşamasında dahi yapabilirler. Taraflar, daha önceden kararlaştırmış oldukları hukuku karşılıklı anlaşma ile sonradan değiştirebilirler. Akdî Borçlara Uygulanacak Hukuka İlişkin Roma Sözleşmesi nin 3. madde 2. fıkrasında hukuk seçiminin zamanına ilişkin düzenleme uyarınca, taraflar, her zaman sözleşmeyi, önceden yapılan seçim sonucunda veya daha sonra başka bir hukuka tâbi tutabilirler. Sözleşmenin yapılmasından sonra uygulanacak hukukla ilgili olarak taraflarca yapılacak değişiklikler, sözleşmenin şeklî geçerliliğini ve üçüncü kişilerin haklarını ihlal edemez. Bu düzenleme Roma Tüzüğünün 3(2) maddesinde aynı şekilde korunmuştur. İkinci Restatement Paragraf 187 de hukuk seçiminin yapılması zamanına ilişkin bir hüküm bulunmamakla beraber, herhangi bir zaman sınırlamasına da rastlanılmamıştır. Türk hukukunda, tarihli 5718 sayılı MÖHUK m. 24(3) de hukuk seçiminin taraflarca her zaman yapılabileceği veya değiştirilebileceği ifade edilmektedir. Yeni düzenleme uyarınca, sözleşmenin kurulmasından sonraki hukuk seçimi, üçüncü kişilerin hakları saklı kalmak kaydıyla, geriye etkili olarak geçerli olacaktır. Bu şekilde, taraflar Ar-Ge sözleşmelerine uygulanacak hukuku sözleşmenin kuruluşu anında ya da daha sonraki bir anda seçebilecekler, hatta daha önce seçilen hukuku sonradan değiştirmeleri de mümkün olacaktır. Burada dikkat edilmesi gereken husus, Ar-Ge sözleşmesinin kurulmasından sonraki hukuk seçiminin veya seçilen hukukun değiştirilmesinin üçüncü kişilerin hakları saklı kalmak kaydıyla ancak geriye etkili olabileceğidir. Bu sınırlamaların amacı, sözleşmenin tarafları arasında yapılacak hukuk seçimi sözleşmesine hiçbir etkisi olmayan ve fakat sözleşmeden belli haklar elde etmiş veya belli yükümlülükler yüklenmiş olan üçüncü kişilerin haklarının korunmasıdır 38. c. Kısmi Hukuk Seçimi Ar-Ge sözleşmelerinde taraflar, sözleşmelerinin farklı kısımları için farklı ülke hukuklarını seçebilme imkanına sahiptirler. Zaten, şekil ve ehliyete ait akit şartları 37 SARGIN, s DOĞAN, s FMR Cilt:9

11 Milletlerarası Özel Hukukta Araştırma- Geliştirme Sözleşmeleri farklı hukuklara tâbi iken, Akdîn meydana gelişi ve hükümleri ve hatta çeşitli hükümleri kendi aralarında, birbirinden farklı hukuklara tâbi olabilirler. Akdî Borçlara Uygulanacak Hukuka İlişkin Roma Sözleşmesi nin 3 (1) maddesinin son cümlesine göre, taraflar hukuk seçimlerinde seçilen hukukun sözleşmenin tamamına veya bir kısmına uygulanacağını kararlaştırabilirler. Aynı şekilde Roma Tüzüğünün 3 (1) maddesinin son cümlesine göre, tarafların kısmi hukuk seçimi yapmalarına izin verilmiştir. İkinci Restatement Paragraf 187 de de aynı şekilde kısmi hukuk seçimi kabul edilmektedir. Türk hukukunda, tarihli 5718 sayılı MÖHUK m. 24(2) de tarafların, seçilen hukukun sözleşmenin tamamına veya bir kısmına uygulanacağını kararlaştırabilecekleri düzenlenmiştir. Bu şekilde, taraflar Ar-Ge sözleşmeleri için kısmi hukuk seçiminde bulunabilirler. B. Tarafların Hukuk Seçimi Yapmamaları Durumunda Ar-Ge Sözleşmesinin Esasına Uygulanacak Hukuk 1. Ar-Ge Sözleşmesinin Esasına Uygulanacak Hukuk Konusunda Doktrinde İleri Sürülen Görüşler Hukuk seçiminin bulunmadığı durumlarda, bu sözleşmelerde tipik bir alıcı bulunmadığı için, karakteristik edimin kimin tarafından yerine getirileceği belli değildir. Bu konuda Schnitzer in teorisi yol gösterici olabilmektedir. Uluslararası özel hukuktaki modern görüşleri savununlar bile Ar-Ge sözleşmeleri için özel kurallar koymaktan çekinmektedirler 39. Bu nedenle de bu tür sözleşmelere uygulanacak hukuku tespit etmek oldukça güçtür. Örnek olarak, 1980 tarihli Georgia Federal Mahkemesinin (ABD) vermiş olduğu Ayres Corp. v. Pezetel and Melex kararını verebiliriz. Olayda, Amerikalı hava taşıtları üreticisi ile Polonya endüstri birliği arasında ortak girişim sözleşmesi Poznan da imzalanmıştır. Bu sözleşmeye göre, Polonyalı taraf, Amerikalı ortağının yardımıyla yeni bir uçağın tasarımını ve bunun geliştirilmesini sağlayacaktı. Tarafların planına göre daha sonra bu uçak onların Polonya daki ve ABD deki fabrikalarında üretilecekti. Sözleşmeye göre, yeni uçak Amerikan tasarımına ve Amerikalı tarafın üretimine dayanacaktı. Amerikalı üretici, Polonyalı ortağına belirli teçhizatları ve tescilli eski ilk örnek çizimleri (prototipleri) sağlayacaktı. Daha sonra, Amerikalı ortak bu anlaşmaya varılmış olan programa karşı ilgisini azaltmış ve en sonunda yükümlülüklerini yerine getirmeyi reddetmiştir. Ayrıca, eski ilk örnek (prototip) üzerindeki haklarını başka bir ABD firmasına devretmiştir. Bu sırada, Polonyalı ortak yeni uçağı geliştirmiş ve ABD de pazarlamasına başlamıştır. Bu olayda, sözleşmeden doğan bir ihtilâfta uygulanacak olan hukuk hangisidir? Örneğin, Amerikalı üreticinin yardımıyla Polonya da geliştirilen gizli know-how ın sahibi kim olacak- 39 SOLTYSINSKI, s Sayı: 2009 / 3 107

12 Koca tır ya da Amerikalı taraf ya da onun devrettiği taraf, Polonyalı ortağının ABD de yeni ürünlerinin teknolojisini satmasını engelleyebilir mi veya ABD li firmanın yardımıyla Polonya da geliştirilen buluşları, know-how ı ve endüstriyel tasarımları içeren teknolojinin sahibini belirlemede uygulanacak olan hukuk hangisidir? 40. Çoğu milletlerarası özel hukuk düzenlemesinde bu sözleşmeler için uygulanacak olan hukuk, hukukî muamelenin yapıldığı yer hukuku (lex loci contractus) olmaktadır. Her bir tarafın, kendi ülkesinin en yakın irtibatlı devlet hukuku olduğuna dair kanıtları vardır. Bu konuda bizim de katıldığımız görüş uyarınca, sözleşmeye göre araştırma ve geliştirme çalışmalarının büyük bölümünün gerçekleştiği ülke hukuku uygulanmalıdır. Olayda, Polonya sadece işin ağırlık noktası değil, ayrıca bu ülkenin hukuku patent haklarından, iş idaresi ve endüstride verimliliği ve etkinliği artırma yönünde girişilen planlanmış hedeflerden, know-how dan ve işçilerin buluşlarından ayrı tutulamaz. Aynı şekilde bu hukuk, Polonya nın teknik kurallarına ve standartlarına da uygulanır. Bu demek değildir ki, Amerikalı ortağın borçları daha az önemlidir. Polonya hukukunun uygulanmasının nedeni sözleşmenin bölünmesini azaltma ve yeni tasarımın geliştirildiği yer ile yabancı hukuk (örneğin, ABD li tarafın bulunduğu yer hukuku) arasındaki ihtilâftan kaçınılma isteğidir. Bununla birlikte, sözleşme ABD yerine Polonya ile daha önemli bir irtibata sahiptir 41. Ar-Ge sözleşmelerinden kaynaklanabilecek bir diğer sorun ise, yeni ürünün kapsadığı buluşların, know-how ın vb. hakların bir devletin ülkesi ile de irtibatlı olması durumunda bunların sahibinin kim olacağıdır. Örneğin, ABD nin ülkesi ile ilgiliyse, ABD federal ve eyalet kanunlarına göre ABD nin münhasır yargılama yetkisi vardır. Aynı şekilde Polonya hukuku, Polonya da geliştirilen yeni buluşların, tasarımların ve know- how ın sahibi olduğuna karar verir 42. Sınaî mülkiyet hakları ile ilgili işbirliği anlaşmaları uluslararası alanda düzenlemeye ihtiyaç göstermektedir. Bu alanda 1973 yılında CMEA (Council for Mutual Economic Assistance) ülkelerinin imzaladığı Bilim ve Teknik İşbirliğinden Kaynaklanan Buluşların, Endüstriyel Tasarımların ve Ticari Markaların Korunması Sözleşmesi imzalanmıştır. Bu sözleşmenin 13. maddesine göre; eğer ortak buluşlardan bunları kullanmaya hak kazanmış olan bir veya daha fazla sözleşme ülkesinde yararlanılıyorsa, buluş sahibinin ücreti bu buluşların kullanıldığı Devletin yetkili makamları tarafından belirlenir. Bedelin miktarı, bu buluşların kullanıldığı ülkenin hukukuna göre belirlenir. Burada lex loci usus kuralının uygulanması bir kez daha Ar-Ge sözleşmelerinde devralan devletin hukukunun önemini göstermektedir SOLTYSINSKI, s HUGHES, J. : International Licensing and Technology Transfers, London 2001, s. 12, <http://www.denton wildesapte.com/assets/i/intllicencingandtechtransfers_feb2001.pdf>, ; SOLTYSINSKI, s SOLTYSINSKI, s SOLTYSINSKI, s FMR Cilt:9

13 Milletlerarası Özel Hukukta Araştırma- Geliştirme Sözleşmeleri 2. Çeşitli Düzenlemelere Göre Ar-Ge Sözleşmesinin Esasına Uygulanacak Hukuk a. Yabancı Hukuklarda Getirilen Düzenlemeler Akdî Borçlara Uygulanacak Hukuka İlişkin Roma Sözleşmesi nin 4(1) maddesi uyarınca, sözleşmeye uygulanacak hukuk taraflarca seçilmemişse, Ar-Ge sözleşmeleri en yakın irtibatlı olduğu ülkenin hukuku tarafından idare edilir. Sözleşmenin 4(2) maddesi uyarınca, en sıkı irtibatlı hukuk Ar-Ge sözleşmelerinde karakteristik edimi yerine getiren tarafın mutad meskeninin bulunduğu ülke hukuku veya tüzel kişilik kazanmış ya da kazanamamış kuruluşlarda merkezi idarelerinin bulunduğu ülke hukuku kabul edilir. Bununla beraber, sözleşme taraflardan birinin ticareti ya da mesleği gereği yapılmışsa, esas işyerinin bulunduğu ülke, sözleşmede yer alan ifadelerden ifanın esas işyerinden başka bir işyerinde yerine getirileceği anlaşılıyorsa bu iş yerinin bulunduğu ülkeyle sözleşme yakından irtibatlıdır. Ancak Ar- Ge sözleşmelerinde karakteristik edimin belirlenmesi oldukça güçtür, çünkü bu tür sözleşmelerde amaç genellikle bilginin değişimidir, bundan dolayı da edimler eşit ağırlıkta olabilmektedir. Bundan dolayı karakteristik edimin belirlenemediği bu tür hallerde 4(2) paragrafı uygulanmayacak, Ar-Ge sözleşmelerinin başka bir ülke ile daha sıkı irtibatlı olduğu sözleşmenin şartlarından bir bütün olarak anlaşılıyorsa ve 4. paragraftaki karineler göz ardı edilecektir. Örneğin, araştırma geliştirme çalışmalarının büyük bir bölümü başka bir ülkede yerine getiriliyorsa -bu ülke teknolojiyi alanın ülkesi olabileceği gibi üçüncü bir ülke de olabilir- bu durumda transferi alanın ülkesinin hukuku ile veya üçüncü bir ülkenin hukuku ile daha sıkı irtibatlı kabul edilir ve bu ülke hukuku uygulanır. 17 Aralık 2009 tarihinde yürürlüğe girecek olan tarihli Akdî Borçlara Uygulanacak Hukuka İlişkin Roma Tüzüğü nün 4. maddesi hukuk seçimi yapılmadığı durumlarda sözleşmeye uygulanacak hukuku düzenlemektedir. Tüzüğün 4. maddesinin 1. paragrafında bazı sözleşme türleri için özel bağlama noktaları getirilmiştir. Ar-Ge sözleşmeleri 1. paragrafın kapsamına girmemektedir. Tüzüğün 4(2) maddesine göre, sözleşmenin 4. maddenin 1. paragrafındaki unsurları içermemesi veya paragraf 1 de a ile h bentleri arasında yer alan unsurlardan birden fazlasını içermesi durumunda sözleşme, karakteristik edimi yerine getiren tarafın mutad mesken hukukuna tabidir. Ar-Ge sözleşmeleri için karakteristik edimin tespit edilebilmesi durumunda karakteristik edimi yerine getiren tarafın mutad mesken hukuku sözleşmeye uygulanacaktır. Tüzüğün 4(3) maddesine göre, olayın tüm unsurlarından sözleşmenin paragraf 1 veya 2 de belirtilenler dışında bir ülkeyle sıkı bir ilişkisi varsa, bu ülkenin hukuku uygulanır. Ar-Ge sözleşmesinin karakteristik edimi yerine getiren tarafın mutad mesken hukuku dışında başka bir ülke ile sıkı bir ilişkisi varsa bu ülke hukuku sözleşmeye uygulanacaktır. Örneğin, araştırma geliştirme çalışmalarının büyük bir bölümü üçüncü bir ülkede yerine getiriliyorsa bu durumda Ar-Ge sözleşmesi, üçüncü bir ülkenin hukuku ile daha sıkı irtibatlı kabul edilir ve bu ülke hukuku uygulanır. Tüzüğün 4(4) maddesinde ise, uygulanacak hukukun Sayı: 2009 / 3 109

14 Koca paragraf 1 veya 2 ye göre belirlenemediği durumlarda, sözleşmenin en sıkı irtibatlı ülke hukukuna tabi olacağı belirtilmektedir. Ar-Ge sözleşmelerinin amacı çoğu zaman karşılıklı bilgi değişimi olması, tarafların edimlerini eşit kılmaktadır. Böyle bir durumda Ar-Ge sözleşmeleri için sözleşmenin en sıkı irtibatlı ülke hukukunun uygulanması yerinde olacaktır. Amerika Birleşik Devletlerinde önceleri, sözleşmeye uygulanacak hukukun tespitinde tarafların amaçları önemli bir rol oynamaktaydı. Tarafların sözleşmedeki amaçları, sözleşmenin koşul ve olgularından anlaşılabilmekteydi. Eğer mahkeme, tarafların maksadını sözleşmeden tespit edememişse, mahkeme, sözleşmenin içeriğiyle ilgili ihtilâflarda sözleşmenin yapıldığı yer hukukunu uygulamakta, sözleşmenin ifa edilmesiyle ilgili ihtilâflarda ise, sözleşmenin yerine getirildiği yer hukukunu uygulamaktaydı 44. Günümüzdeki Amerikan hukukundaki yaklaşımlar daha farklıdır. Tarafların amaçlarının tespiti yaklaşımından uzaklaşarak Akdîn ağırlığını teşkil eden edimin tespitine önem vermektedirler 45. Halen, Amerika Birleşik Devletleri nde hukuk seçiminin bulunmadığı durumlarda genellikle mahkemenin hukuku uygulanmaktadır. Mahkemeler, Akdîn ağırlığını teşkil eden edim teorisini uygulamaya başlamışlardır. Bu doktrine göre, en sıkı irtibatlı yer hukuku veya davacının hak ve borçlarıyla ilgili en önemli yer hukukunun uygulanması gerekir. İkinci Restatement Paragraf 188(2) de Akdîn ağırlığını teşkil eden edimin tespitinde (a) Akdîn yapıldığı yer (b) görüşmelerin yapıldığı yer (c) Akdîn ifa edildiği yer (d) şeyin bulunduğu yer (e) tarafların ikametgâhı, mutad meskeni, vatandaşlığı, şirketlerin veya işyerlerinin bulunduğu yer irtibat noktaları uygulanmaktadır 46. b. Türk Hukukunda Getirilen Düzenleme Türk hukukunda yürürlükten kalkan 2675 sayılı MÖHUK m. 24/2 uyarınca, tarafların açık olarak bir kanun seçmemiş olmaları halinde borcun ifa yeri hukuku, borcun ifa yerinin birden fazla olması halinde borç ilişkisinin ağırlığını teşkil eden edimin ifa yeri hukuku, bu yerin de tespit edilemediği hallerde ise, sözleşmenin en yakın irtibat halinde bulunduğu yer hukuku uygulanmakta idi tarihli 5718 sayılı Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkında Kanun un 24. maddesinde sözleşmeden doğan borç ilişkilerinde uygulanacak hukuk düzenlenmiştir. Ar-Ge sözleşmelerinin amacı, fikri ve sınaî hakların araştırılması veya geliştirilmesi değil ise ya da sözleşme sonucunda ortaya bir fikri hak çıkmıyorsa, sözleşme, karşılıklı bilgi paylaşımı, ortak laboratuarlar kurulması gibi 44 Örneğin, Auten v. Auten, 124 N.E.2d 99, 101 (N.Y. 1954) davasında bu şekilde bir karar verilmiştir: SALBU, S. R. : Parental Coordination and Conflict in International Joint Ventures: The Use of Contract to Address Legal, Linguistic, and Cultural Concerns, Case Western Reserve Law Review, Summer 1993, volume 43, s Örneğin, W.H. Barber Co. v. Hughes, 63 N.E.2d 417, 423 (Ind. 1945) davasında en sıkı irtibatlı hukuk uygulanmıştır: SALBU, s MACLAREN, T. F. : Eckstrom s Licensing in Foreign and Domestic Operations: Joint Ventures, USA 2005, Chapter 2, s FMR Cilt:9

15 Milletlerarası Özel Hukukta Araştırma- Geliştirme Sözleşmeleri amaçlar ile yapılmışsa bu durumda uygulanacak hukuku 24. maddeye göre tespit etmemiz gerekir. Kanun un 24. maddesinin 4. fıkrasında hukuk seçimi yapılmadığı takdîrde uygulanacak hukuk gösterilmektedir. Bu fıkra uyarınca, tarafların hukuk seçimi yapmamış olmaları hâlinde Ar-Ge sözleşmelerine, o sözleşmeyle en sıkı ilişkili olan hukuk uygulanır. Bu hukuk, karakteristik edim borçlusunun, sözleşmenin kuruluşu sırasındaki mutad meskeni hukuku, ticari veya meslekî faaliyetler gereği kurulan sözleşmelerde karakteristik edim borçlusunun işyeri, bulunmadığı takdîrde yerleşim yeri hukuku, karakteristik edim borçlusunun birden çok işyeri varsa söz konusu sözleşmeyle en sıkı ilişki içinde bulunan işyeri hukuku olarak kabul edilir. Ancak hâlin bütün şartlarına göre sözleşmeyle daha sıkı ilişkili bir hukukun bulunması hâlinde sözleşme, bu hukuka tâbi olur. Kanımızca, Ar-Ge sözleşmelerinde karakteristik edimin tespitini yapmak her zaman mümkün olamayacaktır. Bu tür sözleşmelerin asıl özelliği olan karşılıklı bilgi değişimi, tarafların edimlerini eşit kılmakta bu da karakteristik edimin tespitini engellemektedir. Bu nedenlerle, Ar-Ge sözleşmelerine sözleşmenin sıkı ilişki halinde bulunan yer hukukunun uygulanması isabetli olacaktır. Bu tür sözleşmeler için araştırma-geliştirme işlerinin büyük bölümünün yerine getirildiği yer ile sözleşmenin sıkı ilişkisi söz konusudur. Bazı durumlarda ise, Ar-Ge çalışmaları üçüncü bir ülkede gerçekleşmektedir. Böyle durumlarda kanımızca daha sıkı ilişkili bulunan ülke hukuku Ar-Ge sözleşmelerine uygulanacaktır tarihli 5718 sayılı MÖHUK, fikrî mülkiyet haklarına ilişkin sözleşmelere uygulanacak olan hukuku özel bir hüküm ile düzenlemiştir. Ar-Ge sözleşmesi, fikri ve sınaî hakların araştırılması ve geliştirilmesi için yapılmış ya da Ar-Ge sözleşmesi sonucunda ortaya bir fikri ve sınaî hak çıkıyorsa bu durumda Ar-Ge sözleşmesi için MÖHUK m. 28 in uygulanması gerekir. Kanunun 28(1) maddesine göre, taraflar fikrî mülkiyet haklarına ilişkin sözleşmeleri için hukuk seçiminde bulunabilirler. Tarafların hukuk seçimi yapmamış olmaları hâlinde sözleşmeden doğan ilişkiye, fikrî mülkiyet hakkını veya onun kullanımını devreden tarafın, sözleşmenin kuruluşu sırasındaki işyeri, bulunmadığı takdîrde, mutad meskeni hukuku uygulanır. Ancak hâlin bütün şartlarına göre, sözleşmeyle daha sıkı ilişkili bir hukukun bulunması hâlinde, sözleşme bu hukuka tâbi olur (m. 28(2)). O halde 28. madde uyarınca, Ar-Ge sözleşmelerine hukuk seçiminin yapılmadığı durumlarda uygulanacak olan hukuk, fikrî mülkiyet hakkını devreden tarafın sözleşmenin kuruluşu sırasındaki işyeri, bulunmadığı takdîrde ise mutad meskeni hukukudur. Ancak hâlin bütün şartlarına göre sözleşmeyle daha sıkı ilişkili bir hukukun bulunması hâlinde sözleşme bu hukuka tâbi olur. Kanunun 28 (2) maddesinin 2. cümlesi ile yardımcı bir kural getirilmiştir. Bu hükmün getirilmiş olması uygulama açısından oldukça önemlidir, çünkü Ar-Ge sözleşmelerinde çoğu zaman fikrî mülkiyet hakkını devreden tarafın edimi karakteristik edim olmayabilmekte, tarafların edimleri eşit ağırlıkta olabilmektedir. Bu tür sözleşmelerde tarafların amaçları know-how ın veya buluşların değişimi olabilmektedir. Ayrıca her bir taraf, araştırma ve geliştirme şeklinde, paraya ilişkin olmayan faaliyetler ile de katkıda bulunabilmektedir. Sayı: 2009 / 3 111

16 Koca Böyle durumlarda, eğer Ar-Ge sözleşmesi bir başka hukuk ile daha sıkı bir ilişki içinde bulunuyor ise, bu hukuk sözleşmeye uygulanacaktır. Kanımızca, Ar-Ge sözleşmeleri bakımından fikri ve sınaî haklara ilişkin sözleşmeler için MÖHUK ta özel bir bağlama kuralı getirmek yerine, sözleşmeden doğan ilişkiye karakteristik edim borçlusunun sözleşmenin kuruluşu sırasındaki mutad meskeni hukuku, ticarî veya meslekî faaliyetler gereği kurulan sözleşmelerde karakteristik edim borçlusunun işyeri, bulunmadığı takdîrde yerleşim yeri hukukunun uygulanacağı genel bir kural getirilmesi daha uygun olacaktır. Tüm fikrî mülkiyet haklarına ilişkin sözleşmeler için, sabit bir bağlama noktasının tespit edilmesi ve bu bağlama noktasının da fikrî mülkiyet hakkını devreden tarafın edimi kabul edilmesi uygulamada sorunlara yol açabilecektir. Bu tür durumlarda ancak MÖ- HUK 28(2) 2. cümlede yer alan yardımcı kural uygulanarak hakkaniyete uygun bir çözüm bulunabilecektir. V. SONUÇ Ar-Ge sözleşmelerinin amacı teknolojinin ortak araştırma ve geliştirmesini sağlamaktır. Bu tür sözleşmelerde taraflar, know-how ın ya da buluşların değişimini sağlayabileceği gibi, ortak laboratuarlar kurma gibi konularda da anlaşabilirler. Taraflar, araştırma ve geliştirme şeklinde, paraya ilişkin olmayan faaliyetler ile katkıda bulunabilirler. İki farklı ülkenin tabiiyetindeki kişilerin veya işletmelerin ortak araştırmageliştirme yapması, sözleşmenin sonuçlarının diğer bir ülkede kullanılması ya da ortak araştırmanın üçüncü bir ülkede yapılması gibi durumlarda Ar-Ge sözleşmesi yabancı (milletlerarası) unsur taşıyacaktır. MÖHUK uyarınca taraflar, yabancı unsurlu Ar-Ge sözleşmeleri için hukuk seçiminde bulunabilirler. Milletlerarası unsur taşıyan Ar-Ge sözleşmeleri için taraflar uygulanacak hukuku belirlemedikleri takdîrde, sözleşme fikrî mülkiyet hakkını içeren bir sözleşme ise, MÖHUK m. 28 uygulanacaktır. Yabancı unsurlu Ar-Ge sözleşmesi fikrî mülkiyet hakkını içeren bir sözleşme değilse, uygulanacak hukuku MÖHUK m. 24 uyarınca tespit edilecektir. Kanımızca, fikrî mülkiyet haklarına ilişkin sözleşmeler için özel bir kural getirilmesi uygulamada sorunlara yol açabilecektir. Bu tür sözleşmelerde, karakteristik edimin tespiti her zaman mümkün olamayabilecektir. Özellikle Ar-Ge sözleşmeleri gibi karşılıklı aynı nitelikteki edimlerin söz konusu olduğu sözleşmelerde, edimler eşit ağırlıkta olacağı için böyle sözleşmeler için sabit bir bağlama noktasının getirilmesi uygulamada sakıncalı sonuçlara yol açabilecektir. 112 FMR Cilt:9

17 KAYNAKÇA Milletlerarası Özel Hukukta Araştırma- Geliştirme Sözleşmeleri AKINCI, Z. : Tarafların Yetkili Hukuku Belirlememeleri Durumunda Sözleşmeye Uygulanacak Hukuk, Ankara ALİYAZICIOĞLU, C. : Teknoloji Transferine Yönelik Araştırma Geliştirme Faaliyetleri, Muğla ALTOP, A. : Yönetim Danışmanlığı Sözleşmesi, İstanbul CHAO, G. C. : Conflict Of Laws And The International Licensing Of Industrial Property In The United States, The European Union, And Japan, North Carolina Journal of International Law and Commercial Regulation, , volume 22, s DIAMOND, A. L. : Harmonization of Private International Law relating to Contractual Obligations, Recueil Des Cours, 1986 IV, volume 199, s DOĞAN, V. : Banka Teminat Mektupları, Ankara DOLINGER, J. : Evolution of Principles for Resolving Conflicts In The Field of Contracts and Torts, Recueil Des Cours, 2000, volume 283, s EKŞİ, N. : Sözleşmeden Doğan Borçlara Uygulanacak Hukuk Hakkında Roma Konvansiyonu, İstanbul ERBAY, İ. : Know-How Sözleşmesi, Ankara ERDEM, B. B. : Patent Hakkının Korunmasına ve Patent Hakkına İlişkin Sözleşmelere Uygulanacak Hukuk, İstanbul HUGHES, J. : International Licensing and Technology Transfers, London 2001, s. 1-15, <http://www.dentonwildesapte.com/assets/i/intllicencingandtechtransfers_feb2001. pdf>, LENOIR, P. / FABRE, N. M. / TAYLOR, R. A. / RUBIN, H. : Applicable Law and Resolution of Technology Transfer Disputes, International Technology Transfers, London 1995, s MACLAREN, T. F. : Eckstrom s Licensing in Foreign and Domestic Operations: Joint Ventures, USA 2005, Chapter 2. MORRIS, J. H. C. / MCCLEAN, D. : The Conflict of Laws, London NOMER, E. : Devletler Hususî Hukuku, 16. Bası: Nomer/Şanlı, İstanbul NORTH, P. M. : Reform, But Not Revolution- General Course on Private International Law, Recueil Des Cours, 1990/ I, volume 220, s OKTAY, M. : ARGE Yapan KOBİ ler Açısından Türkiye deki ARGE Ortamı Üzerine Bazı Tespitler, İstanbul Sayı: 2009 / 3 113

18 Koca ÖZEL, S. : Araştırma Geliştirme (AR-GE) Teşvikleri, <http://www.argem.com. tr/ makaleler/makale_1.htm>, ÖZTÜRK, P. : Ortak Girişim (Joint venture) ve Uygulanacak Hukuk, İstanbul SALBU, S. R. : Parental Coordination and Conflict in International Joint Ventures: The Use of Contract to Address Legal, Linguistic, and Cultural Concerns, Case Western Reserve Law Review, Summer 1993, volume 43, s SARGIN, F. : Milletlerarası Unsurlu Patent ve Ticari Marka Lisansı Sözleşmelerine Uygulanacak Hukuk, Ankara SOLTYSINSKI, S. : Choice of Law and Choice of Forum in Transnational Transfer of Technology Transactions, Recueil Des Cours, 1986/ I, volume 196, s TEKİNALP, G. : Milletlerarası Özel Hukuk, İstanbul TİRYAKİOĞLU, B. : Taşınır Mallara İlişkin Milletlerarası Unsurlu Satım Akitlerine Uygulanacak Hukuk, Ankara WADLOW, C. : Enforcement of Intellectual Property in European and International Law, London FMR Cilt:9

Dr. Sema ÇÖRTOĞLU KOCA *

Dr. Sema ÇÖRTOĞLU KOCA * DANIŞMANLIK SÖZLEŞMESİNİN ESASINA UYGULANACAK HUKUK Dr. Sema ÇÖRTOĞLU KOCA * ÖZET Danışmanlık sözleşmesinin amacı, bir proje veya işletmenin teknik mühendislik hizmetleri dışında kalan konulardaki hizmetlerinin

Detaylı

Doğrudan Yabancı Yatırımlar Kanunu, Yasası. 4875 sayılı, numaralı, nolu kanun, yasa DOĞRUDAN YABANCI YATIRIMLAR KANUNU. Kanun Numarası : 4875

Doğrudan Yabancı Yatırımlar Kanunu, Yasası. 4875 sayılı, numaralı, nolu kanun, yasa DOĞRUDAN YABANCI YATIRIMLAR KANUNU. Kanun Numarası : 4875 Doğrudan Yabancı Yatırımlar Kanunu, Yasası 4875 sayılı, numaralı, nolu kanun, yasa DOĞRUDAN YABANCI YATIRIMLAR KANUNU Kanun Numarası : 4875 Kabul Tarihi : 5/6/2003 Yayımlandığı R.Gazete : Tarih : 17/6/2003

Detaylı

YURTDIŞI İNŞAAT HİZMETLERİ SEKTÖRÜ İÇİN ULUSLARARASI TAHKİM REHBERİ

YURTDIŞI İNŞAAT HİZMETLERİ SEKTÖRÜ İÇİN ULUSLARARASI TAHKİM REHBERİ YURTDIŞI İNŞAAT HİZMETLERİ SEKTÖRÜ İÇİN ULUSLARARASI TAHKİM REHBERİ İÇİNDEKİLER Önsöz İçindekiler Kısaltmalar Giriş BİRİNCİ BÖLÜM: ULUSLARARASI TİCARİ SÖZLEŞMELERDEN KAYNAKLANAN UYUŞMAZLIKLARIN HUKUKİ

Detaylı

Dr. Deniz Defne KIRLI AYDEMİR. Milletlerarası Usul Hukukunda İHTİYATİ TEDBİRLER

Dr. Deniz Defne KIRLI AYDEMİR. Milletlerarası Usul Hukukunda İHTİYATİ TEDBİRLER Dr. Deniz Defne KIRLI AYDEMİR Milletlerarası Usul Hukukunda İHTİYATİ TEDBİRLER (Brüksel I Tüzüğü, UNIDROIT İlkeleri ve Türk Yargılama Hukuku Çerçevesinde) İÇİNDEKİLER SUNUŞ...VII ÖNSÖZ... IX İÇİNDEKİLER...

Detaylı

ADİ VE TİCARİ İŞLERDE FAİZE İLİŞKİN YENİLİKLER

ADİ VE TİCARİ İŞLERDE FAİZE İLİŞKİN YENİLİKLER ADİ VE TİCARİ İŞLERDE FAİZE İLİŞKİN YENİLİKLER Prof. Dr. Mustafa ÇEKER Çukurova Üniversitesi Hukuk Fakültesi Ticaret Hukuku Anabilim Dalı Öğretim Üyesi 31.10.2013 FAİZ KAVRAMI Faiz, para alacaklısına parasından

Detaylı

MİLLETLERARASI ÖZEL HUKUK VE USUL HUKUKU HAKKINDA KANUN

MİLLETLERARASI ÖZEL HUKUK VE USUL HUKUKU HAKKINDA KANUN 10211 MİLLETLERARASI ÖZEL HUKUK VE USUL HUKUKU HAKKINDA KANUN Kanun Numarası : 5718 Kabul Tarihi : 27/11/2007 Yayımlandığı R.Gazete : Tarih : 12/12/2007 Sayı : 26728 Yayımlandığı Düstur : Tertip : 5 Cilt

Detaylı

Finansal Kiralama (Leasing) Sözleşmeleri

Finansal Kiralama (Leasing) Sözleşmeleri Merve ACUN MEKENGEÇ Arş. Gör. Milletlerarası Özel Hukukta Finansal Kiralama (Leasing) Sözleşmeleri İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ...VII İÇİNDEKİLER... IX GİRİŞ...1 Birinci Bölüm Maddi Hukukta Finansal Kiralama Sözleşmesi

Detaylı

T.C. SANAYİ VE TİCARET BAKANLIĞI Tüketicinin ve Rekabetin Korunması Genel Müdürlüğü GENELGE NO: 2007/02....VALİLİĞİNE (Sanayi ve Ticaret İl Müdürlüğü)

T.C. SANAYİ VE TİCARET BAKANLIĞI Tüketicinin ve Rekabetin Korunması Genel Müdürlüğü GENELGE NO: 2007/02....VALİLİĞİNE (Sanayi ve Ticaret İl Müdürlüğü) IV- KREDİ KARTI ÜYELİK ÜCRETİ İLE İLGİLİ GENELGELER 1. GENELGE NO: 2007/02 Tüketicinin ve Rekabetin Korunması lüğü GENELGE NO: 2007/02...VALİLİĞİNE Tüketiciler tarafından Bakanlığımıza ve Tüketici Sorunları

Detaylı

T.C. DÜZCE ÜNİVERSİTESİ FİKRİ VE SINAİ MÜLKİYET HAKLARI PAYLAŞIM YÖNERGESİ. BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Amaç

T.C. DÜZCE ÜNİVERSİTESİ FİKRİ VE SINAİ MÜLKİYET HAKLARI PAYLAŞIM YÖNERGESİ. BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Amaç T.C. DÜZCE ÜNİVERSİTESİ FİKRİ VE SINAİ MÜLKİYET HAKLARI PAYLAŞIM YÖNERGESİ BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Amaç MADDE 1 (1) Bu Yönergenin amacı, Düzce Üniversitesi çalışanlarının yaptığı

Detaylı

YABANCILIK UNSURU TAŞIYAN İŞ SÖZLEŞMELERİNE UYGULANACAK HUKUK

YABANCILIK UNSURU TAŞIYAN İŞ SÖZLEŞMELERİNE UYGULANACAK HUKUK AUHFD, 59 (2) 2010: 521-550 Tarman YABANCILIK UNSURU TAŞIYAN İŞ SÖZLEŞMELERİNE UYGULANACAK HUKUK Law Applicable to Individual Employment Contracts Zeynep Derya Tarman ÖZET 27.11.2007 tarihli ve 5718 sayılı

Detaylı

MİLLETLERARASI ÖZEL HUKUK VE USUL HUKUKU HAKKINDA KANUN

MİLLETLERARASI ÖZEL HUKUK VE USUL HUKUKU HAKKINDA KANUN MİLLETLERARASI ÖZEL HUKUK VE USUL HUKUKU HAKKINDA KANUN Kanun Numarası : 5718 Kanun Kabul Tarihi : 27/11/2007 Resmi Gazete Tarihi : 12/12/2007 Resmi Gazete Sayısı : 26728 BİRİNCİ KISIM : MİLLETLERARASI

Detaylı

İŞ YASASINA GÖRE İŞ SÖZLEŞMESİ YAPMA ZORUNLULUĞU VAR MI?

İŞ YASASINA GÖRE İŞ SÖZLEŞMESİ YAPMA ZORUNLULUĞU VAR MI? İŞ YASASINA GÖRE İŞ SÖZLEŞMESİ YAPMA ZORUNLULUĞU VAR MI? Erol GÜNER * I. GİRİŞ; 4857 sayılı İş Yasasının 2. Maddesine göre, işçi ile işveren arasında kurulan ilişkiye iş ilişkisi denir. İş ilişkisinin

Detaylı

Türkiye Cumhuriyeti ve Yemen Cumhuriyeti Arasında Yatırımların Karşılıklı Teşviki ve Korunmasına İlişkin Anlaşma

Türkiye Cumhuriyeti ve Yemen Cumhuriyeti Arasında Yatırımların Karşılıklı Teşviki ve Korunmasına İlişkin Anlaşma Türkiye Cumhuriyeti ve Yemen Cumhuriyeti Arasında Yatırımların Karşılıklı Teşviki ve Korunmasına İlişkin Anlaşma Bundan sonra "Taraflar" olarak anılacak olan Türkiye Cumhuriyeti ve Yemen Cumhuriyeti; Özellikle

Detaylı

Geçici veya Belirli Süreli İşlerde İş Sağlığı ve Güvenliği Hakkında Yönetmelik Resmi Gazete Yayım Tarih ve Sayısı : 23.08.

Geçici veya Belirli Süreli İşlerde İş Sağlığı ve Güvenliği Hakkında Yönetmelik Resmi Gazete Yayım Tarih ve Sayısı : 23.08. MESGEMM İSG/Mevzuat/Yönetmelikler İçindekiler Birinci Bölüm - Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Madde 1 -Amaç Madde 2 - Kapsam Madde 3 - Dayanak Madde 4 - Tanımlar İkinci Bölüm Genel Hükümler Madde 5 Eşit

Detaylı

ALT İŞVERENLİK YÖNETMELİĞİ BİRİNCİ BÖLÜM. Amaç ve Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

ALT İŞVERENLİK YÖNETMELİĞİ BİRİNCİ BÖLÜM. Amaç ve Kapsam, Dayanak ve Tanımlar ALT İŞVERENLİK YÖNETMELİĞİ BİRİNCİ BÖLÜM Amaç ve Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Amaç ve kapsam MADDE 1 - (1) Bu Yönetmeliğin amacı, 22/5/2003 tarihli ve 4857 sayılı İş Kanunu kapsamında asıl işveren-alt işveren

Detaylı

Bazı Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Kanun No. 5194 Kabul Tarihi : 22.6.2004

Bazı Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Kanun No. 5194 Kabul Tarihi : 22.6.2004 Bazı Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Kanun No. 5194 Kabul Tarihi : 22.6.2004 MADDE 1. 24.6.1995 tarihli ve 551 sayılı Patent Haklarının Korunması Hakkında Kanun Hükmünde

Detaylı

PAZARLAMACILIK SÖZLEŞMELERİ

PAZARLAMACILIK SÖZLEŞMELERİ PAZARLAMACILIK SÖZLEŞMELERİ A) 6098 sayılı Yeni Türk Borçlar Kanun unda yer alan düzenleme metni: Pazarlamacılık Sözleşmesi A. Tanımı ve kurulması I. Tanımı MADDE 448- Pazarlamacılık sözleşmesi, pazarlamacının

Detaylı

YÖNETMELİK. MADDE 1 (1) Bu Yönetmeliğin amacı, taksitle satış sözleşmelerine ilişkin uygulama usul ve esaslarını düzenlemektir.

YÖNETMELİK. MADDE 1 (1) Bu Yönetmeliğin amacı, taksitle satış sözleşmelerine ilişkin uygulama usul ve esaslarını düzenlemektir. 14 Ocak 2015 ÇARŞAMBA Resmî Gazete Sayı : 29236 Gümrük ve Ticaret Bakanlığından: YÖNETMELİK TAKSİTLE SATIŞ SÖZLEŞMELERİ HAKKINDA YÖNETMELİK BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Amaç MADDE 1

Detaylı

(Resmî Gazete ile yayımı : 21.5.1991 Sayı : 20877)

(Resmî Gazete ile yayımı : 21.5.1991 Sayı : 20877) 350 Türkiye Cumhuriyeti ile Avusturya Cumhuriyeti Arasında Mahkeme Kararlarının Tanınması ve Tenfizi Hakkında Sözleşmenin Onaylanmasının Uygun Bulunduğu Hakkında Kanun (Resmî Gazete ile yayımı : 21.5.1991

Detaylı

VAKIF GAYRİMENKUL YATIRIM ORTAKLIĞI A.Ş. / VKGYO [] 07.04.2010 18:05:34 Özel Durum Açıklaması (Genel)

VAKIF GAYRİMENKUL YATIRIM ORTAKLIĞI A.Ş. / VKGYO [] 07.04.2010 18:05:34 Özel Durum Açıklaması (Genel) VAKIF GAYRİMENKUL YATIRIM ORTAKLIĞI A.Ş. / VKGYO [] 07.04.2010 18:05:34 Özel Durum Açıklaması (Genel) Ortaklığın Adresi : Halaskargazi cad. No:243 Yasan İş Merkezi Kat:6 Osmanbey ŞİŞLİ İSTANBUL Telefon

Detaylı

Candan YASAN. Milletlerarası Özel Hukukta Aynı Cinsiyetten Kişilerin Birliktelikleri

Candan YASAN. Milletlerarası Özel Hukukta Aynı Cinsiyetten Kişilerin Birliktelikleri Candan YASAN Milletlerarası Özel Hukukta Aynı Cinsiyetten Kişilerin Birliktelikleri İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ...VII İÇİNDEKİLER... IX KISALTMALAR... XVII GİRİŞ...1 I. Sunuş...1 II. Çalışmanın Amacı...2 III. Çalışmada

Detaylı

27.11.2007 TARİH VE 5718 SAYILI MÖHUK UYARINCA YABANCILIK UNSURU TAŞIYAN EVLİLİK MALLARINA İLİŞKİN İHTİLAFLARDA UYGULANACAK HUKUK

27.11.2007 TARİH VE 5718 SAYILI MÖHUK UYARINCA YABANCILIK UNSURU TAŞIYAN EVLİLİK MALLARINA İLİŞKİN İHTİLAFLARDA UYGULANACAK HUKUK İstanbul Ticaret Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi Yıl: 8, Sayı 16, Güz 2009 s. 173-211 27.11.2007 TARİH VE 5718 SAYILI MÖHUK UYARINCA YABANCILIK UNSURU TAŞIYAN EVLİLİK MALLARINA İLİŞKİN İHTİLAFLARDA

Detaylı

Türk ve Çin Milletlerarası Özel Hukuk Sistemlerinde Sözleşmelere İlişkin Düzenlemeler

Türk ve Çin Milletlerarası Özel Hukuk Sistemlerinde Sözleşmelere İlişkin Düzenlemeler Türk ve Çin Milletlerarası Özel Hukuk Sistemlerinde Sözleşmelere İlişkin Düzenlemeler Doç. Dr. Hatice ÖZDEMİR KOCASAKAL Galatasaray Üniversitesi Hukuk Fakültesi Milletlerarası Özel Hukuk Anabilim Dalı

Detaylı

Kabul Tarihi : 22.6.2004

Kabul Tarihi : 22.6.2004 RESMİ GAZETEDE 26.06.2004 TARİH VE 25504 SAYI İLE YAYIMLANARAK YÜRÜRLÜĞE GİRMİŞTİR. BAZI KANUN HÜKMÜNDE KARARNAMELERDE DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR KANUN Kanun 5194 No. Kabul Tarihi : 22.6.2004 MADDE 1.

Detaylı

TÜRK VATANDAŞLARI HAKKINDA YABANCI ÜLKE MAHKEMELERİNDEN VE YABANCILAR HAKKINDA TÜRK MAHKEMELERİNDEN VERİLEN CEZA MAHKUMİYETLERiNİN İNFAZINA DAİR KANUN

TÜRK VATANDAŞLARI HAKKINDA YABANCI ÜLKE MAHKEMELERİNDEN VE YABANCILAR HAKKINDA TÜRK MAHKEMELERİNDEN VERİLEN CEZA MAHKUMİYETLERiNİN İNFAZINA DAİR KANUN 6405 TÜRK VATANDAŞLARI HAKKINDA YABANCI ÜLKE MAHKEMELERİNDEN VE YABANCILAR HAKKINDA TÜRK MAHKEMELERİNDEN VERİLEN CEZA MAHKUMİYETLERiNİN İNFAZINA DAİR KANUN Kanun Numarası : 3002 Kabul Tarihi : 8/5/1984

Detaylı

TÜRKİYE ELEKTRİK KURUMU DIŞINDAKİ KURULUŞLARIN ELEKTRİK ÜRETİMİ, İLETİMİ, DAĞITIMI VE TİCARETİ İLE GÖREVLENDİRİLMESİ HAKKINDA KANUN

TÜRKİYE ELEKTRİK KURUMU DIŞINDAKİ KURULUŞLARIN ELEKTRİK ÜRETİMİ, İLETİMİ, DAĞITIMI VE TİCARETİ İLE GÖREVLENDİRİLMESİ HAKKINDA KANUN 6545 TÜRKİYE ELEKTRİK KURUMU DIŞINDAKİ KURULUŞLARIN ELEKTRİK ÜRETİMİ, İLETİMİ, DAĞITIMI VE TİCARETİ İLE GÖREVLENDİRİLMESİ HAKKINDA KANUN Kanun Numarası : 3096 Kabul Tarihi : 4/12/1984 Yayımlandığı R. Gazete

Detaylı

OBJEKTİF TARİHİ YORUM METODU İLE OBJEKTİF ZAMANA UYGUN YORUM METODU ARASINDAKİ İLİŞKİ

OBJEKTİF TARİHİ YORUM METODU İLE OBJEKTİF ZAMANA UYGUN YORUM METODU ARASINDAKİ İLİŞKİ OBJEKTİF TARİHİ YORUM METODU İLE OBJEKTİF ZAMANA UYGUN YORUM METODU ARASINDAKİ İLİŞKİ YORUM KAVRAMI Betül CANBOLAT Kanun hükmü, yasama organının tercih ettiği çözümün yazılı olarak ifade edilmesidir. Kullanılan

Detaylı

FARKLI AB ÜLKELERİNDE GÖÇMEN POLİTİKALARINDAKİ GENEL YAKLAŞIMLAR

FARKLI AB ÜLKELERİNDE GÖÇMEN POLİTİKALARINDAKİ GENEL YAKLAŞIMLAR FARKLI AB ÜLKELERİNDE GÖÇMEN POLİTİKALARINDAKİ GENEL YAKLAŞIMLAR AB Göç politikalarında uyum ve koordinasyon için: Amsterdam Anlaşması 2.10.1997 Tampere Zirvesi 15-16.10.1999 GÖÇ VEGÖÇMEN POLİTİKALARININ

Detaylı

VAKIF GAYRİMENKUL YATIRIM ORTAKLIĞI A.Ş. / VKGYO [] 27.05.2010 16:10:22 Genel Kurul Toplantısı Yapılmasına İlişkin Yönetim Kurulu Kararı

VAKIF GAYRİMENKUL YATIRIM ORTAKLIĞI A.Ş. / VKGYO [] 27.05.2010 16:10:22 Genel Kurul Toplantısı Yapılmasına İlişkin Yönetim Kurulu Kararı VAKIF GAYRİMENKUL YATIRIM ORTAKLIĞI A.Ş. / VKGYO [] 27.05.2010 16:10:22 Genel Kurul Toplantısı Yapılmasına İlişkin Yönetim Kurulu Kararı Ortaklığın Adresi : Halaskargazi Caddesi Yasan İş Merkezi No:243

Detaylı

REKABET KURULU. 2003/3 ve 2007/2 sayılı Rekabet Kurulu Tebliğleri ile Değişik, Dikey Anlaşmalara İlişkin Grup Muafiyeti Tebliği 1 Tebliğ No : 2002/2

REKABET KURULU. 2003/3 ve 2007/2 sayılı Rekabet Kurulu Tebliğleri ile Değişik, Dikey Anlaşmalara İlişkin Grup Muafiyeti Tebliği 1 Tebliğ No : 2002/2 REKABET KURULU 2003/3 ve 2007/2 sayılı Rekabet Kurulu Tebliğleri ile Değişik, Dikey Anlaşmalara İlişkin Grup Muafiyeti Tebliği 1 Tebliğ No : 2002/2 Amaç Madde 1- Bu Tebliğin amacı, dikey anlaşmaların 7.12.1994

Detaylı

İlgili Kanun / Madde 6356 S. TSK/41-43

İlgili Kanun / Madde 6356 S. TSK/41-43 T.C YARGITAY 22. HUKUK DAİRESİ Esas No. 2014/1967 Karar No. 2014/1792 Tarihi: 10.02.2014 İlgili Kanun / Madde 6356 S. TSK/41-43 TOPLU İŞ SÖZLEŞMESİ YETKİ TESPİTİNE İTİRAZ İŞYERİNE YENİ ALINAN İŞÇİLERİN

Detaylı

Yabancı hukukun olaya ilişkin hükümlerinin tüm araştırmalara rağmen tespit edilmemesi halinde, Türk hukuku uygulanır.

Yabancı hukukun olaya ilişkin hükümlerinin tüm araştırmalara rağmen tespit edilmemesi halinde, Türk hukuku uygulanır. MİLLETLERARASI ÖZEL HUKUK VE USUL HUKUKU HAKKINDA KANUN(MÜLGA) Kanun Numarası: 2675 Kabul Tarihi: 20/05/1982 Yayımlandığı Resmi Gazete Tarihi: 22/05/1982 Yayımlandığı Resmi Gazete Sayısı: 17701 **12/11/2007

Detaylı

FİKRİ MÜLKİYET YÖNETİMİ. Doç. Dr. N. Ayşe ODMAN BOZTOSUN Akdeniz Üniversitesi İİBF, İşletme Bölümü

FİKRİ MÜLKİYET YÖNETİMİ. Doç. Dr. N. Ayşe ODMAN BOZTOSUN Akdeniz Üniversitesi İİBF, İşletme Bölümü FİKRİ MÜLKİYET YÖNETİMİ Doç. Dr. N. Ayşe ODMAN BOZTOSUN Akdeniz Üniversitesi İİBF, İşletme Bölümü Mevcut Düzen Patent Kararnamesi, m. 41: Öğretim elemanlarının buluşları için patent başvurusu yapma (veya

Detaylı

BANKA ALACAKLARININ İPOTEĞİN PARAYA ÇEVRİLMESİ YOLUYLA TAKİBİ

BANKA ALACAKLARININ İPOTEĞİN PARAYA ÇEVRİLMESİ YOLUYLA TAKİBİ Dr. MÜJGAN TUNÇ YÜCEL Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Medeni Usul ve İcra İflas Hukuku Anabilim Dalı BANKA ALACAKLARININ İPOTEĞİN PARAYA ÇEVRİLMESİ YOLUYLA TAKİBİ İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ... vii YAZARIN

Detaylı

Rekabet Kurumu Başkanlığından :

Rekabet Kurumu Başkanlığından : Rekabet Kurumu Başkanlığından : FRANCHisE ANLAŞMALARINA ilişkin GRUP MUAFIYETi TEBllGi (Tebliğ No: 1998/7) Amaç Madde 1- Bu Tebliğin amacı, franchise anlaşmalarının 7/12/1994 tarihli ve 4054 sayılı Rekabetin

Detaylı

TÜRKİYE CUMHURİYETİ MAKEDONYA CUMHURİYETİ ARASINDA YATIRIMLARIN KARŞILIKLI TEŞVİKİ VE KORUNMASINA İLİŞKİN ANLAŞMA

TÜRKİYE CUMHURİYETİ MAKEDONYA CUMHURİYETİ ARASINDA YATIRIMLARIN KARŞILIKLI TEŞVİKİ VE KORUNMASINA İLİŞKİN ANLAŞMA TÜRKİYE CUMHURİYETİ VE MAKEDONYA CUMHURİYETİ ARASINDA YATIRIMLARIN KARŞILIKLI TEŞVİKİ VE KORUNMASINA İLİŞKİN ANLAŞMA Türkiye Cumhuriyeti ve Makedonya Cumhuriyeti bundan sonra Taraflar olarak anılacaklardır.

Detaylı

Madde 2 Serbest dolaşım özgürlüğü

Madde 2 Serbest dolaşım özgürlüğü İNSAN HAKLARININ VE TEMEL ÖZGÜRLÜKLERİNİN KORUNMASINA İLİŞKİN SÖZLEŞME İLE BU SÖZLEŞME'YE EK BİRİNCİ PROTOKOL'DA TANINMIŞ BULUNAN HAKLARDAN VE ÖZGÜRLÜKLERDEN BAŞKA HAK VE ÖZGÜRLÜKLER TANIYAN Protokol No:

Detaylı

MARMARA ÜNİVERSİTESİ PATENT HAKLARI PAYLAŞIM YÖNERGESİ Senato: 08 Mayıs 2012 / 302-4. BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

MARMARA ÜNİVERSİTESİ PATENT HAKLARI PAYLAŞIM YÖNERGESİ Senato: 08 Mayıs 2012 / 302-4. BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar MARMARA ÜNİVERSİTESİ PATENT HAKLARI PAYLAŞIM YÖNERGESİ Senato: 08 Mayıs 2012 / 302-4 BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Amaç MADDE 1 (1) Bu Yönergenin amacı, Marmara Üniversitesi çalışanlarının

Detaylı

TUBİTAK DESTEKLER NEVŞEHİR TİCARET VE SANAYİ ODASI

TUBİTAK DESTEKLER NEVŞEHİR TİCARET VE SANAYİ ODASI TUBİTAK DESTEKLER NEVŞEHİR TİCARET VE SANAYİ ODASI TUBİTAK DESTEKLERİ 1501- SANAYİ AR-GE PROJELERİ DESTEKLEME PROGRAMI Amaç: Sanayi kuruluşlarının Ar-Ge Projelerine %60 a varan oranlarda hibe(geri ödemesiz)

Detaylı

Sınai Mülkiyet Hakları, Önemi,

Sınai Mülkiyet Hakları, Önemi, Sınai Mülkiyet Hakları, Önemi, İçerik Genel Bakış Fikri ve Sınai Mülkiyet Hakları Türk Patent Enstitüsü ve Görevleri Eskiden hammadde kaynaklarına ve sermaye birikimine sahip olan ülkeler güç ve kontrol

Detaylı

SÖZLEŞMELERE UYGULANACAK HUKUKUN MÖHUK m. 24 ÇERÇEVESİNDE TESPİTİ VE ÜÇÜNCÜ DEVLETİN DOĞRUDAN UYGULANAN KURALLARI. Giriş

SÖZLEŞMELERE UYGULANACAK HUKUKUN MÖHUK m. 24 ÇERÇEVESİNDE TESPİTİ VE ÜÇÜNCÜ DEVLETİN DOĞRUDAN UYGULANAN KURALLARI. Giriş SÖZLEŞMELERE UYGULANACAK HUKUKUN MÖHUK m. 24 ÇERÇEVESİNDE TESPİTİ VE ÜÇÜNCÜ DEVLETİN DOĞRUDAN UYGULANAN KURALLARI Doç.Dr. Hatice ÖZDEMİR KOCASAKAL * Giriş 27 Kasım 2007 tarihinde kabul edilen 5718 Sayılı

Detaylı

NOT: Fransız Hukukunda taşınır mallarda mülkiyet, sözleşmeyle; Türk Hukukunda ise, teslimle geçer.

NOT: Fransız Hukukunda taşınır mallarda mülkiyet, sözleşmeyle; Türk Hukukunda ise, teslimle geçer. EŞYA HUKUKUNDAN DOĞAN HAKLAR Aynî Haklar MADDE 21 (1) Taşınırlar ve taşınmazlar üzerindeki mülkiyet hakkı ve diğer aynî haklar, işlem anında malların bulunduğu ülke hukukuna tâbidir. (2) Taşınmakta olan

Detaylı

GEÇİCİ VEYA BELİRLİ SÜRELİ İŞLERDE İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ HAKKINDA YÖNETMELİK. Yayımlandığı Resmi Gazete Tarihi/Sayısı: 23.08.

GEÇİCİ VEYA BELİRLİ SÜRELİ İŞLERDE İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ HAKKINDA YÖNETMELİK. Yayımlandığı Resmi Gazete Tarihi/Sayısı: 23.08. GEÇİCİ VEYA BELİRLİ SÜRELİ İŞLERDE İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ HAKKINDA YÖNETMELİK Yayımlandığı Resmi Gazete Tarihi/Sayısı: 23.08.2013/28744 BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Amaç MADDE 1 (1)

Detaylı

KONU : :AR-GE FAALİYETLERİ KAPSAMINDA ORTAYA ÇIKAN BULUŞLARA KURUMLAR VERGİSİ VE KDV İSTİSNASI GETİREN KANUN, TBMM DE KABUL EDİLDİ.

KONU : :AR-GE FAALİYETLERİ KAPSAMINDA ORTAYA ÇIKAN BULUŞLARA KURUMLAR VERGİSİ VE KDV İSTİSNASI GETİREN KANUN, TBMM DE KABUL EDİLDİ. KONU : :AR-GE FAALİYETLERİ KAPSAMINDA ORTAYA ÇIKAN BULUŞLARA KURUMLAR VERGİSİ VE KDV İSTİSNASI GETİREN KANUN, TBMM DE KABUL EDİLDİ. TBMM Genel Kurulunda 6 Şubat 2014 tarihinde kabul edilen 6518 sayılı

Detaylı

E-Ticaretin özelliklerini ve araçlarını tanımlayabileceksiniz. E-Ticaretin yararlarını karşılaştırabileceksiniz.

E-Ticaretin özelliklerini ve araçlarını tanımlayabileceksiniz. E-Ticaretin yararlarını karşılaştırabileceksiniz. Mehmet Can HANAYLI Sanal ortamda hukuksal kurallara uyarak e-ticaret yapabileceksiniz. E-Ticaretin özelliklerini ve araçlarını tanımlayabileceksiniz. E-Ticaretin yararlarını karşılaştırabileceksiniz. E-Ticarette

Detaylı

Resmi Gazete Tarihi:7/2/2001 Resmi Gazete Sayısı:24311 24311 MĠLLĠ EMLAK GENEL TEBLĠĞĠ (SIRA NO:)

Resmi Gazete Tarihi:7/2/2001 Resmi Gazete Sayısı:24311 24311 MĠLLĠ EMLAK GENEL TEBLĠĞĠ (SIRA NO:) Resmi Gazete Tarihi:7/2/2001 Resmi Gazete Sayısı:24311 24311 MĠLLĠ EMLAK GENEL TEBLĠĞĠ (SIRA NO:) Bulgaristan dan zorunlu göçe tabi tutulan ve daha sonra Türk vatandaşlığına kabul edilenleri konut sahibi

Detaylı

AİLE MAHKEMELERİNİN KURULUŞ, GÖREV VE YARGILAMA USULLERİNE DAİR KANUN

AİLE MAHKEMELERİNİN KURULUŞ, GÖREV VE YARGILAMA USULLERİNE DAİR KANUN AİLE MAHKEMELERİNİN KURULUŞ, GÖREV VE YARGILAMA USULLERİNE DAİR KANUN Kanun No: 4787 Kabul Tarihi : 09/01/2003 Resmi Gazete Tarihi: 18/01/2003 Resmi Gazete Sayısı: 24997 AMAÇ VE KAPSAM Madde 1 - Bu Kanunun

Detaylı

KOSGEB DESTEKLERİ NEVŞEHİR YATIRIM DESTEK OFİSİ

KOSGEB DESTEKLERİ NEVŞEHİR YATIRIM DESTEK OFİSİ 2014 NEVŞEHİR YATIRIM DESTEK OFİSİ İşbirliği - Güçbirliği Destek Programı KOBİ lerin bir araya gelerek tedarik, pazarlama, düşük kapasite kullanımı, rekabet gücü zayıflığı ve finansman gibi Ortak Sorunlara

Detaylı

TİCARÎ SIR, BANKA SIRRI VE MÜŞTERİ SIRRI HAKKINDA KANUN TASARISI

TİCARÎ SIR, BANKA SIRRI VE MÜŞTERİ SIRRI HAKKINDA KANUN TASARISI TİCARÎ SIR, BANKA SIRRI VE MÜŞTERİ SIRRI HAKKINDA KANUN TASARISI Amaç ve kapsam MADDE 1- (1) Bu Kanunun amacı; kamu kurum ve kuruluşları ile iktisadî, ticarî ve malî sektörlerde üretim, tüketim ve hizmet

Detaylı

BİRİNCİ BÖLÜM BANKA TEMİNAT MEKTUPLARI I. GENEL OLARAK

BİRİNCİ BÖLÜM BANKA TEMİNAT MEKTUPLARI I. GENEL OLARAK GİRİ Ticarette mal veya hizmet sunan kişiler bu edimlerinin karşılığını peşin olarak alabilecekleri gibi belirli bir vadeye de bağlayabilirler. Böyle durumlarda alacaklı borçlunun ödeme gücü konusunda

Detaylı

İlgili Kanun / Madde 6100 S. HMK/115,120

İlgili Kanun / Madde 6100 S. HMK/115,120 410 T.C YARGITAY 9. HUKUK DAİRESİ Esas No. 2012/21152 Karar No. 2012/20477 Tarihi: 12.06.2012 Yargıtay Kararları Çalışma ve Toplum, 2013/1 İlgili Kanun / Madde 6100 S. HMK/115,120 DAVA ŞARTI GİDER AVANSININ

Detaylı

6645 SAYILI SON TORBA KANUN İLE İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ ALANINDA YAPILAN DEĞİŞİKLİKLER

6645 SAYILI SON TORBA KANUN İLE İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ ALANINDA YAPILAN DEĞİŞİKLİKLER 6645 SAYILI SON TORBA KANUN İLE İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ ALANINDA YAPILAN DEĞİŞİKLİKLER Bekir AKTÜRK* 52 1. GİRİŞ Türkiye Büyük Millet Meclisinin 7 Haziran 2015 Pazar günü yapılacak olan 25 inci dönem milletvekili

Detaylı

MİLLETLERARASI ÖZEL HUKUK FİNAL SINAVI ÇİFT NUMARALI VE İKİNCİ ÖĞRETİME TÂBİ ÖĞRENCİLER CEVAP ANAHTARI

MİLLETLERARASI ÖZEL HUKUK FİNAL SINAVI ÇİFT NUMARALI VE İKİNCİ ÖĞRETİME TÂBİ ÖĞRENCİLER CEVAP ANAHTARI MİLLETLERARASI ÖZEL HUKUK FİNAL SINAVI ÇİFT NUMARALI VE İKİNCİ ÖĞRETİME TÂBİ ÖĞRENCİLER CEVAP ANAHTARI 1. Abdullah ve Leyla nın, Nesrin e mirasçı olup olamayacakları hangi hukuka tabidir? Cevap : Yabancılık

Detaylı

Yeminli Mali Müşavirlik Bağımsız Denetim ve Danışmanlık

Yeminli Mali Müşavirlik Bağımsız Denetim ve Danışmanlık No : 2010-059 Tarih : 22.10.2010 Konu : 6009 Sayılı Kanun İle Gider Vergileri Kanununda Banka Sigorta Muameleleri Vergisine İlişkin Yapılan Değişikle Alakalı Yayımlanan 87 Seri Numaralı Gider Vergileri

Detaylı

TÜRKİYE CUMHURİYETİ İLE ROMANYA ARASINDA HUKUKÎ KONULARDA ADLİ YARDIMLAŞMA ANLAŞMASI

TÜRKİYE CUMHURİYETİ İLE ROMANYA ARASINDA HUKUKÎ KONULARDA ADLİ YARDIMLAŞMA ANLAŞMASI TÜRKİYE CUMHURİYETİ İLE ROMANYA ARASINDA HUKUKÎ KONULARDA ADLİ YARDIMLAŞMA ANLAŞMASI Türkiye Cumhuriyeti ile Romanya (bundan böyle "Akit Taraflar" olarak anılacaklardır), Ulusal egemenlik, haklarda eşitlik

Detaylı

2011-2012 AKADEMİK YILI HUKUK FAKÜLTESİ DERS PROGRAMI

2011-2012 AKADEMİK YILI HUKUK FAKÜLTESİ DERS PROGRAMI 011-01 AKADEMİK YILI HUKUK FAKÜLTESİ DERS PROGRAMI BİRİNCİ YIL Adı LAW 101 Hukuk Başlangıcı LAW 111 Anayasa Hukuku 5 5 LAW 11 ECON 111 LAW 131 Medeni Hukuk I (Temel Kavramlar ve Kişiler Hukuku) Introduction

Detaylı

Elektrik Piyasası Serbest Tüketici Yönetmeliği. BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Hukuki Dayanak, Tanımlar ve Kısaltmalar

Elektrik Piyasası Serbest Tüketici Yönetmeliği. BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Hukuki Dayanak, Tanımlar ve Kısaltmalar Elektrik Piyasası Serbest Tüketici Yönetmeliği BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Hukuki Dayanak, Tanımlar ve Kısaltmalar Amaç Madde 1- Bu Yönetmeliğin amacı, elektrik piyasasında gerçek ve tüzel kişilerin serbest

Detaylı

Kanuni Faiz ve Temerrüt Faizine İlişkin Kanunu Yasası. 3095 sayılı, numaralı, nolu kanun, yasa KANUNİ FAİZ VE TEMERRÜT FAİZİNE İLİŞKİN KANUN

Kanuni Faiz ve Temerrüt Faizine İlişkin Kanunu Yasası. 3095 sayılı, numaralı, nolu kanun, yasa KANUNİ FAİZ VE TEMERRÜT FAİZİNE İLİŞKİN KANUN Kanuni Faiz ve Temerrüt Faizine İlişkin Kanunu Yasası 3095 sayılı, numaralı, nolu kanun, yasa KANUNİ FAİZ VE TEMERRÜT FAİZİNE İLİŞKİN KANUN Kanun Numarası : 3095 Kabul Tarihi : 4/12/1984 Yayımlandığı R.

Detaylı

FİNANSAL HİZMETLERE İLİŞKİN MESAFELİ SÖZLEŞMELER YÖNETMELİĞİ YAYIMLANDI

FİNANSAL HİZMETLERE İLİŞKİN MESAFELİ SÖZLEŞMELER YÖNETMELİĞİ YAYIMLANDI FİNANSAL HİZMETLERE İLİŞKİN MESAFELİ SÖZLEŞMELER YÖNETMELİĞİ YAYIMLANDI Finansal Hizmetlere İlişkin Mesafeli Sözleşmeler Yönetmeliği, 31.01.2015 tarihli ve 29253 sayılı Resmi Gazete de yayımlanmıştır.

Detaylı

SĐRKÜLER : 2008-53 04.11.2008 KONU : Alt Đşverenlik Yönetmeliği

SĐRKÜLER : 2008-53 04.11.2008 KONU : Alt Đşverenlik Yönetmeliği SĐRKÜLER : 2008-53 04.11.2008 KONU : Alt Đşverenlik Yönetmeliği 27.09.2008 tarih ve 27010 sayılı Resmi Gazete de yayınlanan Alt Đşverenlik Yönetmeliğine ilişkin açıklamalarımız aşağıda sunulmuştur. I-

Detaylı

BANKALAR TARAFINDAN YAPILACAK REPO VE TERS REPO İŞLEMLERİNE İLİŞKİN ESASLAR HAKKINDA YÖNETMELİK TASLAĞI

BANKALAR TARAFINDAN YAPILACAK REPO VE TERS REPO İŞLEMLERİNE İLİŞKİN ESASLAR HAKKINDA YÖNETMELİK TASLAĞI BANKALAR TARAFINDAN YAPILACAK REPO VE TERS REPO İŞLEMLERİNE İLİŞKİN ESASLAR HAKKINDA YÖNETMELİK TASLAĞI Amaç MADDE 1 (1) Bu Yönetmeliğin amacı, bankaların repo ve ters repo işlemleri sırasında uyacakları

Detaylı

YÖNETMELİK. b) Kamu kurum ve kuruluşlarının Ar-Ge temelli süreç yönetimi gerektiren proje veya program bazlı ihtiyaçlarının,

YÖNETMELİK. b) Kamu kurum ve kuruluşlarının Ar-Ge temelli süreç yönetimi gerektiren proje veya program bazlı ihtiyaçlarının, 2 Şubat 2016 SALI Resmî Gazete Sayı : 29612 Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumundan: YÖNETMELİK TÜRKİYE BİLİMSEL VE TEKNOLOJİK ARAŞTIRMA KURUMU AR-GE TEMELLİ KAMU İHTİYAÇLARINA YÖNELİK DESTEK

Detaylı

KAMU KURUM VE KURULUŞLARININ YURTDIŞI TEŞKiLATI HAKKINDA KANUN HÜKMÜNDE KARARNAME

KAMU KURUM VE KURULUŞLARININ YURTDIŞI TEŞKiLATI HAKKINDA KANUN HÜKMÜNDE KARARNAME 207 KAMU KURUM VE KURULUŞLARININ YURTDIŞI TEŞKiLATI HAKKINDA KANUN HÜKMÜNDE KARARNAME Kanun Hük. Kar. nin Tarihi : 13/12/1983 No : 189 Yetki Kanununun Tarihi : 17/6/1982 No : 2680 Yayımlandığı R.G. Tarihi

Detaylı

KANUN MİLLETLERARASI ÖZEL HUKUK VE USUL HUKUKU HAKKINDA KANUN. Kanun No. 5718 Kabul Tarihi: 27/11/2007

KANUN MİLLETLERARASI ÖZEL HUKUK VE USUL HUKUKU HAKKINDA KANUN. Kanun No. 5718 Kabul Tarihi: 27/11/2007 12 Aralık 2007 ÇARŞAMBA Resmî Gazete Sayı : 26728 KANUN MİLLETLERARASI ÖZEL HUKUK VE USUL HUKUKU HAKKINDA KANUN Kanun No. 5718 Kabul Tarihi: 27/11/2007 BİRİNCİ KISIM Milletlerarası Özel Hukuk BİRİNCİ BÖLÜM

Detaylı

TÜRK PARASI KIYMETİNİ YAPILAN DEĞİŞİKLİKLER

TÜRK PARASI KIYMETİNİ YAPILAN DEĞİŞİKLİKLER TÜRK PARASI KIYMETİNİ KORUMA HAKKINDA 32 SAYILI KARARDA YAPILAN DEĞİŞİKLİKLER 11 TÜRK PARASI KIYMETİNİ KORUMA HAKKINDA 32 SAYILI KARARDA YAPILAN DEĞİŞİKLİKLER 30.12.2006 tarihli Resmi Gazetede 32 sayılı

Detaylı

Çocuk Haklarının Kullanılmasına İlişkin Avrupa Sözleşmesi

Çocuk Haklarının Kullanılmasına İlişkin Avrupa Sözleşmesi Çocuk Haklarının Kullanılmasına İlişkin Avrupa Sözleşmesi Çocuk Haklarının Kullanılmasına İlişkin Avrupa Sözleşmesinin Onaylanmasının Uygun Bulunduğuna Dair Kanun Kanun No: 4620 Kabul Tarihi : 31/1/2001

Detaylı

DOĞRUDAN YABANCI YATIRIMLAR KANUNU. Kanun No: 4875 Kabul Tarihi : 05.06.2003. Amaç ve kapsam

DOĞRUDAN YABANCI YATIRIMLAR KANUNU. Kanun No: 4875 Kabul Tarihi : 05.06.2003. Amaç ve kapsam DOĞRUDAN YABANCI YATIRIMLAR KANUNU Kanun No: 4875 Kabul Tarihi : 05.06.2003 Amaç ve kapsam MADDE 1.- Bu Kanunun amacı, doğrudan yabancı yatırımların özendirilmesine, yabancı yatırımcıların haklarının korunması

Detaylı

Anahtar Kelimeler : Kentsel Dönüşüm ve Gelişim Alanı, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi, Ek 1 Nolu Protokol

Anahtar Kelimeler : Kentsel Dönüşüm ve Gelişim Alanı, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi, Ek 1 Nolu Protokol T.C. D A N I Ş T A Y Esas No : 2011/8665 Karar No : 2013/9005 Anahtar Kelimeler : Kentsel Dönüşüm ve Gelişim Alanı, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi, Ek 1 Nolu Protokol Özeti : İmar planında küçük sanayi

Detaylı

İnşaat işlerinde Katma Değer Vergisine ilişkin bazı konular 2

İnşaat işlerinde Katma Değer Vergisine ilişkin bazı konular 2 İnşaat işlerinde Katma Değer Vergisine ilişkin bazı konular 2 V. ARSA KARŞILIĞI İNŞAAT İŞLERİNDE KDV Türkiye de yaygın bir uygulama olan kat karşılığı arsa işlemlerinin KDV karşısındaki durumu farklı uygulamalar

Detaylı

Buluşların Devir, Satış veya Kiralanmasına İlişkin Kurumlar Vergisi İstisnasının Uygulanma Esasları

Buluşların Devir, Satış veya Kiralanmasına İlişkin Kurumlar Vergisi İstisnasının Uygulanma Esasları Sirküler 2015 / 047 Referansımız: 0508 / 2015/ YMM/ EK Telefon: +90 (212) 29157 10 Fax: +90 (212) 24146 04 E-Mail: info@kutlanpartners.com İstanbul, 14.05.2015 Buluşların Devir, Satış veya Kiralanmasına

Detaylı

2- Dâvanın, her biri hakkında aynı sebepten neşet etmesi. hükmü öngörülmüş. iken,

2- Dâvanın, her biri hakkında aynı sebepten neşet etmesi. hükmü öngörülmüş. iken, A- 01/10/2011 yürürlük tarihli 6100 sayılı Hukuk Mahkemeleri Kanunu ndan önce yürürlükte bulunan 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu nun 43. maddesinde düzenlenen İHTİYARİ DAVA ARKADAŞLIĞI müessesesi

Detaylı

Milletlerarası Özel Hukuk Genel Prensipler ÖN MESELE

Milletlerarası Özel Hukuk Genel Prensipler ÖN MESELE Milletlerarası Özel Hukuk Genel Prensipler ÖN MESELE Doç.Dr. Kerem Giray Ön Meselenin TANIMI Hakimin önüne gelen ve çözüm bekleyen uyuşmazlığın halli, kimi durumlarda söz konusu maddi ilişkiyle sıkı şekilde

Detaylı

alt işveren işçilerinin ücret ve sosyal haklarında, toplu iş sözleşmesine bağlı olarak meydana gelecek artış sebebiyle her bir işçiye alt işveren

alt işveren işçilerinin ücret ve sosyal haklarında, toplu iş sözleşmesine bağlı olarak meydana gelecek artış sebebiyle her bir işçiye alt işveren PERSONEL ÇALIŞTIRILMASINA DAYALI HİZMET ALIMLARINDA TOPLU İŞ SÖZLEŞMESİNDEN KAYNAKLANAN FİYAT FARKININ ÖDENMESİNE DAİR YÖNETMELİK 22 OCAK 2015 PERŞEMBE R.G SAYI: 29244 Taşeron firmalar aracılığı ile çalışan

Detaylı

Kabul Tarihi: 31/12/2004 Resmi Gazete Tarihi : 31/12/2004

Kabul Tarihi: 31/12/2004 Resmi Gazete Tarihi : 31/12/2004 Kanun No : 5281 Resmi Gazete No : 25687 (3. Mük.) Kabul Tarihi: 31/12/2004 Resmi Gazete Tarihi : 31/12/2004 VERGİ KANUNLARININ YENİ TÜRK LİRASINA UYUMU İLE BAZI KANUNLARDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASI HAKKINDA

Detaylı

Ayıplı aracın varlığı halinde tüketicinin 6502 sayılı yasaya göre seçimlik hakları

Ayıplı aracın varlığı halinde tüketicinin 6502 sayılı yasaya göre seçimlik hakları Otomobilin arızalanması halinde tüketici sıfatına sahip araç sahibinin 6502 sayılı kanundan tüketici olmayanların da 6098 sayılı kanundan doğan hakları vardır. Genellikle Satıcı bu gibi durumda tamir seçeneğini

Detaylı

Bu rapor, 6085 sayılı Sayıştay Kanunu uyarınca yürütülen düzenlilik denetimi sonucu hazırlanmıştır.

Bu rapor, 6085 sayılı Sayıştay Kanunu uyarınca yürütülen düzenlilik denetimi sonucu hazırlanmıştır. T..C.. SAYIIŞTAY BAŞKANLIIĞII TÜRK PATENT ENSTİİTÜSÜ 2012 YIILII DENETİİM RAPORU EYLÜL 2013 T.C. SAYIŞTAY BAŞKANLIĞI 06100 Balgat / ANKARA Tel: 0 312 295 30 00; Faks: 0 312 295 40 94 e-posta: sayistay@sayistay.gov.tr

Detaylı

TÜRKİYE DEKİ FİNANSAL KURULUŞLAR İÇİN FATCA

TÜRKİYE DEKİ FİNANSAL KURULUŞLAR İÇİN FATCA TÜRKİYE DEKİ FİNANSAL KURULUŞLAR İÇİN FATCA Amerika Birleşik Devletleri (ABD), kendi yasalarına göre vergi mükellefi olan gerçek ve tüzel kişilerin yurt dışı banka hesapları üzerinden vergilendirmeden

Detaylı

TÜKETİCİ KREDİSİ SÖZLEŞMELERİ YÖNETMELİĞİ YAYIMLANDI

TÜKETİCİ KREDİSİ SÖZLEŞMELERİ YÖNETMELİĞİ YAYIMLANDI TÜKETİCİ KREDİSİ SÖZLEŞMELERİ YÖNETMELİĞİ YAYIMLANDI Tüketici Kredisi Sözleşmeleri Yönetmeliği ( Yönetmelik ) 22.05.2015 tarihli ve 29363 sayılı Resmi Gazete de yayımlanmıştır. Yönetmelik yayımı tarihinden

Detaylı

AR& GE BÜLTEN ARAŞTIRMA VE MESLEKLERİ GELİŞTİRME MÜDÜRLÜĞÜ

AR& GE BÜLTEN ARAŞTIRMA VE MESLEKLERİ GELİŞTİRME MÜDÜRLÜĞÜ Yeni KOSGEB Teşvik Yönetmeliğinde Bilişim Sektörüne İlişkin Destekler Neler? Nesrin YARDIMCI SARIÇAY- Beril BAŞLANGIÇ KOSGEB in, küçük ve orta ölçekli sanayi işletmelerinin; Sözkonusu Yönetmelik, o Etkinliğini

Detaylı

This paper was presented in International Energy and Security Congress that took place at Kocaeli University, Turkey on September 23 24, 2014.

This paper was presented in International Energy and Security Congress that took place at Kocaeli University, Turkey on September 23 24, 2014. Bu metin 23 24 Eylül 2014 tarihlerinde Kocaeli Üniversitesinde düzenlenen Uluslararası Enerji ve Güvenlik Kongresi başlıklı konferansta sunulan tebliğdir. This paper was presented in International Energy

Detaylı

-412- (Resmi Gazete ile yayımı: 5.8.1999 Sayı: 23777)

-412- (Resmi Gazete ile yayımı: 5.8.1999 Sayı: 23777) -412- TURKIYE CUMHURİYETİ İLE KUZEY KIBRIS TÜRK CUMHURİYETİ ARASINDAKİ SOSYAL GÜVENLİK ANLAŞMASI İLE İLGİLİ EK ANLAŞMANIN ONAYLANMASININ UYGUN BULUNDUĞUNA DAİR KANUN (Resmi Gazete ile yayımı: 5.8.1999

Detaylı

GİZLİLİK SÖZLEŞMESİ. Yüklenici Firma Adı Yüklenicinin Tebligat Adresi :... E-Posta Adresi

GİZLİLİK SÖZLEŞMESİ. Yüklenici Firma Adı Yüklenicinin Tebligat Adresi :... E-Posta Adresi GİZLİLİK SÖZLEŞMESİ 1. Sözleşmenin Tarafları İşbu Gizlilik Sözleşmesi (işbu belgede bundan böyle Sözleşme olarak anılacaktır)türkiye Cumhuriyeti kanunlarına göre kurulmuş bir anonim şirket olan ve ticari

Detaylı

Sanayi ve Ticaret Bakanlığından: KONUT FİNANSMANI KURULUŞLARINCA VERİLECEK SÖZLEŞME ÖNCESİ BİLGİ FORMU USUL VE ESASLARI HAKKINDA YÖNETMELİK

Sanayi ve Ticaret Bakanlığından: KONUT FİNANSMANI KURULUŞLARINCA VERİLECEK SÖZLEŞME ÖNCESİ BİLGİ FORMU USUL VE ESASLARI HAKKINDA YÖNETMELİK Sanayi ve Ticaret Bakanlığından: KONUT FİNANSMANI KURULUŞLARINCA VERİLECEK SÖZLEŞME ÖNCESİ BİLGİ FORMU USUL VE ESASLARI HAKKINDA YÖNETMELİK (Resmi Gazete nin 31 Mayıs 2007 tarih ve 26538 sayılı nüshasında

Detaylı

Yatırımcı İlişkileri Direktörü Finans Direktörü 26.07.2001, 18:45 26.07.2001, 18:45

Yatırımcı İlişkileri Direktörü Finans Direktörü 26.07.2001, 18:45 26.07.2001, 18:45 ÖZEL DURUM AÇIKLAMA FORMU Turkcell İletişim Hizmetleri A.Ş. Turkcell Plaza Meşrutiyet Cad. No:153 Tepebaşı 80050 İstanbul Tel: (212) 313 1000 Fax: (212) 292 5390 Konu: Sermaye Piyasası Kurulu nun Seri

Detaylı

KÜÇÜK İŞLETMELERDE FİNANSMAN İŞLEVİ VE YENİ FİNANSAMAN YÖNTEMLERİ. Öğr. Gör. Aynur Arslan BURŞUK

KÜÇÜK İŞLETMELERDE FİNANSMAN İŞLEVİ VE YENİ FİNANSAMAN YÖNTEMLERİ. Öğr. Gör. Aynur Arslan BURŞUK KÜÇÜK İŞLETMELERDE FİNANSMAN İŞLEVİ VE YENİ FİNANSAMAN YÖNTEMLERİ Öğr. Gör. Aynur Arslan BURŞUK KÜÇÜK İŞLETMELERDE FİNANSMAN İŞLEVİ Finansman, işletmelerin temel işlevlerini yerine getirirken yararlanacakları

Detaylı

---------------------------------------------------------------------

--------------------------------------------------------------------- --------------------------------------------------------------------- PATENT NEDİR? BULUŞLARIN PATENT İLE KORUNMASININ AMAÇLARI PATENT TESCİLİ İÇİN GEREKLİ KRİTERLER İNCELEMELİ/İNCELEMESİZ PATENT PATENT

Detaylı

BİRİNCİ BÖLÜM. Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar ve Öncelikle Uygulanacak Hüküm

BİRİNCİ BÖLÜM. Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar ve Öncelikle Uygulanacak Hüküm GAYRİKABİL-İ RÜCÜ SİCİLDEN TERKİN VE İHRAÇ TALEBİ YETKİ FORMU NUN (IDERA) KAYDA ALINMASINA, İPTAL EDİLMESİNE VE İCRASINA İLİŞKİN TALİMAT(SHT-IDERA Rev.01) BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

Detaylı

FASIL 5 KAMU ALIMLARI

FASIL 5 KAMU ALIMLARI FASIL 5 KAMU ALIMLARI Öncelik 5.1 Kamu alımları konusunda tutarlı bir politika oluşturulması ve bu politikanın uygulanmasının izlenmesi görevinin bir kuruma verilmesi 1 Mevzuat uyum takvimi Tablo 5.1.1

Detaylı

FSH BİLGİLENDİRME TOPLANTILARI 28.12.2015

FSH BİLGİLENDİRME TOPLANTILARI 28.12.2015 FSH BİLGİLENDİRME TOPLANTILARI 28.12.2015 Yrd. Doç. Dr. Selin ÖZDEN MERHACI Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Fikri ve Sınai Haklar Araştırma ve Uygulama Merkezi FİKRİ MÜLKİYET HAKLARI (FİKRİ VE SINAİ

Detaylı

TURGUT ÖZAL ÜNİVERSİTESİ HUKUK FAKÜLTESİ BORÇLAR HUKUKU ÖZEL HÜKÜMLER DERSİ KİRA SÖZLEŞMELERİ DERS NOTLARI

TURGUT ÖZAL ÜNİVERSİTESİ HUKUK FAKÜLTESİ BORÇLAR HUKUKU ÖZEL HÜKÜMLER DERSİ KİRA SÖZLEŞMELERİ DERS NOTLARI TURGUT ÖZAL ÜNİVERSİTESİ HUKUK FAKÜLTESİ BORÇLAR HUKUKU ÖZEL HÜKÜMLER DERSİ KİRA SÖZLEŞMELERİ DERS NOTLARI (2013-2014) PROF.DR İBRAHİM KAPLAN Sayfa 1 Kira sözleşmeleri ile ilgili bölümün üç ayrımında ilk

Detaylı

BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Hukuki Dayanak ve Tanımlar

BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Hukuki Dayanak ve Tanımlar TÜRKİYE BİLİMSEL VE TEKNOLOJİK ARAŞTIRMA KURUMU BİLİŞİM VE BİLGİ GÜVENLİĞİ İLERİ TEKNOLOJİLER ARAŞTIRMA MERKEZİ (BİLGEM) KURULUŞ VE İŞLETME YÖNETMELİĞİ BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Hukuki Dayanak ve Tanımlar

Detaylı

Doç.Dr.Sami Karacan. Doç.Dr.Sami Karacan 1

Doç.Dr.Sami Karacan. Doç.Dr.Sami Karacan 1 KATMA DEĞER VERGİSİ AÇISINDAN ARSA KARŞILIĞI İNŞAAT İŞLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ I. GİRİŞ Doç.Dr.Sami Karacan Son zamanlarda kentleşmenin hızla gelişmesine paralel olarak kat karşılığı inşaat işleri de

Detaylı

TEKNOLOJİ GELİŞTİRME BÖLGELERİ KANUNU

TEKNOLOJİ GELİŞTİRME BÖLGELERİ KANUNU TEKNOLOJİ GELİŞTİRME BÖLGELERİ KANUNU Kanun No: 4691 Kabul Tarihi : 26/06/2001 Resmi Gazete Tarihi: 06/07/2001 Resmi Gazete Sayısı: 24454 AMAÇ Madde 1 - Bu Kanunun amacı, üniversiteler, araştırma kurum

Detaylı

BELİRSİZ SÜRELİDEN BELİRLİ SÜRELİ İŞ SÖZLEŞMESİNE GEÇEN İŞÇİ VE İŞVERENİN YASAL HAKLARI

BELİRSİZ SÜRELİDEN BELİRLİ SÜRELİ İŞ SÖZLEŞMESİNE GEÇEN İŞÇİ VE İŞVERENİN YASAL HAKLARI BELİRSİZ SÜRELİDEN BELİRLİ SÜRELİ İŞ SÖZLEŞMESİNE GEÇEN İŞÇİ VE İŞVERENİN YASAL HAKLARI Erol GÜNER* I. GİRİŞ: 10.06.2003 tarihinde yürürlüğe giren 4857 sayılı İş Yasası nın İKİNCİ BÖLÜM başlığında, İş

Detaylı

MİLLETLERARASI ÖZEL HUKUK VE USUL HUKUKU HAKKINDA KANUN TASARISI. BİRİNCİ KISIM Milletlerarası Özel Hukuk. BİRİNCİ BÖLÜM Genel Hükümler

MİLLETLERARASI ÖZEL HUKUK VE USUL HUKUKU HAKKINDA KANUN TASARISI. BİRİNCİ KISIM Milletlerarası Özel Hukuk. BİRİNCİ BÖLÜM Genel Hükümler MİLLETLERARASI ÖZEL HUKUK VE USUL HUKUKU HAKKINDA KANUN TASARISI BİRİNCİ KISIM Milletlerarası Özel Hukuk BİRİNCİ BÖLÜM Genel Hükümler Kapsam MADDE 1 (1) Yabancılık unsuru taşıyan özel hukuka ilişkin işlem

Detaylı

SERBEST BÖLGELER KANUNU İLE GÜMRÜK KANUNUNDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR KANUN TASARISI (TASLAĞI)

SERBEST BÖLGELER KANUNU İLE GÜMRÜK KANUNUNDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR KANUN TASARISI (TASLAĞI) SERBEST BÖLGELER KANUNU İLE GÜMRÜK KANUNUNDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR KANUN TASARISI (TASLAĞI) MADDE 1-6/6/1985 tarihli ve 3218 sayılı Serbest Bölgeler Kanununun; 1) 1 inci maddesi aşağıdaki şekilde

Detaylı

SUN BAĞIMSIZ DIŞ DENETİM YEMİNLİ MALİ MÜŞAVİRLİK A.Ş.

SUN BAĞIMSIZ DIŞ DENETİM YEMİNLİ MALİ MÜŞAVİRLİK A.Ş. Sayı: YMM.03.2010-80 Konu: 87 Seri No.lu Gider Vergileri Genel Tebliği Banka ve Sigorta Muameleleri Vergisi Uygulaması İle İlgili Olarak 6009 Sayılı Kanunla Yapılan Değişiklikler Hk. İZMİR. 1.11.2010 Muhasebe

Detaylı