Gümü hane University Journal of Science and Technology Institute. Gümü hane Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "Gümü hane University Journal of Science and Technology Institute. Gümü hane Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi"

Transkript

1

2 Gümü hane University Journal of Science and Technology Institute Gümü hane Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi Published by Gümü hane University Science and Technology Institute Cilt/Volume: 2 Say /Number: 1 Y l/year: 2012 Alt ayda bir yay nlan r/ Published twice a year ISSN X Sahibi/Owner Doç. Dr. Temel BAYRAK Gümü hane Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Ad na On the behalf of Gümü hane University Science and Technology Institute Editörler/Editorial Board Doç. Dr. Temel BAYRAK Yrd. Doç. Dr. Serhat DA Yrd. Doç. Dr. Cemalettin BALTACI Yrd. Doç. Dr. Hakan BOLAT Dergi Sekreteryas /Secretarial Yrd. Doç. Dr. Enver AKARYALI Ar. Gör. Leyla ÇÖL Ar. Gör. Ça la Melisa KAYA Ar. Gör. Seda Nur TURAN Kapak Tasar m/cover Design Ö r. Gör. Sinan ÇAKMAK Yönetim Yeri/ Place of Management Adres/Address Gümü hane University Science and Technology Institute Ba larba Mahallesi Gümü hane/turkey Tel: (+90) Faks: (+90) URL:http://fbe.gumushane.edu.tr/gufbedergi.html Yay n Türü/ Publication Type Yayg n süreli ve hakemli/ Common term and refereed Bas m Yeri / Printing Hause Gümü hane University Science and Technology Institute Ba larba Mahallesi Gümü hane/turkey Yay n Tarihi/ Publication Date Hakemli bir dergi olan Gümü hane Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi y lda iki kez online olarak yay nlanmaktad r. Akademik usullere uygun at f yapmak suretiyle Dergide yap lan çal malardan yararlan labilir. Bu dergide yay nlanan çal malar n bütün sorumlulu u yazarlara aittir. ii

3 Gümü hane University Journal of Science and Technology Institute Gümü hane Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi Published by Gümü hane University Science and Technology Institute Cilt/Volume: 2 Say /Number: 1 Y l/year: 2012 Alt ayda bir yay nlan r/ Published twice a year ISSN X Prof. Dr. Mehmet ARSLAN-Karadeniz Teknik Üniversitesi Prof. Dr. Turan BATAR- Dokuz Eylül Üniversitesi Prof. Dr. Fikri BULUT-Karadeniz Teknik Üniversitesi Prof. Dr. Adem DO ANGÜN-Uluda Üniversitesi Prof. Dr. Candan GÖKÇEO LU-Hacettepe Üniversitesi Prof. Dr. Kamil KAYABALI-Ankara Üniversitesi Prof. Dr. Halim MUTLU-Osmangazi Üniversitesi Prof. Dr. Mualla YALÇINKAYA-Karadeniz Teknik Üni. Prof. Dr. Tahsin YOMRALIO LU- stanbul Teknik Üni. Doç. Dr. Vecihi AKSAKAL-Gümü hane Üniversitesi Doç. Dr. Mustafa ATASOY-Aksaray Üniversitesi Doç. Dr. Temel BAYRAK-Gümü hane Üniversitesi Doç. Dr. Bahri BAYRAM-Gümü hane Üniversitesi Doç. Dr. Günay ÇAKIR-Gümü hane Üniversitesi Doç. Dr. Saffet ERDO AN-Afyon Kocatepe Üniversitesi Doç. Dr. Yener EYÜBO LU-Karadeniz Teknik Üni. Doç. Dr. Zülfü GÜROCAK-F rat Üniversitesi Doç. Dr. Ramazan L VAO LU-Uluda Üniversitesi Doç. Dr. Salim Serkan NAS-Gümü hane Üniversitesi Doç. Dr. Selim EN-Gümü hane Üniversitesi Doç. Dr. Selçuk RE S- Aksaray Üniversitesi Doç. Dr. ükrü YETG N-Gümü hane Üniversitesi Doç. Dr. Özcan Y T-Çanakkale 18Mart Üniversitesi Dan ma Kurulu/Advisory Board Yrd. Doç. Dr. Enver AKARYALI-Gümü hane Üniversitesi Yrd. Doç. Dr. Selahattin ALBAYRAK-Gümü hane Üni. Yrd. Doç. Dr. Selçuk ALEMDA -Gümü hane Üniversitesi Yrd. Doç. Dr. Mehmet ALKAN-Zonguldak Karaelmas Üni. Yrd. Doç. Dr. Zekeriya AYDIN-Nam k Kemal Ünversitesi Yrd. Doç. Dr. Hamit AYDIN-Zonguldak Karaelmas Üni. Yrd. Doç. Dr. brahim ASR -Gümü hane Üniversitesi Yrd. Doç. Dr. Yusuf A IK-Gümü hane Üniversitesi Yrd. Doç. Dr. Bilge BAHAR-Gümü hane Üniversitesi Yrd. Doç. Dr. Cemalettin BALTACI-Gümü hane Üni. Yrd. Doç. Dr. Serkan BEK RO LU-Gümü hane Üni. Yrd. Doç. Dr. Osman B CAN-Gümü hane Üniversitesi Yrd. Doç. Dr. O uz BURNAZ-Gümü hane Üniversitesi Yrd. Doç. Dr. Hakan BOLAT-Gümü hane Üniversitesi Yrd. Doç. Dr. Hasan Tahsin BOSTANCI-Gümü hane Üni. Yrd. Doç. Dr. Tufan ÇAKIR-Gümü hane Üniversitesi Yrd. Doç. Dr. Zafer ÇAKIR-Gümü hane Üniversitesi Yrd. Doç. Dr. Ahmet ÇAVDAR-Gümü hane Üniversitesi Yrd. Doç. Dr. Özlem ÇAVDAR-Gümü hane Üniversitesi Yrd. Doç. Dr. Kemal ÇEL K-Gümü hane Üniversitesi Yrd. Doç. Dr. Necati ÇEL K-Gümü hane Üniversitesi Yrd. Doç. Dr. Öz en ÇORUMLUO LU-Gümü hane Üni. Yrd. Doç. Dr. Mustafa ÇULLU-Gümü hane Üniversitesi Yrd. Doç. Dr. Serhat DA -Gümü hane Üniversitesi Yrd. Doç. Dr. Abdurrahman DOKUZ-Gümü hane Üni. Yrd. Doç. Dr. Fatih DÖNER-Gümü hane Üniversitesi Yrd. Doç. Dr. Çi dem SAYDAM EKER-Gümü hane Üni. Yrd. Doç. Dr. Ahmet GÖKDO AN-Gümü hane Üni. Yrd. Doç. Dr. Ali GÜNDO DU-Gümü hane Üniversitesi Yrd. Doç. Dr. Musa KARAALP-Gümü hane Üniversitesi Yrd. Doç. Dr. Orhan KARPUZ-Gümü hane Üniversitesi Yrd. Doç. Dr. Af in KAYA-Gümü hane Üniversitesi Yrd. Doç. Dr. Elif Çelenk KAYA-Gümü hane Üniversitesi Yrd. Doç. Dr. Abdullah KAYGUSUZ-Gümü hane Üni. Yrd. Doç. Dr. Kemal KUVVET-Gümü hane Üniversitesi Yrd. Doç. Dr. Nafiz MADEN-Gümü hane Üniversitesi Yrd. Doç. Dr. Melih OKCU-Gümü hane Üniversitesi Yrd. Doç. Dr. Zuhal OKCU-Gümü hane Üniversitesi Yrd. Doç. Dr. Korhan ÖZGAN-Karadeniz Teknik Üni. Yrd. Doç. Dr. Ertekin ÖZTEK N-Gümü hane Üni. Yrd. Doç. Dr. Serkan ÖZTÜRK-Gümü hane Üniversitesi Yrd. Doç. Dr. S. Beyza Ö. SARIKAYA-Gümü hane Üni. Yrd. Doç. Dr. smet SEZER-Gümü hane Üniversitesi Yrd. Doç. Dr. Bar SEV M-Gümü hane Üniversitesi Yrd. Doç. Dr. Ferkan S PAH -Gümü hane Üniversitesi Yrd. Doç. Dr. Birol AH N-Gümü hane Üniversitesi Yrd. Doç. Dr. Osman ÜÇÜNCÜ-Gümü hane Üniversitesi Yrd. Doç. Dr. Alaaddin VURAL-Gümü hane Üniversitesi Yrd. Doç. Dr. Hilal YILDIZ-Gümü hane Üniversitesi Yrd. Doç. Dr. Mustafa YILDIRIM-Gümü hane Üniversitesi Yrd. Doç. Dr. Halil YOLCU-Gümü hane Üniversitesi iii

4 çindekiler/contents KARIK F., AYDIN M.; Newton-raphson Algoritmas Kullan larak Elektrik letim Hatlar ndaki Gerilme ve Sehim Tablolar n n Bilgisayar Yaz l m le Haz rlanmas YILAR M., BAYAN Y., ÖZCAN S., AK T H., KADIO LU.; Artemisia scoparia Waldst. Et Kit. Uçucu Ya n n Biyohipersidial Etkisi VURAL A., AH N E.; Gümü hane ehir Merkezinden Geçen Karayolunda A r Metal Kirlili ine Ait lk Bulgular VURAL A., ÇORUMLUO LU Ö., ASRI.; Eski Gümü hane (Süleymaniye) ve Yak n Çevresindeki Alterasyon Alanlar n n Landsat Uydu Görüntüsü Kullan larak Crosta Tekni i le Ara t r lmas YILDIRIM M., BOLAT N., ÇAKMAK M., BELEN S.; Baz Beyaz Daneli Bu daylarda Çe it Kar mlar n n Diallel (5x5) Analizi iv

5 GÜFBED/GUSTIJ (2011) 1 (2): Research/Ara t rma Newton-Raphson Algoritmas Kullan larak Elektrik letim Hatlar ndaki Gerilme Ve Sehim Tablolar n n Bilgisayar Yaz l m le Haz rlanmas Fatih KARIK 1,*, Musa AYDIN 2 1 TSE Elektrik Laboratuvar, Çankaya, Ankara. 2 Selçuk Üniversitesi Müh. Mimarl k Fak., Elk. Elektro. Müh. Böl., Selçuklu, Konya. Geli tarihi/received Düzeltilerek geli tarihi/received in revised form Kabul tarihi/accepted Özet Elektrik enerjisinin üretildi i santraller ço u zaman tüketim bölgelerinden uzakta kurulur. Bu bak mdan elektrik enerjisinin üretildi i yerlerden tüketim bölgelerine iletilmesi gerekmektedir. Bu çal mada, elektrik iletim hatt iletkenlerinin çekim i lemleri s ras nda büyük önem arzedip ortam s cakl klar na göre de i en gerilme kuvvetlerini ve sehim de erlerini gösteren tablolar elde edilmi tir. Bu i lemler, ilgili algoritma yard m yla Delphi 7.0 bilgisayar yaz l m kullan larak gerçekle tirilmi tir. Yaz l mdan al nan örnek tablolar sunulmu tur. Anahtar Kelimeler: Elektrik iletim hatt, newton-raphson algoritmas, sehim Preparing of the tension and deflection tables on transmission lines using newton-raphson algorithm by computer software Abstract The power plants are commonly established far from consumption areas. In this respect, electrical energy has to be transmitted from production areas to consumption areas. In this study, the tables of the tension forces and the deflection lengths, which are very important and change according to the ambient temperatures for wiring of the electrical transmissions lines, are obtained. These processes are realized by relevant algorithm using Delphi 7.0 computer software. Sample tables that are taken from the software are presented. Keywords: Electrical transmission line, newton-raphson algorithm, sag *Fatih KARIK, Tel:(0312) , Faks: (0312)

6 F. KARIK M. AYDIN /GÜFBED/GUSTIJ/ 2(1) (2012) Giri Elektrik santrallar nda üretilen elektrik enerjisinin elde edilmesinden tüketicilere sunulmas na kadar yap lmas gereken tesisler: letim ve da tm tesisleridir. letim tesisleri, elektrik enerjisini, elektrik santrallar ndan tüketim bölgelerine ( ehir, kasaba, sanayi tesisi, fabrika, vs.) ileten tesislerdir. Da t m tesisleri ise bir tüketim bölgesi içinde elektrik enerjisini tüketicilere kadar ula t rmak için kurulan tesislerdir [1]. ekil 1 de bir iletim ve da t m ebekesinin genel gösterimi verilmi tir. ekil 1. letim ve da t m ebekesi genel gösterimi Aç k arazide bulunan hava hatt iletkenleri, her zaman iklim ko ullar n n etkisi alt ndad r. Örne in, ortam s cakl k derecesinin de i mesiyle iletkendeki gerilmeler de de i ir. Kar ya l havalarda, iletken üzerinde az veya çok miktarda buz birikir. letkenlere gelen ek buz ve ek rüzgar yüklerinin hat tasar m nda göz önüne al nmas, uzun süreli meteorolojik gözlemlere ve bu gözlemlerin uygun ekilde de erlendirilmesine ba l d r. Bunun için ülkemizde 1960 y l ndan itibaren Elektrik leri Etüd daresi taraf ndan çe itli yerlerde buz ve rüzgar yükü ara t rma istasyonlar kurulmaya ba lanm t r. Bu istasyonlarda yap lan ara t rma ve gözlemler de erlendirilerek 1978 Kas m' nda yürürlü e giren yeni yönetmelikte, yeni bir Buz Yükü Haritas verilmi, çe itli bölgelerde buz yükünün ne ekilde göz önüne al naca belirlenmi tir. Deney ve gözlemlerde, buzlanman n en çok -8 C ile 2 C aras nda olu tu u saptanm t r C'den itibaren havadaki nem miktar çok dü tü ünden buz olu mamaktad r. Yönetmeli imiz buz olu umunun -5 C'de olu tu unu varsaymaktad r. Ülkemiz buz yükü ve ortam s cakl k dereceleri bak m ndan 5 farkl bölgeye ayr lm ve her bölgede buz yükünün hesab için ampirik bir formül saptanm t r. Bu formül; g b = k. d (1) eklindedir. 2

7 F. KARIK M. AYDIN /GÜFBED/GUSTIJ/ 2(1) (2012)1-10 Bu formülde g b metre ba na olu an kg cinsinden buz a rl, k bölgeye ili kin bir katsay, d ise mm cinsinden iletkenin tam çap d r. Metre ba na olu an kg cinsinden buzlu haldeki iletken a rl (g ib ); g = g + g (2) ib b i olacakt r. Bu formülde g i iletkenin metre ba na olu an kg cinsinden a rl d r. Tablo 1 de buz yükü bölgeleri ve katsay de erleri gösterilmektedir [1]. Tablo 1. Buz yükü bölgelerinin k katsay lar ile maksimum ve minimum s cakl klar Bölge Buz yükü Buz yükü Ortam s cakl ( 0 C) no katsay s (k) kg/m En dü ük En yüksek d d d d Elektrik iletim hatlar nda gerilme ve sehim hesaplar Elektrik iletim hatlar çekilirken, direkler aras ndaki sehimlerin çok dikkatli olarak verilmesi gerekir. letkenlerdeki gerilmeler s cakl kla de i ti inden ve sehim de gerilmenin bir fonksiyonu oldu undan, direklere ve iletkenlere gelen yüklerin proje yüklerini geçmemesi di er taraftan iletkenlerin maksimum sehim halinde minimum tolerans n alt nda toprak ve di er hatlara yakla mamas, sal n m ve kamç lanma neticesinde belirlenen de erlerin bozulmamas gibi nedenlerle tel çekimi hangi s cakl kta yap l yorsa o s cakl k derecesine ili kin sehim de erlerinin çok s hhatli verilmesi ve engebeli arazilerde gereken sehim tahsisinin yap lmas gerekir [2]. Direkler aras na gerilmi iletkenlerin boyu, ortam n s cakl k derecesine ba l olarak uzar ya da k sal r. Di er taraftan iletkenin üzerinde te ekkül eden buz yükünün tesiri ile gerilme de i ece i için mekanik yönden iletkende uzama olaca ndan boyunda de i me olacakt r. Ayr ca iletkenin üzerine rüzgar esmesi halinde iletkenin gerilmesi, buz toplanmas durumunda oldu u gibi de i ir ve boyunda da rüzgar iddetine ba l olarak de i meler meydana gelir. Gerek ortam s s n n de i mesi ve gerekse ek yük diye adland r lan rüzgar ya da buz yükünün ayr ayr tesir etmesi halinde iletkende termik ve mekanik uzamalar olmaktad r. Bu nedenle, hem iletken hesaplar ve hem de direk hesaplar bak m ndan iletkenin muhtelif kritik durumlardaki cer kuvvetlerinin bilinmesine ihtiyaç duyulmaktad r [1]. Bunun için yukar da anlat lan tüm parametreleri içeren De i ik Haller Denklemi tan mlanm t r. Bu denklemin analizi için önemli iki menzilin tan mlar a a daki gibidir. Kritik Menzil (a kr ) : Enerji ta ma hatlar nda maksimum gerilme ya ek yüklü durumda ya da minimum ortam s cakl nda olu ur. Maksimum gerilmenin olu tu u bu iki durumu ay ran öyle bir menzil vard r ki, bu menzile kritik menzil denir. 3

8 F. KARIK M. AYDIN /GÜFBED/GUSTIJ/ 2(1) (2012)1-10 a =2.T kr mak. 6..(t -t ) n g -g min 2 2 n 1 (3) Bu denklemdeki parametrelerin ne anlama geldi i de i ik haller denklemi içinde tan mlanm t r. Ruling Menzil (a r ) : ki durdurucu direk aras nda, ta y c direklerden olu an bir hat bölümü için hesaplan r. Projede direk tevziat sonras ortaya ç kan ve hesapla bulunan gerçek bir de erdir. E er iki durdurucu direk aras nda hiçbir ta y c direk yoksa, ruling menzil do rudan o iki durdurucu direk aras ndaki menzile e it olur. Ta y c direklerdeki ask izolatörler, iletkenlerin s de i mesi nedeniyle farkl gerilmelere maruz kalaca ndan dü ey durumlar ndan ayr l rlar. Bu sak ncay ortadan kald rmak için iletkenlerin sehimleri verilirken e de er (ruling) bir menzil hesaplan r. ki durdurucu direk aras na gerilmi iletkenin toplam boyunda de i iklik olmayacak ekilde hesaplanan menzile ruling menzil denir. a r = a 3 1 a 1 + a + a a a 3 n n (4) a r (m), hatt n ruling menzilini, a 1,...,a n (m): hattaki herbir direk aras ndaki mesafelerini, ifade eder. De i ik Haller Denklemi : (a r ).E.(g n ).q (a r ).E.(g1 ).q Tn = T1 + (t n t1). β.e.q (5) (T ) 24.(T ) n 1 e itli i ile verilir. Bu denklemdeki de erler üç grupta incelenebilir; a) ( 1/ 0 C), q( 2 mm ) ve E( 2 kg / mm ) gibi iletkenin yap sal özelli ine ba l olan de erler ile r a (m) rulling menzilidir. Bu de erler, iletkenin tipi ve hatt n rulling menzili de saptanm oldu undan denklemin bütün çözümlerinde sabit de er olarak kal r. (1/ºC), iletkenin s uzama katsay s n ; E (kg/mm 2 ), iletkenin elastisiyet modülünü; q (mm 2 ) iletkenin tüm kesitini; a (m) hatt n ruling menzilini, ifade eder. r b) T 1 (kg), t 1 ( C), g 1 (kg/m) ile gösterilen de erler ba lang ç artlar na ait de erlerdir. Ba lang ç art de erleri olarak genellikle maksimum gerilmenin meydana geldi i de erler al n r. letkende maksimum gerilme iki durumda meydana gelir : i) a kr >a r ise maksimum gerilme t min 'de olur. ii) a kr < a r ise maksimum gerilme ek yüklü durumda olur. 4

9 F. KARIK M. AYDIN /GÜFBED/GUSTIJ/ 2(1) (2012)1-10 Ek yüklü durum -5 0 C+%100 buzlu ya da +5 0 C+%100 rüzgarl durumu belirtmektedir. Tesis edilecek hat 1. bölgede ise maksimum gerilme +5 0 C +%100 rüzgarl durumda, 2., 3., 4., 5. bölgelerde ise -5 0 C +%100 buzlu durumda meydana gelir. 1.bölgede t 1 =+5 0 C, 2., 3., 4., 5. bölgede t 1 =-5 0 C al n r bölgede g 1; g = g + w 'den, 2., 3., 4., 5. bölgede g 1 =g i +g b 'den bulunur. 1 mak mak 1 i i T = T = σ.q (6) σ mak (kg/mm 2 ) : letkenin mm 2 kesit ba na kg cinsinden a rl n göstermektedir. c) t n ( 0 C), g n (kg/m) ve T n (kg) ise ara t r lan hallerdeki durumlar gösterir. t n ( 0 C), ara t r lan haldeki s cakl ; T n (kg), ara t r lan haldeki gerilmeyi; g n (kg/m), ara t r lan haldeki iletkenin metre ba na kg a rl n ifade eder. Sehim denklemi: f n = gn. a 8. T n 2 (7) a(m), sehimin hesaplanaca iki direk aras mesafeyi f n (m) ise ara t r lan haldeki sehimi ifade eder. Sehim tablosunun ç kar labilmesi için öncelikle 3. derece lineer olmayan bu (5) denklemin çözülmesi gerekir. Sonuç olarak (5)'den bulunan T de eri (ilgili bölgenin t min ve t mak de erleri aras nda her 5 0 C de bir) (7)'de yerine konarak her direk aras için sehim (f) de erleri tek tek bulunur. Buradan ç kacak tablo tel çekim tablosu oldu una göre tel çekimi yapacak ki iler hangi s cakl k derecesinde çal acaksa o derecedeki sehimi vermeye çal rlar [1]. A a daki ekilde simetrik ve asimetrik arazi yap lar gösterilmi tir. ekil 2. Simetrik ve asimetrik arazinin gösterimi 5

10 F. KARIK M. AYDIN /GÜFBED/GUSTIJ/ 2(1) (2012) Newton-Raphson algoritmas Bu yöntem özellikle fonksiyonun türevinin analitik olarak elde edilebildi i durumlarda kullan l d r ve elektrik sistemlerinde yayg n olarak kullan lmaktad r [3-12]. Fonksiyonel ili kinin ifade edilmesinde daha uygun bir yol f(x) = 0 d r. Bu ili kiyi sa layan x de eri denklemin köküdür. Bu yöntem ile a a daki ifadeden anla laca gibi, f(x ) 1 x 2 =x1- f (x 1 ) (8) dir. Genel olarak, f(x ) n x n+1=x n - f (x n ) (9) dir. Bir sonraki deneme de erinin tayin edilmesi için fonksiyonun x'e göre türevi kullan l r. A a daki ekil x'e kar f(x)' i göstermektedir. ekil 3. Newton-Raphson yönteminin prensibi x 1 kullan larak yap lan ilk iterasyonda f(x)'in x 1 için de eri f(x 1 ) ve f (x 1 ) bulunur. Bu yeni iterasyondaki de er olan x R, esas kök de erine daha yak nd r. Bu i leme x'in de erini önceden belirlenen tolerans n alt na dü ürecek say daki döngü kadar x R 'ye yakla ncaya kadar devam edilir. Bu tölerans tasarlanan yaz l mda olarak belirlenmi tir. De i ik haller denklemini çözmek için bu metod kullan lm t r. A a daki ekilde gerekli i lemi yapan kod parçac görülmektedir. 6

11 F. KARIK M. AYDIN /GÜFBED/GUSTIJ/ 2(1) (2012)1-10 ekil 4. Newton-Raphson yönteminin delphi kod parçac 4. Yaz l m kullan larak gerilme ve sehim tablolar n n olu turulmas Hesaplamalarda ve görsel arayüz ekranlar nda kodlama için Delphi program eçilmi tir. Delphi çok uzaklara dayanmayan geçmi iyle programc lardan hak etti i ilgiyi fazlas yla görmü bir programlama dilidir. Bunda hem pascal dilinden ald komut dilinin konu ma diline benzerli i sebebiyle programlama ortam na getirdi i daha anla l r bir yakla m hem de sürekli güncel versiyonlarla teknolojiye ayak uydurmas n n etkisi büyüktür [13]. lgili bilgisayar yaz l m kullan larak 2. bölge için swallow iletkeni kullan larak 5 durdurucu dire i olan 1013 m. uzunlu undaki bir hat için gerilme ve sehim hesaplar yap lm t r. ekil 5, 6 yaz l m n girdilerini; ekil 7, 8, 9 yaz l m n ç kt lar n göstermektedir. ekil 5. letken tipi ve buz yükü bölgesi seçim ekran 7

12 F. KARIK M. AYDIN /GÜFBED/GUSTIJ/ 2(1) (2012)1-10 ekil 6. Direk bilgisi ve menzil giri ekran ekil 7. Hat bilgileri ekran ekil 8. Gerilme hesaplar ç kt s 8

13 F. KARIK M. AYDIN /GÜFBED/GUSTIJ/ 2(1) (2012)1-10 ekil 9. Sehim hesaplar ç kt s 5. Sonuçlar ve öneriler Bu çal ma için tasarlanan yaz l m, kv'luk orta gerilim enerji nakil hatlar için 5 buz yükü bölgesi ve swallow, raven, pigeon, partridge, hawk havai hat iletken tiplerine göre gerilme ve sehim hesaplamalar yapmaktad r. Gerilme de eri uygulanan algoritma yard m yla tam olarak hesaplanm t r. Bu hesaplar proje haz rlanmas a amas nda zamandan tasarruf sa lamaktad r. Bulunan gerilme ve sehim de erleri sahada uygulamac ya büyük kolayl klar getirmektedir. Uygulamac hangi s cakl k derecesinde çal yorsa o derecedeki sehimi vermeye çal r. Yaz l m geli tirilerek daha yüksek kesitli iletkenler için hesap yap lmas mümkün olabilir. Yaz l m proje çizim dosyas ile kombine hale getirilerek direk ve menzil bilgileri otomatik al nabilir. 9

14 F. KARIK M. AYDIN /GÜFBED/GUSTIJ/ 2(1) (2012)1-10 Kaynaklar [1] Yunuso lu, A., 1995, Orta gerilim enerji nakil hatlar proje-cilt 1, Genç büro bask, 1-70, Ankara, (1995). [2] Kar k, F., Seydi ehir ilçesi ketenli kasabas ta oluk yaylas o.g.-e.n.h. projesi ve delphi ile hesap program, Lisans Tezi, Selçuk Üniversitesi, Mühendislik-Mimarl k Fakültesi, Konya, (2007). [3] Maciel R.S, Padilha-Feltrin A, Righeto E Substitution-Newton-Raphson method for the solution of electric network equations, Transmission & Distribution Conference and Exposition: Latin America, TDC '06. IEEE/PES, August, Latin America, 1-6 p. [4] El-Hawary, M.E., Landrigan, J.K., 1982, Optimum operation of fixed-head hydro-thermal electric power systems: powell's hybrid method versus Newton-Raphson method, IEEE Transactions on Power Apparatus and Systems, PA-101(3) [5] Naidu, S.R., Souza, B.A., 1997, Analysis of ferroresonant circuits using a newton-raphson scheme, IEEE Transactions on Power Delivery, 12(4) [6] Mamandur, K. R. C., Berg, G. J.,1982, Automatic adjustment of generator voltages in Newton- Raphson method of power flow solutions, IEEE Power Engineering Review, PER-2(6) [7] Herbig, A., Andersson, G., Fuerte-Esquirel, C.R., Acha, E., Ambriz-Perez, H., 2001, Discussion of "A comprehensive Newton-Raphson upfc model for the quadratic power flow solution of practical power networks", IEEE Transactions on Power Systems, 16(4) [8] Fuerte-Esquivel, C.R., Acha, E., 1996, Newton-Raphson algorithm for the reliable solution of large power networks with embedded FACTS devices, IEEE Proceedings-Generation, Transmission and Distribution, 143(5) [9] Le Nguyen, H., 1997, Newton-Raphson method in complex form [power system load flow analysis], IEEE Transactions on Power Systems, 12(3) [10] Varricchio, S.L., Martins, N., Lima, L.T.G., 2003, A Newton-Raphson method based on eigenvalue sensitivities to improve harmonic voltage performance, IEEE Transactions on Power Delivery, 18(1) [11] Angeles-Camacho, C., Tortelli, O.L., Acha, E., Fuerte-Esquivel, C.R., 2003, Inclusion of a high voltage DC-voltage source converter model in a Newton-Raphson power flow algorithm, IEEE Proceedings-Generation, Transmission and Distribution, 150(6) [12] Pizano-Martinez, A., Fuerte-Esquivel, C.R., Ambriz-Perez, H., Acha, E., 2007, Modeling of VSC-Based HVDC systems for a Newton-Raphson OPF algorithm, IEEE Transactions on Power Systems, 22(4) [13]Karagülle,., Borland Delphi 7, 1, Türkmen Kitabevi, stanbul, (2006). 10

15 GÜFBED/GUSTIJ (2012) 2 (1):11-20 Research/Ara t rma 2 Artemisia scoparia Waldst. et Kit. Uçucu Ya n n Biyoherbisidal Etkisi Melih YILAR 1,*, Yusuf BAYAN 2, Selçuk ÖZCAN 3, Hüseyin AK T 4, zzet KADIO LU 3 1 Gaziosmanpa a Üniv., Artova MYO., Organik Tar m Bölümü,Artova-TOKAT 2 Kahramanmara Sütçü mam Üniversitesi, Ziraat Fakültesi, Bitki Koruma Bölümü, KAHRAMANMARA 3 Gaziosmanpa a Üniversitesi, Ziraat Fakültesi, Bitki Koruma Bölümü, Ta l çiftlik TOKAT 4 Gaziosmanpa a Üniversitesi, Fen Edebiyat Fakültesi, Kimya Bölümü, Ta l çiftlik TOKAT Geli tarihi/received Düzeltilerek geli tarihi/received in revised form Kabul tarihi/accepted Özet Bu çal mada, Artemisia scoparia Waldst. et Kit bitkisinin toprak üstü (sürgün+yaprak+çiçek) aksam ndan elde edilen uçucu ya n farkl bitkilerin çimlenme ve fide geli imine olan herbisidal etkisinin ara t r lmas amac yla Samsun yöresinden 2010 y lnda toplanan A. scoparia bitkisinden uçucu ya ekstre edilmi tir. Elde edilen uçucu ya n GC-MS ile analizi sonucunda, Artemisia ketone (%32.76), Camphor (%19.45), -vatirenene (%7.84), Caryophyllene (%4.45), Guaiene (%4.35), - pinene (%2.52) ve Carveol (%2.22) temel bile enleri olarak bulunmu tur. Herbisidal etkiyi belirlemek amac yla yürütülen çal malarda 6 cm çapl petri kaplar na 2 kat halinde kurutma ka d yerle tirilmi ve Abutilon theoprasti Medik, Agrostemma githago L.,, Rumex crispus L., Sinapis arvensis L., Amaranthus retroflexus L., Chenopodium album L., Lactuca sativa L. ve Lepidium sativum L. tohumlar homojen olarak da t lm ve kurutma ka tlar distile su kullan larak iyice nemlendirilmi tir. Her bir petri kab n n kapa na zamkla bir parça kurutma ka d kö esinden yap t r lm, daha sonra bir mikropipet kullan larak 4 ayr konsantrasyonda (0, 3, 5 ve 7 µl/petri) uçucu ya lar bu ka t parças üzerine damlat l p, petri kapaklar hemen örtülerek parafilm ile s k ca sar lm t r. Petri kaplar 12 saat ayd nl k-12 saat karanl k ve ortalama 24 o C ko ullarda 7 gün süre ile inkübasyona b rak lm t r. nkübasyon süresi sonunda çimlenme oran, kök ve sürgün boylar belirlenmi tir. A. scoparia uçucu ya n n uygulanan tüm konsantrasyonlar nda A. githago, A. retroflexus, S. arvensis, C. album ve L. sativa bitkilerinin tohum çimlenmesi ile kök ve sürgün geli imini tamamen engellemi tir. Anahtar Kelimeler: Uçucu ya, Biyoherbisit, Artemisia scoparia Waldst. et Kit. * Melih YILAR, Tel:

16 M. YILAR, Y. BAYAN, S.ÖZCAN, H.AK T,. KADIO LU /GÜFBED/GUSTIJ/ 2(1) (2012) Bioherbicidal Effect of Artemisia scoparia Waldst. et Kit Essential oil Abstract In this study bioherbicidal effects of essential oil obtained from ground parts (shoots + leaves + flowers) of Artemisia scopaia plant on seed germination and seedling growth of different plant species were investigated. Essential oil were extracted from A. scoparia plant collected in 2010 from Samsun. The chemical composition of essential oil were Artemisia ketone (32.76%), Camphor (19.45%), -vatirenene (7.84%), Caryophyllene (4.45%), Guaiene (4.35%), -pinene (2.52%), Carveol (2.22%) based on GC-MS analysis. To determine herbicidal activities of the essential oil, two layers of filter paper were placed bottom of 6cm diameter disposable petri dishes then seeds of Abutilon theoprasti L., Agrostemma githago L., Rumex crispus L., Amaranthus retroflexus L., Sinapis arvensis L., Chenopodium album L., Lactuca sativa L., and Lepidium sativum L..were homogeneously distributed on filter paper. Filter papers were thoroughly moistened using distilled water. Piece of fitler paper was glued inner parts of each petridish s lid. Four different concentrations(0, 3, 5 ve 7 µl/petri) of the essential oil were applied to the filterpaper pieces. Then lid of each petridish was closed immediatelly and sealed with parafilm. Petri dishes were incubation at 12 hours dark -12 hours light periods with an average temperature of 24 o C for 3 weeks. At the end of incubation period, germination rates, root and shoot lengths of the test plants were determined. All concentrations of A. scoparia essential oil were completely inhibited seed germination, root and shoot growth of A. githago., A. retroflexus, S. arvensis, C. album and L. sativa plants. The 3-7µl/petri dose of essential oil was inhibited 68%- 87.9% seed germination of Rumex crispus. Keywords: Essential oil, Bioherbicide, Artemisia scoparia Waldst. et Kit 1. Giri Tar m alanlar nda ürünleri istila eden hastal k, zararl ve yabanc otlar önemli derecede kay plara neden olmaktad r. Bu sebeple etmenlerin neden oldu u kay plar azaltmak için yo un ekilde pestisit kullan lmaktad r. Ancak bugüne kadar yürütülen çal malar artan pestisit kullan m n n beraberinde bir çok problemi de birlikte getirdi ini ortaya ç karm t r. Bu amaçla sentetik pestisitlere göre insan sa l na ve çevreye daha az zararl olan bitki metabolitlerinin ve bitki esasl ilaçlar n iyi bir alternatif oldu u dü ünülerek bu yönde yo un çal malar yürütülmü ve halende yürütülmektedir [27, 11, 29, 6, 15, 14, 33]. Dolay s yla farkl bitki ekstraktlar ve bitkilerin bünyelerinde bulundurduklar uçucu ya lar bu çal malarda ön plana ç kmaktad r. Uçucu ya lar aromatik bitkiler taraf ndan ortama sal verilen ve bitkilere ekolojiksel olarak ya am ortamlar nda bir üstünlük sa layan bile iklerdir. Örne in; tozla mada cezbedici özelli i yan nda hastal k ve zararl lara kar savunma ve allelopati gibi bir avantaj sa lamaktad r [4, 24]. Uçucu ya lar n bitki geli imini yava lat c ve tohum çimlenmesini engelleyici etkisi bulundu unu daha önce yürütülen çal malar göstermektedir [10, 32, 5, 23, 3, 1, 16]. Asteraceae familyas nda yer alan Artemisia 200'ün üzerinde ot ve çal formunu içermektedir. htiva ettikleri uçucu ya lar n n t bbi yönleri ve biyolojik aktiviteleri dünyan n her taraf nda iyi bilinen, özellikle Güney Bat Asya ve Orta Avrupa' da yayg n olarak bulunan bir cinstir [17, 24, 12]. Türkiye floras nda ise Artemisia cinsinin 22 türü bulunmaktad r. Bunlardan A. scoparia türü de Artemisia cinsinin bir üyesidir[8, 31]. 12

17 M. YILAR, Y. BAYAN, S.ÖZCAN, H.AK T,. KADIO LU /GÜFBED/GUSTIJ/ 2(1) (2012) A. scoparia üzerine yürütülen çal malar n büyük ço unlu u içerdi i uçucu ya bile enlerinin belirlenmesi yönündedir [21, 17, 13, 26, 25]. Bunun yan nda bitkinin insektisidal [18], antimikrobial [7] ve fitotoksik [24] etkiye sahip oldu unu gösteren çal malarda mevcuttur. Yürütülen bu çal mada da A. scoparia bitkisinin uçucu ya bile enlerinin belirlenmesi ve Abutilon theoprasti L., Agrostemma githago L., Rumex crispus L., Amaranthus retroflexus L., Sinapis arvensis L., Chenopodium album L., Lactuca sativa L., ve Lepidium sativum L. test bitkilerine kar herbisidal etkisi ara t r lm t r. 2. Materyal ve metot 2.1. Bitki materyali ve uçucu ya n izolasyonu Samsun li'nden 2010 y l A ustos ay nda tohum ba lama döneminde toplanarak laboratuara getirilen bitkilerin toprak üstü aksam kurutulmu tur. Kurutulan bitkiler el ile ufalanm t r. Ufalanan bitkinin uçucu ya, Schilcher cihaz kullan larak hydro-distilasyon yöntemiyle (Tart lan bitki örneklerine saf su ilave edilerek 1:10 w/v oran nda) 2 saat süre ile kaynat larak elde edilmi tir. Elde edilen uçucu ya denemede kullan lm t r Deneme de kullan lan test bitkileri Denemede kullan lan farkl familyalara ait test bitkileri Çizelge 1'de verilmi tir. Tablo 1. Çal mada kullan lan test bitkilerine ait bilgiler Latincesi Türkçesi Familyas Abutilon theoprasti L mam pamu u Malvaceae Agrostemma githago L Karamuk Caryophyllaceae Amaranthus retroflexus L. K rm z köklü tilkikuyru u Amaranthaceae Chenopodium album L Sirken Chenopodiaceae Lactuca sativa L. Marul Asteraceae Lepidium sativum L. Tere Brassicaceae Rumex crispus L. K v rc k labada Polygonaceae Sinapis arvensis L Yabani hardal Brassicaceae 2.3. Uçucu ya bile enlerinin belirlenmesi 20 mg uçucu ya 1.2 ml aseton içinde çözülerek analize haz r hale getirilmi tir. Analiz, BPX5 (0.25mm ID, film kal nl 0.25 µm) 30 m kapiler kolon ile Perkin Elmer Clarus 500 GC-MS ile yürütülmü tür. njeksiyon hacmi 1 µl, injeksiyon port s cakl 250 ºC olarak belirlenmi tir. Ta y c gaz olarak 50:1 split oran ve 1 ml dk -1 ak h z ile helyum kullan lm t r. F r n program ; 50 ºC den ba lanarak 3 ºC dk -1 s tma h z ile 210 ºC ye ç kar lm, toplam program süresi 30 dakika olarak belirlenmi tir. MS parametreleri; iyonla t r c : EI (elektron impact), iyonla t r c enerjisi: 70 ev, iyon kayna s cakl ; 250 ºC eklinde ayarlanm t r. 13

18 M. YILAR, Y. BAYAN, S.ÖZCAN, H.AK T,. KADIO LU /GÜFBED/GUSTIJ/ 2(1) (2012) Bile enlerin ayd nlat lmas nda; mevcut standart bile enlerin kolonda al konma süreleri (retention time) ile numune bile enlerinin al konma sürelerinin kar la t r lmas (co-injection), litereatürde verilen kovats index ya da retention index (RI) de erlerinin kar la t r lmas ve bile enlerin spesifik kütle spektrumlar n n dijital ortamda mevcut MS kütüphanelerindeki (NIST, Willey ve Pfleger) veriler ile kar la t r lmas yap lm t r. Bile enlerin uçucu ya içindeki göreceli yüzdeleri ise; Turbomass ver yaz l m ile her bir bile enin pik alanlar n n toplam pik alan na oran n n yüzle çarp lmas ile hesaplanm t r Uçucu ya lar n test bitkilerine ait tohumlar n çimlenmesine ve fide geli imine etkisi Çal malar 6 cm çapl petri kaplar nda yürütülmü tür. 2 kat halinde kurutma ka d yerle tirilmi petri kaplar na, Çizelge 1'de verilen tohumlar (bitki tohumunun büyüklü üne göre say lar de i iklik göstermektedir) homojen olarak da t l p, kurutma ka tlar distile su kullan larak iyice nemlendirilmi tir. Uçucu ya lar n suda çözünürlü ü az oldu undan denemede gaz formunda kullan lm t r. Bu amaçla petri kaplar n n kapaklar na zamkla bir parça kurutma ka d kö esinden yap t r lm, daha sonra bir mikropipet kullan larak uçucu ya lar bu ka t parças üzerine damlat l p, petri kapaklar hemen örtülüp ve parafilm ile s k ca sar lm t r [29]. Denemede, uçucu ya lar 0(Kontol), 3, 5 ve 7 µl/petri dozlarda uygulanm t r. Petri kaplar 12 saat ayd nl k-12 saat karanl k ve 23 ± 2 o C [14, 20] ko ullarda 1 hafta süre ile inkübasyona b rak lm t r. Sürenin sonunda çimlenme oran, kökçük ve sürgün boylar belirlenmi tir. Denemeler 3 tekerrürlü ve 2 tekrarlamal olarak yürütülmü tür Verilerin de erlendirilmesi Denemelerde muameleler aras ndaki farkl l klar n önem dereceleri varyans analizi (ANOVA) ile belirlenmi, DUNCAN testi kullan larak ortalamalar kar la t r lm t r. statistiksel analizler SPSS bilgisayar program kullan larak yap lm t r. 3. Sonuçlar ve tart ma 3.1. Uçucu ya lar n kimyasal bile imi Bu çal mada incelenen A. scoparia L. türüne ait uçucu ya analiz sonuçlar Tablo 2 de verilmi tir. A. scoparia toprak üstü organlar ndan elde edilen uçucu ya n analizinde 20 bile en tan mlanm t r. Bu bile enler toplam ya n %91,87'lik k sm n olu turmu tur. Çizelge- 2 incelendi inde artemisia ketone en yüksek oranda (%35.76) bulundu u ve bunu s ras yla camphor (%23.45), isoledene (%5.06), caryophyllene (%4.45), guaiene (%4.35) takip etti i ve bu majör bile enlerin toplam ya n %73.07'sini olu turdu u tespit edilmi tir. [24] yapt klar ara t rmada; A. scoparia bitkisinin taze yapraklar n n GC-MS analizleri sonucu uçucu ya bile iminde -myrcene (%29.27), (+)-limonene (%13.3), (Z)- - ocimene (%13.37), -terpinene (%9.51), ve acenaphthene (%17.8) uçucu ya bile enlerini en yüksek seviyede tespit etmi lerdir. A. scoparia bitkisinin vejetatif aksam n n GC-MS analizleri sonucunda ise, a-thujone (%55.4), b-thujone (%20.3), camphor (%9.4), ve 1,8-cineole (%5.9) ya bile enlerini en yüksek seviyede bulmu lard r[17] Uçucu ya lar n test bitkilerine ait tohumlar n çimlenmesine ve fide geli imine etkisi Test bitkilerin tohum çimlenmesi ve fide geli imine etkisi Tablo 3, Tablo 4 ve Tablo 5 de verilmi tir. 14

19 M. YILAR, Y. BAYAN, S.ÖZCAN, H.AK T,. KADIO LU /GÜFBED/GUSTIJ/ 2(1) (2012) A. scoparia uçucu ya tohumlar n çimlenme oran, kök ve sürgün geli imi üzerinde yüksek oranda engelleyici etki göstermi tir. Ancak, kullan lan uçucu ya n kullan lma dozuna ve uyguland klar test bitkilerine göre engelleyici etkide büyük farkl l klar saptanm t r. Test bitkilerinden karamuk, yabani hardal, sirken, k rm z köklü tilki kuyru u ve marul bitkilerinin tohum çimlenmesi en dü ük dozda bile tamamen engellenirken, k v rc k labada, imam pamu u ve tere bitkilerinde ise artan doza ba l olarak tohum çimlenmesinde önemli bir engelleme meydana gelmi tir. Yine tohum çimlenmesine paralel olarak benzer sonuçlar kök ve sürgün geli iminde de görülmü tür. Tablo 2. Artemisia scoparia bitkisinin uçucu ya bile enleri RI* Uçucu Ya Yüzde Tan mlama Bile enleri miktar Tekni i 953 -Thujene 0.34 MS, RI 965 Camphene 2.00 MS, RI 988 -Pinene 2.52 MS, RI 990 -Thujene 0.35 MS, RI 999 -Pinene 0.60 MS, RI 1008 Santolina triene 1.16 MS, RI carene 0.28 MS, RI phellandrane 0.11 MS, RI 1084 Artemisia ketone MS, RI 1093 Artemisia triene 3.42 MS, RI 1118 Bicyclo[4,2,0]oct MS, RI ene-7-endo-ethenyl 1161 Carveol 2.22 MS, RI 1169 Camphor MS, RI 1183 Pinocarvone 1.47 Co-injection 1494 Isoledene 5.06 MS 1503 Guaiene 4.35 MS, RI 1521 Caryophyllene 4.45 Co-injection bisabolane tr MS, RI cubebene 2.45 MS, RI 1548 Germacrene 0.43 MS Total RI: Retention index, tr:<0,05%, nd: not dedected; MS: Mass spectrofotometre 15

20 M. YILAR, Y. BAYAN, S.ÖZCAN, H.AK T,. KADIO LU /GÜFBED/GUSTIJ/ 2(1) (2012) Daha önceki çal malarda da uçucu ya lar n nispeten selektif etkiye sahip oldu u, dolay s yla da test bitkilerine göre engelleyici etkide büyük farkl l klar oldu u belirlenmi tir [9, 10, 29, 28]. Yürütülen bu çal mada da test bitkilerine göre etkide farkl l klar saptanm t r. Örne in test bitkilerinden yabani hardal, tilkikuyru u, marul, karamuk ve sirken uçucu ya n tüm dozlar nda tohum çimlenmeleri %100 engellenirken, k v rc k labada ve imam pamu u bitkilerinin tohum çimlenmesi kontrole k yasla % 87,9, %90 engellenmi tir(tablo 3). Ayn benzer etkiler test bitkilerin sürgün ve kök geli imlerinde de gözlemlenmi tir(tablo 4 ve 5). Yürütülen çal ma A. scoparia bitkisinin herbisidal etkiye sahip oldu unu göstermi tir. Daha önceki çal malarda A. scoparia bitkisinin uçucu ya n n biyolojik aktivite sergiledi ini belirlemi lerdir[18, 7, 24, 26, 12]. Uygulama Dozu Tablo 3. A. scoparia uçucu ya n n test bitkilerinin tohum çimlenmesine etkisi (%) K v rc k Labada mam Pamu u Karamuk Yabani Hardal Sirken K rm z Köklü Tilki Kuyru u Kontrol 83.3 a * 100 a 65 a 73.2 a 60.2 a 95.5 a 100 a 80 a 3 ml/petri 26.6 b 60 b 0.0 b 0.0 b 0.0 b 0.0 b 40 ab 0.0 b 5 ml/petri 26.6 b 40 bc 0.0 b 0.0 b 0.0 b 0.0 b 0.0 b 0.0 b 7 ml/petri 10.0 b 10 c 0.0 b 0.0 b 0.0 b 0.0 b 0.0 b 0.0 b * Ayn sütunda farkl harflere sahip ortalamalar DUNCAN a göre p<0.05 önem seviyesinde farkl d r. Tere Marul Uygulama Dozu Tablo 4. A. scoparia uçucu ya n n test bitkilerinin kök geli imine etkisi(mm) K v rc k Labada mam pamu u Karamuk Yabani Hardal Sirken K rm z Köklü Tilki kuyru u Kontrol 18.4 a * 34.2 a 28.4 a 15.1 a 4.7 a 10.3 a 48.5 a 40.5 a 3 ml/petri 2.6 b 11.1 b 0.0 b 0.0 b 0.0 b 0.0 b 8.9 b 0.0 b 5 ml/petri 2.1 b 10.1 b 0.0 b 0.0 b 0.0 b 0.0 b 0.0 b 0.0 b 7 ml/petri 0.0 b 0.0 b 0.0 b 0.0 b 0.0 b 0.0 b 0.0 b 0.0 b * Ayn sütunda farkl harflere sahip ortalamalar DUNCAN a göre p<0.05 önem seviyesinde farkl d r. Tere Marul Uygulama Dozu Tablo 5. A. scoparia uçucu ya n n test bitkilerinin sürgün geli imine etkisi(mm) K v rc k Labada mam pamu u Karamuk Yabani Hardal Sirken K rm z Köklü Tilki kuyru u Kontrol 8.9 a * 19.2 a 5.3 a 14.8 a 4.2 a 18.5 a 23.4 a 30.9 a 3 ml/petri 4.5 b 9.0 b 0.0 b 0.0 b 0.0 b 0.0 b 6.3 b 0.0 b 5 ml/petri 2.6 c 6.1 b 0.0 b 0.0 b 0.0 b 0.0 b 0.0 c 0.0 b 7 ml/petri 0.0 d 2.8 b 0.0 b 0.0 b 0.0 b 0.0 b 0.0 c 0.0 b * Ayn sütunda farkl harflere sahip ortalamalar DUNCAN a göre p<0.05 önem seviyesinde farkl d r. Tere Marul 16

Sait GEZGİN, Nesim DURSUN, Fatma GÖKMEN YILMAZ

Sait GEZGİN, Nesim DURSUN, Fatma GÖKMEN YILMAZ FARKLI ŞEKİL VE DOZLARDA UYGULANAN TKİ HÜMAS IN EKMEKLİK BUĞDAYIN BAYRAK YAPRAK BESİN ELEMENTİ KONSANTRASYONU, VERİM VE TANE PROTEİN KAPSAMINA ETKİLERİ Sait GEZGİN, Nesim DURSUN, Fatma GÖKMEN YILMAZ Bu

Detaylı

BİLGİSAYAR PROGRAMLARI YARDIMIYLA ŞEV DURAYLILIK ANALİZLERİ * Software Aided Slope Stability Analysis*

BİLGİSAYAR PROGRAMLARI YARDIMIYLA ŞEV DURAYLILIK ANALİZLERİ * Software Aided Slope Stability Analysis* BİLGİSAYAR PROGRAMLARI YARDIMIYLA ŞEV DURAYLILIK ANALİZLERİ * Software Aided Slope Stability Analysis* Mustafa Özgür KESKİN Maden Mühendisliği Anabilim Dalı Ahmet M. KILIÇ Maden Mühendisliği Anabilim Dalı

Detaylı

Döküm. Prof. Dr. Akgün ALSARAN

Döküm. Prof. Dr. Akgün ALSARAN Döküm Prof. Dr. Akgün ALSARAN Döküm Döküm, sıvı haldeki akıcı olan malzemelerin, üretilmek istenen parçanın biçiminde bir boşluğa sahip olan kalıplara dökülerek katılaştırıldığı bir üretim yöntemidir.

Detaylı

SICAKLIK VE ENTALP KONTROLLÜ SERBEST SO UTMA UYGULAMALARININ KAR ILA TIRILMASI

SICAKLIK VE ENTALP KONTROLLÜ SERBEST SO UTMA UYGULAMALARININ KAR ILA TIRILMASI Türk Tesisat Mühendisleri Derne i / Turkish Society of HVAC & Sanitary Engineers 8. Uluslararası Yapıda Tesisat Teknolojisi Sempozyumu / 8. International HVAC +R Technology Symposium 12-14 Mayıs 2008,

Detaylı

Doç. Dr. Eyüp DEBİK 10.12.2013

Doç. Dr. Eyüp DEBİK 10.12.2013 Doç. Dr. Eyüp DEBİK 10.12.2013 Ünitelerin fiziksel yerleşimi Arıtma ünitelerinin, Bağlantı kanallarının, Yol ve park alanlarının, Yönetim binasının, Bakım ve onarım kısımları vb dikkatle ele alınmalıdır.

Detaylı

STYROPOR ĐÇEREN ÇĐMENTO VE ALÇI BAĞLAYICILI MALZEMELERĐN ISIL VE MEKANĐK ÖZELLĐKLERĐ*

STYROPOR ĐÇEREN ÇĐMENTO VE ALÇI BAĞLAYICILI MALZEMELERĐN ISIL VE MEKANĐK ÖZELLĐKLERĐ* STYROPOR ĐÇEREN ÇĐMENTO VE ALÇI BAĞLAYICILI MALZEMELERĐN ISIL VE MEKANĐK ÖZELLĐKLERĐ* Yaşar BĐÇER1 - M.Şükrü YILDIRIM - Cengiz YILDIZ Fırat Üniversitesi ÖZET Son yıllarda gerek enerji talebi ve maliyetleri,

Detaylı

PROJE ADI DOĞAL ÇEVRECĠ SEBZE-MEYVE KURUTMA SĠSTEMĠ. PROJE EKĠBĠ Süleyman SÖNMEZ Ercan AKÇAY Serkan DOĞAN. PROJE DANIġMANLARI

PROJE ADI DOĞAL ÇEVRECĠ SEBZE-MEYVE KURUTMA SĠSTEMĠ. PROJE EKĠBĠ Süleyman SÖNMEZ Ercan AKÇAY Serkan DOĞAN. PROJE DANIġMANLARI TÜBĠTAK-BĠDEB LĠSE ÖĞRETMENLERĠ (FĠZĠK, KĠMYA, BĠYOLOJĠ VE MATEMATĠK) PROJE DANIġMANLIĞI EĞĠTĠMĠ ÇALIġTAYLARI LĠSE-1 (ÇALIġTAY 2011) FĠZĠK GRUP SES-2011 PROJE ADI DOĞAL ÇEVRECĠ SEBZE-MEYVE KURUTMA SĠSTEMĠ

Detaylı

Söke İlçesinde Pnömatik Ekim Makinaları Talep Projeksiyonunun Belirlenmesi*

Söke İlçesinde Pnömatik Ekim Makinaları Talep Projeksiyonunun Belirlenmesi* 91 Söke İlçesinde Pnömatik Ekim Makinaları Talep Projeksiyonunun Belirlenmesi* Hakan Destici (1) Cengiz Özarslan (2) (1) Söke Ziraat Odası, Söke / Aydın (2) ADÜ Ziraat Fakültesi Tarım Makinaları Bölümü,

Detaylı

4. Numaralandırdığımız her boru parçasının üzerine taşıdıkları ısı yükleri yazılır.

4. Numaralandırdığımız her boru parçasının üzerine taşıdıkları ısı yükleri yazılır. 4. KOLON ŞEMASI VE BORU ÇAPI HESABI Tesisatı oluşturan kazan, kollektörler, borular,,vanalar, ısıtıcılar,genleşme deposu ile diğer donanım ve armatürlerin tümünün düşey görünüşünü iki boyutlu olarak gösteren

Detaylı

Fizik I (Fizik ve Ölçme) - Ders sorumlusu: Yrd.Doç.Dr.Hilmi Ku çu

Fizik I (Fizik ve Ölçme) - Ders sorumlusu: Yrd.Doç.Dr.Hilmi Ku çu Fizik I (Fizik ve Ölçme) - Ders sorumlusu: Yrd.Doç.Dr.Hilmi Ku çu Bu bölümde; Fizik ve Fizi in Yöntemleri, Fiziksel Nicelikler, Standartlar ve Birimler, Uluslararas Birim Sistemi (SI), Uzunluk, Kütle ve

Detaylı

Karadeniz Teknik Üniversitesi Orman Fakültesi. Orman Endüstri Mühendisliği Bölümü PROJE HAZIRLAMA ESASLARI

Karadeniz Teknik Üniversitesi Orman Fakültesi. Orman Endüstri Mühendisliği Bölümü PROJE HAZIRLAMA ESASLARI Karadeniz Teknik Üniversitesi Orman Fakültesi Orman Endüstri Mühendisliği Bölümü PROJE HAZIRLAMA ESASLARI Yrd.Doç.Dr. Kemal ÜÇÜNCÜ Orman Endüstri Makinaları ve İşletme Anabilim Dalı 1. Proje Konusunun

Detaylı

BÖLÜM 7 BİLGİSAYAR UYGULAMALARI - 1

BÖLÜM 7 BİLGİSAYAR UYGULAMALARI - 1 1 BÖLÜM 7 BİLGİSAYAR UYGULAMALARI - 1 Belli bir özelliğe yönelik yapılandırılmış gözlemlerle elde edilen ölçme sonuçları üzerinde bir çok istatistiksel işlem yapılabilmektedir. Bu işlemlerin bir kısmı

Detaylı

2. Söz konusu koruma amaçlı imar planı üst ölçek plana aykırı hususlar içermektedir.

2. Söz konusu koruma amaçlı imar planı üst ölçek plana aykırı hususlar içermektedir. İstanbul İli, Beykoz İlçesi, Beykoz I. Bölge, 1/5000 ölçekli Koruma Amaçlı Revizyon Nazım İmar Planı ve Beykoz I. Bölge 1/1000 ölçekli Koruma Amaçlı Revizyon Uygulama İmar Planı Bakanlık Makamının 30.12.2014

Detaylı

KORELASYON VE REGRESYON ANALİZİ

KORELASYON VE REGRESYON ANALİZİ KORELASON VE REGRESON ANALİZİ rd. Doç. Dr. S. Kenan KÖSE İki ya da daha çok değişken arasında ilişki olup olmadığını, ilişki varsa yönünü ve gücünü inceleyen korelasyon analizi ile değişkenlerden birisi

Detaylı

Şekil 5.12 Eski beton yüzeydeki kırıntıların su jetiyle uzaklaştırılması

Şekil 5.12 Eski beton yüzeydeki kırıntıların su jetiyle uzaklaştırılması Şekil 5.12 Eski beton yüzeydeki kırıntıların su jetiyle uzaklaştırılması 5.6.4 Yapıştırılmamış Aşınma Tabakası (Yüzen Şap) Döşeme ile aşınma tabakası arasında aderans yoktur, aksine aderansı önlemek için

Detaylı

ÇÖKELME SERTLEŞTİRMESİ (YAŞLANDIRMA) DENEYİ

ÇÖKELME SERTLEŞTİRMESİ (YAŞLANDIRMA) DENEYİ ÇÖKELME SERTLEŞTİRMESİ (YAŞLANDIRMA) DENEYİ 1. DENEYİN AMACI Çökelme sertleştirmesi işleminin, malzemenin mekanik özellikleri (sertlik, mukavemet vb) üzerindeki etkisinin incelenmesi ve çökelme sertleşmesinin

Detaylı

TÜBİTAK-BİDEB LİSE ÖĞRETMENLERİ FİZİK, KİMYA, BİYOLOJİ VE MATEMATİK PROJE DANIŞMANLIĞI EĞİTİMİ ÇALIŞTAYLARI LİSE 1 (ÇALIŞTAY 2011)

TÜBİTAK-BİDEB LİSE ÖĞRETMENLERİ FİZİK, KİMYA, BİYOLOJİ VE MATEMATİK PROJE DANIŞMANLIĞI EĞİTİMİ ÇALIŞTAYLARI LİSE 1 (ÇALIŞTAY 2011) TÜBİTAK-BİDEB LİSE ÖĞRETMENLERİ FİZİK, KİMYA, BİYOLOJİ VE MATEMATİK PROJE DANIŞMANLIĞI EĞİTİMİ ÇALIŞTAYLARI LİSE 1 (ÇALIŞTAY 2011) ÇATI ISITMALI ÇEVRECİ BACA PROJE EKİBİ Ayten TAŞ Seda ERBİL Oğuz ÖZCAN

Detaylı

Taş, Yaman ve Kayran. Altan KAYRAN. akayran@metu.edu.tr ÖZET

Taş, Yaman ve Kayran. Altan KAYRAN. akayran@metu.edu.tr ÖZET HAVA TAŞITLARINA UYGULANAN GÜÇLENDİRİLMİŞ, SİLİNDİRİK BİR DIŞ DEPONUN YAPISAL ANALİZİ Caner TAŞ ASELSAN, MST Mekanik Tasarım Müdürlüğü, Macunköy 06370, ANKARA, tas@aselsan.com.tr Yavuz YAMAN Orta Doğu

Detaylı

JET MOTORLARININ YARI-DĐNAMĐK BENZETĐŞĐMĐ ve UÇUŞ ŞARTLARINA UYGULANMASI

JET MOTORLARININ YARI-DĐNAMĐK BENZETĐŞĐMĐ ve UÇUŞ ŞARTLARINA UYGULANMASI makale JET MOTORLARININ YARI-DĐNAMĐK BENZETĐŞĐMĐ ve UÇUŞ ŞARTLARINA UYGULANMASI Bekir NARĐN *, Yalçın A. GÖĞÜŞ ** * Y.Müh., TÜBĐTAK-SAGE ** Prof. Dr., Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Havacılık ve Uzay Mühendisliği

Detaylı

KARADENĠZ TEKNĠK ÜNĠVERSĠTESĠ MADEN MÜHENDĠSLĠĞĠ BÖLÜMÜ KAYA MEKANĠĞĠ DERSĠ LABORATUVARI. (2015-2016 Güz Dönemi)

KARADENĠZ TEKNĠK ÜNĠVERSĠTESĠ MADEN MÜHENDĠSLĠĞĠ BÖLÜMÜ KAYA MEKANĠĞĠ DERSĠ LABORATUVARI. (2015-2016 Güz Dönemi) KARADENĠZ TEKNĠK ÜNĠVERSĠTESĠ MADEN MÜHENDĠSLĠĞĠ BÖLÜMÜ KAYA MEKANĠĞĠ DERSĠ LABORATUVARI (2015-2016 Güz Dönemi) KAYA SERTLĠĞĠ BELĠRLEME DENEYĠ (SCHMIDT ÇEKĠCĠ) DETERMINATION OF ROCK HARDNESS TEST ( SCHMIDT

Detaylı

HAYALi ihracatln BOYUTLARI

HAYALi ihracatln BOYUTLARI HAYALi ihracatln BOYUTLARI 103 Müslüme Bal U lkelerin ekonomi politikaları ile dış politikaları,. son yıllarda birbirinden ayrılmaz bir bütün haline gelmiştir. Tüm dünya ülkelerinin ekonomi politikalarında

Detaylı

Massachusetts Teknoloji Enstitüsü-Fizik Bölümü

Massachusetts Teknoloji Enstitüsü-Fizik Bölümü Massachusetts Teknoloji Enstitüsü-Fizik Bölümü Fizik 8.01 Ödev # 10 Güz, 1999 ÇÖZÜMLER Dru Renner dru@mit.edu 8 Aralık 1999 Saat: 09.54 Problem 10.1 (a) Bir F kuvveti ile çekiyoruz (her iki ip ile). O

Detaylı

BETONARME BĠR OKULUN DEPREM GÜÇLENDĠRMESĠNĠN STA4-CAD PROGRAMI ĠLE ARAġTIRILMASI: ISPARTA-SELAHATTĠN SEÇKĠN ĠLKÖĞRETĠM OKULU ÖRNEĞĠ

BETONARME BĠR OKULUN DEPREM GÜÇLENDĠRMESĠNĠN STA4-CAD PROGRAMI ĠLE ARAġTIRILMASI: ISPARTA-SELAHATTĠN SEÇKĠN ĠLKÖĞRETĠM OKULU ÖRNEĞĠ MYO-ÖS 2010- Ulusal Meslek Yüksekokulları Öğrenci Sempozyumu 21-22 EKİM 2010-DÜZCE BETONARME BĠR OKULUN DEPREM GÜÇLENDĠRMESĠNĠN STA4-CAD PROGRAMI ĠLE ARAġTIRILMASI: ISPARTA-SELAHATTĠN SEÇKĠN ĠLKÖĞRETĠM

Detaylı

İÇİNDEKİLER. 1 Projenin Amacı... 1. 2 Giriş... 1. 3 Yöntem... 1. 4 Sonuçlar ve Tartışma... 6. 5 Kaynakça... 7

İÇİNDEKİLER. 1 Projenin Amacı... 1. 2 Giriş... 1. 3 Yöntem... 1. 4 Sonuçlar ve Tartışma... 6. 5 Kaynakça... 7 İÇİNDEKİLER 1 Projenin Amacı... 1 2 Giriş... 1 3 Yöntem... 1 4 Sonuçlar ve Tartışma... 6 5 Kaynakça... 7 FARKLI ORTAMLARDA HANGİ RENK IŞIĞIN DAHA FAZLA SOĞURULDUĞUNUN ARAŞTIRILMASI Projenin Amacı : Atmosfer

Detaylı

LDPE/EVOH Harmanlarının Hazırlanması, Karakterizasyonu ve Bazı Özellikleri

LDPE/EVOH Harmanlarının Hazırlanması, Karakterizasyonu ve Bazı Özellikleri LDPE/EVOH Harmanlarının Hazırlanması, Karakterizasyonu ve Bazı Özellikleri Melike Demirci, Nevra Ercan, Ali Durmuş, Ahmet Kaşgöz * İstanbul Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi, Kimya Mühendisliği Bölümü,

Detaylı

ÖZGEÇMİŞ. Derece Alan Üniversite Yıl

ÖZGEÇMİŞ. Derece Alan Üniversite Yıl ÖZGEÇMİŞ 1. Adı Soyadı : Mehmet S. Okaygün 2. Doğum Tarihi : 27 Ağustos 1963 3. Ünvanı : Yardımcı Doçent Profesör 4. Öğrenim Durumu : Derece Alan Üniversite Yıl Lisans Kimya Mühendisliği University of

Detaylı

Teucrium polium L. Uçucu Yağının Herbisidal ve Antifungal Etkileri ile Kimyasal İçeriğinin Belirlenmesi

Teucrium polium L. Uçucu Yağının Herbisidal ve Antifungal Etkileri ile Kimyasal İçeriğinin Belirlenmesi ISSN: 2146-8168 Sayı:5, Yıl: 2013, Sayfa:94-103 http://bilader.gop.edu.tr Dergiye Geliş Tarihi: 15.01.2013 Yayına Kabul Tarihi: 15.04.2013 Baş Editör: Naim Çağman Alan Editörü: İzzet Kadıoğlu Teucrium

Detaylı

İNOVASYON GÖSTERGELERİ VE KAYSERİ:KARŞILAŞTIRMALI BİR ANALİZ. Prof. Dr. Hayriye ATİK 16 Haziran 2015

İNOVASYON GÖSTERGELERİ VE KAYSERİ:KARŞILAŞTIRMALI BİR ANALİZ. Prof. Dr. Hayriye ATİK 16 Haziran 2015 İNOVASYON GÖSTERGELERİ VE KAYSERİ:KARŞILAŞTIRMALI BİR ANALİZ Prof. Dr. Hayriye ATİK 16 Haziran 2015 Sunum Planı Giriş I)Literatür Uluslararası Literatür Ulusal Literatür II)Karşılaştırmalı Analiz III)

Detaylı

ÜNİTE 5 KESİKLİ RASSAL DEĞİŞKENLER VE OLASILIK DAĞILIMLARI

ÜNİTE 5 KESİKLİ RASSAL DEĞİŞKENLER VE OLASILIK DAĞILIMLARI ÜNİTE 5 KESİKLİ RASSAL DEĞİŞKENLER VE OLASILIK DAĞILIMLARI 1 Rassal Değişken Bir deney ya da gözlemin şansa bağlı sonucu bir değişkenin aldığı değer olarak düşünülürse, olasılık ve istatistikte böyle bir

Detaylı

MTA GENEL MÜDÜRLÜĞÜ KURUMSAL DANIŞMANLIK ÇALIŞMALARI

MTA GENEL MÜDÜRLÜĞÜ KURUMSAL DANIŞMANLIK ÇALIŞMALARI MTA GENEL MÜDÜRLÜĞÜ KURUMSAL DANIŞMANLIK ÇALIŞMALARI Oktay ÇELMEN* GİRİŞ MTA Genel Müdürlüğü jeotermal enerji konusundaki deneyim ve güvenilirliği ile, 2008 yılından itibaren ülkemiz genelinde, ilgili

Detaylı

AFYON KOCATEPE ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ MAKİNE MÜHENDİSLİĞİ

AFYON KOCATEPE ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ MAKİNE MÜHENDİSLİĞİ i AFYON KOCATEPE ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ MAKİNE MÜHENDİSLİĞİ TRAKTÖR AKS MİLİNİN YORULMA ANALİZİ MUSTAFA PERÇİN 120712010 YALÇIN DEMİRER 120712021 DANIŞMAN PROF. DR. SÜLEYMAN TAŞGETİREN Afyon

Detaylı

Araştırma Notu 15/177

Araştırma Notu 15/177 Araştırma Notu 15/177 02 Mart 2015 YOKSUL İLE ZENGİN ARASINDAKİ ENFLASYON FARKI REKOR SEVİYEDE Seyfettin Gürsel *, Ayşenur Acar ** Yönetici özeti Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından yapılan enflasyon

Detaylı

Makine Elemanları I Prof. Dr. İrfan KAYMAZ. Temel bilgiler-flipped Classroom Bağlama Elemanları

Makine Elemanları I Prof. Dr. İrfan KAYMAZ. Temel bilgiler-flipped Classroom Bağlama Elemanları Makine Elemanları I Prof. Dr. İrfan KAYMAZ Temel bilgiler-flipped Classroom Bağlama Elemanları 11/22/2014 İçerik Bağlama Elemanlarının Sınıflandırılması Şekil Bağlı bağlama elemanlarının hesabı Kuvvet

Detaylı

MADENCĠLĠK SEKTÖRÜNDE SU KĠRLĠLĠĞĠ KONTROLÜ YÖNETMELĠĞĠ UYGULAMALARI

MADENCĠLĠK SEKTÖRÜNDE SU KĠRLĠLĠĞĠ KONTROLÜ YÖNETMELĠĞĠ UYGULAMALARI TC. TEKĠRDAĞ VALĠLĠĞĠ Ġl Çevre ve Orman Müdürlüğü MADENCĠLĠK SEKTÖRÜNDE SU KĠRLĠLĠĞĠ KONTROLÜ YÖNETMELĠĞĠ UYGULAMALARI 12 OCAK 2011 MALKARA/TEKĠRDAĞ SU KĠRLĠLĠĞĠ: Yeryüzündeki sular, güneşin sağladığı

Detaylı

Deprem Yönetmeliklerindeki Burulma Düzensizliği Koşulları

Deprem Yönetmeliklerindeki Burulma Düzensizliği Koşulları Deprem Yönetmeliklerindeki Burulma Düzensizliği Koşulları Prof. Dr. Günay Özmen İTÜ İnşaat Fakültesi (Emekli), İstanbul gunayozmen@hotmail.com 1. Giriş Çağdaş deprem yönetmeliklerinde, en çok göz önüne

Detaylı

Temiz Enerji Kaynaklar Uygulamalar. Pamukkale Üniversitesi Temiz Enerji Evi Örne i

Temiz Enerji Kaynaklar Uygulamalar. Pamukkale Üniversitesi Temiz Enerji Evi Örne i Temiz Enerji Kaynaklar Uygulamalar Ege Bölgesi Enerji Forumu Pamukkale Üniversitesi Temiz Enerji Evi Örne i Eylem YILMAZ ULU, Harun Kemal Öztürk, Ahmet Y lanc, Engin Çetin, Mahmut Hekim, Görkem anl, Sinan

Detaylı

YAZILI YEREL BASININ ÇEVRE KİRLİLİĞİNE TEPKİSİ

YAZILI YEREL BASININ ÇEVRE KİRLİLİĞİNE TEPKİSİ YAZILI YEREL BASININ ÇEVRE KİRLİLİĞİNE TEPKİSİ Savaş AYBERK, Bilge ALYÜZ*, Şenay ÇETİN Kocaeli Üniversitesi Çevre Mühendisliği Bölümü, Kocaeli *İletişim kurulacak yazar bilge.alyuz@kou.edu.tr, Tel: 262

Detaylı

Jeotermal Enerjiden Elektrik Enerjisi Üretimi

Jeotermal Enerjiden Elektrik Enerjisi Üretimi Jeotermal Enerjiden Elektrik Enerjisi Üretimi Ali R za VEREL EMO Denizli ube Enerji Komisyonu Üyesi ELTA Elektrik Üretim Ltd. ti. / Denizli Ege Bölgesi Enerji Forumu 1. Giri ekil 1. Jeotermal saha Bilindi

Detaylı

Düzce Üniversitesi Bilim ve Teknoloji Dergisi

Düzce Üniversitesi Bilim ve Teknoloji Dergisi Düzce Üniversitesi Bilim ve Teknoloji Dergisi, 4 (2016) 634-639 Düzce Üniversitesi Bilim ve Teknoloji Dergisi Araştırma Makalesi Fotovoltaik Paneller İçin Güneş Takip Edebilen Basit Ve Ekonomik Bir Sistem

Detaylı

SÜREÇ YÖNETİMİ VE SÜREÇ İYİLEŞTİRME H.Ömer Gülseren > ogulseren@gmail.com

SÜREÇ YÖNETİMİ VE SÜREÇ İYİLEŞTİRME H.Ömer Gülseren > ogulseren@gmail.com SÜREÇ YÖNETİMİ VE SÜREÇ İYİLEŞTİRME H.Ömer Gülseren > ogulseren@gmail.com Giriş Yönetim alanında yaşanan değişim, süreç yönetimi anlayışını ön plana çıkarmıştır. Süreç yönetimi; insan ve madde kaynaklarını

Detaylı

Yakıt Özelliklerinin Doğrulanması. Teknik Rapor. No.: 942/7193278-00

Yakıt Özelliklerinin Doğrulanması. Teknik Rapor. No.: 942/7193278-00 Müşteri : Kozyatağı Mahallesi Sarı Kanarya Sok. No: 14 K2 Plaza Kat: 11 Kadıköy 34742 İstanbul Türkiye Konu : Seçilen Yakıt Özelliklerin Belirlenmesi için Dizel Yakıtlara İlişkin Testlerin, Doğrulanması

Detaylı

EĞİRDİR VE BEYŞEHİR GÖLLERİNİN UYDU VERİLERİ VE TOPOĞRAFİK HARİTA YARDIMIYLA KIYI ÇİZGİSİ DEĞİŞİMLERİ

EĞİRDİR VE BEYŞEHİR GÖLLERİNİN UYDU VERİLERİ VE TOPOĞRAFİK HARİTA YARDIMIYLA KIYI ÇİZGİSİ DEĞİŞİMLERİ Doğal Kay. ve Eko. Bült. (2015) 20: 37-45 EĞİRDİR VE BEYŞEHİR GÖLLERİNİN UYDU VERİLERİ VE TOPOĞRAFİK HARİTA YARDIMIYLA KIYI ÇİZGİSİ DEĞİŞİMLERİ oluşturmaktadır. Günümüzde artan su ihtiyacı ve mevcut su

Detaylı

BĐSĐKLET FREN SĐSTEMĐNDE KABLO BAĞLANTI AÇISININ MEKANĐK VERĐME ETKĐSĐNĐN ĐNCELENMESĐ

BĐSĐKLET FREN SĐSTEMĐNDE KABLO BAĞLANTI AÇISININ MEKANĐK VERĐME ETKĐSĐNĐN ĐNCELENMESĐ tasarım BĐSĐKLET FREN SĐSTEMĐNDE KABLO BAĞLANTI AÇISININ MEKANĐK VERĐME ETKĐSĐNĐN ĐNCELENMESĐ Nihat GEMALMAYAN Y. Doç. Dr., Gazi Üniversitesi, Makina Mühendisliği Bölümü Hüseyin ĐNCEÇAM Gazi Üniversitesi,

Detaylı

DEĞERLENDİRME NOTU: Mehmet Buğra AHLATCI Mevlana Kalkınma Ajansı, Araştırma Etüt ve Planlama Birimi Uzmanı, Sosyolog

DEĞERLENDİRME NOTU: Mehmet Buğra AHLATCI Mevlana Kalkınma Ajansı, Araştırma Etüt ve Planlama Birimi Uzmanı, Sosyolog DEĞERLENDİRME NOTU: Mehmet Buğra AHLATCI Mevlana Kalkınma Ajansı, Araştırma Etüt ve Planlama Birimi Uzmanı, Sosyolog KONYA KARAMAN BÖLGESİ BOŞANMA ANALİZİ 22.07.2014 Tarihsel sürece bakıldığında kalkınma,

Detaylı

EK III POTANSİYELİN TANIMLANMASI

EK III POTANSİYELİN TANIMLANMASI EK III POTANSİYELİN TANIMLANMASI İki vektörün basamaklı (kademeli) çarpımı: Büyüklükte A ve B olan iki vektörünü ele alalım Bunların T= A.B cosθ çarpımı, tanımlama gereğince basamaklıdır. Bu vektörlerden

Detaylı

BOYAR MADDELERDE AKTİF KARBONUN ADSORPLANMA ÖZELLİĞİNE HİDROJEN PEROKSİTİN ETKİSİ

BOYAR MADDELERDE AKTİF KARBONUN ADSORPLANMA ÖZELLİĞİNE HİDROJEN PEROKSİTİN ETKİSİ TÜBİTAK BİDEB KİMYA LİSANS ÖĞRENCİLERİ KİMYAGERLİK, KİMYA ÖĞRETMENLİĞİ, KİMYA MÜHENDİSLİĞİ BİYOMÜHENDİSLİK ARAŞTIRMA PROJESİ KİMYA 3 (Çalıştay 2012) KİMYA PROJE RAPORU GRUP AKTİF PROJE ADI BOYAR MADDELERDE

Detaylı

Çalışma Soruları 2: Bölüm 2

Çalışma Soruları 2: Bölüm 2 Çalışma Soruları 2: Bölüm 2 2.1) Kripton(Kr) atomunun yarıçapı 1,9 Å dur. a) Bu uzaklık nanometre (nm) ve pikometre (pm) cinsinden nedir? b) Kaç tane kripton atomunu yanyana dizersek uzunlukları 1,0 mm

Detaylı

WCDMA HABERLEŞMESİNDE PASİF DAĞITILMIŞ ANTEN SİSTEMLERİ KULLANILARAK BİNA İÇİ HÜCRE PLANLAMA. Ferhat Yumuşak 1, Aktül Kavas 1, Betül Altınok 2

WCDMA HABERLEŞMESİNDE PASİF DAĞITILMIŞ ANTEN SİSTEMLERİ KULLANILARAK BİNA İÇİ HÜCRE PLANLAMA. Ferhat Yumuşak 1, Aktül Kavas 1, Betül Altınok 2 Fırat Üniversitesi-Elazığ WCDMA HABERLEŞMESİNDE PASİF DAĞITILMIŞ ANTEN SİSTEMLERİ KULLANILARAK BİNA İÇİ HÜCRE PLANLAMA Ferhat Yumuşak 1, Aktül Kavas 1, Betül Altınok 2 1 Elektronik ve Haberleşme Mühendisliği

Detaylı

Mardin Piyasasında Tüketime Sunulan Bulgurların Bazı Fiziksel Özelliklerinin Türk Standartlarına Uygunluklarının İstatistikî Kontrolü

Mardin Piyasasında Tüketime Sunulan Bulgurların Bazı Fiziksel Özelliklerinin Türk Standartlarına Uygunluklarının İstatistikî Kontrolü Mardin Piyasasında Tüketime Sunulan Bulgurların Bazı Fiziksel Özelliklerinin Türk Standartlarına Uygunluklarının İstatistikî Kontrolü - doi: 10.17932/ IAU.IAUD.m.13091352.2015.7/26.15-21 Şerzan ASLAN 1

Detaylı

Ek 1. Fen Maddelerini Anlama Testi (FEMAT) Sevgili öğrenciler,

Ek 1. Fen Maddelerini Anlama Testi (FEMAT) Sevgili öğrenciler, Ek 1. Fen Maddelerini Anlama Testi (FEMAT) Sevgili öğrenciler, Bu araştırmada Fen Bilgisi sorularını anlama düzeyinizi belirlemek amaçlanmıştır. Bunun için hazırlanmış bu testte SBS de sorulmuş bazı sorular

Detaylı

Düzce Üniversitesi Orman Fakültesi Peyzaj Mimarlığı Bölümü

Düzce Üniversitesi Orman Fakültesi Peyzaj Mimarlığı Bölümü Düzce Üniversitesi Orman Fakültesi Peyzaj Mimarlığı Bölümü Kontenjan : 45 Puan türü : MF-4 Eğitim dili : Türkçe Hazırlık : İsteğe Bağlı Yerleşke : Konuralp Yerleşkesi Eğitim süresi : 4 Yıl Yüksek lisans/doktora

Detaylı

Ortaö retim Alan Ö retmenli i Tezsiz Yüksek Lisans Programlar nda Akademik Ba ar n n Çe itli De i kenlere Göre ncelenmesi: Mersin Üniversitesi Örne i

Ortaö retim Alan Ö retmenli i Tezsiz Yüksek Lisans Programlar nda Akademik Ba ar n n Çe itli De i kenlere Göre ncelenmesi: Mersin Üniversitesi Örne i Ortaö retim Alan Ö retmenli i Tezsiz Yüksek Lisans Programlar nda Akademik Ba ar n n Çe itli De i kenlere Göre ncelenmesi: Mersin Üniversitesi Örne i Devrim ÖZDEM R ALICI * Özet Bu ara t rmada 2002-2003

Detaylı

ZAĞNOS VADİSİ KENTSEL DÖNÜŞÜM PROJESİ

ZAĞNOS VADİSİ KENTSEL DÖNÜŞÜM PROJESİ ADANA KENT SORUNLARI SEMPOZYUMU / 15 2008 BU BİR TMMOB YAYINIDIR TMMOB, bu makaledeki ifadelerden, fikirlerden, toplantıda çıkan sonuçlardan ve basım hatalarından sorumlu değildir. ZAĞNOS VADİSİ KENTSEL

Detaylı

LABORATUVARIN DÖNER SERMAYE EK ÖDEME SİSTEMİNE ETKİSİ. Prof. Dr. Mehmet Tarakçıoğlu Gaziantep Üniversitesi

LABORATUVARIN DÖNER SERMAYE EK ÖDEME SİSTEMİNE ETKİSİ. Prof. Dr. Mehmet Tarakçıoğlu Gaziantep Üniversitesi LABORATUVARIN DÖNER SERMAYE EK ÖDEME SİSTEMİNE ETKİSİ Prof. Dr. Mehmet Tarakçıoğlu Gaziantep Üniversitesi Bir etkinliğin sonucunda elde edilen çıktıyı nicel ve/veya nitel olarak belirleyen bir kavramdır.

Detaylı

SEYAHAT PERFORMANSI MENZİL

SEYAHAT PERFORMANSI MENZİL SEYAHAT PERFORMANSI MENZİL Uçakların ne kadar paralı yükü, hangi mesafeye taşıyabildikleri ve bu esnada ne kadar yakıt harcadıkları en önemli performans göstergelerinden biridir. Bir uçağın kalkış noktasından,

Detaylı

MALZEMELERİN FİZİKSEL ÖZELLİKLERİ

MALZEMELERİN FİZİKSEL ÖZELLİKLERİ MALZEMELERİN FİZİKSEL ÖZELLİKLERİ (Ders Notu) Manyetik Özellikler Doç.Dr. Özkan ÖZDEMİR MANYETİK ÖZELLİK Giriş Bazı malzemelerde mevcut manyetik kutup çiftleri, elektriksel kutuplara benzer şekilde, çevredeki

Detaylı

İSTANBUL TİCARET ÜNİVERSİTESİ BİLGİSAYAR MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ BİLGİSAYAR SİSTEMLERİ LABORATUARI YÜZEY DOLDURMA TEKNİKLERİ

İSTANBUL TİCARET ÜNİVERSİTESİ BİLGİSAYAR MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ BİLGİSAYAR SİSTEMLERİ LABORATUARI YÜZEY DOLDURMA TEKNİKLERİ İSTANBUL TİCARET ÜNİVERSİTESİ BİLGİSAYAR MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ BİLGİSAYAR SİSTEMLERİ LABORATUARI YÜZEY DOLDURMA TEKNİKLERİ Deneyde dolu alan tarama dönüşümünün nasıl yapıldığı anlatılacaktır. Dolu alan tarama

Detaylı

FOTOGRAMETRİK DEĞERLENDİRME - ÇİFT FOT. DEĞ. Analog ve Analitik Stereodeğerlendirme. Yrd. Doç. Dr. Aycan M. MARANGOZ

FOTOGRAMETRİK DEĞERLENDİRME - ÇİFT FOT. DEĞ. Analog ve Analitik Stereodeğerlendirme. Yrd. Doç. Dr. Aycan M. MARANGOZ FOTOGRAMETRİ II FOTOGRAMETRİK DEĞERLENDİRME - ÇİFT FOT. DEĞ. Analog ve Analitik Stereodeğerlendirme BEÜ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ GEOMATİK MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ JDF336 FOTOGRAMETRİ II DERSi NOTLARI http://geomatik.beun.edu.tr/marangoz/

Detaylı

ÖZET. Yüksek Lisans Tezi. Đmge Đ. TOKBAY. Adnan Menderes Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Tarla Bitkileri Anabilim Dalı

ÖZET. Yüksek Lisans Tezi. Đmge Đ. TOKBAY. Adnan Menderes Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Tarla Bitkileri Anabilim Dalı iii ÖZET Yüksek Lisans Tezi AYDIN EKOLOJĐK KOŞULLARINDA FARKLI EKĐM ZAMANI VE SIRA ARALIĞININ ÇEMEN (Trigonella foenum-graecum L.) ĐN VERĐM VE KALĐTE ÖZELLĐKLERĐNE ETKĐSĐ Đmge Đ. TOKBAY Adnan Menderes

Detaylı

İNŞAAT PROJELERİNİN YAPIM SÜRECİNDE KEŞİF VE METRAJ. Ülkemizde yaygın olarak kullanılan yöntemdir.

İNŞAAT PROJELERİNİN YAPIM SÜRECİNDE KEŞİF VE METRAJ. Ülkemizde yaygın olarak kullanılan yöntemdir. İNŞAAT PROJELERİNİN YAPIM SÜRECİNDE KEŞİF VE METRAJ Yapı Maliyetinin Belirlenmesi Ön Keşif (Burada amaç projeden dolayı firmamızın kazık yememesi ve verilen teklifin ne derece geçerli olduunun belirlenmesi).

Detaylı

T.C. Hitit Üniversitesi. Sosyal Bilimler Enstitüsü. İşletme Anabilim Dalı

T.C. Hitit Üniversitesi. Sosyal Bilimler Enstitüsü. İşletme Anabilim Dalı T.C. Hitit Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü İşletme Anabilim Dalı X, Y, Z KUŞAĞI TÜKETİCİLERİNİN YENİDEN SATIN ALMA KARARI ÜZERİNDE ALGILANAN MARKA DENKLİĞİ ÖĞELERİNİN ETKİ DÜZEYİ FARKLILIKLARININ

Detaylı

Alasim Elementlerinin Celigin Yapisina Etkisi

Alasim Elementlerinin Celigin Yapisina Etkisi Alasim Elementlerinin Celigin Yapisina Etkisi Karbonlu çeliklerden normal olarak sağlanamayan kendine has özellikleri sağlayabilmek amacıyla, bir veya birden fazla alaşım elementi ilave etmek suretiyle

Detaylı

Sıva altı montaj için Symaro sensörleri yenilikçi ve enerji verimli

Sıva altı montaj için Symaro sensörleri yenilikçi ve enerji verimli Sıva altı montaj için Symaro sensörleri yenilikçi ve enerji verimli Sıva altı montaj için enerji tasarruflu Symaro sensörleri DELTA anahtarları serisi ile kullanım için uygun Answers for infrastructure

Detaylı

TEBLİĞ TÜRK GIDA KODEKSİ SİYAH ÇAY TEBLİĞİ (TEBLİĞ NO: 2008/42)

TEBLİĞ TÜRK GIDA KODEKSİ SİYAH ÇAY TEBLİĞİ (TEBLİĞ NO: 2008/42) 12 Ağustos 2008 SALI Resmî Gazete Sayı : 26965 Tarım ve Köyişleri Bakanlığından: TEBLİĞ TÜRK GIDA KODEKSİ SİYAH ÇAY TEBLİĞİ (TEBLİĞ NO: 2008/42) Amaç MADDE 1 (1) Bu Tebliğin amacı; siyah çayın tekniğine

Detaylı

T.C. BİLECİK İL GENEL MECLİSİ Araştırma ve Geliştirme Komisyonu

T.C. BİLECİK İL GENEL MECLİSİ Araştırma ve Geliştirme Komisyonu Rapor No:01 Rapor Tarihi: 10.03.2011 muz İl Genel Meclisimizin 01.03.2011 tarih ve 2011/33 sayılı kararı doğrultusunda 08-09-10 Mart 2011 tarihlerinde toplanmıştır. İdaremiz araç parkında bulunan makine

Detaylı

FİZİK ÇALIŞMA GRUBU GRUP ADI İKİZLER PROJE ADI REZİSTANS GELDİ BUZLAR GİTTİ

FİZİK ÇALIŞMA GRUBU GRUP ADI İKİZLER PROJE ADI REZİSTANS GELDİ BUZLAR GİTTİ YİBO Öğretmenleri (Fen ve Teknoloji-Fizik, Kimya, Biyoloji- ve Matematik) Proje Danışmanlığı Eğitimi Çalıştayı 2010-1 Proje Raporudur FİZİK ÇALIŞMA GRUBU GRUP ADI İKİZLER PROJE ADI REZİSTANS GELDİ BUZLAR

Detaylı

MasterFlow 920 AN (Eski Adı Masterflow 920 SF)

MasterFlow 920 AN (Eski Adı Masterflow 920 SF) TANIMI MasterFlow 920 AN, metakrilat esaslı, iki bileşenli, yüksek performanslı, stiren içermeyen, özel bir tabanca ile kolaylıkla uygulanan, macun kıvamında ankraj ve montaj malzemesidir. STANDARTLAR

Detaylı

ÇUKUROVA'DA OKALİPTÜS YETİŞTİRİCİLİĞİ VE İDARE SÜRELERİNİN HESAPLANMASI

ÇUKUROVA'DA OKALİPTÜS YETİŞTİRİCİLİĞİ VE İDARE SÜRELERİNİN HESAPLANMASI ÇUKUROVA'DA OKALİPTÜS YETİŞTİRİCİLİĞİ VE İDARE SÜRELERİNİN HESAPLANMASI Ali ÖZKURT Orman Yüksek Mühendis Doğu Akdeniz Ormancılık Araştırma Müdürlüğü PK.18 33401 TARSUS 1.GİRİŞ Türkiye'de orman varlığının

Detaylı

ÖZET. Yüksek Lisans Tezi. BAZI BTKSEL ÇAYLARIN MNERAL MADDE ÇER ÜZERNE FARKLI DEMLEME ve KAYNATMA SÜRELERNN ETKS

ÖZET. Yüksek Lisans Tezi. BAZI BTKSEL ÇAYLARIN MNERAL MADDE ÇER ÜZERNE FARKLI DEMLEME ve KAYNATMA SÜRELERNN ETKS ÖZET Yüksek Lisans Tezi BAZI BTKSEL ÇAYLARIN MNERAL MADDE ÇER ÜZERNE FARKLI DEMLEME ve KAYNATMA SÜRELERNN ETKS Tolga UÇAR Selçuk Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Gıda Mühendislii Anabilim Dalı Danıman:

Detaylı

YÜKSEK HIZLI DEMİRYOLU YOLCULUKLARININ ÖZELLİKLERİ

YÜKSEK HIZLI DEMİRYOLU YOLCULUKLARININ ÖZELLİKLERİ YÜKSEK HIZLI DEMİRYOLU YOLCULUKLARININ ÖZELLİKLERİ Hazırlayan: Doç.Dr. Hakan Güler Sakarya Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi, İnşaat Mühendisliği Karlsruhe Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi, Almanya

Detaylı

Sifonik Drenaj Nedir? Nasıl Çalışır?

Sifonik Drenaj Nedir? Nasıl Çalışır? Sifonik Drenaj Nedir? Nasıl Çalışır? Sifonik Drenaj temelde Bernoulli'nin bulmuş olduğu akışkanın enerji denkliği prensibinden yararlanarak suyun herhangi bir eğime gerek kalmadan istenilen yerden tahliye

Detaylı

BİT ini Kullanarak Bilgiye Ulaşma ve Biçimlendirme (web tarayıcıları, eklentiler, arama motorları, ansiklopediler, çevrimiçi kütüphaneler ve sanal

BİT ini Kullanarak Bilgiye Ulaşma ve Biçimlendirme (web tarayıcıları, eklentiler, arama motorları, ansiklopediler, çevrimiçi kütüphaneler ve sanal BİT ini Kullanarak Bilgiye Ulaşma ve Biçimlendirme (web tarayıcıları, eklentiler, arama motorları, ansiklopediler, çevrimiçi kütüphaneler ve sanal müzeler vb.) Bilgi ve iletişim teknolojileri, bilgiye

Detaylı

Malatya İli Kayısı Alanlarında Bulunan Forficula auricularia (Linnaeus, 1758) nın Populasyon Değişimleri

Malatya İli Kayısı Alanlarında Bulunan Forficula auricularia (Linnaeus, 1758) nın Populasyon Değişimleri Geliş Tarihi (date of arrival): 27.01.2015 Kabul Tarihi (date of acceptance): 13.07.2015 ISSN: 2148-0036 Yıl /Year: 2015 Cilt(Sayı)/Vol.(Issue): 2(2) Sayfa/Page: 39-44 Araştırma Makalesi Research Article

Detaylı

Onaylanmış. Özellikler Test/Standart Tanım Hacimce katı madde ISO 3233 Parlaklık Derecesi (60 ) ISO 2813

Onaylanmış. Özellikler Test/Standart Tanım Hacimce katı madde ISO 3233 Parlaklık Derecesi (60 ) ISO 2813 Onaylanmış 3081;3082;3080 1 3081 epoksi VValidationDate). 1 Ürün tanımı Çift bileşenli poliamin kürlenmeli epoksi esaslı bir boyadır. Yüksek katı maddeli, yüksek yapılı ve cam pulcuk ile güçlendirilmiş

Detaylı

T.C. ÇEVRE ve ŞEHİRCİLİK BAKANLIĞI. TÜRKİYE NİN EN TEMİZ KENTİ PROJESİ İLE İLGİLİ USUL ve ESASLAR

T.C. ÇEVRE ve ŞEHİRCİLİK BAKANLIĞI. TÜRKİYE NİN EN TEMİZ KENTİ PROJESİ İLE İLGİLİ USUL ve ESASLAR T.C. ÇEVRE ve ŞEHİRCİLİK BAKANLIĞI TÜRKİYE NİN EN TEMİZ KENTİ PROJESİ İLE İLGİLİ USUL ve ESASLAR PROJENİN ADI : Temiz Kentim YarıĢması PROJENİN HEDEFİ : Ġçinde bulunduğumuz yüzyıl; hızlı nüfus artıģı,

Detaylı

SORU 6: Su yapılarının tasarımında katı madde hareketinin (aşınma, oyulma, yığılma vb. olayları) incelenmesi neden önemlidir, açıklayınız (4 puan).

SORU 6: Su yapılarının tasarımında katı madde hareketinin (aşınma, oyulma, yığılma vb. olayları) incelenmesi neden önemlidir, açıklayınız (4 puan). KIRIKKALE ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ İNŞAAT MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ 014-015 GÜZ YARIYILI SU KAYNAKLARI MÜHENDİSLİĞİ I ARASINAV SORULARI Tarih: 16 Kasım 014 SORULAR VE CEVAPLAR Adı Soyadı: No: İmza:

Detaylı

ALPHA ALTIN RAPORU ÖZET 26 Ocak 2016

ALPHA ALTIN RAPORU ÖZET 26 Ocak 2016 ALPHA ALTIN RAPORU ÖZET 26 Ocak 2016 19 Ocak 2016 tarihli Alpha Altın raporumuzda paylaştığımız görüşümüz; Kısa dönemde 144 günlük ortalama $1110.82 trend değişimi için referans takip seviyesi olabilir.

Detaylı

HACETTEPE ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ PUREZONE CİHAZI TEST RAPORU

HACETTEPE ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ PUREZONE CİHAZI TEST RAPORU HACETTEPE ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ PUREZONE CİHAZI TEST RAPORU Prof.Dr. Gülen GÜLLÜ Hacettepe Üniversitesi Çevre Mühendisliği Bölümü 06800 Beytepe Ankara OCAK 2010 Amaç: Bu çalışmada, Shenzhen

Detaylı

Rekabet Kurumu Başkanlığından, REKABET KURULU KARARI

Rekabet Kurumu Başkanlığından, REKABET KURULU KARARI Rekabet Kurumu Başkanlığından, REKABET KURULU KARARI Dosya Sayısı : 2015-1-69 (Önaraştırma) Karar Sayısı : 16-02/30-9 Karar Tarihi : 14.01.2016 A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER Başkan Üyeler : Prof. Dr. Ömer

Detaylı

ZEMİN MUKAVEMETİ: LABORATUVAR DENEY YÖNTEMLERİ

ZEMİN MUKAVEMETİ: LABORATUVAR DENEY YÖNTEMLERİ ZEMİN MUKAVEMETİ: LABORATUVAR DENEY YÖNTEMLERİ Arazide bir yapı temeli veya toprak dolgu altında kalacak, veya herhangi bir başka yüklemeye maruz kalacak zemin tabakalarının gerilme-şekil değiştirme davranışlarını

Detaylı

MAK 4026 SES ve GÜRÜLTÜ KONTROLÜ. 6. Hafta Oda Akustiği

MAK 4026 SES ve GÜRÜLTÜ KONTROLÜ. 6. Hafta Oda Akustiği MAK 4026 SES ve GÜRÜLTÜ KONTROLÜ 6. Hafta Oda Akustiği Sesin Oda İçerisinde Yayınımı Akustik olarak sesin odada yayınımı için, sesin dalga boyunun hacmin boyutlarına göre oldukça küçük olması gerekmektedir.

Detaylı

1. Konu. 2. Basitle tirilmi Tedbirler. 2.1. Basitle tirilmi Tedbirlerin Mahiyeti ve S n rlar

1. Konu. 2. Basitle tirilmi Tedbirler. 2.1. Basitle tirilmi Tedbirlerin Mahiyeti ve S n rlar Maliye Bakanl ndan: Mali Suçlar Ara t rma Kurulu Genel Tebli i (S ra No: 5) (Resmi Gazete nin 9 Nisan 2008 tarih ve 26842 say l nüshas nda yay mlanm t r) 1. Konu 9/1/2008 tarihli ve 26751 say l Resmî Gazete

Detaylı

ARAŞTIRMA RAPORU. Rapor No: 2012.03.08.XX.XX.XX. : Prof. Dr. Rıza Gürbüz Tel: 0.312.210 59 33 e-posta: gurbuz@metu.edu.tr

ARAŞTIRMA RAPORU. Rapor No: 2012.03.08.XX.XX.XX. : Prof. Dr. Rıza Gürbüz Tel: 0.312.210 59 33 e-posta: gurbuz@metu.edu.tr ARAŞTIRMA RAPORU (Kod No: 2012.03.08.XX.XX.XX) Raporu İsteyen : Raporu Hazırlayanlar: Prof. Dr. Bilgehan Ögel Tel: 0.312.210 41 24 e-posta: bogel@metu.edu.tr : Prof. Dr. Rıza Gürbüz Tel: 0.312.210 59 33

Detaylı

Basın Bülteni. Marmaray Projesinde Rota Teknik İmzası BD235 23.06.2014

Basın Bülteni. Marmaray Projesinde Rota Teknik İmzası BD235 23.06.2014 Marmaray Projesinde Rota Teknik İmzası Bosch Rexroth ana bayisi Rota Teknik A.Ş. ile Japon TAISEI ve ANEL firmasının ortak olarak geliştirdiği Marmaray Tünel Havalandırma Elektropnömatik Kontrol Sistemi

Detaylı

Kullanım Kılavuzu Toprak PH Metre Ölçer

Kullanım Kılavuzu Toprak PH Metre Ölçer Toprak PH Metre Ölçer PH- 220S 17.02.2016 İçindekiler 1 Önsöz... 3 2 Güvenlik Bilgileri...3 3 Özellikler...3 4 Sistem Açıklaması...3 5 Geri Dönüşüm...3 6 İletişim...3 2 1 Önsöz PCE Teknik Cihazları ndan

Detaylı

Abs tract: Key Words: Nesrin ÖZDEMİR İsmail EKMEKÇİ

Abs tract: Key Words: Nesrin ÖZDEMİR İsmail EKMEKÇİ Çekmeköy İlçesi Toplu Konut Bölgeleri İçin Kojenerasyon Sistemlerinin Analizi Nesrin ÖZDEMİR İsmail EKMEKÇİ Abs tract: ÖZET Bu çalışmanın temel amacı Çekmeköy İlçesi Aktürk Sitesinin gerçek tüketimlerini

Detaylı

Daha fazla seçenek için daha iyi motorlar

Daha fazla seçenek için daha iyi motorlar Daha fazla seçenek için daha iyi motorlar Kollmorgen, Universal Robots'un daha hafif ve daha güçlü olmasını sağlıyor Altı eksenli robotlar; örneğin, işleme ve üretim tesislerinde kullanılmaktadır. Bu robotlar,

Detaylı

KYM454 KĠMYA MÜHENDSĠLĠĞĠ LAB-111 ATOMĠZER DENEYĠ

KYM454 KĠMYA MÜHENDSĠLĠĞĠ LAB-111 ATOMĠZER DENEYĠ KYM454 KĠMYA MÜHENDSĠLĠĞĠ LAB-111 ATOMĠZER DENEYĠ PÜSKÜRTMELĠ KURUTMA (Spray Drying) 1. Deneyin amacı ve temel prensipler 2. Deney sisteminin fotoğrafları ve teknik resmi 3. Deney yöntemi 4. Deney sisteminin

Detaylı

VAKIF MENKUL KIYMET YATIRIM ORTAKLIĞI A.Ş. (ESKİ UNVANI İLE VAKIF B TİPİ MENKUL KIYMETLER YATIRIM ORTAKLIĞI A.Ş. )

VAKIF MENKUL KIYMET YATIRIM ORTAKLIĞI A.Ş. (ESKİ UNVANI İLE VAKIF B TİPİ MENKUL KIYMETLER YATIRIM ORTAKLIĞI A.Ş. ) (ESKİ UNVANI İLE VAKIF B TİPİ MENKUL KIYMETLER YATIRIM ORTAKLIĞI A.Ş. ) 1 OCAK - 31 ARALIK 2014 DÖNEMİNE AİT PERFORMANS SUNUŞ RAPORU VE YATIRIM PERFORMANSI KONUSUNDA KAMUYA AÇIKLANAN BİLGİLERE İLİŞKİN

Detaylı

RİSKLİ YAPILAR ve GÜÇG

RİSKLİ YAPILAR ve GÜÇG RİSKLİ YAPILAR ve GÜÇG ÜÇLENDİRME ÇALIŞMALARI Doç.. Dr. Ercan ÖZGAN Düzce Üniversitesi YAPILARDA OLU AN R SKLER N NEDENLER GENEL OLARAK 1. Tasar m ve Analiz Hatalar 2. Malzeme Hatalar 3. çilik Hatalar

Detaylı

T.C. TURGUT ÖZAL ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ İNŞAAT MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ

T.C. TURGUT ÖZAL ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ İNŞAAT MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ T.C. TURGUT ÖZAL ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ İNŞAAT MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ 3 NOKTA EĞME DENEY FÖYÜ (TEK EKSENLİ EĞİLME DENEYİ) ÖĞRETİM ÜYESİ YRD.DOÇ.DR. AHMET TEMÜGAN DERS ASİSTANI ARŞ.GÖR. FATİH KAYA

Detaylı

Analiz aşaması sıralayıcı olurusa proje yapımında daha kolay ilerlemek mümkün olacaktır.

Analiz aşaması sıralayıcı olurusa proje yapımında daha kolay ilerlemek mümkün olacaktır. Analiz Raporu Kısa Özet Her geçen gün eczanecilik sektörü kendi içerisinde daha da yarışır hale geliyor. Teknolojinin getirdiği kolaylık ile eczane otomasyonu artık elinizin altında. Çoğu eczacılar hastalarına

Detaylı

1 OCAK 31 ARALIK 2009 ARASI ODAMIZ FUAR TEŞVİKLERİNİN ANALİZİ

1 OCAK 31 ARALIK 2009 ARASI ODAMIZ FUAR TEŞVİKLERİNİN ANALİZİ 1 OCAK 31 ARALIK 2009 ARASI ODAMIZ FUAR TEŞVİKLERİNİN ANALİZİ 1. GİRİŞ Odamızca, 2009 yılında 63 fuara katılan 435 üyemize 423 bin TL yurtiçi fuar teşviki ödenmiştir. Ödenen teşvik rakamı, 2008 yılına

Detaylı

KARMAŞIK YAPILARDA TEŞVİK MÜDAHALESİ. Metin Durgut, TEPAV 5. Bölgesel Kalkınma ve Yönetişim Sempozyumu, Ocak 2011

KARMAŞIK YAPILARDA TEŞVİK MÜDAHALESİ. Metin Durgut, TEPAV 5. Bölgesel Kalkınma ve Yönetişim Sempozyumu, Ocak 2011 KARMAŞIK YAPILARDA TEŞVİK MÜDAHALESİ Metin Durgut, TEPAV 5. Bölgesel Kalkınma ve Yönetişim Sempozyumu, Ocak 2011 SANAYİLEŞMEKTE OLAN ÜLKELER İÇİN KABULLER 1. Ekonomi, belli bir alanda uzmanlaşmaktan çok

Detaylı

SUUDİ ARABİSTAN DAMAD BARAJINDA UÇUCU KÜL YERİNE PUZOLANİK MADDE OLARAK TAŞ UNU KULLANIMI VE PROJE EKONOMİSİNE ETKİSİ

SUUDİ ARABİSTAN DAMAD BARAJINDA UÇUCU KÜL YERİNE PUZOLANİK MADDE OLARAK TAŞ UNU KULLANIMI VE PROJE EKONOMİSİNE ETKİSİ SUUDİ ARABİSTAN DAMAD BARAJINDA UÇUCU KÜL YERİNE PUZOLANİK MADDE OLARAK TAŞ UNU KULLANIMI VE PROJE EKONOMİSİNE ETKİSİ Sunan: Nejat Demirörs İnş. Müh. DAMAD BARAJI Damad barajının kesin projesi 1987 yılında

Detaylı

Kurumsal Yönetim ve Kredi Derecelendirme Hizmetleri A.Ş. Kurumsal Yönetim Derecelendirmesi

Kurumsal Yönetim ve Kredi Derecelendirme Hizmetleri A.Ş. Kurumsal Yönetim Derecelendirmesi Kurumsal Yönetim ve Kredi Derecelendirme Hizmetleri A.Ş. Kurumsal Yönetim Derecelendirmesi 30 Temmuz 2012 ĐÇĐNDEKĐLER Dönem Revizyon Notları........ 3 Derecelendirme Metodolojisi........ 5 Notların Anlamı.........

Detaylı

BİLGİ BELGE MERKEZİ VE YAYIN HİZMETLERİ

BİLGİ BELGE MERKEZİ VE YAYIN HİZMETLERİ BİLGİ BELGE MERKEZİ VE YAYIN HİZMETLERİ Elektrik Mühendisleri Odası(EMO) Bilgi ve Belge Merkezi, sahip olduğu elektrik mühendisliği ve Oda ilgili her türlü bilgi, belge ve kaynakla kapsamlı bir araştırma

Detaylı