KOP BÖLGESİNDE TARIMSAL EĞİTİM VE YAYIM İHTİYAÇ ANALİZİ

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "KOP BÖLGESİNDE TARIMSAL EĞİTİM VE YAYIM İHTİYAÇ ANALİZİ"

Transkript

1 KOP BÖLGESİNDE TARIMSAL EĞİTİM VE YAYIM İHTİYAÇ ANALİZİ 2015-KONYA

2 KOP BÖLGESİNDE TARIMSAL EĞİTİM VE YAYIM İHTİYAÇ ANALİZİ PROJE YÜRÜTÜCÜLERİ ZİR. YÜK. MÜH. MURAT KÜÇÜKÇONGAR DR. MUSTAFA KAN DR. FATİH ÖZDEMİR ZİR. YÜK. MÜH. MEHMET NAİM DEMİRTAŞ ZİR. YÜK. MÜH. OKTAY OKUR PROJE DANIŞMANLARI PROF. DR. CENNET OĞUZ PROF. DR. BÜLENT GÜLÇUBUK PROF. DR. SÜLEYMAN SOYLU DR. ÖZDAL KÖKSAL DR. ARZU KAN 2015-KONYA

3 TEŞEKKÜR Bu araştırmada Aksaray, Karaman, Konya ve Niğde illerinde 60 ilçede 128 farklı tarımsal kamu kurum kuruluş, sivil toplum örgütü, kooperatif ve birlik yöneticisi 196 kişi ile 470 Tar-gel Personeli, 25 GTHB il müdürlükleri tarımsal yayım personeli ve 34 Özel tarım danışmanı ile yüzyüze görüşülerek yapılan anketler ile bu illerde yapılan çalıştaylar sonucu elde edilen verilerden oluşmaktadır. Çalışmanın yapılması için maddi manevi destek veren Kalkınma Bakanlığı Konya Ovası Projesi Bölge Kalkınma İdaresi (İdare) Kurucu Başkanı Prof. Dr. Mehmet BABAOĞLU na, İdare Başkan Vekili İhsan BOSTANCI ya, İdare Tarım ve Kırsal Kalkınma Koordinatörü Mevlüt PINARKAYA ya, Planlama ve Proje Geliştirme Koordinatörü Mevlüt VANOĞLU na, İdare çalışanlarından Taner GÜZEL e, Mustafa ÖZEN e Abdullah AKGÜNDÜZ e, Süleyman ARMAĞAN a, Hakan ŞAHİN e, Hasan KALEM e, Kübra ÇÖMLEKÇİOĞLU na, Merve ERYILMAZ a, İdarenin Danışman Öğretim Üyeleri Prof. Dr. Bayram SADE, Prof. Dr. Nuh BOYRAZ, Prof. Dr Mehmet ZENGİN ve Yrd.Doç.Dr.Mehmet ŞAHİN e, projemize danışmanlık yapan Selçuk Üniversitesi Ziraat Fakültesi Öğretim Üyeleri Prof. Dr. Cennet OĞUZ, Prof. Dr. Süleyman SOYLU ve Dr. Arzu KAN a, Ankara Üniversitesi Ziraat Fakültesi Öğretim Üyeleri Prof.Dr. Bület GÜLÇUBUK ve Dr.Özdal KÖKSAL a, Bahri DAĞDAŞ Uluslararası Tarımsal Araştırma Enstitü Müdürü Dr. Fatih ÖZDEMİR e, Bahri DAĞDAŞ Uluslararası Tarımsal Araştırma Enstitü Müdür Vekili Dr. Mustafa KAN a, Bahri DAĞDAŞ Uluslararası Tarımsal Araştırma Enstitü Müdür Yardımcısı Oktay OKUR a, Bahri DAĞDAŞ Uluslararası Tarımsal Araştırma Enstitü Müdürlüğü çalışanlarından Mehmet Naim DEMİRTAŞ a, Dr.Emel ÖZER e, Kamile GÖZCÜ ÇETİN e, araştırma anketlerinin yapılmasında yardımcı olan öğrenci arkadaşlarımıza, gerek anket gerekse çalıştayların düzenlenmesinde bizlere yardımcı olan Aksaray Gıda Tarım ve Hayvancılık İl Müdürü Bestami ZABUN a Koordinasyon ve Tarımsal Veriler Şube Müdürü Yusuf ÇİÇEK e, Karaman Gıda Tarım ve Hayvancılık İl Müdürü Mehmet ÖZTİRYAKİ ye, Koordinasyon ve Tarımsal Veriler Şube Müdürü Refik KİRAZ a, Konya Gıda Tarım ve Hayvancılık İl Müdürü Seyfettin BAYDAR a, Koordinasyon ve Tarımsal Veriler Şube Müdürü Sadık OTURANÇ A, Dr. Orhan ERMETİN e, Niğde Gıda Tarım ve Hayvancılık İl Müdürü Murat TÜRKMEN e, Koordinasyon ve Tarımsal Veriler Şube Müdürü Vahap EROL a, Ziraat Mühendisleri Odası Konya İl Başkanı Celil ÇALIŞ a, Ziraat Mühendisleri Odası Aksaray İl Temsilcisi Serkan Koray ZEYBEK e, anket sorularımıza sabırla cevap veren Yöneticilerimize, meslektaşlarıma, Çalıştaylarımıza katılan Gıda Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı ile Kalkınma Bakanlığı Üst Düzey Yöneticilerine, Öğretim Üyelerine ve manevi desteğini hiç eksik etmeyen eşim Yrd. Doç. Dr. Sezen KÜÇÜKÇONGAR a tüm proje ekibi adına teşekkür eder, araştırmada elde edilen sonuçların bölgemiz ve Türk tarımına hayırlı sonuçlar getirmesini dilerim. Saygılarımla Zir. Yük.Müh. Murat KÜÇÜKÇONGAR Proje Lideri i

4 ÖNSÖZ KOP Bölgesi, tahıllar başta olmak üzere bitkisel ve hayvansal üretimde Türkiye için stratejik bir öneme sahiptir. Bölgede sulanan alanlardaki bitkisel üretim geliri toplam bitkisel üretim gelirinin yaklaşık %75 ini oluşturmaktadır. Sulu tarım alanlarının su ihtiyacının %56 sı ise yer altı sularından karşılanmaktadır. Ancak aşırı çekimler sebebiyle yeraltı su seviyesinin her geçen gün azalmakta olması, uzun vadede tarımsal üretimi tehdit etmektedir. Bu durum Bölgenin toprak ve su kaynaklarının sürdürülebilirliğinin sağlanması için tarımsal üretim kültüründe önemli bir değişimi zorunlu kılmaktadır. Su temini projelerinin hızla tamamlanması kadar bölgenin sahip olduğu kısıtlı suyu daha verimli ve daha tasarruflu kullanabilmesine imkân sağlayacak, başta arazi toplulaştırması ve tarla içi geliştirme hizmetleri ile kapalı sulama sistemine geçişler olmak üzere; tarım alt yapısının modernleştirilmesine yönelik uygulamaların ivedilikle hayata geçirilmesi bu açıdan büyük önem arz etmektedir. Anılan faaliyetler aynı zamanda KOP Eylem Planının tarımsal değişim stratejisinin altyapı ile ilgili temel taşlarını oluşturmaktadır. Ancak mevcut uygulamalarda suyun tasarruflu kullanılması için alt yapının modernleştirilmesinin tek başına yetersiz kaldığı görülmektedir. Su kaynaklarının etkin kullanılması için üretici eliyle bitki su ihtiyacına göre sulama yapılmasının da sağlanması gerekmektedir. Bu amaçla suyun tasarruflu kullanılması için doğrudan alınacak tedbirlerin yanında su tasarrufu amaçlı çevreci ve koruyucu tarım tekniklerinin de çiftçilerimize aktarılması ve yaygınlaştırılmasına ihtiyaç olduğu aşikârdır. Diğer taraftan ağırlıklı olarak kırsal dezavantajlı alanlarda yürütmekte olduğumuz küçük ölçekli sulama işleri programı (KÖSİP) kapsamında kapalı sulama alt yapısına kavuşturulan ya da yeni sulamaya açılan alanlarda iyi ve organik tarım ağırlıklı etkin bir bitkisel ve hayvansal üretimin teşvik edilerek katma değerin yükseltilmesi Başkanlığımızın orta vadeli hedefleri arasında yer almaktadır. Bunların dışında bölge tarımının önemli bir bölümünü oluşturan kuru tarım ve hayvancılıkta da güncel bilgilerle desteklenen modern uygulamaların yaygınlaştırılması büyük önem arz etmektedir. Diğer sektörlerde olduğu gibi tarımda da uluslararası rekabeti biçimlendiren faktörlerin başında teknoloji üretimi ve nitelikli insan gücü gelmektedir. Doğal kaynakların sürdürülebilir kullanımının yanında işletmeler arası ilişkiler ve rekabet; ii

5 teknoloji devrimine ayak uydurabilen, yüksek yetenekli, bilgili ve öğrenmeye açık işgücünü zorunlu kılmaktadır. Bu ise ancak ülkelerin insan kaynaklarını iyi planlamaları ve işgücünü bu değerlere uygun olarak yetiştirmeleri ile mümkün olabilmektedir. Çiftçilerimizin de rekabetçi bir ortamda hayatta kalmaları ve ülkemizin gıda güvenliğini sürdürülebilir kılabilmeleri için değişen ekolojik ve ekonomik koşullara hızla ayak uydurmaları, güncel, kullanılabilir ve uygulanabilir bilgileri edinmeleri gerekmektedir. Bu mülahazalar doğrultusunda, KOP Bölgesinin kendine has sorun ve ihtiyaçları önceliğinde bölgemizde gerçekleştirilmekte olan altyapı yatırımlarının tamamlayıcısı olacak bir Tarımsal Eğitim ve Yayım Projesinin gerçekleştirilmesi fikri gündeme gelmiştir. Bölge ve sektördeki paydaşlar ile yapılan istişareler neticesinde olgunlaştırmış olduğumuz KOP Tarımsal Eğitim ve Yayım Projesi (KOP TEYAP), KOP Eylem Planı kapsamına alınmıştır yılı Yatırım Programında da yer alan KOP TEYAP, Gıda Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı, üniversiteler, araştırma kurumları, üretici örgütleri ve ilgili diğer kurum ve kuruluşlar ile işbirliği içerisinde döneminde hayata geçirilecektir. KOP TEYAP ın etkin bir şekilde yürütülmesi gayesiyle, sorun odaklı yol haritasını belirlemek için ilk aşamada bölgemizde hâlihazırda yürütülmekte olan tarımsal eğitim ve yayımın mevcut durumunun ve ihtiyaçlarının tespit edilmesi uygun görülmüştür. Bu amaçla KOP Bölgesinin Tarımsal Eğitim-Yayım İhtiyaç Analizi araştırması gerçekleştirilmiştir. Geniş tabanlı ve katılımcı bir anlayışla yürütülen kapsamlı bir çalışmanın eseri olan bu rapor ile bölgedeki tarımsal eğitim ve yayım faaliyetleri kapsamında yer alan kurum, kuruluşların ve çiftçi örgütlerinin yönetici ve yayımcı profilini; devlette ve özelde çalışan tarımsal yayımcıların ve çiftçilerin ihtiyaç duydukları eğitim konularını, bölgedeki tarımsal yayımın başarısını artırmaya yönelik stratejiler ve çözüm önerilerini sizlerle paylaşmaktayız. Bahri Dağdaş Uluslararası Tarımsal Araştırma Enstitüsü tarafından yürütülen kapsamlı ve titiz bir çalışma neticesinde ortaya konulan bu raporun bölgemiz için hayırlı olmasını diliyor, başta Bahri Dağdaş Uluslararası Tarımsal Araştırma Enstitüsü olmak üzere bu çalışmada katkısı bulunan tüm kurum, kuruluş, özel ve sivil toplum kesimlerine teşekkür ediyorum. İhsan BOSTANCI KOP Bölge Kalkınma İdaresi Başkan V. iii

6 ÖNSÖZ Tarım sektörü, gelişmişlik düzeyi ne olursa olsun tüm ülkelerin ekonomik hayatlarında önemli bir yere sahiptir. İnsanların beslenmesi için gerekli gıda maddesi ve hammadde üreten bu sektörün ikame kaynağı bulunmamaktadır. Geleceğin en stratejik sektörlerden biri olan tarımda Türkiye, özellikle son 10 yılda yaşadığı değişim ve dönüşüm ile Avrupa nın en büyük dünyanın ise 7. büyük tarımsal ekonomisine ulaşmayı başarmış ve büyümeye de devam etmektedir. Türkiye nin artık sadece kendi bölgesinde değil tarımda dünyada söz sahibi ülkeler içerisine gelmesinde uyguladığı tarımsal politikaların önemi büyüktür. Aynı zamanda, Türkiye, sadece tarım alanında değil tüm alanlarda bölgesel yaklaşımları ile uyguladığı kalkınma hamleleri ile tarım başta olmak üzere bir çok alanda gelişme kaydetmiştir. Bunda özellikle KOP (Konya Ovası Projesi), GAP (Güneydoğu Anadolu Projesi), DAP (Doğu Anadolu Projesi) ve DOKAP (Doğu Karadeniz Projesi) Bölge Kalkınma İdarelerinin rolü büyüktür. Bölgesel kalkınma yaklaşımlarında GAP tan sonra en önemli kalkınma hamlesini oluşturan KOP, bölge olarak 65 bin kilometrekare alanı ile Türkiye'nin yaklaşık %8,5'ini, 3 milyon nüfusu ile de Türkiye nüfusunun yaklaşık %4'ünü oluşturmaktadır. KOP Bölgesi'nin yaklaşık 3 milyon hektar tarım arazisi varlığı, Türkiye tarım arazisi varlığının %12,4'üne karşılık gelmekte olup; tarım sektörü bölgenin ana sektörü konumundadır. KOP Bölge Kalkınma İdaresinin bölge için hazırladığı Eylem Planı ile tarımın bölge için ne kadar önemli bir sektör olduğunu göstermesi açısından önemlidir. Bu Eylem Planı ile başta tarımın en önemli sorunu olan su probleminin çözümüne yönelik geliştirdiği stratejiler ve yapmış olduğu sulama tesisi yatırımları ile bölgede tarımsal potansiyelin ve tarımsal verimliliğin arttırılması yönünde önemli hizmetler sunduğu ve sunmaya devam edeceği görülmektedir. Gerek bitkisel üretim, gerekse hayvancılık alanında Türkiye nin en önemli tarımsal üretim merkezlerinden biri olan KOP Bölgesi, hem bu potansiyelini arttırmak ve hem de bölge insanının refahını sağlayacak yatırımlara ihtiyaç duymaktadır. Bölgede yapılan kamu yatırımlarını yaklaşık %25 ini alan tarım sektörünün geliştirilmesi beklenen amaçlara ulaşma açısından önemlidir. Tarımsal üretimde verimliliğin ve kaynak kullanım etkinliğinin arttırılması için ise tarımsal eğitim ve yayım faaliyetlerinin daha etkin ve yoğun yapılması gerekmektedir. Özellikle tarımsal eğitim ve yayım çalışmalarında ihtiyaçların önceden tespit edilerek bir kaynak kullanım iv

7 planlamasının yapılması KOP Eylem Planı nda istenilen hedeflere ulaşmada önem arz etmektedir. Gıda Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı, Tarımsal Araştırmalar ve Politikalar Genel Müdürlüğü ne bağlı Bahri Dağdaş Uluslararası Tarımsal Araştırma Enstitüsü Müdürlüğü tarafından yürütülen bu çalışmanın en önemli amacı; KOP Eylem Planı çerçevesinde tarımsal eğitim ve yayım faaliyetlerinin yürütüleceği ve öncelikli ar-ge çalışma konularının neler olduğunun belirleneceği bir ihtiyaç analizi çalışması yürütmektir. Bölgede özellikle bitki ve hayvan ıslahı çalışmaları ile birlikte kuraklık başta olmak üzere iklim değişikliği konusunda önemli çalışmaları bulunan Enstitümüz tarafından yapılan bu çalışma ile bölgede tarım sektöründe kalkınmayı sağlayacak yatırımların yönlendirilmesine büyük katkı sağlanacağı düşünülmektedir. Bu vesile ile başta proje yürütücüsü olan Enstitümüzün proje koordinatörü Zir. Yük. Müh. Murat KÜÇÜKÇONGAR ve ekibine, proje sahibi KOP Bölge Kalkınma İdaresi Başkanlığı na, araştırmanın yürütülmesinde önemli emekleri olan Gıda Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı nın kurum ve kuruluşlarına ve bölgemizde araştırmamıza destek veren tüm resmi kurum ve kuruluşlara, üniversitelere, yerel yönetimlere, STK temsilcilerine, Odalara, Birliklere, Kooperatiflere, Derneklere, özel sektör kuruluşlarına ve bireysel olarak çalışan sertifikalı tarım danışmanlarına teşekkürü borç bilmekteyim. Yapılan bu çalışmanın ülkemize ve bölgemize hayırlı olmasını diler saygılar sunarım. Dr. Mustafa KAN Bahri Dağdaş UTAEM Enstitü Müdürü v

8 İÇİNDEKİLER A TEŞEKKÜR i B ÖNSÖZ iii C İÇİNDEKİLER vi D KISALTMALAR DİZİNİ viii E ÇİZELGELER LİSTESİ ix F ÖZET xxv G ABSTRACT xxv 1. GİRİŞ Araştırmanın Önemi ve Amacı 3 2. MATERYAL VE YÖNTEM 2.1 Materyal Yöntem ve Kavramsal Çerçeve 5 3. KOP BÖLGESİ HAKKINDA GENEL BİLGİLER 3.1 Tarihi ve Coğrafi Konumu İklim ve Bitki Örtüsü Nüfus Durumu Eğitim Durumu Bölgenin Arazi- Su Varlıkları ve Kullanım Durumları Bitkisel Üretim Durumu Hayvansal Üretim Durumu TARIMSAL YAYIMIN VE EĞİTİMİN ÖNEMİ 4.1 Tarımsal Yayımın Önemi Yeniliklerin Benimsenmesi ve Önderlerin Önemi Tarımsal yayım Eğitiminde Tarım Danışmanlarının Önemi 41 5 ARAŞTIRMA BULGULARI 5.1. Yöneticilere İlişkin Araştırma Bulguları Tarımsal Yayım Uzmanı ve Tar-Gel Personeline İlişkin Araştırma Bulguları 5.3 Sertifikalı Tarım Danışmanlarına İlişkin Araştırma Bulguları vi

9 KOP Bölgesi nde Yürütülen Tarımsal Eğitim ve Yayım İhtiyaç Analizi Çalıştaylarından Elde Edilen Bulgular Tarımsal eğitim-yayım hizmetleri açısından KOP Bölgesi nin genel durumu; güçlü yönler-zayıf yönler-stratejiler (SWOT Analizi) KOP Bölgesi nde tarımsal eğitim ve yayım konusunda ortaya çıkan başlıca sorunlar KOP Bölgesi nde tarımsal eğitim ve yayım hizmetlerinin altyapısını güçlendirmeye yönelik öneriler KOP Bölgesi nde kurum - kuruluşlarda ve özel sektörde çalışan teknik personeller için gerekli eğitim konuları KOP Bölgesi nde çiftçiler için gerekli eğitim konuları SONUÇ ve ÖNERİLER 6.1. Yöneticilerle İlgili Sonuç ve Öneriler Tarımsal Yayım Uzmanlarının Sonuçları ve Tar-Gel Personelinin Anket 6.3. Sertifikalı Tarım Danışmanlarına İlişkin Sonuç ve Öneriler KOP Bölgesi nde tarımsal eğitim ve yayım hizmetlerinin başarısını arttırmaya yönelik öneriler Tarımsal Yayım Politikası Açısından Tarımsal Yayım Personeli Açısından Tarımsal Yayım Araç ve Ekipman Açısından Tarımsal Yayım-Üretici Örgütleri/Üretici Bağı Açısından KOP Bölgesi Çiftçilerine Verilecek Eğitim Konuları Aksaray İli Çiftçilerine Verilecek Eğitim Konuları Karaman İli Çiftçilerine Verilecek Eğitim Konuları Konya İli Çiftçilerine Verilecek Eğitim Konuları Niğde İli Çiftçilerine Verilecek Eğitim Konuları KAYNAKLAR EKLER vii

10 KISALTMALAR GTHB : Gıda Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı KOP : Konya Ovası Projesi KOPTEYAP : KOP Tarımsal Eğitim ve Yayım Projesi KHK : Kanun Hükmünde Kararname TYD : Tarımsal Yayım ve Danışmanlık TÜİK : Türkiye İstatistik Kurumu TYUAP : Tarımsal Yayım ve Uygulamalı Araştırma Projesi ÖÇP : Önder Çiftçi Projesi Tar-Gel : Tarımsal Yayımı Geliştirme Projesi EYYDB : Eğitim Yayım ve Yayınlar Dairesi Başkanlığı viii

11 ÇİZELGE VE GRAFİK LİSTESİ SAYFA NO Çizelge Araştırma Bölgesinde Görüşme Yapılan Yönetici Anket Sayısı 6 Çizelge Araştırma Bölgesinde Görüşme Yapılan Tar-Gel Personeli Anket Sayısı 6 Çizelge Araştırma Bölgesinde Görüşme Yapılan Özel Tarım Danışmanı Anket Sayısı 7 Çizelge Yılları Arasında Tarımsal Yayım ve Danışmanlık Desteğinden Yararlanan Tarımsal İşletme ve Danışman Sayıları ile Ödenen 18 Destek Miktarları Çizelge KOP Bölge İlleri ile Türkiye Yüzölçümü Karşılaştırılması 19 Çizelge KOP Bölgesi İllerinin İlçe, Belediye ve Köy Sayısı (2013) 19 Çizelge KOP Bölgesi nde Mevcut Sulanan Alan (Hektar) 22 Çizelge KOP Bölgesi Tarım Havzaları 23 Çizelge KOP Bölgesi Nüfusunun İllere Göre Dağılımı ( ) 23 Çizelge KOP Bölgesi Nüfusunun Yaş Gruplarına Göre Dağılımı (2013) 24 Çizelge KOP Bölgesi'nde Şehirleşme Oranı ve Nüfus Yoğunluğu( ) 24 Çizelge KOP Bölgesi ve Türkiye Karşılaştırmalı Okur-Yazar Durumu (2013) 25 Çizelge KOP Bölgesi İlleri ve Türkiye Okul, Şube ve Öğretmen Başına Düşen Öğrenci Sayıları ( ) 25 Çizelge KOP Bölgesi İllerinde Eğitim Seviyesine Göre Derslik Başına Düşen Öğrenci Sayısı ( ) 26 Çizelge Öğretim Yılına Göre KOP Bölgesi'nde İllere Göre Okullaşma Oranı(%) 26 Çizelge KOP İllerinde Yüksek Öğretim Kurumlarında Görev Yapan Öğretim Elemanı Sayısı (2012) 26 Çizelge KOP Bölgesi nde Yer Alan İllerin Tarıma Elverişli Alan Miktarı 27 Çizelge Türkiye ve KOP Bölgesi Tarım Alanlarının Kullanım Şekilleri 28 ix

12 Çizelge KOP Bölgesi 2013 Yılı Tarla Bitkileri Üretiminde (ton) Öne Çıkan Bitkiler 29 Çizelge KOP Bölgesi 2013 Yılında Tarla Bitkileri Ekim Alanında (da) Öne Çıkan Bitkiler 30 Çizelge KOP Bölgesi 2013 Yılında Tarla Bitkileri Veriminde (kg/da) Öne Çıkan Bitkiler 31 Çizelge KOP Bölgesi nde Bazı Meyvelerin Dikili Alanları (da) 32 Çizelge KOP Bölgesi nde Bazı Meyvelerin Üretim Miktarları (ton) 32 Çizelge KOP Bölgesi ve Türkiye Büyükbaş Sağılan Hayvan Sayısı ( Çizelge KOP Bölgesi ve Türkiye'de Küçükbaş Hayvan Varlığı (2013) 33 Çizelge KOP Bölgesi'nde Kümes Hayvanı Varlığı (2013) 34 Çizelge KOP Bölgesi'nde Arıcılık (2013) 34 Çizelge KOP Bölgesi'nde Tek Tırnaklılar Varlığı (2013) 34 Çizelge KOP Bölgesi ve Türkiye Büyükbaş Sağılan Hayvan Sayısı (2013) 35 Çizelge KOP Bölgesi ve Türkiye Büyükbaş Hayvanlardan Elde Edilen Süt Miktarı (2013) 35 Çizelge KOP Bölgesi ve Türkiye Küçükbaş Sağılan Hayvan Sayısı (2013) 36 Çizelge KOP Bölgesi ve Türkiye Küçükbaş Elde Edilen Süt Miktarı (2013) 36 Çizelge Yöneticilerin Cinsiyetlere Göre Oransal Dağılımı (%) 43 Çizelge Yöneticilerin Ortalama Yaşı 43 Çizelge Yöneticilerin Eğitim Durumu Dağılımı (%) 45 Çizelge Yöneticilerin Tarım meslek Liselerinden Mezun Olma Durumu Dağılımı (%) 46 Çizelge a. Aksaray ilinde Yöneticilerin Lisans Programlarından Mezun Olma Durumu Dağılımı (%) 47 Çizelge b. Karaman ilinde Yöneticilerin Lisans Programlarından Mezun Olma Durumu Dağılımı (%) 47 x

13 Çizelge c. Konya ilinde Yöneticilerin Lisans Programlarından Mezun Olma Durumu Dağılımı (%) 48 Çizelge d. Niğde ilinde Yöneticilerin Lisans Programlarından Mezun Olma Durumu Dağılımı (%) 49 Çizelge e. Yöneticilerin Lisans Programlarından Mezun Olma Durumu Dağılımı (%) 50 Çizelge Yöneticilerin Yaşadığı Yer Durumu Dağılımı (%) 51 Çizelge Yöneticilerin Ortalama Yöneticilik Yapma Durumu Dağılımı (YIL) 52 Çizelge Yöneticilerin Yabancı Dil Bilme Durumu Dağılımı (%) 52 Çizelge a. Yöneticilerin İnternet Kullanma Durumu Dağılımı (%) 53 Çizelge b. Yöneticilerin Günde Ortalama İnternet Kullanma Süresi (saat) 53 Çizelge Yöneticilerin Bilişim Teknolojilerini Kullanım Seviyesi Durumu Dağılımı 53 Çizelge Yöneticilerin Mesleki Örgütlere Üye Olma Durumu Dağılımı (%) 54 Çizelge Yöneticilerin İlgili Bakanlıkta Çalışma Süresi (Yıl) 54 Çizelge Yöneticilerin Mesleki Yayınlara Abone Olma Durumu Dağılımı (%) 55 Çizelge Yöneticilerin Mesleki Yayınları Okuma Sıklığı Durumu Dağılımı (%) 56 Çizelge Yöneticilerin Son 2 yıl içerisinde Mesleki Eğitim Alma Durumu Dağılımı (%) 57 Çizelge a. Aksaray İlinde Yöneticilerin Son 2 Yılda Katıldıkları Toplantı Türlerinin Dağılımı (%) 58 Çizelge b. Karaman İlinde Yöneticilerin Son 2 Yılda Katıldıkları Toplantı Türlerinin Dağılımı (%) 58 Çizelge c. Konya İlinde Yöneticilerin Son 2 Yılda Katıldıkları Toplantı Türlerinin Dağılımı (%) 58 Çizelge d. Niğde İlinde Yöneticilerin Son 2 Yılda Katıldıkları Toplantı Türlerinin Dağılımı (%) 59 xi

14 Çizelge e. KOP Bölgesinde Yöneticilerin Son 2 Yılda Katıldıkları Toplantı Türlerinin Dağılımı (%) 59 Çizelge Araştırma Bölgesinde Personel Dağılımı (Kişi) 59 Çizelge a. Aksaray İlinde Yöneticilerin Çiftçilerle Görüşme Sıklığının Dağılımı (%) 60 Çizelge b. Karaman İlinde Yöneticilerin Çiftçilerle Görüşme Sıklığının Dağılımı (%) 60 Çizelge c. Konya İlinde Yöneticilerin Çiftçilerle Görüşme Sıklığının Dağılımı (%) 61 Çizelge d. Niğde İlinde Yöneticilerin Çiftçilerle Görüşme Sıklığının Dağılımı (%) 61 Çizelge e.KOP Bölgesinde Yöneticilerin Çiftçilerle Görüşme Sıklığının Dağılımı (%) 62 Çizelge a. Aksaray İlinde Yöneticilerin Çiftçilerle Görüşme Yerinin Dağılımı (%) 62 Çizelge b. Karaman İlinde Yöneticilerin Çiftçilerle Görüşme Yerinin Dağılımı (% 63 Çizelge c. Konya İlinde Yöneticilerin Çiftçilerle Görüşme Yerinin Dağılımı (%) 63 Çizelge d. Niğde İlinde Yöneticilerin Çiftçilerle Görüşme Yerinin Dağılımı (%) 64 Çizelge. 20.e. KOP Bölgesinde Yöneticilerin Çiftçilerle Görüşme Yerinin Dağılımı (%) 64 Çizelge a. Aksaray İlinde Yöneticilerin Çiftçilerin Sorunlarına Ulaşma Yollarının Dağılımı (%) 65 Çizelge b. Karaman İlinde Yöneticilerin Çiftçilerin Sorunlarına Ulaşma Yollarının Dağılımı (%) 65 Çizelge c. Konya İlinde Yöneticilerin Çiftçilerin Sorunlarına Ulaşma Yollarının Dağılımı (%) 66 Çizelge d. Niğde İlinde Yöneticilerin Çiftçilerin Sorunlarına Ulaşma Yollarının Dağılımı (%) 66 Çizelge e KOP Bölgesinde Yöneticilerin Çiftçilerin Sorunlarına Ulaşma Yollarının Dağılımı (%) 67 xii

15 Çizelge a. Aksaray İlinde Yöneticilerin Çiftçilerin Sorunlarını Çözme yaklaşımlarının Dağılımı(%) Çizelge b. Karaman İlinde Yöneticilerin Çiftçilerin Sorunlarını Çözme yaklaşımlarının Dağılımı(%) Çizelge c. Konya İlinde Yöneticilerin Çiftçilerin Sorunlarını Çözme yaklaşımlarının Dağılımı(%) Çizelge d. Niğde İlinde Yöneticilerin Çiftçilerin Sorunlarını Çözme yaklaşımlarının Dağılımı(%) Çizelge e. KOP Bölgesinde Yöneticilerin Çiftçilerin Sorunlarını Çözme yaklaşımlarının Dağılımı(%) Çizelge Yöneticilere Göre Çiftçilerin Kurum-Kuruluşları ile İletişim Düzeyleri Çizelge Yöneticilere Göre Tarımsal Yayım Personelinin Yeterlilik Düzeyleri Çizelge a. Aksaray İlinde Yöneticilerin Yıllık Yayım Programlarını Belirleme Durumları (%) Çizelge b.Karaman İlinde Yöneticilerin Yıllık Yayım Programlarını Belirleme Durumları (%) Çizelge c. Konya İlinde Yöneticilerin Yıllık Yayım Programlarının Belirleme Durumları (%) Çizelge d. Niğde İlinde Yöneticilerin Yıllık Yayım Programlarının Belirleme Durumları (%) Çizelge e. KOP Bölgesinde Yöneticilerin Yıllık Yayım Programlarının Belirleme Durumları (%) Çizelge Çiftçiye En Uygun Bilgi Verme Yöntemleri (%) Grafik Aksaray ilinde Kamu Yöneticilerine Göre Tarımsal Yayım Personelinin Mesleki Düzeylerindeki Yeterlilik Durumu(%) 73 Grafik Aksaray ilinde STK Yöneticilerine Göre Tarımsal Yayım Personelinin Mesleki Düzeylerindeki Yeterlilik Durumu(%) 73 Grafik Karaman ilinde Kamu Yöneticilerine Göre Tarımsal Yayım Personelinin Mesleki Düzeylerindeki Yeterlilik Durumu(%) Grafik Karaman ilinde STK Yöneticilerine Göre Tarımsal Yayım Personelinin Mesleki Düzeylerindeki Yeterlilik Durumu(%) xiii 74 74

16 Grafik Konya ilinde Kamu Yöneticilerine Göre Tarımsal Yayım Personelinin Mesleki Düzeylerindeki Yeterlilik Durumu(% Grafik Konya ilinde STK Yöneticilerine Göre Tarımsal Yayım 75 Personelinin Mesleki Düzeylerindeki Yeterlilik Durumu(%) 75 Grafik Niğde ilinde Kamu Yöneticilerine Göre Tarımsal Yayım Personelinin Mesleki Düzeylerindeki Yeterlilik Durumu(%) Grafik Niğde ilinde STK Yöneticilerine Göre Tarımsal Yayım Personelinin Mesleki Düzeylerindeki Yeterlilik Durumu(%) Grafik KOP Bölgesinde Kamu Yöneticilerine Göre Tarımsal Yayım Personelinin Mesleki Düzeylerindeki Yeterlilik Durumu(%) 77 Grafik KOP Bölgesinde STK Yöneticilerine Göre Tarımsal Yayım Personelinin Mesleki Düzeylerindeki Yeterlilik Durumu(%) Grafik Tarım Ürünlerinde Çeşit Seçimi ile ilgili eğitimin Gerekliliği (%) Grafik Toprak İşleme Yöntemleri ile ilgili eğitimin gerekliliği (%) Grafik Bitki Koruma ile ilgili eğitimin gerekliliği (%) Grafik Sulama Teknikleri ile ilgili eğitimin gerekliliği (%) Grafik Gübre ve gübreleme teknikleri ile ilgili eğitimin gerekliliği (%) Grafik Hayvan Besleme ve bakım ile ilgili eğitimin gerekliliği (%) Grafik Sürü yönetimi ile ilgili eğitimin gerekliliği (%) Grafik Damızlık hayvan seçimi ile ilgili eğitimin gerekliliği (%) Grafik Hayvan Hastalıkları ile ilgili eğitimin gerekliliği (%) Grafik Pazarlama ile ilgili eğitimin gerekliliği (%) Grafik Organik Tarım ile ilgili eğitimin gerekliliği (%) Grafik Tarımsal Desteklemeler ile ilgili eğitimin gerekliliği (%) Grafik Besin Hijeni ile ilgili eğitimin gerekliliği (%) Grafik Koruyucu Tarım Teknikleri ile ilgili eğitimin gerekliliği (%) Grafik Genetik Kaynakların Korunması ile ilgili eğitimin gerekliliği (%) Çizelge a. Yöneticilerin Yaptıkları İş Hakkında Düşüncelerinin Dağılımı (%) 86 Çizelge b. Yöneticilerin Yaptıkları İş Hakkında Düşüncelerinin Dağılımı (%) xiv

17 Çizelge c. Yöneticilerin Yaptıkları İş Hakkında Düşüncelerinin Dağılımı (%) Çizelge a. Yöneticilerin Birlikte Çalıştıkları Kişiler Hakkında 87 Düşüncelerinin Dağılımı (%) 87 Çizelge b. Yöneticilerin Birlikte Çalıştıkları Kişiler Hakkında Düşüncelerinin Dağılımı (%) Çizelge c. Yöneticilerin Birlikte Çalıştıkları Kişiler Hakkında Düşüncelerinin Dağılımı (%) Çizelge a. Yöneticilere Göre İşyeri Terfi İmkanları Hakkında Düşüncelerinin Dağılımı (%) 89 Çizelge b. Yöneticilere Göre İşyeri Terfi İmkanları Hakkında Düşüncelerinin Dağılımı (%) Çizelge a. Yöneticilerin Çalışmakta Oldukları İşleri Hakkında Düşüncelerinin Dağılımı (%) Çizelge b. Yöneticilerin Çalışmakta Oldukları İşleri Hakkında Düşüncelerinin Dağılımı (%) Çizelge a. Yöneticilerin Almış Oldukları Maaşları Hakkında Düşüncelerinin Dağılımı (%) Çizelge b. Yöneticilerin Almış Oldukları Maaşları Hakkında Düşüncelerinin Dağılımı (%) Çizelge a. Yöneticilerin Yaptıkları İşler Hakkında Genel Düşüncelerinin Dağılımı (%) Çizelge b. Yöneticilerin Yaptıkları İşler Hakkında Genel Düşüncelerinin Dağılımı (%) Çizelge c. Yöneticilerin Yaptıkları İşler Hakkında Genel Düşüncelerinin Dağılımı (%) Çizelge Araştırma Bölgesinde Görüşme Yapılan Tarımsal Yayım Uzmanı ve Tar-Gel Personeli Sayısı Çizelge KOP Bölgesi nde İllere Göre Tar-Gel Personeli Dağılımı Çizelge Tarımsal Yayım Uzmanı ve Tar-Gel Personelinin Yaşı (%) Çizelge Tarımsal Yayım Uzmanı ve Tar-Gel Personelinin Medeni Durumu (%) xv

18 Çizelge a. Tarımsal Yayım Uzmanı ve Tar-Gel Personelinin Eşinin Mesleği (%) Çizelge b. Tarımsal Yayım Uzmanı ve Tar-Gel Personelinin Eşinin 98 Mesleği (%) 99 Çizelge Tarımsal Yayım Uzmanı ve Tar-Gel Personelinin Yaşadığı Yer (%) Çizelge Tarımsal Yayım Uzmanı ve Tar-Gel Personelinin Eğitim Durumu (%) Çizelge Tarımsal Yayım Uzmanı ve Tar-Gel Personelinin Ziraat Meslek Lisesi/Veteriner Sağlık Meslek Lisesi/Laborant Meslek Lisesi/Ev Ekonomisi Meslek Lisesi Eğitim Kurumlarından Birinden Mezun Olma Durumu (%) Çizelge Tarımsal Yayım Uzmanı ve Tar-Gel Personelinin Mezun Oldukları Lisans Bölümleri (%) Çizelge Tarımsal Yayım Uzmanı ve Tar-Gel Personelinin Yabancı Dil Bilme Durumları (%) Çizelge Tarımsal Yayım Uzmanı ve Tar-Gel Personelinin Yabancı Dil Bilme Durumları (%) 106 Çizelge Tarımsal Yayım Uzmanı ve Tar-Gel Personelinin Üniversitede Ziraat Mühendisliği/Veteriner Hekimliğini Tercih Etme Sıraları (Sıra No) Çizelge Tarımsal Yayım Uzmanı ve Tar-Gel Personelinin Bilişim Teknolojilerini (Bilgisayar, cep telefonu, internet vb.) Kullanım Seviyeleri (1-10 Puan) Çizelge Tarımsal Yayım Uzmanı ve Tar-Gel Personelinin İnternet Kullanım Durumları (%) Çizelge Tarımsal Yayım Uzmanı ve Tar-Gel Personelinin Günlük Ortalama İnternet Kullanım Saatleri (Saat) Çizelge Tarımsal Yayım Uzmanı ve Tar-Gel Personelinin Yurtdışına Çıkma Durumları (%) Çizelge Tarımsal Yayım Uzmanı ve Tar-Gel Personelinin Yurtdışına Çıkma Nedenleri (%) xvi

19 Çizelge Tarımsal Yayım Uzmanı ve Tar-Gel Personelinin Yaş ve Mesleki Deneyimleri Çizelge Tarımsal Yayım Uzmanı ve Tar-Gel Personelinin Özel 114 Sektör Deneyimleri (%) 115 Çizelge Tarımsal Yayım Uzmanı ve Tar-Gel Personelinin Mesleki Örgütlere Üye Olma Durumu (% Çizelge Tarımsal Yayım Uzmanı ve Tar-Gel Personelinin Üye Oldukları Mesleki Örgütler (%) Çizelge Tarımsal Yayım Uzmanı ve Tar-Gel Personelinin Mesleki Süreli Yayınlara Abone Olma Durumu (%) 118 Çizelge Tarımsal Yayım Uzmanı ve Tar-Gel Personelinin Mesleki Süreli Yayınları Okuma Sıklığı (%) Çizelge Tarımsal Yayım Uzmanı ve Tar-Gel Personelinin Günlük Yaşamını Olumsuz Etkileyen Unsurlar (%) Çizelge Tarımsal Yayım Uzmanı ve Tar-Gel Personelinin Kurumda Çalışmak İstedikleri Statülerin Dağılımı (%) Çizelge Tarımsal Yayım Uzmanı ve Tar-Gel Personelinin Çalıştıkları Kurumdaki Sosyal İmkanlar Konusundaki Düşünceleri (%) Çizelge a. Tarımsal Yayım Uzmanı ve Tar-Gel Personelinin Yaptıkları İş Hakkındaki Düşünceleri (%) Çizelge b. Tarımsal Yayım Uzmanı ve Tar-Gel Personelinin Yaptıkları İş Hakkındaki Düşünceleri (%) Çizelge c. Tarımsal Yayım Uzmanı ve Tar-Gel Personelinin Yaptıkları İş Hakkındaki Düşünceleri (%) Çizelge d. Tarımsal Yayım Uzmanı ve Tar-Gel Personelinin Yaptıkları İş Hakkındaki Düşünceleri (%) Çizelge e. Tarımsal Yayım Uzmanı ve Tar-Gel Personelinin Yaptıkları İş Hakkındaki Düşünceleri (%) Çizelge f. Tarımsal Yayım Uzmanı ve Tar-Gel Personelinin Yaptıkları İş Hakkındaki Düşünceleri (%) Çizelge Tarımsal Yayım Uzmanı ve Tar-Gel Personelinin Terfi Olanakları Hakkındaki Düşünceleri (%) xvii

20 Çizelge Tarımsal Yayım Uzmanı ve Tar-Gel Personelinin Aldıkları Ücret Hakkındaki Düşünceleri (%) Çizelge a. Tarımsal Yayım Uzmanı ve Tar-Gel Personelinin Birlikte 133 Olduğu Kişiler Hakkındaki Düşünceleri (%) 135 Çizelge a. Tarımsal Yayım Uzmanı ve Tar-Gel Personelinin Birlikte Olduğu Kişiler Hakkındaki Düşünceleri (%) Çizelge a. Tarımsal Yayım Uzmanı ve Tar-Gel Personelinin Yöneticiler Hakkındaki Düşünceleri (%) Çizelge b. Tarımsal Yayım Uzmanı ve Tar-Gel Personelinin Yöneticiler Hakkındaki Düşünceleri (%) 139 Çizelge Tarımsal Yayım Uzmanı ve Tar-Gel Personelinin Kendini Geliştirme Durumları (%) Çizelge Tarımsal Yayım Uzmanı ve Tar-Gel Personelinin Katıldıkları Eğitim ve Toplantı Türleri (%) Çizelge a. Tarımsal Yayım Uzmanı ve Tar-Gel Personelinin Katıldıkları Eğitim ve Toplantı Konuları (%) Çizelge b. Tarımsal Yayım Uzmanı ve Tar-Gel Personelinin Katıldıkları Eğitim ve Toplantı Konuları (%) Çizelge Tarımsal Yayım Uzmanı ve Tar-Gel Personelinin Son 2 Yıl İçinde Kendine Geliştirme Amaçlı Katıldıkları Eğitim ve Toplantıların Faydalılık Durumları (%) Çizelge Tarımsal Yayım Uzmanı ve Tar-Gel Personelinin Bölgede Çalışma Süreleri (Yıl) 146 Çizelge Tarımsal Yayım Uzmanı ve Tar-Gel Personelinin Bölgede Çiftçiler İle Görüşme Sıklığı (%) 147 Çizelge a. Tarımsal Yayım Uzmanı ve Tar-Gel Personelinin Katıldıkları Yayım Çalışmalarının Dağılımı (%) 150 Çizelge b. Tarımsal Yayım Uzmanı ve Tar-Gel Personelinin Katıldıkları Yayım Çalışmalarının Dağılımı (%) Çizelge c. Tarımsal Yayım Uzmanı ve Tar-Gel Personelinin Katıldıkları Yayım Çalışmalarının Dağılımı (%) Çizelge d. Tarımsal Yayım Uzmanı ve Tar-Gel Personelinin Katıldıkları Yayım Çalışmalarının Dağılımı (%) xviii

21 Çizelge Çiftçilerin Tarımsal Yayım Uzmanı ve Tar-Gel Personelinden İstedikleri Tarımsal Yayım Konuları Çizelge a. Tarımsal Yayım Uzmanı ve Tar-Gel Personeline Göre 154 Bölge Tarımının Genel Sorunları (%) 155 Çizelge b. Tarımsal Yayım Uzmanı ve Tar-Gel Personeline Göre Bölge Tarımının Genel Sorunları (%) Çizelge c. Tarımsal Yayım Uzmanı ve Tar-Gel Personeline Göre Bölge Tarımının Genel Sorunları (%) Çizelge Tarımsal Yayım Uzmanı ve Tar-Gel Personelinin Çiftçiler İle Görüşme Alanları (%) 158 Çizelge Tarımsal Yayım Uzmanı ve Tar-Gel Personeline Çiftçi Sorunlarının Ulaşma Şekli (%) Çizelge Tarımsal Yayım Uzmanı ve Tar-Gel Personelinin Çiftçi Sorunlarını Çözme Şekli (%) Çizelge Tarımsal Yayım Uzmanı ve Tar-Gel Personelinin Tarımsal Yayım Çalışmalarında Kullandıkları Yayım Yöntemleri (%) Çizelge Tarımsal Yayım Uzmanı ve Tar-Gel Personelinin Bilgi Kaynakları (%) Çizelge Tarımsal Yayım Personelinin Çiftçi İle İletişim Durumları (Puan) Çizelge Çiftçilerin İl/İlçe Gıda Tarım ve Hayvancılık Müdürlükleri İle İletişim Kurma Durumları (Puan) Çizelge Tarımsal Yayım Personeli Olarak Mesleki Yeterlilik Düzeyi (Puan) Çizelge Tarımsal Yayım Uzmanı ve Tar-Gel Personelinin Mesai Dağılımı(%) Çizelge Tarımsal Yayım Uzmanı ve Tar-Gel Personeline göre Bölgede Tarımsal Yayım Programlarının Hazırlanış Şekli (%) Çizelge Tarımsal Yayım Uzmanı ve Tar-Gel Personeline Göre Bölgede Tarımsal Yayım Hizmetini Engelleyen Unsurlar (%) Çizelge Tarımsal Yayım Uzmanı ve Tar-Gel Personelinin Tarımsal Yayım Hizmetlerinde Toplumsal Cinsiyet Dengesine Dikkat Etme Durumları (%) xix

22 Çizelge Tarımsal Yayım Uzmanı ve Tar-Gel Personelinin Bitki Su İhtiyacına Göre Sulama Programı Yapma Durumları (%) Çizelge Bitki Su İhtiyacına Göre Sulama Programı Yapan Tarımsal 176 Yayım Uzmanı ve Tar-Gel Personelinin Bunu Tarımsal Yayımda Kullanma Durumları (%) 176 Çizelge Tarımsal Yayım Uzmanı ve Tar-Gel Personelinin Koruyucu Tarım Sistemlerini Bilme Durumları (%) Çizelge Tarımsal Yayım Uzmanı ve Tar-Gel Personelinin Bölgedeki 177 Tarımsal Yayım Hedef Konuları Hakkındaki Düşünceleri (%) 178 Çizelge a. Tarımsal Yayım Uzmanı ve Tar-Gel Personelinin Kendisi İçin Gerekli Eğitim Programları Dağılımı (%) 179 Çizelge a. Tarımsal Yayım Uzmanı ve Tar-Gel Personelinin Diğer Tarımsal Yayım Personeli İçin İstediği Gerekli Eğitim Programları Dağılımı (%) Çizelge a. Tarımsal Yayım Uzmanı ve Tar-Gel Personelinin Diğer 182 Tarımsal Yayım Personeli İçin İstediği Gerekli Eğitim Programları Dağılımı (%) Çizelge a. Tarımsal Yayım Uzmanı ve Tar-Gel Personelinin Genel Durum Değerlendirmeleri (%) Çizelge b. Tarımsal Yayım Uzmanı ve Tar-Gel Personelinin Genel Durum Değerlendirmeleri (%) Çizelge Tarımsal Yayım Uzmanı ve Tar-Gel Personelinin Çalışmalarında İşbirliği Yaptıkları Kurum ve Kuruluşların Dağılımı (%) 187 Çizelge Tarımsal Yayım Uzmanı ve Tar-Gel Personelinin Çalıştığı Kurumda Memnuniyeti Belirleyen En Önemli Unsurların Dağılımı (%) Çizelge Tarımsal Yayım Uzmanı ve Tar-Gel Personelinin Bölgedeki 190 Tarımsal Yayım Konusunda Tutum ve Davranışları (%) 191 Çizelge Araştırma Bölgesinde Görüşme Yapılan Sertifikalı Tarım Danışmanı Anket Sayısı 194 Çizelge KOP Bölgesinde Sertifikalı Tarım Danışmanları Çizelge Sertifikalı Tarım Danışmanlarının Cinsiyet Durumu (%) Çizelge Sertifikalı Tarım Danışmanlarının Cinsiyetlerine Göre Yaşları Çizelge Sertifikalı Tarım Danışmanlarının Medeni Durumu (%) xx

23 Çizelge Sertifikalı Tarım Danışmanlarının Eşlerinin Meslek Durumu (%) Çizelge Sertifikalı Tarım Danışmanlarının Yaşadığı Yer (%) Çizelge Sertifikalı Tarım Danışmanlarının Eğitim Durumu (%) Çizelge Sertifikalı Tarım Danışmanlarının Ziraat Meslek Lisesi/Veteriner Sağlık Meslek Lisesi/Laborant Meslek Lisesi/Ev Ekonomisi Meslek Lisesi Kurumlarından Birinden Mezun Olma Durumu (%) Çizelge Sertifikalı Tarım Danışmanlarının Ön Lisans ve Lisans Mezuniyet Bölümleri (%) Çizelge Sertifikalı Tarım Danışmanlarının Yabancı Dil Bilme Durumları (%) 199 Çizelge Sertifikalı Tarım Danışmanlarının Yabancı Dil Bilme Durumları (%) 200 Çizelge Sertifikalı Tarım Danışmanlarının Bilişim Teknolojilerini Kullanabilme Durumları (Puan) Çizelge Sertifikalı Tarım Danışmanlarının Günde Kullandıkları İnternet Saati (Saat) Çizelge Sertifikalı Tarım Danışmanlarının Özel Sektörde Çalışma Süreleri (Mesleki Deneyim) (Yıl) Çizelge Sertifikalı Tarım Danışmanlarının Özel Sektör Deneyimleri (%) Çizelge Sertifikalı Tarım Danışmanlarının Kamu Deneyimleri (%) Çizelge Sertifikalı Tarım Danışmanlarının Kamu Deneyimlerini Elde Ettiği Kamu Kurum ve Kuruluşları (%) Çizelge Sertifikalı Tarım Danışmanlarının Yurtdışına Çıkma Durumları (%) Çizelge Sertifikalı Tarım Danışmanlarının Yurtdışına Çıkma Nedenleri (%) Çizelge Sertifikalı Tarım Danışmanlarının Mesleki Örgütlere Üye Olma Durumları (%) xxi

24 Çizelge Sertifikalı Tarım Danışmanlarının Üye Oldukları Mesleki Örgütler (%) Çizelge Sertifikalı Tarım Danışmanlarının Mesleki Süreli Yayınlara 206 Abone Olma Durumu (%) 207 Çizelge Sertifikalı Tarım Danışmanlarının Mesleki Süreli Yayınları Okuma Sıklığı (%) Çizelge Sertifikalı Tarım Danışmanlarının Günlük Yaşamlarına Etki Eden Unsurların Dağılımı(%) Çizelge Sertifikalı Tarım Danışmanlarının Kendilerini Geliştirme Davranışları (%) 210 Çizelge Son 2 Yıl İçinde Sertifikalı Tarım Danışmanı Başına Katıldıkları Eğitim Türlerinin Sayısı (Adet) Çizelge Son 2 Yıl İçinde Sertifikalı Tarım Danışmanlarının Katıldıkları Eğitim Programları (Adet) Çizelge Son 2 Yıl İçinde Sertifikalı Tarım Danışmanlarının Katıldıkları Eğitim Programları Faydalılık Durumu (Adet) Çizelge Sertifikalı Tarım Danışmanlarının Bölgede Görev Yapma Süreleri (Yıl) Çizelge Sertifikalı Tarım Danışmanlarının Bölgede Hizmet Verdikleri Üretici Bilgileri Çizelge Sertifikalı Tarım Danışmanlarına Göre Hizmet Verilmesi Gereken Üretici Sayısı ve Özellikleri Çizelge Sertifikalı Tarım Danışmanlarının Çalıştıkları Çiftçileri Belirleme Şekilleri (%) Çizelge Sertifikalı Tarım Danışmanlarının Çalıştıkları Çiftçiler İle Görüşme Sıklığı (%) Çizelge Sertifikalı Tarım Danışmanlarının Çalıştıkları Çiftçiler İle Görüşme Yerlerinin Dağılımı Çizelge Çiftçilerin Sorunlarının Sertifikalı Tarım Danışmanlarına Ulaşma Şekilleri (%) Çizelge Sertifikalı Tarım Danışmanlarının Çiftçilerin Sorunlarını Çözme Şekiller xxii

25 Çizelge Çiftçilerin Sertifikalı Tarım Danışmanlarından Öncelikli İstedikleri Bilgiler (%) Çizelge Sertifikalı Tarım Danışmanlarının Aynı Çiftçi İle Çalışma 223 Sıklığı (%) 224 Çizelge Sertifikalı Tarım Danışmanlarından Aynı Bölgede Çalışma Sıklığı (%) Çizelge Sertifikalı Tarım Danışmanlarının Bölgedeki Tarımsal Yapıyı Tanıma Durumu (%) Çizelge Sertifikalı Tarım Danışmanlarına Göre Bölgedeki Tarımın Temel Sorunları (%) 227 Çizelge Sertifikalı Tarım Danışmanlarının Danışmanlığa Başlamadan Önce Eğitim Alma Durumları (%) ve Eğitim Süreleri (Saat) Çizelge Sertifikalı Tarım Danışmanlarının Danışmanlığa Başlamadan Önce Eğitim Aldıkları Konular (%) Çizelge Sertifikalı Tarım Danışmanlarının İlgili Yönetmeliği Yeterli Bulma Durumları (%) Çizelge Sertifikalı Tarım Danışmanlarının İlgili Yönetmeliği Yeterli Bulmama Nedenleri Çizelge Sertifikalı Tarım Danışmanlarına Göre Kendilerinin Eğitim Alması Gereken Konular Çizelge Sertifikalı Tarım Danışmanlarına Göre Diğer Tarım Danışmanlarının Eğitim Alması Gereken Konular Çizelge Sertifikalı Tarım Danışmanlarına Göre Bölgedeki Yayım Faaliyetlerindeki Başarısı (%) Çizelge Sertifikalı Tarım Danışmanlarına Göre Bölgedeki Yayım Faaliyetlerindeki Başarılı Oldukları Konuların Dağılımı (%) Çizelge Sertifikalı Tarım Danışmanlarının En Fazla Eksikliğini Hissettiği Eğitim Konuları (%) Çizelge Sertifikalı Tarım Danışmanlarının En Fazla Eğitim Almak İstediği Konular (%) Çizelge Sertifikalı Tarım Danışmanlarının En Fazla Eğitim Almak İstediği Kişisel Gelişim Konuları (%) xxiii

26 Çizelge Sertifikalı Tarım Danışmanlarının Son 6 Ay İçinde İş Değiştirme Düşünceleri (%) Çizelge Sertifikalı Tarım Danışmanlarının Bitki Su İhtiyacına Göre 242 Program Yapabilme Durumları (%) 243 Çizelge Sertifikalı Tarım Danışmanlarının Koruyucu Tarım Uygulamalarını Bilme Durumları (%) Çizelge Sertifikalı Tarım Danışmanlarının Bölgedeki Bilgi Kaynaklarının Dağılımı (%) Çizelge a. Sertifikalı Tarım Danışmanlarının Tutum ve Davranışları (%) Çizelge b. Sertifikalı Tarım Danışmanlarının Tutum ve Davranışları (%) 247 Çizelge a. Sertifikalı Tarım Danışmanlarının Yaptıkları İş Hakkındaki Düşünceleri (%) 249 Çizelge b. Sertifikalı Tarım Danışmanlarının Yaptıkları İş Hakkındaki Düşünceleri (%) Çizelge c. Sertifikalı Tarım Danışmanlarının Yaptıkları İş Hakkındaki Düşünceleri (%) Çizelge d. Sertifikalı Tarım Danışmanlarının Yaptıkları İş Hakkındaki Düşünceleri (%) Çizelge e. Sertifikalı Tarım Danışmanlarının Yaptıkları İş Hakkındaki Düşünceleri (%) Çizelge f. Sertifikalı Tarım Danışmanlarının Yaptıkları İş Hakkındaki Düşünceleri (%) 254 Çizelge a. Sertifikalı Tarım Danışmanlarının Çalışma Arkadaşları ile ilgili Düşünceleri (%) Çizelge b. Sertifikalı Tarım Danışmanlarının Çalışma Arkadaşları ile ilgili Düşünceleri (%) 257 Çizelge Sertifikalı Tarım Danışmanlarının Yaptıkları İşe Karşılık Aldıkları Ücret Hakkındaki Düşünceleri (%) 259 Çizelge KOP Bölgesinde Eğitimcilerin İhtiyaç Duydukları Eğitim Konuları Çizelge KOP Bölgesinde Eğitimcilerin İhtiyaç Duydukları Eğitim Konuları xxiv

27 ÖZET Bu araştırma, Aksaray, Karaman, Konya ve Niğde illerinde 60 ilçede 128 farklı tarımsal kamu kurum kuruluş, sivil toplum örgütü, kooperatif ve birlik yöneticisi 196 kişi ile 470 Tar-gel Personeli, 25 GTHB il müdürlükleri tarımsal yayım personeli ve 34 Özel tarım danışmanı ile yüzyüze görüşülerek yapılan anketler ile bu illerde yapılan çalıştaylar sonucu elde edilen verilerden oluşmaktadır. Anketler ve çalıştaylar Ekim- Aralık 2014 tarihleri arasında yapılmıştır tarih ve 2014/1 sayılı Bölgesel Gelişme Yüksel Kurulu kararı ile onaylanarak yürürlüğe giren KOP Eylem Planı kapsamında, KOP Bölge Kalkınma İdaresi Başkanlığı sorumluluğunda ilgili kurum ve kuruluşlar ile işbirliği içerisinde döneminde yürütülmesi planlanan KOP Tarımsal Eğitim ve Yayım Projesi (KOP TEYAP), 2015 yılı yatırım programına girmiştir. KOP TEYAP ile tarımla ilgili kurumların, özel kişi ve örgütler dahil kuruluşların ve çiftçilerin kapasitesinin artırılması için gerekli çalışmalar yapılacaktır. Bu maksatla KOP TEYAP projesinin etkin bir şekilde uygulanabilmesi; çiftçi eğitiminin, güncel, uygulanabilir bilgilerle uygun yöntemlerle verilebilmesi için mevcut durumu bilmek adına, KOP Bölgesinin tarımsal eğitim ve yayım ihtiyacının araştırılıp analiz edilmesi çalışması yürütülmüştür. Araştırmada, Konya ilinde bulunan kadın yöneticilerinin diğer illerdeki kadın yöneticilere ve çalışanlarına göre daha aktif halde çalıştıkları belirlenmiş olup bu yöneticilerin diğer illerdeki kadın yöneticilere ve çalışanlarına bilgi ve tecrübelerini aktarmalarına fırsat vermek için KOP Bölge Kalkınma İdaresi Başkanlığı bünyesinde bulunan KOP Gençlik birimi gibi KOP Kadın birimi kurulmalıdır. KOP Bölgesinde kamu yönetici ve STK yöneticilerine göre Tarımsal yayım personelini özellikle teknoloji kullanma düzeyi ve yeniliklere açıklık bakımından yüksek düzeyde olduğunu proje hazırlama, ekip çalışması ve kendini geliştirme isteği konularında yetersiz olduklarını belirtmişlerdir. Tar-Gel ve Sertifikalı Tarım danışmanlarının ihtiyaç duydukları eğitim konuları bitkisel, hayvancılık ve genel olmak üzere 3 grupta incelenebilir. Bitkisel çalışmalarda ihtiyaç duyulan eğitimlerin başında; bitki koruma konuları, gübre ve gübreleme teknikleri, ürün çeşit seçimi ve sulama teknikleri, Hayvancılık çalışmalarında ise; yemleme ve bakım ile hayvan hastalıkları, Genel konularda ise; organik tarım, tarımsal destekler, mevzuat ve pazarlama konuları ise en çok eğitimi talep edilen an konu başlıklarıdır. xxv

28 Bölge çiftçisi için önerilen konuların içinde genel tarımsal eğitimin ön planda çıkmış olup bu durum bölge çiftçisinin belirli bir kısmının tüm tarımsal faaliyetlerde uygun teknikleri kullanamadığına işarettir. Bu da bölgede tarımsal üretimde etkisizliğin en önemli nedenlerinin başında gelmektedir. Özellikle bu konudaki sorunun çözülmesine yönelik yaklaşımlar (hedef kitle tanıma ve sorun analizi) bölgede uygulanmalı ve araştırılmalıdır. Bunun dışında dikkat çeken konuların başında e doğrudan ekim (anıza ekim), azaltılmış toprak işleme, iyi tarım uygulamaları, organik tarım ve izli tarım teknikleri gibi sürdürülebilir tarım uygulamaları konusunda da çiftçi için eğitimin gerekliliğini belirtmiştir. Bu durum bölgede gerek kurumların gerekse çiftçilerin bu konuda ileriye dönük eğilimlerinin olduğu ve bölgede sürdürülebilir tarım konusunda çok ciddi olarak olumlu bir algı oluştuğunu göstermektedir. xxvi

29 1. GİRİŞ Konya Ovası Projesi (KOP) Bölge Kalkınma İdaresi Başkanlığı 8 Haziran 2011 tarihli ve 642 sayılı Kanun Hükmünde Kararname (KHK) ile Konya merkezli olarak kurulmuş olup görev alanı, Aksaray, Karaman, Konya ve Niğde illerinden oluşan KOP Bölgesidir. Kuruluş amacı: KOP Bölgesi'nde proje uygulamalarını yerinde koordine etmek, bölgedeki kalkınmaya yönelik yatırımların ve projelerin gerektirdiği araştırma, planlama, programlama, projelendirme, izleme, değerlendirme ve koordinasyon hizmetlerinin yerine getirilmesi suretiyle proje kapsamındaki bölgelerin eylem planı aracılığıyla kalkınmasını hızlandırmaktır tarih ve 2014/1 sayılı Bölgesel Gelişme Yüksel Kurulu kararı ile onaylanarak yürürlüğe giren KOP Eylem Planı kapsamında, KOP Bölge Kalkınma İdaresi Başkanlığı sorumluluğunda ilgili kurum ve kuruluşlar ile işbirliği içerisinde döneminde yürütülmesi planlanan KOP Tarımsal Eğitim ve Yayım Projesi (KOP TEYAP), 2015 yılı yatırım programına girmiştir. KOP TEYAP ile tarımla ilgili kurumların, özel kişi ve örgütler dahil kuruluşların ve çiftçilerin kapasitesinin artırılması için gerekli çalışmalar yapılacaktır. Bu maksatla KOP TEYAP projesinin etkin bir şekilde uygulanabilmesi; çiftçi eğitiminin, güncel, uygulanabilir bilgilerle uygun yöntemlerle verilebilmesi için mevcut durumu bilmek adına, KOP Bölgesinin tarımsal eğitim ve yayım ihtiyacının araştırılıp analiz edilmesi çalışması yürütülmüştür. Gelişmekte olan ülkelerde özellikle tarım sektörü ekonomik gelişmenin sağlanmasında önemli görevler üstlenmektedir. Tarım sektörü, gelişmekte olan ülkelerde gelişme sürecinin ilk evrelerinde ekonominin en önemli sektörü konumundadır. Tarımda gelişme, bilimsel araştırma bulgularıyla elde edilen teknolojik yeniliklerin üreticiler tarafından kullanılmaya başlanılmasıyla ve yaygınlaştırılmasıyla mümkündür. Dolayısıyla tarımsal faaliyette bulunan, tarımsal faaliyetleri yönlendiren kimselerin sahip oldukları özellikler, söz konusu topluma ulaşmayı, belirli davranışların ve yeniliklerin benimsetilmesini etkileyici niteliktedir. Özellikle insan faktörünün sahip olduğu niteliklerin gelişmeyi etkilemesi ve kazandırılacak yeni bilgi ve davranışlarla gelişme sürecini hızlandırıcı etkilerde bulunması kaçınılmazdır. Bu nedenle tarımsal yayım çalışmaları, kalkınma süreci içindeki kırsal toplumların kalkınmalarında vazgeçilmez bir öğedir (Özçatalbaş, 1994). Tarımsal kalkınmada yeni tarım tekniklerinin doğru kullanımının sağlanarak, kaynakların etkin kullanılarak ve yaygınlaştırılarak tarımsal üretimin arttırılmasında yayım önemli bir etkendir. Buna 1

30 göre yayım üretim faktörü olarak insan kaynağının gelişimini sağlayarak, yeni teknolojilerin etkin kullanımında çok önemli bir rol oynamaktadır. (Özçatalbaş, 2009). Tarımsal üretimde etkinliğin sağlanması, tarıma aktarılan teknolojinin artırılması ve mutlaka eş zamanlı olarak etkili çiftçi eğitim ve yayım çalışmaları ile çiftçilerin teknolojiden etkin yararlanmalarının sağlanması ile mümkündür. Bu nedenle tarımsal yayım faaliyeti tarımsal öğretim ve tarımsal araştırma kadar önem taşımaktadır. Tarımsal yayım; kırsal alanda yaşayan halkın yaşam kalitelerinin yükseltilmesinde yararlı olacak bilgileri insanlara iletme ve bunları kendi yaşamalarında etkili biçimde kullanabilmeleri için gerekli olan bilgi, tutum ve becerileri kazanmalarına yardımcı olmayı amaçlayan okul dışı bir eğitim sistemi veya eğitimsel süreçtir (Ceylan, 2010). Bir başka tanımlama ile tarımsal yayım, tarımsal üretimi arttırmak ve tarımsal siyasetin objektifliğini sağlamak amacı ile modern ve bilimsel çalışma teknolojilerinin araştırma ve sonuçlarını, üreticilerin kullanabileceği formlara uyarlamak şeklinde tanımlanabilmektedir (Van Den Ban and Hawkins, 1996). Türkiye de tarımsal yayımla ilgili en önemli düzenleme Tarımsal Yayım ve Danışmanlık (TYD) Hizmetlerinin Düzenlenmesine Dair Yönetmelik ile 8 Eylül 2006 tarihinde yapılmıştır. Bakanlık söz konusu yönetmelik ile yalnızca kamu kontrolünde olan tarımsal yayım çalışmalarının özelleştirilmesine yönelik önemli bir sürecin önünü açmıştır. Türkiye de kamu dışı danışmanlık hizmetlerini (serbest tarımsal danışmanlık) düzenleyen ilk yasal düzenleme olan bu yönetmelik yayımın özelleştirilmesi sürecini başlatmış, yeni bir anlayışın (talep yönlendirmeli) uygulamaya geçmesine olanak sağlamıştır (Özçatalbaş, 2009). Bu yönetmelik ile sivil toplum örgütleri, tarımsal danışmanlık şirketleri ve çiftçi örgütlerinin de tarımsal danışmanlık hizmetleri vermelerine olanak sağlanmıştır. Yönetmelikle belirtilen hükümlere göre sertifikalandırılmış kişiler Tarım Yayımcısı olarak adlandırılmıştır. TYD Yönetmeliği 5488 sayılı Tarım Kanununun 9 uncu maddesine dayanılarak hazırlanmış ve 8 Eylül 2006 tarihinde yürürlüğe girmiştir(anonim, 2006a; Anonim, 2006b). Yönetmeliğin amacı (Madde 1); Tarımsal işletme sahiplerinin bilgi, teknik ve yöntemler konusundaki ihtiyaçlarının zamanında ve yeterli düzeyde karşılanması ile ilgili usul ve esasları belirlemek olarak belirtilmiştir. Yönetmelikte tarım danışmanlarının görevleri sıralanmış olup, yönetmelikte yayımla danışmanlık arasında (kavramsal olarak bazı farklılıklar olması yanında) paralellik kurulmuştur, hatta yayım ile danışmanlık kavramları eş anlamlı olarak kullanılmıştır. 2

31 AB uyum yasaları kapsamında yapılan bu düzenlemeler ile yayım ve danışmanlık hizmetlerinin ziraat odaları, kooperatifler, birlikler, dernek ve vakıflar ile şirketler tarafından yürütülme olanağı sağlanmıştır. Türkiye'de de bugüne kadar devlet tekelinde olan bu hizmetlerin etkinliğinin ve başarısının sürekli tartışılıyor olması, yeni düzenlemelerin tarımsal yayımın etkinliğini artıracağı kanısını güçlendirmektedir. Şimdiye kadar özellikle Gıda Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı (GTHB) İl ve İlçe Müdürlükleri kanalı ile yürütülen bu hizmetlere diğer kurum ve kuruluşlarında girmesi ile çiftçiye yeniliklerin ve bilginin ulaştırılma şekli ve süresinde gelişmeler yaşanmakta ve bu gelişmelerin tarımsal üretim sürecine olumlu yansıması beklenmektedir. İşte bu noktada iyi bir tarımsal yayım faaliyeti birbirleri ile diyalog ve paralellik içerisinde hareket eden ve çiftçinin genel ihtiyaçları odaklı ve aynı zamanda da kamu tarım politikalarını uygulayan bir yayım sisteminin oluşturulması ile mümkündür. Bu çalışma ile Türkiye nin en önemli tarım bölgelerinden biri olan KOP Bölgesinde tarımsal yayım ihtiyaçlarını ortaya konulması ve çıkan sonuçlara göre bölge tarım eylem planının şekillendirilmesi amaçlanmaktadır Araştırmanın Önemi ve Amacı Konya, Karaman, Niğde ve Aksaray illerini içine alan KOP Bölgesi, km 2 alanıyla Türkiye yüzölçümünün yaklaşık %8 ine, yaklaşık 3 milyon hektar tarım arazisi ile de Türkiye tarım arazilerinin %12 sine sahiptir. KOP Bölgesi, coğrafi konumu itibariyle ülkemizin en az yağış alan bölgelerindendir. Türkiye yıllık yağış ortalamasının 643 mm olmasına karşın; bölge uzun yıllar yıllık yağış ortalaması 330 mm civarındadır. Bölgenin yeraltı ve yerüstü su kaynakları oldukça yetersizdir. KOP Bölgesinin Türkiye üretimi içerisinde büyükbaş hayvan varlığında %7, küçükbaş hayvan varlığında %10, süt üretiminde %9 ve yumurta tavuğu varlığında %15 lik paya sahip olduğu görülmektedir. Bölge sahip olduğu hayvan sayısı ve kültür ırkı oranı ile Türkiye hayvancılığında önemli bir yere sahiptir. Çiftçilerimizin rekabetçi bir ortamda hayatta kalmaları ve ülkemizin gıda güvenliğini sürdürülebilir kılabilmeleri için değişen ekolojik ve ekonomik koşullara hızla ayak uydurmaları gerekmektedir. Bunun tek yolu güncel, kullanılabilir ve uygulanabilir bilgi edinmektedir. Bunun yanında yeni beceriler kazanmak ve uygulamak da büyük önem taşır. Bilgi ve beceriyi ustaca birleştiren ve uygulayan çiftçiler değişen koşullardan etkilenmezler ya da çok az etkilenirler ve hatta değişimi kendileri dahi yaratabilirler. 3

32 Tüm sektörlerde, uluslararası rekabeti biçimlendiren faktörlerin başında teknoloji üretimi ve nitelikli insan gücü gelmektedir. Dolayısıyla küreselleşme ile birlikte artan uluslararası ve/veya işletmeler arası ilişkiler ve rekabet; teknoloji devrimine ayak uydurabilen, yüksek yetenekli, bilgili ve öğrenmeye açık işgücünü zorunlu kılmaktadır. Bu ise ülkelerin insan kaynaklarını iyi planlamalarını ve işgücünü bu değerlere uygun olarak yetiştirmelerini gerektirmektedir. Nitekim Dokuzuncu Kalkınma Planı Hayvancılık Özel İhtisas Komisyonu raporunda Eğitim düzeyinin yetersizliği Üretici, bakıcı, ara eleman yetiştirilemeyişi ortaya konulan 10 tehditten birisi olarak gösterilmiştir. Komisyonda belirlenen altı sorun alanından birisi Eğitim düzeyi, araştırmacı, yayımcı ve üretici arasındaki bilgi akışı yetersizliği olarak belirtilmektedir. Tüm bu faktörler bir araya getirildiğinde, KOP Bölgesi için oluşturulan Eylem Planının (KOPEP) faaliyete geçirilmesi kapsamında yürütülecek olan KOP TEYAP (KOP Tarımsal Eğitim ve Yayım Projesi) nin etkin bir şekilde uygulanabilmesi; çiftçi eğitiminin zamanında, güncel, uygulanabilir bilgilerle uygun yöntemlerle verilebilmesi için bölgedeki tarımsal yayım ihtiyaç analizi yapılmıştır. Bu araştırma kapsamında, gerek GTHB tarımsal yayım personelinin gerekse KOP bölgesinde GTHB dışındaki kurum ve kuruluşlar ile özel sektördeki tarımsal yayım uzmanları ile görüşülerek bölge için tarımsal yayım ihtiyaç analizi yapılmıştır. Bu kapsamda yapılan çalışmalar ile; Devlet kurumları ve çiftçi örgütlerinin Tarımsal eğitim ve yayım konusunda mevcut durumlarının ortaya konulması, Eğitim ve yayım faaliyeti yapan personel profilinin ortaya konulması, Eğitim ve yayım faaliyeti yapan eğiticilerin eğitime ihtiyaç duydukları konuların belirlenmesi, Çiftçi eğitim konularının belirlenmesi amaçlanmıştır. 4

33 2. MATERYAL ve YÖNTEM 2.1. Materyal Çalışmanın ana materyalini KOP Bölgesini oluşturan Aksaray, Karaman, Konya ve Niğde illerinde tarım ile doğrudan ve dolaylı olarak ilgili olan kamu kurum ve kuruluşları, üretici birlikleri, oda ve borsalar, kooperatifler, üniversiteler ve sivil toplum kuruluşlarının yönetici pozisyonunda bulunan kişi ve kişiler, Gıda Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı İl ve İlçe Müdürlüklerinde çalışan tarımsal yayım uzmanı ve Tar-Gel personeli ile sertifikalı tarım danışmanları ile yapılan anket çalışması verileri, 4 ilde değişik zamanlarda yapılan çalıştaylardan elde edilen bilgiler, bölgede değişik kurum ve kuruluşlarca yapılan araştırma, rapor ve dökümanlar ile TÜİK, Kalkınma Bakanlığı ve GTHB verileri oluşturmaktadır Yöntem Çalışma iki alt başlık altında kurgulanmış olup bu çalışma ile KOP bölgesinde tarımsal yayım ihtiyaç analizi ile hem üreticilerin hem de eğiticilerin gereksinim duyduğu yayım ve eğitim konuları belirlenmesi amaçlanmıştır. Çalışmada ilk olarak KOP bölgesinde tarımsal yayım faaliyeti sağlayan tüm paydaşlar ile yüz yüze hazırlanan anket soru formları doldurulmuş olup, anket soru formlarının uygulanacağı ana kitle üç başlık altında ayrı ayrı incelenmiştir. Her bir ana kitlenin özelliğine göre anket soru formları oluşturulmuş olup hedef ana kitlenin tarımsal yayım faaliyeti hizmetlerine bakış açıları ve değerlendirmeleri alınmıştır. Çalışmanın hedef kitlesini; 1. Yöneticiler (Kamu kurum ve kuruluşları, üretici birlikleri, oda ve borsalar, kooperatifler, üniversiteler ve sivil toplum kuruluşlarının yönetici pozisyonunda bulunan kişi ve kişiler), 2. Tarımsal yayım uzmanı ve Tar-Gel personeli (Gıda Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı İl ve İlçe Müdürlüklerinde çalışan) 3. Sertifikalı tarım danışmanları oluşturmaktadır. Bu 3 hedef kitle için uygulanan soru formları Ek 1 de sunulmuştur. Oluşturulan soru formları öncelikle araştırma bölgesinde bir ön testten geçirilmiş ve en son şekli verilerek araştırmanın kapsamını oluşturan kitleye uygulanmıştır. Çalışmanın popülasyonunu oluşturan hedef kitlede örnekleme aşamasında Tam Sayım Metodu kullanılmış ve tüm hedef kitleye ulaşılmaya çalışılmıştır. Bu kapsamda yöneticiler, İl/İlçe Gıda Tarım ve Hayvancılık Müdürlüğü nde çalışan 5

34 Tarımsal Yayım ve TAR-GEL personeli ve Özel Tarım Danışmanları ile toplam 725 anket yapılmış olup veri girişleri tamamlanmıştır. Yapılan anket çalışmaları sonucu anketlerin yapılma sayılarını gösteren Çizelgeler aşağıda gösterilmektedir. Çizelgeler incelendiğinde KOP Bölgesinde hedeflenen kurumların yöneticilerinin %92.72 sine, Tar-Gel Personelinin %71.43 üne ve Özel Tarım Danışmanlarının ise %60.82 sine ulaşılmıştır. Ayrıca araştırma bölgesinde GTHB il ilçe müdürlüğünde çalışan ve tarımsal yayım faaliyetlerine katılan 25 personel ile de anket yapılmıştır. Araştırma kapsamında bulunan Ereğli Bal Üreticileri Birliği, Ereğli Havuç Üreticileri Birliği, Ereğli Kiraz Üreticileri Birliği, Konya Kanola Üreticileri Birliği, Karaman Başyayla Meyve Üreticileri Birliği, Aksaray Ortaköy Kanola Üreticileri Birliği, Gebere Sulama Birliğinin kapanmasından dolayı anket çalışması yapılmamıştır. Çizelge Araştırma Bölgesinde Görüşme Yapılan Yönetici Anket Sayısı İl Adı Bölge Kurum Kuruluş Sayısı Anket Yapılan Kurum Kuruluş Sayısı Anket Sayısı Temsil Oranı (%) Oransal Payı (%) Konya Aksaray Karaman Niğde TOPLAM Çizelge Araştırma Bölgesinde Görüşme Yapılan Tar-Gel Personeli Anket Sayısı İl Adı Toplam Tar-Gel Personeli Sayısı Yapılan Anket Sayısı Tar-Gel Personeli 6 Diğer Tar. Yay. Uzm. * Tar-Gel Personeli Temsil Oranı (%) Oransal Payı (%) Aksaray Karaman Konya Niğde KOP Bölgesi GTHB il ve ilçe müdürlüğünde çalışan tarımsal yayım çalışmalarına katılan personeli göstermektedir.

35 Çizelge Araştırma Bölgesinde Görüşme Yapılan Özel Tarım Danışmanı Anket Sayısı İl Adı Toplam Özel Tarım Danışmanı Sayısı Yapılan Anket Sayısı Temsil Oranı (%) Oransal Payı (%) Konya Aksaray Karaman Niğde TOPLAM ,00 Çalışmada bir diğer uygulanan veri toplama metodu ise çalıştayların düzenlenmesidir. Bu amaçla hedef kitlenin bulunduğu 4 ilde 1 er tane olmak üze 4 tane çalıştay düzenlenmiş olup çalıştaya ildeki tüm ilgili paydaşların katılımı sağlanmaya çalışılmıştır. Çalıştaylarda katılımcılar 3 farklı grup halinde grup tartışmaları yaparak, aşağıda belirtilen sorulara yanıt aramışlardır. Bunlar: 1. Tarımsal eğitim-yayım hizmetleri açısından ilin durumu 2. İlin tarımsal eğitim-yayım hizmetleri alt yapısı nasıl güçlendirilebilir? 3. İlin tarımsal yayım hizmetlerinin başarısını arttırmak için neler yapılmalıdır? Ayrıca çalıştaylarda üreticinin ve eğitimcinin ihtiyaç duyduğu konular ile ilgili katılımcılardan görüş formları ile bilgi istenmiş ve sonuçlar tablolaştırılarak yorumlanmıştır. Araştırmada sözel bazı faktörlerin birbirleri ile kıyaslanabilmesi ve faktörler arası sayısal farklılıkların görülebilmesi için nicel değerler 10 üzerinden puan sistemi ile puanlanmıştır. Puanlama yöntemi her kritere önem sırasına göre puan atanmasına dayalı bir yöntemdir. Çalışmada Aritmetik Dizi İle Ağırlıklandırma yöntemi izlenerek puanlama yapılmıştır (Barutçugil 2002). Anket yolu ile araştırma bölgesinden toplanan evet-hayır gibi 2 veya daha çok cevaplı kategorik verilerin analizlerinde Ki-Kare Analizi, Likelihood Ratio ve Linear By Linear Association analizlerinden yararlanılmıştır. "Ki-Kare" analiz yöntemi özellikle sosyal bilimler alanındaki çalışmalarda yaygın olarak kullanılan bir analiz yöntemidir. "Ki-Kare" analiz yöntemi verilerin sunuluş biçimine göre "Ki-Kare 7

36 uygunluk testi" ve "Ki-Kare bağımsızlık testi" olmak üzere iki ana gruba ayrılır. "Ki- Kare" analiz yöntemi sadece ilişkilerin saptanmasında değil, aynı zamanda değişkenler arasındaki farklılıkların belirlenmesinde de kullanılmaktadır. "Ki-Kare" analiz yöntemi, frekans dağılımları üzerinden işlem yapan bir yöntemdir. İki değişkenin birbirlerinden bağımsız olması aralarında bir ilişkinin bulunmadığı anlamına gelir. "Ki-Kare" testi değişkenlerin bağımsızlığını ölçmede yaygın olarak kullanılır. Öte yandan "Ki-Kare" analiz yöntemi iki değişken arasındaki ilişkinin şiddeti konusunda oldukça sınırlı bilgi verir (www.istatistikanaliz.com, 2014). Çalışmada yönetici, yayım personeli ve sertifikalı tarım danışmanlarının tutumlarını ölçmede Likert tipi Tutum Ölçeği kullanılmıştır yılında Rensis Likert tarafından geliştirilen bu ölçek araştırma soru formlarında en fazla kullanılan tutum ölçeklerinden biridir. Bu tip ölçeklerde iki tür cümle yapısı görülmektedir. 1. tip cümle olumlu cümle yapısı olup. Kesinlikle Katılıyorum cümlesi buna örnektir. Diğer cümle yapısı ise olumsuz cümle yapısı olup Kesinlikle Katılmıyorum cümlesi de buna örnektir. Bu tip ölçeklerde olumlu ve olumsuz cümle yapılarından eşit sayıda oluşturulmaya çalışılmaktadır (Köklü 1995). Bu çalışmada farklı büyüklüklerde Likert Ölçeği uygulanmıştır. Çalışmada anket yolu ile toplanan ve sürekli veri niteliğinde olan verilerin analizlerinde parametrik testlerden olan Varyans Analizi tekniğinden, parametrik testlerin uygun olmadığı alanlarda ise parametrik olmayan testlerden yararlanılmıştır Kavramsal Çerçeve Araştırmada yer alacak olan bazı tarımsal yayım kavramlarının kavram kargaşası yaratmaması açısından gıda Tarım ve Hayvancılık Bakanlığının Tarımsal Yayım ve Uygulama Esasları Yönetmeliği nde belirtildiği şekilde tanımlanması uygun görülmüştür. Söz konusu yönetmeliğe göre; Serbest tarım danışmanı: Kendi nam ve hesabına çalışmak suretiyle tarımsal işletmelere, sivil toplum örgütlerine ve tarımdan girdi alan kuruluşlara tarımsal danışmanlık hizmeti sunan, yetki belgesi sahibi kişileri, Tarım danışmanı: Sivil toplum örgütlerinde, ziraat odalarında ve tarımsal danışmanlık şirketlerinde istihdam edilen veya tarımsal danışmanlık hizmeti yürütmek üzere kendi nam ve hesabına çalışan ve Yönetmelikte belirtilen hükümlere göre sertifikalandırılmış kişileri, 8

37 Şirket: Tarımsal işletmelere, sivil toplum örgütlerine, ziraat odalarına ve tarımdan girdi alan kuruluşlara ve çiftçilere tarımsal danışmanlık hizmeti sunmak üzere kurulan ve Yönetmelik hükümleri çerçevesinde yetkilendirilen tüzel kişiliğe haiz tarımsal danışmanlık şirketlerini Dernekler/vakıflar: Sivil toplum örgütlerinden, tarım danışmanı istihdam etmek suretiyle danışmanlık hizmeti vermek üzere tarımsal işletme sahipleri veya çiftçiler tarafından ilgili mevzuata göre kurulan tarımsal danışmanlık derneklerini/vakıflarını, Yetki belgesi: Yönetmelikte belirlenen şartları yerine getiren kişi ve kuruluşların tarımsal danışmanlık hizmeti verebileceklerini belirten tarımsal danışmanlık yetki belgesini, Tarımsal danışmanlık hizmetleri: Sivil toplum örgütleri, ziraat odaları, şirketler ve serbest tarım danışmanlarınca, tarımsal işletmelerin tarımsal bilgi, teknik ve yöntemler konusundaki ihtiyaçlarının zamanında ve yeterli düzeyde karşılanmasına yönelik olarak ücret karşılığında yürütülen hizmetler olarak tanımlanmıştır (Anonim, 2014) Dünya da Ve Türkiye de Tarımsal Yayım Çalışmaları Tarımsal yayım, yüzyıllar boyunca tarımın gelişmesinde, çok önemli bir güç ve sosyal yenilik unsuru olmuştur. Günümüzdeki yayım modelleri son iki yüzyılın ürünleri olsalar da, geçirdiği evrim nedeniyle yayımın tarihi neredeyse dört bin yıla yayılır. Ancak ilk modern tarımsal yayım hizmeti, İrlanda da 1845 te ortaya çıkan patates yanıklığı hastalığı sonucu baş gösteren açlık ve sefaletin giderilmesi için Büyük Britanya İmparatorluğu nca görevlendirilen üst düzey bir yöneticinin kişisel girişimleri ile ortaya çıkmıştır (Demiryürek, 2014) Dünya da tarımsal yayım Tüm dünyada yayımın temel amaçlarından biri kırsal nüfusun yaşam standartlarının yaygın eğitim yoluyla yükseltilmesidir. Ülkeler bu amacı gerçekleştirirken farklı yayım organizasyonları kullanmaktadırlar (Çukur, 2014). Tarımsal yayım hizmetleri dünyada genellikle kamu (Tarım Bakanlıkları) tarafından sağlanırken bazı ülkelere ziraat odaları, tarımsal kooperatifler, tarımsal danışmanlık firmaları ön plana çıkmaktadır. Kimi ülkelerde üreticiler tarımsal yayım hizmetlerine 9

38 ücretsiz ulaşırken, kimi ülkelerde belirli bir ücret ödeyerek ulaşmaktadırlar. Modern Yayım faaliyetlerinin başlangıcında tüm dünyada yayım hizmetleri büyük ölçüde kamu tarafından yürütülmektedir. Zamanla, özel şirketlerin ürünlerini tanıtmaları amacıyla yapılan özel yayım ve gelişen üretici örgütlerinin üyelerinin yaşam standardını geliştirmek amacıyla yaptıkları üreci örgütleri yayımı hizmetlerini geliştirmiştir. Bu durum 1990 lı yıllara kadar devam etmiştir. Özellikle 1990 lı yılların başında AB ülkelerinde yeni bir anlayış hakim olmuştur. Bu yıllarda kamu yayım sisteminin beklenen düzeyde etkili ve verimli olmadığı düşüncesi benimsenmiş ve bu durumu düzeltmek için yayım hizmetlerinin özelleştirilmesi gerekliliği ortaya çıkmıştır. Bu yıllardan sonra AB ülkelerinde yayım hizmetlerinin özelleştirilmesi değişik ülkelerde değişik düzeylerde geçekleştirilmiştir. Kamunun düzenleyici, denetleyici ve destekleyici konumda olması yönünde önemli adımlar atılmıştır. Amerika Birleşik Devletleri nde 1862 yılında Ziraat Fakülteleri, 1887 yılında Araştırma Enstitüleri ve 1914 yılında da ise Yayım Servisi kurulmuştur. ABD deki Yayım servisi kendine has bir özellik göstermektedir. Bu ülkede Tarımsal Yayım hizmetleri Federal, Eyalet ve Yerel yönetimlerin desteği ile Land Grant Üniversitelerin Ziraat Fakültelerinin koordinatörlüğünde yürütülmektedir. Bu sistem 1914 yılından beri uygulanmakta ve genel olarak çok başarılı olduğu kabul edilmektedir. Yeni Zelanda da günümüzde kamu tarafından finanse edilen bir yayım hizmeti yoktur. Ancak iki örgüt ülke düzeyinde faaliyet gösteren yayım birimine sahiptir. Bu örgütler Hayvancılığı Geliştirme Şirketi (LIC) ve Yün Şirketi (Woolpro) dir. Ancak, Kraliyet Araştırma Enstitüsü (Crown Research Institution-CRI) gibi bazı kuruluşların asıl konularına bağlı olarak kırsal kalkınma veya yayım konusunda da çalışmaları vardır (Yurttaş ve ark. 2011). Brezilya da yayım hizmetleri, kırsal yayım adı altında, devlet kontrolünde olmak üzere 1948 yılında başlamıştır. Yirmi altı eyalet ve federal bölgede kendi Kırsal Yayım Örgütleri bulunmaktadır. Bu örgütlerin çoğu aynı zamanda eyalet düzeyinde tarımsal araştırmalardan da sorumudurlar. Brezilya üniversiteleri, kırsal alanda yayım hizmetleri verilmesi alanında yer almamaktadırlar. Ülkede kırsal yayım çalışmalarına önem verilirken, sivil toplum örgütleri ve özel teknik yardım kuruluşları da bu alanda hizmet vermeye başlamıştır. Son dönemlerde, devlet kuruluşları maliyeti daha düşük olan, kitle iletişim araçları ve çiftçiden çiftçiye yöntemleri giderek daha yaygın olarak kullanılmaya başlanmıştır (Nassar 2009). Çin Devleti farklı tarım yapısı ile dünyada 10

39 takip edilmesi gereken bir ülkedir. Çin hükümeti yeni bir tarımsal yayım sistemi kurma çalışmalarına 1970 lerin sonlarında başlamıştır lerin ortalarına gelindiğinde, ulusal ölçekte tüm kırsal yerleşim birimlerini ve kasabaları kapsayan geniş bir yayım ağı oluşturulmuştur. Tarım Bakanlığı (TB) çatısı altında, dikey olarak, ulusal düzeyden başlayarak kasabalara kadar uzanan bir yayım sistemi kurulmuştur larda tüm birimlerde çalışanların toplam sayısı bir milyona ulaşmıştır. Beş temel çalışma alanı belirlenmiştir. Bunlar; teknolojik denemeler, demonstrasyon, yayım, eğitim ve üreticilere girdi sağlama alanlarıdır. Yayım birimlerinin finansmanı devlet tarafından karşılanmakla birlikte diğer tarımsal yayım sistemlerinin de ortaya çıkmaya başladığı görülmektedir. Bu alanda yer alan diğer önemli aktörler ise AR-GE kuruluşları, özel firmalar ve üretici örgütleridir. Dikey örgütlenmenin en tepesinde Tarım Bakanlığı yer almaktadır. Zaman zaman Milli Eğitim Bakanlığı, Ticaret Bakanlığı, Bilim ve Teknoloji Bakanlığı gibi bakanlıklar bilginin üreticiye ulaştırılması için Tarım Bakanlığı ile ortaklaşa veya bağımsız çalışmalar da yapmaktadırlar. Kamu sektörü ile karşılaştırıldığında diğer üç aktörün yaptıkları çalışmaların çok küçük boyutlarda ancak etkili çalışmalar olduğu görülmektedir (Yurttaş 2010). Güney Afrika da, tarımsal yayım hizmeti veren kuruluşlar; kamu, sivil toplum kuruluşları, özel sektör ile üniversiteler, kolejler ve tarımsal eğitim veren bazı yüksek okullar tarafından verilen tarımsal eğitim ve yayım hizmetleri, tarımsal yayım ve eğitim ağının temel unsurlarıdır. Güney Afrika da yayım elemanı çiftçi oranı illere göre değişiklik göstermektedir. Ülkede yaklaşık olarak ticari işletme ve 2,4 milyon adet geçimlik tarım işletmesi bulunmaktadır. Kamuda çalışan yayım elemanı sayısı yaklaşık olarak 2800 kişidir. Bu durumda yayım elemanı çiftçi oranı ticari işletmeler için 1:21, geçimlik işletmeler için 1:857, her iki işletme tipi birlikte ele alındığında 1:878 olmaktadır (Anonim 2010). İran da tarımsal yayım, sistemli bir biçimde, 1950 li yıllardan sonra gerçekleşmiştir. Geçen 60 yıl içerisinde ağırlıklı olarak kamu yayım sistemi hakim durumdadır. Yaklaşım olarak, gelişmekte olan ülkelerde uzun süreden beri uygulanmakta olan, geleneksel Teknoloji Transferi Yaklaşımı (hiyerarşik yaklaşım yukarıdan aşağı) uygulanmaktadır. Son yıllarda çiftçilerin yalnızca pasif bilgi alıcısı konumunda olmamaları gerektiği, onların da bilgi üretimine katkı sağlayabilecekleri anlayışı gittikçe artan bir düzeyde kabul görmeye başlamıştır (Anonim 2011). Kazakistan da geçmişte tarımsal üretim büyük kolektif işletmelerde yapılmaktaydı (Kolhoz, Solhoz). Her Kolhoz, kendi ihtiyaç duyduğu 11

40 bitkisel üretim ve hayvansal üretime ait bilgileri kendi bünyesindeki uzmanlar aracılığı ile elde etmekteydi. Sosyalist sistemin çökmesinden sonra, özelleştirme süreci sonunda her kolhoz yüzlerce küçük işletmeye dönüştürüldü. Yayım hizmetine olan ihtiyaç giderek artmış olmasına rağmen, yayım hizmeti alanında paralel gelişmeler sağlanamadı. Yayım hizmetlerinin geliştirilmesi amacıyla uluslararası destek de sağlanmış olmasına rağmen, projeler ile kurulan yayım birimleri, proje bitiminden sonra, merkezi hükümet ve yerel yönetimler tarafından mali olarak desteklenmemiştir yılında ülkede üç yayım Merkezi kurulmuştur. Bu merkezlere ve 160 ilçede istihdam edilmek üzere 200 yeni yayım elemanı ile sözleşme yapılmıştır. Böylece, her 650 çiftçiye bir yayım elemanı düşecek şekilde bir kamu yayım teşkilatının oluşturulması yönünde ilk adımlar yakın geçmişte atılmıştır (Anonim 2014). Mısır da tarımsal yayım hizmeti sunan birçok kamu birimi vardır. Bunlardan en önemlisi çok sayıda personele sahip olan Tarımsal Yayım Hizmetleri Merkezi Yönetimi dir. Bunun dışında Tarımsal Araştırma Merkezi ve Tarımsal Yayım ve Kırsal Kalkınma Araştırma Enstitüsü de önemli yayım kuruluşlarıdır. Ayrıca ürün bazında ve özel konularda yapılan projeler çerçevesinde yayım çalışmaları da yapılmaktadır. Bu tür projelerde birim personeli çalışmasına rağmen, projeler sürdürülebilir olmadığından proje süresi tamamlandığında sorunlar yaşanmaktadır. Mısır da yayım konusunda istihdam edilen personel toplamının kadar olduğu tahmin edilmektedir. Bunlardan kadarı köylerde görev yapmaktadır. Bunun dışında Başkanlık talimatı ile tarımsal araştırma faaliyetleri ile görevli personelin çalışma saatlerinin % 30 kadarını yayım çalışmaları için ayırmaları istenmiştir (Anonim 2014). İngiltere de Tarımsal Yayım hizmetlerini yürüten ADAS (Agricultural Development and Advisory Service) bir kamu kuruluşu iken 1997 yılında tamamen özelleştirilmiştir. İngiltere de bu yıldan sonra tarımsal yayım için doğrudan bir kamu desteği yoktur. ADAS İngiltere dışındaki ülkelere de ücret karşılığı yayım hizmeti sunmaktadır. İngiltere de özelleştirmenin, özel yayım hizmetlerinin mali yükünü karşılamakta zorlanan küçük çiftçilerin aleyhinde olduğu ifade edilmektedir. Danimarka da yayım sistemi tamamen özelleştirilmiştir yılından beri yayım hizmetleri için bir devlet desteği yoktur. Yayım hizmetleri ağırlıklı olarak üretici örgütleri tarafından yürütülmektedir. Hollanda da uzun bir tarihi geçmişi olan DLV yayım kuruluşu 1993 yılından itibaren özelleştirilmeye başlanmış ve bu süreç

41 yılında 10 yıllık bir süre sonunda tamamen özelleştirilmiştir. Günümüzde Hollanda daki yayım hizmetleri müşteri odaklı olarak nitelendirilmekte ve daha çok bireysel metotlara ağırlık verilmektedir. Almanya da değişik eyaletlerde değişik yayım sistemleri ağırlıktadır. Örneğin Baden Württemberg Eyaletinde kamu yayımı ağırlıktadır. Nordrhein-Westfallen Eyaletinde üretici örgütleri yayımı, Mecklenburg- Vorpommern Eyaletinde Bakanlığa bağlı yayım şirketleri, Brandenburg Eyaletinde ise danışmanlık şirketleri ve serbest tarım danışmanları ağırlıktadır. Macaristan da 1990 yılından itibaren Tarım bakanlığının yeniden yapılandırılması çalışmaları başlamış, ancak özelleştirme konusunda önemli gelişmeler sağlanamamıştır. Bu ülkede serbest tarım danışmanları için sertifikalandırma işleri devam etmektedir yılı itibari ile 700 kadar kişiye danışmanlık kursu verilerek sertifikalandırılmışlardır. Çifçilerin özel danışmanlık şirketlerinden aldıkları hizmetler devlet tarafından desteklenmekte ve bu destek danışmanlara ödenmektedir. Estonya da 1989 yılında bağımsızlıktan sonra özel aile işletmelerinin kurulmasına paralel olarak yeni bir yayım sistemi oluşturulmaya çalışılmış ve 1995 yılından sonra bu hizmetlerin özelleştirilmesi yönünde adımlar atılmıştır. Bunlar arasında yayımcıların eğitilmeleri ve sertifikalandırılmaları gibi faaliyetler de vardır. Estonya kendi imkân ve ihtiyaçlarına uygun bir Tarımsal Yayım sistemi kurmak çabasındadır. Bu durum Türkiye deki çabaları anımsatmaktadır. Litvanya da Tarımsal Yayım hizmetleri Ulusal Yayım Servisi tarafından yürütülmektedir. Bu servis büyük ölçüde kamu servisi niteliğindedir. Ülke geneline yayılan 44 yerel büro ile hizmetlerini yürütmektedir. Polonya da Tarımsal Yayım hizmetlerinin uzun bir geçmişi olmasına rağmen, 2005 yılında yapılan düzenlemelerle bu hizmetleri veren kuruluşların yeniden yapılandırılması ve görevlerinin belirlenmesi sağlanmıştır. Polonya tarımı günümüzde bir değişim süreci yaşamaktadır. Mevcut durumda kamu yayım sistemi hakimdir. Bulgaristan da Tarımsal Yayım hizmetlerinden sorumlu olan kuruluş Ulusal Tarımsal Yayım Servisi NAAS dır. Bu servis 1991 yılında bağımsız bir birim olarak düzenlenmiştir. NAAS ın temel amacı, Bulgaristan tarım sektörünü AB üyeliğine hazırlamak ve Dünya pazarlarındaki rekabet gücünü artırmak olarak belirlenmiştir. Tarımsal Yayım hizmetlerinde kamu Yayım sistemi sorumludur. İsviçre de ekolojik tarıma büyük önem verilmekte ve Tarımsal Yayım hizmetleri ekolojik tarımı gerçekleştirecek şekilde yürütülmektedir yılından önce bu hizmetler diğer birçok Avrupa Ülkesinde olduğu gibi büyük 13

42 ölçüde kamu tarafından yürütülmekte idi. Bu yılda yapılan bir düzenleme ile yönetimde liberalleşme yapılmış, özel kuruluşlara kontrol yetkisi verilmiştir. Ülkede uygulanan Ekolojik Performans Katalogu (ÖLN), AB tarafından ortaya konulan iyi tarım uygulamaları (GAP) ve Çapraz Uyum (Cross Compliance) kriterlerine paralel bir yapıdadır. Ülke tarım alanlarının % 97 kadarı ekolojik kriterlere göre işlenmektedir (Anonim 2011, Yurttaş 2010, Yurttaş 2011) Türkiye de tarımsal yayım Milli Mücadele yıllarından sonra tarımsal faaliyetleri modernize etmek, çiftçilerin muhtaç oldukları yeniliklere kavuşturmak ve zirai kalkınma hamlesine cesaretle girişmek üzere atılan olumlu bir adım olarak 1931 yılında Birinci Ziraat Kongresi ni (Şenocak 1967) çiftçi eğitimine yönelik bir kavram olarak ilk defa bir kongre ile tarihi süreç içinde yer almıştır. Türkiye de tarımsal yayım kavramı ilk defa ise 1938 yılında toplanan Birinci Köy ve Ziraat Kalkınma Kongresinde kullanılmıştır (Ceylan 2012). Avrupa da uygulanan bilgi ve metodların Türkiye nin ekonomik ve sosyal şartlarına uyacak şekilde aktarılması kongrenin ana ilkelerinden biri olmuştur (Şenocak 1967) yılında yürürlüğe giren Ziraat Vekaleti Teşkilatının Nakil ve Teknik İşletme Vasıtalarıyla Teçhizine Dair Kanun ile yayım hizmeti bir kamu hizmeti olarak tanımlanmıştır. Bu kanun ile yayım hizmetlerinin yürütülmesi Tarım Bakanlığına verilmiştir. Tarım Bakanlığının bu kanun çerçevesinde il ve ilçe düzeyinde örgütlenme süreci, 1943 yılında Ankara, Eskişehir ve Manisa illerinde başlamış, 1958 yılında bütün illerde bu süreç tamamlanmıştır (Şenocak 1967, Ceylan 2012, Tatlıdil 2013). Tarımsal yayımın gelişmesi için duyulan ihtiyaç 1960 lı yıllarda bir defa daha ortaya çıkmıştır. Nitekim Beş Yıllık Planda: Tarımdaki gelişmenin ve üretim artışının temel şartlarından biri, bu sektörde çalışanların, rasyonel çalışma usullerini benimsemesini sağlamaktır. Bu bakımdan, eğitim, tarım eğitimi, yayın işleri ve özellikle kooperatifleşme hareketi, bu sektördeki gelişmenin sağlanması için gerekli unsurlar olarak kabul edilmelidir denilmek süretiyle, tarımsal yayımın önemi bir daha belirtilmiştir yılında düzenlenen Türkiye Ziraat Mühendisliği 1. Teknik Kongresi nde Tarımsal Yayım ve Öğretim problemleri yeniden ele alınmıştır (Şenocak 1967). Özellikle 1970 lerin sonlarında, kamu tarafından yürütülen yayım hizmetlerinde önemli sorunlar ortaya çıkmış ve bunlar kamu yayımının etkinliğini düşürmüştür. Zaman içinde sorunlara müdahale edilerek olumsuzluklar ortadan kaldırılmaya çalışılmıştır (Özçatalbaş ve ark. 2010). Bu süreç içinde Tarımsal Yayım 14

43 ve Uygulamalı Araştırma Projesi (TYUAP), Önder Çiftçi Projesi (ÖÇP) yaklaşımları uygulanmış ve uygulanmaya devam etmiştir. Bazı başarılı sonuçlarla birlikte bu yaklaşım ile de geleneksel yaklaşımın olumsuz yanları giderilememiş, söz konusu yaklaşımın öngördüğü uygulamalardan birisi olan köy ziraat teknisyenliği yürütülememiş ya da birkaç örnek ile sınırlı kalmıştır. Türkiye'de, özellikle uluslararası kuruluşların finansman ve teknik yönden katkıda bulundukları Entegre Kırsal Kalkınma Projeleri nde altyapı, kredi ve eğitim hizmetleri birlikte yürütülmektedir. Bu projeler ve uygulama yılları aşağıdaki gibidir (Yurttaş ve ark 2011): Çorum-Çankırı Entegre Kırsal Kalkınma Projesi Erzurum Kırsal Entegre Kalkınma Projesi Bingöl-Muş Entegre Kırsal Kalkınma Projesi Yozgat Entegre Kırsal Kalkınma Projesi Doğu Anadolu Havza Geliştirme Projesi Ordu-Giresun Entegre Kırsal Kalkınma Projesi Sivas-Erzincan Entegre Kırsal Kalkınma Projesi Öte yandan Dünya Bankasının finansman desteğiyle; Aşağı Seyhan Sulama, Çorum-Çankırı Kırsal Kalkınma, Yaş Meyve ve Sebze İhracatını Geliştirme ve Ceyhan-Aslantaş Sulama Projelerinde, gerek tarımsal yayım örgütlenmesi ve gerekse kullanılan yayım yöntemleri açısından Türkiye için tarımsal yayım çalışmalarında azımsanamayacak bir deneyim birikimi sağlanmıştır (Tatlıdil 2013). Türkiye de tarımsal yayım hizmetleri bir kamu faaliyeti olarak başlatılmış ve 2000 li yıllara kadar bu yapı değişik uygulamalar ve projelerle devam etmiştir. Özellikle yıllarında uygulanan 1000 Köye 1000 Tarım Gönüllüsü Projesi olarak da bilinen Köy Merkezli Tarımsal Üretime Destek Projesi ile tarımsal yayım hizmetleri farklı bir boyut kazanmıştır. Kamu yayım hizmetleri ve sivil toplum örgütleri, ziraat odaları, tarımsal danışmanlık şirketleri, serbest tarım danışmanlarınca yerine getirilecek tarımsal yayım ve danışmanlık hizmetlerinin yürütülmesi ile ilgili olarak; ilke ve kural belirleme, strateji ve program geliştirme, yönlendirme, özendirme, eğitim, sertifilandırma, belgelendirme, görev ve sorumluluk tanımlama, izleme ve değerlendirme, denetim ve yaptırım uygulama görevleriyle ilgili usul ve esasları, tarımdan girdi alan ve tarıma girdi veren kuruluşların ticari faaliyetleri çerçevesinde yapacakları çiftçi bilgilendirme 15

44 faaliyetlerine ilişkin usul ve esasları kapsayan Tarımsal Yayım ve Danışmanlık Hizmetlerinin Düzenlenmesine Dair Yönetmelik tarihli, 5488 sayılı Tarım Kanununun 9. Maddesine dayanılarak hazırlanmıştır (Anonim 2012). Bu yönetmelik ile tarımsal danışmanlık terimi Türkiye tarımsal yayım sisteminde yer almıştır. Köy Merkezli Tarımsal Üretime Destek Projesinin uygulama süresinin bitmesi ile birlikte 01 Ocak 2007 tarihinde Tarımsal Yayımı Geliştirme Projesi (Tar-Gel) olarak uygulamaya konulmuştur. Tar-Gel projesi kapsamında 2007 yılında 1769 adet Ziraat Mühendisi ve 731 adet Veteriner Hekim olmak üzere toplam teknik elemana istihdam sağlanmıştır. Köy Merkezli Tarımsal Üretime Destek Projesi kapsamında 2 yıl ve üzeri çalışan ( Proje Uygulama Esasları, Proje Merkez Koordinasyon Kurul Kararları ve Hizmet Alım Sözleşmeleri ile belirlenen yükümlülüklerini yerine getirmedikleri tespit edilen ve İl Proje Yürütme Kurulu Tarafından sözleşmeleri fesh edilenler hariç) tarım danışmanlarının da yine KPSS ve yaş şartı aranmaksızın sözleşmeli pozisyonda istihdam edilmiştir tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayınlanan 651 sayılı KHK ile Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı bünyesinde Eğitim Yayım ve Yayınlar Dairesi Başkanlığı (EYYDB) kurulmuştur. Bu kapsamda tarih ve /66 sayılı olur ile yürürlüğe giren Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı Merkez Teşkilatı Görev Yönergesi ile Tar-Gel Projesini yürütme görevi EYYDB bünyesinde kurulan Çiftçi Eğitimi ve Yayım Daire Başkanlığına verilmiştir. Tar-Gel Projesi İl Müdürlüklerindeki yeniden yapılanma neticesinde Koordinasyon ve Tarımsal Veriler Şube Müdürlüğü tarafından yürütülmektedir. Bakanlık Makamının tarih ve 38 sayılı Olur u ile yürürlüğe giren Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı Taşra Teşkilatının Görevleri, Çalışma Usul ve Esasları, Bakanlık Makamının tarih ve 43 sayılı Olur u ile güncellenerek Tarımsal Yayımı Geliştirme Proje Birimleri ve Görevleri eklenerek 4/A ve 4/B statüsünde bulunan Tar-Gel personeli köy/beldelerde oluşturulan Tarımsal Yayımı Geliştirme Proje Birimlerinde görevlendirilmeye devam etmektedirler (Anonim 2012) tarihinde yürürlüğe giren Tarımsal Yayım ve Danışmanlık Hizmetlerinin Düzenlenmesine Dair Yönetmelik ile Türkiye de kamu dışı danışmanlık hizmetlerini (serbest tarımsal danışmanlık) düzenleyen ilk yasal düzenleme yapılmıştır. Bu yönetmelik ile sivil toplum örgütleri, tarımsal danışmanlık şirketleri ve çiftçi örgütlerinin de tarımsal danışmanlık hizmetleri vermelerine olanak sağlanmıştır. Yönetmelikle belirtilen 16

45 hükümlere göre sertifikalandırılmış kişiler Tarım Yayımcısı olarak adlandırılmıştır. Yönetmelik Serbest Tarım Danışmanı veya Tarım Yayımcısı olabilmek için esas itibari ile 120 saatlik bir sertifika programına katılımı zorunlu kılmış ise de daha sonra bu zorunluluk ortadan kaldırılmış ve Bakanlık tarafından yılda iki kez yapılan sınavda başarılı olmak koşulu getirilmiştir (Ceylan 2012). 04 Temmuz 2014 tarihli Resmi Gazete de yayınlanan Tarımsal Yayım ve Danışmanlık Hizmetlerine Destekleme Ödemesi Yapılması Hakkında Tebliğ (Tebliğ No:2014/15) kapsamında desteklemeden yararlanabilmek için çiftçilerin/tarımsal işletmelerin bazı asgari koşulları yerine getirmiş olmaları gerekmektedir. Bu koşullar; a. Çiftçi kayıt sistemine ve/veya hayvan kayıt sistemine ve/veya örtü altı kayıt sistemine ve/veya su ürünleri kayıt sistemine ve/veya arıcılık kayıt sistemine ve/veya koyun-keçi kayıt sistemine ve/veya Organik Tarım Bilgi Sistemine (OTBİS) kayıtlı olmak, b. Aşağıdaki kriterlerden en az birini sağlamak, 1) Örtü altında en az üç dekar alanda üretim yapmak, 2) Bağ-bahçede en az on dekar alanda üretim yapmak, 3) Tarla ziraatında; kuruda en az yüz dekar veya yarısından fazlası kuru olmak kaydıyla kuru ve sulu toplam en az yüz dekar, suluda en az elli dekar alanda üretim yapmak, 4) Hayvancılıkta; süt sığırcılığı yapan işletmelerde en az onu sağmal olmak kaydıyla en az yirmi büyük baş sığır, besi sığırcılığı yapan işletmelerde en az elli baş sığır ve küçükbaş hayvan yetiştiriciliğinde en az yüz küçükbaş hayvana sahip olmak, 5) Arıcılıkta en az elli adet arı kolonisine sahip olmak, 6) Su ürünleri üretim tesisine sahip olmak, 7) Kanatlı hayvan yetiştiriciliğinde; yumurta üretiminde 5000 adet, et üretiminde adet ve üzeri kapasitede yetiştiricilik yapmak, 8) Organik tarım alanında, birinci fıkranın (b) bendinin 1, 2, 3, 4, 5 ve 7 nci alt bentlerinde belirtilen işletme büyüklüklerinin yarısına sahip olmaktır (Anonim 2014). Bu tebliğ uyarınca 2014 yılı için çiftçi/tarımsal işletme başı 600 TL/yıl ( ) destekleme ödemesi yapılmaktadır. Tarımsal Yayım ve Danışmanlık Hizmetlerinin Düzenlenmesine Dair Yönetmelik ile tarımsal yayım alanında genel 17

46 kabulleri değiştiren yeni bir yaklaşımın oluştuğu ileri sürülebilir. Bu oluşum GTHB nin yürüttüğü ve ülke genelinde hakim olan kamu yayımı yanında, özel girişimin de resmi olarak yer almasını sağlayacak yayımın özelleştirilmesi üzerine yapılandırılmış olup tarım sektörünün gündemine girmiştir (Özçatalbaş 2010) yılında başlanan ve halen devam eden tarımsal danışmanlık destekleme ödemeleri çizelge de sunulmuştur. Çizelge : Yılları Arasında Tarımsal Yayım ve Danışmanlık Desteğinden Yararlanan Tarımsal İşletme ve Danışman Sayıları ile Ödenen Destek Miktarları (Anonim 2014) Yıl İşletme Sayısı Kişi/Kuruluş Sayısı Danışman Sayısı Destek Miktarı (TL) Toplam Ödenen Destek (TL)

47 3. KOP BÖLGESİ HAKKINDA GENEL BİLGİLER 3.1. Tarihi ve Coğrafi Konumu Konya Ovası Projesi (KOP), İstatistiki Bölge Birimleri Sınıflandırması (İBBS) Düzey 2'ye göre TR52 ve TR71 bölgelerinde yer alan Aksaray, Karaman, Konya ve Niğde illerini kapsamakta olup; sahip olduğu km 2 'lik alanla Türkiye yüzölçümünün yaklaşık %8,3'ünü, nüfusunun ise yaklaşık %3,98'ini oluşturmaktadır. KOP Bölgesi sahip olduğu yaklaşık 3 milyon hektarlık geniş tarım alanları, farklı agro ekolojik bölgeler, sulama imkanları, coğrafi konumu ile ülkemizin en önemli tarım bölgesi olarak kabul edilmektedir. KOP Bölgesi başta buğday, arpa, şeker pancarı, kuru fasulye, patates, ayçiçeği, haşhaş, kimyon, aspir gibi tarla bitkileri olmak üzere birçok tarla bitkisi yanında, çok sayıda sebze ve meyve türlerinin üretiminde söz sahibi olan bir tarım bölgesidir. KOP Bölgesi'nin yüzölçümü km 2 olup, Türkiye'nin %8,3'ünü oluşturmaktadır. Çizelge KOP Bölge İlleri ile Türkiye Yüzölçümü Karşılaştırılması İller Yüzölçümü (km 2 ) Aksaray Karaman Konya Niğde KOP Bölgesi Türkiye KOP/Türkiye (%) 8.30 (Kaynak: Türkiye İstatistik Yıllığı, 2011 TÜİK; Ankara, Anonim 2014) Çizelge KOP Bölgesi İllerinin İlçe, Belediye ve Köy Sayısı (2013) İller İlçe Sayısı Belediye Sayısı Köy Sayısı Aksaray Karaman Konya Niğde KOP Bölgesi (Kaynak: (ADNKS) 31/12/2013 sonuçları, tr,; Anonim 2014) KOP Bölgesi nde yer alan illerden Aksaray ilinin yüzölçümü km² olup, KOP Bölgesi illeri arasında alan büyüklüğüne göre 3.sırada yer almaktadır. Aksaray ilinin toplam ha alanının, ha (%82.0)'sı düzlük, ha (%8.9)'u dağlık, ha (%9.1)'lik kısmı ise sulak alandan oluşmaktadır. Karaman ilinin yüzölçümü km² olup, KOP Bölgesi illeri arasında alan büyüklüğüne göre 19

48 2.sırada yer almaktadır. Karaman ilinin ha alanının, ha (%25.8)'i düzlük, ha (%73.7)'si dağlık, ha (%0.4)'lük kısmı ise sulak alandan oluşmaktadır. Konya ilinin yüzölçümü km² olup, KOP Bölgesi illeri arasında alan büyüklüğüne göre 1.sırada yer almaktadır. Konya ilinin ha alanının, ha (%63,4)'ü düzlük, ha (%32,0)'lık kısmı dağlık, ha (%4.5)'i sulak alandan oluşmaktadır. Niğde ilinin yüzölçümü km² olup, KOP Bölgesi illeri arasında alan büyüklüğüne göre 4.sırada yer almaktadır. Niğde ilinin ha (%53.3)'sı düzlük, ha (%46.7)'si dağlık, 189 ha (%0)'lık kısmı ise sulak alandan oluşmaktadır. KOP Bölgesi, tarih öncesi çağlardan günümüze uzanan her dönemde, kültür tarihinin önemli bir merkezi olmuş ve çok sayıda uygarlığa ev sahipliği yapmıştır. Bu Bölge de, insan yaşamı ve kültürüne ait en eski bulgular, Niğde ve Karaman illerinde ortaya çıkarılmıştır. Niğde'nin kuzeydoğusunda yer alan Göllü Dağ ve çevresinin, yapılan kazı ve yüzey araştırmaları ile Alt Paleolitik Dönem de, 'li yıllardan itibaren özellikle obsidyen yataklarının bolluğu nedeni ile kullanıldığı görülmektedir. Göllü Dağ ın arkeolojik ve kültürel açıdan önemi, alet yapımında farklı teknik ve becerileri kullanabilen Homo erectus ve Neandertaller gibi ilk insan gruplarına işaret etmesidir. Paleolitik döneme ait diğer bir yerleşme olan Pınarbaşı'nda da (Karaman- Süleymanhacı Köyü) mikrolitik alet örnekleri bulunmuştur. Üretim, beslenme, teknoloji, inanç ve sosyal olarak yaşamı belirleyen unsurların yeniden biçimlenme sürecini yansıtan Neolitik döneme ait yerleşmeler, Bölge'de çok miktarda bulunmaktadır. Konya yakınlarında yer alan Çatalhöyük yerleşimi, bu döneme ışık tutan en önemli çalışmalardandır. Burada ortaya çıkarılan evlerin iç tasarımlarında, işlevsel kaygıların vurgulanması ve ana tanrıça kültünün inanç sisteminde yerini alması, kültürel açıdan önemli gelişmelerdir. Niğde Köşk Höyük (Bor- Bahçeli Beldesi), Pınarbaşı yerleşimi (Karaman) bu döneme ait buluntu veren diğer yerleşmelerdir. Yerleşmelerin daha da büyüdüğü, ilerleyen alet teknolojisi ile birlikte, topluluklarda iş bölümünün geliştiği Kalkolitik dönemde de Bölge deki iskan devam etmiştir. Konya Çatalhöyük, Karaman Can Hasan Höyüğü, Niğde Tepecik Höyük bu dönemin önemli yerleşmeleridir. Bronz Çağı yerleşmelerinin ise; özellikle Karaman ın kuzey, kuzeydoğu ve kuzeybatı bölgelerinde ovalarda toplandığı tespit edilmiştir. Abdullah Höyük, Akyokuş Höyük, Boz (Güllü) Höyük, Büyükgonu (Unu) Höyük, Çardagin Höyük, Davda Höyük bu döneme ait yerleşimlerden birkaçıdır. 20

49 Hititler öncesinde, Asur ticaret yollarında yer alan yerleşim yerlerinde Asur kültürünün etkileri görülmektedir. Acemhöyük (Aksaray), Karahöyük (Konya) bu döneme ilişkin önemli buluntular vermişlerdir. M.Ö 1600'lü yıllarda Hitit Krallığı'nın (1.Hattuşili ve oğulları) güneydeki bölgeleri denetimi altına alarak Akdeniz kıyılarına açılma girişimlerinin izlerini ise; Zeyve Höyük, Yalburt Havuzu (Ilgın), Eflatun Pınar (Beyşehir), Fasıllar Anıtı gibi eser ve yerleşimlerde görmekteyiz. Bölge, Hititlerin ardından Frig uygarlığına ev sahipliği yapmıştır. Özellikle tarım, hayvancılık, ahşap ve maden işçiliği gibi alanlarda başarı göstermiş olan bu uygarlığa ait buluntular Sızma, Sille(Konya) yerleşimlerinde ortaya çıkarılmıştır. Bölge'nin M.Ö. VII. yüzyıldaki konukları Lydialılar, M.Ö. VI. yüzyılda Persler olmuşlardır. M.Ö. 334 yılında ise Makedonya Krallığı'na bağlanmıştır. M.Ö. I. yüzyılda Pontus yönetiminde kalmış, bu dönemi izleyen yıllarda Pontus ve Romalılar arasında el değiştirmiştir. VII. yüzyılda Sasaniler ve Araplar kısa süreli olarak Bölge de varlık göstermişlerdir. Oğuz boylarının 1071 yılında Anadolu'ya girişi, yeni bir sosyal ve kültürel atmosferin oluşmasını sağlamıştır. Özellikle Kutalmışoğlu Süleyman Şah'ın Bölge'ye hakim olup batıya yönelmesi, Selçuklu Devleti'nin oluşum sürecini başlatmıştır yılında kurulan Devlet'in başkenti Konya olmuştur. Bu dönemde Konya başta olmak üzere, özellikle mimari, felsefe, edebiyat, teoloji, müzik gibi sanatın çeşitli alanlarında üretilen eserlerle KOP Bölgesi Anadolu'ya ışık yaymıştır. Selçuklu Devleti'nin yıkılışının ardından Bölge de Karamanoğlu Beyliği'nin hakimiyeti görülür. Osmanlı İmparatorluğu Bölge'yi 1465 yılında sınırları içine katmıştır. Osmanlılar zamanında da eyalet merkezi olan Bölge, sosyal ve kültürel önemini bu dönemde de sürdürmüştür. Kurtuluş Savaşı sırasında Batı Cephesi Komutanlığı'nda mücadele veren Bölge, 1920 de işgalden tamamen kurtulmuştur. Kültürel altyapısının güçlü oluşu, KOP illerini Cumhuriyet döneminde de önemli kılmış ve hızla kalkındırmıştır (www.kop.gov.tr) İklim ve Bitki Örtüsü KOP Bölgesi coğrafi konumu itibariyle Türkiye'nin en büyük ovalarına sahip ancak en az da yağış alan bölgesidir. Türkiye uzun yıllar yıllık yağış ortalamasının 640 mm civarında olmasına karşın bölge uzun yıllar yıllık yağış ortalaması 330 mm civarındadır. Bu miktar, Konya-Karapınar İlçesi civarında 280 mm nin altına kadar düşmektedir. Bu nedenle Türkiye de kullanılabilir yerüstü su kaynağının ancak %2 si bölgededir. Diğer yandan bölgenin geniş bir kapalı havza olması nedeniyle Türkiye 21

50 yeraltı su kaynağının %17 sini bulundurmaktadır. Bir başka ifade ile Türkiye'de kullanılabilir yerüstü suyunun en az, buna karşılık yeraltı suyunun en fazla bulunduğu bölge Konya Kapalı Havzası dır. Fakat kullanılabilir rezerv üzerinde aşırı çekim, yağışların yetersizliği ve yeterli besleme olmadığından; havzadaki yeraltı suyu seviyesi her yıl ortalama 3 m düşüş göstermektedir. KOP Bölgesi'nde, yazları sıcak ve kurak, kışlar soğuk ve yağışlı karakter gösteren karasal iklim özellikleri hâkimdir. Yağışlar genellikle kış aylarında kar, ilkbahar ve sonbahar aylarında yağmur şeklindedir. KOP Kapalı Havzası, Türkiye ortalamasının yaklaşık %51'i kadar yağış almaktadır. KOP Bölgesi havza toprakları genellikle yüksek ph lı (ph: ), fazla kireçli (> %15), düşük organik maddeli (< %2) ve ağır bünyeli (killi, killi-tınlı) olup kötü fiziksel özellikler ve bilinçsiz toprak işleme nedeniyle kaymak tabakası oluşumu yaygındır. Havzanın ha ında tuzluluk ve sodiklik, ha ında da ise su ve rüzgar erozyonu mevcuttur. Ova haricindeki dağlık-tepelik araziler çoğunlukla eğimli, taşlı, sığ, parçalı ve kıraçtır. Havza toprakları yarı kurak (yıllık yağış toplamı mm arası) iklim kuşağında olduğundan organik maddece fakirdir. Genellikle tarım topraklarının %88 inde organik madde orta ve az düzeyde olup %3 ün altındadır. Havza toprakları yarı kurak iklim kuşağında olup genellikle yüksek ph lı, fazla kireçli, düşük organik maddeli ve ağır tekstürlüdürler. Dolayısıyla söz konusu toprakların fiziksel, kimyasal ve biyolojik özellikleri bozuktur. Bunun sonucunda da kaymak tabakası oluşumu yaygındır. Ova haricindeki dağlık-tepelik araziler çoğunlukla eğimli, taşlı, sığ, parçalı ve kıraçtır. KOP Bölgesi tarım arazileri, yeraltı (YAS) ve yerüstü (YÜS) su kaynakları ile sulanmaktadır. Sulamalar, Devlet Su İşleri, İl Özel İdaresi, kooperatif, halk ve şahıslar tarafından yapılmaktadır. Bölgede mevcut sulanan alanlar Tablo 14 de verilmiştir yılı itibariyle KOP Bölgesi nde toplam mevcut sulanan alan miktarı ha olarak gerçekleşmiştir (Anonim 2012; Anonim, 2013). Çizelge KOP Bölgesi nde Mevcut Sulanan Alan (Hektar) Konya Karaman Aksaray Niğde KOP İşletmede Olan DSİ Projeleri (YÜS) İl Özel İdaresi Sulamaları (YÜS) Halk Sulamaları (YÜS) Kooperatif sulamaları (YAS) Şahıs Sulamaları (YAS) * Toplam * Kuyu başına düşen alan miktarı 4 ha olarak kabul edilmiştir. 22

51 İklim ve topografya verileri dikkate alınarak Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı'nca 30 Bölge başlığı altında hazırlanan Türkiye Tarım Havzalarına göre ise; KOP Bölgesi sınırları içerisinde 4 adet tarım havzası bulunmaktadır. Çizelge KOP Bölgesi Tarım Havzaları Havza No Havza, İl ve İlçeler İç Ege Havzası 15 İli İlçesi Konya Konya Akşehir, Doğanhisar, Tuzlukçu, Ilgın Orta Kızılırmak Havzası 27 İli İlçesi Aksaray Ağaçören, Gülağaç, Güzelyurt, Ortaköy, Sarıyahşi Niğde Çamardı, Çiftlik, Merkez Orta Anadolu Havzası İli İlçesi 28 Aksaray Eskil, Aksaray-Merkez Karaman Ayrancı, Kâzımkarabekir, Merkez Konya Altınekin, Cihanbeyli, Çeltik, Çumra, Emirgazi, Ereğli, Güneysınır, Halkapınar, Kadınhanı, Karapınar, Karatay, Kulu, Sarayönü, Yunak Niğde Altunhisar, Bor, Ulukışla Göller Havzası 30 İli İlçesi Karaman Başyayla, Ermenek, Sarıveliler Konya Ahırlı, Akören, Beyşehir, Bozkır, Derbent, Derebucak, Hadim, Hüyük, Meram, Selçuklu, Seydişehir, Taşkent, Yalıhüyük (Kaynak: [Ziy. Tar. :25/07/2014; Anonim 2014] 3.3.Nüfus Durumu KOP Bölgesi nüfusu, Adrese Dayalı Nüfus Kayıt Sistemi (ADNKS) sonuçlarına göre 2012 yılı itibariyle 3 milyon 7 bin 890 kişi iken 35 Bin 738 kişi artarak, 2013 yılında 3 milyon 43 bin 628 kişiye ulaşmıştır. Bölge nüfusu; Türkiye nüfus artışı ile paralel bir yapı sergilemekle beraber bölge nüfusunun Türkiye nüfusu içerisinde aldığı pay % 3,97 olmuştur. Çizelge KOP Bölgesi Nüfusunun İllere Göre Dağılımı ( ) İller Aksaray Karaman Konya Niğde KOP Türkiye KOP/Türkiye (%) (Kaynak: ADNKS 29/01/2013 sonuçları, [Ziy. Tar.:28/02/2014]; Anonim 2014.) 23

52 Çizelge KOP Bölgesi Nüfusunun Yaş Gruplarına Göre Dağılımı (2013) KOP Bölgesi Aksaray Karaman Konya Niğde Erkek Kadın Erkek Kadın Erkek Kadın Erkek Kadın Erkek Kadın Toplam Kaynak: ADNKS 2013 sonuçları, tr, [Ziy. Tar.:28/02/2014]; Anonim 2014 Çizelge KOP Bölgesi'nde Şehirleşme Oranı ve Nüfus Yoğunluğu ( ) Şehirleşme Oranı (%) Nüfus Yoğunluğu (kişi/km 2 ) Aksaray Karaman Konya Niğde KOP (*) Türkiye Kaynak: 2013 ADNKS sonuçları, tr, [Ziy. Tar.:28/02/2014]. * KOP Bölge Kalkınma İdaresi tarafından hesaplanmıştır.; Anonim 2014 KOP Bölgesi şehirleşme oranı %87,71, Türkiye şehirleşme oranı %91,35 dır. Nüfus yoğunluğu olarak ifade edilen bir kilometreye düşen kişi sayısı" Türkiye genelinde 2012 yılına göre 2 kişi artarak 100 kişi olurken; KOP Bölgesi illerinden aynı zamanda yüzölçümü bakımından en büyük il olan Konya'nın nüfus yoğunluğu 53, Aksaray İlinin nüfus yoğunluğu 51, Niğde İlinin nüfus yoğunluğu ise 47 ve Karaman İlinin nüfus yoğunluğu 27 olmuştur. 24

53 3.4.Eğitim Durumu KOP Bölgesi'ndeki okulöncesi eğitim ve ilköğretim okullaşma oranlarının Türkiye ortalamasının üzerinde olduğu görülmektedir. Ortaöğretim okullaşma oranlarında ise; Karaman ilinin Türkiye oranının üzerinde olduğu, diğer KOP illerinin ise Türkiye oranının altında kaldığı gözlenmektedir. KOP Bölgesi İllerine ait okul, şube ve öğretmen başına düşen öğrenci sayılarının Türkiye ortalamasının altında olduğu görülmektedir., KOP Bölgesi illerinde okuma yazma bilmeyen kadınların erkeklerden çok fazla olduğu görülmektedir. Bölgede okuma yazma bilmeyen kadın sayısı kişi, erkek sayısı kişidir. İllere bakıldığında ise; okur-yazar olmayan kadın nüfusu, Aksaray ilinde , Karaman ilinde 5.056, Konya İlinde , Niğde ilinde ise kişidir. Bölge'de okuma yazma bilen nüfusa bakıldığında, erkek okuma yazma bilen nüfus ile kadın okur-yazar nüfus arasında çok fazla fark bulunmamaktadır. Bölge'de toplam okur-yazar erkek nüfusu kişi olurken, okur-yazar kadın nüfusu kişi olmuştur. KOP Bölgesi Okuma Yazma Bilmeyen Kadın Nüfusunun Toplam Nüfus içerisindeki oranı %5,65 ile Türkiye oranı olan %6,43 altında seyretmektedir. Çizelge KOP Bölgesi ve Türkiye Karşılaştırmalı Okur-Yazar Durumu (2013) İller Okuma Yazma Bilmeyen Okuma Yazma Bilen Bilinmeyen Erkek Kadın Toplam Erkek Kadın Toplam Erkek Kadın Toplam Aksaray Karaman Konya Niğde KOP Bölgesi Türkiye Çizelge KOP Bölgesi İlleri ve Türkiye Okul, Şube ve Öğretmen Başına Düşen Öğrenci Sayıları ( ) İlkokul Ortaokul Ortaöğretim(Lise) * Okul Şube Öğretmen Okul Şube Öğretmen Okul Şube Öğretmen Aksaray Karaman Konya Niğde Türkiye (Kaynak: tr//, [Ziy. Tar. : 16 /06/2014]; Anonim 2014) 25

54 Çizelge KOP Bölgesi İllerinde Eğitim Seviyesine Göre Derslik Başına Düşen Öğrenci Sayısı ( ) İlkokul Ortaokul Ortaöğretim Genel Ortaöğretim Mesleki ve Teknik Ortaöğretim Aksaray Karaman Konya Niğde Türkiye (Kaynak: gov. tr//, [Ziy. Tar. : 16 /06/2014]; Anonim 2014) KOP Bölgesinde dönemi ilkokul, ortaokul ve ortaöğretimde derslik başına düşen öğrenci sayısında da Türkiye ortalamasının altındadır. Çizelge Öğretim Yılına Göre KOP Bölgesi'nde İllere Göre Okullaşma Oranı (%) İller Okul Öncesi İlköğretim (İlkokul+ Ortaokul) Ortaöğretim (Lise) Genel Ortaöğretim Mesleki ve Teknik Ortaöğretim Aksaray Karama n Konya Niğde Türkiye (Kaynak: [Ziy. Tar. :16/06/2014] ; Anonim; 2014) Çizelge KOP İllerinde Yüksek Öğretim Kurumlarında Görev Yapan Öğretim Elemanı Sayısı (2012) İller Yüksek Öğretim Kurumunda Görev Yapan Öğretim Elemanı Sayısı Profesör Doçent Yardımcı Doçent Diğer Öğretim Elemanı Genel Toplam Aksaray Karaman Konya Niğde KOP Türkiye

55 3.5. Bölgenin Arazi Varlığı ve Kullanım Durumu KOP illeri sahip olduğu tarım arazisi varlığı ile önemli bir arazi potansiyeline sahiptir. KOP Bölgesi 2012 istatistiklerine göre yaklaşık 3 milyon ha tarım arazisine sahiptir. KOP Bölgesi ndeki tarıma elverişli arazinin % lık payla en büyük kısmı Konya ilinde yer alırken, diğer üç il ise % arasında değişen oranda birbirine yakın pay almaktadır (Çizelge 3.5.1) KOP Bölgesi nde mevcut işlenebilir tarım arazilerinin % lik büyük bölümü tarla bitkilerine tahsis edilmektedir. Diğer taraftan ekilebilir alanların % 3.77 sını meyve ve bağ alanları, % 1.69 unu ise sebze alanları oluşturmaktadır (Çizelge 3.5.2). KOP Bölgesi nde özellikle kuru tarım yapılan alanlarda nadas uygulamasının yaygın olması nedeni ile ekilebilir arazinin % sı nadasa bırakılmaktadır. KOP Bölgesi dahilinde 5 adet akarsu havzası mevcut olup, Konya Kapalı Havzası nın tamamı, diğer havzaların ise bir kısmı bölge sınırları içerisinde kalmaktadır. KOP Bölgesi nde karasal iklim özellikleri hakimdir. Yazlar sıcak ve kurak, kışlar soğuk ve yağışlıdır. Yağışlar genellikle kış aylarında kar şeklinde, bahar aylarında yağmur şeklindedir. Bölgenin uzun yıllar yağış ortalaması ise 329,8 mm dir. Türkiye nin yıllık yağış ortalaması ise 643,0 mm dir. Bölge, Türkiye ortalamasından yaklaşık %51 daha az yağış almaktadır. Çizelge KOP Bölgesi nde Yer Alan İllerin Tarıma Elverişli Alan Miktarı Bölge Tarıma Elverişli Alan (ha) İllerin KOP Bölgesi ndeki Payı (%) Aksaray Karaman Konya Niğde KOP Türkiye

56 Çizelge Türkiye ve KOP Bölgesi Tarım Alanlarının Kullanım Şekilleri Ürün Grubu KOP BÖLGESİ Ekim Alanı (ha) TÜRKİYE Oran (%) Ekim Alanı (ha) Oran (%) Ekilen Tarla Alanı Nadas Alanı Sebze Alanı Meyve Bağ ve Bah. Bit. Alanı Toplam Alan , , Bitkisel Üretim Durumu KOP Bölgesi tarım arazisi varlığı ile Türkiye tarım arazisi varlığının %12,2'sine karşılık gelen çok büyük bir tarım havzasını kapsamaktadır. Tarla bitkilerinden şeker pancarı, buğday, arpa, mısır, patates, ayçiçeği, yonca, fiğ, nohut, kuru fasulye, sebze türlerinden havuç, domates meyve türlerinden elma, kiraz, vişne ve çilek üretimi KOP bölgesinin söz sahibi olduğu belli başlı ürünlerdir. Bitkisel üretimin ana unsuru olan tohumluk üretiminde de KOP bölgesi çoğu tarla bitkisinde birinci sırada yer almaktadır. Konya, Karaman ve Aksaray da en çok üretilen bitki şeker pancarı, Niğde de ise patatestir. KOP Bölgesi nde en çok üretilen bitki şeker pancarıdır. KOP Bölgesi nde üretilen ve üretimi Türkiye de en büyük paya sahip olan ürün arpadır. 28

57 Çizelge KOP Bölgesi 2013 Yılı Tarla Bitkileri Üretiminde (ton) Öne Çıkan Bitkiler Bitki Türü Konya Karaman Niğde Aksaray KOP Toplam Türkiye KOP/TR (%) Arpa (Biralık) Arpa (Diğer) Buğday (Durum) Buğday (Diğer) Çavdar Tritikale Mısır (Tane) Fasülye (Kuru) Nohut Patates Aspir Ayçiçeği (Çerezlik) Ayçiçeği (Yağlık) Haşhaş (Tohum) Şekerpancarı Mısır (Silajlık) Yonca (Yeşil Ot) Fiğ (Yeşil ot) Yulaf (Tane) Haşhaş (Kapsül) Kolza Mercimek (Kırmızı) Mercimek (Yeşil)

58 Çizelge KOP Bölgesi 2013 Yılında Tarla Bitkileri Ekim Alanında (da) Öne Çıkan Bitkiler Bitki Türü Konya Karaman Niğde Aksaray KOP Toplam Türkiye KOP/TR (%) Arpa (Biralık) Arpa (Diğer) Buğday (Durum) Buğday (Diğer) Çavdar Tritikale Mısır (Tane) Fasülye (Kuru) Nohut Patates Aspir Ayçiçeği (Çerezlik) Ayçiçeği (Yağlık) Haşhaş (Tohum) Şekerpancarı Mısır (Silajlık) Yonca (Yeşil Ot) Fiğ (Yeşil ot) Yulaf (Tane) Haşhaş (Kapsül) Kolza Mercimek (Kırmızı) Mercimek (Yeşil) Kaynak: Anonim 2014b KOP Bölgesi genelinde en çok ekim alanına sahip olan ürün buğdaydır. KOP Bölgesi nde, ekim alanı Türkiye de en büyük paya sahip olan ürün ise arpadır. 30

59 Çizelge KOP Bölgesi 2013 Yılında Tarla Bitkileri Veriminde (kg/da) Öne Çıkan Bitkiler Bitki Türü Konya Karaman Niğde Aksaray KOP Ortalama Türkiye Arpa (Biralık) Arpa (Diğer) Buğday (Durum) Buğday (Diğer) Çavdar Tritikale Mısır (Tane) Fasülye (Kuru) Nohut Patates Aspir Ayçiçeği (Çerezlik) Ayçiçeği (Yağlık) Haşhaş (Tohum) Şekerpancarı Mısır (Silajlık) Yonca (Yeşil Ot) Fiğ (Yeşil ot) Yulaf (Tane) Haşhaş (Kapsül) Kolza Mercimek (Kırmızı) Mercimek (Yeşil) Kaynak: Anonim 2014b 31

60 Çizelge KOP Bölgesi nde Bazı Meyvelerin Dikili Alanları (da) (Anonim 2014b). Meyve Cinsi Konya Karaman Niğde Aksaray KOP Toplamı Türkiye KOP/TR (%) Elma Armut Kiraz Kayısı Erik Ceviz Üzüm Çilek Kaynak: Anonim 2014b KOP Bölgesinde illere göre en çok dikili alanı olan meyve: Konya, Karaman ve Niğde de elma; Aksaray da ise üzümdür. KOP Bölgesi ve Türkiye genelinde en çok dikili alanı olan meyve elmadır. Çizelge KOP Bölgesi nde Bazı Meyvelerin Üretim Miktarları (ton) (Anonim 2014b) Meyve Cinsi Konya Karaman Niğde Aksaray KOP Toplamı Türkiye KOP/TR (%) Elma Armut Kiraz Kayısı Erik Ceviz Üzüm Çilek Kaynak: Anonim 2014b KOP Bölgesinde illere göre en çok üretimi olan meyve Konya, Karaman, Niğde de elma; Aksaray da üzümdür. KOP Bölgesi ve Türkiye genelinde en çok üretimi olan meyve elmadır. KOP Bölgesi nde, üretimi Türkiye de en büyük paya sahip olan ürün de elmadır. KOP Bölgesi meyve üretimi ülke genelinin %2 (kayısı) ile %14 ünü (kiraz) karşılamaktadır. 32

61 3.7. Hayvansal Üretim Çizelge KOP Bölgesi ve Türkiye Büyükbaş Sağılan Hayvan Sayısı (2013) Sığır (Yerli) Manda Sığır (Kültür) Sığır (Melez) Aksaray Karaman Konya Niğde KOP Bölgesi Türkiye Kaynak: [Ziy. Tar. :16/06/2014]; Anonim 2014 KOP Bölgesi'ndeki toplam büyükbaş varlığı baş olup, Türkiye toplam büyükbaş hayvan varlığı içerisindeki payı %7,79'dur. Çizelge KOP Bölgesi ve Türkiye'de Küçükbaş Hayvan Varlığı (2013) Koyun (Merinos) Koyun (Yerli) Keçi (Kıl) Keçi (Tiftik) Aksaray Karaman Konya Niğde KOP Türkiye Kaynak: [Ziy. Tar. :16/06/2014]; Anonim 2014 KOP Bölgesi ve Türkiye'de Küçükbaş Hayvan Varlıkları verilmiştir. KOP Bölgesi'nde toplam koyun sayısı olup; KOP Bölgesi toplam koyun sayısının Türkiye toplam koyun sayısı içerisindeki payı %10,81'dir.KOP Bölgesi'nde toplam keçi sayısının Türkiye toplam keçi sayısı içerisindeki payı ise baş ile %5,22 olmuştur. 33

62 Çizelge KOP Bölgesi'nde Kümes Hayvanı Varlığı (2013) Yumurta Tavuğu Et Tavuğu Ördek Hindi Kaz Aksaray Karaman Konya Niğde KOP Türkiye Kaynak: [Ziy. Tar. :16/06/2014]; Anonim 2014 Çizelge KOP Bölgesi'nde Arıcılık (2013) Toplam Kovan (Adet) Bal Üretimi (Ton) Arıcılık Yapan İşletme Sayısı Aksaray Karaman Konya Niğde KOP Türkiye Kaynak: [Ziy. Tar. :16/06/2014],Anonim 2014 KOP Bölgesi'nde olan kovan sayısı varlığı, Türkiye kovan sayısının %2,66'ını oluşturmaktadır. KOP Bölgesi, ton bal üretimi ile Türkiye bal üretiminin %2,42'lik orana sahiptir. Çizelge KOP Bölgesi'nde Tek Tırnaklılar Varlığı (2013) At Katır Eşek Aksaray Karaman Konya Niğde KOP Türkiye Kaynak: [Ziy. Tar. :16/06/2014]; Anonim

63 KOP Bölgesinde bulunan tek tırnaklı varlığı olup; Türkiye tek tırnaklı içerisindeki oranı %4,84 olmuştur. Çizelge KOP Bölgesi ve Türkiye Büyükbaş Sağılan Hayvan Sayısı (2013) İller Sağılan Hayvan Sayısı (Baş) Sığır (Yerli) Manda Sığır (Kültür) Sığır (Melez) Aksaray Karaman Konya Niğde KOP Bölgesi Türkiye Kaynak: [Ziy. Tar. :16/06/2014]; Anonim 2014 KOP Bölgesi büyükbaş hayvan varlığında sağılan toplam hayvan sayısı olup, bu sayının Türkiye toplam sağılan büyükbaş hayvan sayısına oranı %7,55 olmuştur. Çizelge KOP Bölgesi ve Türkiye Büyükbaş Hayvanlardan Elde Edilen Süt Miktarı (2013) İller Elde Edilen Süt (Ton) Sığır (Yerli) Manda Sığır (Kültür) Sığır (Melez) Aksaray Karaman Konya Niğde KOP Bölgesi Türkiye Kaynak: [Ziy. Tar. :16/06/2014]; Anonim 2014) KOP Bölgesi'nde büyükbaş hayvan varlığından ton süt elde edildiği; bu miktarın Türkiye üretimi içerisindeki payının %8,8 olduğu görülmektedir. 35

64 Çizelge KOP Bölgesi ve Türkiye Küçükbaş Sağılan Hayvan Sayısı (2013) Sağılan Hayvan Sayısı (Baş) İller Koyun Koyun Keçi Keçi (Merinos) (Yerli) (Kıl) (Tiftik) Aksaray Karaman Konya Niğde KOP Bölgesi Türkiye Kaynak: [Ziy. Tar. :16/06/2014]; Anonim 2014 KOP Bölgesi küçükbaş hayvan varlığında sağılan toplam koyun sayısı olup, bu sayının Türkiye toplam sağılan koyun sayısına oranı %12,91'dir. KOP Bölgesi küçükbaş hayvan varlığında sağılan toplam keçi sayısı olup, bu sayının Türkiye toplam sağılan keçi sayısına oranı %4,92 olmuştur. Çizelge KOP Bölgesi ve Türkiye Küçükbaş Elde Edilen Süt Miktarı (2013) İller Elde Edilen Süt Miktarı (Ton) Koyun (Merinos) Koyun (Yerli) Keçi (Kıl) Keçi (Tiftik) Aksaray Karaman Konya Niğde KOP Bölgesi Türkiye Kaynak: gov.tr, [Ziy. Tar. :28/02/2014]; Anonim 2014 KOP Bölgesi'nde koyundan elde edilen toplam süt miktarı ton olup; Türkiye içerisindeki koyundan elde edilen süt miktarı oranı %12,14 olmuştur. Bölgede sağılan keçi sütünün toplam miktarı ise; ton olup, bu miktarın Türkiye toplam sağılan keçi sütüne oranı %5,50 olmuştur. 36

65 4. TARIMSAL YAYIMIN VE EĞİTİMİN ÖNEMİ 4.1. Tarımsal Yayımın Önemi Tarımsal Yayım en az Tarımsal Öğretim ve Tarımsal Araştırma kadar önemli bir konudur. Bir özdeyişte de belirtildiği gibi bir zincirin gücü, bu zinciri oluşturan halkalardan en zayıf olanının gücü kadardır. Bu yargı, Tarımsal Öğretim, Araştırma ve Yayım zinciri için de geçerlidir (Yurttaş,2006). Tarımsal konularda yapılan tüm çalışmaların, harcanan para, zaman ve emeğin sonuçta amacı, tarımla uğraşan kişilerin kalkınmasına ve ülke ekonomisinin gelişmesine katkıda bulunmaktır. Tarımsal Yayım, Üreticiler ve bilimsel araştırma kuruluşları arasında bir köprü görevi görür. Yeni teknolojilerin üreticiler tarafından kullanılmasını sağlamak ve kullanımdan doğan problemleri de zamanında araştırma kuruluşlarına ileterek çözümünü sağlamaktadır. Cumhuriyetli yıllardan günümüze kadar tarım sektöründe gelinen nokta yeni teknolojilerin çiftçiler tarafından kullanılması sayesinde olmuş birim alana ve birim hayvan başına verim artmış dolayısı ile toplam üretim artmıştır. Bu gün dünya nüfusu ile birlikte Türkiye nin nüfusu da artmaktadır. Bu nüfusu iyi ve kaliteli gıda ürünleri ile beslemek Tarımsal Yayımın temel amaçlarındandır. Fakat, üreticiler yeni teknikleri kullandıkça, kullanımdan doğan problemleri de artmaktadır. Bunlardan bazıları; İşletmecilik, pazarlama, Kadınlara yönelik konular, Gençlik eğitimine ilişkin konular, doğal kaynakların kullanımı, genç nüfusun istihdamı, toplum kalkınması gibi konulardır. Ürünü çok üretmek artık temel amaç olmaktan çıkmış araç olmuştur. Günümüz koşullarında Türk çiftçisi serbest piyasa ekonomisi içerisinde nasıl rekabet edeceğini bilememektedir. Tek başına Pazar karşısında korumasız ve yalnızdır. Rekabet edebilmesi için üretici birlikleri, kooperatifler ve dernekler şeklinde örgütlenmelidir. Örgütlü toplumlar her zaman güçlü ve piyasada söz sahibidirler. İşte teknolojinin de zamanında, etkin götürülebilmesi için de örgütlenmeye gereksinim vardır. Kırsal kalkınmada en önemli faktör kırsal nüfustur. Bu faktörün gelişmesinde en önemli araç ise eğitimdir. İnsanların bireysel yetenekleri (bilgi, çalışkanlık, dürüstlük, el becerisi vb.) beşeri sermaye, insanların ortak sorunlara ortak çözümler bulmak üzere dayanışma ve işbirliği gibi ilişkiler ise sosyal sermaye olarak adlandırılır (Yurttaş,2006). Beşeri ve sosyal sermaye gibi insan kaynaklarının geliştirilmesi, eğitim yoluyla olur. Bugün gelişmiş ülkelerden örneğin Almanya ile Türkiye nin her konudaki gelişmişlik farkı, her iki ülkedeki insanların eğitimleri arasındaki farktan 37

66 kaynaklanmaktadır. Gelişmiş ülkelerdeki çiftçilerle diğer ülkelerdeki çiftçiler arasındaki verimlilik farkı bu ülkelerdeki çiftçilerin eğitim konusundaki farklılıklarından kaynaklanmaktadır. Bu durum ülkemizdeki çiftçilerin eğitim ihtiyacının önemini açıkça ortaya koymaktadır. Tarımsal yayım örgütlenmiş eğitim içerisinde ele alınan yaygın eğitim şekli olarak ele alınabilir. Çünkü yayım, üreticileri daha iyi yaşam düzeyine ulaştırmak için yeni bilgi ve becerilerin kazandırılmasını amaçlar. Ayrıca, yetişkinler eğitimi, bir mesleğin yanı sıra, bireyin toplumsallaşmasına yönelik diğer eğitim gereksinimlerini de içine almaktadır (Celep,1995). En ilkelinden en gelişmişine kadar her toplum sürekli bir gelişme değişme içerisindedir. Sosyo-ekonomik açıdan sosyal değişme, toplumun belirli bir üretim biçiminden daha ileri bir üretim biçimine geçmesi demektir. Sosyal değişmenin ana etkenlerinden bir diğeri de nüfusun sahip olduğu nicelik ve niteliklerdir. Belirtilen tüm bu etkenler, her hangi bir toplumda belirli bir zaman sürecinde büyük sosyal değişmelere neden olmaktadır. Sosyal değişim içinde olan bir toplumun sosyal, ekonomik ve politik yapısı, kültürü, sosyal örgütleri ve kurumları değişmektedir. Bu değişimler çeşitli sosyal sorunları beraberinde getirmekle birlikte, toplum genellikle ileriye ve daha yüksek bir aşamaya doğru yol almaktadır. Kırsal alanda yaşayan nüfusun mevcut yaşam düzeylerinin daha iyiye götürülmesi için yetişkin nüfusun da eğitsel faaliyetlerden yararlandırılması ereklidir. Böylece kırsal alanda üretim biçimine ve üretim ilişkilerine müdahale edilerek tarımsal kalkınmanın sağlanması beklenir. Bölge açısından Tarımsal yayım ihtiyacı; kırsal nüfusun, sürdürülebilirlik ve katılımcılık ilkeleri doğrultusunda eğitim ihtiyaçlarını karşılamak ve kendine yeterli olma konusunda yardımcı olmak, kırsal kesime hizmet götüren kadro ve kurumların teknik kapasitelerini geliştirmeleri yönünde destek vermek ve KOP Eylem Planı uygulama süreci boyunca edinilen bilgi ve birikimi ulusal ve uluslararası platformlara aktarmak açısından önem taşımaktadır Yeniliklerin Benimsenmesi ve Önderlerin Önemi Üretici yaşadığı ortamda sosyo-ekonomik sorunlarla karşı karşıyadır. Bu sorunlar tarımsal veya tarım dışından kaynaklanabilir. Tarımsal sorunlar; küçük arazi, arazi mülkiyet yapısı, çok parçalılık, düşük verimlilik, yetersiz sermaye, ekolojik özelikler, yetersiz tarım bilgisi ve yetersiz yayım eğitimi, eski teknoloji, düşük fiyat ve Pazar gibi konular sayılabilir. Üretici ve ailesi birçok sorunu çözebilmek için çeşitli girişimlerde bulunmaktadırlar. Ayrıca devlet üretici sorunlarını çözmek için çeşitli uygulamalar yapmış ve yapmaya devam etmektedir. Kamu ve kamu dışı yayım 38

67 faaliyetleri ile üreticilere yeni teknikler ve metotlar ulaştırılmakta ve uygulattırılmaktadır. Yenilik, üreticilerin, içinde bulunduğu toplumun diğer bireylerine göre, yeni bir fikri daha erken benimseme derecesidir. Yeni bir fikrin benimsenmesi, kişiler arası iletişim ve karşılıklı etkileme sonucudur. Bir sosyal sistemdeki bireyler, yeniliği şekilden de izleneceği gibi, birbirini takiben, zaman içinde benimserler. Yayımcılar, benimseme gruplarının genel karakterlerine bakarak, yörede hangi çiftçilerin yeniliğe karşı olumlu ya da olumsuz bir tavır göstereceğini bir ölçüye kadar tahmin edebilirler. Böylece, değişik üretici gruplarına göre farklı benimsetme yöntemleri uygulanabilir. Yukarıdaki grafikte; 1. Yenilikçiler (% 2) : Bu gruba dahil olanların sayısı çok azdır. Bunlar genellikle maceracı, dışa dönük, yenilikleri denemekten çekinmeyen kimselerdir. Yenilikçiler genellikle bulundukları çevrede yadırganırlar. 2. Erken Benimseyenler (%14) : Bu grup yenilikçilere göre bulundukları toplumla daha çok bütünleşmiş durumdadırlar. Bir sosyal sistemde kamuoyu oluşturan mahalli önderler bu gruptan çıkar. 39

68 3. Erken Çoğunluk (%34) : Bunlar toplum ortalamasından daha kısa bir sürede yenilikleri benimseyen gruptur. bu gruptakiler, bir ölçüde riski göze alan kimselerdir. 4. Geç Çoğunluk (%34) : Riske girmekten çekinen gruptur. Geç çoğunluğa dahil olan kişiler bir yeniliği, avantajları kesin olarak belli olduktan sonra ancak benimserler. 5. Geç Benimseyenler (%14) : Geç benimseyenler kesin bir ekonomik veya sosyal zorunluluk olmadan bir yeniliği benimsemeyen kişilerdir. 6. Benimsemeyenler (%2) : Bu gruptaki kişiler çeşitli nedenlerle sosyal sistemin dışında bulunduklarından veya bir takım zihinsel veya bedensel yetersizliklerden dolayı yeniliklere ilgi duymazlar ve dolayısıyla onları benimsemezler. Yenilikçiler aslında geç çoğunluktan sonra söz konusu yeniliğin benimsenmesini istemezler. Çünkü Pazar artık o konuda doygunluğa ulaşmıştır. Yeni tarımsal teknolojinin tanıtılması ve benimsetilmesi çalışmalarında yayım elemanlarının var olan imkânlarıyla üreticilerin tümüyle düzenli bir ilişki sürdürmesi güçtür. Bu nedenle yayım elemanı, iletişim çabalarını bir sosyal sistemdeki önder çiftçiler üzerinde yoğunlaştırarak yeniliklerin yayılma hızını artırabilir. Böylece, çalışmada tasarruf sağlanmış olur. Önderler ile çalışma, yeniliğin güvenilirliğini ya da kredibilitesini yükseltir. Böylelikle benimseme olasılığını artırır. Cumhuriyetli yıllardan günümüze kadar yeniliklerin uygulanmasında önder çiftçiler önemli rol oynamıştır. Kırsal alanda sözü geçen, iş yaptırabilme yeteneği fazla olan, fikirleri ile öne çıkan önder dediğimiz kişiler yeniliklerin benimsenmesinde ve yayılmasında çok önemlidirler. Özelikle örgütlenme konusunda da önder kişilerden yararlanılmalı ve gerekirse farklı bölgelerde kurulmuş olan başarılı üretici örgütlerine geziler düzenlenerek onların faaliyetleri yerinde izlenmelidir. Zira, önderler yerel organizasyonların oluşturulmasında ve sürdürülebilirliğinde de önemlidirler. Gönüllü olarak bir araya gelen insanlar tarafından oluşturulan çeşitli kooperatifler, üretici birlikleri, çiftçi dernekleri gibi organizasyonların etkinlikleri dikkate alınarak, yapılacak yayım faaliyetlerine desteklerin sağlanması, başarılı sonuçlar alınmasına da yardımcı olacaktır. 40

69 4.3. Tarımsal Yayım Eğitiminde Tarım Danışmanlarının Önemi Üreticilere yeni teknikleri benimseme sürecinde kendilerini nelerin beklediğini anlatacak, Karar vermelerine yardım edecek, Kendilerine eşlik edecek, Tarım politikalarının uygulanmasını kolaylaştıracak, Yeni teknikleri benimsemenin getirdiği stresle baş etmesini öğretecek, onlara dışarıdan destek olacak TARIM DANIŞMANLARI na ihtiyaç vardır. İşte gerek Tarım Bakanlığı gerekse Kamu dışında hizmet verecek olan tarım danışmanları gelecekte kırsal kalkınmada önemli rol oynayacaklardır. Bu nedenle tarımsal yayım faaliyetleri ile de danışmanların önemi üreticilere kavratılmalı ve tarım danışmalarından nasıl faydalanmaları gerektiği onlara anlatılmalı ki bu ara geçiş biraz esnek olabilsin. İlk etapta bu sorumluluk, yine Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığına, Üniversitelere ve Sivil toplum örgütlerine düşmektedir. Danışmanlık kavramı, ele alınırken hangi alanları kapsayan bir kavramdan bahsettiğimizi ortaya koymak gerekir. 1. İşletmenin mevcut durum analizi ve istatistikî verilerin ortaya konması. 2. Üretim metotları ve çeşitliliği. 3. Pazarlama, reklam ve tanıtım. 4. Çevreye saygılı üretim anlayışı. Yukarıda da belirtildiği gibi, üretim anlayışının artık son noktaya ulaştığı ve dünya da benimsenmediği gerçeği kabul edilmelidir. Günümüzde yeterince üretim yapamadığından şikâyet eden üreticiler pek yoktur, bunun yerine ürettiğini satamayan ve ürününün elinde kaldığını ifade eden çiftçilerimiz ise büyük bir çoğunluğu oluşturmaktadır. Bu noktada pazar sorunu en can alıcı şekliyle karşımıza çıkmaktadır. Öyleyse Tarımsal Danışmanlık artık ürününü yurtdışı pazarlara ulaştırabilen veya ürettiklerini kendi işletmesinde işledikten sonra işlenmiş mamül olarak piyasaya arz edebilen üreticiler yaratmak zorundadır. Maliyet ve karlılık hesapları yapılmayan, marka olmanın sadece sanayi sektörüne has bir durum olduğu sanılan tarımsal işletmelerde bu değişimlerin yaşanması için öncelikle Tarımsal Danışmanlık kavramının bu gelişmeler ışığında kendini değerlendirmesi ve yapılandırması kaçınılmaz bir görevdir. Tarım danışmalarının önemi ve yeni teknolojilerin benimsetilmesinde ve uygulatılmasında 41

70 eskiden olduğu gibi günümüz koşullarında da önder çiftçilerden yararlanılmalıdır. Yayım programının uygulanacağı bölgede önder özelliklerine sahip, toplumda söz sahibi olan, onlara iş yaptırabilen belirli özelikleri ile öne çıkan kimselerin, yayım çalışmalarına katılımlarının sağlanması ve desteklerinin alınması bilginin yayılması ve programın başarısı için önemlidir. Unutulmamalıdır ki kırsal alanda yaşayan insanlar kalkınmadan ülke kalkınmasından söz edilemez. Kırsal kalkınma, ekonomik ve sosyal amaçların entegrasyonu ile ortaya çıkan bir işlemdir. Kırsal kalkınma yalnızca tarımsal problemleri değil aynı zamanda sosyal ve kurumsal problemleri de çözmeye çaba göstermelidir (Oakley ve Garforth, 1988). Buna göre kırsal kalkınma üreticiyi tüm yönleri ile ele almaktadır. Bu özelikler tarımsal yayımın etkin kullanıldığı sürece kalkınmanın sağlanmasında önemli işlevleri yerine getireceği kaçınılmazdır. 42

71 5 Araştırma Bulguları 5.1 KOP Bölgesi ndeki Tarımsal Kurum Yöneticilerine İlişkin Araştırma Bulguları KOP Bölgesinde tarımsal kamu kurum kuruluşlar ile STK, Birlik, Kooperatif vb. tarımsal örgütlerin yöneticilerinin cinsiyete göre dağılımı incelenmiş ve bölge yöneticilerinin %92.06 sının erkek, %7.94 ünün kadın olduğu belirlenmiştir. Bu durum bölgeyi oluşturan iller arasında farklılık göstermektedir. Kadın yöneticilerin en çok olduğu il %14.71 ile Aksaray iken Karaman ilinde hiç kadın yönetici bulunmamaktadır (Çizelge 5.1.1). Çizelge Yöneticilerin Cinsiyetlere Göre Oransal Dağılımı (%) İl Adı Kamu STK, Birlik, Koop.,Özel Toplam Erkek Kadın Toplam Erkek Kadın Toplam Erkek Kadın Toplam AKSARAY KARAMAN KONYA NİĞDE KOP BÖLGESİ KOP Bölgesinde tarımsal kamu kurum kuruluşlar ile STK, Birlik, Kooperatif vb. tarımsal örgütlerin yöneticilerinin cinsiyete göre yaş dağılımı incelenmiş ve bölge yöneticilerinin kamuda erkek ve kadında ortalama 44, STK larda Erkeklerde 49 Kadınlarda 30 yaş ve bölge ortalamasında erkeklerde 46 yaş kadın yöneticilerde 37 yaş olduğu belirlenmiştir. Bu durum bölgeyi oluşturan iller arasında farklılık göstermektedir. Yöneticilerin en yüksek yaş ortalaması Karaman ilinde iken en genç yöneticiler Aksaray ilinde bulunmaktadır (Çizelge 5.1.2). Çizelge Yöneticilerin Ortalama Yaşı İl Adı Kamu STK, Birlik, Koop.,Özel Toplam Erkek Kadın Ort. Erkek Kadın Ort. Erkek Kadın Toplam AKSARAY KARAMAN KONYA NİĞDE KOP BÖLGESİ

72 Bölgede yöneticilerin eğitim durumları incelenmiş ve kamu kurum kuruluş yöneticileri ile STK larda görev yapan yöneticilerin eğitim durumları arasında farklılık olduğu belirlenmiştir. Bölge ortalamasına bakıldığında kamu yöneticilerinin erkeklerde yaklaşık %98 inin kadınların tamamı lisans ve üzeri mezun iken, STK larda erkeklerde %40 ı lisans ve üzeri mezunu, kadınlarda ise lisans ve üzeri mezunu olmayıp %50 si ön lisans mezunudur. Bölge illeri kamu yöneticilerinin eğitim durumları arasında farklılık olmazken STK larda farklılık vardır. Aksaray ilinde STK yöneticilerinin %66.66 sı lisans ve üzeri mezunu iken Konya ilinde %33.33 ü lisans ve üzeri mezunudur (Çizelge 5.1.3). 44

73 Çizelge Yöneticilerin Eğitim Durumu (%) İl Adı AKSARAY KARAMAN KONYA NİĞDE KOP BÖLGESİ Eğitim Durumu Kamu STK, Birlik, Koop.,Özel Toplam Erkek Kadın Top. Erkek Kadın Top. Erkek Kadın Top İlkokul Ortaokul Lise Önlisans Lisans Y.Lisans Y.Lisans Devam Doktora Doktora Devam TOPLAM İlkokul Ortaokul Lise Önlisans Lisans Y.Lisans Y.Lisans Devam Doktora Doktora Devam TOPLAM İlkokul Ortaokul Lise Önlisans Lisans Y.Lisans Y.Lisans Devam Doktora Doktora Devam TOPLAM İlkokul Ortaokul Lise Önlisans Lisans Y.Lisans Y.Lisans Devam Doktora Doktora Devam TOPLAM İlkokul Ortaokul Lise Önlisans Lisans Y.Lisans Y.Lisans Devam Doktora Doktora Devam TOPLAM KOP Bölgesinde yöneticilerin tarım meslek liselerinin herhangi birinden mezun olma durumu araştırılmıştır. Araştırma sonucuna göre bölgede erkek yöneticilerin %17.24 ü, kadın yöneticilerinin %6.67 si tarım meslek liselerinin herhangi birinden 45

74 mezun olduğu belirlenmiştir. Bölgede Kamu kadın yöneticilerin hiçbiri tarım meslek lisesi mezunu olmadığı tespit edilmiştir. Bölge illerinden yöneticilerin tarım meslek lisesinden mezun olma durumları arasında farklılık bulunmaktadır. Tarım meslek lisesi mezunu yöneticilerinin en fazla olduğu il %27.59 ile Aksaray iken, en düşük il %4.35 ile Karaman ili yöneticileridir (Çizelge 5.1.4). Çizelge Yöneticilerin Tarım meslek Liselerinden Mezun Olma Durumu (%) İl Adı AKSARAY KARAMAN KONYA NİĞDE KOP BÖLGESİ Mezun Olma Durumu Kamu STK, Birlik, Koop.,Özel Toplam Erkek Kadın Top. Erkek Kadın Top. Erkek Kadın Top Mezun Mezun Değil Toplam Mezun Mezun Değil Toplam Mezun Mezun Değil Toplam Mezun Mezun Değil Toplam Mezun Mezun Değil Toplam Bölgede bulunan illerde yöneticilerin mezun olduğu lisans programlarına ait çizelgeler aşağıda verilmiştir. Çizelgelerden görüleceği üzeri bölge yöneticileri tarımla ilgili herhangi bir lisans programı mezunu olduğu gibi tarım dışı lisans programı mezunu yöneticilerde bulunmaktadır. Özellikle tarımla ilgili sivil toplum kuruluş, birlik başkanları ile Kaymakamların tarım dışı lisans programlarından mezun oldukları belirlenmiştir. Bölge kamu yöneticilerinin %45.65 i STK yöneticilerinin %51.65 i tarım dışı lisans programlarından mezun olmuştur. (Çizelge e). Bölge illerinden Aksaray ili yöneticilerinden kamu erkek yöneticileri en fazla %17.67 ile tarla bitkileri mezunu iken STK larda Veteriner Fakültesi mezunu birinci sırada olup bunu iktisat, gıda mühendisliği, tarla bitkileri takip etmektedir. Kadın yöneticilerde ise kamuda Zootekni, Peyzaj Mimarlığı; STK larda ise Sosyal Bilgiler ve Veteriner Fakültesi mezunları şeklinde sıralanmaktadır (Çizelge a). Bölge illeri içerisinden Karaman ilinde ise kamu erkek yöneticilerinin lisans mezuniyeti tarım dışı 46

75 lisans programlarından mezun olma durumu en fazladır. İlde İşletme, inşaat mühendisliği, maliye, matematik ve tarih gibi lisans programı mezunları yöneticiler bulunmaktadır ve bu bölüm mezunları %75 lik bir oranı oluşturmaktadır.(çizelge b). Çizelge a. Aksaray ilinde Yöneticilerin Lisans Programlarından Mezun Olma Durumu (%) Lisans Bölüm Adı Kamu STK, Birlik, Koop.,Özel Toplam Erkek Kadın Toplam Erkek Kadın Toplam Erkek Kadın Toplam Bahçe Bitkileri Biyoloji Gıda Mühendisliği İktisat İşletme Peyzaj Mimarisi Sosyal Bilgiler Süt Ürünleri Tarım Ekonomisi Tarımsal Yapılar Ve Sulama Tarla Bitkileri Veteriner Hekimlik Ziraat Mühendisliği Zootekni Toplam Çizelge b. Karaman ilinde Yöneticilerin Lisans Programlarından Mezun Olma Durumu (%) Lisans Bölüm Adı Kamu STK, Birlik, Koop.,Özel Toplam Erkek Kadın Top. Erkek Kadın Toplam Erkek Kadın Toplam Bilgisayar Öğretmenliği Bitki Koruma İnşaat Mühendisliği İşletme Maliye Matematik Tarih Toprak Bilimi Veteriner Hekimlik Toplam Bölge illerinden Konya ilinde diğer illere göre gerek kamu gerekse STK yöneticilerinin mezun oldukları lisans programları daha farklılık arz etmektedir. Bu farklılıklar Bankacılık, Beden Eğitimi Öğretmenliği, Çevre Mühendisi, Edebiyat, Elektrik Öğretmenliği, Endüstri Mühendisliği ve Orman Mühendisliği şeklinde sıralanmaktadır (Çizelge c). 47

76 Bölge illerinden Niğde ilinde kamu yöneticilerin %53.84 ü, STK larda %50 si tarım dışı lisans programlarından mezun olmuştur (Çizelge d). Çizelge c. Konya ilinde Yöneticilerin Lisans Programlarından Mezun Olma Durumu (%) Lisans Bölüm Adı Kamu STK, Birlik, Koop.,Özel Toplam Erkek Kadın Toplam Erkek Kadın Toplam Erkek Kadın Toplam Bahçe Bitkileri Bankacılık Beden Eğitimi Bitki Koruma Çevre Mühendisliği Edebiyat Elektrik Öğretmenliği Endüstri Mühendisliği İktisat İlahiyat İngilizce Öğretmenliği İnşaat Mühendisliği İşletme Kamu Yönetimi Kimya Maliye Orman Mühendisliği Pazarlama Tarım Ekonomisi Tarım Makineleri Tarımsal Yapılar Tarla Bitkileri Toprak Bilimi Veteriner Hekimlik Ziraat Mühendisliği Zootekni Toplam

77 Çizelge d. Niğde ilinde Yöneticilerin Lisans Programlarından Mezun Olma Durumu (%) Lisans Bölüm Adı Kamu STK, Birlik, Koop.,Özel Toplam Erkek Kadın Toplam Erkek Kadın Toplam Erkek Kadın Toplam Deri Teknolojileri Gıda Mühendisliği Hayvancılık İşletme Ekonomisi İlahiyat İşletme Kamu Yönetimi T. Ekonomisi Bölümü Veteriner Hekimlik Ziraat Mühendisliği Toplam

78 Çizelge e. Yöneticilerin Lisans Programlarından Mezun Olma Durumu (%) Lisans Bölüm Adı Kamu STK, Birlik, Koop.,Özel Toplam Erkek Kadın Toplam Erkek Kadın Toplam Erkek Kadın Toplam Bahçe Bitkileri Bankacılık Beden Eğitimi Bilgisayar Öğretmenliği Bitki Koruma Biyoloji Çevre Mühendisliği Deri Teknolojileri Edebiyat Elektrik Öğretmenliği Endüstri Mühendisliği Gıda Mühendisliği Hayvancılık İletme Ekonomisi İktisat İlahiyat İngilizce Öğretmenliği İnşaat Mühendisliği İşletme Kamu Yönetimi Kimya Maliye Matematik Orman Mühendisliği Pazarlama Peyzaj Mimarisi Sosyal Bilgiler Süt Ürünleri Tarım Bölümü Tarım Ekonomisi Tarım Makineleri Tarımsal Yapılar Ve Sulama Tarih Tarla Bitkileri Toprak Bilimi Veteriner Hekimlik Ziraat Mühendisliği Zootekni Toplam

79 Araştırma bölgesinde yöneticilerin ikamet ettiği yerleşim yerleri araştırılmış ve kamu yöneticileri ile STK yöneticilerin yaşam yerleri arasında farklılık bulunmuştur. Kamu yöneticileri İl veya ilçe merkezlerinde ikamet ederken STK yöneticilerinden il ilçe merkezleri dışında köyde ikamet edenler de vardır. Özellikle Aksaray ili STK Yöneticilerinin %37.50 si köylerinde ikamet etmektedir (Çizelge 5.1.6). Çizelge Yöneticilerin Yaşadığı Yer Durumu (%) İl Adı AKSARAY KARAMAN KONYA NİĞDE KOP BÖLGESİ Yaşanan Kamu STK, Birlik, Koop.,Özel Toplam Yer Adı Erkek Kadın Top. Erkek Kadın Top. Erkek Kadın Top. Köy İlçe İl TOPLAM Köy İlçe İl TOPLAM Köy İlçe İl TOPLAM Köy İlçe İl TOPLAM Köy İlçe İl TOPLAM Araştırma bölgesinde yöneticilerin ortalama yöneticilik yapma yılı incelendiğinde kamuda erkek yöneticiler 7 yıl, kadın yöneticiler 10 yıl, STK larda ise erkek yöneticiler 8 yıl, kadın yöneticiler 4 yıldır yöneticilik yapmaktadır. Bu durum bölge illeri arasında farklılık göstermektedir. Erkek yöneticiler Aksaray ilinde 8 yıl, Karaman ilinde 5 yıl, Konya ve Niğde illerinde 7 yıldır yöneticilik yapmakta iken, kadın yöneticiler Aksaray ilinde 4 yıl, Konya ilinde 7 yıl ve Niğde ilinde 13 yıldır yöneticilik yapmaktadır (Çizelge 5.1.7). 51

80 Bölge yöneticilerinin yabancı dil bilme durumu araştırılmış ve kadın yöneticilerin erkek yöneticilere göre daha fazla oranda bilenlerin olduğu belirlenmiştir. Ayrıca bölgede kamu yöneticileri STK yöneticilerine göre daha fazla oranda yabancı dil bilme oranına sahiptir (Çizelge 5.1.8). Çizelge Yöneticilerin Ortalama Yöneticilik Yapma Durumu (YIL) İl Adı Kamu STK, Birlik, Koop.,Özel Toplam Erkek Kadın Toplam Erkek Kadın Toplam Erkek Kadın Toplam AKSARAY KARAMAN KONYA NİĞDE KOP BÖLGESİ Çizelge Yöneticilerin Yabancı Dil Bilme Durumu (%) İl Adı Bilme Durumu Kamu STK, Birlik, Koop.,Özel Toplam Erkek Kadın Top. Erkek Kadın Top. Erkek Kadın Top. AKSARAY KARAMAN KONYA NİĞDE KOP BÖLGESİ Biliyor Bilmiyor Toplam Biliyor Bilmiyor Toplam Biliyor Bilmiyor Toplam Biliyor Bilmiyor Toplam Biliyor Bilmiyor Toplam Bölgede yöneticilerin hemen hemen tamamı (%89.13) internet kullanmaktadır. Erkek yöneticiler günde ortalama 4 saat, kadın yöneticiler ise ortalama 6 saat internet kullanmaktadır. Bölge illerinde internet kullanım oranı ve saatleri açısından farklılık bulunmamaktadır (Çizelge a.-Çizelge b.). Yöneticilerin bilişim teknolojilerini kullanım düzeyi 10 lu likert ölçeğine göre değerlendirmiştir. Araştırmada gerek erkek gerekse kadın yöneticilerin iyi düzeyde bilişim teknolojilerini kullandıkları ve bölge illeri arasında bu durumla ilgili bir farklılık olmadığı belirlenmiştir (Çizelge ). 52

81 Çizelge a. Yöneticilerin İnternet Kullanma Durumu (%) İl Adı Kullanım Durumu Kamu STK, Birlik, Koop.,Özel Toplam Erkek Kadın Top Erkek Kadın Top Erkek Kadın Toplam AKSARAY KARAMAN KONYA NİĞDE KOP BÖLGESİ Kullanıyor Kullanmıyor Toplam Kullanıyor Kullanmıyor Toplam Kullanıyor Kullanmıyor Toplam Kullanıyor Kullanmıyor Toplam Kullanıyor Kullanmıyor Toplam Çizelge b. Yöneticilerin Günde Ortalama İnternet Kullanma Süresi (saat) İl Adı Kamu STK, Birlik, Koop.,Özel Toplam Erkek Kadın Ort. Erkek Kadın Ort. Erkek Kadın Toplam AKSARAY KARAMAN KONYA NİĞDE KOP BÖLGESİ Çizelge Yöneticilerin Bilişim Teknolojilerini Kullanım Seviyesi Durumu İl Adı Kamu STK, Birlik, Koop.,Özel Toplam Erkek Kadın Ort. Erkek Kadın Ort. Erkek Kadın Toplam AKSARAY KARAMAN KONYA NİĞDE KOP BÖLGESİ Araştırma bölgesinde yöneticilerin mesleki bir örgüte üye olma durumu incelenmiş ve erkek yöneticiler ile kadın yöneticiler arasında farklılık belirlenmiştir. Kamuda erkek yöneticilerin %55.32 si bir mesleki örgüte üye iken kadınlarda bu durum %88.89 dur. STK yöneticileri kamu yöneticilerine göre daha yüksek oranda 53

82 herhangi bir mesleki örgüte üyelikleri vardır ve bu farklılık da istatistiki olarak önemlidir (Çizelge ). Çizelge Yöneticilerin Mesleki Örgütlere Üye Olma Durumu (%) İl Adı Üye Olma Durumu Kamu STK, Birlik, Koop.,Özel Toplam Erkek Kadın Top. Erkek Kadın Top. Erkek Kadın Top. AKSARAY KARAMAN KONYA NİĞDE KOP BÖLGESİ Üye Üye Değil Toplam Üye Üye Değil Toplam Üye Üye Değil Toplam Üye Üye Değil Toplam Üye Üye Değil Toplam Araştırma bölgesinde kamu yöneticilerinin çalıştıkları ilgili Bakanlığın teşkilatlarında çalışma süreleri erkeklerde 16 yıl kadınlarda 15 yıl olarak tespit edilmiş olup çalışma süreleri ile ilgili bölge illeri arasında farklılık bulunmaktadır. Çizelge Yöneticilerin İlgili Bakanlıkta Çalışma Süresi (Yıl) İl Adı Kamu Erkek Kadın Ortalama AKSARAY KARAMAN KONYA NİĞDE KOP BÖLGESİ Araştırma bölgesinde yöneticilerin mesleki yayınlara abone olma durumu araştırılmış ve erkek yöneticilerin %29.94 ünün, kadın yöneticilerin %35.71 inin abone oldukları belirlenmiştir. Bölge illeri arasında ve kamu-stk yöneticileri arasında abone olma durumu ile ilgili farklılık vardır. İllere göre incelendiğinde Konya ili yöneticilerinin 54

83 %35.24 ü, Niğde ili yöneticilerinin % i, Karaman ili yöneticilerinin %26.09 u ve Aksaray ili yöneticilerinin %17.65 i herhangi bir mesleki yayınlara abonelikleri vardır. Diğer yandan bölge kamu yöneticilerinin %23 ü, STK yöneticilerinin %40 ının herhangi bir mesleki yayınlara abonelikleri vardır (Çizelge ). Çizelge Yöneticilerin Mesleki Yayınlara Abone Olma Durumu (%) İl Adı AKSARAY KARAMAN KONYA NİĞDE KOP BÖLGESİ Abone Olma Durumu Kamu STK, Birlik, Koop.,Özel Toplam Erkek Kadın Top. Erkek Kadın Top. Erkek Kadın Toplam Abone Abone Değil Toplam Abone Abone Değil Toplam Abone Abone Değil Toplam Abone Abone Değil Toplam Abone Abone Değil Toplam Bölgede herhangi bir mesleki yayınlara abone olan yöneticilerin bu yayınları okuma sıklığı araştırılmış ve %14.29 unun bu yayınları hiç okumadıkları, %38.62 sinin ilgisini çeken bir konu olursa okudukları, %21.69 unun ara sıra okudukları, %25.40 ının sürekli okudukları belirlenmiştir. Bölgede kamu-stk yöneticileri arasında fark yok iken, erkek-kadın yöneticileri arasında fark bulunmuştur. Kadın yöneticilerin yaklaşık %75 i ilgilerini çeken konuları okurken, erkek yöneticilerde bu oran %35 düzeyindedir. Sürekli okuyan oranı ise erkek yöneticilerde %27, kadın yöneticilerde %6.67 olarak gerçekleşmektedir. Sürekli okuyanların bölge illerine göre oranı Niğde ilinde %38.10, Konya ilinde %30.63, Karaman ilinde %17.39 ve Aksaray ilinde %5.88 olarak farklılık göstermektedir (Çizelge ). 55

84 Çizelge Yöneticilerin Mesleki Yayınları Okuma Sıklığı Durumu (%) İl Adı AKSARAY KARAMAN KONYA NİĞDE KOP BÖLGESİ Eğitim Kamu STK, Birlik, Koop.,Özel Toplam Durumu Erkek Kadın Top. Erkek Kadın Top. Erkek Kadın Top. Okumuyorum İlgimi Çekerse Bazen Okuyorum Sürekli Okuyorum Toplam Okumuyorum İlgimi Çekerse Bazen Okuyorum Sürekli Okuyorum Toplam Okumuyorum İlgimi Çekerse Bazen Okuyorum Sürekli Okuyorum Toplam Okumuyorum İlgimi Çekerse Bazen Okuyorum Sürekli Okuyorum Toplam Okumuyorum İlgimi Çekerse Bazen Okuyorum Sürekli Okuyorum Toplam Yöneticilerin son iki yıl içerisinde herhangi bir mesleki eğitim alma durumu araştırılmış ve %62.79 unun mesleki eğitim aldığı belirlenmiştir. Kamu yöneticilerinin %50 si son iki yıl içerisinde mesleki eğitime katılırken, STK yöneticilerinin %78.21 i katılmıştır. Bölge illerinden Karaman ilinde gerek kamu yöneticileri (%77.78) gerekse STK yöneticileri (%90.91) en fazla mesleki eğitime katılan yöneticiler olmuşlardır. Araştırmada bulunan dikkat çeken bir diğer husus ise Aksaray ve Niğde illerinde 56

85 Kadın kamu yöneticilerinin hiçbirinin son iki yıl içerisinde herhangi bir mesleki eğitim almadıkları, Konya ilinde ise kamu kadın yöneticilerin en yüksek düzeyde %80 ninin mesleki eğitim aldıkları belirlenmiştir (Çizelge ). Bölgede KOP Bölge Kalkınma İdaresi Başkanlığı bünyesinde bulunan KOP Gençlik birimi gibi KOP Kadın birimi kurularak özellikle Konya ilinde bulunan kadın yöneticilerinin diğer illerdeki kadın yöneticilere ve çalışanlarına bilgi ve tecrübelerini aktarmalarına fırsat verilmelidir. Çizelge Yöneticilerin Son 2 yıl içerisinde Mesleki Eğitim Alma Durumu (%) İl Adı AKSARAY KARAMAN KONYA NİĞDE KOP BÖLGESİ Eğitim Alma Durumu Kamu STK, Birlik, Koop.,Özel Toplam Erkek Kadın Toplam Erkek Kadın Toplam Erkek Kadın Toplam Aldım Almadım Toplam Aldım Almadım Toplam Aldım Almadım Toplam Aldım Almadım Toplam Aldım Almadım Toplam Bölgede yöneticilerin son iki yılda katıldıkları toplantılar Kamu yöneticileri için Hizmet içi eğitim toplantıları öne çıkarken STK yöneticileri için Seminerler öne çıkmaktadır. Bu toplantıların dışında sempozyum, kongre, konferans ve fuarlara katılım vardır. Bölge yöneticilerinin toplantı türleri içerisinde en düşük olarak fuarlara katıldıkları belirlenmiştir. Fuarlara katılım erkek yöneticilerde %2.58, kadın yöneticilerin ise hiçbiri katılmamaktadır. 57

86 Çizelge a. Aksaray İlinde Yöneticilerin Son 2 Yılda Katıldıkları Toplantı Türlerinin Dağılımı (%) Toplantı Adı Kamu Stk. Birlik. Koop..Özel Toplam Erkek Kadın Toplam Erkek Kadın Toplam Erkek Kadın Toplam Kongre Seminer Kurs Eğitim Sempozyum Fuar Konferans TOPLAM Çizelge b. Karaman İlinde Yöneticilerin Son 2 Yılda Katıldıkları Toplantı Türlerinin Dağılımı (%) Toplantı Adı Kamu Stk. Birlik. Koop..Özel Toplam Erkek Kadın Toplam Erkek Kadın Toplam Erkek Kadın Toplam Kongre Seminer Kurs Eğitim Sempozyum Fuar Konferans TOPLAM Çizelge c. Konya İlinde Yöneticilerin Son 2 Yılda Katıldıkları Toplantı Türlerinin Dağılımı (%) Toplantı Adı Kamu Stk. Birlik. Koop..Özel Toplam Erkek Kadın Toplam Erkek Kadın Toplam Erkek Kadın Toplam Kongre Seminer Kurs Eğitim Sempozyum Fuar Konferans TOPLAM

87 Çizelge d. Niğde İlinde Yöneticilerin Son 2 Yılda Katıldıkları Toplantı Türlerinin Dağılımı (%) Toplantı Adı Kamu Stk. Birlik. Koop..Özel Toplam Erkek Kadın Toplam Erkek Kadın Toplam Erkek Kadın Toplam Kongre Seminer Kurs Eğitim Sempozyum Fuar Konferans TOPLAM Çizelge e. KOP Bölgesinde Yöneticilerin Son 2 Yılda Katıldıkları Toplantı Türlerinin Dağılımı (%) Toplantı Adı Kamu Stk. Birlik. Koop..Özel Toplam Erkek Kadın Toplam Erkek Kadın Toplam Erkek Kadın Toplam Kongre Seminer Kurs Eğitim Sempozyum Fuar Konferans TOPLAM Araştırma bölgesinde anket yapılan kamu ve STK larda 1309 kişi teknik, 375 kişi idari ve 734 kişi işçi olmak üzere toplam kişi çalışmaktadır. Toplam istihdamın %62.24 ü kamuda, %37.76 sı STK birlik kooperatiflerde olmaktadır. Bölge illerinde toplam personelin %64.47 si Konya ilinde, %15.43 ü Karaman ilinde, %10.34 ü Aksaray ilinde ve %9.76 sı Niğde ilinde istihdam edilmektedir (Çizelge ). Bölgede 2013 yılı ÇKS verilerine göre kayıtlı çiftçi bulunmaktadır ve bölgede teknik personel başına 127 çiftçi düşmektedir. Çizelge Araştırma Bölgesinde Personel Dağılımı (Kişi) Kamu STK. Birlik. Koop..Özel Toplam İl Adı Teknik İdari İsçi Toplam Teknik İdari İsçi Toplam Teknik İdari İsçi Toplam Aksaray Karaman Konya Niğde KOP Bölgesi

88 Aksaray ilinde yöneticilerin çiftçilerle görüşme yapma sıklığı araştırılmış ve %88.24 ünün haftada birden fazla görüşme yaptığı ve %2.94 ününde hiçbir zaman görüşme yapmadığı belirlenmiştir. Çiftçilerle hiçbir zaman görüşmeme durumu yalnızca kamu yöneticilerinde olmaktadır. STK yöneticilerinin hepsi çiftçilerle görüşme yapmaktadır (Çizelge a). Çizelge a. Aksaray İlinde Yöneticilerin Çiftçilerle Görüşme Sıklığının Dağılımı (%) Görüşme Sıklığı Kamu STK. Birlik. Koop..Özel Toplam Erkek Kadın Toplam Erkek Kadın Toplam Erkek Kadın Toplam Görüşmüyorum Haftada birden fazla Haftada bir defa Ayda bir defa Ayda1-2 defa ayda bir defa Toplam Karaman ilinde yöneticilerin çiftçilerle görüşme yapma sıklığı araştırılmış ve %72.73 ünün haftada birden fazla görüşme yaptığı ve %4.55 nin de hiçbir zaman görüşme yapmadığı belirlenmiştir. Çiftçilerle hiçbir zaman görüşmeme durumu yalnızca kamu yöneticilerinde olmaktadır. STK yöneticilerinin hepsi çiftçilerle görüşme yapmaktadır (Çizelge b). Çizelge b. Karaman İlinde Yöneticilerin Çiftçilerle Görüşme Sıklığının Dağılımı (%) GÖRÜŞME SIKLIĞI KAMU STK. Birlik. Koop.Özel TOPLAM Erkek Kadın Toplam Erkek Kadın Toplam Erkek Kadın Toplam Görüşmüyorum Haftada birden fazla Haftada bir defa Ayda bir defa Ayda1-2 defa ayda bir defa Toplam

89 Konya ilinde yöneticilerin çiftçilerle görüşme yapma sıklığı araştırılmış ve %74.55 nin haftada birden fazla görüşme yaptığı ve %7.27 sinin hiçbir zaman görüşme yapmadığı belirlenmiştir. Çiftçilerle hiçbir zaman görüşmeme durumu yalnızca kamu yöneticilerinde olmaktadır. Kamu yöneticilerinden özellikle kadın yöneticilerin %16.67 si çiftçilerle hiçbir şekilde görüşmemektedir. STK yöneticilerinin hepsi çiftçilerle görüşme yapmaktadır (Çizelge c). Çizelge c. Konya İlinde Yöneticilerin Çiftçilerle Görüşme Sıklığının Dağılımı (%) GÖRÜŞME SIKLIĞI KAMU STK. Birlik. Koop..Özel TOPLAM Erkek Kadın Toplam Erkek Kadın Toplam Erkek Kadın Toplam Görüşmüyorum Haftada birden fazla Haftada bir defa Ayda bir defa Ayda1-2 defa ayda bir defa Toplam Niğde ilinde yöneticilerin çiftçilerle görüşme yapma sıklığı araştırılmış ve %71.43 ünün haftada birden fazla görüşme yaptığı ve %4.76 sının hiçbir zaman görüşme yapmadığı belirlenmiştir. Çiftçilerle hiçbir zaman görüşmeme durumu yalnızca kamu yöneticilerinde (%7.69) olmaktadır. STK yöneticilerinin hepsi çiftçilerle görüşme yapmaktadır (Çizelge d). Çizelge d.Niğde İlinde Yöneticilerin Çiftçilerle Görüşme Sıklığının Dağılımı (%) GÖRÜŞME SIKLIĞI KAMU STK. Birlik. Koop..Özel TOPLAM Erkek Kadın Toplam Erkek Kadın Toplam Erkek Kadın Toplam Görüşmüyorum Haftada birden fazla Haftada bir defa Ayda bir defa Ayda1-2 defa ayda bir defa Toplam

90 Araştırma Bölgesinde yöneticilerin çiftçilerle görüşme yapma sıklığı çizelge d de gösterilmiştir. Çizelgeden görüleceği gibi bölge yöneticilerinin %76.04 ü çiftçilerle haftada birden fazla görüşme yapmakta ve %6.14 üde çiftçilerle hiçbir zaman görüşme yapmamaktadır. Çiftçilerle hiçbir zaman görüşmeme durumu yalnızca kamu yöneticilerinde (%10.38) olmaktadır. STK yöneticilerinin hepsi çiftçilerle görüşme yapmaktadır (Çizelge e). Çizelge e.KOP Bölgesinde Yöneticilerin Çiftçilerle Görüşme Sıklığının Dağılımı (%) GÖRÜŞME SIKLIĞI KAMU STK. Birlik. Koop..Özel TOPLAM Erkek Kadın Toplam Erkek Kadın Toplam Erkek Kadın Toplam Görüşmüyorum Haftada birden fazla Haftada bir defa Ayda bir defa Ayda1-2 defa ayda bir defa Toplam Aksaray ilinde yöneticilerin çiftçilerle görüşme yapma yeri araştırılmış ve hemen hemen tüm yöneticilerin çiftçilerin kendisinin gelmesi ile görüştüğü belirlenmiştir. Gerek kamu yöneticileri gerekse STK yöneticileri çiftçiler ile görüşme yapmak için kişisel bir çaba sarf etmemekte bunu kurum kuruluş bünyesinde bulunan ilgili teknik personellerine yaptırmaktadır. Yöneticilerin çiftçilerin yoğun olduğu tarımsal fuarlara da katılmadığı göz önüne alırsak hizmet ettikleri kitle ile birebir görüşme yapmak için çaba sarf etmedikleri ortaya çıkmaktadır. Çizelge a. Aksaray İlinde Yöneticilerin Çiftçilerle Görüşme Yerinin Dağılımı (%) Görüşme Yeri KAMU STK. Birlik. Koop..Özel TOPLAM ERKEK KADIN TOPLAM ERKEK KADIN TOPLAM ERKEK KADIN TOPLAM Tarla Ziyaretlerinde Köy Kahvesinde Çiftçinin Kendisinin Gelmesi Diğer Toplam

91 Karaman ilinde yöneticilerin çiftçilerle görüşme yapma yeri araştırılmış %55.56 sının çiftçinin kendisinin gelmesi ile görüştüğü, %16.67 sinin köy kahvelerinde görüştüğü ve %11.11 inin çiftçi tarlalarını ziyaret ettiği belirlenmiştir. Çiftçi tarla ziyaretlerini yalnızca STK yöneticileri yapmış kamu yöneticileri yapmamıştır. Çizelge b. Karaman İlinde Yöneticilerin Çiftçilerle Görüşme Yerinin Dağılımı (%) Görüşme Yeri KAMU STK. Birlik. Koop..Özel TOPLAM ERKEK KADIN TOPLAM ERKEK KADIN TOPLAM ERKEK KADIN TOPLAM Tarla Ziyaretlerinde Köy Kahvesinde Çiftçinin Kendisinin Gelmesi Diğer Toplam Konya ilinde yöneticilerin çiftçilerle görüşme yapma yeri araştırılmış %71.76 sının çiftçinin kendisinin gelmesi ile görüştüğü, %14.12 sinin çiftçi tarlalarını ziyaret ettiği ve %8.24 ünün köy kahvelerinde görüştüğü belirlenmiştir. Çiftçi tarla ziyaretleri hem kamu hem de STK yöneticileri tarafından yapılmaktadır. Özellikle kamu içerisinde Selçuk Üniversitesi Ziraat Fakültesi bazı Öğretim Üyeleri ve bölgede bulunan diğer tarımsal araştırma kuruluş yöneticileri ile Gıda, Tarım ve Hayvancılık İl Müdürlükleri Şube Müdürleri çiftçileri yerinde bizzat kendileri ziyaret ederek sorunlarını dinlemektedir. Ayrıca kadın yöneticiler yalnızca çiftçilerin kendilerini ziyaret etmeleri ile görüşme yapmaktadır. Çizelge c.Konya İlinde Yöneticilerin Çiftçilerle Görüşme Yerinin Dağılımı (%) Görüşme Yeri KAMU STK. Birlik. Koop..Özel TOPLAM ERKEK KADIN TOPLAM ERKEK KADIN TOPLAM ERKEK KADIN TOPLAM Tarla Ziyaretlerinde Köy Kahvesinde Çiftçinin Kendisinin Gelmesi Diğer Toplam

92 Niğde ilinde yöneticilerin çiftçilerle görüşme yapma yeri araştırılmış %60 ının çiftçinin kendisinin gelmesi ile görüştüğü, %25 inin çiftçi tarlalarını ziyaret ettiği ve %10 unun köy kahvelerinde görüştüğü belirlenmiştir. Çiftçi tarla ziyaretleri hem kamu hem de STK yöneticileri tarafından yapılmaktadır. Özellikle kamu içerisinde bölgede bulunan diğer tarımsal araştırma kuruluş yöneticileri ile Gıda, Tarım ve Hayvancılık İl Müdürlükleri Şube Müdürleri çiftçileri yerinde bizzat kendileri ziyaret ederek sorunlarını dinlemektedir. Ayrıca kadın yöneticiler yalnızca çiftçilerin kendilerini ziyaret etmeleri ile görüşme yapmaktadır. Çizelge d. Niğde İlinde Yöneticilerin Çiftçilerle Görüşme Yerinin Dağılımı (%) Görüşme Yeri KAMU STK. Birlik. Koop..Özel TOPLAM ERKEK KADIN TOPLAM ERKEK KADIN TOPLAM ERKEK KADIN TOPLAM Tarla Ziyaretlerinde Köy Kahvesinde Çiftçinin Kendisinin Gelmesi Diğer Toplam KOP Bölgesinde yöneticilerin çiftçilerle görüşme yapma yeri araştırılmış %72.26 sının çiftçinin kendisinin gelmesi ile görüştüğü, %12.90 ının çiftçi tarlalarını ziyaret ettiği ve %8.39 unun köy kahvelerinde görüştüğü belirlenmiştir. Çiftçi tarla ziyaretleri hem kamu hem de STK yöneticileri tarafından yapılmaktadır. Özellikle kamu içerisinde bölgede bulunan üniversiteler, tarımsal araştırma kuruluş yöneticileri ile Gıda,Tarım ve Hayvancılık İl Müdürlükleri Şube Müdürleri çiftçileri yerinde bizzat kendileri ziyaret ederek sorunlarını dinlemektedir. Ayrıca kadın yöneticiler yalnızca çiftçilerin kendilerini ziyaret etmeleri ile görüşme yapmaktadır. Çizelge. 20.e. KOP Bölgesinde Yöneticilerin Çiftçilerle Görüşme Yerinin Dağılımı (%) Görüşme Yeri KAMU STK. Birlik. Koop..Özel TOPLAM ERKEK KADIN TOPLAM ERKEK KADIN TOPLAM ERKEK KADIN TOPLAM Tarla Ziyaretlerinde Köy Kahvesinde Çiftçinin Kendisinin Gelmesi Diğer Toplam

93 Bölgede yöneticilerin çiftçi sorunlarına ulaşma yolarının dağılımı çeşitlilik göstermektedir. Bunlardan en fazla olanlar çiftçinin bizzat kendisinin sorununu iletmesi, kendi personelinin iletmesi, köy muhtarlarının iletmesi, ziraat odaları ve diğer STK başkanlarının iletmesi, önder çiftçiler ve özel tarım danışmanları şeklinde sıralanmaktadır. Bu durum bölge illeri arasında benzer özellik göstermektedir. Çizelge a. Aksaray İlinde Yöneticilerin Çiftçilerin Sorunlarına Ulaşma Yolları (%) CEVAPLAR KAMU STK. Birlik. Koop..Özel TOPLAM Erkek Kadın Toplam Erkek Kadın Toplam Erkek Kadın Toplam Çiftçiler Tarafından Kendi Gözlemi Personeli Özel Tarım Danışmanı Köy Muhtarı Ziraat Odası STK Önder Çiftçi Özel Firma Diğer Tarım Kuruluş Diğer TOPLAM Çizelge b. Karaman İlinde Yöneticilerin Çiftçilerin Sorunlarına Ulaşma Yolları (%) CEVAPLAR KAMU STK. Birlik. Koop..Özel TOPLAM Erkek Kadın Toplam Erkek Kadın Toplam Erkek Kadın Toplam Çiftçiler Tarafından Kendi Gözlemi Personeli Özel Tarım Danışmanı Köy Muhtarı Ziraat Odası STK Önder Çiftçi Özel Firma Diğer Tarım Kuruluş Diğer TOPLAM

94 Çizelge c. Konya İlinde Yöneticilerin Çiftçilerin Sorunlarına Ulaşma Yolları (%) CEVAPLAR KAMU STK. Birlik. Koop..Özel TOPLAM Erkek Kadın Toplam Erkek Kadın Toplam Erkek Kadın Toplam Çiftçiler Tarafından Kendi Gözlemi Personeli Özel Tarım Danışmanı Köy Muhtarı Ziraat Odası STK Önder Çiftçi Özel Firma Diğer Tarım Kuruluş Diğer TOPLAM Çizelge d Niğde İlinde Yöneticilerin Çiftçilerin Sorunlarına Ulaşma Yolları (%) CEVAPLAR KAMU STK. Birlik. Koop..Özel TOPLAM Erkek Kadın Toplam Erkek Kadın Toplam Erkek Kadın Toplam Çiftçiler Tarafından Kendi Gözlemi Personeli Özel Tarım Danışmanı Köy Muhtarı Ziraat Odası STK Önder Çiftçi Özel Firma Diğer Tarım Kuruluş Diğer TOPLAM

95 Çizelge e KOP Bölgesinde Yöneticilerin Çiftçilerin Sorunlarına Ulaşma Yolları (%) CEVAPLAR KAMU STK. Birlik. Koop..Özel TOPLAM Erkek Kadın Toplam Erkek Kadın Toplam Erkek Kadın Toplam Çiftçiler Tarafından Kendi Gözlemi Personeli Özel Tarım Danışmanı Köy Muhtarı Ziraat Odası STK Önder Çiftçi Özel Firma Diğer Tarım Kuruluş Diğer TOPLAM Çiftçi sorunlarına karşın yöneticilerin tutumları incelenmiş kamu ve STK yöneticileri arasında farklılık tespit edilmiştir. Kamu yöneticileri kendilerine gelen çiftçi sorunları karşısında sorunları ya kendileri çözmeye çalışırlar, ya ilgili uzman personele yönlendirirler ya da ilgili araştırma kuruluşuna iletmektedir. STK yöneticilerinin ise büyük çoğunluğu yalnızca kendileri sorunları çözmeye çalışmaktadır. Bölge illeri arasında özellikle kamu yöneticilerinin çiftçi sorunlarına karşı tutumlarında farklılık vardır. Örneğin kendisine gelen çiftçi sorununu kendisinin çözme oranı Aksaray İlinde %47.62, Karaman ilinde %28.52, Konya ilinde %36.73 ve Niğde ilinde %76.92 olarak farklılık göstermektedir. Çizelge a. Aksaray İlinde Yaklaşımlarının Dağılımı(%) Cevaplar Yöneticilerin Çiftçilerin Sorunlarını Çözme Kamu STK. Birlik. Koop..Özel TOPLAM Erkek Kadın Toplam Erkek Kadın Toplam Erkek Kadın Toplam Konu İle İlgili Uzman Kişiye İletirim Araştırma Kuruluşlarına İletirim İlgili Kurum Ve Kuruluşlara İletirim İlgili Şube Müdürüne İletirim Kendim Çözerim TOPLAM

96 Çizelge b. Yaklaşımlarının Dağılımı (%) Cevaplar Karaman İlinde Yöneticilerin Çiftçilerin Sorunlarını Çözme Kamu STK. Birlik. Koop..Özel TOPLAM Erkek Kadın Toplam Erkek Kadın Toplam Erkek Kadın Toplam Konu İle İlgili Uzman Kişiye İletirim Araştırma Kuruluşlarına İletirim İlgili Kurum Ve Kuruluşlara İletirim İlgili Şube Müdürüne İletirim Kendim Çözerim Diğer TOPLAM Çizelge.21.c. Konya İlinde Yöneticilerin Çiftçilerin Sorunlarını Çözme Yaklaşımlarının Dağılımı (%) Cevaplar Kamu STK. Birlik. Koop..Özel TOPLAM Erkek Kadın Toplam Erkek Kadın Toplam Erkek Kadın Toplam Konu İle İlgili Uzman Kişiye İletirim Araştırma Kuruluşlarına İletirim İlgili Kurum Ve Kuruluşlara İletirim İlgili Şube Müdürüne İletirim Kendim Çözerim Diğer TOPLAM Çizelge d. Niğde İlinde Yöneticilerin Çiftçilerin Sorunlarını Çözme Yaklaşımlarının Dağılımı (%) Cevaplar Kamu STK. Birlik. Koop..Özel TOPLAM Erkek Kadın Toplam Erkek Kadın Toplam Erkek Kadın Toplam Konu İle İlgili Uzman Kişiye İletirim Araştırma Kuruluşlarına İletirim İlgili Kurum Ve Kuruluşlara İletirim İlgili Şube Müdürüne İletirim Kendim Çözerim TOPLAM

97 Çizelge e. KOP Bölgesinde Yöneticilerin Çiftçilerin Sorunlarını Çözme Yaklaşımlarının Dağılımı (%) Cevaplar Kamu STK. Birlik. Koop..Özel TOPLAM Erkek Kadın Toplam Erkek Kadın Toplam Erkek Kadın Toplam Konu İle İlgili Uzman Kişiye İletirim Araştırma Kuruluşlarına İletirim İlgili Kurum Ve Kuruluşlara İletirim İlgili Şube Müdürüne İletirim Kendim Çözerim Diğer TOPLAM Araştırma bölgesinde yöneticilere çiftçilerin kamu kurum ve kuruluşları ile ilgili iletişim düzeylerinin değerlendirilmesi 10 lu likert ölçeğine göre değerlendirilmesi sorulmuş ve çiftçilerin kamu kurum ve kuruluşları ile iletişim düzeylerinin çok iyi düzeyde olduğu belirlenmiştir (Çizelge ). Çizelge Yöneticilere Göre Çiftçilerin Kurum-Kuruluşları ile İletişim Düzeyleri İL ADI KAMU STK. Birlik. Koop..Özel TOPLAM AKSARAY KARAMAN KONYA NİĞDE KOP BÖLGESİ Araştırma bölgesinde yöneticilere tarımsal yayım personelinin yeterlilik düzeylerinin değerlendirilmesi 10 lu likert ölçeğine göre değerlendirilmesi yapılmış ve tarımsal yayım personelinin yeterlilik düzeylerinin orta düzeyde olduğu belirlenmiştir (Çizelge ). Çizelge Yöneticilere Göre Tarımsal Yayım Personelinin Yeterlilik Düzeyleri İL ADI KAMU STK. Birlik. Koop..Özel TOPLAM AKSARAY KARAMAN KONYA NİĞDE KOP BÖLGESİ

98 Aksaray ilinde yöneticiler yıllık yayım programlarını belirlemede farklı yöntemler kullanmaktadır. Bu yöntemler Bakanlığın talimatı (% 22.22), yöneticinin kendisinin belirlemesi (%21.21), Yöneticinin yardımcıları ile birlikte karar vermesi (%18.18), Kurum kuruluştaki teknik personelle (%14.14), Çiftçi talepleri (%14.14) ve bölgedeki diğer tarımsal kurum kuruluşların önerisi (%8.08) olarak sıralanmaktadır (Çizelge a) Çizelge a. Aksaray İlinde Belirleme Durumları (%) Yöneticilerin Yıllık Yayım Programlarını CEVAPLAR KAMU STK. Birlik. Koop..Özel TOPLAM Kendi Yardımcıları ile birlikte Bakanlığın Talimatı ile Kurumdaki Teknik Personelle Bölgedeki Diğer Tarım Kuruluşların Önerisi Çiftçi Talepleri Diğer TOPLAM Karaman ilinde yöneticiler yılık yayım programlarını belirlemede farklı yöntemler kullanmaktadır. Bu yöntemler yöneticinin kendisinin belirlemesi (%38.30), Yöneticinin yardımcıları ile birlikte karar vermesi (%23.40), Bakanlığın talimatı (% 14.89), Kurum kuruluştaki teknik personelle (%10.64), Çiftçi talepleri (%8.51) ve bölgedeki diğer tarımsal kurum kuruluşların önerisi (%4.26) olarak sıralanmaktadır (Çizelge b). Çizelge b.Karaman İlinde Belirleme Durumları (%) Yöneticilerin Yıllık Yayım Programlarını CEVAPLAR KAMU STK. Birlik. Koop..Özel TOPLAM Kendi Yardımcıları ile birlikte Bakanlığın Talimatı ile Kurumdaki Teknik Personelle Bölgedeki Diğer Tarım Kuruluşların Önerisi Çiftçi Talepleri Diğer TOPLAM

99 Konya ilinde yöneticiler yılık yayım programlarını belirlemede farklı yöntemler kullanmaktadır. Bu yöntemler yöneticinin kendisinin belirlemesi (%24.57), Yöneticinin yardımcıları ile birlikte karar vermesi (%19.80), Bakanlığın talimatı (% 16.38), Kurum kuruluştaki teknik personelle (%15.02), Çiftçi talepleri (%12.63), bölgedeki diğer tarımsal kurum kuruluşların önerisi (%10.24), ve diğer yöntemler (%1.37) olarak sıralanmaktadır (Çizelge c). Çizelge c. Konya İlinde Belirleme Durumları (%) Yöneticilerin Yıllık Yayım Programlarının CEVAPLAR KAMU STK. Birlik. Koop..Özel TOPLAM Kendi Yardımcıları ile birlikte Bakanlığın Talimatı ile Kurumdaki Teknik Personelle Bölgedeki Diğer Tarım Kuruluşların Önerisi Çiftçi Talepleri Diğer TOPLAM Niğde ilinde yöneticiler yılık yayım programlarını belirlemede farklı yöntemler kullanmaktadır. Bu yöntemler Bakanlığın talimatı (% 30.77), yöneticinin kendisinin belirlemesi (%28.85), Yöneticinin yardımcıları ile birlikte karar vermesi (%17.31), Kurum kuruluştaki teknik personelle (%9.62), bölgedeki diğer tarımsal kurum kuruluşların önerisi (%7.69) ve Çiftçi talepleri (%5.77) olarak sıralanmaktadır (Çizelge d). Çizelge d. Niğde İlinde Belirleme Durumları (%) Yöneticilerin Yıllık Yayım Programlarının CEVAPLAR KAMU STK. Birlik. Koop..Özel TOPLAM Kendi Yardımcıları ile birlikte Bakanlığın Talimatı ile Kurumdaki Teknik Personelle Bölgedeki Diğer Tarım Kuruluşların Önerisi Çiftçi Talepleri Diğer TOPLAM

100 KOP Bölgesinde yöneticiler yılık yayım programlarını belirlemede farklı yöntemler kullanmaktadır. Bu yöntemler kamu ve STK larda farklı oranlarda olup bu farklılık istatistiki olarak önemli değildir. Kullanılan yöntemler yöneticinin kendisinin belirlemesi (%25.66), Yöneticinin yardımcıları ile birlikte karar vermesi (%19.55), Bakanlığın talimatı (% 18.94), Kurum kuruluştaki teknik personelle (%13.85), Çiftçi talepleri (%11.81)ve bölgedeki diğer tarımsal kurum kuruluşların önerisi (%8.96) olarak sıralanmaktadır (Çizelge e). Çizelge e. KOP Bölgesinde Yöneticilerin Yıllık Yayım Programlarının Belirleme Durumları (%) CEVAPLAR KAMU STK. Birlik. Koop..Özel TOPLAM Kendi Yardımcıları ile birlikte Bakanlığın Talimatı ile Kurumdaki Teknik Personelle Bölgedeki Diğer Tarım Kuruluşların Önerisi Çiftçi Talepleri Diğer TOPLAM KOP Bölgesi yöneticilerine çiftçiye verilen teknik bilginin yararlı kullanışlı ve katılımın çok yararlı olabilmesi için en uygun bilgi verilme yöntemlerinin neler olabileceği sorulmuş ve bu konuda tüm bölge yöneticilerinin ortak buluştuğu noktanın tarlada uygulamalı, demonstrasyon kurularak anlatılması olduğu belirlenmiştir (Çizelge ). Çizelge Çiftçiye En Uygun Bilgi Verme Yöntemleri (%) CEVAPLAR AKSARAY KARAMAN KONYA NİĞDE KOP BÖLGESİ Tarlada uygulamalı/demanstrasyon Görsel yayım araçları kullanılması Basılı yayım araçları kullanılması Toplantı yaparak sözlü anlatım Kurs şeklinde olmalı, sertifika verilmeli Eğitimin şekli önemli değil TOPLAM

101 Aksaray ilinde kamu yönetici ve STK yöneticilerine göre Tarımsal yayım personelinin mesleki düzeylerindeki yeterliklerinde farklılık vardır. Kamu yöneticileri değerlendirme kriterlerinde genellikle orta düzeyde olduklarını belirtirken STK yöneticileri bazı kriterlerde tarımsal yayım personelinin mesleki becerilerinin az bazı kriterlerde ise yüksek düzeyde belirtmişlerdir. Aksaray ilinde genel olarak tarımsal yayım personelinin en büyük eksiklikleri proje hazırlama, kendini geliştirme, bilgi aktarma yeteneği ve yeniliklere açıklık konularında olduğu belirlenmiştir (Grafik Grafik 5.1.2) yok az orta yüksek Grafik Aksaray ilinde Kamu Yöneticilerine Göre Tarımsal Yayım Personelinin Mesleki Düzeylerindeki Yeterlilik Durumu(%) 73

102 yok az orta yüksek Grafik Aksaray ilinde STK Yöneticilerine Göre Tarımsal Yayım Personelinin Mesleki Düzeylerindeki Yeterlilik Durumu(%) Karaman ilinde kamu yönetici ve STK yöneticilerine göre Tarımsal yayım personelinin mesleki düzeylerindeki yeterliklerinde farklılık vardır fakat bu farklılık istatistiki olarak önemli değildir. Kamu ve STK yöneticileri özellikle teknik bilgi düzeyi ve yeniliklere açıklık bakımından tarımsal yayım personelini yüksek düzeyde olduğunu proje hazırlama, kendini ifade etme, bilgi aktarma konularında yetersiz olduklarını belirtmişlerdir. (Grafik Grafik 5.1.4) yok az orta yüksek Grafik Karaman ilinde Kamu Yöneticilerine Göre Tarımsal Yayım Personelinin Mesleki Düzeylerindeki Yeterlilik Durumu(%) 74

103 yok az orta yüksek Grafik Karaman ilinde STK Yöneticilerine Göre Tarımsal Yayım Personelinin Mesleki Düzeylerindeki Yeterlilik Durumu(%) Konya ilinde kamu yönetici ve STK yöneticilerine göre Tarımsal yayım personelinin mesleki düzeylerindeki yeterliklerinde farklılık vardır fakat bu farklılık istatistiki olarak önemli değildir. Kamu ve STK yöneticileri özellikle teknoloji kullanma düzeyi ve yeniliklere açıklık bakımından tarımsal yayım personelini yüksek düzeyde olduğunu proje hazırlama ve ekip çalışması konularında yetersiz olduklarını belirtmişlerdir. (Grafik Grafik 5.1.6) yok az orta yüksek Grafik Konya ilinde Kamu Yöneticilerine Göre Tarımsal Yayım Personelinin Mesleki Düzeylerindeki Yeterlilik Durumu(%) 75

104 yok az orta yüksek Grafik Konya ilinde STK Yöneticilerine Göre Tarımsal Yayım Personelinin Mesleki Düzeylerindeki Yeterlilik Durumu(%) Niğde ilinde kamu yönetici ve STK yöneticilerine göre Tarımsal yayım personelinin mesleki düzeylerindeki yeterliklerinde farklılık vardır fakat bu farklılık istatistiki olarak önemli değildir. Kamu ve STK yöneticileri özellikle teknoloji kullanma düzeyi ve yeniliklere açıklık bakımından tarımsal yayım personelini yüksek düzeyde olduğunu proje hazırlama, bilgi aktarma yeteneği, ekip çalışması ve teknik bilgi düzeyi konularında yetersiz olduklarını belirtmişlerdir. (Grafik Grafik 5.1.8) yok az orta yüksek Grafik Niğde ilinde Kamu Yöneticilerine Göre Tarımsal Yayım Personelinin Mesleki Düzeylerindeki Yeterlilik Durumu(%) 76

105 yok az orta yüksek Grafik Niğde ilinde STK Yöneticilerine Göre Tarımsal Yayım Personelinin Mesleki Düzeylerindeki Yeterlilik Durumu(%) KOP Bölgesinde kamu yönetici ve STK yöneticilerine göre Tarımsal yayım personelinin mesleki düzeylerindeki yeterliklerinde farklılık vardır fakat bu farklılık istatistiki olarak önemli değildir. Kamu ve STK yöneticileri özellikle teknoloji kullanma düzeyi ve yeniliklere açıklık bakımından tarımsal yayım personelini yüksek düzeyde olduğunu proje hazırlama, ekip çalışması ve kendini geliştirme isteği konularında yetersiz olduklarını belirtmişlerdir. (Grafik Grafik ) yok az orta yüksek Grafik KOP Bölgesinde Kamu Yöneticilerine Göre Tarımsal Yayım Personelinin Mesleki Düzeylerindeki Yeterlilik Durumu(%) 77

106 Gerek yok Fena olmaz Gerekli Gerek yok Fena olmaz Gerekli Gerek yok Fena olmaz Gerekli Gerek yok Fena olmaz Gerekli Gerek yok Fena olmaz Gerekli yok az orta yüksek Grafik KOP Bölgesinde STK Yöneticilerine Göre Tarımsal Yayım Personelinin Mesleki Düzeylerindeki Yeterlilik Durumu(%) Araştırma bölgesinde yöneticilere çalışma bölgelerinde tarımsal yayım personeline tarımsal ürünlerde çeşit seçimi ile ilgili bir eğitim verilip verilmemesi konusunda düşünceleri sorulmuş ve tüm bölge illerinde büyük çoğunluğun eğitimin verilmesi gerektiği yönde cevap alınmıştır (Grafik ) KONYA KARAMAN NİĞDE AKSARAY KOP BÖLGE Grafik Tarım Ürünlerinde Çeşit Seçimi ile ilgili eğitimin Gerekliliği (%) 78

107 Gerek yok Fena olmaz Gerekli Gerek yok Fena olmaz Gerekli Gerek yok Fena olmaz Gerekli Gerek yok Fena olmaz Gerekli Gerek yok Fena olmaz Gerekli Gerek yok Fena olmaz Gerekli Gerek yok Fena olmaz Gerekli Gerek yok Fena olmaz Gerekli Gerek yok Fena olmaz Gerekli Gerek yok Fena olmaz Gerekli Araştırma bölgesinde yöneticilere çalışma bölgelerinde tarımsal yayım personeline toprak işleme yöntemleri ile ilgili bir eğitim verilip verilmemesi konusunda düşünceleri sorulmuş ve tüm bölge illerinde yöneticilerin yarısı gerektiğini diğer yarısı ise gerekmediğini söylemişlerdir (Grafik ) KONYA KARAMAN NİĞDE AKSARAY KOP BÖLGE Grafik Toprak İşleme Yöntemleri ile ilgili eğitimin gerekliliği (%) Araştırma bölgesinde yöneticilere çalışma bölgelerindeki tarımsal yayım personeline bitki koruma konularında bir eğitim verilip verilmemesi konusunda düşünceleri sorulmuş ve %66 sı eğitimin gerektiği %34 ü ise gerek olmadığını söylemiştir (Grafik ) KONYA KARAMAN NİĞDE AKSARAY KOP BÖLGE Grafik Bitki Koruma ile ilgili eğitimin gerekliliği (%) 79

BÖLGENİN YENİ İTİCİ GÜCÜ: KOP BÖLGE KALKINMA İDARESİ BAŞKANLIĞI Makbule TERZݹ

BÖLGENİN YENİ İTİCİ GÜCÜ: KOP BÖLGE KALKINMA İDARESİ BAŞKANLIĞI Makbule TERZݹ BÖLGENİN YENİ İTİCİ GÜCÜ: KOP BÖLGE KALKINMA İDARESİ BAŞKANLIĞI Makbule TERZݹ ¹Uzman, Konya Ovası Projesi Bölge Kalkınma İdaresi Başkanlığı, Konya Aksaray, Karaman, Konya ve Niğde illerini içine alan

Detaylı

Orta Karadeniz Bölgesel İnovasyon Stratejisi 2013-2023

Orta Karadeniz Bölgesel İnovasyon Stratejisi 2013-2023 Orta Karadeniz Bölgesel İnovasyon Stratejisi 2013-2023 İÇERİK Amaç, Vizyon Hazırlık Süreci İnovasyona Dayalı Mevcut Durum Stratejiler Kümelenme ile ilgili faaliyetler Sorular (Varsa) İNOVASYON & KÜMELENME

Detaylı

2023 E DOĞRU BARTIN TARIMI

2023 E DOĞRU BARTIN TARIMI T.C. BARTIN VALİLİĞİ İL TARIM MÜDÜRLÜĞÜ 2023 E DOĞRU BARTIN TARIMI YUSUF ALAGÖZ İL TARIM MÜDÜRÜ BARTIN DA DEMOGRAFİK YAPI 2009 YILI ADRESE DAYALI NÜFUS TESPİT ÇALIŞMASI SONUCUNDA İLİN TOPLAM NÜFUSU 188.449

Detaylı

KALKINMA AJANSLARI ve

KALKINMA AJANSLARI ve KALKINMA AJANSLARI ve 13 MART 2012 ANKARA Mustafa Zati Uzman Sunum Planı Neden Kalkınma Ajansları Dünya da Kalkınma Ajansları Türkiye de Kalkınma Ajansları Ankara Kalkınma Ajansı Kalkınma Ajansları Destekleri

Detaylı

Resmî Gazete Sayı : 29361

Resmî Gazete Sayı : 29361 20 Mayıs 2015 ÇARŞAMBA Resmî Gazete Sayı : 29361 TEBLİĞ Orman ve Su İşleri Bakanlığından: HAVZA YÖNETİM HEYETLERİNİN TEŞEKKÜLÜ, GÖREVLERİ, ÇALIŞMA USUL VE ESASLARI HAKKINDA TEBLİĞ BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam,

Detaylı

GÜNEY EGE BÖLGE PLANI 2010-2013

GÜNEY EGE BÖLGE PLANI 2010-2013 GÜNEY EGE BÖLGE PLANI 2010-2013 SUNUM AKIŞI Bölge Planı Hazırlık Süreci Paydaş Analizi Atölye Çalışmalarının Gerçekleştirilmesi Mevcut Durum Analizi Yerleşim Yapısı ve Yerleşmeler Arası İlişki Analizi

Detaylı

ÇARŞAMBA TİCARET BORSASI 2015 YILI YILLIK İŞ PLANI

ÇARŞAMBA TİCARET BORSASI 2015 YILI YILLIK İŞ PLANI KONU Tahmini Maliyet (TL) Başlama Tarihi Bitiş Tarihi Sorumlu Kişi İşbirliği Yapılacak Kurumlar ve Kişiler Performans 1.1.1.1 2013 yılında istihdam edilmesi planlanan basın ve halkla ilişkiler personelinin

Detaylı

Biyosistem mühendisi bir sistem mühendisidir. Sistem mühendisi, doğa ve

Biyosistem mühendisi bir sistem mühendisidir. Sistem mühendisi, doğa ve Biyosistem Mühendisliği Tarımsal üretimin gerçekleşmesi için sadece toprak, su ve hava gibi etmenlerin bir arada olması yeterli olmamakta, bunlarla beraber bitki ve hayvanlarla olan ortak yapılanma en

Detaylı

IĞDIR İL GIDA, TARIM VE HAYVANCILIK MÜDÜRLÜĞÜ EĞİTİM / DENEYİM TABLOSU

IĞDIR İL GIDA, TARIM VE HAYVANCILIK MÜDÜRLÜĞÜ EĞİTİM / DENEYİM TABLOSU İl Müdürü İl Müdürü Yardımcısı (Teknik) İl Müdürü Yardımcısı (İdari) Tarımsal Altyapı ve Arazi Değerlendirme Şube Müdürü Bitkisel Üretim ve Sağlığı Şube Müdürü Hayvan Sağlığı, Yetiştiriciliği ve Su Ürünleri

Detaylı

AB ve Türkiye Sivil Toplum Diyaloğu - IV Tüketicinin ve Sağlığın Korunması Hibe Programı

AB ve Türkiye Sivil Toplum Diyaloğu - IV Tüketicinin ve Sağlığın Korunması Hibe Programı AB ve Türkiye Diyaloğu - IV Tüketicinin ve Sağlığın Korunması Avrupa Birliği Bakanlığı, Katılım Öncesi AB Mali Yardımı kapsamında finanse edilen diyalog sürecini desteklemeye devam etmektedir. Diyaloğu-IV

Detaylı

Konya Ovasında Su Yönetim ve Ağaçlandırma Stratejisi

Konya Ovasında Su Yönetim ve Ağaçlandırma Stratejisi Konya Ovasında Su Yönetim ve Ağaçlandırma Stratejisi Prof. Dr. Mehmet BABAOĞLU Abdurrahman AYAN Mevlüt VANOĞLU KOP İdaresi Başkanlığı NEVŞEHİR - 2011 KONYA KAPALI HAVZASI Aksaray Konya Niğde Karaman KOP

Detaylı

FİNLANDİYA ÇALIŞMA ZİYARETİ RAPORU

FİNLANDİYA ÇALIŞMA ZİYARETİ RAPORU FİNLANDİYA ÇALIŞMA ZİYARETİ RAPORU 15-22 EKİM 2012 İÇİNDEKİLER 1. ÇALIŞMA ZİYARETİ KAPSAMI... 1 2. GENÇ İŞGÜCÜNÜN SORUNLARI PROJESİ... 1 2.1. Proje Amaçları ve Özeti... 1 2.2. Proje Kapsamında Planlanan

Detaylı

ULUDAĞ ÜNİVERSİTESİ KADIN ARAŞTIRMALARI VE UYGULAMA MERKEZİ YÖNETMELİĞİ. BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

ULUDAĞ ÜNİVERSİTESİ KADIN ARAŞTIRMALARI VE UYGULAMA MERKEZİ YÖNETMELİĞİ. BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar ULUDAĞ ÜNİVERSİTESİ KADIN ARAŞTIRMALARI VE UYGULAMA MERKEZİ YÖNETMELİĞİ Amaç BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar MADDE 1- (1) Bu Yönetmeliğin amacı; Uludağ Üniversitesi Kadın Araştırmaları

Detaylı

TR 61 DÜZEY 2 BATI AKDENİZ KALKINMA AJANSI (ANTALYA-ISPARTA-BURDUR)

TR 61 DÜZEY 2 BATI AKDENİZ KALKINMA AJANSI (ANTALYA-ISPARTA-BURDUR) TR 61 DÜZEY 2 BATI AKDENİZ KALKINMA AJANSI (ANTALYA-ISPARTA-BURDUR) ANTALYA DA TARIM SEKTÖRÜNÜN SORUNLARI VE ÇÖZÜM ÖNERİLERİ ÇALIŞTAYI GIDA ALT SEKTÖRÜ ÇALIŞMA GRUBU RAPORU 6 Eylül 2010, Antalya 1 ANTALYA

Detaylı

DİKMEN BÖLGESİ STRETEJİK GELİŞİM PLANI 2012-2014

DİKMEN BÖLGESİ STRETEJİK GELİŞİM PLANI 2012-2014 DİKMEN BÖLGESİ STRETEJİK GELİŞİM PLANI 2012-2014 Eyül 2011 Bu yayın Avrupa Birliği nin yardımlarıyla üretilmiştir. Bu yayının içeriğinin sorumluluğu tamamen The Management Centre ve Dikmen Belediyesi ne

Detaylı

Stratejik Plan 2015-2019

Stratejik Plan 2015-2019 Stratejik Plan 2015-2019 Bu Stratejik Plan önümüzdeki beş yıl Bezmiâlem in gelmesini umut ettiğimiz yeri ve buraya nasıl geleceğimizi anlatan bir Vizyon Belgesidir. 01.01.2015 Rektör Sunuşu Sevgili Bezmiâlem

Detaylı

LOJİSTİK SEKTÖRÜNDE KADIN

LOJİSTİK SEKTÖRÜNDE KADIN LOJİSTİK UYGULAMALARI VE ARAŞTIRMALARI MERKEZİ LOJİSTİK SEKTÖRÜNDE KADIN Şubat, 2013 Fikri Mülkiyet Hakları Saklıdır ÇALIŞMA EKİBİ Bülent TANLA (Danışman) Prof. Dr. Okan TUNA (Koordinatör) Öğr. Gör. Aslıhan

Detaylı

KONYA OVASINDA SU YÖNETİM VE AĞAÇLANDIRMA STRATEJİSİ

KONYA OVASINDA SU YÖNETİM VE AĞAÇLANDIRMA STRATEJİSİ KONYA OVASINDA SU YÖNETİM VE AĞAÇLANDIRMA STRATEJİSİ Prof. Dr. Mehmet BABAOĞLU¹, Abdurrahman AYAN² ¹Konya Ovası Projesi Bölge Kalkınma İdaresi Başkanı, ² Konya Ovası Bölge Kalkınma İdaresi Başkanlığı Özet:

Detaylı

EK-3.7 TOPRAK VE SU KAYNAKLARI ARAŞTIRMALARI DAİRE BAŞKANLIĞI

EK-3.7 TOPRAK VE SU KAYNAKLARI ARAŞTIRMALARI DAİRE BAŞKANLIĞI EK-3.7 TOPRAK VE SU KAYNAKLARI ARAŞTIRMALARI DAİRE BAŞKANLIĞI NO BELGESİ KODU YAYIN TARİHİ 52 53 54 55 Toprak ve Su Kaynakları Araştırmaları Daire Başkanı İş Tanımı Ve Gerekleri Belgesi Bitki Besleme ve

Detaylı

Avrupa Birliğine Uyum Danışma ve Yönlendirme Kurulu Toplantısı

Avrupa Birliğine Uyum Danışma ve Yönlendirme Kurulu Toplantısı Avrupa Birliğine Uyum Danışma ve Yönlendirme Kurulu Toplantısı Sakarya Ticaret Borsası Sakarya da Tarım ve Hayvancılık Sektör Analizi ve Öneriler Raporu Projesi 1. Proje fikrini oluşturan sorunları nasıl

Detaylı

EYLEM PLANI ÖNCELİK 1 TOPLUMDA HAYAT BOYU ÖĞRENME KÜLTÜRÜ VE FARKINDALIĞININ OLUŞTURULMASI. Sorumlu İşbirliği Yapılacak Kurum/lar ve Kuruluş/lar

EYLEM PLANI ÖNCELİK 1 TOPLUMDA HAYAT BOYU ÖĞRENME KÜLTÜRÜ VE FARKINDALIĞININ OLUŞTURULMASI. Sorumlu İşbirliği Yapılacak Kurum/lar ve Kuruluş/lar EYLEM PLANI ÖNCELİK 1 TOPLUMDA HAYAT BOYU ÖĞRENME KÜLTÜRÜ VE FARKINDALIĞININ OLUŞTURULMASI 1.1 Toplumda hayat boyu öğrenme bilincini artırmaya yönelik TV, radyo ve ilgili mecralarda programlar yayınlanacaktır.

Detaylı

2010-2013 İZMİR BÖLGE PLANI İLÇE LANSMAN SÜRECİ BAYINDIR SONUÇ RAPORU

2010-2013 İZMİR BÖLGE PLANI İLÇE LANSMAN SÜRECİ BAYINDIR SONUÇ RAPORU 1 2010-2013 İZMİR BÖLGE PLANI İLÇE LANSMAN SÜRECİ BAYINDIR SONUÇ RAPORU Tarih: 4 Ocak 2011 Yaklaşık Katılımcı Sayısı: 65 Katılımcı listesindeki Sayı: 62 Katılımcı Düzeyi ve Profili: 2 3 4 Dağıtılan Belgeler:

Detaylı

EĞİTİM / DENEYİM TABLOSU

EĞİTİM / DENEYİM TABLOSU İl Gıda Tarım ve Hayvancılık Müdürü Bitkisel Üretim, Tarımsal Altyapı ve Arazi Edindirme İl Müdür Yardımcısı Hayvan Sağlığı, Gıda Yem İl Müdür Yardımcısı Su Ürünleri ve Örgütlenme İl Müdür Yardımcısı Tarımsal

Detaylı

ULUDAĞ ÜNİVERSİTESİ TARIMSAL UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ (TUAM) YÖNERGESİ BİRİNCİ BÖLÜM AMAÇ, KAPSAM VE DAYANAK

ULUDAĞ ÜNİVERSİTESİ TARIMSAL UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ (TUAM) YÖNERGESİ BİRİNCİ BÖLÜM AMAÇ, KAPSAM VE DAYANAK ULUDAĞ ÜNİVERSİTESİ TARIMSAL UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ (TUAM) YÖNERGESİ BİRİNCİ BÖLÜM AMAÇ, KAPSAM VE DAYANAK Amaç Madde 1: Bu yönergenin amacı, Uludağ Üniversitesi bünyesinde kurulmuş bulunan Tarımsal

Detaylı

SÜT SEKTÖRÜNDE MEVCUT DURUM. Yusuf GÜÇER Ziraat Mühendisi İzmir İl Gıda Tarım ve Hayvancılık Müdürlüğü

SÜT SEKTÖRÜNDE MEVCUT DURUM. Yusuf GÜÇER Ziraat Mühendisi İzmir İl Gıda Tarım ve Hayvancılık Müdürlüğü SÜT SEKTÖRÜNDE MEVCUT DURUM Yusuf GÜÇER Ziraat Mühendisi İzmir İl Gıda Tarım ve Hayvancılık Müdürlüğü TARIMSAL ÜRETİM DEĞERİ BİTKİSEL VE HAYVANSAL ÜRETİMDE İZMİR İN ÜLKE SIRALAMASINDAKİ YERİ (TUİK-2014)

Detaylı

ULUSAL HAVZA YÖNETİM STRATEJİSİ

ULUSAL HAVZA YÖNETİM STRATEJİSİ ULUSAL HAVZA YÖNETİM STRATEJİSİ Bayram HOPUR Entegre Projeler Uygulama Şube Müdürü Çölleşme ve Erozyonla Mücadele Genel Müdürlüğü www.cem.gov.tr 3. Ulusal Taşkın Sempozyumu- 29.04.2013 İstanbul ULUSAL

Detaylı

KOOPERATİFLERE YÖNELİK HİBE DESTEĞİ

KOOPERATİFLERE YÖNELİK HİBE DESTEĞİ Karınca Dergisi, Ekim 2014, Sayı:934 KOOPERATİFLERE YÖNELİK HİBE DESTEĞİ 1. GİRİŞ Kooperatifler, ortaklarının belirli ekonomik menfaatlerini ve özellikle meslek ve geçimlerine ait ihtiyaçlarını karşılamak

Detaylı

İŞBİRLİĞİ YAPILACAK KURUM/KURULUŞ. Hazine Müstaşarlığı Kalkınma Bakanlığı Maliye Bakanlığı Sosyal Taraflar

İŞBİRLİĞİ YAPILACAK KURUM/KURULUŞ. Hazine Müstaşarlığı Kalkınma Bakanlığı Maliye Bakanlığı Sosyal Taraflar TARIM SEKTÖRÜ 1. Tarım sektöründe istihdam şartları iyileştirilecektir. 1.1 Tarıma yönelik destekler ihtisaslaşmayı ve istihdamı korumayı teşvik edecek biçimde tasarlanacaktır. Hayvancılık (Tarım Reformu

Detaylı

ZEYTİN YETİŞTİRİCİLİĞİ EĞİTİMİ (2015-12)

ZEYTİN YETİŞTİRİCİLİĞİ EĞİTİMİ (2015-12) ZEYTİN YETİŞTİRİCİLİĞİ EĞİTİMİ (2015-12) 19 23 Ekim 2015, Bornova, İZMİR Değerlendirme Raporu Proje Hazırlayan Teslim Tarihi 05.11.2015 GAP-TEYAP Çiftçi Örgütleri Merkezli Çoğulcu Yayım Modeli İbrahim

Detaylı

Türkiye de Stratejik Çevresel Değerlendirme: İhtiyaçlar, Zorluklar ve Fırsatlar

Türkiye de Stratejik Çevresel Değerlendirme: İhtiyaçlar, Zorluklar ve Fırsatlar Technical Assistance for Implementation of the By-Law on Strategic Environmental Assessment EuropeAid/133447/D/SER/TR Stratejik Çevresel Değerlendirme Yönetmeliği'nin Uygulanması Teknik Yardım Projesi

Detaylı

KIRSAL KALKINMA VE ÖRGÜTLENME ŞUBE MÜDÜRLÜĞÜ GÖREV, İŞ TANIMLARI VE GEREKLERİ BELGELERİ

KIRSAL KALKINMA VE ÖRGÜTLENME ŞUBE MÜDÜRLÜĞÜ GÖREV, İŞ TANIMLARI VE GEREKLERİ BELGELERİ KIRSAL KALKINMA VE ÖRGÜTLENME ŞUBE GÖREV, İŞ TANIMLARI VE GEREKLERİ BELGELERİ KIRSAL KAKINMA VE ÖRGÜTLENME ŞUBE MÜDÜRÜ KIRSAL KAKINMA VE ÖRGÜTLENME ŞUBE Yayın Tarihi 03.02.2014 Revizyon Tarihi 15.04.2014

Detaylı

2010-2013 İZMİR BÖLGE PLANI İLÇE LANSMAN SÜRECİ KİRAZ SONUÇ RAPORU

2010-2013 İZMİR BÖLGE PLANI İLÇE LANSMAN SÜRECİ KİRAZ SONUÇ RAPORU 1 2010-2013 İZMİR BÖLGE PLANI İLÇE LANSMAN SÜRECİ KİRAZ SONUÇ RAPORU Tarih: 20 Aralık 2010 Yaklaşık Katılımcı Sayısı: 55 Katılımcı listesindeki Sayı: 50 Katılımcı Düzeyi ve Profili: 2 3 4 Dağıtılan Belgeler:

Detaylı

GIDA GÜVENLİĞİ VE YENİ TARIM POLİTİKASINA İLİŞKİN ÖNERİLER

GIDA GÜVENLİĞİ VE YENİ TARIM POLİTİKASINA İLİŞKİN ÖNERİLER GIDA GÜVENLİĞİ VE YENİ TARIM POLİTİKASINA İLİŞKİN ÖNERİLER 30 10 2013 topraksuenerji-ulusal güvenlik denince çoğu zaman zihnimizde sınırda nöbet tutan askerler, fırlatılmaya hazır füzeler, savaş uçakları

Detaylı

KONYA İLİ TARIM SEKTÖRÜ YATIRIMLARI İÇİN NEDEN

KONYA İLİ TARIM SEKTÖRÜ YATIRIMLARI İÇİN NEDEN KONYA İLİ TARIM SEKTÖRÜ YATIRIMLARI İÇİN 10 NEDEN KONYA TAM BİR FIRSAT KAPISI KONYA İLİ TARIM SEKTÖRÜ YATIRIMLARI İÇİN 10 NEDEN 1. Genç ve Nitelikli İnsan Kaynağı 2. Stratejik Konum 3. Yatırımcılara Tahsis

Detaylı

3 Temmuz 2009 İngiltere Büyükelçiliği Konutu, Ankara Saat: 16:00. Çevre ve Orman Bakanlığı nın Saygıdeğer Müsteşar Yardımcısı,

3 Temmuz 2009 İngiltere Büyükelçiliği Konutu, Ankara Saat: 16:00. Çevre ve Orman Bakanlığı nın Saygıdeğer Müsteşar Yardımcısı, Türkiye nin İklim Değişikliği Ulusal Eylem Planı nın Geliştirilmesi Projesi nin Açılış Toplantısında Ulrika Richardson-Golinski a.i. Tarafından Yapılan Açılış Konuşması 3 Temmuz 2009 İngiltere Büyükelçiliği

Detaylı

FASIL 18 İSTATİSTİK. Öncelik 18.1 ESA 95 e uygun anahtar ulusal hesap göstergelerinin zamanında oluşturulması. 1 Mevzuat uyum takvimi

FASIL 18 İSTATİSTİK. Öncelik 18.1 ESA 95 e uygun anahtar ulusal hesap göstergelerinin zamanında oluşturulması. 1 Mevzuat uyum takvimi FASIL 18 İSTATİSTİK Öncelik 18.1 ESA 95 e uygun anahtar ulusal hesap göstergelerinin zamanında oluşturulması 1 Mevzuat uyum takvimi Bu öncelik altında, bu aşamada herhangi bir mevzuat uyumu çalışması öngörülmemektedir.

Detaylı

Maliye Bakanı Sayın Mehmet Şimşek in Konuşma Metni

Maliye Bakanı Sayın Mehmet Şimşek in Konuşma Metni GSO-TOBB-TEPAV Girişimcilik Merkezinin Açılışı Kredi Garanti Fonu Gaziantep Şubesi nin Açılışı Proje Değerlendirme ve Eğitim Merkezi nin Açılışı Dünya Bankası Gaziantep Bilgi Merkezi Açılışı 23 Temmuz

Detaylı

Öğretmen Yetiştirme ve Geliştirme Genel Müdürlüğü. 2013 Yılı Hizmetiçi Eğitim Faaliyet Raporu

Öğretmen Yetiştirme ve Geliştirme Genel Müdürlüğü. 2013 Yılı Hizmetiçi Eğitim Faaliyet Raporu Öğretmen Yetiştirme ve Geliştirme Genel Müdürlüğü 2013 Yılı Hizmetiçi Eğitim Faaliyet Raporu Ankara-2014 2013 T.C. Milli Eğitim Bakanlığı Öğretmen Yetiştirme ve Geliştirme Genel Müdürlüğü Mesleki Gelişimi

Detaylı

İŞBİRLİĞİ YAPILACAK KURUM/KURULUŞ. Hazine Müstaşarlığı Kalkınma Bakanlığı Maliye Bakanlığı Sosyal Taraflar

İŞBİRLİĞİ YAPILACAK KURUM/KURULUŞ. Hazine Müstaşarlığı Kalkınma Bakanlığı Maliye Bakanlığı Sosyal Taraflar TARIM SEKTÖRÜ 1. Tarım sektöründe istihdam şartları iyileştirilecektir. 1.1 Tarıma yönelik destekler ihtisaslaşmayı ve istihdamı korumayı teşvik edecek biçimde tasarlanacaktır. Hayvancılık Hazine Müstaşarlığı

Detaylı

Havza Rehabilitasyon Projeleri Planlaması, Uygulaması ve Çıkarımlar. Halil AGAH Kırsal Kalkınma Uzmanı Şanlıurfa, 2013

Havza Rehabilitasyon Projeleri Planlaması, Uygulaması ve Çıkarımlar. Halil AGAH Kırsal Kalkınma Uzmanı Şanlıurfa, 2013 Havza Rehabilitasyon Projeleri Planlaması, Uygulaması ve Çıkarımlar Halil AGAH Kırsal Kalkınma Uzmanı Şanlıurfa, 2013 Havza Rehabilitasyonu Planlaması İÇERİK Tanımlar (Havza, Yönetim ve Rehabilitasyon)

Detaylı

T.C ÇALIŞMA VE SOSYAL GÜVENLİK BAKANLIĞI ÇALIŞMA VE İŞ KURUMU KIRIKKALE İL MÜDÜRLÜĞÜ

T.C ÇALIŞMA VE SOSYAL GÜVENLİK BAKANLIĞI ÇALIŞMA VE İŞ KURUMU KIRIKKALE İL MÜDÜRLÜĞÜ T.C ÇALIŞMA VE SOSYAL GÜVENLİK BAKANLIĞI ÇALIŞMA VE İŞ KURUMU KIRIKKALE İL MÜDÜRLÜĞÜ } Türkiye İş Kurumu 2003 tarihinde 4904 sayılı kanun ile kurulmuştur. } 665 sayılı KHK ile Bölge Çalışma Müdürlükleri

Detaylı

ÇANKAYA BELEDİYESİ KIRSAL KALKINMA PROJESİ ONURLU VE DÜZENLİ TOKLUK İÇİN KIR KENT BARIŞI

ÇANKAYA BELEDİYESİ KIRSAL KALKINMA PROJESİ ONURLU VE DÜZENLİ TOKLUK İÇİN KIR KENT BARIŞI ÇANKAYA BELEDİYESİ KIRSAL KALKINMA PROJESİ ONURLU VE DÜZENLİ TOKLUK İÇİN KIR KENT BARIŞI Kent ve Tarım Çalışma Alanı: Akarlar Çavuşlu Evciler Karahasanlı Karataş Kömürcü Yakupabdal Yayla Tohumlar Çevre

Detaylı

BÜYÜKBAŞ HAYVAN YETİŞTİRİCİLİĞİ EĞİTİMİ (2015-11)

BÜYÜKBAŞ HAYVAN YETİŞTİRİCİLİĞİ EĞİTİMİ (2015-11) BÜYÜKBAŞ HAYVAN YETİŞTİRİCİLİĞİ EĞİTİMİ (2015-11) 14 18 Eylül 2015, Aksaray Değerlendirme Raporu Proje Hazırlayan Teslim Tarihi 30.09.2015 GAP-TEYAP Çiftçi Örgütleri Merkezli Çoğulcu Yayım Modeli İbrahim

Detaylı

KTTO PROJE, EĞİTİM VE ARAŞTIRMA MERKEZİ

KTTO PROJE, EĞİTİM VE ARAŞTIRMA MERKEZİ KTTO PROJE, EĞİTİM VE ARAŞTIRMA MERKEZİ Toplantı ve Zaman Yönetimi 20 Haziran 2015 Eğitmen: Ebru Deniz Tekman Eğitimin Amacı Eğitimin amacı katılımcıların, zaman kullanımı konusunda verimliliklerini artırarak,

Detaylı

İSVEÇ ÇALIŞMA ZİYARETİ RAPORU

İSVEÇ ÇALIŞMA ZİYARETİ RAPORU İSVEÇ ÇALIŞMA ZİYARETİ RAPORU 9-15 KASIM 2012 İÇİNDEKİLER 1. ÇALIŞMA ZİYARETİ KAPSAMI... 1 2. GENÇ İŞGÜCÜNÜN SORUNLARI PROJESİ... 1 2.1. Proje Amaçları ve Özeti... 1 2.2. Proje Kapsamında Planlanan Faaliyetler...

Detaylı

Proje Faaliyetleri ve Beklenen Çıktılar

Proje Faaliyetleri ve Beklenen Çıktılar UNIDO EKO-VERİMLİLİK (TEMİZ ÜRETİM) PROGRAMI BİLGİLENDİRME TOPLANTISI Proje Faaliyetleri ve Beklenen Çıktılar Ferda Ulutaş, Emrah Alkaya Türkiye Teknoloji Geliştirme Vakfı Ankara, 20 Mayıs 2009 KAPSAM

Detaylı

PROJE TEKLİF FORMU FİZİBİLİTE RAPORU HAZIRLANMASI GEREKMEYEN KAMU YATIRIM PROJESİ TEKLİFLERİ İÇİN

PROJE TEKLİF FORMU FİZİBİLİTE RAPORU HAZIRLANMASI GEREKMEYEN KAMU YATIRIM PROJESİ TEKLİFLERİ İÇİN FİZİBİLİTE RAPORU HAZIRLANMASI GEREKMEYEN KAMU YATIRIM PROJESİ TEKLİFLERİ İÇİN PROJE TEKLİF FORMU 1. PROJE TANIMLAMA BİLGİLERİ Adı: Türkiye Deniz Araştırma Alt Yapısının Analizi Etüt Projesi Yeri: Seyir,

Detaylı

Antalya da AB İşlerinin Yönetilmesine Yönelik Kapasitelere İlişkin Eğitim İhtiyaç Analizi

Antalya da AB İşlerinin Yönetilmesine Yönelik Kapasitelere İlişkin Eğitim İhtiyaç Analizi Antalya da AB İşlerinin Yönetilmesine Yönelik Kapasitelere İlişkin Eğitim İhtiyaç Analizi 1 Giriş Bu özet raporda, Avrupa Birliği Bakanlığı tarafından Antalya Valiliği ile birlikte Mart-Nisan-Mayıs 213

Detaylı

Genç Doğa Derneği Kapadokya sürdürülebilir kalkınma ve Gençlik Derneği SOSDER-Sosyal faaliyetleri engellenmiş çocuklar Derneği Genç Bilişim Derneği

Genç Doğa Derneği Kapadokya sürdürülebilir kalkınma ve Gençlik Derneği SOSDER-Sosyal faaliyetleri engellenmiş çocuklar Derneği Genç Bilişim Derneği ÖZGEÇMİŞ 1. Soyadı : ULUDOĞAN 2. Adı : MUSTAFA 3. Doğum Tarihi : 20.10.1962 4. Uyruğu : T.C. 5. Öğrenim : FAKÜLTE Öğrenim Ç.Ü.Ziraat Fakültesi (1980-1985) ODTU SEM (02.1999-10.1999) BİLGİ Ü. (09.2006-06.2007)

Detaylı

Amasya da Kadın İstihdamının Artırılmasına Destek Projesi. Ülker Şener 1 Temmuz 2011, Amasya

Amasya da Kadın İstihdamının Artırılmasına Destek Projesi. Ülker Şener 1 Temmuz 2011, Amasya Amasya da Kadın İstihdamının Artırılmasına Destek Projesi Ülker Şener 1 Temmuz 2011, Amasya Projenin Hedefleri Projenin hedefi: Amasya da çalışmayan ama çalışmak isteyen ya da aktif olarak iş arayan 300

Detaylı

KAYISI ARAŞTIRMA İSTASYONU MÜDÜRLÜĞÜ EK 3 İŞ TANIMI VE GEREKLERİ BELGELERİ

KAYISI ARAŞTIRMA İSTASYONU MÜDÜRLÜĞÜ EK 3 İŞ TANIMI VE GEREKLERİ BELGELERİ KAYISI ARAŞTIRMA İSTASYONU MÜDÜRLÜĞÜ EK 3 BELGELERİ KAYISI ARAŞTIRMA İSTASYONU MÜDÜRLÜĞÜ EK 3.1 MÜDÜR Dök.No KAİM.İKS.FRM.082 Sayfa No 1 / 4 İŞİN KISA TANIMI: üst yönetimi tarafından belirlenen amaç, ilke

Detaylı

TÜRKİYE DE TARIM FİNANSMANI KONFERANSI

TÜRKİYE DE TARIM FİNANSMANI KONFERANSI TÜRKİYE DE TARIM FİNANSMANI KONFERANSI Türkiye de Tarım Finansmanı Konferansı 18 Nisan 2012 İstanbul Dedeman Oteli, Türkiye Bu proje Avrupa Birliği tarafından desteklenmektedir Bu proje EBRD tarafından

Detaylı

HAYVANCILIK GENEL MÜDÜRLÜĞÜ Altyapı ve Çevre İzleme Daire Başkanlığı ANKARA / 25 AĞUSTOS 2014

HAYVANCILIK GENEL MÜDÜRLÜĞÜ Altyapı ve Çevre İzleme Daire Başkanlığı ANKARA / 25 AĞUSTOS 2014 HAYVANCILIK GENEL MÜDÜRLÜĞÜ Altyapı ve Çevre İzleme Daire Başkanlığı ANKARA / 25 AĞUSTOS 2014 DAP GAP KOP VE DOKAP KALKINMA BÖLGELERİNDE HAYVANCILIK YATIRIMLARININ DESTEKLENMESİ AMAÇ Bölgesel gelişmişlik

Detaylı

BALIKESİR BÜYÜKŞEHİR

BALIKESİR BÜYÜKŞEHİR BALIKESİR BÜYÜKŞEHİR B E L E D İ Y E S İ 205 PERFORMANS PROGRAMI A Entegre Kırsal Kalkınma H3 Tarımsal Atıkların Depolanması Ve Kullanımı Sayısal Verilere Ulaşılması 00 2 Depolama Alanının Ve Kapasitesinin

Detaylı

ÇEVRE. Ortak (eşbaşvuran) Olabilecekler

ÇEVRE. Ortak (eşbaşvuran) Olabilecekler ÇEVRE * Doğa koruma * İklim eylemi Ortak (eş-başvuran) dernekler, vakıflar, dernek ve vakıfların AB üyesi ülkelerden kar amacı ; Üniversiteler, Belediyeler ve Belediye Birlikleri, Birlikler ve Barolar

Detaylı

TEB KOBİ AKADEMİ İLLER GELECEKLERİNİŞEKİLLENDİRİYOR: ADANA GELECEK STRATEJİSİ KONFERANSI 5 ARALIK 2007

TEB KOBİ AKADEMİ İLLER GELECEKLERİNİŞEKİLLENDİRİYOR: ADANA GELECEK STRATEJİSİ KONFERANSI 5 ARALIK 2007 TEB KOBİ AKADEMİ İLLER GELECEKLERİNİŞEKİLLENDİRİYOR: ADANA GELECEK STRATEJİSİ KONFERANSI 5 ARALIK 2007 1 Adana Gelecek Stratejisi Konferansı Çalışmanın amacı: Adana ilinin ekonomik, ticari ve sosyal gelişmelerinde

Detaylı

Türkiye de hayvancılık sektörünün önündeki sorunları iki ana başlık altında toplamak mümkündür. Bunlar;

Türkiye de hayvancılık sektörünün önündeki sorunları iki ana başlık altında toplamak mümkündür. Bunlar; Tarımı gelişmiş ülkelerin çoğunda hayvancılığın tarımsal üretim içerisindeki payı % 50 civarındadır. Türkiye de hayvansal üretim bitkisel üretimden sonra gelmekte olup, tarımsal üretim değerinin yaklaşık

Detaylı

MARDİN YDO 2011 YILI 6 AYLIK FAALİYET BRİFİNGİ

MARDİN YDO 2011 YILI 6 AYLIK FAALİYET BRİFİNGİ MARDİN YDO 2011 YILI 6 AYLIK FAALİYET BRİFİNGİ KURULUŞ 2 Temmuz 2010 tarihinde Devlet Bakanı Sayın Cevdet YILMAZ ve Mardin Valisi Sayın Hasan DURUER tarafından resmi açılışı gerçekleştirilmiştir. Mardin

Detaylı

YÜKSEKÖĞRETİM HAREKETLİLİK KONSORSİYUMU

YÜKSEKÖĞRETİM HAREKETLİLİK KONSORSİYUMU UBYO Konsorsiyumu Bilgilendirme Toplantısı Yapıldı 08.07.2015 YÜKSEKÖĞRETİM HAREKETLİLİK KONSORSİYUMU Necmettin Erbakan Üniversitesi ve KTO Karatay Üniversitesi ile Konya Ovası Projesi Bölge Kalkınma İdaresi

Detaylı

T.C. Kuzey Anadolu Kalkınma Ajansı

T.C. Kuzey Anadolu Kalkınma Ajansı T.C. Kuzey Anadolu Kalkınma Ajansı Çankırı Yatırım Destek Ofisi Ara Faaliyet Raporu 01.01.2011 30.06.2011 İÇİNDEKİLER İÇİNDEKİLER... i TABLOLAR LİSTESİ... ii 1. Çankırı Yatırım Destek Ofisine İlişkin

Detaylı

GENÇLĐK VE SPOR BAKANLIĞI SPOR HĐZMETLERĐ DAĐRESĐ BAŞKANLIĞININ GÖREV, YETKĐ VE SORUMLULUKLARINA DAĐR YÖNERGE

GENÇLĐK VE SPOR BAKANLIĞI SPOR HĐZMETLERĐ DAĐRESĐ BAŞKANLIĞININ GÖREV, YETKĐ VE SORUMLULUKLARINA DAĐR YÖNERGE GENÇLĐK VE SPOR BAKANLIĞI SPOR HĐZMETLERĐ DAĐRESĐ BAŞKANLIĞININ GÖREV, YETKĐ VE SORUMLULUKLARINA DAĐR YÖNERGE BĐRĐNCĐ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Amaç MADDE 1- (1) Bu Yönergenin amacı, Spor

Detaylı

Sağlıklı Tarım Politikası

Sağlıklı Tarım Politikası TARLADAN SOFRAYA SAĞLIKLI BESLENME Sağlıklı Tarım Politikası Prof. Dr. Ahmet ALTINDĠġLĠ Ege Üniversitesi Ziraat Fakültesi Bahçe Bitkileri Bölümü ahmet.altindisli@ege.edu.tr Tarım Alanları ALAN (1000 ha)

Detaylı

ORGANİK MANDA YETİŞTİRİCİLİĞİ. Vet. Hek. Ümit Özçınar

ORGANİK MANDA YETİŞTİRİCİLİĞİ. Vet. Hek. Ümit Özçınar ORGANİK MANDA YETİŞTİRİCİLİĞİ Vet. Hek. Ümit Özçınar ORGANİK TARIM VE HAYVANCILIK NEDİR? Organik tarımın temel stratejisi, kendine yeterli bir ekosistem oluşturarak, bu ekosistemdeki canlıların optimum

Detaylı

İSLAM ÜLKELERİNDE MESLEKİ VE TEKNİK EĞİTİM KONGRESİ SONUÇ DEKLARASYONU

İSLAM ÜLKELERİNDE MESLEKİ VE TEKNİK EĞİTİM KONGRESİ SONUÇ DEKLARASYONU 18-20 Haziran 2009 İSLAM ÜLKELERİNDE MESLEKİ VE TEKNİK EĞİTİM KONGRESİ 1 İslam Konferansı Örgütü (İKÖ) üyesi 57 ülkeye yönelik düzenlenen İslam Ülkelerinde Mesleki ve Teknik Eğitim Kongresi 18-20 Haziran

Detaylı

SULAMA ve İŞLETME BAKIM YÖNETİM (İBY) EĞİTİMİ (2015-7)

SULAMA ve İŞLETME BAKIM YÖNETİM (İBY) EĞİTİMİ (2015-7) SULAMA ve İŞLETME BAKIM YÖNETİM (İBY) EĞİTİMİ (2015-7) 10 15 Mayıs 2015, İzmir Değerlendirme Raporu Proje Hazırlayan Teslim Tarihi 02.06.2015 GAP-TEYAP Çiftçi Örgütleri Merkezli Çoğulcu Yayım Modeli İbrahim

Detaylı

Eğitim Yönetimi ve Denetimi Tezsiz Yüksek Lisans Programı (5 Zorunlu Ders+ 6 Seçmeli Ders)

Eğitim Yönetimi ve Denetimi Tezsiz Yüksek Lisans Programı (5 Zorunlu Ders+ 6 Seçmeli Ders) Eğitim Yönetimi ve Denetimi Tezsiz Yüksek Lisans Programı (5 Zorunlu Ders+ 6 Seçmeli Ders) Eğitim Yönetimi ve Denetimi Tezsiz Yüksek Lisans Programı Dersin Kodu Dersin Adı T U/L Kredi ECTS EYD-504 Eğitim

Detaylı

TR 61 DÜZEY 2 BATI AKDENİZ KALKINMA AJANSI (ANTALYA-ISPARTA-BURDUR)

TR 61 DÜZEY 2 BATI AKDENİZ KALKINMA AJANSI (ANTALYA-ISPARTA-BURDUR) TR 61 DÜZEY 2 BATI AKDENİZ KALKINMA AJANSI (ANTALYA-ISPARTA-BURDUR) ANTALYA DA TARIM SEKTÖRÜNÜN SORUNLARI VE ÇÖZÜM ÖNERİLERİ ÇALIŞTAYI SÜS BİTKİLERİ VE TIBBİ AROMATİK BİTKİLER ALT SEKTÖRÜ ÇALIŞMA GRUBU

Detaylı

Arazi verimliliği artırılacak, Proje alanında yaşayan yöre halkının geçim şartları iyileştirilecek, Hane halkının geliri artırılacak, Tarımsal

Arazi verimliliği artırılacak, Proje alanında yaşayan yöre halkının geçim şartları iyileştirilecek, Hane halkının geliri artırılacak, Tarımsal Arazi verimliliği artırılacak, Proje alanında yaşayan yöre halkının geçim şartları iyileştirilecek, Hane halkının geliri artırılacak, Tarımsal kaynaklı kirlilik azaltılacak, Marjinal alanlar üzerindeki

Detaylı

Madde 1- KAPSAM. Madde 2- Mera Kanunu nun 18. Maddesi ile Mera Yönetmeliğinin 10. Maddesi gereği yürütülecek çalışmaları kapsar.

Madde 1- KAPSAM. Madde 2- Mera Kanunu nun 18. Maddesi ile Mera Yönetmeliğinin 10. Maddesi gereği yürütülecek çalışmaları kapsar. PROTOKOL 4342 Sayılı Mera Kanunu gereği tespit, tahdit ve tahsisi yapılan mera, yaylak ve kışlaklar ile umuma ait çayır ve otlaklar için uygun ıslah ve amenajman tekniklerinin geliştirilerek verimliliklerinin

Detaylı

3.ORTAK AKIL TOPLANTISI SONUÇ RAPORU

3.ORTAK AKIL TOPLANTISI SONUÇ RAPORU BALIKESİR ÜNİVERSİTESİ 3.ORTAK AKIL TOPLANTISI SONUÇ RAPORU 14 HAZİRAN 2013 ÖNSÖZ Üniversitemiz Rektörlüğü olarak ilkini 14 Mayıs 2011 de Kongre ve Kültür Merkezinde, ikincisini 22 Mayıs 2012 de Burhaniye

Detaylı

Küme Bazlı Yerel Ekonomik Kalkınma Girişimleri ve Yenilikçilik

Küme Bazlı Yerel Ekonomik Kalkınma Girişimleri ve Yenilikçilik AGORADA 2012 BÖLGESEL İNOVASYON STRATEJİSİNİN UYGULANMASI: BİR ADIM SONRASI 19.10.2012 / Samsun Küme Bazlı Yerel Ekonomik Kalkınma Girişimleri ve Yenilikçilik Bülent Açıkgöz BM Ortak Program Yöneticisi

Detaylı

GAP Tarımsal Eğitim ve Yayım Projesi Çiftçi Örgütleri Merkezli Çoğulcu Yayım Modeli

GAP Tarımsal Eğitim ve Yayım Projesi Çiftçi Örgütleri Merkezli Çoğulcu Yayım Modeli GAP Tarımsal Eğitim ve Yayım Projesi Çiftçi Örgütleri Merkezli Çoğulcu Yayım Modeli Özet İsmail Uğur GÜMÜŞ GAP Bölge Kalkınma İdaresi Başkanlığı (GAP BKİB) Bölge Müdürlüğü GAP Tarımsal Eğitim ve Yayım

Detaylı

ORTA GÜNEY BÖLGESİ AİLE ÇİFTÇİLİĞİ ÇALIŞTAYI

ORTA GÜNEY BÖLGESİ AİLE ÇİFTÇİLİĞİ ÇALIŞTAYI ORTA GÜNEY BÖLGESİ AİLE ÇİFTÇİLİĞİ ÇALIŞTAYI 14 Ekim 2014 KONYA GİRİŞ Aile çiftçiliğinin önemine dikkat çekmek amacıyla, Birleşmiş Milletler 66. Genel Kurulu nda alınan kararla, 2014 yılı Uluslararası

Detaylı

TR83 Bölgesi nde Ar-Ge ve İnovasyon ile Yenilenebilir Enerji Anket Sonuçları

TR83 Bölgesi nde Ar-Ge ve İnovasyon ile Yenilenebilir Enerji Anket Sonuçları TR83 Bölgesi nde Ar-Ge ve İnovasyon ile Yenilenebilir Enerji Anket Sonuçları Orta Karadeniz Kalkınma Ajansı gelecek dönemdeki çalışmalarına yol vermesi amacıyla 128 paydaşın katılımı ile TR83 Bölgesi nde

Detaylı

Hibe Programını Uygulayan Kuruluş. Türkiye İş Kurumu 31.956.649,89 245. Avrupa Birliği Bakanlığı. Sivil Toplum Geliştirme Merkezi

Hibe Programını Uygulayan Kuruluş. Türkiye İş Kurumu 31.956.649,89 245. Avrupa Birliği Bakanlığı. Sivil Toplum Geliştirme Merkezi 2002-2013 Döneminde Uygulanan AB Hibe Programları 2002-2013 Yılları Arasında Uygulanan AB Hibe Programları 2002-2013 yılları arasında sosyal içerikli konularda 62 farklı hibe programı kapsamında sivil

Detaylı

ZİRAAT MÜHENDİSİ (HAYVANSAL ÜRETİM)

ZİRAAT MÜHENDİSİ (HAYVANSAL ÜRETİM) TANIM Ekonomik değeri olan hayvanların üretilmesi, ırklarının iyileştirilmesi, bakımı, beslenmesi ve değerlendirilmesi konularında çalışan kişidir. A- GÖREVLER Hayvansal üretim alanında yetişen ziraat

Detaylı

BASIN DAVETİ. Sayın Basın Mensubu,

BASIN DAVETİ. Sayın Basın Mensubu, Sayın Basın Mensubu, BASIN DAVETİ Otistik Çocukları Koruma ve Yönlendirme Derneği nin, İzmir Kalkınma Ajansı (İZKA) tarafından desteklenen, OTİZM VE KAYNAŞTIRMA EĞİTİMİ PROJESİ uygulamaya geçirilmiştir.

Detaylı

YÖNETMELİK İPEK ÜNİVERSİTESİ SÜREKLİ EĞİTİM UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ YÖNETMELİĞİ

YÖNETMELİK İPEK ÜNİVERSİTESİ SÜREKLİ EĞİTİM UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ YÖNETMELİĞİ Yönetmelik 22 Eylül 2013 PAZAR Resmî Gazete Sayı : 28773 İpek Üniversitesinden: YÖNETMELİK İPEK ÜNİVERSİTESİ SÜREKLİ EĞİTİM UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ YÖNETMELİĞİ BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak

Detaylı

T.C. İSTANBUL KÜLTÜR ÜNİVERSİTESİ. BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

T.C. İSTANBUL KÜLTÜR ÜNİVERSİTESİ. BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar T.C. İSTANBUL KÜLTÜR ÜNİVERSİTESİ PROJE GELİŞTİRME ve KOORDİNASYONU BİRİMİ YÖNERGESİ BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Amaç MADDE 1 (1) Bu Yönerge de; öz bütçeden bağımsız, ulusal ve uluslararası

Detaylı

KAMU İÇ KONTROL STANDARTLARI UYUM EYLEM PLANI REHBERİ. Ramazan ŞENER Mali Hizmetler Uzmanı. 1.Giriş

KAMU İÇ KONTROL STANDARTLARI UYUM EYLEM PLANI REHBERİ. Ramazan ŞENER Mali Hizmetler Uzmanı. 1.Giriş KAMU İÇ KONTROL STANDARTLARI UYUM EYLEM PLANI REHBERİ 1.Giriş Ramazan ŞENER Mali Hizmetler Uzmanı Kamu idarelerinin mali yönetimini düzenleyen 5018 sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanunu 10.12.2003

Detaylı

Bilgi Toplumu Stratejisi ve Eylem Planı

Bilgi Toplumu Stratejisi ve Eylem Planı Bilgi Toplumu Stratejisi ve Eylem Planı Devlet Planlama Teşkilatı Bilgi Toplumu Dairesi 25 Ekim 2007 Gündem Bilgi Toplumu Stratejisi Yaklaşımı Strateji Bileşenleri Hedefler Eylem Planı İzleme ve Ölçümleme

Detaylı

BATI AKDENİZ KALKINMA AJANSI KALKINMA BAKANLIĞI DESTEKLERİ

BATI AKDENİZ KALKINMA AJANSI KALKINMA BAKANLIĞI DESTEKLERİ BATI AKDENİZ KALKINMA AJANSI KALKINMA BAKANLIĞI DESTEKLERİ Mustafa NALÇACIOĞLU Eylül 2012 KALKINMA BAKANLIĞI DESTEKLERİ I. ARAŞTIRMACI İNSAN GÜCÜ YETİŞTİRME PROGRAMLARI II. ARAŞTIRMA ALTYAPI PROJELERİ

Detaylı

Tarım Sayımı Sonuçları

Tarım Sayımı Sonuçları Tarım Sayımı Sonuçları 2011 DEVLET PLANLAMA ÖRGÜTÜ İstatistik ve Araştırma Dairesi Ocak 2015 TARIM SAYIMININ AMACI Tarım Sayımı ile işletmenin yasal durumu, arazi kullanımı, ürün bazında ekili alan, sulama

Detaylı

ANKARA KALKINMA AJANSI. www.ankaraka.org.tr

ANKARA KALKINMA AJANSI. www.ankaraka.org.tr ANKARA KALKINMA AJANSI www.ankaraka.org.tr TÜRKİYE'NİN En Genç Kalkınma Ajansı Ankara Kalkınma Ajansı bölge içi gelişmişlik farklarını azaltmak, bölgenin rekabet gücünü artırmak ve gelişimini hızlandırmak

Detaylı

21- BÖLGESEL POLİTİKA VE YAPISAL ARAÇLARIN KOORDİNASYONU

21- BÖLGESEL POLİTİKA VE YAPISAL ARAÇLARIN KOORDİNASYONU 21- BÖLGESEL POLİTİKA VE YAPISAL ARAÇLARIN KOORDİNASYONU I- ÖNCELİKLER LİSTESİ ÖNCELİK 21.1 Topluluk standartlarına uygun hukuki ve idari çerçeve ile bölgesel politikaların programlanması, yürütülmesi,

Detaylı

GELİR GETİRİCİ PROJE DESTEKLERİ VE KASDEP

GELİR GETİRİCİ PROJE DESTEKLERİ VE KASDEP T.C. BAŞBAKANLIK Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Genel Müdürlüğü GELİR GETİRİCİ PROJE DESTEKLERİ VE KASDEP Bilgi Broşürü İnsanımızın kimseye muhtaç olmadan doğrudan devlet desteği ile gelir getirici projeler

Detaylı

MALİYE YÜKSEK EĞİTİM MERKEZİ (MAYEM)

MALİYE YÜKSEK EĞİTİM MERKEZİ (MAYEM) MALİYE YÜKSEK EĞİTİM MERKEZİ (MAYEM) MİSYON ÇALIŞMASI Tablo 1. Misyon Çalışması Sonuçları Konsolide Misyon Oluşturulamamıştır Grup 1 İnsanımızın refahını arttırmak için, adaletli, etkin, verimli, şeffaf

Detaylı

SİNOP ÜNİVERSİTESİ UZAKTAN EĞİTİM UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ YÖNETMELİĞİ BİRİNCİ BÖLÜM. Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

SİNOP ÜNİVERSİTESİ UZAKTAN EĞİTİM UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ YÖNETMELİĞİ BİRİNCİ BÖLÜM. Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar SİNOP ÜNİVERSİTESİ UZAKTAN EĞİTİM UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ YÖNETMELİĞİ BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Amaç MADDE 1 - (1) Bu Yönetmeliğin amacı; Sinop Üniversitesi Rektörlüğüne bağlı

Detaylı

ÇANKAYA ÜNİVERSİTESİ KENT, BÖLGE, ÇEVRE UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ YÖNETMELİĞİ

ÇANKAYA ÜNİVERSİTESİ KENT, BÖLGE, ÇEVRE UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ YÖNETMELİĞİ ÇANKAYA ÜNİVERSİTESİ KENT, BÖLGE, ÇEVRE UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ YÖNETMELİĞİ BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Amaç MADDE 1 (1) Bu Yönetmeliğin amacı; Çankaya Üniversitesi Kent, Bölge

Detaylı

Başarılı E-Devlet Projelerinin Değerlendirmesi Bütünleşik Projesi

Başarılı E-Devlet Projelerinin Değerlendirmesi Bütünleşik Projesi Başarılı E-Devlet Projelerinin Değerlendirmesi Bütünleşik Projesi 13 Şubat 2013 Ethem Cem ÖZKAN BİL 588 1 Akış Soybis Projesi Hakkında Bütünleşik Projesi Hakkında Proje Bilgileri Proje Amacı Projenin Hedefleri

Detaylı

2013 YILI İÇ PAYDAŞ ANALİZ RAPORU

2013 YILI İÇ PAYDAŞ ANALİZ RAPORU 2013 YILI İÇ PAYDAŞ ANALİZ RAPORU Burcu GENÇ ARALIK 2013 Çanakkale Ticaret Borsasına kayıtlı 55 şahıs ve 15 şirket olmak üzere toplam 70 üye ile yüz yüze anket yapılmıştır. Anket verileri 2013 kapsamaktadır.

Detaylı

2013/101 (Y) BTYK nın 25. Toplantısı. Üstün Yetenekli Bireyler Stratejisi nin İzlenmesi [2013/101] KARAR

2013/101 (Y) BTYK nın 25. Toplantısı. Üstün Yetenekli Bireyler Stratejisi nin İzlenmesi [2013/101] KARAR 2013/101 (Y) Üstün Yetenekli Bireyler Stratejisi nin İzlenmesi [2013/101] BTYK nın 2009/102 no.lu kararı kapsamında hazırlanan ve 25. toplantısında onaylanan Üstün Yetenekli Bireyler Stratejisi nin koordinasyonunun

Detaylı

UYUŞTURUCU İLE MÜCADELE İL KURULLARININ ÇALIŞMA USUL VE ESASLARI

UYUŞTURUCU İLE MÜCADELE İL KURULLARININ ÇALIŞMA USUL VE ESASLARI UYUŞTURUCU İLE MÜCADELE İL KURULLARININ ÇALIŞMA USUL VE ESASLARI 1. Amaç Uyuşturucu ile Mücadele İl Kurullarının amacı, uyuşturucu ile mücadele sürecinde mevcut durumu tespit etmek ve hazırlanan eylem

Detaylı

BELGESİ. YÜKSEK PLANLAMA KURULU KARARI Tarih: 05.06.2009 Sayı: 2009/21

BELGESİ. YÜKSEK PLANLAMA KURULU KARARI Tarih: 05.06.2009 Sayı: 2009/21 TÜRKİYE HAYAT BOYU ÖĞRENME STRATEJİ BELGESİ YÜKSEK PLANLAMA KURULU KARARI Tarih: 05.06.2009 Sayı: 2009/21 Dr. Mustafa AKSOY Hayat Boyu Öğrenmenin Geliştirilmesi Operasyon Koordinatörü mustafaaksoy@meb.gov.tr

Detaylı

YÜKSEKÖĞRETİM KALİTE KURULU BİLGİ NOTU

YÜKSEKÖĞRETİM KALİTE KURULU BİLGİ NOTU YÜKSEKÖĞRETİM KALİTE KURULU BİLGİ NOTU Yükseköğretim Kalite Kurulunun Kurulma Nedeni Yükseköğretimde yapısal değişikliği gerçekleştirecek ilk husus Kalite Kuruludur. Yükseköğretim Kurulu girdi ile ilgili

Detaylı

T.C. İSTANBUL KALKINMA AJANSI

T.C. İSTANBUL KALKINMA AJANSI T.C. İSTANBUL KALKINMA AJANSI Bölgesel Yenilik Stratejisi Çalışmaları; Kamu Kurumlarında Yenilik Anketi İstanbul Bölgesel Yenilik Stratejisi Kamu Kurumlarında Yenilik Anketi Önemli Not: Bu anketten elde

Detaylı

T.C. ONDOKUZ MAYIS ÜNİVERSİTESİ KARİYER MERKEZİ YÖNERGESİ. BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

T.C. ONDOKUZ MAYIS ÜNİVERSİTESİ KARİYER MERKEZİ YÖNERGESİ. BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar T.C. ONDOKUZ MAYIS ÜNİVERSİTESİ KARİYER MERKEZİ YÖNERGESİ BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Amaç MADDE 1 (1) Bu Yönergenin amacı, Ondokuz Mayıs Üniversitesi Kariyer Merkezinin amaçlarına,

Detaylı

Türkiye de Erken Çocukluk Eğitimi. Temel Eği)m Genel Müdürlüğü. Funda KOCABIYIK Genel Müdür

Türkiye de Erken Çocukluk Eğitimi. Temel Eği)m Genel Müdürlüğü. Funda KOCABIYIK Genel Müdür Türkiye de Erken Çocukluk Eğitimi Temel Eği)m Genel Müdürlüğü Funda KOCABIYIK Genel Müdür 2013 I. Türkiye de Geçmişten Günümüze Erken Çocukluk Eğitimi II. Türkiye de Erken Çocukluk Eğitiminin Yapısı III.

Detaylı