HÜCRE ORGANELLERİ VE MEMBRAN YAPILARI. Doç.Dr. Remisa GELİŞGEN

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "HÜCRE ORGANELLERİ VE MEMBRAN YAPILARI. Doç.Dr. Remisa GELİŞGEN"

Transkript

1 HÜCRE ORGANELLERİ VE MEMBRAN YAPILARI Doç.Dr. Remisa GELİŞGEN

2 PLAZMA MEMBRAN YAPISI Hücre Membranlarının Özellikleri Hücre içini dış ortamdan ve hücre içi organelleri sitoplazmadan membranlar ayırmaktadır. Plazma membranı, hücreye yapısal ve mekanik bütünlük sağlayan seçici geçirgen bir yapıdır. Membranlar hücre içinde kompartımanlar oluşturur. İntrasellüler membranlar, mitokondriler, endoplazmik retikulum, golgi aygıtı,lizozomlar, salgı vesikülleri ve nukleus gibi birbirinden yapısal olarak ayırt edilebilen birçok yapı ( organel ) oluşturur. Membranlar visköz ancak esnek yapılardır.

3 Lipidler, proteinler ve az miktarda glikoprotein ve glikolipid yapısında karbohidratlardan oluşur. Membranlar bir iç ve bir dış yüzeye sahip asimetrik çift tabaka şeklinde yapılardır. Bu tabaka şeklindeki yapılar termodinamik olarak kararlı ve metabolik olarak aktif olup, nonkovalan bir yolla bir araya gelmişlerdir (nonkovalan oluşum). Membranların yapısı, organizmalar arası, hücrelerarası ve organeller arası farklılık gösterir. Farklı fonksiyon : farklı yapı Yapıda değişim : fonksiyonda değişim

4 Hücre Organellerinin Fonksiyonları Nukleus DNA sentezi ve onarımı RNA sentezi Nukleolus RNA nın işlenmesi ve ribozom sentezi Endoplazmik Retikulum Membran sentezi Protein ve lipid sentezi (organeller ve salgılanacak moleküller) Lipid ve steroid sentezi (hidroksilasyon ve desatürasyon) Detoksifikasyon

5 Golgi Aygıtı Proteinlerin işlenmeleri ve etiketlenmeleri (membranlar,organeller ve salgılanacak moleküller) Proteinlerin salgılanmaları Endomembranöz kompartman Mitokondri ATP oluşumu Hücresel solunum Karbohidratların ve lipidlerin oksidasyonu (TCA siklusu, yağ asidi β oksidasyonu,amino asit oksidasyonu,oksidatif fosforilasyon) Üre ve hem sentezi

6 Lizozom Hücresel sindirim,protein,karbohidrat ve nükleik asitlerin sindirimi Peroksizom Yağ asidi oksidasyonu O2 ile oksidatif reaksiyonlar H2O2 kullanımı Mikrotübuluslar,ara filamentler ve mikrofilamentler Hücre iskeleti Hücre morfolojisi Hücre hareketi Hücre içi hareket (transport) Sitozol Karbohidrat,lipid,amino asit ve nükleotidlerin metabolizmaları gerçekleşir. Protein sentezi

7 Plazma Membranının Fonksiyonları Bariyer Selektif Permeabilite Endositoz, eksositoz, gap junction Reseptörler ve sinyal iletimi Tanıma ve hücreler arası etkileşim Hücrenin şekil ve hareketi(örn.amiboid hareket)

8 Plazma membranı,akışkan mozaik model Lipidler ve proteinler membranda, Singer ve Nicolson ( 1972 ) tarafından akışkan mozaik modeli olarak tanımlanan bir düzende yerleşmektedir. Bu modele göre, plazma membranının temel yapısını fosfolipid çift tabakası oluşturmakta, proteinler bu yapıya gömülmüş veya lipid çift tabakanın iç veya dış yüzeyine tutunmuş halde bulunmaktadır.

9 Hücre membranının bileşimleri Membran Protein Lipid Karbohidrat Myelin Eritrosit Karaciğer ( p.m.) Dış mitokondri İç mitokondri Membranlardaki protein / lipid oranları birbirinde farklılık gösterir.

10 Membran Lipidleri 3 temel lipid komponenti bulunmaktadır. Fosfolipidler Gliserofosfolipidler ( Fosfoaçilgliseroller, Fosfogliseridler ) Sfingofosfolipidler ( Sfingomiyelin ) Glikosfingolipidler Serebrozidler Gangliozidler Kolesterol (serbest kolesterol) Plazma membranında yüksek oranda Akışkanlık Lipoid matriksle fiziksel etkileşim Proteolipidler

11 Amfipatik lipidler Membran yapısında bulunan lipidler amfipatik özelliktedir Polar, hidrofilik ve nonpolar hidrofobik gruplar içerirler. Polar, hidrofilik gruplar baş kısmını, hidrofobik gruplar ise kuyruk kısmını oluştururlar.

12 Membran lipidlerinin hidrofobik ve hidrofilik grupları : Hidrofilik grupları : Fosfolipidlerin polar başları ( fosforil alkol ) Sfingomiyelinlerin, fosforil kolin grubu Kolesterolün 3. karbonundaki OH grubu Glikolipidlerin şekerleri Hidrofobik ( lipofilik ) grupları : Fosfogliseridlerde yağ asidlerinin hidrokarbon zincirleri Kolesterolün steran halkası Sfingomiyelinlerde sfingozin ve yağ açil zinciri Lipid tabakaları kovalent olmayan etkileşimler ile bir arada tutulmaktadır.

13 Membranda kolesterolün yerleşimi Kolesterol lipid çift tabakada fosfolipid molekülleri arasına yerleşmiştir.yapıdaki tek polar grup olan hidroksil grubu sulu ortama doğru yönelmiş ve fosfolipidlerin yüklü baş grupları ile etkileşimdedir.polar olmayan steroid çekirdeği ve hidrokarbon zinciri ise fosfolipidlerin hidrokarbon kuyrukları arasında bulunur.lipoid matriks ile fiziksel etkileşime girer. Plazma membranındaki kolesterolün tamamı serbest kolesteroldür. Kolesterol lipid çift tabakaya kovalent bağlarla tutunmadığı için, plazma membranından içeriye ve dışarıya serbestçe hareket edebilir.bu özelliği nedeniyle kolesterol plazma lipoproteinlerine ya da lipoproteinlerden membrana aktarılabilmektedir. Kolesterol membran akışkanlığını düzenler ; artırabilir ya da azaltabilir.

14 Membran Proteinleri Major fonksiyonel moleküller Enzim D-β-hidroksibütirat dehidrogenaz / fosfatidil kolin Na+ K+ATPaz / kolesterol Kanal Yapısal komponent Antijen Reseptör Asetil kolin reseptörleri / kolesterol Plazma membranı > 100 çeşit Sarkoplazmik retikulum membran < 12 çeşit

15 İntegral proteinler Lipid tabakalara gömülü/transmembran ( alfa-heliks yapı ) yerleşim gösterirler. Fosfolipidlerle sıkı etkileşimdedirler. Deterjanlarla ( SDS, deoksikolat, Triton X 100 ) veya organik çözücülerle izole edilirler. Eritrosit membranı integral proteinleri Örneğin; anyon kanal proteini glikoforin ( integral glikoprotein yapılı protein ) Hücrelerarası etkileşimlerde rol alan integral proteinler Örneğin ; integrinler, kadherinler, selektinler, immunoglobulin benzeri moleküller

16 Periferal proteinler Lipid çift tabakasının hücre içi ve dışı temasta olan yüzeylerine bağlıdır. İntegral proteinlere zayıf bağlıdır Elektrostatik ve hidrojen bağları ile Fosfolipidlere elektrostatik bağlıdır. Hidrofobik etkileşim yoktur. Yüksek konsantrasyonda tuz,asid,alkali,üre çözeltileri ile izole edilir. Örneğin anyon kanal proteini ( band 3 ), ankyrin

17 Enzimler membranları işaretler Plazma membranı ; 5 -Nukleotidaz,adenil siklaz,na+k+atpaz Endoplazmik retikulum ; Glukoz 6-fosfataz Golgi ; cis: GlcNAc transferaz I medyal ; Golgi mannozidaz II trans:galaktozil transferaz TGN:Sialil transferaz

18 Membran karbohidratları Glikoprotein veya glikolipid yapısında bulunur. Glukoz,galaktoz,mannoz,fukoz,N-asetilgalaktozamin,sialikasit en sık bulunan karbohidrat birimleridir. Sialik asit, oligosakkarid zincirinin en ucunda bulunur, membran yüzeyine negatif yük kazandırır ve negatif yük hücreler arası nonspesifik agregasyonu önler. Karbohidratlar daima membranın dış ortama bakan yüzeyine yerleşirler. Asimetrik yerleşim Hücre yüzeyine antijenik özellik kazandırırlar. Hücrelerin birbirini tanımaları ve adhezyonda rol alırlar. Proteinin katlanması, hücre yüzeyine transportu, reseptör fonksiyonları

19 Membran bileşenlerinin hareketleri Rotasyonel difüzyon : Lipid çift tabakada fosfolipid molekülünün yağ asidi hidrokarbon zincirlerinin C-C bağları etrafında dönmesi Transvers mobilite ( transvers difüzyon,flip-flop ) : Lipid çift tabakada molekül bir tabakadan diğerine geçer.flip flop çok nadir ve yavaştır. Lateral mobilite ( lateral difüzyon ) : Aynı tabaka içinde hızla yana doğru hareket Bu hareketlerin gerçekleşebilmesi için membranın akışkan olması gerekir.

20 Akışkanlık Lipid bileşimine ve temparatüre bağlıdır. Lipid çift tabaka içindeki hidrokarbon zincirlerinin hareket derecesi membran akışkanlığı olarak adlandırılır. Membran lipidlerinin bileşimi ve temparatür membranın akışkanlığını etkiler.

21 Lipid bileşimi Yağ asidi hidrokarbon zinciri karbon sayısı arttıkça akışkanlık azalır, doymamışlık derecesi arttıkça akışkanlık artar, cis konfigürasyonu akışkanlığı artırır. Kısa zincirli ve doymamış yağ asidleri membranı daha akıcı hale getirirken, uzun zincirli ve doymuş yağ asidleri membran akışkanlığını azaltır. Kolesterol:modülatör doymamış yağ asidleri arasında : akışkanlığı azaltır doymuş yağ asidleri arasında : akışkanlığı arttırır.

22 Temperatür Temparatür arttıkça membran akışkanlığı artarken, düşük temparatürlerde akışkanlık azalır. Jel-kristallin likid kristallin : transisyon temparatürü ( Tm ) Vücut ısısında ; likid zeminde jelöz bölgeler Yüksek kolesterol, yüksek sfingomiyelin, yüksek doymuş yağ asidi : jel Aynı membranda özellikleri farklı olan bölgeler Permeabilite, transport ve reseptör fonksiyonları için akışkanlık gerekir. Akışkanlık arttıkça permeabilite artar. Gap junction ve tight junctionlar akışkanlığı azaltır.

23 Membran asimetrisi İç- dış ( transvers ) asimetri Fosfolipidler : Kolin içeren fosfolipidler ( Fosfatidilkolin, sfingomiyelin ) membranın dış tabakasında, Aminofosfolipidler ( fosfatidiletanolamin, fosfatidilserin ) membranın iç tabakasında yer alır. Lateral mobiliteleri hızlı, asimetrik yerleşimleri nedeni ile transvers mobiliteleri ( flip flop ) yavaş Proteinler : Membranların iç veya dış kısmında yer alan spesifik enzimler Karbohidratlar : Membranın dış ortama bakan tarafına yerleşir. Fosfolipid asimetrisini sağlayan taşıyıcılar : Flippaz,Floppaz,Skramblaz

24 Bölgesel asimetri Gap junction ve tight junction Sinapslar Mukoza hücrelerinde villuslar Fonksiyonel asimetri Na+ K+ -ATPaz plazma membranında

25 Lipozomlar - Sentetik membran sistemleridir. - Lipid bileşimi ve membran özellikleri arasındaki ilişkilerin araştırılması - Protein fonksiyonu için gerekli protein veya lipidlerin araştırılması - Çevresel koşulların membran fonksiyonları üzerine etkilerinin araştırılması - Antibiyotik, antineoplastik, antimalariyal, antiviral, antifungal, antiinflamatuar ilaçlar, enzimler ve genlerin paketlenmeleri - Antikorlu lipozomlar ile dokuların hedeflenmeleri

26 Membran Transport Sistemleri Taşınacak bileşiğin özelliklerine göre sınıflandırma Küçük moleküllerin geçişi Basit difüzyon Kolaylaştırılmış difüzyon Aktif transport Büyük moleküllerin geçişi Endositoz Eksositoz

27 Taşıyıcı protein varlığına göre sınıflandırma 1. Aracısız transport Basit difüzyon 2. Aracılı transport Kolaylaştırılmış difüzyon : transport proteinler, kanallar : voltaj against, camp bağımlı Aktif transport Primer aktif transport : pompalar Sekonder aktif transport : pompalar ve transport proteinler Grup translokasyonu

28 Basit difüzyon Konsantrasyon gradyanı yönünde Kolaylaştırılmış difüzyon Elektrokimyasal gradyan yönünde Aktif transport Elektrokimyasal gradyana karşı

29 Transport : uniport / kotransport Transport sistemleri hareket eden moleküllerin sayısı ve hareket yönüne göre tanımlanabilir. Uniport sistemi, bir tip molekülü çift yönde hareket ettirir. Kotransport sistemlerinde, bir solütün membran boyunca taşınması, bir diğer solütün eş zamanlı veya ardışık taşınmasına bağımlıdır ; Simport sistemi : Solütleri aynı yönde hareket ettirir. Antiport sistemi : İki molekülü zıt yönde hareket ettirir.

30 Yarı geçirgen ( semipermeable ) membrandan basit difüzyon O 2, N 2, CH 4, NO gibi nonpolar, küçük ve yüksüz gazlar membranlardan konsantrasyon gradyanı yönünde kolayca difüze olurlar. Üre, etanol, küçük organik asidler : polar ama yüksüz Lipofilik bileşikler membranlardan lipide çözünme dereceleri, şekil ve boyutlarına bağlı olarak difüze olabilirler. Su : polar ama yüksüz ve 55 M : osmos Hızlı su geçişi akuaporinler ( hidrofilik transmembran kanallar )

31 İyonlar membranlardaki porlardan geçebilir. Katyonlar yükle, anyonlar + yükle çevrelenmiş porlardan geçebilir. Membranı yüksüz moleküller daha kolay geçer.tek yük taşıyanlar, iki yük taşıyanlardan daha kolay geçer. Monovalent > divalent > trivalent ph elektrolitlerin iyonizasyon derecelerini etkiler. İyonların hidratasyon küreleri Li, Na, K iyonlarının difüzyon hızları : K + > Na + > Li + Şekerler ve anorganik iyonlar gibi polar, hidrofilik bileşikler ise çok yavaş difüze olur. Plazma membranının geçirgenliği, permeabilite kofisienti Basit difüzyon ile transport hızı, solüt konsantrasyonu ile doğru orantılıdır.

32 Kolaylaştırılmış difüzyon Doygunluk kinetiği ( Vmax, Kt ) gösterir. Özgünlük Yarışmalı inhibisyona uğrar. Konsantrasyon gradyanı yönünde hareket, iki yönlü Enerji harcamı yok

33 Kolaylaştırılmış difüzyona örnekler: Glukoz taşıyıcı proteinler Doku Fonksiyonu GLUT1 beyin,böbrek,plasenta,eritrosit,kas,kalp glukozun alınımı GLUT2 karaciğer,pankreas β hücreleri glukozun hızlı ince barsak,böbrek alınımı ve serbestleşmesi GLUT3 beyin,böbrek,plasenta glukozun alınımı GLUT4 kalp ve iskelet kası,yağ dokusu insülin ile stimüle edilen glukoz alınımı GLUT5 ince barsak glukozun emilimi SGLT1 ince barsak ve böbrek (sodyum bağımlı glukoz transport protein : sekonder aktif transport ) ince barsak lümeninden glukozun aktif alınımı böbrek proksimal tubulusundan glukozun geri emilimi

34 GluT1: Eritrositte glukoz transportu, GluT 1 aracılı kolaylaştırılmış difüzyon ile gerçekleştirilir. Uniport sistem ile taşınır. Basit difüzyondan kat daha hızlı D-glukoz için afinitesi yüksek olup, diğer şekerler için afinitesi çok daha düşüktür. D- glukoz Kt : 1.5mM, glisemi 4-5 mm L - glukoz Kt > 3000 mm D - mannoz Kt : 20 mm D- galaktoz Kt : 30 mm

35 - İyon kanalları Transmembran oligomerik proteinler Çoğunlukla bir iyon için selektif Difüzyon hızına yakın hız: /s, doygunluk yok (hızları yüksek konantrasyonuda maksimuma ulaşmaz) Voltaj (Na+ iyon kanalı) ve ligand (asetil kolin reseptörleri) kapılı Yüksek derecede korunmuş yapı Hücrelerin çoğunda Na +, K +, Ca 2+, Cl - iyon kanalları Kodlayan genlerde mutasyon Hastalık Aktivitelerini bazı ilaçlar etkiler. - Anyon kanal proteini Eritrositlerde anyon kanal proteini ( Band 3 ), Cl- ve HCO3- ın kolaylaştırılmış difüzyon, antiport sistem ile taşınmasını sağlar.

36 Aktif transport Doygunluk kinetiği gösterir. Özgünlük gösterir. İnhibisyona uğrar. Konsantrasyon gradyanına karşı Enerji harcamı var.

37 Aktif transport tipleri: Primer aktif transport (Na + K + ATPaz : Na + K + transportu) Sekonder aktif transport Na+/glukoz simportu (SGLT,Na + bağımlıglukoz emilimi) Na+/aminoasit simportu Ca +2 /Na + antiportu

38 Primer aktif transport mekanizmaları ATP az lar -F-ATPaz : H+ ATPaz Mitokondri iç membranı,fofı ATPaz,ATP sentezi. H+ elektrokimyasal gradyanı oluşturur ve kullanır. Enerji kenetleyen faktörler -V-ATPaz : H+ ATPaz Lizozom,endozomlar,golgi ve sekretuvar vesiküllerin asidlendirilmesinden sorumlu proton pompalarıdır. Plazma membranı:kemiğin yeniden şekillendirilmesi,idrarın asitlendirilmesi Vakuolar

39 -P-ATPaz : Siklik fosforilasyon/defosforilasyon,vanadat inhibisyonu Na+ - K+ ATPaz : Hücrelerin plazma membranlarında, böbrek ve kalp H+ - K+ ATPaz : mide,periteral hücre Ca+2 ATPaz : sarkoplazmik retikulum ve ER Ca+2 ATPaz : plazma membranı,sarkoplazma Cu+2 ATPaz : plazma membranı ve sitoplazmik vesiküller,barsaktan absorbsiyon ve karaciğerden atılım -ABC transport proteinler

40 Na + K + ATPaz pompası Na +K +ATPaz tarafından hidroliz edilen her bir ATP başına üç Na + iyonu hücre içinden dış ortama, iki K + iyonu hücre dışından hücre içine transport edilir. Na + K + ATPaz ın inhibisyonu Kardiyak glikozidler:steroid türevi digoksin,ouabain Kronik kalp yetmezliği tedavisinde kullanılır. Na+ - K+ ATPaz intrasellüler Na+ Na+ - Ca +2 ATPaz antiportu Sitoplazmik Ca +2 Kalp kası kuvvetle kasılır.

41 Ca +2 ATPaz Sitozolde [Ca +2 ] ~100nM:10-7 M Pi, PPi ~mm Ca3PO4 ın çökme tehlikesi!letal! Plazma membranında Ca +2 pompası ER ve sarkoplazmik retikulumda Ca +2 pompaları (SERCA) 2 Ca +2 /ATP (her ATP hidrolizi ile 2 Ca +2 hücre dışına pompalanır.) Kalsekestrin (kalsiyum bağlayıcı protein)

42 Antibiyotikler ve permeabilite Peptid antibiyotikler Mobil iyon taşıyıcısı : valinomisin Transmembran kanal : gramisidin Polien antibiyotikler(amfoterisin B,nistatin) Valiomisin:K+ iyonoforu ATP sentezinde kenetlenmeyi bozar.

43 ABC Transport Proteinler ABC:ATP binding cassette ATP bağlayıcı bölgeleri çok iyi korunmuş proteinler:>30;8 aile Substrat spesifiteleri geniş İyonlar,ağır metaller,şekerler,ilaçlar,amino asitler,peptidler ve proteinlerin transportunda rol oynarlar. Kanal,transport protein veya reseptör fonksiyonlu olabilirler. ATP ye bağımlıdırlar.

44 ABC Transport Proteinler P-glikoproteinler : plazma membranı Çok çeşitli hidrofobik ilaç ve doğal lipid analoglarının (fosfatidil kolin) ksenobiyotiklerin hücre dışına transportu Multidrug resistance associated proteins (MRPs) : aşırı sentez tümör hücrelerinin ilaçlara karşı direncini sağlar. Kolesterolün hücre dışına transportu,safra asitlerinin karaciğer kanaliküler membranından transportu

45 Sulfonilüre reseptörü : ATP e duyarlı K+ kanalı ATP/sulfonilüre bağlanması kanalı kapatır depolarizasyon, Ca +2 ve insülin salgılanır. Cystic fibrosis transmembrane conductance regulator (CFTR) ABC transport protein ailesinin bir üyesi Cl - için spesifik bir iyon kanalı : Hava yolları ve mide-barsak sistemi eksokrin bezlerinde epitel hücre membranından tuz ve sıvı geçişini sağlar. 5 alt birim : 2 transmembran, 2 ATP bağlayıcı, 1 düzenleyici ( camp bağımlı ) ATP bağlayıcı alt birimde Phe 508 delesyonu kanal disfonksiyonu kistik fibroz

46 Grup Translokasyonu:Gama glutamil siklusu Beyin, böbrek, barsak epitel hücreleri Gama glutamil transpeptidaz (GGT) ve GSH Amino asidlerin sekonder aktif transportlarına göre çok enerji 3 ATP / amino asit Hızlı ve yüksek kapasiteli Prolin dışında diğer amino asidler

47 Endositoz Endositik vesikül oluşumu Enerji ( ATP ) Fagositoz : makrofaj ve granülositler virus, bakteri, hücre... Pinositoz : sıvı faz pinositoz : seçici değil absortif pinositoz : reseptör aracılı (klatrin kaplı çukur) Eksositoz Genellikle hormonal uyarı sonucunda hücre içinde [Ca 2+ ] artışı ile tetiklenir. Periferik proteinler Ekstrasellüler matriks komponentleri Hormonlar, nörotransmitterler Hücreler arası haberleşme Gap junction Nuklear porlar

48 Reseptörler Sinyal iletimi Transport : reseptör aracılı endositoz Antikor oluşumu : antijenik uyarı ile B-lenfositlerinin plazma hücrelerine dönüşümleri Reseptörler Hücre yüzeyi reseptörleri Hücre içi reseptörler

49 Hücre yüzeyi reseptörleri 7 transmembran (alfa heliks),g proteini kenetli reseptörler İyon kanal reseptörü(ligand kapılı) (asetil kolin reseptörü) Tirozin kinaz aktiviteli reseptör (intrinsik) (insülin) Tirozin kinaz aktiviteli protein ile ilişkili reseptör (GH) Guanilat siklaz aktiviteli reseptör (intrinsik) (ANP) Serin-treonin kinaz aktiviteli reseptör (intrinsik)(tgf-b) Tirozin fosfataz aktiviteli reseptör (intrinsik) (CD45) Ölüm clomeni taşıyan reseptör (TNF α)

50 Membran Akışkanlığı İle İlgili Hastalıklar Ağır karaciğer hastalığı ( alkolik siroz ) : plazma kolestoerol eritrosit membranında kolesterol akışkanlık eritrosit yüzeyi dikenli bir görünüm alır. eritrositler dolaşımdan erken uzaklaştırılır. spur cell anemia Alkol : Sinir hücrelerinde membran akışkanlığını ( reseptörler, iyon kanalları ) etkiler. Abetalipoproteinemi : Hücre membranlarında ssfingomiyelin Fosfatidil kolin akışkanlık Anestetikler : lipidlerde çözünür, akışkanlığı artırırlar.

HÜCRE FİZYOLOJİSİ Hücrenin fiziksel yapısı. Hücre membranı proteinleri. Hücre membranı

HÜCRE FİZYOLOJİSİ Hücrenin fiziksel yapısı. Hücre membranı proteinleri. Hücre membranı Hücrenin fiziksel yapısı HÜCRE FİZYOLOJİSİ Hücreyi oluşturan yapılar Hücre membranı yapısı ve özellikleri Hücre içi ve dışı bileşenler Hücre membranından madde iletimi Vücut sıvılar Ozmoz-ozmmotik basınç

Detaylı

HÜCRE ZAR SİSTEMLERİ. Yüzey (plazma) zarı: Tüm hücrelerde var. İç zar: Ökaryotik hücrelerde var.

HÜCRE ZAR SİSTEMLERİ. Yüzey (plazma) zarı: Tüm hücrelerde var. İç zar: Ökaryotik hücrelerde var. HÜCRE ZAR SİSTEMLERİ Yüzey (plazma) zarı: Tüm hücrelerde var. İç zar: Ökaryotik hücrelerde var. HÜCRE ZARININ GÖREVLERİ Hücre içini çevresinden ayırır Hücrenin iç bölümlerini belirler Proteinlere bağlı

Detaylı

HÜCRE ZARINDA TAŞINIM

HÜCRE ZARINDA TAŞINIM HÜCRE ZARINDA TAŞINIM Yrd. Doç. Dr. Aslı AYKAÇ YDÜ TIP FAKÜLTESİ BİYOFİZİK AD Küçük moleküllerin zardan geçişi Lipid çift tabaka Polar moleküller için geçirgen olmayan bir bariyerdir Hücre içindeki suda

Detaylı

Hücre membranının biyolojik özellikleri. Doç. Dr. Çiğdem KEKİK ÇINAR

Hücre membranının biyolojik özellikleri. Doç. Dr. Çiğdem KEKİK ÇINAR Hücre membranının biyolojik özellikleri Doç. Dr. Çiğdem KEKİK ÇINAR Hücre membranı Hücre zarı Plazmalemma Plazma membranı Sarkolemma (Kas hücre zarı) Oolemma (Yumurta hücre zarı) Hücre membranı, 6-10 nm

Detaylı

Membran Organizasyonu

Membran Organizasyonu Membran Organizasyonu Yrd. Doç. Dr. Aslı AYKAÇ Tıp Fakültesi Biyofizik AD Biyolojik Zarlar plazma zarları mitokondri, kloroplast, lizozom gibi organelleri sitoplazmadan ayıran hücre içi zarlar mitokondri

Detaylı

Hücre Membranı Prof.Dr.SELMA YILMAZER Prof.Dr.TURGUT ULUTİN

Hücre Membranı Prof.Dr.SELMA YILMAZER Prof.Dr.TURGUT ULUTİN Hücre Membranı Prof.Dr.SELMA YILMAZER Prof.Dr.TURGUT ULUTİN İstanbul Üniversitesi Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Tıbbi Biyoloji Anabilim Dalı HÜCRE MEMBRANI PLAZMA MEMBRANI PLAZMALEMMA 75-80 Aº Elektron Mikroskobu

Detaylı

HÜCRE MEMBRANI. Prof. Dr. Turgut Ulutin

HÜCRE MEMBRANI. Prof. Dr. Turgut Ulutin HÜCRE MEMBRANI Prof. Dr. Turgut Ulutin HÜCRE MEMBRANI PLAZMA MEMBRANI PLAZMALEMMA 75-80 Aº EM * Mekanik mikromanipulasyon 1926 Chamber * Fizyolojik deneyler hipotonik hipertonik Fonksiyonları 1.Sitozol

Detaylı

Hücreler arası Bağlantılar ve Sıkı bağlantı. İlhan Onaran

Hücreler arası Bağlantılar ve Sıkı bağlantı. İlhan Onaran Hücreler arası Bağlantılar ve Sıkı bağlantı İlhan Onaran Doku organisazyonu: Hücrelerin bağlanması 1- Hücre-matriks bağlantıları: ekstraselüler matriks tarafından hücrelerin bir arada tutulması 2- Hücre-hücre

Detaylı

ÜNİTE 5:HÜCRE ZARI VE MADDE GEÇİŞMESİ

ÜNİTE 5:HÜCRE ZARI VE MADDE GEÇİŞMESİ ÜNİTE 5:HÜCRE ZARI VE MADDE GEÇİŞMESİ Anahtar kavramlar 5.1.Hücre zarları sıvı haldedir ve yağ ile protein moleküllerinden meydana gelmişlerdir. 5.2.Hücre zarlarının birbirlerini tanımasında karbonhidrat

Detaylı

BİYOLOJİK MEMBRANLAR. Prof.Dr. Kadir TURAN V 1

BİYOLOJİK MEMBRANLAR. Prof.Dr. Kadir TURAN V 1 BİYLJİK MEMBRANLAR Prof.Dr. Kadir TURAN V 1 MEMBRANLAR MBC-IV.th edition Membranların genel yapısı Non-kovalent etkileşimlerin bir arada tuttuğu lipid ve proteinlerin oluşturduğu ince bir film yapısındadır.

Detaylı

Sfingozin türevi membran lipidleri

Sfingozin türevi membran lipidleri Dr. Suat Erdoğan Sfingozin türevi membran lipidleri Sfingolipidler Sfingomyelin Glikolipidler Kolesterol ve Steroidler Bu tür lipidler gliserol içermezler Yapıda bir amino alkol olan sfingozin bulunur

Detaylı

HÜCRE. Yrd.Doç.Dr. Mehtap ÖZÇELİK Fırat Üniversitesi

HÜCRE. Yrd.Doç.Dr. Mehtap ÖZÇELİK Fırat Üniversitesi HÜCRE Yrd.Doç.Dr. Mehtap ÖZÇELİK Fırat Üniversitesi Hücre Canlıların en küçük yapı taşıdır Bütün canlılar hücrelerden oluşur Canlılar tek hücreli ya da çok hücreli olabilir Bitki ve hayvan hücresi = çok

Detaylı

Biyolojik zarların genel yapısı sıvı mozaik modelle açıklanır.

Biyolojik zarların genel yapısı sıvı mozaik modelle açıklanır. 6 Hücre zarları 6 Hücre zarları 6.1 Biyolojik zarın yapısı nasıldır? 6.2 Hücre zarı, hücre tutunması ve tanımasında nasıl bir rol oynar? 6.3 Zardan madde geçişlerinde pasif taşıma 6.4 Zardan madde geçişlerinde

Detaylı

HÜCRE ZARINDAN MADDE TAŞINMASI

HÜCRE ZARINDAN MADDE TAŞINMASI HÜCRE ZARINDAN MADDE TAŞINMASI Prokaryotlardan en karmaşık çok hücreli ökaryotlara kadar canlı sistemlerin hepsinde canlı organizma ve cansız ortam arasında madde alışverişi vardır. Hücresel seviyede madde

Detaylı

HÜCRE ZARINDA MADDE İLETİMİ PROF.DR.MİTAT KOZ

HÜCRE ZARINDA MADDE İLETİMİ PROF.DR.MİTAT KOZ HÜCRE ZARINDA MADDE İLETİMİ PROF.DR.MİTAT KOZ Nelerin Hücre Zarından geçmesi gereklidir? Besin maddeleri Atık maddeler Hücreye gelen sinyal molekülleri Hücreden gönderilen sinyal molekülleri Sıvı girebilmeli

Detaylı

İ. Ü İstanbul Tıp Fakültesi Tıbbi Biyoloji Anabilim Dalı Prof. Dr. Filiz Aydın

İ. Ü İstanbul Tıp Fakültesi Tıbbi Biyoloji Anabilim Dalı Prof. Dr. Filiz Aydın İ. Ü İstanbul Tıp Fakültesi Tıbbi Biyoloji Anabilim Dalı Prof. Dr. Filiz Aydın Hücre iletişimi Tüm canlılar bulundukları çevreden sinyal alırlar ve yanıt verirler Bakteriler glukoz ve amino asit gibi besinlerin

Detaylı

Bölüm 04 Ders Sunusu. Hücre Zarlarından Geçiş

Bölüm 04 Ders Sunusu. Hücre Zarlarından Geçiş Bölüm 04 Ders Sunusu Hücre Zarlarından Geçiş Eric P. Widmaier Boston University Hershel Raff Medical College of Wisconsin Kevin T. Strang University of Wisconsin - Madison Copyright The McGraw-Hill Companies,

Detaylı

HÜCRE ZARINDA TAŞIMA PROF. DR. SERKAN YILMAZ

HÜCRE ZARINDA TAŞIMA PROF. DR. SERKAN YILMAZ HÜCRE ZARINDA TAŞIMA PROF. DR. SERKAN YILMAZ Hücre içi ve hücre dışı sıvılar bileşimleri yönünden oldukça farklıdır. Hücre içi sıvı intraselüler sıvı, hücre dışı sıvı ise ekstraselüler sıvı adını alır.

Detaylı

ZAR YAPISI VE İŞLEVİ

ZAR YAPISI VE İŞLEVİ ZAR YAPISI VE İŞLEVİ Zar yapısı Karbohidratlar, lipitler ve proteinler zarların temel bileşenleridir. Zarlarda en bol bulunan lipitler fosfolipitlerdir. Fosfolipitler, amfipatik moleküllerdir. Zardaki

Detaylı

HORMONLAR VE ETKİ MEKANİZMALARI

HORMONLAR VE ETKİ MEKANİZMALARI HORMONLAR VE ETKİ MEKANİZMALARI Receptörler İntrasellüler hidrofobik(llipofilik)ligandlara baglananlar Nükleer hormon reseptörleri Guanylate siklaz(nitrikoksid receptor) Hücre yüzey hidrofilik ligandlara

Detaylı

LİZOZOMLAR Doç. Dr. Mehmet Güven

LİZOZOMLAR Doç. Dr. Mehmet Güven LİZOZOMLAR Doç.. Dr. Mehmet GüvenG Lizozomlar tek bir membran ile çevrili evrili veziküler yapılı organellerdir. Lizozomlar eritrosit dışıd ışındaki tüm t m hayvan hücrelerinde h bulunur. Ortalama olarak

Detaylı

HAYVANSAL HÜCRELER VE İŞLEVLERİ. YRD. DOÇ. DR. ASLI SADE MEMİŞOĞLU RESİM İŞ ZEMİN KAT ODA: 111

HAYVANSAL HÜCRELER VE İŞLEVLERİ. YRD. DOÇ. DR. ASLI SADE MEMİŞOĞLU RESİM İŞ ZEMİN KAT ODA: 111 HAYVANSAL HÜCRELER VE İŞLEVLERİ YRD. DOÇ. DR. ASLI SADE MEMİŞOĞLU RESİM İŞ ZEMİN KAT ODA: 111 asli.memisoglu@deu.edu.tr KONULAR HAYVAN HÜCRESİ HAYVAN, BİTKİ, MANTAR, BAKTERİ HÜCRE FARKLARI HÜCRE ORGANELLERİ

Detaylı

FİZYOLOJİ LABORATUVAR BİLGİSİ VEYSEL TAHİROĞLU

FİZYOLOJİ LABORATUVAR BİLGİSİ VEYSEL TAHİROĞLU FİZYOLOJİ LABORATUVAR BİLGİSİ VEYSEL TAHİROĞLU Fizyolojiye Giriş Temel Kavramlar Fizyolojiye Giriş Canlıda meydana gelen fiziksel ve kimyasal değişikliklerin tümüne birden yaşam denir. İşte canlı organizmadaki

Detaylı

ZAR YAPISI ve FONKSİYONLARI

ZAR YAPISI ve FONKSİYONLARI ZAR YAPISI ve FONKSİYONLARI ZARLAR Zarlar yaşayan hücrede 5-10nm kalınlığında iki fosfolipit tabakadan oluşur. Burada yer alan fosfolipit tabaka amfipatik (amphipatic)bir özelliğe sahiptir. Amfipatik terimi,

Detaylı

madde2 Transport protein Transport protein

madde2 Transport protein Transport protein Terimler Uniport taşınma Hücre zarına yerleşmiş bir transport proteinin tek bir maddeyi tek yönde taşıması. Taşınan maddeye göre pasif veya aktif olarak gerçekleşir madde Transport protein Simport taşınma

Detaylı

Hücre Nükleusu, Nükleus Membranı, Nükleus Porları. Doç. Dr. Ahmet Özaydın

Hücre Nükleusu, Nükleus Membranı, Nükleus Porları. Doç. Dr. Ahmet Özaydın Hücre Nükleusu, Nükleus Membranı, Nükleus Porları Doç. Dr. Ahmet Özaydın Nükleus (çekirdek) ökaryotlar ile prokaryotları ayıran temel özelliktir. Çekirdek hem genetik bilginin deposu hem de kontrol merkezidir.

Detaylı

BMM307-H02. Yrd.Doç.Dr. Ziynet PAMUK

BMM307-H02. Yrd.Doç.Dr. Ziynet PAMUK BMM307-H02 Yrd.Doç.Dr. Ziynet PAMUK ziynetpamuk@gmail.com 1 BİYOELEKTRİK NEDİR? Biyoelektrik, canlıların üretmiş olduğu elektriktir. Ancak bu derste anlatılacak olan insan vücudundan elektrotlar vasıtasıyla

Detaylı

BÖLÜM I HÜCRE FİZYOLOJİSİ...

BÖLÜM I HÜCRE FİZYOLOJİSİ... BÖLÜM I HÜCRE FİZYOLOJİSİ... 1 Bilinmesi Gereken Kavramlar... 1 Giriş... 2 Hücrelerin Fonksiyonel Özellikleri... 2 Hücrenin Kimyasal Yapısı... 2 Hücrenin Fiziksel Yapısı... 4 Hücrenin Bileşenleri... 4

Detaylı

Biochemistry Chapter 4: Biomolecules. Hikmet Geçkil, Professor Department of Molecular Biology and Genetics Inonu University

Biochemistry Chapter 4: Biomolecules. Hikmet Geçkil, Professor Department of Molecular Biology and Genetics Inonu University Biochemistry Chapter 4: Biomolecules, Professor Department of Molecular Biology and Genetics Inonu University Biochemistry/Hikmet Geckil Chapter 4: Biomolecules 2 BİYOMOLEKÜLLER Bilim adamları hücreyi

Detaylı

BELKİDE BİYOLOJİNİN EN TEMEL KONUSU EN ZEVKLİ KONUSUNA BAŞLAYALIM ARKADAŞLAR!!!

BELKİDE BİYOLOJİNİN EN TEMEL KONUSU EN ZEVKLİ KONUSUNA BAŞLAYALIM ARKADAŞLAR!!! DERS : BİYOLOJİ KONU: HÜCRE BELKİDE BİYOLOJİNİN EN TEMEL KONUSU EN ZEVKLİ KONUSUNA BAŞLAYALIM ARKADAŞLAR!!! Canlıların canlılık özelliği gösteren en küçük yapı birimidir.( Virüsler hariç) Şekil: Bir hayvan

Detaylı

Hücre zarında madde taşınım yolları Sitoplazma ve organeller

Hücre zarında madde taşınım yolları Sitoplazma ve organeller Hücre zarında madde taşınım yolları Sitoplazma ve organeller Hücre zarının en önemli görevi hücreyi dış ortamdan ayırmak ve hücreye madde giriş ve çıkışını kontrol etmektir. Böylece maddelerin, özellikle

Detaylı

HÜCRE FİZYOLOJİSİ DOÇ.DR.MİTAT KOZ

HÜCRE FİZYOLOJİSİ DOÇ.DR.MİTAT KOZ HÜCRE FİZYOLOJİSİ DOÇ.DR.MİTAT KOZ 1 2 HÜCRELERİN GENEL ÖZELLİKLEİ Hücreler hem morfolojik (şekilsel) hem de metabolik olarak çok büyük farklılıklar gösterirler. E.coli isimli bakteri 1µm (µm=mikrometre=

Detaylı

KAFKAS ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ DÖNEM I 2015-2016 DERS YILI 4. KOMİTE: HÜCRE BİLİMLERİ DERS KURULU IV

KAFKAS ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ DÖNEM I 2015-2016 DERS YILI 4. KOMİTE: HÜCRE BİLİMLERİ DERS KURULU IV KAFKAS ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ DÖNEM I 2015-2016 DERS YILI 4. KOMİTE: HÜCRE BİLİMLERİ DERS KURULU IV (5 Hafta) (04 Ocak-26 Şubat) DERSLER TEORİK PRATİK TOPLAM Biyokimya 36 10 46 Tıbbi Genetik 18 10

Detaylı

GLİKOJEN METABOLİZMASI

GLİKOJEN METABOLİZMASI METABOLİZMASI DİLDAR KONUKOĞLU TIBBİ BİYOKİMYA 8.4.2015 DİLDAR KONUKOĞLU 1 YAPISI Alfa-[1,6] glikozid Alfa- [1-4] glikozid bağı yapısal olarak D-glukozdan oluşmuş dallanmış yapı gösteren homopolisakkarittir.

Detaylı

Organizmanın temel bileşimi Canlı sistemi organlar, organları dokular ve dokuları hücreler meydana getirir:

Organizmanın temel bileşimi Canlı sistemi organlar, organları dokular ve dokuları hücreler meydana getirir: HÜCRE VE METABOLİZMAYA GİRİŞ Organizmanın temel bileşimi Canlı sistemi organlar, organları dokular ve dokuları hücreler meydana getirir: Hücre Canlıların en küçük yapısal ve fonksiyonel ünitesi hücredir;

Detaylı

HÜCRE ZARLARINDA ETKİLEŞMELER ve ENZİMATİK TEPKİMELER

HÜCRE ZARLARINDA ETKİLEŞMELER ve ENZİMATİK TEPKİMELER HÜCRE ZARLARINDA ETKİLEŞMELER ve ENZİMATİK TEPKİMELER Prof. Dr. Hamdi ÖĞÜŞ hamdiogus@gmail.com Yakın Doğu Üniversitesi Tıp Fakültesi Biyokimya Anabilim Dalı, Lefkoşa, KKTC Basit diffüzyon Eşit olmayan

Detaylı

ayxmaz/biyoloji 7-Hücreye antijen özellik kazandırır.kalıtımın kontrolü altındadır Örn: Kan grupları 8- Oluşumunda golgi etkendir Hücre zarı

ayxmaz/biyoloji 7-Hücreye antijen özellik kazandırır.kalıtımın kontrolü altındadır Örn: Kan grupları 8- Oluşumunda golgi etkendir Hücre zarı Hücre zarı özellikleri ve görevleri 1-Hücreyi çepe çevre kuşatır 2-Yağ-protein ve karbonhidrattan oluşur.temel yapı yağdır. 3-Hücreye şekil verir 4-Hücreyi dış etkilerden korur 5-Bazı organelleri oluşumunda

Detaylı

1-GİRİ 1.1- BİYOKİMYANIN TANIMI VE KONUSU.-

1-GİRİ 1.1- BİYOKİMYANIN TANIMI VE KONUSU.- 1-GİRİ 1.1- BİYOKİMYANIN TANIMI VE KONUSU.- Biyokimya sözcüğü biyolojik kimya (=yaşam kimyası) teriminin kısaltılmış şeklidir. Daha eskilerde, fizyolojik kimya terimi kullanılmıştır. Gerçekten de Biyokimya

Detaylı

Farmasötik Toksikoloji

Farmasötik Toksikoloji Farmasötik Toksikoloji 2014 2015 2.Not Doç.Dr. Gül ÖZHAN Absorbsiyon Kan hücreleri Dağılım Dokularda depolanma Eliminasyon Kimyasal Serum proteinleri Kan veya plazma Etki bölgesi Metabolizma Eliminasyon

Detaylı

ADIM ADIM YGS-LYS 27. ADIM HÜCRE 4- HÜCRE ZARINDAN MADDE GEÇİŞLERİ

ADIM ADIM YGS-LYS 27. ADIM HÜCRE 4- HÜCRE ZARINDAN MADDE GEÇİŞLERİ ADIM ADIM YGS-LYS 27. ADIM HÜCRE 4- HÜCRE ZARINDAN MADDE GEÇİŞLERİ Hücre zarı canlıdır ve seçici-geçirgendir. Bu özelliği nedeniyle bazı maddeler hücre zarından geçebilirken bazı maddeler geçemez. Hücre

Detaylı

YGS ANAHTAR SORULAR #1

YGS ANAHTAR SORULAR #1 YGS ANAHTAR SORULAR #1 1) Yıkımları sırasında Tüketilen O2 miktarı 2) H2O2 H2O2 H2O2 Grafikte bazı organik bileşiklerin yıkımları sırasında tüketilen oksijen miktarı verilmiştir. Buna göre organik bileşiklerin

Detaylı

BİY 315 BİYOKİMYA GİRİŞ. Yrd. Doç. Dr. Ebru SAATÇİ Güz Yarı Dönemi

BİY 315 BİYOKİMYA GİRİŞ. Yrd. Doç. Dr. Ebru SAATÇİ Güz Yarı Dönemi BİY 315 BİYOKİMYA GİRİŞ Yrd. Doç. Dr. Ebru SAATÇİ 2008-2009 Güz Yarı Dönemi 1 Anlatım Planı 1. Makromoleküller ve Su 2. Amino asitler ve Peptidler 3. Proteinler 4. Enzimler 5. Karbohidratlar 6. Nükleik

Detaylı

Dr. M. Emin KAFKAS İnönü Üniversitesi Antrenörlük Eğitimi Bölümü 2015/Malatya

Dr. M. Emin KAFKAS İnönü Üniversitesi Antrenörlük Eğitimi Bölümü 2015/Malatya Dr. M. Emin KAFKAS İnönü Üniversitesi Antrenörlük Eğitimi Bölümü 2015/Malatya Outline (İzlence) 1. Hafta Biyokimya Nedir? Organizmadaki Organik Bileşiklerin Yapısı. 2. Hafta Enerji Sistemleri 3. Hafta

Detaylı

SANKO ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI DERS KURULU 102: HÜCRE VE DOKU SİSTEMLERİ

SANKO ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI DERS KURULU 102: HÜCRE VE DOKU SİSTEMLERİ Ders Kurulu Başkanı: Prof. Dr. Şahin A. Sırmalı / Histoloji ve Embriyoloji Başkan Yardımcıları: Doç. Dr. Ayşegül Çört / Tıbbi Biyokimya / Üyeler: Prof. Dr. İlker Saygılı / Tıbbi Biyokimya / / Dersin AKTS

Detaylı

Kolesterol Metabolizması. Prof. Dr. Fidancı

Kolesterol Metabolizması. Prof. Dr. Fidancı Kolesterol Metabolizması Prof. Dr. Fidancı Kolesterol oldukça önemli bir biyolojik moleküldür. Membran yapısında önemli rol oynar. Steroid hormonların ve safra asitlerinin sentezinde öncül maddedir. Diyet

Detaylı

SANKO ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI DERS KURULU 102: HÜCRE VE DOKU SİSTEMLERİ

SANKO ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI DERS KURULU 102: HÜCRE VE DOKU SİSTEMLERİ Ders Kurulu Başkanı: / Başkan Yardımcıları: Yrd. Doç. Dr. Hakan Darıcı / Histoloji ve Embriyoloji / Üyeler: Doç. Dr. İlker Saygılı / Tıbbi Biyokimya / Dersin AKTS Kredisi: 9 Kurul Başlangıç Tarihi: 16

Detaylı

HÜCRE ZARINDAN MADDE TAŞINMASI

HÜCRE ZARINDAN MADDE TAŞINMASI HÜCRE ZARINDAN MADDE TAŞINMASI Prokaryotlardan en karmaşık çok hücreli ökaryotlara kadar canlı sistemlerin hepsinde canlı organizma ve cansız ortam arasında madde alışverişi vardır. Suda eriyen moleküllerin

Detaylı

LİPOPROTEİNLER. Lipoproteinler; Lipidler plazmanın sulu yapısından dolayı sınırlı. stabilize edilmeleri gerekir. kanda lipidleri taşıyan özel

LİPOPROTEİNLER. Lipoproteinler; Lipidler plazmanın sulu yapısından dolayı sınırlı. stabilize edilmeleri gerekir. kanda lipidleri taşıyan özel LİPOPROTEİNLER LİPOPROTEİNLER Lipidler plazmanın sulu yapısından dolayı sınırlı olarak çözündüklerinden, taşınmaları için stabilize edilmeleri gerekir. Lipoproteinler; komplekslerdir. kanda lipidleri taşıyan

Detaylı

Dr. Yasemin Sezgin. yasemin sezgin

Dr. Yasemin Sezgin. yasemin sezgin Dr. Yasemin Sezgin yasemin sezgin Görev ve yapı bakımından canlılığın bütün özelliklerini gösteren en küçük birime HÜCRE denir. İlk defa 1665 yılında Robert Hook mantar dokusunu incelemiş gözlemlediği

Detaylı

Atatürk Üniversitesi Veteriner Fakültesi Histoloji Embriyoloji Anabilim Dalı. Histoloji I Hücre. Doç.Dr. Nejdet ŞİMŞEK

Atatürk Üniversitesi Veteriner Fakültesi Histoloji Embriyoloji Anabilim Dalı. Histoloji I Hücre. Doç.Dr. Nejdet ŞİMŞEK Atatürk Üniversitesi Veteriner Fakültesi Histoloji Embriyoloji Anabilim Dalı Histoloji I Hücre Doç.Dr. Nejdet ŞİMŞEK HÜCRE *Organizmanın özel yapı ve fonksiyonuna sahip olan **dış ortamdan aldığı maddeleri

Detaylı

MOTOR PROTEİNLER. Doç. Dr. Çiğdem KEKİK ÇINAR

MOTOR PROTEİNLER. Doç. Dr. Çiğdem KEKİK ÇINAR MOTOR PROTEİNLER Doç. Dr. Çiğdem KEKİK ÇINAR Hücre iskeleti, Hücre şeklini ve sitoplazmanın organizasyonunu belirleyen bir yapı iskelesi görevi yapar. Hücre hareketlerinin gerçekleşmesinden sorumludur.

Detaylı

2017 / 2018 EĞİTİM ÖĞRETİM YILI

2017 / 2018 EĞİTİM ÖĞRETİM YILI 2017 / 2018 EĞİTİM ÖĞRETİM YILI DERS KURULU 2 (TIP 121) TEMEL TIP BİLİMLERİNE GİRİŞ II KURUL II KOORDİNATÖRÜ: Yard.Doç.Dr. Bahire Küçükkaya Başlama Tarihi: 13.11.17 Bitiş Tarihi: 05.01.18 KURUL SINAVI

Detaylı

SANKO ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI DERS KURULU 102: HÜCRE VE DOKU SİSTEMLERİ

SANKO ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI DERS KURULU 102: HÜCRE VE DOKU SİSTEMLERİ Ders Kurulu Başkanı: / Başkan Yardımcıları: Yrd. Doç. Dr. Ayşegül Çört / Tıbbi Biyokimya Yrd. Doç. Dr. Bahadır Murat Demirel / Üyeler: Prof. Dr. Şahin A. Sırmalı / Histoloji ve Embriyoloji Doç. Dr. İlker

Detaylı

DOYMAMIŞ YAĞ ASİTLERİNİN OLUŞMASI TRİGLİSERİTLERİN SENTEZİ

DOYMAMIŞ YAĞ ASİTLERİNİN OLUŞMASI TRİGLİSERİTLERİN SENTEZİ 9. Hafta: Lipit Metabolizması: Prof. Dr. Şule PEKYARDIMCI DOYMAMIŞ YAĞ ASİTLERİNİN OLUŞMASI Palmitoleik ve oleik asitlerin sentezi için palmitik ve stearik asitler hayvansal organizmalardaki çıkş maddeleridir.

Detaylı

Hücre zarının yapısı. Doç. Dr. Nurten ÖZSOY

Hücre zarının yapısı. Doç. Dr. Nurten ÖZSOY Hücre zarının yapısı Doç. Dr. Nurten ÖZSOY Hücre membranı (zarı) Hücre membranı, hücreyi ve hücre organellerini sararak dış ortamlarından ayıran, hücreye yapısal ve mekanik bütünlük sağlayan seçici geçirgen

Detaylı

III-Hayatın Oluşturan Kimyasal Birimler

III-Hayatın Oluşturan Kimyasal Birimler III-Hayatın Oluşturan Kimyasal Birimler MBG 111 BİYOLOJİ I 3.1.Karbon:Biyolojik Moleküllerin İskeleti *Karbon bütün biyolojik moleküllerin omurgasıdır, çünkü dört kovalent bağ yapabilir ve uzun zincirler

Detaylı

HÜCRE. Dicle Aras. Hücre bölünmesi, madde alışverişi ve metabolizması

HÜCRE. Dicle Aras. Hücre bölünmesi, madde alışverişi ve metabolizması HÜCRE Dicle Aras Hücre bölünmesi, madde alışverişi ve metabolizması Hücre Bölünmesi Hücre bölünme ve çoğalması iki şekilde gerçekleşir. Vücut soma hücrelerinin bölünme ve çoğalma biçimi Mitoz (mitosis),

Detaylı

Hücrelerde gerçekleşen yapım, yıkım ve dönüşüm olaylarının bütününe metabolizma denir.

Hücrelerde gerçekleşen yapım, yıkım ve dönüşüm olaylarının bütününe metabolizma denir. METABOLİZMA ve ENZİMLER METABOLİZMA Hücrelerde gerçekleşen yapım, yıkım ve dönüşüm olaylarının bütününe metabolizma denir. A. ÖZÜMLEME (ANABOLİZMA) Metabolizmanın yapım reaksiyonlarıdır. Bu tür olaylara

Detaylı

MİTOKONDRİ Doç. Dr. Mehmet GÜVEN

MİTOKONDRİ Doç. Dr. Mehmet GÜVEN MİTOKONDRİ Doç.. Dr. Mehmet GÜVENG Hemen hemen bütün b ökaryotik hücrelerde ve ökaryotik mikroorganizmalarda bulunur. Eritrositlerde, bakterilerde ve yeşil alglerde mitokondri yoktur. Şekilleri (küremsi

Detaylı

MİKROBİYOLOJİ SORU KAMPI 2015

MİKROBİYOLOJİ SORU KAMPI 2015 Canlıların prokaryot ve ökoaryot olma özelliğini hücre komponentlerinden hangisi belirler? MİKROBİYOLOJİ SORU KAMPI 2015 B. Stoplazmik membran C. Golgi membranı D. Nükleer membran E. Endoplazmik retikulum

Detaylı

SİNİR DOKUNUN BİYOKİMYASAL KOMPOZİSYONU

SİNİR DOKUNUN BİYOKİMYASAL KOMPOZİSYONU SİNİR DOKUNUN BİYOKİMYASAL KOMPOZİSYONU Sinir doku hücreleri Sinir doku sinir sistemini oluşturan dokudur. Fonksiyonel açıdan bakıldığında sinir dokuda nöronlar ve glia hücreleri olmak üzere iki önemli

Detaylı

SANKO ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ 2015-2016 EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI DERS KURULU 102: HÜCRE VE DOKU SİSTEMLERİ

SANKO ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ 2015-2016 EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI DERS KURULU 102: HÜCRE VE DOKU SİSTEMLERİ 05-06 EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI DERS KURULU 0: HÜCRE VE DOKU SİSTEMLERİ Ders Kurulu Başkanı: / Başkan Yardımcıları: / Histoloji Embriyoloji Yrd. Doç. Dr. Bahadır Murat Demirel / Üyeler: / Tıbbi / Dersin AKTS

Detaylı

ADIM ADIM YGS-LYS 33. ADIM HÜCRE 10- SİTOPLAZMA 2

ADIM ADIM YGS-LYS 33. ADIM HÜCRE 10- SİTOPLAZMA 2 ADIM ADIM YGS-LYS 33. ADIM HÜCRE 10- SİTOPLAZMA 2 TEK ZARLI ORGANELLER 1) Endoplazmik Retikulum Hücre zarı ile çekirdek zarı arasında oluşmuş kanalcıklardır. Yumurta hücresi, embriyonik hücreler ve eritrositler(alyuvar)

Detaylı

I. DÖNEM - 2. DERS KURULU ( )

I. DÖNEM - 2. DERS KURULU ( ) Açıklamalar: I. DÖNEM - 2. DERS KURULU (2014-2015) Kısaltmalar: DK: Ders kurulu, IHU: İyi hekimlik uygulamaları, Mİng: Akademik/Medikal İngilizce, TDE: Türk Dili ve Edebiyatı, Bilgisayar Okur yazarlığı:

Detaylı

Biyokimya. Biyokimyanın tanımı ve önemi Organizmanın elementer yapısı Canlılık Su Kovalent olmayan bağlar (intermoleküler etkileşimler)

Biyokimya. Biyokimyanın tanımı ve önemi Organizmanın elementer yapısı Canlılık Su Kovalent olmayan bağlar (intermoleküler etkileşimler) Biyokimya Biyokimyanın tanımı ve önemi Organizmanın elementer yapısı Canlılık Su Kovalent olmayan bağlar (intermoleküler etkileşimler) Bölüm 1: Biyokimya ve önemi: 1. Biyokimya tanımı, önemi ve boyutsal

Detaylı

BİTKİ BİYOKİMYASI (I.HAFTA)

BİTKİ BİYOKİMYASI (I.HAFTA) BİTKİ BİYOKİMYASI (I.HAFTA) Prof.Dr. Yıldız AKA KAÇAR Prof.Dr.Yıldız AKA KAÇAR 1 Hücre canlıların en yapısal ve fonksiyonel ünitesidir. Bütün biyokimyasal reaksiyonlar ya hücre içinde veya hücre organellerinde

Detaylı

Adı ve Soyadı : Sınıfı ve Numarası : 1- DNA molekülünün görevlerini yazınız? * * 2- ATP molekülünün görevini açıklayınız?

Adı ve Soyadı : Sınıfı ve Numarası : 1- DNA molekülünün görevlerini yazınız? * * 2- ATP molekülünün görevini açıklayınız? Adı ve Soyadı : Sınıfı ve Numarası : A 1- DNA molekülünün görevlerini yazınız? 2- ATP molekülünün görevini açıklayınız? 3- Hücre teorilerinin açıklayınız? 4- Ökaryatik hücre yapısına sahip canlıları yazınız?

Detaylı

T. C. İSTANBUL BİLİM ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ BİYOKİMYA ANABİLİM DALI YÜKSEK LİSANS PROGRAMI EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI MÜFREDATI

T. C. İSTANBUL BİLİM ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ BİYOKİMYA ANABİLİM DALI YÜKSEK LİSANS PROGRAMI EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI MÜFREDATI I. YARIYILI T. C. İSTANBUL BİLİM ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ BİYOKİMYA ANABİLİM DALI YÜKSEK LİSANS PROGRAMI 2016-2017 EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI MÜFREDATI B 601 Temel Biyokimya I Zorunlu 3 0 3 4 B

Detaylı

ADIM ADIM YGS-LYS 34. ADIM HÜCRE 11- SİTOPLAZMA 3

ADIM ADIM YGS-LYS 34. ADIM HÜCRE 11- SİTOPLAZMA 3 ADIM ADIM YGS-LYS 34. ADIM HÜCRE 11- SİTOPLAZMA 3 TEK ZARLI ORGANELLER 4) Koful Hücre içerisinde çeşitli görevleri bulunan organeldir. Genel olarak hayvan hücrelerinde çok sayıda küçük küçük ;bitki hücrelerinde

Detaylı

BİYOLOJİ VE BİLİMSEL YÖNTEM... 1 Bilim ve Bilimsel Yöntem... 2

BİYOLOJİ VE BİLİMSEL YÖNTEM... 1 Bilim ve Bilimsel Yöntem... 2 İÇİNDEKİLER Sayfa BİYOLOJİ VE BİLİMSEL YÖNTEM... 1 Bilim ve Bilimsel Yöntem... 2 CANLILARIN OLUŞUMU... 5 CANLILARIN ORTAK ÖZELLİKLERİ... 9 CANLILARIN SINIFLANDIRILMASI... 11 SİSTEMATİK... 13 BİTKİ VE HAYVANLARIN

Detaylı

ER Golgi Lizozom Yönünde Vezikül Trafiği

ER Golgi Lizozom Yönünde Vezikül Trafiği ER Golgi Lizozom Yönünde Vezikül Trafiği Salgılama (Sekresyon) Hücrenin üretip dışarı vermek üzere organize olduğu işlemlerin tümü. Protein, lipid, KH ve bileşik moleküller salgılanır. Aktif bir işlem

Detaylı

Hücrenin yapısı ve çeşitleri. Öğr. Gör. Nurhan Bingöl

Hücrenin yapısı ve çeşitleri. Öğr. Gör. Nurhan Bingöl Hücrenin yapısı ve çeşitleri Öğr. Gör. Nurhan Bingöl HÜCRE I. GİRİŞ Yaşayan tüm canlılar, milyonlarca hücrenin bir araya gelmesiyle oluşmuştur. Bir binanın tuğlaları gibi, canlıların vücutları da hücrelerle

Detaylı

HÜCRENĐN ORGANELLERĐ. Doç.Dr. Erdal BALCAN

HÜCRENĐN ORGANELLERĐ. Doç.Dr. Erdal BALCAN Hücrelerin yapı ve fonksiyon maddeleri, kimyasal reaksiyonları kolaylaştıran bu sıvı ortamda belirli oranlarda dağılmıştır: MOLEKÜL VÜCUT AĞIRLIĞINA GÖRE Su %60 Protein %17 Lipid %15 Mineraller (Na, K,

Detaylı

Yağ Asitlerinin Metabolizması- I Yağ Asitlerinin Yıkılması (Oksidasyonu)

Yağ Asitlerinin Metabolizması- I Yağ Asitlerinin Yıkılması (Oksidasyonu) Yağ Asitlerinin Metabolizması- I Yağ Asitlerinin Yıkılması (Oksidasyonu) Yrd. Doç. Dr. Bekir Engin Eser Zirve Üniversitesi EBN Tıp Fakültesi Tıbbi Biyokimya A.B.D. Yağ Asitleri Uzun karbon zincirine sahip

Detaylı

Membran Biyokimyası. Yüksek Lisans Dersi Dr. Akın Yeşilkaya

Membran Biyokimyası. Yüksek Lisans Dersi Dr. Akın Yeşilkaya Membran Biyokimyası Yüksek Lisans Dersi Dr. Akın Yeşilkaya Plazma Membran Tarihçesi 1665: Robert Hooke 1895: harles verton lipidlerden oluştuğu 1900-1920 s: fosfolipid içermesi 1925: E. Gorter and G. Grendel

Detaylı

Hücre Niye Küçük? O2 ve diğerleri difüzyon ile hücreye girer ve CO2 dışarı difüzyon ile atılır. Hacim küçüldükçe difüzyon daha hızlı ve verimli işler

Hücre Niye Küçük? O2 ve diğerleri difüzyon ile hücreye girer ve CO2 dışarı difüzyon ile atılır. Hacim küçüldükçe difüzyon daha hızlı ve verimli işler Hücre Cell Hücre Niye Küçük? O2 ve diğerleri difüzyon ile hücreye girer ve CO2 dışarı difüzyon ile atılır. Hacim küçüldükçe difüzyon daha hızlı ve verimli işler Optik Mikroskop ile Hücre Görüntüleri Konfokal

Detaylı

KOCAELİ ÜNİVERSİTESİ. KOCAELİ SAĞLIK YÜKSEKOKULU Dr. Sibel Köktürk HÜCRE

KOCAELİ ÜNİVERSİTESİ. KOCAELİ SAĞLIK YÜKSEKOKULU Dr. Sibel Köktürk  HÜCRE KOCAELİ ÜNİVERSİTESİ KOCAELİ SAĞLIK YÜKSEKOKULU Dr. Sibel Köktürk http://histolojiembriyoloji.tripod.com/ HÜCRE HÜCRE-Canlının tüm yaşamsal fonksiyonlarını (beslenme, çoğalma, büyüme, enerji yapımı) taşıyabilen

Detaylı

ayxmaz/biyoloji Adı: 1.Aşağıda verilen atomların bağ yapma sayılarını (H) ekleyerek gösterin. C N O H

ayxmaz/biyoloji Adı: 1.Aşağıda verilen atomların bağ yapma sayılarını (H) ekleyerek gösterin. C N O H Adı: 1.Aşağıda verilen atomların bağ yapma sayılarını (H) ekleyerek gösterin. C N O H 2.Radyoaktif izotoplar biyologları için önemlidir? Aşağıda radyoakif maddelerin kullanıldığı alanlar sıralanmıştır.bunlarla

Detaylı

SANKO ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ 2014-2015 EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI DERS KURULU 102: HÜCRE VE DOKU SİSTEMLERİ

SANKO ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ 2014-2015 EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI DERS KURULU 102: HÜCRE VE DOKU SİSTEMLERİ 04-05 EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI DERS KURULU 0: HÜCRE VE DOKU SİSTEMLERİ Ders Kurulu Başkanı: / Başkan Yardımcısı: Yrd. Doç. Dr. Hakan Darıcı / ve Embriyoloji Üyeler: / ve Embriyoloji / Tıbbi / Dersin AKTS Kredisi:

Detaylı

METABOLİZMA REAKSİYONLARI. Hazırlayanlar Prof. Dr. Ayşe CAN Prof.Dr. Nuriye AKEV

METABOLİZMA REAKSİYONLARI. Hazırlayanlar Prof. Dr. Ayşe CAN Prof.Dr. Nuriye AKEV METABOLİZMA REAKSİYONLARI Hazırlayanlar Prof. Dr. Ayşe CAN Prof.Dr. Nuriye AKEV METABOLİZMA Canlı sistemde maddelerin uğradığı kimyasal değişikliklerin hepsine birden metabolizma, bu değişiklikleri meydana

Detaylı

LİPİTLERİN ORGANİZMADAKİ GÖREVLERİ SAFRA ASİTLERİ

LİPİTLERİN ORGANİZMADAKİ GÖREVLERİ SAFRA ASİTLERİ 8. Hafta: Lipit Metabolizması: Prof. Dr. Şule PEKYARDIMCI LİPİTLERİN ORGANİZMADAKİ GÖREVLERİ 1. Yapısal fonksiyon görevi: Lipitler fosfolipitler başta olmak üzere hücre ve organel zarlarının yapısına girer

Detaylı

GLİKOLİZİN KONTROLU Prof. Dr. İzzet Hamdi Öğüş

GLİKOLİZİN KONTROLU Prof. Dr. İzzet Hamdi Öğüş GLİKOLİZİN KONTROLU Prof. Dr. İzzet Hamdi Öğüş hamdiogus@gmail.com Yakın Doğu Üniversitesi Tıp Fakültesi Biyokimya Anabilim Dalı, Le>oşa, KKTC GLİKOLİZİN ALLOSTERİK DÜZENLENMESİ Metabolik düzenleme: Bütün

Detaylı

İlaçların hedefleri. Hücreler

İlaçların hedefleri. Hücreler İlaçların hedefleri. Hücreler FARMAKOLOJİYE GİRİŞ 1 Yard. Doç. Dr. M. Kürşat Derici Tıbbi Farmakoloji Ab. Dalı mkursatderici@hitit.edu.tr 2 İlaç; bir hastalığı tedavi etmek için insan vücuduna uygulanan

Detaylı

YGS YE HAZIRLIK DENEMESi #18

YGS YE HAZIRLIK DENEMESi #18 YGS YE HAZIRLIK DENEMESi #18 1) Bakterilerin gerçekleştirdiği, I. Kimyasal enerji sayesinde besin sentezleme II. Işık enerjisini kimyasal bağ enerjisine dönüştürme III. Kimyasal bağ enerjisini ATP enerjisine

Detaylı

TRANSLASYON ve PROTEİNLER

TRANSLASYON ve PROTEİNLER TRANSLASYON ve PROTEİNLER Prof. Dr. Sacide PEHLİVAN 13 Aralık 2016 mrna daki baz sırasının kullanılarak amino asitlerin doğru sıra ile proteini oluşturmasını kapsayan olayların tümüne Translasyon veya

Detaylı

İLAÇLARIN VÜCUTTAKİ ETKİ MEKANİZMALARI. Öğr. Gör. Nurhan BİNGÖL

İLAÇLARIN VÜCUTTAKİ ETKİ MEKANİZMALARI. Öğr. Gör. Nurhan BİNGÖL İLAÇLARIN VÜCUTTAKİ ETKİ MEKANİZMALARI Öğr. Gör. Nurhan BİNGÖL Vücudun İlaçlara Etkisi (Farmakokinetik Etkiler) Farmakokinetik vücudun ilaca ne yaptığını inceler. İlaçlar etkilerini lokal veya sistematik

Detaylı

Doç. Dr. Kadir DEMİRCAN Tıbbi Biyoloji A.D. kdemircan1@gmail.com twitter.com/kdemircan1 İnsan Fibroblastları Alp Can, 2002

Doç. Dr. Kadir DEMİRCAN Tıbbi Biyoloji A.D. kdemircan1@gmail.com twitter.com/kdemircan1 İnsan Fibroblastları Alp Can, 2002 Hücre Organelleri Doç. Dr. Kadir DEMİRCAN Tıbbi Biyoloji A.D. kdemircan1@gmail.com twitter.com/kdemircan1 İnsan Fibroblastları Alp Can, 2002 Hücre Organelleri Doç. Dr. Kadir DEMİRCAN Tıbbi Biyoloji A.D.

Detaylı

Her madde atomlardan oluşur

Her madde atomlardan oluşur 2 Yaşamın kimyası Figure 2.1 Helyum Atomu Çekirdek Her madde atomlardan oluşur 2.1 Atom yapısı - madde özelliği Elektron göz ardı edilebilir kütle; eksi yük Çekirdek: Protonlar kütlesi var; artı yük Nötronlar

Detaylı

İstanbul Yeni Yüzyıl Üniversitesi Tıp Fakültesi Prof. Dr. Demir Budak Dekan

İstanbul Yeni Yüzyıl Üniversitesi Tıp Fakültesi Prof. Dr. Demir Budak Dekan İstanbul Yeni Yüzyıl Üniversitesi Tıp Fakültesi Prof. Dr. Demir Budak Dekan Eğitim Koordinatörü: Prof. Dr. Asiye Nurten 2015 / 2016 EĞİTİM ÖĞRETİM YILI DERS KURULU 2 (TIP 121) TEMEL TIP BİLİMLERİNE GİRİŞ

Detaylı

KARBON ve CANLILARDAKİ MOLEKÜL ÇEŞİTLİLİĞİ

KARBON ve CANLILARDAKİ MOLEKÜL ÇEŞİTLİLİĞİ KARBON ve CANLILARDAKİ MOLEKÜL ÇEŞİTLİLİĞİ Karbonun önemi Hücrenin % 70-95ʼ i sudan ibaret olup, geri kalan kısmın çoğu karbon içeren bileşiklerdir. Canlılığı oluşturan organik bileşiklerde karbon atomuna

Detaylı

Organik Bileşikler. Karbonhidratlar. Organik Bileşikler YGS Biyoloji 1

Organik Bileşikler. Karbonhidratlar. Organik Bileşikler YGS Biyoloji 1 Organik Bileşikler YGS Biyoloji 1 Hazırladığımız bu yazıda; organik bileşikler ve organik bileşiklerin yapısını, canlılarda bulunan organik bileşikleri ve bunların görevlerini, kullanım alanlarını, canlılar

Detaylı

POST TRANSLASYONEL MODİFİKASYONLAR

POST TRANSLASYONEL MODİFİKASYONLAR POST TRANSLASYONEL MODİFİKASYONLAR Proteinlerin yapısal ve işlevsel özelliklerini kazanması için translasyon aşamasında ya da translasyon bittikten sonra bazı modifikasyonlara uğraması gerekmektedir. Polipeptidin

Detaylı

Lipidler. Lipidlerin sınıflandırılması. Yağ asitleri

Lipidler. Lipidlerin sınıflandırılması. Yağ asitleri Lipidler Suda çözünmeyen ve organik çözücülerde iyi çözünen bileşiklere verilen genel isimdir Çoğunlukla hidrokarbon yapısındadırlar Canlılarda depo maddesi olarak yaygın bulunurlar Metabolize edilmeleriyle

Detaylı

ADIM ADIM YGS-LYS 29. ADIM HÜCRE 6- HÜCRE ZARINDAN MADDE GEÇİŞLERİ 3

ADIM ADIM YGS-LYS 29. ADIM HÜCRE 6- HÜCRE ZARINDAN MADDE GEÇİŞLERİ 3 ADIM ADIM YGS-LYS 29. ADIM HÜCRE 6- HÜCRE ZARINDAN MADDE GEÇİŞLERİ 3 TURGOR BASINCI: Hücre içindeki suyun hücre çeperine yaptığı basınca TURGOR BASINCI denir. Turgor durumundaki bir hücrenin turgor basıncı

Detaylı

İstanbul Üniversitesi Eczacılık Fakültesi Biyokimya Anabilim Dalı

İstanbul Üniversitesi Eczacılık Fakültesi Biyokimya Anabilim Dalı İstanbul Üniversitesi Eczacılık Fakültesi Biyokimya Anabilim Dalı Öğretim üyeleri Anabilim Dalı Başkanı: Prof. Dr. Ayşe Can Prof. Dr. Nuriye Akev Doç. Dr. Nurten Özsoy Doç. Dr. Pınar Aksoy Sağırlı Yard.Doç.Dr.

Detaylı

Notlarımıza iyi çalışan kursiyerlerimiz soruların çoğunu rahatlıkla yapılabileceklerdir.

Notlarımıza iyi çalışan kursiyerlerimiz soruların çoğunu rahatlıkla yapılabileceklerdir. Biyokimya sınavı orta zorlukta bir sınavdı. 1-2 tane zor soru ve 5-6 tane eski soru soruldu. Soruların; 16 tanesi temel bilgi, 4 tanesi ise detay bilgi ölçmekteydi. 33. soru mikrobiyolojiye daha yakındır.

Detaylı

Protein Ekstraksiyonu

Protein Ekstraksiyonu Protein Ekstraksiyonu Dr.Gaye Güler Tezel Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Patoloji Anabilim Dalı Proteinler tüm canlı organizmalar için en önemli makromoleküllerden biridir. Bazıları yapısal komponentleri

Detaylı

Toprağın Katı ve Sıvı Fazı Arasındaki Etkileşimler

Toprağın Katı ve Sıvı Fazı Arasındaki Etkileşimler Toprağın Katı ve Sıvı Fazı Arasındaki Etkileşimler Toprakta bulunan katı (mineral ve organik madde), sıvı (toprak çözeltisi ve bileşenleri) ve gaz fazları sürekli olarak etkileşim içerisindedir. Bunlar

Detaylı

Hücreler Arası Sinyal İletim Mekanizmaları

Hücreler Arası Sinyal İletim Mekanizmaları Hücreler Arası Sinyal İletim Mekanizmaları Prof. Dr. Selma YILMAZER Tibbi Biyoloji Anabilim Dalı Hücrelerarası iletişim(sinyalleşme) Sinyal molekülleri: Protein,küçük peptid,amino asid, nukleotid,steroid,vit

Detaylı

Kolesterol Metabolizması. Yrd. Doç. Dr. Bekir Engin Eser Zirve Üniversitesi EBN Tıp Fakültesi Tıbbi Biyokimya A.B.D.

Kolesterol Metabolizması. Yrd. Doç. Dr. Bekir Engin Eser Zirve Üniversitesi EBN Tıp Fakültesi Tıbbi Biyokimya A.B.D. Kolesterol Metabolizması Yrd. Doç. Dr. Bekir Engin Eser Zirve Üniversitesi EBN Tıp Fakültesi Tıbbi Biyokimya A.B.D. Steroidler Steroidlerin yapı taşı birbirine yapışık 4 halkalı karbon iskelehdir, bu yapı

Detaylı