T.C. MİLLÅ EĞİTİM BAKANLIĞI MEGEP (MESLEKÅ EĞİTİM VE ÉĞRETİM SİSTEMİNİN GÑÖLENDİRİLMESİ PROJESİ) BAHÖECİLİK BİTKİ ORGANLARI

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "T.C. MİLLÅ EĞİTİM BAKANLIĞI MEGEP (MESLEKÅ EĞİTİM VE ÉĞRETİM SİSTEMİNİN GÑÖLENDİRİLMESİ PROJESİ) BAHÖECİLİK BİTKİ ORGANLARI"

Transkript

1 T.C. MİLLÅ EĞİTİM BAKANLIĞI MEGEP (MESLEKÅ EĞİTİM VE ÉĞRETİM SİSTEMİNİN GÑÖLENDİRİLMESİ PROJESİ) BAHÖECİLİK BİTKİ ORGANLARI ANKARA 2007

2 Milli Eğitim Bakanlığı tarafından geliştirilen modéller; Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığının tarih ve 269 sayılı Kararı ile onaylanan, Mesleki ve Teknik Eğitim Okul ve Kurumlarında kademeli olarak yaygınlaştırılan 42 alan ve 192 dala ait ÑerÑeve Öğretim programlarında amañlanan mesleki yeterlikleri kazandırmaya yönelik geliştirilmiş Öğretim materyalleridir (Ders Notlarıdır). ModÉller, bireylere mesleki yeterlik kazandırmak ve bireysel Öğrenmeye rehberlik etmek amacıyla Öğrenme materyali olarak hazırlanmış, denenmek ve geliştirilmek Ézere Mesleki ve Teknik Eğitim Okul ve Kurumlarında uygulanmaya başlanmıştır. ModÉller teknolojik gelişmelere paralel olarak, amañlanan yeterliği kazandırmak koşulu ile eğitim Öğretim sırasında geliştirilebilir ve yapılması Önerilen değişiklikler Bakanlıkta ilgili birime bildirilir. ÜrgÉn ve yaygın eğitim kurumları, işletmeler ve kendi kendine mesleki yeterlik kazanmak isteyen bireyler modéllere internet Ézerinden ulaşılabilirler. Basılmış modéller, eğitim kurumlarında Öğrencilere Écretsiz olarak dağıtılır. ModÉller hiñbir şekilde ticari amañla kullanılamaz ve Écret karşılığında satılamaz.

3 İÖİNDEKİLER İÖİNDEKİLER İàİNDEKİLER...i AàIKLAMALAR...ii GİRİŞ...1 ÜĞRENME FAALİYETİ BİTKİ ORGANLARI KÖk Genel Karakteri ve Morfolojisi KÖkÉn Anatomik Yapısı GÖvde Genel Karakteri ve Morfolojisi GÖvde Metamorfozları GÖvde Anatomisi Yaprak KÖkeni ve Dış Şekli Yaprak Ayası (Lamina) Damarlanma Yaprak Sapı (Petiyol) Yaprak Kını (Bazis) Yaprağın Anatomik Yapısı Yaprak Metamorfozları...12 UYGULAMA FAALİYETİ...13 ÜLàME VE DEĞERLENDİRME...14 ÜĞRENME FAALİYETİ GENERATİF BİTKİ ORGANLARI àiñek àiñeğin Genel Yapısı ve Morfolojisi àiñeğin Kısımları àiñeklerde Eşeylilik DÖllenme àiñek Durumları (infloresans) Meyve Meyvelerin Oluşumu Meyvelerin Sınıflandırılması Tohum Tohumun Yapısı Tohumun Yayılması...23 ÜLàME VE DEĞERLENDİRME...25 ÜNERİLEN KAYNAKLAR...31 KAYNAKàA...32 i

4 AÖIKLAMALAR AÖIKLAMALAR KOD 621EEH008 ALAN BahÜecilik DAL / MESLEK Ortak Alan MODÑLÑN ADI Bitki Organları MODÑLÑN TANIMI Bitkilerin organları, béyémeleri, gelişmeleri ve Éremeleri konularının anlatıldığı Öğrenme materyalidir. SÑRE 40/ 32 ÉN KOŞUL Ün koşul yoktur. YETERLİLİK Vegetatif ve generatif organları incelemek. Genel AmaÜ Bu modél ile gerekli ortam sağlandığında bitkinin organlarını MODÑLÑN AMACI tanıyabileceksiniz. AmaÜlar 1. Bitkinin vegetatif organlarını doğru olarak tanıyabileceksiniz. 2. Bitkinin generatif organlarını doğru olarak tanıyabileceksiniz. EĞİTİM ÉĞRETİM Ortam: TepegÖz, yazı tahtası, internet ortamı, sınıf, sera. ORTAMLARI VE Donanım: Televizyon, VCD, DVD, tepegöz, projeksiyon, DONANIMLARI bilgisayar ModÉlÉn iñinde yer alan her Öğrenci faaliyetinden sonra verilen ÖlÑme arañları ile kendinizi değerlendireceksiniz. ÉLÖME VE ModÉlÉn sonunda ise kazandığınız bilgi, beceri, tavırları ÖlÑmek DEĞERLENDİRME amacıyla Öğretmen tarafından hazırlanacak ÖlÑme arañları ile değerlendirileceksiniz. ii

5 GİRİŞ GİRİŞ Sevgili Éğrenci, Yıllardan beri Ñevrenizdeki bitkilerle iñ iñesiniz. Bitkiler gézel göréntéleriyle ruhumuzu okşarken, besin olarak da sağlıklı yaşamamızı sağlamaktadırlar. Bitkileri bazen ilañ olarak kullanırız. Bazen de Ézerlerine basar geñeriz. Ama ne olursa olsun bitkilerin bizim iñin ne kadar Önemli olduğunu biliriz. Biliyorsunuz, dényamızdaki canlıları iki aleme ayırarak inceleriz. Bunlar hayvanlar alemi ve bitkiler alemidir. Binlerce bitkinin yer aldığı bitkiler alemi Botanik dersinin konusudur. Bitkinin organlarını, bu organların yapı ve görevlerini bu modélle Öğreneceksiniz. Bizim iñin değerli olan bitkilerin yapısını Öğrenmek bize haz verecek. Camımızın ÖnÉne koyduğumuz bir ÑiÑeğin, yapraklarını géneşe döndéréşéné, ÑiÑek añışını, tomurcuklanmasını zevkle izleyeceğiz. Su vermediğimizde neden boynunu béktéğéné, yapraklarını yere déşérdéğéné Öğreneceğiz. Ne zaman ÑiÑek añacağını, ne zaman tohum vereceğini sabırsızlıkla bekleyeceğiz. Sizler bitkilerle uğraşmayı meslek olarak señtiniz. Ne kadar şanslısınız. Size ihanet etmeyen, masum, sadakatli canlılarla birlikte olacaksınız. Onları iyi tanıyın. Hem onlarla uğraşmanın zevkini yaşayın, hem de ekonomik getirisini Öğrenin. Sizler bu modélé Öğrendiğinizde bitkilerin yapılarını da Öğrenmiş olacaksınız. Hepinize başarılar dilerim. 1

6 2

7 ÉĞRENME FAALİYETİ 1 AMAÖ ÉĞRENME FAALİYETİ 1 Bitki vegetatif organlarını doğru olarak tanıyabileceksiniz. ARAŞTIRMA Bir saksı bitkisinin organlarını inceleyerek, şematize ediniz. Bir ağacın organlarını göstererek şematize ediniz. àim bitkisinin organlarını inceleyerek arkadaşlarınızla tartışınız. 1. BİTKİ ORGANLARI àeşitli bitkisel dokular bir araya gelerek bitkisel organları oluşturur. Her organın kendi görevlerine uygun Özel yapıları vardır. Organları inceleyen bilim dalına Organografi adı verilir. Bitki organları, kök, gövde, yaprak, ÑiÑektir Käk Genel Karakteri ve Morfolojisi KÖk, yéksek yapılı bitkilerin ÖzgÉn organlarından biridir. GÖrevi, topraktan su ve suda ÑÖzÉnmÉş mineral tuzlarının alınmasına yardım etmek, aynı zamanda karada yaşayan bitkileri toprağa bağlamaktır. KÖk, toprak iñinde bulunan bir organ olmakla beraber, bazı bitki kökleri hava veya su iñerisinde de gelişebilirler. Havada gelişen köklere hava kökleri, suda gelişen köklere su kökleri denir. Dış görénéş bakımından kökén gövdeden farkı, yaprak taşıyan nod (boğum) ve internodyumlara (boğumarası) sahip olmamasıdır. Kloroplast taşımadıkları iñin yeşil renkli değildirler Käkãn Anatomik Yapısı GenÑ bir kökte dört bölém vardır. En uñta sarımsı veya kahverengi koni biñiminde kaliptra bulunur. Kaliptra, yumuşak ve nazik olan béyéme noktasının bölénér dokusunu, toprağın sert kısımlarına karşı koruyan yapıdır. 3

8 Şekil 1.1: Käk ucunun boyuna kesiti BÉyÉme noktasındaki meristem hécreleri, devamlı bölénme suretiyle hızla béyémeyi sağlar. Oluşan hécreler Önce bir uzama devresi geñirirler ve iñ iñe ÉÑ tabaka oluştururlar. Dışta dermotojen, daha altta periblem, en iñte plerom bulunur. KÖk téyleri, kökén topraktan mineral madde emme görevini tam yapabilmesi iñin, toprakla temas edici yézeyi artıran kök epidermisinin Ñıkıntılarından oluşan yapıdır. Emici téylerin ÖmrÉ Ñok kısadır. Yaşlı kısımlarda emici téyler ve epiderma parñalanır. Bu durumda yerine Ñeperleri mantarlaşmış tabaka oluşur. Bu koruyucu tabakaya ekzodermis denir Käk Öeşitleri Şekil 1.2: Käkãn enine kesiti KÖkler ÉÑ gruba ayrılır. Primer kök veya ana kök, sekonder kök veya yan kök, adventif kök veya ek kökler. Tohum Ñimlenince radikula yer Ñekiminin etkisiyle toprağın derinliklerine doğru béyémeye başlar. Radikuladan meydana gelen ilk kök primer kök veya ana köktér. Primer kökten belli bir añı(45 dereceden fazla) yapacak şekilde Ñıkan köklere sekonder kök denir. Bazı durumlarda primer kök bitkinin toprak ÉstÉ organları kadar uzun ÖmÉrlÉ değildir. BÖyle bitkilerde primer kökén yerine ÖmÉrleri bitkinin ÖmrÉ kadar uzun olmayan adventif kökler primer kökén yerini alır. KÖkler ayrıca kazık, sañak, etli, ipliksi olarak da sınıflandırılır. 4

9 Käk Metamorfozları KÖkler esas görevlerinden başka görevler yapmak Ézere metamorfoza uğrarlar. Yumru veya depo käk: Besin maddelerini depo etmek Ézere şişkinleşmiş köklere yumru kök denir. Turp, pancar, havuñ yumrulaşmış köklerdir. Yumru kökler genellikle iki yıllık bitkilerde bulunur. Birinci yılda depoladıkları besinler ile ikinci yılda yeni gövdenin gelişmesine ve ÑiÑek añmasına neden olurlar. Ayrıca bu bitkiler insanlar iñinde iyi bir besin kaynağıdır. Assimilasyon käkleri: Bu kökler klorofil taşıdıkları iñin fotosentez yaparlar. EmeÜ veya sämãrme käkleri: Parazit bitkilerde kökler değişerek konak bitkiden Öz suları emecek emeñler halini alırlar. Ürneğin Ökse otunda olduğu gibi. Hava käkleri: Hava iñinde gelişen köklere hava kökleri denir. GÖrevleri Ñeşitlidir. Duvara ya da başka bir bitkiye tutunma, bazı bitkilerde destekleme, bazı bitkilerde de oksijen almaya yardımcı olurlar. Ñretken käk: Bazı bitkilerde kökler gövde verici tomurcuklar oluşturur. Bu tomurcuklardan séren yavru bitkinin ana bitkiden ayrılmasıyla eşeysiz Éreme yapılır. Diken käkler: Savunma görevini görmek iñin diken halini almış köklere denir. Palmiyelerde görélér. Su käkleri: Su bitkilerinin su iñerisinde gelişen köklerine denir. KÖkÉn genel Özelliklerine sahip olmakla beraber genellikle kök téyleri bulunmaz. Kortekslerinde geniş hécreler arası boşluklar vardır. Boşluklar arasında bulunan hava bitkinin su iñerisinde yézmesini sağlar. Bazı su köklerinin iñi hava doludur. Buradaki hava bitkiye oksijen sağlar. Öekme käkleri: Bazı bitkilerde kökler kısalarak bitkinin gövdesini toprak altına Ñekerler Gävde Genel Karakteri ve Morfolojisi GÖvde bitkilerde toprak ÉstÉnde bulunur. ÜzÉmleme organı olan yapraklarla, yan dalları ve bitkinin Éreme organını taşır. GÖvdeler her ne kadar toprak ÉstÉnde gelişse de bazı bitkilerde hem toprak altı, hem de toprak ÉstÉ gövde bulunur. Bazı bitkilerin gövdesi su iñinde gelişir. 5

10 Bitkiler aleminde en basit gövde kara yosunlarında görélér. İletim demetlerine sahip tipik gövde yapısı ise eğrelti otlarında görélér. En gelişmiş gövde ÑiÑekli bitkilerdedir. GÖvde genellikle uñtan béyér. BÉyÉmeyi sağlayan tepedeki béyéme noktasıdır. Yapraklar ve yan dallar daima nodyumlardan oluşur. GÖvdeler bitkilerin tek yıllık veya Ñok yıllık olmasına göre farklı yapılıştadırlar. Bu nedenle otsu ve odunsu gövdeler olarak ayırt edilirler. GÖvdeyi kökten ayıran Özellikler şunlardır: GÖvde yalnız uñtan béyémez. Dallanma gösterir. GÖvde pek belirgin olmayan pullar halinde yapraklar taşır. GÖvdenin yan organları olan yapraklar ve koltuk altı tomurcukları daima ekzogen olarak meydana gelmiştir. GÖvdenin iletim demetleri hiñbir zaman ışınsal dağılma göstermezler. Dağınık veya dairesel dizilmiş biñimdedir. GÖvdenin dış yézeyinde lentiseller bulunur. GÖvde kökén aksine negatif jeotropizma gösterir. Şekil 1.3: Bitki gävdesinin boyuna kesiti 6

11 Tomurcuk Şekilleri BÉyÉme noktalarının ÉstÉ kışın hécrelerin zarar görmesini Önlemek iñin Ést Éste gelen sıkışmış yapraklarla ÖrtÉlÉr. Buna tomurcuk denir. Ana eksenin ucundaki tomurcuğa terminal tomurcuk veya tepe tomurcuğu denir. Eksen Ézerindeki yan dalların kökenini teşkil eden tomurcuğa da lateral tomurcuk ya da yan tomurcuk denir. Her lateral tomurcuk bir yaprak koltuğunda bulunur. Bu tomurcuğa koltuk altı tomurcuğu denir. Yaprakların koltuğundaki lateral tomurcukların bulunduğu bölgeye nod (boğum)denir. İki nod arasına internod veya boğum arası denir. GÖvdeden Ñıkan dalların, bazen kısa bir aradan sonra béyémesi durur. Bunlara kısa sérgén denir.bazı sérgénler ise béyémeye devam eder.bunlara da uzun sérgén denir.gövde Ézerindeki tomurcukların hepsi faaliyete geñmez.bir kısmı faal iken bir kısmı pasif kalır.faal olan tomurcuklara aktif tomurcuk, pasif olan tomurcuklara uyur tomurcuk denir.bu tomurcuklar herhangi bir yaralanmada veya budama olduğunda uyanarak yeni sérgénler oluşturur.bu tomurcukların gelişmesi sonucu benzer yapılar meydana gelmez.bazılarından ÑiÑek, bazılarından dal meydana gelir Dallanma Şekilleri Taşıdığı yaprakları en fazla oranda géneşten yararlanmaya sunabilmek ve organik madde yapımında tam verim sağlayabilmek iñin gövde dallanır. Bu sayede hava ile temas eden geniş bir hacim ve yézey kazanır. Tamamen ana gövde Özelliğinde olan bu dallar genellikle dikey yékselen, ana gövdeden farklı olarak yanal uzanırlar. Dallanma iki şekildedir: Öatalsı dallanma: Basit yapılı bitkilerde görélér. Lateral dallanma: Ana eksenden yanal olarak birñok yan tomurcukların ve sonuñta yan dalların oluşmasıyla meydana gelir. İki grupta incelenir: Monopodial dallanma: Ana gövde devamlı olarak terminal tomurcuğun faaliyeti ile gelişir ve yan dallara göre daha ÉstÉndÉr. Bu şekilde dallanma ile genellikle koni şeklinde sivri ağañlar meydana gelir. Simpodial dallanma: Yan kollar meydana geldikten sonra eksen béyémesi durur Gävde Metamorfozları Bitki, yetiştiği Ñevrenin etkisi altında normal gövdelerden farklı olarak gördékleri iş ve yapıları bakımından bazı değişiklikler gösterir. GÖvde ve dalların bu tér değişikliklerine gövde metamorfozları denir. GÖvde metemorfoz Ñeşitleri: Toprak altı gävdeler: Bu tip gövdeler depo görevini Éstlenmiştir. àoğunlukla şişkinleşmiş olup yaprakları iyi gelişmiştir. Depo gövdelerdir. Yapraksı gävdeler: ãzerindeki yapraklar körelmiş olduğundan yaprakların görevini yapmak Ézere yassılaşmış gövdelerdir. 7

12 Sukkulent gävdeler: Kurak bölgelerde veya tuzlu ortamlarda yaşayan bitkilerin gövdeleri etlenerek su depolayacak şekilde metemorfoza uğrar. Sãlãk gävde: BirÑok bitkilerde kısa sérgén değerinde olan yan dallar yapraksız ince ve esnek bir yapı gösterirler. Tutunma ile sarılmaya hizmet ederler. Diken gävde: Kısa ve uzun sérgénlerin diken şeklini almasıdır. GÖrevleri bitkiyi korumaktır Gävde Anatomisi GenÑ bir bitki gövdesinden enine kesit alıp mikroskopta incelersek bitkinin dikotil ve monokotil oluşuna göre dokuların dağılış durumu, iletim demetlerinin dézeni, devamlılığı ve yapılışı bakımından béyék farklar göze Ñarpar. Dikotil bir gövdenin enine kesitinde dokuların belirli bir tabakalaşma gösterdikleri görélér ve ÉÑ kısım kolayca ayırt edilir. Koruyucu doku (Epiderma): Alttaki dokuları koruyan tabakadır. GÖvdenin eksenine paralel uzanan tek bir hécre tabakasından meydana gelir. YÉzeyi kétıkula tabakası ile kaplıdır. KÉtikula tabakası Ñok incedir. Burada az sayıda emici téy ve stomalara da rastlanır. Korteks (Endoderma): Bu kısımda kökteki endodermise karşılık olan nişasta tabakası vardır. Nişasta tabakasından sonra merkezi silindir gelir ki bu kısımda dikotil bitkiler iñin tipik bir veya iki daire halinde sıralanmış iletim demetleri gelir. GÖvdenin merkezinde kökén aksine genellikle parankimatik Öz dokusu vardır. Merkezi silindir: Endodermanın iñ kısmındaki dokular merkezi silindiri meydana getirir. Merkezi silindir dışında bulunan perisikl bir veya birkañ sıra parankima ve sklerankima hécrelerinden meydana gelir. SelÉloz Ñeperlidirler. Yapraklar ile kök sistemi arasında madde iletimini sağlayan iletim demetlerini oluşturur. İletim demetlerinin sayısı ilkel eğreltilerde tektir. YÉksek yapılı bitkilerde birden fazladır. İletim demetlerinin dizilişi bitkilere göre değişir. Monokotillerde demetler kolleteral kapalı tiptedir. Demetler epidermanın altından başlar ve Ñevreye doğru sık ve kéñék, merkeze doğru seyrek ve béyék olmak Ézere dağılır. Dikotil, iki Ñeneklilerde ise kolleteral añık demetler bulunur. Parankima dokusu iñinde floem dışa, ksilem iñe gelecek şekilde Ñevreye paralel bir şekilde sıralanır. 8

13 Şekil 1.4: Gävdenin enine kesiti GÖvdede sekonder béyéme, tek Ñenekli bitkilerde genel olarak ilk gövde yapısını korudukları halde Ñift Ñenekli bitkiler ve Ñamlarda ikincil kalınlaşma görélér. àift Ñeneklilerde ikincil kalınlaşma gövde iñinde ve iletim demetleri arasında bulunan kambiyum tabakasının bölénme faaliyetleri ile mémkén olur. BaşlangıÑta yalnızca iletim demetlerinin floem ve ksilemleri arasında görélen kambiyum dokusu daha sonra demetler arasındaki parankimatik bölgede de meydana gelir Yaprak Käkeni ve Dış Şekli Gelişmiş bir gövdeye sahip her bitki gövdesi Ézerinde az veya Ñok gelişmiş yapraklar bulunur. Morfolojik olarak yaprak sınırlı béyéme göstermelerinden dolayı kısa sérgén olarak kabul edilir. Yaprak bitki hayatı iñin Ñok Önemli olan iki Önemli olayı gerñekleştirir: Fotosentez, Transpirasyon (terleme) olaylarının cereyan ettiği başlıca organdır. Bu nedenle geniş yézeye sahiptir Yaprak Ayası (Lamina) Yaprağın görev yapan geniş yézeyini meydana getiren yassılaşmış ince yeşil kısımdır. Yaprak ayası bétén ya da parñalı oluşuna göre ikiye ayrılır: Basit yaprak:yaprak ayası béténdér. Bileşik yaprak:yaprak ayası parñalardan oluşur. 9

14 Yaprak ayasının şekline göre yaprak; şeritsi, iğnemsi, yumurtamsı, yéreksi, oksu ve dikdörtgensi şekilde olabilir. Yaprak ayasının kenarına göre; déz, dişli, testere dişli, loblu, oymalı olarak sınıflandırılır Damarlanma Şekil 1.5: Yaprak Üeşitleri (basit, bileşik) GÖvdeden yaprak sapı yoluyla laminaya geñen iletim demetleri yaprak ayasında dağılarak yaprak damarlarını meydana getirir. Genellikle yaprak ortasından bir orta damar geñer ve Ézerenden yan damarlar Ñıkar. Yan damarlarda tekrar ince damarlara ayrılır. Damarlanma durumlarına göre yaprak dört Ñeşittir: Basit damarlanma: Yaprak ayası daralmış iğne veya pul şeklini almış yapraklarda görélér. Aya ortasında tek damar vardır. Ürneğin Ñam. Şekil 1.6: Yaprak Üeşitleri 10

15 Öatalsı damarlanma: Orta damar yoktur. Geniş damarlar ikişer ikişer eşit béyéklékte damarlara bölénerek derece derece daha ince damarlara ayrılır. Paralel damarlanma: Orta damar egemen durumdadır. Yan damarlar buna paralel olarak yaprağın yan tabanından uñ kısmına ya da orta damardan yaprağın uñ kısmına uzanırlar. Ağsı damarlanma: Bir veya birkañ kalın ana damar vardır. Bu damarlardan Ñıkan daha ince damarlar bir ağ meydana getirecek şekilde yaprak ayasında dağılır Yaprak Sapı (Petiyol) Yaprak sapı yaprak ayasını taşır ve onu uzunluğuna göre belli bir añı ile gövdeden uzaklaştırır. Gerek kalınlığı gerekse sağlamlığı taşıdığı ayanın ağırlığı ile orantılıdır. Yaprak sapı genel olarak alt yézeyi yuvarlakña Ést yézeyi oluğumsudur. Nadiren silindir gibi olanı da vardır. Bunu karşı Ñoğunlukla ayanın yézeyine paralel ya da yanal olarak yassılaşır ve ayanın görevini Ézerine alır. Bazı yapraklarda yaprak sapı bulunmaz. Yaprak doğrudan gövdeye bağlanır Yaprak Kını (Bazis) Yaprak sapının gövdeye birleştiği yere denir. Bazen yaprak kını bir yastık gibi şişer. Buna yastıkñık denir. Bazen de gövdeyi tamamen kuşatarak yan tomurcukları da korur. Yaprak kınının fazla geliştiği bitkilerde kının ayaya bağlandığı noktasının ÉstÉne kadar uzanan bir Ñıkıntı bulunur. Bu Ñıkıntıya ligula denir. Dikotil bitkilerin bir kısmında yaprak tabanının iki yanında serbest veya sapa bitişik olarak bazen kéñék, bazen asık yaprak béyékléğénde yaprak şeklinde yapılar meydana gelir; bunlara kulakñık (stipul) denir. KulakÑıklar bazen diken şeklinde olabilir Yaprağın Anatomik Yapısı Yapraktan enine kesit alındığında alt ve Ést yézeyin bir sıralı epidermis dokusu ile kaplı olduğu görélér. ãst kısma Ést epidermis, alt kısma alt epidermis adı verilir. Epidermis tabakasının dış Ñeperinde kétikula tabakası bulunur. KÉtikula tabakasının altındaki epidermis hécrelerinin kural olarak dış Ñeperi kalın, yan ve iñ Ñeperleri daha incedir. ãst epidermis tabakasının altında sétunlar şeklinde Ñoğunlukla bir sıra palizat parankiması hécrelerinin oluşturduğu tabaka bulunur. Palizat parankiması bol kloroplastlıdır. Palizat parankiması altında daha az kloroplast taşıyan, dézgén olmayan şekilde dizilmiş, Ñok geniş hécreler arası boşluk bulunan sénger parankiması yer alır. Palizat dokusu ve sénger dokusu yaprağın iñini tamamen doldurduğundan fotosentez olayında en Ñok iş gören organdır. 11

16 Yaprak Metamorfozları Bilindiği gibi yaprağın asıl görevi fotosentez yapmak ve transpirasyon yapmaktır. Bu görevlerin dışında yapraklar bazen başka görevlerde yapmak Ézere değişikliklere uğrayabilirler. Bu yapraklara metamorfoza uğramış yapraklar denir. Besleyici yapraklar( Soğan yapraklar):bu yapraklar etlenerek soğan gövdeleri meydana getirirler. Soğanlar kısa, geniş, renksiz, yumuşak ve Ñok kalın yapraklardan meydana gelmişlerdir. Diken yapraklar: àoğu hallerde yaprakların orta ve yan damarlarının uñları diken haline geñer. Sãlãk yapraklar: Üzellikle tırmanıcı bitkilerde yaprağın tamamı veya bir kısmı, dokunmaya karşı hassas ve sarılıcı sélék denilen yapıya dönéşér. Su depo eden yapraklar: BirÑok kurak bölgelerde yetişen bitkilerde yaprakların, su depo edecek tarzda değişikliğe uğradığı görélmektedir. Kapan yapraklar: BÖyle yapraklar böcek kapmaya ÖzgÉ karakterler kazanmıştır. 12

17 UYGULAMA UYGULAMA FAALİYETİ FAALİYETİ İşlem Basamakları Bir saksı bitkisi alınız. Toprak ÉstÉ bölémlerini inceleyiniz. GÖvde Ñeşidini belirtiniz. Yaprakların ayasını inceleyiniz. Yaprakların damarlarını inceleyiniz Éneriler Toprak ÉstÉ bölémleri gösteriniz. Yaprakları sınıflandırınız. Bitkilere zarar vermemeye Özen gösteriniz. Yapraklarına göre bitkileri ayırt edebilir misiniz? Yaprakların kenarlarını inceleyiniz. Aynı incelemeyi farklı bitkiler iñinde yapınız. 13

18 ÉLÖME VE VE DEĞERLENDİRME Aşağıda verilen değerlendirme sorularını cevaplandırarak faaliyete ilişkin bilgilerinizi ÖlÑÉnÉz. ÉLÖME SORULARI Aşağıdaki cãmleler doğru ise kutuculara D yanlışsa Y harfi koyunuz. Değerlendirme ÉlÜeği Doğru Yanlış 1 SÉlÉk yapraklar tırmanmayı sağlar. 2 HavuÑ bitkisinin yenen kısmı bitkinin gövdesidir. 3 Yapraklar ayalarına göre basit ve birleşik olmak Ézere ikiye ayrılır. 4 àam bitkisinin yaprakları basit damarlanmaya Örnek gösterilebilir. 5 KÖkÉn görevi su ve suda ÑÖzÉnmÉş mineralleri almaktır. Aşağıdaki cãmlelerin arasındaki boşlukları doğru kelimelerle doldurunuz. 6. BÖcek yiyen bitkilerin yaprakları.. yapraklara Örnektir. 7. Bitkinin toprak ÉstÉ organlarını. taşır. 8. Yaprakların görevi. ve yapmaktır. 9. Kurak bölge bitkilerinde yapraktaki tabakası kalındır. 10. Kurak ve tuzlu topraklarda yaşayan bitkilerin gövdeleri etlenerek su depolayacak şekilde değişikliğe uğramıştır.bu gövdelere. gövdeler denir. DEĞERLENDİRME Cevaplarınızı kontrol ediniz. Hatalı yanıtlarınız iñin konuyu tekrar ediniz. Tamamen doğru ise değerlendirme ÖlÑeğine geñiniz. 14

19 PERFORMANS DEĞERLENDİRME PERFORMANS DEĞERLENDİRME Uygulama faaliyetinde kazandığınız bilgi ve beceriler doğrultusunda gél bitkisini inceleyiniz. Yapmış olduğunuz Ñalışmayı aşağıdaki kriterlere göre değerlendiriniz. DEĞERLENDİRME ÉLÖEĞİ Değerlendirme Kriterleri Evet Hayır GÉl bitkisi aldın mı? Toprak ÉstÉ organları ayırt edebildiniz mi? GÉl hangi Ñeşit gövdeye sahip? Yaprak ayası basit mi? Yapraklar paralel damarlı mı? Yaprak kenarlarını incelediniz mi? Aynı incelemeyi farklı bitkiler iñinde yaptınız mı? Yaprakları kenarlarına göre sınıflandırdınız mı? Bir bitkinin organlarını ayırt edebilir mi siniz? Yapraklar arasındaki farkı Öğrendiniz. Tebrik ederiz DEĞERLENDİRME Cevaplarınızı cevap anahtarı ile karşılaştırınız ve doğru cevap sayısını belirleyerek kendinizi değerlendiriniz. Hatalı yanıtlar iñin bilgi konularını tekrar ediniz. TÉm yanıtlar doğru ise bir sonraki Öğrenme faaliyetine geñiniz. 15

20 ÉĞRENME FAALİYETİ 2 AMAÖ ÉĞRENME FAALİYETİ-2 Bitkinin generatif organlarını doğru olarak tanıyabileceksiniz. ARAŞTIRMA Bitkilerde Éreme nasıl gerñekleşir? Sınıf ortamında tartışınız. Bitki de Éreme organları nelerdir? Rapor halinde hazırlayınız. àiñeklerin kokuları ve renkleri onlara ne yarar sağlar? GÖzlemleyerek arkadaşlarınızla tartışınız. 2. GENERATİF BİTKİ ORGANLARI 2.1. ÖiÜek Bitkilerde Ñoğalmanın temeli ÑiÑek ve bundan oluşacak tohumdur. Bitki bireylerinin Özellikleri sonraki bireylere tohumla geñer. Tohum oluşması döllenme ile mémkéndér. Bitkilerde döllenme ÑiÑeklerde olur. àiñeklerin yapısı döllenme ve döllenmenin sonucunda tohum denilen yapılarda bitkinin minyatér Örneğini oluşturarak neslini devam ettirmektir ÖiÜeğin Genel Yapısı ve Morfolojisi Değişik béyéklékte, farklı renkte, şekilde pek Ñok ÑiÑek vardır. Bazı ÑiÑekler Ñok kéñék mikroskobik yapıda olmasına karşın 1 m. Ñapında olan ÑiÑekler de vardır. àiñekler ÑiÑek sapı ile gövdeye bağlanır. Normal bir ÑiÑekte değişime uğramış dört Ñeşit yaprak bulunur. Şekil 2.1: Tam ÜiÜeğin boyuna kesiti 16

21 i eğin Kısımları anak Yapraklar (Kaliks) Dışta yeşil renkli normal yaprağa benzeyen yapraklardan oluşmuş yapıya anak yaprak denir. ˆanak yapraklar kloroplast organeli taşıdıkları i in fotosentez yaparak i eğin beslenmesini sağlar. Ancak anak yaprakların asıl g revi koruyuculuktur. ˆi eğin diğer kısımlarını dağılmaktan ve dış etkenlerden korur Ta Yapraklar (Korolla) ˆanak yaprakların i kısmında bulunan genellikle parlak renkli yapraklara ta yapraklar denir. Ta yapraklar b cekleri cezbederek ƒzerine eker. B ylece b ceklerle tozlaşma sağlanır Erkek Organ Erkek organlar dişi organın etrafında tek sıralı ya da ift sıralı olarak dizilmiştir. Erkek organın g revi ƒremeyi sağlamaktır. Erkek ƒreme organı iki b lƒmden oluşur. Sap ık: Genellikle silindir veya yassı bir iplik şeklindedir. Kısa, uzun veya tamamen yok olabilir. ˆıplak ya da parlak renkli tƒylƒ olabilirler. G revi, erkek organın baş ığını taşımaktır. Baş ık: Erkek organın şişkin kısmıdır. Her baş ık iki b lƒmden oluşur. Bu b lƒmlere teka denir. Her tekada iki polen kesesi bulunur. Polen keseleri polen ekirdeklerini oluşturur. Şekil 2.2: Erkek organda polenlerin oluşumu 17

22 Polen kesesinde polen oluşumu ise; polen keselerinde polen ana hécreleri mayoz bölénme ile dört polen hécresi meydana getirir. Bir polen hécresine mikrospor denir. Mikrosporların Ñekirdekleri mitoz bölénerek iki Ñekirdekli yapı oluşur. Bu yapıların etrafında kalın, renkli, déz veya pérézlé, bazılarında da yapışkan Ñeper oluşur. Bu ikişer Ñekirdekli yapılara ÑiÑek tozu (polen) denir Dişi Organ àiñeğin ortasında dişi organ yer alır. Dişi organ ÉÑ bölémden oluşur: Dişicik tepesi: Dişi organın en Ést kısmıdır. Genişleyerek yézeyi béyéméştér. Bazı tepecik girintili ve Ñıkıntılı bir yapı kazanmıştır. Bazı tepecik ise sıvı salgılama Özelliği kazanmıştır. Bu değişiklikler polen tozunun tepecikte tutunmasını sağlar. Dişicik borusu: Ovaryum ile dişicik tepesi arasında bulunur. Polen tozunun Ñimlenmesi ile polen tépénén ovaryuma ulaşmasını sağlar. Ovaryum(Yumurtalık):Dişi organın en Önemli kısmıdır. En altta bulunur. Şişkin bir yapıya sahiptir. İÑinde tohum taslağı bulunur. Şekil 2.3: Dişi organda yumurta hãcresinin oluşumu Dişi organda yumurta hécresinin oluşumu ise; yumurtalıktaki tohum taslağında diploid makrospor ana hécresi bulunur. Makrospor ana hécresi mayoz bölénme geñirerek dört tane monoploid makrospor oluşturur. Bunlardan ÉÑ tanesi eriyerek kaybolur. Bir tanesi megaspor denilen hécreyi oluşturur. Megaspor ard arda ÉÑ kez mitoz bölénme geñirerek sekiz Ñekirdekli bir yapı oluşturur. Bu yapıya embriyo kesesi denir. Embriyo kesesi iñindeki Ñekirdeklerden ÉÑ tanesi Ést kutuba yerleşir. Bunlara antipot Ñekirdek denir. ãñ tanesi alt kutuba yerleşir. Bunlardan bir tanesi yumurta Ñekirdeğini oluşturur. Diğerlerine de sinergit 18

23 Ñekirdekler denir. İki Ñekirdek ise kesenin merkezine yerleşir ve polar Ñekirdekleri oluşturur. Yumurta Ñekirdeği etrafına bir miktar sitoplazma alarak, yumurta hécresini oluşturur. Antipot ve sinergit Ñekirdekler ÖlÉr ve kaybolur. SonuÑta, bir yumurta ve iki polar Ñekirdeğe sahip döllenmeye hazır embriyo kesesi oluşur ÖiÜeklerde Eşeylilik Hermafrodit: Erkek ve dişi organları olan ÑiÑektir. Diklin:Bir ÑiÑekte erkek veya dişi organdan yalnız biri bulunur.bu ÑiÑeklere tek eşeyli ÑiÑek denir.dişi organ bulunduran ÑiÑeklere dişi ÑiÑek, erkek organ bulunduran ÑiÑeklere erkek ÑiÑek denir. Monoik (Bir evcikli) ÜiÜek: Bir bitkide hem erkek hem de dişi ÑiÑek bulunuyorsa bu bitkileri monoik bitki denir. Dioik (İki evcikli) ÜiÜek: Bir bitkide yalnızca dişi ÑiÑek veya yalnızca erkek ÑiÑek bulunuyorsa bu bitkilere iki evcikli bitkiler denir. Poligam: Aynı bitki hermafrodit ÑiÑeklerle beraber tek eşeyli ÑiÑeklerde bulunabilir. Bu bitkilerede poligam bitkiler denir Dällenme Mikrospor dişi organın tepeciğine gelir ve orada Ñimlenir. àimlenen polen tanesi polen tépéné oluşturur. Polen tépé dişicik borusundan aşağıya iner ve mikropile gelir. Polen tépéndeki doğurucu Ñekirdek bir mitoz bölénme geñirerek iki tane sperm Ñekirdeği oluşturur. Polen tépénén uñ kısmının patlaması ile sperm Ñekirdekleri embriyo kesesine ulaşır. Sperm Ñekirdeklerinden biri yumurtayı dölleyerek embriyoyu oluşturur. Diğer Ñekirdek ise polar Ñekirdeklerle birleşir ve endospermi oluşturur. Endosperm besin dokudur. Embriyonun beslenmesini sağlar. Embriyo, endosperm ve kabuk tohumu oluşturur. 19

24 ÖiÜek Durumları (infloresans) Şekil 2.4: Tozlaşma ve dällenme Bazı bitkilerde bir ÑiÑek sapı Ézerinde bir tek ÑiÑek bulunduğu halde, bazılarında birden fazla ÑiÑek bir ÑiÑek sapı Ézerinde bulunur. Bu şekilde bir araya toplanmış ÑiÑek gruplarına infloresans denir. İnfloresans basit veya bileşik olmak Ézere iki tiptir. Basit tipte eksen dallanmamış, bileşik tipte ise eksen dallanmıştır. àiñek durumları dallanma tarzına göre ikiye ayrılır. Rosemäz ÜiÜek durumu: Ana eksen yan dallara göre ÉstÉn durumdadır ve daha iyi gelişmiştir. Bunlarda ikiye ayrılır: 2.2. Meyve Basit rosemöz Bileşik rosemöz Simäz ÜiÜek durumu: Burada ana eksen tepesinde ÑiÑek teşekkél eder ve béyéme durur. Yan dallar gelişerek ana eksenin yerini alır. Yan dallar hakim durumdadır. En yaşlı ÑiÑek ana eksenin uñ kısmında olur Meyvelerin Oluşumu Meyve denince aklımıza gelen elma, armut, şeftali, erik, vişne, portakal gibi meyvelerdir. Fakat domates, biber, patlıcan, fasulye gibi sebzeler, mısır, buğday, arpa gibi tahıllar da meyvedir. 20

25 Üyleyse meyve; bir ÑiÑeğin olgunlaşmış yumurtalığıdır. Bazen ÑiÑeğin diğer kısımları da olgun yumurtalıkla birleşerek meyve yapısını meydana getirir. Bir bademde ÑiÑekten itibaren meyvenin oluşumunu incelersek, Önce tañ yapraklar déşer, erkek organlar ayrılır. DÖllenmiş yumurtalık gelişmeye béyémeye başlar ve Ñanak yapraklardan oluşan tépé patlatır. Yumurtalık hızla béyér ve ÉÑ farklı tabaka oluşur. Bu aşamada yumurtalık incelenirse dışta exokarp, ortada mezokarp, iñte ise endokarp görélér. Tozlaşmadan sonra döllenme olursa bitkilerde meyvenin gelişimi tamamlanır ve tohum meydana gelir. DÖllenme, ÑiÑeğin bétén kısımlarının Özellikle yumurtalığın gelişmesini teşvik eder. Eğer döllenme olmazsa yumurtalık ve meyvenin gelişmesi durur. Ancak bazı bitkilerde normal meyve gelişimi döllenme olmadan da olabilir. Bunlarda tohum gelişebilir veya gelişemez. Bu durum partonegenesis ve bunu takip eden adventif embriyoların gelişmesine bağlıdır. Diğer taraftan bazen döllenme olur fakat yumurtalık gelişmez ve tohum olgunlaşmaz, buna rağmen meyve normal olarak gelişebilir. İşte döllenme olmaksızın gelişmesini tamamlayan meyvelere partenokarp meyve denir. Ürneğin, Ñekirdeksiz ÉzÉmde döllenme olmuş ama yumurtalık tohum geliştirememiştir. Partenokarp meyvelerin Éretimi oldukña yaygındır. Salatalık, muz, ananas bu Ñeşit meyvelerdendir. Bazı Ñekirdeksiz meyvelerde, meyveler döllenme kabiliyeti olmayan polenlerle tozlanarak sağlayabilir. Ürneğin orkidelerde ÖlÉ polenler veya polenin su extraları tepeciye sérélénce meyve gelişimi başlar. Son zamanlarda bazı béyéme dézenleyiciler ÑiÑeklere péskértélerek Ñekirdeksiz meyve elde etme Ñalışmaları yapılmaktadır Meyvelerin Sınıflandırılması Meyveler ÉÑ grupta sınıflandırılır: Basit meyveler: Bunlar tek yumurtadan oluşmuştur. Basit meyveler etli veya kuru olabilir. Ürneğin, kiraz, erik, hurma, elma basit meyvelerdir. Fotoğraf 2.1: Basit meyve Üeşitleri 21

A. TOHUMLU BİTKİLERİN TEMEL KISIMLARI

A. TOHUMLU BİTKİLERİN TEMEL KISIMLARI Bitkilerin Yapısı Biyoloji Ders Notları A. TOHUMLU BİTKİLERİN TEMEL KISIMLARI Karasal bitkiler iki organ sistemine sahiptir. Toprakların su ve mineral alınmasını sağlayan toprak altı kök sistemi ve gövde,

Detaylı

Prof. Dr. Necmi İŞLER M.K.Ü. Ziraat Fakültesi Tarla Bitkileri Bölümü

Prof. Dr. Necmi İŞLER M.K.Ü. Ziraat Fakültesi Tarla Bitkileri Bölümü Prof. Dr. Necmi İŞLER M.K.Ü. Ziraat Fakültesi Tarla Bitkileri Bölümü ÜREME ORGANI ÇİÇEK ÇİÇEKLER BİTKİLERİN EŞEYLİ ÜREME ORGANIDIR. ÇİÇEĞİN KISIMLARI taç yaprak TAM ÇİÇEĞİN ŞEKLİ başçık sapçık dişicik

Detaylı

Öğr. Gör. Dr. İlker BÜYÜK, Botanik, 3. Hafta: Bitkisel Dokular KOLONİ VE DOKULAŞMA

Öğr. Gör. Dr. İlker BÜYÜK, Botanik, 3. Hafta: Bitkisel Dokular KOLONİ VE DOKULAŞMA KOLONİ VE DOKULAŞMA Yeryüzünde çok sayıda tek hücreli canlı vardır ve bunlar basit yapılıdır. Oysaki çok hücreli olmak gelişmiş canlı olmanın gereklerindendir. Çünkü tek hücreli bir canlı (örneğin Euglena

Detaylı

Bitkilerde Çiçeğin Yapısı, Tozlaşma, Döllenme, Tohum ve Meyve Oluşumu

Bitkilerde Çiçeğin Yapısı, Tozlaşma, Döllenme, Tohum ve Meyve Oluşumu Bitkilerde Çiçeğin Yapısı, Tozlaşma, Döllenme, Tohum ve Meyve Oluşumu Çiçeğin Yapısı Tohumlu bitkilerin eşeyli üreme organı çiçektir. Açık tohumlu bitkilerin çiçeklerine kozalak adı verilir. Erkek kozalaklarda

Detaylı

Materyal: Rosa sp. (gül; dikotil çiçek) ve Lilium sp. (zambak; monokotil çiçek)

Materyal: Rosa sp. (gül; dikotil çiçek) ve Lilium sp. (zambak; monokotil çiçek) KONU 10. ÜREME VE GELİŞME I. Bitki Hücrelerinde Üreme ve Gelişme: Materyal: Rosa sp. (gül; dikotil çiçek) ve Lilium sp. (zambak; monokotil çiçek) Yöntem: Rosa sp. ve Lilium sp. tam çiçeğinden alınan enine

Detaylı

Öğr. Gör. Dr. İlker BÜYÜK, Botanik, 4. Hafta: Bitkisel Dokular - devam B. SÜREKLİ DOKULAR (BÖLÜNMEZ DOKULAR)

Öğr. Gör. Dr. İlker BÜYÜK, Botanik, 4. Hafta: Bitkisel Dokular - devam B. SÜREKLİ DOKULAR (BÖLÜNMEZ DOKULAR) B. SÜREKLİ DOKULAR (BÖLÜNMEZ DOKULAR) Bölünme özelliğini kaybetmişlerdir. Kofulları büyük ve sitoplâzmaları azdır. Hatta bazen sitoplâzmalarını tamamen kaybetmiş ve ölmüşlerdir. Çeperlerinde sekonder veya

Detaylı

ISLAH AÇISINDAN BAHÇE BİTKİLERİNDE ÇİÇEK VE DÖLLENME BİYOLOJİSİ

ISLAH AÇISINDAN BAHÇE BİTKİLERİNDE ÇİÇEK VE DÖLLENME BİYOLOJİSİ ISLAH AÇISINDAN BAHÇE BİTKİLERİNDE ÇİÇEK VE DÖLLENME BİYOLOJİSİ Bitkilerde çoğalma tohumla (seksüel) ya da vegetatif organlarla (aseksüel) gerçekleşmektedir. Seksüel çoğalmada, üreme hücreleri adı verilen

Detaylı

12. SINIF KONU ANLATIMI 15 BİTKİLERİN YAPISI KÖK

12. SINIF KONU ANLATIMI 15 BİTKİLERİN YAPISI KÖK 12. SINIF KONU ANLATIMI 15 BİTKİLERİN YAPISI KÖK KÖK Kara hayatına uyum sağlamış bitkilerde genellikle toprak altına doğru gelişen KÖK bulunur. Kök sistemi; Bitkiyi toprağa bağlar. Topraktan su ve mineralleri

Detaylı

12. SINIF KONU ANLATIMI 9 BİTKİSEL DOKULAR MERİSTEM

12. SINIF KONU ANLATIMI 9 BİTKİSEL DOKULAR MERİSTEM 12. SINIF KONU ANLATIMI 9 BİTKİSEL DOKULAR MERİSTEM BİTKİSEL DOKULAR Bitkilerde toprak üstü ve toprak altı olmak üzere iki tane sistem vardır. Toprak üstü organ sistemine SÜRGÜN SİSTEM Toprak altı organ

Detaylı

BİTKİ BİYOLOJİSİ #1 BİTKİSEL DOKULAR MERİSTEM SELİN HOCA

BİTKİ BİYOLOJİSİ #1 BİTKİSEL DOKULAR MERİSTEM SELİN HOCA BİTKİ BİYOLOJİSİ #1 BİTKİSEL DOKULAR SELİN HOCA BİTKİLERİN YAPISI Bitkilerde toprak üstü ve toprak altı olmak üzere iki tane sistem vardır. Toprak üstü organ sistemine SÜRGÜN SİSTEM Toprak altı organ sistemine

Detaylı

Sunum ve Sistematik. Bu başlıklar altında uygulamalar yaparak öğrenciye yorum, analiz, sentez yetisinin geliştirilmesi hedeflenmiştir.

Sunum ve Sistematik. Bu başlıklar altında uygulamalar yaparak öğrenciye yorum, analiz, sentez yetisinin geliştirilmesi hedeflenmiştir. Sunum ve Sistematik 1. BÖLÜM: BİTKİLERİN YAPISI ALIŞTIRMALAR Bu başlık altında her bölüm kazanımlara ayrılmış, kazanımlar tek tek çözümlü temel alıştırmalar ve sorular ile taranmıştır. Özellikle bu kısmın

Detaylı

ayxmaz/biyoloji Çiçek Çiçekler bitkinin üreme organlarıdır.tozlanma ve döllenme meydana gelince tohum ve meyve oluştururlar.

ayxmaz/biyoloji Çiçek Çiçekler bitkinin üreme organlarıdır.tozlanma ve döllenme meydana gelince tohum ve meyve oluştururlar. Çiçek Çiçekler bitkinin üreme organlarıdır.tozlanma ve döllenme meydana gelince tohum ve meyve oluştururlar. çiçek kısımları ve görevleri : Çanak yaprak :tomurcuk açılana kadar koruma. Taç yaprak : böcekleri

Detaylı

9. SINIF KONU ANLATIMI 46 CANLILARIN SINIFLANDIRILMASI-8 BİTKİLER ALEMİ

9. SINIF KONU ANLATIMI 46 CANLILARIN SINIFLANDIRILMASI-8 BİTKİLER ALEMİ 9. SINIF KONU ANLATIMI 46 CANLILARIN SINIFLANDIRILMASI-8 ALEMİ ALEMİ Çok hücreli ökaryot canlılardır. Koloroplast içerirler ve fotosentez ile inorganik maddeleri organik madde haline getirerek beslenirler.

Detaylı

*Canlıların canlılık özelliği gösteren en küçük yapı birimine hücre denir.

*Canlıların canlılık özelliği gösteren en küçük yapı birimine hücre denir. Fen ve Teknoloji 1. Ünite Özeti Hücre Canlılarda Üreme, Büyüme ve Gelişme. *Canlıların canlılık özelliği gösteren en küçük yapı birimine hücre denir. *Hücrenin temel kısımları: hücre zarı, sitoplâzma ve

Detaylı

T C. MİLLÅ EĞİTİM BAKANLIĞI MEGEP (MESLEKÅ EĞİTİM VE ÉĞRETİM SİSTEMİNİN GÑÖLENDİRİLMESİ PROJESİ) BAHÖECİLİK BİTKİLERDE BÑYÑME GELİŞME

T C. MİLLÅ EĞİTİM BAKANLIĞI MEGEP (MESLEKÅ EĞİTİM VE ÉĞRETİM SİSTEMİNİN GÑÖLENDİRİLMESİ PROJESİ) BAHÖECİLİK BİTKİLERDE BÑYÑME GELİŞME T C. MİLLÅ EĞİTİM BAKANLIĞI MEGEP (MESLEKÅ EĞİTİM VE ÉĞRETİM SİSTEMİNİN GÑÖLENDİRİLMESİ PROJESİ) BAHÖECİLİK BİTKİLERDE BÑYÑME GELİŞME ANKARA 2007 Milli Eğitim Bakanlığı tarafından geliştirilen modéller;

Detaylı

Bitkisel Dokular, Bitkinin Kısımları, Meristem Doku

Bitkisel Dokular, Bitkinin Kısımları, Meristem Doku Bitkisel Dokular, Bitkinin Kısımları, Meristem Doku Bitkisel Dokular Doku, ortak bir yapıyı oluşturmak ve bir işlevi yerine getirmek için birlikte çalışan hücrelerin oluşturduğu gruptur. Bitkilerin büyüme

Detaylı

BAHÇE BİTKİLERİ BİYOLOJİSİ

BAHÇE BİTKİLERİ BİYOLOJİSİ BAHÇE BİTKİLERİ BİYOLOJİSİ BAHÇE BİTKİLERİNİN BİYOLOJİSİ Generatif gelişmeyi düzenleyen çiçek, meyve ve tohumların morfolojik, biyolojik, sitolojik ve fizyolojik özelliklerinin bilinmesi büyük önem taşımaktadır.

Detaylı

T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI

T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI MEGEP (MESLEKÎ EĞİTİM VE ÖĞRETİM SİSTEMİNİN GÜÇLENDİRİLMESİ PROJESİ) İNŞAAT TEKNOLOJİSİ PVC ORTA KAYIT ANKARA 2006 Milli Eğitim Bakanlığı tarafından geliştirilen modüller; Talim

Detaylı

CANLININ İÇ YAPSINA YOLCULUK

CANLININ İÇ YAPSINA YOLCULUK CANLININ İÇ YAPSINA YOLCULUK EN KÜÇÜK OLANINDAN EN BÜYÜK OLANINA KADAR TÜM CANLILARIN YAPISINI OLUŞTURAN BİRİM: HÜCRE Canlıların tüm özelliklerini taşıyan en küçük birimine hücre denir. Canlı bir hücreden

Detaylı

ADIM ADIM YGS-LYS 48. ADIM CANLILARIN SINIFLANDIRILMASI-8 BİTKİLER ALEMİ

ADIM ADIM YGS-LYS 48. ADIM CANLILARIN SINIFLANDIRILMASI-8 BİTKİLER ALEMİ ADIM ADIM YGS-LYS 48. ADIM CANLILARIN SINIFLANDIRILMASI-8 ALEMİ ALEMİ Çok hücreli ökaryot canlılardır. Koloroplast içerirler ve fotosentez ile inorganik maddeleri organik madde haline getirerek beslenirler.

Detaylı

Juglans (Cevizler), Pterocarya (Yalancı cevizler), Carya (Amerikan cevizleri)

Juglans (Cevizler), Pterocarya (Yalancı cevizler), Carya (Amerikan cevizleri) JUGLANDACEAE 6-7 cinsle temsil edilen bir familyadır. Odunları ve meyveleri bakımından değerlidir. Kışın yaprağını döken, çoğunlukla ağaç, bazıları da çalı formundadırlar. Yaprakları tüysü (bileşik) yapraklıdır.

Detaylı

Mikroskobun Yapımı ve Hücrenin Keşfi Mikroskop: Robert Hooke görmüş ve bu odacıklara hücre demiştir.

Mikroskobun Yapımı ve Hücrenin Keşfi Mikroskop:  Robert Hooke görmüş ve bu odacıklara hücre demiştir. Mikroskobun Yapımı ve Hücrenin Keşfi Mikroskop: Gözümüzle göremediğimiz çok küçük birimleri (canlıları, nesneleri vs ) incelememize yarayan alete mikroskop denir. Mikroskobu ilk olarak bir kumaş satıcısı

Detaylı

Bitki Materyali-I: Gymnospermae. Yrd. Doç Dr. Nurgül KARLIOĞLU Orman Botaniği Anabilim Dalı

Bitki Materyali-I: Gymnospermae. Yrd. Doç Dr. Nurgül KARLIOĞLU Orman Botaniği Anabilim Dalı Bitki Materyali-I: Gymnospermae Yrd. Doç Dr. Nurgül KARLIOĞLU Orman Botaniği Anabilim Dalı nurgulk@istanbul.edu.tr BİTKİLER ALEMİ CORMOPHYTA (GÖVDELİ BİTKİLER) THALLOPHYTA (GÖVDESİZ BİTLİLER) Pteridophyta

Detaylı

ÖRNEKTİR. BİYOLOJİ Bitkisel Dokular - 1 11. SINIF. Sayısal

ÖRNEKTİR. BİYOLOJİ Bitkisel Dokular - 1 11. SINIF. Sayısal BİYOLOJİ Bitkisel Dokular - 1 11. SINIF Sayısal 01 1. Bit ki hüc re le rinde, genç bitki hücreleri ile yaşlı bitki hücreleri arasında yapısal ve işlevsel olarak bazı farklılıklar bulunur. Buna göre; I.

Detaylı

Destek Dokusu Destek doku Skleranşim hücreleri Kollenşim hücreleri

Destek Dokusu Destek doku Skleranşim hücreleri Kollenşim hücreleri Destek Dokusu Destek doku Skleranşim hücreleri Kollenşim hücreleri Destek doku (Skleranşim ve taş hücreleri) Destek doku (Kollenşim hücreleri) İletim Dokusu 1. Ksilem: Köklerden alınan suyun yapraklara

Detaylı

ASMALARDA ÇİÇEK ve ÇİÇEKLENME MORFOLOJİSİ

ASMALARDA ÇİÇEK ve ÇİÇEKLENME MORFOLOJİSİ ANKARA ÜNİVERSİTESİ ZİRAAT FAKÜLTESİ BAHÇE BİTKİLERİ BÖLÜMÜ ÖZEL BAĞCILIK DERSİ ASMALARDA ÇİÇEK ve ÇİÇEKLENME MORFOLOJİSİ Dersin sorumluları: Prof. Dr.Birhan Kunter Araş.Gör. Hande Tahmaz Hazırlayanlar:

Detaylı

ÜNİTE:1 CANLILARDA ÜREME, BÜYÜME VE GELİŞME

ÜNİTE:1 CANLILARDA ÜREME, BÜYÜME VE GELİŞME ÜNİTE:1 CANLILARDA ÜREME, BÜYÜME VE GELİŞME HÜCRE: Canlıları oluşturan en küçük yapı birimine hücre denir.bütün canlılar hücrelerden oluşmuştur. * İnsanlar, hayvanlar, bitkiler, tek hücreli canlıların

Detaylı

Öğr. Gör. Dr. İlker BÜYÜK, Botanik, 5. Hafta: Bitkisel Dokular - devam DESTEK DOKU (MEKANİK SİSTEM)

Öğr. Gör. Dr. İlker BÜYÜK, Botanik, 5. Hafta: Bitkisel Dokular - devam DESTEK DOKU (MEKANİK SİSTEM) DESTEK DOKU (MEKANİK SİSTEM) Bitkiler hayatta kalmak için sabit bir duruşa sahip olmak zorundadır. Fotosentezde ışığın soğurulması, topraktan su ve minerallerin alınması gibi hayati önem taşıyan tüm bu

Detaylı

CANLILARIN SINIFLANDIRILMASI

CANLILARIN SINIFLANDIRILMASI CANLILARIN SINIFLANDIRILMASI Dünyamızda o kadar çok canlı türü var ki bu canlıları tek tek incelemek olanaksızdır. Bu yüzden bilim insanları canlıları benzerlik ve farklılıklarına göre sınıflandırmışlardır.

Detaylı

T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI MEGEP (MESLEKİ EĞİTİM VE ÖĞRETİM SİSTEMİNİN GÜÇLENDİRİLMESİ PROJESİ) TESİSAT TEKNOLOJİSİ VE İKLİMLENDİRME

T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI MEGEP (MESLEKİ EĞİTİM VE ÖĞRETİM SİSTEMİNİN GÜÇLENDİRİLMESİ PROJESİ) TESİSAT TEKNOLOJİSİ VE İKLİMLENDİRME T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI MEGEP (MESLEKİ EĞİTİM VE ÖĞRETİM SİSTEMİNİN GÜÇLENDİRİLMESİ PROJESİ) TESİSAT TEKNOLOJİSİ VE İKLİMLENDİRME SOĞUK SU HAZIRLAMA (CHİLLER) GRUBU MONTAJI ANKARA 2008 Milli Eğitim

Detaylı

Bitkilerin Adaptasyonu

Bitkilerin Adaptasyonu Bitkilerin Adaptasyonu 1 Bitkiler oldukça ekstrem ekolojik koşullarda hayatta kalabilirler. Bitkilerin bu türden ekstrem koşullarda hayatta kalabilmesi için adaptasyona ihtiyacı vardır. Shelford s Tolerans

Detaylı

ÜNİTE 4 DÜNYAMIZI SARAN ÖRTÜ TOPRAK

ÜNİTE 4 DÜNYAMIZI SARAN ÖRTÜ TOPRAK ÜNİTE 4 DÜNYAMIZI SARAN ÖRTÜ TOPRAK ÜNİTENİN KONULARI Toprağın Oluşumu Fiziksel Parçalanma Kimyasal Ayrışma Biyolojik Ayrışma Toprağın Doğal Yapısı Katı Kısım Sıvı Kısım ve Gaz Kısım Toprağın Katmanları

Detaylı

VEJETATİF ÇOĞALTMA (EŞEYSİZ)

VEJETATİF ÇOĞALTMA (EŞEYSİZ) VEJETATİF ÇOĞALTMA (EŞEYSİZ) Çelikle Çoğaltma Yeni bir bitki elde etmek amacıyla, bitkilerin gövde, dal, kök ve yapraklarından kesilerek hazırlanan parçalara 'çelik' adı verilir. Böyle beden parçalarıyla

Detaylı

Çayın Bitkisel Özellikleri

Çayın Bitkisel Özellikleri Çayın Bitkisel Özellikleri Bir asırlık bir ömre sahip bulunan çay bitkisi doğada büyümeye bırakıldığında zaman bir ağaç görünümünü alır. Görünüş itibarı ile dağınık bir görünüm arz eden bitki yapısı tek

Detaylı

2003 ÖSS BİYOLOJİ SORULARI VE CEVAPLARI

2003 ÖSS BİYOLOJİ SORULARI VE CEVAPLARI 2003 ÖSS BİYOLOJİ SORULARI VE CEVAPLARI 1. Bir hücrede oksijenli solunum, protein sentezi, fotosentez olaylarının tümünün gerçekleşebilmesi için, bu hücrede; I. ribozom, II. kloroplast, III. mitokondri,

Detaylı

YAZILIYA HAZIRLIK TEST SORULARI. 10. Sınıf

YAZILIYA HAZIRLIK TEST SORULARI. 10. Sınıf YAZILIYA HAZIRLIK TEST SORULARI 10. Sınıf 1) Hücre döngüsünün interfaz evresini yeni tamamlamış bir hücre ile bu hücrenin döngü sonunda oluşturduğu yeni hücrelerde; I. DNA miktarı II. Gen Sayısı III. Gen

Detaylı

ÇEVREMİZDEKİ VARLIKLARI TANIYALIM

ÇEVREMİZDEKİ VARLIKLARI TANIYALIM ÇEVREMİZDEKİ VARLIKLARI TANIYALIM Bulut Kuş OKUL Ağaç Çimenler Taş Ayşe Çocuklar Kedi Top Çiçekler Göl Yukarıdaki şekilde Ayşe nin okula giderken çevresinde gördüğü canlı ve cansız varlıkları inceleyelim.

Detaylı

T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI

T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI MEGEP (MESLEKÎ EĞİTİM VE ÖĞRETİM SİSTEMİNİN GÜÇLENDİRİLMESİ PROJESİ) İNŞAAT TEKNOLOJİSİ CAM VE CAM ÇITASI ANKARA 2006 Milli Eğitim Bakanlığı tarafından geliştirilen modüller;

Detaylı

6.SINIF FEN VE TEKNOLOJİ SORULARI. 1. Aşağıda verilen hayvan ve bitki hücresi özellikleri tablosunda yanlış verilen seçenek hangisidir?

6.SINIF FEN VE TEKNOLOJİ SORULARI. 1. Aşağıda verilen hayvan ve bitki hücresi özellikleri tablosunda yanlış verilen seçenek hangisidir? 6.SINIF FEN VE TEKNOLOJİ SORULARI 1. Aşağıda verilen hayvan ve bitki hücresi özellikleri tablosunda yanlış verilen seçenek hangisidir? Hayvan Hücresi Bitki Hücresi A) Koful vardır Koful yoktur B) Klorofil

Detaylı

22.04.2015 MBG 112 BİYOLOJİ II BİTKİLERDE ÜREME VE BİYOTEKNOLOJİ YRD. DOÇ. DR. YELDA ÖZDEN. Döl almaşı

22.04.2015 MBG 112 BİYOLOJİ II BİTKİLERDE ÜREME VE BİYOTEKNOLOJİ YRD. DOÇ. DR. YELDA ÖZDEN. Döl almaşı MBG 112 BİYOLOJİ II BİTKİLERDE ÜREME VE BİYOTEKNOLOJİ YRD. DOÇ. DR. YELDA ÖZDEN Döl almaşı Angiospermlerde; Baskın döl sporofit, Gametofit indirgenmiş, Sporofit üreme yapısı olan çiçeği oluşturur. Ovaryum

Detaylı

HÜCRE BÖLÜNMESİ A) MİTOZ BÖLÜNME a) Hazırlık evresi:

HÜCRE BÖLÜNMESİ A) MİTOZ BÖLÜNME a) Hazırlık evresi: HÜCRE BÖLÜNMESİ Hücre bölünmesi tüm canlılarda görülen ortak bir özelliktir. Hücre büyüyüp gelişirken madde ve enerji gereksinimleri artar. Sitoplâzma hücre zarına oranla daha hızlı büyümesinden dolayı,

Detaylı

T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI

T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI MEGEP (MESLEKÎ EĞİTİM VE ÖĞRETİM SİSTEMİNİN GÜÇLENDİRİLMESİ PROJESİ) GİYİM ÜRETİM TEKNOLOJİSİ MANTO - KABAN KALIBI II ANKARA 2006 Milli Eğitim Bakanlığı tarafından geliştirilen

Detaylı

T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI

T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI MEGEP (MESLEKÎ EĞİTİM VE ÖĞRETİM SİSTEMİNİN GÜÇLENDİRİLMESİ PROJESİ İNŞAAT TEKNOLOJİSİ PVC KEPENK ANKARA 2006 Milli Eğitim Bakanlığı tarafından geliştirilen modüller; Talim

Detaylı

CANLILARIN ORTAK ÖZELLİKLERİ Beslenme Boşaltım Üreme Büyüme Uyarıları algılama ve cevap verme Hareket Solunum Hücreli yapı

CANLILARIN ORTAK ÖZELLİKLERİ Beslenme Boşaltım Üreme Büyüme Uyarıları algılama ve cevap verme Hareket Solunum Hücreli yapı CANLILARIN ORTAK ÖZELLİKLERİ Beslenme Boşaltım Üreme Büyüme Uyarıları algılama ve cevap verme Hareket Solunum Hücreli yapı Hayvan hücreleri mikroskop ile incelendiğinde hücre şekillerinin genelde yuvarlak

Detaylı

Bioredworm- S(Solid)-Katı ve Bioredworm-L(Liquid)-Sıvı Uygulama tablosu Bitki Türü Gübre Türü Uygulama dönemi Dozlar / saf gübre olarak /

Bioredworm- S(Solid)-Katı ve Bioredworm-L(Liquid)-Sıvı Uygulama tablosu Bitki Türü Gübre Türü Uygulama dönemi Dozlar / saf gübre olarak / Kök gelişimini ciddi oranda desteklediği için, özellikle dikim esnasında granül gübrenin kullanılması tavsiye edilir. Üreticilerin, topraktaki besin ihtiyacını tespit edebilmeleri için toprak analizi yaptırmaları

Detaylı

T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI

T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI MEGEP (MESLEKİ EĞİTİM VE ÖĞRETİM SİSTEMİNİN GÜÇLENDİRİLMESİ PROJESİ) SERAMİK VE CAM TEKNOLOJİSİ TIRNAKLI YAPRAK -2 ANKARA 2007 Milli Eğitim Bakanlığı tarafından geliştirilen

Detaylı

Dersin Adı Alan Meslek / Dal Dersin Okutulacağı Sınıf / Dönem Süre. Dersin Amacı

Dersin Adı Alan Meslek / Dal Dersin Okutulacağı Sınıf / Dönem Süre. Dersin Amacı Dersin Adı Alan Meslek / Dal Dersin Okutulacağı Sınıf / Dönem Süre Dersin Amacı Dersin Tanımı Dersin Ön Koşulları Ders İle Kazandırılacak Yeterlilikler Dersin İçeriği Yöntem ve Teknikler Eğitim Öğretim

Detaylı

T.C. MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI

T.C. MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI T.C. MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI MEGEP (MESLEKÎ EĞİTİM VE ÖĞRETİM SİSTEMİNİN GÜÇLENDİRİLMESİ PROJESİ) GİYİM ÜRETİM TEKNOLOJİSİ TEMEL MESLEKİ HESAPLAMA ANKARA 2007 Milli Eğitim Bakanlığı tarafından geliştirilen

Detaylı

Hücre canlının en küçük yapı birimidir.

Hücre canlının en küçük yapı birimidir. Hücre canlının en küçük yapı birimidir. Bitkilerde bulunan hücredir.bu hücrelerde hücre duvarı bulunduğundan hayvan hücresinden ayrılır. Hücre duvarı vardır. Kofulu büyük ve az sayıdadır. Şekli dikdörtgen

Detaylı

Her canlının neslini devam ettirmek üzere kendine benzer yeni bireyler meydana getirmesi olayına üreme denir.

Her canlının neslini devam ettirmek üzere kendine benzer yeni bireyler meydana getirmesi olayına üreme denir. ÜREME ve ÇEŞİTLERİ Her canlının neslini devam ettirmek üzere kendine benzer yeni bireyler meydana getirmesi olayına üreme denir. A. EŞEYSİZ ÜREME Eşey hücrelerinin oluşumu ve döllenme olmadan, bir atadan

Detaylı

Bunları Biliyor musunuz? MİTOZ

Bunları Biliyor musunuz? MİTOZ MİTOZ Canlının en küçük yapı biriminin hücre olduğunu 6. sınıfta öğrenmiştik. Hücreler; hücre zarı, sitoplazma ve çekirdekten meydana gelmiştir. Hücreler büyüme ve gelişme sonucunda belli bir olgunluğa

Detaylı

7- Aşağıdakilerden hangisi hayatsal olayların tümünün gerçekleştiği canlının yapı birimidir? A-Kloroplast B-Mitokondri C-Hücre D-Doku

7- Aşağıdakilerden hangisi hayatsal olayların tümünün gerçekleştiği canlının yapı birimidir? A-Kloroplast B-Mitokondri C-Hücre D-Doku HÜCRE TEST 1- Aşağıdakilerden hangisi hücre zarının özelliklerinden değildir? A-Canlıdır B-Esnektir C-Tam geçirgendir D-Seçici geçirgendir 2- Aşağıdakilerden hangisi hücreye alınacak maddeleri kontrol

Detaylı

CANLILAR DÜNYASINI GEZELİM TANIYALIM

CANLILAR DÜNYASINI GEZELİM TANIYALIM CANLILAR DÜNYASINI GEZELİM TANIYALIM Bulut Kuş OKUL Ağaç Çimenler Taş Ayşe Çocuklar Kedi Top Çiçekler Göl Yukarıdaki şekilde Ayşe nin okula giderken çevresinde gördüğü canlı ve cansız varlıkları inceleyelim.

Detaylı

01 1. Benzer yapıdaki hücrelerin belirli bir görevi gerçekleştirmek. 6. Parankima dokusuna ait hücrelerde bulunan bazı yapılar

01 1. Benzer yapıdaki hücrelerin belirli bir görevi gerçekleştirmek. 6. Parankima dokusuna ait hücrelerde bulunan bazı yapılar 11. SINIF / B YOLOJ Bitkisel Dokular 01 kavrama testi 1. Benzer yapıdaki hücrelerin belirli bir görevi gerçekleştirmek üzere bir araya gelerek oluşturdukları yapı aşağıdakilerden hangisidir? A) Sistem

Detaylı

12. SINIF KONU ANLATIMI 23 BİTKİLERDE BESLENME BİTKİLERDE TAŞIMA

12. SINIF KONU ANLATIMI 23 BİTKİLERDE BESLENME BİTKİLERDE TAŞIMA 12. SINIF KONU ANLATIMI 23 BİTKİLERDE BESLENME BİTKİLERDE TAŞIMA BİTKİLERDE BESLENME Bitkiler inorganik ve organik maddelere ihtiyaç duyarlar. İnorganik maddeleri hazır almalarına rağmen organik maddeleri

Detaylı

ADIM ADIM YGS-LYS 52. ADIM CANLILARIN SINIFLANDIRILMASI-12 HAYVANLAR ALEMİ 3- OMURGALI HAYVANLAR SORU ÇÖZÜMÜ

ADIM ADIM YGS-LYS 52. ADIM CANLILARIN SINIFLANDIRILMASI-12 HAYVANLAR ALEMİ 3- OMURGALI HAYVANLAR SORU ÇÖZÜMÜ ADIM ADIM YGS-LYS 52. ADIM CANLILARIN SINIFLANDIRILMASI-12 HAYVANLAR ALEMİ 3- OMURGALI HAYVANLAR SORU ÇÖZÜMÜ Halkalı solucanlar çift cinsiyetli olmalarına rağmen döllenme kendi kendine değil, iki ayrı

Detaylı

BİTKİ MATERYALİ II: ANGIOSPERMAE

BİTKİ MATERYALİ II: ANGIOSPERMAE BİTKİ MATERYALİ II: ANGIOSPERMAE Prof.Dr. Yahya AYAŞLIGİL Yrd.Doç.Dr. Doğanay YENER İstanbul Üniversitesi, Orman Fakültesi Peyzaj Mimarlığı Bölümü Bitki Materyali ve Yetiştirme Tekniği Anabilim Dalı 23.02.2015

Detaylı

MBG 112 GENEL BİYOLOJİ II BİTKİ YAPISI VE BÜYÜME DOÇ. DR. YELDA ÖZDEN ÇİFTÇİ. Bitkilerde 3 temel organ bulunur. Kök. Gövde.

MBG 112 GENEL BİYOLOJİ II BİTKİ YAPISI VE BÜYÜME DOÇ. DR. YELDA ÖZDEN ÇİFTÇİ. Bitkilerde 3 temel organ bulunur. Kök. Gövde. MBG 112 GENEL BİYOLOJİ II BİTKİ YAPISI VE BÜYÜME DOÇ. DR. YELDA ÖZDEN ÇİFTÇİ Bitkilerde 3 temel organ bulunur. Kök Gövde Yaprak 1 Anatomik olarak bu organlar monokotil ve dikotiledonlarda farklılık gösterir.

Detaylı

B unl a r ı B i l i yor mus unuz? MİTOZ. Canlının en küçük yapı biriminin hücre olduğunu 6. sınıfta öğrenmiştik. Hücreler; hücre zarı,

B unl a r ı B i l i yor mus unuz? MİTOZ. Canlının en küçük yapı biriminin hücre olduğunu 6. sınıfta öğrenmiştik. Hücreler; hücre zarı, MİTOZ Canlının en küçük yapı biriminin hücre olduğunu 6. sınıfta öğrenmiştik. Hücreler; hücre zarı, sitoplazma ve çekirdekten meydana gelmiştir. Hücreler büyüme ve gelişme sonucunda belli bir olgunluğa

Detaylı

T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI MEGEP (MESLEKÎ EĞİTİM VE ÖĞRETİM SİSTEMİNİN GÜÇLENDİRİLMESİ PROJESİ) KONAKLAMA VE SEYAHAT HİZMETLERI

T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI MEGEP (MESLEKÎ EĞİTİM VE ÖĞRETİM SİSTEMİNİN GÜÇLENDİRİLMESİ PROJESİ) KONAKLAMA VE SEYAHAT HİZMETLERI T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI MEGEP (MESLEKÎ EĞİTİM VE ÖĞRETİM SİSTEMİNİN GÜÇLENDİRİLMESİ PROJESİ) KONAKLAMA VE SEYAHAT HİZMETLERI BİLGİSAYARDA DÖKÜMAN HAZIRLAMA ANKARA 2006 Milli Eğitim Bakanlığı tarafından

Detaylı

Ekmeklik Buğdayda Başak

Ekmeklik Buğdayda Başak Ekmeklik Buğdayda Başak Ekmeklik Buğdayda Başak Ekmeklik Buğdayda Başak Ekmeklik Buğdayda Başak SARIPAS SARIPAS SARIPAS Çavdar ve Bezelye Ekili Tarla Buğday tarlası Yulafta Salkım Serin İklim

Detaylı

Yapı ve Organların Gelişmesi. 1. Meyve Meyve ve sebzelerde yaşam ** Gelişme ** Olgunlaşma ** Yaşlanma

Yapı ve Organların Gelişmesi. 1. Meyve Meyve ve sebzelerde yaşam ** Gelişme ** Olgunlaşma ** Yaşlanma Yapı ve Organların Gelişmesi 1. Meyve Meyve ve sebzelerde yaşam ** Gelişme ** Olgunlaşma ** Yaşlanma Gelişme başlangıcı Derim Tüketim Dışı Yaprak, çiçek, ham meyve (1) gelişme, fiziksel (2) Yaşlanma Kök,

Detaylı

T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI MEGEP (MESLEKİ EĞİTİM VE ÖĞRETİM SİSTEMİNİN GÜÇLENDİRİLMESİ PROJESİ) MATBAA TİFDRUK SİLİNDİR TEMİZLİĞİ

T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI MEGEP (MESLEKİ EĞİTİM VE ÖĞRETİM SİSTEMİNİN GÜÇLENDİRİLMESİ PROJESİ) MATBAA TİFDRUK SİLİNDİR TEMİZLİĞİ T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI MEGEP (MESLEKİ EĞİTİM VE ÖĞRETİM SİSTEMİNİN GÜÇLENDİRİLMESİ PROJESİ) MATBAA TİFDRUK SİLİNDİR TEMİZLİĞİ ANKARA 2008 Milli Eğitim Bakanlığı tarafından geliştirilen modüller; Talim

Detaylı

ADIM ADIM YGS LYS 64. ADIM EŞEYSİZ ÜREME 2

ADIM ADIM YGS LYS 64. ADIM EŞEYSİZ ÜREME 2 ADIM ADIM YGS LYS 64. ADIM EŞEYSİZ ÜREME 2 4) Partenogenez Döllenmemiş yumurtadan mitoz bölünmeler ile canlı gelişimine PARTENOGENEZ denir. Arı, karınca, su piresi ve bazı kertenkele gibi canlılarda görülür.

Detaylı

ADIM ADIM YGS-LYS 47. ADIM CANLILARIN SINIFLANDIRILMASI-7 MANTARLAR ALEMİ

ADIM ADIM YGS-LYS 47. ADIM CANLILARIN SINIFLANDIRILMASI-7 MANTARLAR ALEMİ ADIM ADIM YGS-LYS 47. ADIM CANLILARIN SINIFLANDIRILMASI-7 MANTARLAR ALEMİ MANTARLAR (FUNGİ) ALEMİ Genellikle çok hücreli olan ökaryot canlılardır. Kloroplastları yoktur. Bu nedenle fotosentez yapamazlar.parazit

Detaylı

BİTKİLERİN YAPISI kök sürgün sistemi vejetatif organlar generatif organlar organ sistemlerini organları bitki dokularını

BİTKİLERİN YAPISI kök sürgün sistemi vejetatif organlar generatif organlar organ sistemlerini organları bitki dokularını BİTKİLERİN YAPISI Tohumlu bitkiler bilinen yaklaşık 280.000 tür ile karasal bitkilerin en çeşitli ve en yaygın grubunu oluşturur. Tüm bitki türleri doğal seçilim sayesinde içinde büyüdükleri ortamda yaşama

Detaylı

Ağaç Fizyolojisi (2+0)

Ağaç Fizyolojisi (2+0) Ağaç Fizyolojisi (2+0) Prof. Dr. Ünal AKKEMİK İ.Ü.Orman Faku ltesi Orman Botaniği Anabilim Dalı Ağaç Fizyolojisi neden önemlidir? Orman; geniş bir alanda, kendine özgu bir iklim yaratabilen, belirli bir

Detaylı

Karbonhidratlar, odunsu bitkilerin en önemli yapı maddeleridir.

Karbonhidratlar, odunsu bitkilerin en önemli yapı maddeleridir. Karbonhidratlar Karbonhidratlar Karbonhidratlar, odunsu bitkilerin en önemli yapı maddeleridir. Bunlar, meristematik dokulara iletildiğinde, bu kısımlarda selüloz, lignin, pektin bileşikleri ve lipitler

Detaylı

BİTKİSEL VE HAYVANSAL DOKULAR

BİTKİSEL VE HAYVANSAL DOKULAR ÖZEL EGE İLKÖĞRETİM OKULU BİTKİSEL VE HAYVANSAL DOKULAR Hazırlayanlar: Aksel Adnan Yüksel TAN Çağlar BÜYÜKTOPÇU Denizhan ÇAKAR Dorukhan DEMİR Yunus SANCAK Rehber Öğretmen: Münire Savranoğlu Nisan,2002

Detaylı

ISPARTA HALIKENT ANADOLULİSESİ ÖĞRETİM YILI 9 A-B-C-D-E SINIFLAR BİYOLOJİ DERSİ 2. DÖNEM 3. YAZILI SINAVI RAKAMLA YAZIYLA PUAN

ISPARTA HALIKENT ANADOLULİSESİ ÖĞRETİM YILI 9 A-B-C-D-E SINIFLAR BİYOLOJİ DERSİ 2. DÖNEM 3. YAZILI SINAVI RAKAMLA YAZIYLA PUAN 1. Doğal sınıflandırmada aşağıdakilerden hangisi göz önünde bulundurulmamıştır? A) Genetik (soy) benzerliği B) Anatomik benzerlik C) Dünyadaki dağılımları D) Akrabalık derecesi E) Embriyonik benzerlik

Detaylı

BAHÇE BİTKİLERİNİN ÇOĞALTILMASI

BAHÇE BİTKİLERİNİN ÇOĞALTILMASI BAHÇE BİTKİLERİNİN ÇOĞALTILMASI Çoğaltma Nedir? Yeni bağ, meyve bahçesi, sebze bahçesi kurmak ya da iç ve dış mekan süs bitkileri elde etmek amacı ile tohum, fide ve fidan üretmek üzere yapılan çalışmalardır.

Detaylı

ALKALİ BESLENME HAKKINDA BİLİNMESİ GEREKENLER

ALKALİ BESLENME HAKKINDA BİLİNMESİ GEREKENLER ALKALİ BESLENME HAKKINDA BİLİNMESİ GEREKENLER VE ALKALİ GIDA LİSTESİ ph değerinin sağlığımız için önemi nedir? Asidik bir vücut hastalıkları kendine çeken güçlü bir mıknatıstır. Bu nedenle de vücudun ph

Detaylı

MBG-112 GENEL BİYOLOJİ II TOHUMLU BİTKİLER DOÇ. DR. YELDA ÖZDEN ÇİFTÇİ. Tarım ve tohumlu bitkiler

MBG-112 GENEL BİYOLOJİ II TOHUMLU BİTKİLER DOÇ. DR. YELDA ÖZDEN ÇİFTÇİ. Tarım ve tohumlu bitkiler MBG-112 GENEL BİYOLOJİ II TOHUMLU BİTKİLER DOÇ. DR. YELDA ÖZDEN ÇİFTÇİ Tarım ve tohumlu bitkiler Tarım Asya, Avrupa ve Amerika da yaklaşık olarak aynı zamanda 10.000 yıl önce başlamıştır. Tohumlu bitkiler

Detaylı

GENUS: ABİES (GÖKNARLAR)

GENUS: ABİES (GÖKNARLAR) Bitki tanıma I 1 GENUS: ABİES (GÖKNARLAR) Yaklaşık 35-40 türü bulunur. Ülkemizde doğal olarak 4 türü yetişir. Herdem yeşildir. Dallar gövdeye çevrel dizilir. Kabuk gençlerde düzgün yaşlılarda çatlaklıdır.

Detaylı

ÜREME. Canlıların kendilerine benzer canlı fertler (yavrular) meydana getirerek neslini devam ettirmesine üreme denir.

ÜREME. Canlıların kendilerine benzer canlı fertler (yavrular) meydana getirerek neslini devam ettirmesine üreme denir. 1 ÜREME Canlıların kendilerine benzer canlı fertler (yavrular) meydana getirerek neslini devam ettirmesine üreme denir. *Eşeysiz üreme: EŞEYSİZ ÜREME Tek bir ata bireyin, kendisiyle aynı genetik özelliklere

Detaylı

ÖKARYOT CANLILAR Protista alemi

ÖKARYOT CANLILAR Protista alemi ÖKARYOT CANLILAR Protista alemi **Ökaryot canlılar: Çekirdekli hücre taşıyan canlılardır. Zarlı organeller bulunur. DNA' larında histon proteinleri bulunur. Ökaryot canlılar; 1. Protista 2. Bitkiler 3.

Detaylı

Pinus halepensis te Glaf (Kın)

Pinus halepensis te Glaf (Kın) Pinus (Çam) Bu cins Gymnospermler içerisinde en fazla türe sahip olandır. 112 türle temsil edilmektedir. Herdemyeşildir. Hem uzun hem de kısa sürgünleri vardır. Pinus (Çam) Sürgünler: Uzun sürgünlerle

Detaylı

BİTKİ MATERYALİ II: ANGIOSPERMAE

BİTKİ MATERYALİ II: ANGIOSPERMAE BİTKİ MATERYALİ II: ANGIOSPERMAE Prof.Dr. Yahya AYAŞLIGİL Yrd.Doç.Dr. Doğanay YENER İstanbul Üniversitesi, Orman Fakültesi Peyzaj Mimarlığı Bölümü Bitki Materyali ve Yetiştirme Tekniği Anabilim Dalı 09.03.2015

Detaylı

EL SANATLARI TEKNOLOJİSİ

EL SANATLARI TEKNOLOJİSİ T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI EL SANATLARI TEKNOLOJİSİ DAVUL DERİSİ NAZARLIK 215ESB527 ANKARA, 2011 Bu modül, mesleki ve teknik eğitim okul/kurumlarında uygulanan Çerçeve Öğretim Programlarında yer alan

Detaylı

Doğada yaşayan canlıların tamamı hücrelerden oluşmuştur. Canlılardan bazıları tek bir

Doğada yaşayan canlıların tamamı hücrelerden oluşmuştur. Canlılardan bazıları tek bir CANLILIK HÜCREYLE BAŞLAR 1- Canlıların Ortak Özellikleri : Çevremizdeki varlıklar canlı ve cansız varlıklar olarak iki grupta toplanırlar. Cansız varlıklar katı, sıvı ve gaz halindeki maddelerden oluşur.

Detaylı

Asmalarda Meyve Tutumu. 1. Normal Çekirdekli 2. Partenokarpik 3. Stenospermokarpik

Asmalarda Meyve Tutumu. 1. Normal Çekirdekli 2. Partenokarpik 3. Stenospermokarpik Asmalarda Meyve Tutumu 1. Normal Çekirdekli 2. Partenokarpik 3. Stenospermokarpik 1. Normal Çekirdekli Meyve Tutumu İyi gelişmiş tohum taslakları ve döllendiği zaman normal çekirdeklerin oluştuğu mekanizmadır.

Detaylı

Canlılarda Üreme ve Gelişme 1.Üreme Hücreleri (Gametler) 1.1.Erkek Üreme Hücreleri Spermler akrozom 1.2.Dişi Üreme Hücreleri Yumurtalar vitellus

Canlılarda Üreme ve Gelişme 1.Üreme Hücreleri (Gametler) 1.1.Erkek Üreme Hücreleri Spermler akrozom 1.2.Dişi Üreme Hücreleri Yumurtalar vitellus Canlılarda Üreme ve Gelişme 1.Üreme Hücreleri (Gametler) Üreme hücreleri erkeklerde sperm dişilerde yumurta adını alır.yumurtanın meydana gelişi oogenezis, spermin meydana gelişi ise spermatogenezis adını

Detaylı

Odunsu (Sert) Çeliklerle üretme

Odunsu (Sert) Çeliklerle üretme Odunsu (Sert) Çeliklerle üretme Bir yaşında tamamen olgunlaşmış ve odunlaşmış bir başka ifadeyle durgunluk döneminde bulunan sürgünlerden elde edilen gövde çeliklerine sert veya odun çelik denir. Sert

Detaylı

CANLILAR DÜNYASINI GEZELİM TANIYALIM / CANLILAR VE HAYAT

CANLILAR DÜNYASINI GEZELİM TANIYALIM / CANLILAR VE HAYAT CANLILAR DÜNYASINI GEZELİM TANIYALIM / CANLILAR VE HAYAT Dünyamızda milyonlarca tür canlının yaşadığı tahmin edilmektedir. Bunlar kedi, köpek, aslan, yılan, böcek, kuş gibi hayvanlar, elma, meşe, erik,

Detaylı

T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI

T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI MEGEP (MESLEKÎ EĞİTİM VE ÖĞRETİM SİSTEMİNİN GÜÇLENDİRİLMESİ PROJESİ) GİYİM ÜRETİM TEKNOLOJİSİ ELBİSE KALIBI ANKARA 2006 Milli Eğitim Bakanlığı tarafından geliştirilen modüller;

Detaylı

GYMNOSPERMAE. (Açık Tohumlular)

GYMNOSPERMAE. (Açık Tohumlular) GYMNOSPERMAE (Açık Tohumlular) CEPHALOTAXACEAE Ağaç ya da çalı halinde herdem yeşil bitkilerdir. Tüm bireyleri bir cinsli iki evcikli (DİOİK)dir. Çok ender bir evciklidir. Erkek çiçekler küre biçimde bir

Detaylı

Erkek çiçekler bir eksen etrafında dizilmiştir. Etaminlerde iki polen tozu torbası vardır. Çiçek tozları marttan itibaren olgunlaşır.

Erkek çiçekler bir eksen etrafında dizilmiştir. Etaminlerde iki polen tozu torbası vardır. Çiçek tozları marttan itibaren olgunlaşır. Bitki tanıma I FAM: PİNACEAE Conifera sınıfının en önemli familyasıdır. 10 cins ve 210 kadar tür içerir. Tropik ormanlardan kuzey kutbuna kadar geniş yayılışı vardır. GENUSLARI: Abies, Picea, Keteleria,

Detaylı

2006 ÖSS BİYOLOJİ SORULARI VE CEVAPLARI

2006 ÖSS BİYOLOJİ SORULARI VE CEVAPLARI 2006 ÖSS BİYOLOJİ SORULARI VE CEVAPLARI 1. BÖLÜM 1. I. Adaptasyon II. Mutasyon III. Kalıtsal varyasyon Bir populasyondaki bireyler, yukarıdakilerden hangilerini "doğal seçilim ile kazanır? D) I veii E)

Detaylı

- Zn 120. Çinkolu Gübre Çözeltisi. Lignosulfanate UYGULAMA ŞEKLİ VE DOZLARI

- Zn 120. Çinkolu Gübre Çözeltisi. Lignosulfanate UYGULAMA ŞEKLİ VE DOZLARI - Zn 120 Çinkolu Gübre Çözeltisi Suda Çözünür Çinko (Zn) : % 10 1 Lt/5 Lt Lignosulfanate Erken dönem uygulamaları ile meyve büyüklüğünde ve verimde artış sağlar. Nişasta sentezi, artar, azot metabolizması

Detaylı

T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI MEGEP (MESLEKİ EĞİTİM VE ÖĞRETİM SİSTEMİNİN GÜÇLENDİRİLMESİ ROJESİ) AYAKKABI VE SARACİYE TEKNOLOJİSİ

T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI MEGEP (MESLEKİ EĞİTİM VE ÖĞRETİM SİSTEMİNİN GÜÇLENDİRİLMESİ ROJESİ) AYAKKABI VE SARACİYE TEKNOLOJİSİ T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI MEGEP (MESLEKİ EĞİTİM VE ÖĞRETİM SİSTEMİNİN GÜÇLENDİRİLMESİ ROJESİ) AYAKKABI VE SARACİYE TEKNOLOJİSİ JAPON SANDALET MODELİ ANKARA 2007 Milli Eğitim Bakanlığı tarafından geliştirilen

Detaylı

ZİRAAT FAKÜLTESİ DEKANLIĞINA. İlgi yazıyla Bölümümüzden istenilen Derslerden Botanik -I ve Botanik II derslerine ait müfredatlar ekte sunulmuştur.

ZİRAAT FAKÜLTESİ DEKANLIĞINA. İlgi yazıyla Bölümümüzden istenilen Derslerden Botanik -I ve Botanik II derslerine ait müfredatlar ekte sunulmuştur. T.C. HARRAN ÜNİVERSİTESİ REKTÖRLÜĞÜ Ziraat Fakültesi Dekanlığı Bahçe Bitkileri Bölüm Başkanlığı *BE5U7C07* Sayı : 62808752-300 Konu : Ders Müfredatları ZİRAAT FAKÜLTESİ DEKANLIĞINA İlgi : 14/10/2016 tarihli

Detaylı

A. SÜRGEN (MERİSTEM) DOKULAR

A. SÜRGEN (MERİSTEM) DOKULAR BİTKİSEL DOKULAR Yüksek yapılı bitkilerdeki dokular; sürgen (meristem) doku ve değişmez doku olmak üzere iki grupta incelenir. A. SÜRGEN (MERİSTEM) DOKULAR Meristem dokunun kökeni embriyodur. Özellikleri

Detaylı

Dolu Teminatı için Sigortaya Son Kabul Tarihleri

Dolu Teminatı için Sigortaya Son Kabul Tarihleri Dolu Teminatı için Sigortaya Son Kabul Tarihleri Ana Sınıf Ürün adı Alt Sınıf İL TARİH Tarla Ürünleri Buğday (Makarnalık) Tahıllar Adana, Osmaniye, Mersin, Antalya, Muğla 31.Mar Tarla Ürünleri Buğday (Makarnalık)

Detaylı

P E P 1 0 1 _ H 0 5 C

P E P 1 0 1 _ H 0 5 C Yrd. Doç. Dr. Taki DEMİR BİTKİ TANIMA I P E P 1 0 1 _ H 0 5 C u p r e s s u s s e m p e r v i r e n s ( A d i s e r v i - A k d e n i z s e r v i s i ) C u p r e s s u s a r i z o n i c a ( A r i z o n

Detaylı

BETULACEAE. Alnus cinsleri vardır.

BETULACEAE. Alnus cinsleri vardır. BETULACEAE Jeolojik devirlerde daha fazla sayıda cins ve türlere sahip olan bu familyanın, bugün 6 cins ve bu cinslerin kışın yaprağını döken 100 kadar türü, Kuzey Yarımkürenin ılıman ve serin bölgelerinde

Detaylı

Pamuk Bitkisinin Morfolojik Özellikleri

Pamuk Bitkisinin Morfolojik Özellikleri Pamuk Bitkisinin Morfolojik Özellikleri Yrd. Doç. Dr. Remzi EKİNCİ Dicle Üniversitesi Ziraat Fakültesi Tarla Bitkileri Bölümü remzi.ekinci@dicle.edu.tr İTÜ-UHUZAM OCAK 2013 İstanbul Teknik Üniversitesi

Detaylı

Fezalar Eğitim Kurumları MSO 2013. Matematik ve Fen Bilgisi Olimpiyatı 6. SINIF AÇIKLAMALAR. Bu soru kitapçığında, çoktan seçmeli 40 soru vardır.

Fezalar Eğitim Kurumları MSO 2013. Matematik ve Fen Bilgisi Olimpiyatı 6. SINIF AÇIKLAMALAR. Bu soru kitapçığında, çoktan seçmeli 40 soru vardır. GROUP A M S O Fezalar Eğitim Kurumları Matematik ve Fen Bilgisi Olimpiyatı (23 ŞUBAT 2013, CUMARTESİ) 2 0 1 3 6. SINIF AÇIKLAMALAR Bu soru kitapçığında, çoktan seçmeli 40 soru vardır. Matematik bölümünün

Detaylı

CANLILARIN ORTAK ÖZELLİKLERİ

CANLILARIN ORTAK ÖZELLİKLERİ 1 CANLILARIN ORTAK ÖZELLİKLERİ 1.Hücresel yapıdan oluşur 2.Beslenir 3.Solunum yapar 4.Boşaltım yapar 5.Canlılar hareket eder 6.Çevresel uyarılara tepki gösterir 7.Büyür ve gelişir (Organizasyon) 8.Üreme

Detaylı

GENEL BOTANİK PROF. DR. BEDRİ SERDAR

GENEL BOTANİK PROF. DR. BEDRİ SERDAR GENEL BOTANİK PROF. DR. BEDRİ SERDAR Bedri SERDAR - 2008 BİTKİLERDE ÜREME Üreme Canlılar, şekil ve fonksiyon bakımından kendilerine benzer bireyler meydana getirerek nesillerini devam ettirirler ki bu

Detaylı

10. SINIF KONU ANLATIMI 12 EŞEYLİ VE EŞEYSİZ ÜREME SORU ÇÖZÜMÜ

10. SINIF KONU ANLATIMI 12 EŞEYLİ VE EŞEYSİZ ÜREME SORU ÇÖZÜMÜ 10. SINIF KONU ANLATIMI 12 EŞEYLİ VE EŞEYSİZ ÜREME SORU ÇÖZÜMÜ Eşeysiz Üreme ile ilgili, I. Canlının yararlı özelliklerinin korunmasını sağlar. II. Canlının değişen ortam koşullarına uyumunu artırır. III.

Detaylı