GÜNEŞ ENERJİSİ SİSTEMLERİ SEMPOZYUMU VE SERGİSİ

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "GÜNEŞ ENERJİSİ SİSTEMLERİ SEMPOZYUMU VE SERGİSİ"

Transkript

1 tmmob makina mühendisleri odası GÜNEŞ ENERJİSİ SİSTEMLERİ SEMPOZYUMU VE SERGİSİ BİLDİRİLER KİTABI MMO Yayın No: E/2003/ HAZİRAN 2003 MERSİN

2 tmmob makina mühendisleri odası Adres : Sümer Sokak NO: 36/1 -A Demirtepe / ANKARA Tel : 0(312) Fax : 0(312) E-posta : Web : MMO Yayın No ISBN : E/2003/321 : X Bu yapıtın yayın hakkı Makina Mühendisleri Odası'na aittir. Kitabın hiçbir bölümü değiştirilemez. MMO'nun izni olmadan kitabın hiçbir bölümü elektronik, mekanik vb. yollarla kopya edilip kullanılamaz. Kaynak gösterilmek kaydı ile alıntı yapılabilir. DİZGİ BASKI : TMMOB MAKİNA MÜHENDİSLERİ ODASI MERSİN ŞUBESİ : Dost Ajans Matbaacılık Yayıncılık ve Tanıtım Hizmetleri / MERSİN

3 TMMOB Makine Mühendisleri Odası Güneş Enerjisi Sistemleri Sempozyumu ve Sergisi Haziran 2003 YALITIMLI VE YANSITICI ÇİFT KAPAKLI BİR SİSTEMİN MODEL BİR GÜNEŞ HAVUZUNUN PERFORMANSI ÜZERİNE ETKİSİ Yrd.Doç. Mehmet KARAKILÇIK 1, Öğr.Gör. Ziya G. ALTUN 2, K. KIYMAÇ 3, M. BÖLÜKBAŞf ı>23 ' 4 Çukurova Ün. Fen Ed. Fak. Fiz. Böl. ÖZET Bu çalışmada, yüzey alanı 2 x 2 m 2 ve derinliği 1.5 m olan yalıtımlı bir güneş havuzunun üzerine kuzeye ve güneye bakan, 2x1 m 2 yüzey alanlı, 5 cm kalınlığında, açılıp kapanabilen ve yansıtma özelliği olan iki kanatlı bir kapak sistemi modeli tasarlandı. Sistem, bir elektrik motoruyla kontrollü olarak 0 ile 180 derece arasında dönebilen, karşılıklı olarak açılıp kapanabilen, yalıtım ve yansıtma özelliği bulunan iki kapaktan oluşmaktadır. Kapaklar geceleri ve kötü hava şartlarında kapatıldığında yalıtım, açıldığında ise ışığı havuzun içine doğru yansıtma görevi görmektedir. Kapakların havuzun performansı üzerinde beklenen etkileri şunlardır: i) Kapaklar kapalı iken; havuzun üst kısmından havaya iletimle ve buharlaşmayla olan ısı enerjisi kaybını en aza indirmek ve havuzun kirlenmesini kısmen önlemek; ii) Kapaklar açık iken; güneş ışığının havuz içine doğru yansıtılarak havuza giren güneş enerjisi miktarını önemli ölçüde arttırmaktır. Bilgisayarla yapılan değerlendirme sonuçlarımız gerek doğrudan ve gerekse kapaklardan yansıtılarak havuz yüzeyine ulaşan enerjinin yaklaşık % 97 sinin havuzun içine doğrudan yöneltildiğini ortaya koydu. Sonuç olarak, beklendiği gibi, kapak sisteminin güneş havuzuna hem fazladan güneş enerjisi kazandırdığı ve hem de havuzun üst kısmından olan ısı kayıplarını azalttığı için önemli katkılar sağladığı görüldü. Anahtar Kelimeler: Güneş havuzlan, Güneş enerjisi, Isı transferi, Isı enerjisi üretimi, Işığın yansıtılması ve soğurulması GİRİŞ Güneş enerjisi, kirletmeyen, tükenmeyen, en temiz ve sonsuz bir enerji kaynağıdır. Bu nedenle, alternatif temiz enerji kaynağı olarak güneş enerjisi gündemde önemli bir yer tutmaktadır. Bir çok araştırmacı, ısıtma, kurutma, saf su, buhar ve elektrik üretilmesinde güneş enerjisi ile çalışan sistemleri araştırdı[l-5]. Bu sistemlerden birisi de güneş havuzlandır. Güneş havuzlan gelen güneş enerjisinin yaklaşık %20'sini alçak sıcaklıklarda ısıl enerji biçiminde depolama bölgelerinde depolayabilen sistemlerdir. Depolanan bu enerji, yılın her mevsiminde çekilebilmektedir. Depolama bölgesinden itibaren yüzeye yaklaşıldıkça havuz sıcaklığında bir azalma olduğu görülür. Güneş havuzlan ile yapılan bir deneysel çalışmada, verimliliğin yaklaşık %16 olduğu belirtilmiştir[6]. Güneş havuzlannda güneş ışınının soğurulması, yansıması, saçılması, geçirilmesi, havuzun alt ve üst konveksiyonlu bölgelerinde konveksiyonla ve difüzyonla ısı ve tuz transferi gibi olaylar olmaktadır. Havuz yüzeyi ile atmosfer arasındaki ısı ve kütle transferi, rüzgar ve yağmur etkilerinin bilinmesi de önemlidir. Bu konularda şimdiye kadar çeşitli çalışmalar yapılmıştır[7-24]. Bu olaylann ve etkilerin belirlenmesi kadar havuz yüzeyinden içeri giren güneş enerjisinin artınlması da büyük önem taşımaktadır. Güneş havuzlannın ısıl performansının arttınlması ile ilgili daha önceki çalışmalanmızda[22] havuza giren 129

4 enerjinin artırılması VÖ havuzun üst yüzeyinden ve yan duvarlarından olan ısısal enerji kayıplarının en aza indirilmesinin önemli olduğu görüldü. Bu konudaki çabalarımızın bir parçası olarak bu çalışmada ise, üst yüzey alanı 4 m olan bir havuzun kuzeyine ve güneyine 2x1 m 2 yüzey alanlı gerektiğinde güneş ışınlarını havuz içine doğru yansıtan ve gerektiğinde de havuz yüzeyinden olan ısı kaybını önleyen yani, yalıtım görevi gören hareketli iki kapak tasarlandı. Kapaklardan havuza yansıtılan güneş enerjisinin maksimum olabilmesi için kapakların eğim açılarının optimum değerlerini veren eşitlikler çıkarıldı ve bu eşitlikleri çözebilen bir bilgisayar programı yazılarak sonuçlar elde edildi. MATERYAL VE METOT Güneş Işınlarının Yatay ve Eğimli Yüzeylere Geliş Açıları Güneş ışınının geliş açısı, 6, güneşten gelen doğrusal ışın ile dikkate alınan yüzeyin normali arasındaki açıdır ve Cos d = [Sin(S d )Sin(<t>)Cos(y/) - Sin(S d )Cos(<p)Sin(y/)cos(y) + Cos{ö d )Cos{f)Cos{y/)Cos{w s ) + Cos(S d )Sin(0)SinQy)Cos(y) cos(w s ) + Cosö d )sm(ty)sm(y)sin(w s )] ^ eşitliği ile verilir[25]. Burada; 8d eğiklik (deklinasyon) açısı, enlem açısı, y/ dikkate alman yüzeyin yatay düzlemle yaptığı eğim açısı, w s güneş saat açısı, y yüzeyin azimut açısı olup yerel boylamdan yüzey normalinin sapmasıdır ve güneye bakan yüzey için sıfırdır. Doğu için pozitif, batı için negatif değerler alır. Buradan güneşin geliş açısı (gelen ışının yatay düzlemin normali ile yaptığı açı) yatay yüzey için ı// =0 olduğundan, 6 Z Zenith açısına eşit olup, 6 Z = Cos' 1 [Sin(S d )Sin{</)) + Cos(S d )Cos{(/))Cos{w s)] (2) eşitliğine göre hesaplanır. Deklinasyon açısı, Dünyanın kendi ekseni etrafında ve güneşin çevresinde dönüşünden ötürü oluşur. Deklinasyon açısının yaklaşık değeri Cooper eşitliği ile bulunabilir, S d = 23.45Sm d 365 (3) Burada n yılın herhangi bir günüdür ve l<n<365. Deklinasyon açısı, aylara ve mevsimlere göre güneş ışınlarının dünyaya geliş açılandır. Bu açı en büyük değerine yaz ve kış gündönümlerinde ulaşır ve o zamanki değeri ±23.45 dir. Bu açının oluşumundan dolayı güneş ışınlan, kış gündönümünde, 21 Aralıkta güney enlemine, yaz gündönümünde, 21 Haziranda kuzey enlemine diktir [26]. Güneye bakan kapak için y =0 6 ZG = Cos - ı [Sin{S d )Sin{</)-y/ G ) + Cos {ö d )Cos {(/> -y/ G )Cos (w,)] (4) ve ^=l o -180 arasında değişmektedir. Buna göre güneye bakan kapak için geliş açısı,eşitliği ile verilir. Kuzeye bakan kapak için ise y =-180 ve yine ^=l -180 arasında değişmektedir. Buna göre kuzeye bakan kapak için geliş açısı, d ZK = Cos~ ı [Sin(ö d )Sin(0 + y/ ) + Cos(ö )Cos(0 + ıy )Cos(\v K d K s )] (5) 130

5 eşitliği ile bulunur. Yansıtıcı Kapaklann Optimum Eğim Açıları ve Yansıtılan Güneş Enerjisini Veren Eşitlikler Daha fazla güneş ışığının havuza girmesi için kapakların optimum eğim açılarını veren eşitliklerin belirlenmesi gerekmektedir. Doğal olarak, havuza giren toplam güneş radyasyonu, doğrudan havuza gelen güneş enerjisi ve yansıtıcı kapaktan havuzun içine yansıyan güneş enerjilerinin toplamına eşit olur. Burada havuza kapaklardan yansıtılan enerji, kapaklann eğim açısına, yansıtıcılık katsayısına, kapaklann ve havuzun boyutlanna bağlı olarak değişmektedir. Bu çalışmada sözü edilen bu parametrelerden kapaklann optimum eğim açılannı ve bu açılara bağlı olarak suya girme oranlannı veren eşitlikler elde edildi ve bu eşitlikleri çözebilen bir bilgisayar programı yazıldı. Güneş enerjisinden daha fazla yarar sağlayabilmek için tasarlanan yansıtıcı kapaklann optimum eğim açılannın belirlenmesiyle kapaklardan havuza yansıtılan enerji oranlan belirlenebilecektir. Bu açılann, yılın her günü ve saati için belirlenmesi ile de havuza yansıtılan saatlik veya günlük enerji katkılan saptanabilecektir. Şekil-1'de havuzun güneye ve kuzeye bakan kapaklanndan yansıtılan ışınlar görülmektedir. Kuzeye bakan kapak Güneye bakan kapak Sekili. Yalıtımlı ve yansıtıcı kapaklı bir güneş havuzu modeli Güneş ışınlannın kapaklann yansıtıcı yüzeylerinden en verimli bir şekilde yansıtılabileceği optimum eğim açılan " y/ " belirlenmeye çalışılacaktır. Kapaklann optimum eğim açılan, yansıtılan ışığın suya geliş veya kınlma açılanna göre belirlenebilir. Güney ve kuzey kapaklardan yansıyarak havuza ulaşan ışınlann kınlma açılannı eğim açılan ve 6 Z ' ler cinsinden veren eşitlikler, sırasıyla, d kg = Sin (6) 131

6 e kk =sin - [ \ e kk 1.33 sin(\m-(e ZK+v K )) (7) ile verilirler. Bu açılar kullanılarak kapaklann yansıtıcı yüzeylerine gelen, buradan havuza yansıtılan güneş enerjisi hesaplanacak ve bunun havuzun verimine olan katkısı belirlenmeye çalışılacaktır. Eğik yüzeye gelen doğru ışın, vektörel olduğu için kapaklann dönüşüm katsayılan hesaplanabilir. Güney ve kuzey yansıtıcı eğik kapaklann dönüşüm katsayılan, sırasıyla, ve _ Cos{(/) - y/ G )CosS d Cosw s + Sin(^> - y/ G )SinS d Cos0CosS d Cosw s + Sin0SinS d (8) _ Cos(<p + y/ K )CosS d Cosw s + Sin(</> + y/ K )SinS d Cos0CosS d Cosw s + Sin$SinS d (9) eşitlikleri ile verilir. Güneye ve kuzeye bakan eğik yüzeylere gelen yaygın ışınım enerjileri, l + Cosy/^ (10) ve H YK = (11) bağıntılanndan hesaplanabilir. Burada; p yansıtıcılık katsayısı, H y yatay yüzeye gelen yaygın (diffuse) ışınımdır. Yansıtıcılık katsayılan dikkate alınmak suretiyle kapaklardan havuz yüzeyine yansıyan doğru ışınım enerjisi, güneye ve kuzeye bakan kapaklar için, sırasıyla, H G =P (12) ve Cosy/ K (13) eşitlikleri ile hesaplanır. Şimdi, havuz yüzeyine doğrudan gelen (direk+yaygın) güneş enerjisinin yanı sıra, güneye ve kuzeye bakan yansıtıcı kapaklardan havuz yüzeyine yansıtılan ışınım da dikkate alınarak güneş havuzuna giren toplam güneş enerjisi, H T, H T =(H d +H y )+p (2 + Cosi// G +Cosy/ K i (14) 132

7 eşitliği ile verilebilir. Burada [H d +H y ) havuzun yatay yüzeyine ulaşan direk ve yaygın güneş enerjilerinin toplamıdır. Bu enerji piranometre ile deneysel olarak ölçülebilir. Deneysel olarak yapılmış olan güneş enerjisi ölçümlerinde, piranometre'nin yüzeyine doğrudan gelen güneş enerjisi ölçüldüğü için burada bulutsuzluk endeksine gerek yoktur. Kuramsal hesaplamalarda ise bunun dikkate alınması gerekmektedir. Doğru H d ve yaygın H y ışınım değerlerinin eğik yüzeylere gelen güneş enerjisi hesaplamalarında da dikkate alınması gerekir. Bunların (10-14) eşitliklerinde dikkate alındığı görülebilir. Güneş enerjisinden en fazla yarar elde edebilmek için yansıtıcı kapakların eğim açılannın yılın her günü ve saati için belirlenmesi gerekmektedir. En fazla güneş ışınını havuz yüzeyine gönderebilen eğim açılannın belirlenmesiyle de havuzun veriminde önemli bir artış sağlanabilecektir. Bunun için yansıtıcı kapaklann eğim açılan, güneşin doğuşundan batışına kadar olan zaman içinde her saat başı 1 derece aralıklarla 0 dan 180 'ye kadar değiştirilmek suretiyle ve havuzun içine doğru kırılan güneş ışınlannın geliş ve kınlma açılan da değiştirilecektir. Kınlma açılannın minimum olduğu durum havuza giren toplam güneş enerjisinin maksimum ve kapaklann eğim açılannın optimum olduğu duruma karşılık gelir. Havuz yüzeyine gelen ışınımlar, geliş ve kınlma açılanna ve suda soğurulma fonksiyonuna bağlı olarak değişik oranlarda soğurulmaktadır. Suda soğurulma fonksiyonu, H(x) = n[(;c - J)l00] (15) eşitliği ile verilir.burada, JC suyun derinliği, S yüzeye gelen uzun dalga boylu güneş enerjisinin soğurulduğu bölgenin kalınlığıdır. Bu çalışmada, kapaklardan havuz yüzeyine gelen ışınlann geliş açılanna göre suya girme oranlan " /? " da belirlenmeye çalışıldı: Suya girme oranlan ise, (Sin(û e -a k )) 2 (Tan{d e -6 k \\ = U U\ -0.4 U k M (16) [Sin(e g +e k )) {Tan(0 g+ 0 k )) eşitliği ile hesaplanmaktadır[8]. Burada, Şekil-1'de görüldüğü gibi 6 g ve 6 k 'lar sırasıyla, havuz yüzeyine doğrudan ya da kapaklardan yansıyarak gelen ışınlann suya, geliş ve kınlma açılandır. Bu açılar, güneş ışınının ve kapaklann eğim açılanna göre saatlik değişmektedir, fi değerleri hesaplanırken y/ 'nin optimum değerlerine karşılık gelen 6 değerleri kullanıldı. SONUÇLAR ve YORUMLAR Havuz yüzeyine gelen toplam güneş enerjisinin, güney-kuzey yansıtıcı kapaklan da dikkate alınarak önemli miktarlarda artınlabileceği kanısındayız. Yalıtımlı ve yansıtıcı kapaklann optimum eğim açılannın belirlenmesi için gereken eşitlikler, güneye ve kuzeye bakan kapaklar için sırasıyla, (6) ve (7) bağıntılandır. Bu eşitliklerde görülen 6 Z değerleri (4) ve (5) bağıntılan ile verilir. Eğim açılan y/ bir yıl boyunca saat 9-15 arasında her saat başı 0 ile 180 arasında birer derece değiştirilerek (6) ve (7) deki kınlma açılan 0 k 'lan minimum yapan y/ değerleri saptandı. Çünkü, bilindiği gibi gelen ışının havuz yüzeyinden kınlma açısının minimum olduğu değer havuza giren güneş enerjisinin maksimum olduğu değere karşılık gelir. Sonuçlar Şekil-2 ve 3 'de verilmektedir. Şekilden açıkça görüldüğü gibi, optimum eğim açılannın, güneye ve kuzeye bakan kapaklar için sırasıyla, örneğin, 21 Ocak'ta 106 ve 62, 21 Haziran'da 96 ve 85 ve 21 Aralık' da ise, 119 ve 60 olduklan görüldü. 133

8 Hesaplarımız güneş havuzlarına yerleştirilen kapaklara optimum eğim açılan verilmek suretiyle havuza ulaşan güneş ışınlarının arttınlabileceğini ortaya koydu. 130 M &5Ş8j=8 Gün sayısı (R) Şekil-2. Güneye bakan kapağın optimum eğim açılarının yılın günlerine karşı değişimi 50 Gûn sayısı(n) Şekil-3 Kuzeye bakan kapağın optimum eğim açılannın yılın günlerine karşı değişimi Bir yıl boyunca optimum eğim açılarında güneş ışının suya girme oranlan günlük olarak da elde edildi. Güneye ve kuzeye bakan kapaklar için fi değerleri bu açılar dikkate alınarak (16) eşitliği yardımıyla ayn ayn hesapladı. Çünkü, kapak açılan birbirlerinden bağımsızdır. Şekil-4 ve Şekil-5'de güneye ve kuzeye bakan kapaklar için optimum eğim açılannda ışığın suya girme oranlannın günlük dağılımları verilmektedir. Şekillerden görüldüğü gibi her iki kapak için de ışının suya girme oranlannın beklenildiği gibi l'e çok yakın değerler de (= 0.97) olduğu saptandı. Yani,/?'nın yaklaşık 0.97 civannda dalgalandığı görülmektedir. Bu demektir ki kapaklardan havuz yüzeyine ulaşan enerjinin ortalama %97 sini havuz içine yöneltmek olasıdır. Bu sonuç, bu tür yansıtıcı kapaklann havuzun verimini ne ölçüde artıracağını ortaya koymaktadır. Öte yandan havuz yüzeyine doğrudan gelen enerjisinin de yaklaşık 0.97'sinin havuz içine kırılarak yöneltildiğini, daha önceki çalışmalanmızda saptamıştık[22]. Dolayısıyla havuz yüzeyine ulaşan toplam ışınım enerjisinin yaklaşık 0.97'sinin havuza girdiğini söyleyebiliriz./?'nm maksimum (l'e yakın) olduğu durum havuzda soğurulan enerjinin de maksimum olduğu durumdur. Çünkü, H soğ = 0H(X)H T ile verilebilir. Dolayısıyla,/?hesaplanarak x derinliğinde soğurulan enerji H soğ 'da hesaplanabilir. Bundan sonraki çalışmalanmızda (14) eşitliği ile verilen H T hesaplanmak suretiyle H soğ 'un da elde edilmesi planlanmaktadır. 134

9 jj 1 0, < 0, , a s s s s * s s ş g g şs R g g g Gün sayısı (n) Şekil-4. Güneye bakan kapaktan havuza yansıyan ışığın suya girme oranlan 0,97996 KAYNAKLAR 0, a s s s g 9 s s g s a g g g g g Gün sayısı (n) Şekil-5 Kuzey bakan kapaktan havuza yansıyan ışığın suya girme oranlan 1. Rabl, A., Nielsen, C.E., (1975). Solar Ponds for Space Heating. Solar Energy,17,1, Styris, D. L., Harling, O.K., Zavvorski, R.Z. And Leshuk, J., (1976). The Nonconvecting Solar Pond Applied To Building And Process Heating. Solar Energy, 18, Tabor, H., (1981). Solar Ponds. Solar Energy, 27, 3, Gar, H.P., Solar Ponds- As an Energy Storage Device. Workshop on the Physics of Non- Convectional Energy Sources and Material Science for Energy, Trieste, Italy, (1985). 5. Kayalı, R., (1986). Kullanılabilir Boyutlarda Bir Güneş Havuzunun Fiziksel Parametrelerinin İncelenmesi ve Matematiksel Modellemesi. Doktora Tezi, Çukurova Üniversitesi, Adana. 6. Kayalı, R., (1980). Çukurova Bölgesi Şartlannda Bir Güneş Havuzu Denemesi.Yüksek Lisans Tezi, Çukurova Üniversitesi, Adana. 7. Akbarzadeh, A., and Ahmadi, G., (1980). Computer Simulation of the Performance of a Solar Pond in the Southern Part of Iran. Solar Energy, 24, Havvlader, M.N.A., (1980). The Influence of The Extinction Coefficient on The Effectiveness of Solar Ponds. Solar Energy, 25, Bansal, P.K., and Kaushik, N. D., (1981). Salt Gradient Stabilized Solar Pond Collector. Energy Conv. And Mgmt., 21, Akbarzadeh, A., and Macdonald R.W.G., (1982). Introduction of A Passive Method for Salt Replenishment in the Operation of Solar Ponds. Solar Energy, 29,1, Wang, Y.F., Akbarzadeh, A., (1983). A Parametric Study on Solar Ponds. Solar Energy, 30, 6,

10 12. Akbarzadeh, A,, (1984). Effcct of Sloping Walls on Salt Concentration Profile in a Solar Pond. Solar Energy, 33, 2, Karakılçık, M., (1992). Yalıtımlı ve Yahtımsız Güneş Havuzlarının Performansını Etkileyen Etmenler. Yüksek Lisans Tezi, Çukurova Üniversitesi, Adana. 14. Cengel, Y.A., and Özışık, M.N., (1984). Solar Radiation Absorption in Solar Ponds, Solar Energy, 33,6, Reddy, T.A., Jumpa, S. and Saunier, G.Y., (1986). Effective Daily Mean Position Of The Sun for Solar Ponds. Solar Energy, 37,1, Benivval, S., Singh, R., Saxena, N.S., And Bhandari, R.C., (1987).Thermal Behaviour of Salt Gradient Solar Ponds. J. Phys. D: Appl. Phys., 20, Zangrando (1991). On The Hydrodynamics Of Salt-Gradient Solar Ponds. Solar Energy, 46, 6, Subhakar, D., Murthy, S.S., (1993a). Saturated Solar Ponds: 1. Simulation Procedure. Solar Energy, 50, 3, Subhakar, D., Murthy, S.S., (1993b). Saturated Solar Ponds: 2. Parametric Studies. Solar Energy, 50,4, Taşdemiroğlu, E., (1993). Energy Portrait Of Turkey: Achievable Savings Through Renewable Energies And Conservation Technologies. Energy Sources, 15, Sreenivas, K.R., Arakeri, J.H. And Srinivasan, J., (1995). Modeling The Dynamics Of The Mixed Layer in The Solar Ponds. Solar Energy, 54, 3, Karakılçık, M., Yalıtımlı Prototip Bir Güneş Havuzunun Performansının Saptanması, Doktora Tezi, Adana (1998). 23. Özek, N., Karakılçık, M., Çiçek Bezir, N And Kıymaç, K. (2001), Determination of Optimum Angle of Refleflection of The Cover Having Insulated and Reflective Surface That Can Be Opened and Closed Över an Insulated Solar Pond, Proceedings ITEC2001,The Fourth International Thermal Energy Congress, pp , 8-12 July 2001, Çeşme, Turkey 24. El-Sabell, A. A., Thermal Performance of a Box-Type Solar Cooker With Outer-İnner Reflectors, Energy, 22, 10, , (1997). 25. Duffıe, J.A. and Beckman, W.A., (1980). Solar Engineering of Thermal Proceses. John Wiley and Sons, New York, Deriş, N. Güneş Enerjisi ve Sıcak Su ile Isıtma Tekniği, Sermet Matbaası, İstanbul (1979). 136

11 TMMOB Makine Mühendisleri Odası Güneş Enerjisi Sistemleri Sempozyumu ve Sergisi Haziran 2003 GÜNEŞ ENERJİLİ HAVA TOPLAYICILARINDAKİ GELİŞMELER ve TASARIM PARAMETRELERİNİN ARAŞTIRILMASI ÖZET Prof. Dr. Necdet ÖZBALTA 1,Prof. Dr. Ali GÜNGÖR 2, Ar. Gör. Gökhan GÜRLEK 3 Uı3 Ege Ün. Müh. Fak. Mak. Müh. Bölümü Güneş enerjisi sistemlerinin en yaygın uygulamalarından biri de düzlemsel toplayıcılardır. Düzlemsel toplayıcılar, kullanılan ısı transfer akışkanı türüne göre sivili ve güneş enerjili hava toplayıcılan olmak üzere iki grupla sınıflandınlırlar. Sivili ve güneş enerjili hava toplayıcılannın yapılan, ısı transfer akışkanlannın özellikleri nedeniyle oldukça farklıdırlar. Bu yazıda hava toplayıcılannın özellikleri, kullanılan malzeme tipleri, verim değerlendirmeleri geliştirilen bir güneş enerjili hava toplayıcısı için verilmiştir. GÜNEŞ ENERJİLİ HAVA TOPLAYICILARI Güneş enerjili hava toplayıcılan yutucu yüzey ile ısı transfer akışkanı hava yardımıyla güneş enerjisini ısı enerjisine dönüştüren sistemlerdir (Şekil 1). Havalı Güneş Toplayıcısı Sıcak Hava Çıkışı Soğuk Hava Girişi Şekil 1. Güneş enerjili hava toplayıcısı şematik gösterimi [1]. Güneş enerjili hava toplayıcılan özellikle tanm ve orman ürünlerinin kurutulması ile hacim ısıtılması için uygundur. Uygulamada ısıtılan hava doğrudan kullanılacağı gibi ışınım olmayan saatlerdeki gereksinimi karşılamak üzere ısı enerjisi depolanabilir. 137

12 Sıcak su üretimi için oldukça yaygın olarak kullanılan sivili toplayıcılar ile güneş enerjili hava toplayıcılarının temel çalışma prensipleri aynı olmakla birlikte kullanılan ısı transfer akışkanlarının termodinamik ve transport özelliklerindeki farklılıklar nedeniyle birbirlerine karşı bazı avantaj ve dezavantajları bulunmaktadır (Tablo 1)[2,3,4,5]. Tablo 1. Güneş Enerjili Hava Toplayıcılarının avantaj ve dezavantajları [6], Güneş Enerjili Hava Toplayıcıları Avantajları Dezavantajları Sadece mekan ısıtmada ve kurutma sistemlerinde Donma problemi yoktur. kullanılır. Basit ve güvenilirdir. Kanallar için geniş alana ihtiyaç vardır. Kuru havada iç korozyon problemi yoktur. Kaçaklar küçük boyuttadır. Toplayıcı ile bina arasında ısı değiştirici yoktur. Kaynama ve basınç problemi yoktur. Kolaylıkla yapılabilir. GÜNEŞ ENERJİLİ HAVA TOPLAYICI TİPLERİ Güneş enerjisi ile havanın ısıtılması için kullanılan toplayıcılar iki grupta toplanabilir. Birinci grupta gözenekli olmayan toplayıcılar olup hava yutucu yüzeyin içinden geçmez. Hava yutucu yüzeyin altından, üstünden veya her iki tarafından gönderilir. İkinci grup ise gözenekli toplayıcılardır [7,8,9,10]. Gözenekli Olmayan Toplayıcılar Çalışma akışkanı hava, yutucu yüzeyin iki tarafından geçirilebileceği gibi sadece bir yüzeyi ile temas edecek şekilde de geçirilmektedir (Şekil 2). Güneş enerjisinin örtüden geçişi ve yutucu yüzeyde tutulması sivili toplayıcılarınkine benzemektedir. Yutucu Yüzey Geçirgen örtü Hava Akışı Yalıtım Şekil 2. Güneş enerjili hava toplayıcılarının yutucu yüzeye göre hava akış şekilleri[l 1]. 138

13 Geçirgen örtü Yutucu Yüzey Hava Akışı Yalıtım Şekil 2.a. Yutucu yüzey üzerinden akış. Geçirgen örtü Yutucu Yüzey Yalıtım Kasa Şekil 2.b. Yutucu yüzey altından akış. Bu akım modellerinde kullanılan yutucu yüzeyler düzlemsel yapıda olabileceği gibi oluklu yapıda veya kanatçık eklenerek tasarlanabilir (Şekil 3 ve Şekil 4). Geçirgen örtü r- Oluklu Yüzey (İM Yalıtım Şekil 3. Oluklu Yüzey[6]. Yutucu yüzeye kanatçık eklenmesiyle yutucu yüzey ile ısı transfer akışkanı arasındaki ısı transfer hızı arttırılacağından yutucu yüzey sıcaklığı düşer. 139

14 Geçirgen örtü Hava kanalı / / \ ' \ i : \ ' / \ J \ î /. J Yalıtım Şekil 4. Kanatçıkh Yüzey[6]. Kanatçık eklenmesiyle ısı transfer hızı arttırıldığı gibi yutucu yüzeyden çevreye ısıl kayıplar azaltılır. Kanatçık boyut ve sayısının dikkatli hesaplanması gereklidir. Aksi halde verimde istenen iyileşme sağlayamayacağı gibi fan gücü de artar. Hem yutucu yüzeyin etkinliğini hem de ısı transfer yüzeyini arttırmak için uygulanacak diğer bir yöntem de oluklu yutucu yüzey kullanmaktır. Gözenekli Toplayıcılar Gözenekli olmayan toplayıcılann en önemli eksikliği, üzerlerine gelen güneş enerjisinin tümünün yeterli düzeyde yutulmasını sağlayacak yüzey alanına sahip olamamalarıdır. Kanatçık ilavesi ve yüzey pürüzlülüğü ısıl verimi yükseltirken basınç kayıplarında da artmaya neden olur. Tasarımda bu zıt faktörlerin dengelenmesi gerekir. Bu amaçla gözenekli tip toplayıcılar seçenek oluşturmaktadır. Gözenekli toplayıcılarda güneş ışınlan yutucu yüzeyin yapısı nedeniyle daha derine nüfuz ederler ve yutucu yoğunluğuna bağlı olarak kademeli bir şekilde yutulurlar. Bu tip toplayıcılarda çalışma akışkanı hava gözenekli ortam içinden geçer. Gözenekli yüzey oluşturmada ince alüminyum tel, talaş, değişik artık malzamaler (fındık kabuğu, cam kırığı) v.b. malzemeler kullanılmaktadır. Şekil 5'te gözenekli tip güneşli hava toplayıcısı ve havanın gözenek içinden geçişi gösterilmektedir. Şekil 5. Gözenekli tip güneş enerjili hava toplayıcısı. 140

15 sa Çevre Hava Delikli Yutucu Şekil 6. Delikli yutucu yüzeyli hava toplayıcısı. Son uygulamalarda rastlanan delikli yutucu yüzeyli hava toplayıcısında geçirgen örtü de kullanılmamıştır (Şekil 6). Hava akışı direkt olarak koyu renkli yutucu yüzeye gelip gözeneklerden geçer. Bu geçiş esnasında ısınan hava, kanallar yardımıyla sisteme dağıtılır. Bu tip delikli yutucu yüzeyli hava toplayıcıları endüstriyel tesislerde, spor salonlarında, havaalanları hangarlarında, okullarda ve tahıl ambarlarında başarıyla kullanılmıştır. Sistem yapının güneye bakan dış cephesine uygulanır [20]. GÜNEŞ ENERJİLİ HAVA TOPLAYICILARI TEMEL ELEMANLARI Yutucu Yüzey Güneş enerjili hava toplayıcılarının en önemli elemanı, güneş enerjisini toplayan ve bu enerjiyi çalışma akışkanına aktararak faydalı enerjiye dönüştüren yutucu yüzeydir. Yutucu yüzey topladığı güneş enerjisini çalışma akışkanına büyük ölçüde aktarmalıdır. Isıl kapasitesi yüksek yutucu yüzeyler güneş enerj isindeki ani değişmelere daha yavaş cevap verirler. Ayrıca toplanan enerjinin bir kısmı yüksek ısıl kapasite nedeniyle kullanılmadan kalacağından sistem için bu enerji kayıptır [7,8,12]. Güneş enerjili hava toplayıcılarında yutucu yüzey ile hava arasında ısı transfer katsayısı küçük olduğundan, seçilen malzemenin ısı transfer alanı/hacim oranının büyük olması gereklidir. Bu şekilde ısı transfer alanı artacağı için havaya aktanlan enerji miktan da artar. Büyük ısı transfer alanı/hacim oranına sahip yutucu yüzeylerde güneş ışınlan derinliğine yutulur. Bu şekilde yutulan ışınım miktan artar. Isı transfer alanı/hacim oranı büyük yutucularda ısı kayıplan daha az olur. Yutucu yüzeyin pürüzlü olması ısı transferinde artışa neden olur [7]. Pürüzlülük ısıl verimi olumlu yönde etkilerken toplayıcıda oluşacak basınç kaybını dolayısıyla fan gücünü arttınr. Yutucu yüzeyin güneş ışınlannı yutma oranının büyük ve uzun dalga ışınım yaymasının ise küçük olması gerekir. Aynca üretim kolaylığı, kolay işlenebilirliği, çalışma süresince oluşacak sıcaklık değişimlerine direnci, özelliklerinin zamanla değişmemesi ve ucuz olması da dikkate alınmalıdır. 141

16 Güneş enerjili hava toplayıcılarında kullanılan yutucu yüzeyler metal, cam, polimer esaslı malzemeler olabilir. Güneş enerjili toplayıcılarda plastik filmler örtü malzemesi olarak kullanıldığı gibi, yutucu yüzey şeklinde de bazı araştırmacılar tarafından test edilmiştir. Polimerik malzemeler doğrudan uygulandığı gibi [12], bazı sentetik tekstil ürünleri de [8] yutucu yüzey amacıyla kullanılmışlardır. Yutucu yüzey ve örtü malzemesi olarak polimer kullanımı maliyetin düşüklüğü, oldukça yeterli kullanım süreleri nedeniyle diğer alternatiflere göre ilginç olmaktadır. Fazla yüksek olmayan sıcaklıklardaki çalışmalarda, polimer esaslı yutucular yeterli ısı transfer hızlarını sağlayarak toplayıcı verimini kabul edilebilir düzeye çıkarırlar [8]. Toplayıcılarda kullanılan metalik yutucu yüzeyler alüminyum, çelik, paslanmaz çeliktir. Bu malzemeler güneş ışınlarını kuvvetli şekilde absorplayamazlar. Zayıf absorplama özellikleri, yüzeylerini uygun örtü malzemeleri ile kaplayarak iyileştirilir. Seçici yüzey örtü malzemelerinin pahalı, üretim ve yüzeye uygulanmasının zorluğu kullanımlarını önemli ölçüde kısıtlamaktadır. Güneş enerjili hava toplayıcılarında ısı transfer yüzeyini arttırmak amacıyla düzlemsel yutucu yüzey siyah metalik veya plastik elek ile örtülmüştür [7]. Bu tür yapı ile gelen ışınımın yarıya yakın kısmı elekten geçerek hava kanalının alt yüzünde tutulur. Elek ile akışta türbülansta artış sağlanır. Tüm bu etkiler taşınımla ısı transfer katsayısının yaklaşık iki kat artmasına neden olur. Diğer bir deyişle toplayıcı ısıl verimi %10-15 artar. Düzlemsel yutucu yüzeyin elek ile kaplanmasının getirdiği maliyet artışı dikkate alınmayacak kadar küçüktür [7]. Örtü Malzemesi Toplayıcı örtüsü, gelen güneş ışınını yaklaşık tümünü geçiren buna karşın toplayıcıdan çevreye taşınımla ısı transferine ve uzun dalga boylu ışınım enerjisi geçişine engel olarak sera etkisini oluşturan levha veya film türünde saydam malzemelerdir. Toplayıcılarda verimi büyük ölçüde etkileyen ısıl kayıplar arasında taşınım ve ışınım yoluyla gerçekleşen üst kayıplar önemli yer tutar. Üst kayıplara neden olan taşınımla ısı transferi örtü malzemesi yardımıyla azaltılabilir. Yutucu yüzeyin yayınladığı uzun dalga boylu ışınımın örtü tarafından geçirilen kısmı ışınımla kaybı oluşturur. Örtü malzemesi ayrıca yutucu yüzeyi dış etkilerden korur. Bazı örtü malzemelerinin optik özellikleri Tablo 2 ve Tablo 3'de verilmiştir.[13,14] Örtü malzemesinin geçirgenliğindeki azalmalar toplayıcı verimi büyük ölçüde etkiler. Bu nedenle güneş ışınlan geçirgenliğinin yüksek, ısıl ışınımı geçirgenliğinin ise küçük olması istenir. Cam, akrilik, polikarbonat, cam yünü katkılı polyester çok iyi optik özelliklere sahip iken, PVF, FEP filmler güneş ışınlarını yüksek oranda geçirirken, uzun dalga boylu ışınım geçirgenliği oldukça yüksektir. Filmler selektif örtü uygulanmış yutucu yüzeylerle birlikte kullanılır. 142

17 Malzeme Levha Cam Akrilik Polikarbonat Cam yünü katkılı polyester Film PVF (teflon) FEB (teflon) PVC PETP Tablo 2. Toplayıcı örtü malzemelerinin optik özellikleri. Güneş Işınımı Uzun dalga boylu ışınım Kalınlık Geçirgenlik Yansıtma Yutma Geçirgenlik Yansıtma Yutma (mm) % % % % % % ,1 0, ,3 0, ,2 0, Malzeme Akrilik Polikarbonat Cam yünü katkılı polyester Tedlar Teflon Polietilen Cam Tablo 3. Güneş enerjisi uygulamalarında kullanılan malzemelerin özellikleri. Maksimum Isıl Gerilme Elastite Kalınlık Yoğunluk Ağırlık sıcaklık genleşne direnci modülu (mm) (kg/m 3 ) (kg/m 2 ) direnci katsayısı (MPa) (GPa) ( C) (10" 5 / C) 3,2 3,2 1,0 0,1 0,05 0,025 3, ,7 3,8 1,5 0,14 0,1 0,034 8, , ,1 2,1-2,4 7,6 1,8 3,4 3, ,0-9,0 6,6 3,6-4,4 4,8 8,3-11 3,0 0,85 Isıl kapasite (Wh/km 2) 1,534 1,260 0,361 0,049 0,036 0,059 1,659 Kırma indisi 1,490 1,586 1,540 1,460 1,343 1,500 1,5 Yalıtım Malzemeleri Toplayıcıların arka veya yan yüzeyleri yalıtılarak çevreye olan ısıl kayıplar azaltılır. Yalıtımla sistemin ısı tutma kapasitesi korunur. Yalıtım malzemesi düşük ısıl iletkenliğe sahip olmalıdır, aynca toplayıcının çalışması süresince oluşacak yüksek sıcaklık ve gerilimlere dayanıklı olmalıdır. Toplayıcılarda kullanılan ısı yalıtım malzemelerinin ısıl iletkenlikleri Tablo 4' te görülmektedir. Cam lifli, mineral lifli, polistiren köpük, poliüretan köpük gibi yalıtım malzemelerinin ısıl iletkenlikleri ve maksimum dayanım sıcaklıkları karşılaştırılmaktadır. 143

18 Malzeme Cam yünü Mineral lifli Kalsiyum silikat Perlit Polistiren köpük Poliüretan köpük Isosiyanür köpük Fenolik köpük Formaldehit köpük Sızdırmazlık Malzemeleri Tablo 4. Bazı yalıtım malzemelerinin ısıl özellikleri. Isıl iletkenliği (W/mK)(24 C de) 0,032 0,036-0,055 0,055 (90 C de) 0,048 (90 C de) 0,029-0,039 0,023 0,025 0,033 0,032 Maksimum kullanım sıcaklığı ( C) Güneş enerjili hava toplayıcılarında, hava akış kanalı ile örtü arasındaki bağlantı kaçakların önlenmesi büyük önem taşır. Bu amaçla en yaygın kullanılan sızdırmazlık malzemeleri silikon lastik, neopren, akriliktir. Sızdırmazlık malzemeleri önceden kullanıma uygun şekilde verilmiş elastik malzeme olabileceği gibi macun türünde de olabilir. Macun şeklindeki sızdırmazlık malzemeleri kullanımdan kısa bir süre sonra sertleşerek esnek bir yapı kazanır. Sızdırmazlık malzemesinin sertleşmesi, yapısındaki çözgenin buharlaşmasıyla gerçekleşir. Buharlaşan çözgen örtü üzerinde veya yutucu yüzeyde yoğuşabilir. Bu durum örtünün ışık geçirgenliğinde azalmaya, yutucu yüzeyde yoğuşma halinde ise yüzeyde bazı bozulmalara neden olabilir. Sızdırmazlık malzemelerinin bazı önemli özellikleri yüksek sıcaklıklara dayanım, atmosferik koşullara direnç ve mekanik nitelikleri olup Tablo 5'te bu özellikleri verilmektedir. Tablo 5. Bazı sızdırmazlık malzemelerinin önemli özellikleri. Malzeme Çalışma Basınca Esnemeye sıcaklığı ( C) dayanım dayanım Mak Min İyi iyi Çok iyi iyi Zayıf iyi Zayıf Orta İyi Orta İyi Orta İyi iyi Silikon Neopren (kloropren) Uretan Hypalon Butyl Akrilik Flor katkılı elastomer Hava koşullarına dayanım Çok iyi Çok iyi Çok iyi Çok iyi Çok iyi Çok iyi Çok iyi Yağmur suyuna dayanım İyi İyi Orta İyi iyi Zayıf Çok iyi 144

19 ISIL VERİM Güneş enerjili hava toplayıcılannın anlık verimi, çalışma akışkanından elde edilen yararlı ısınım toplayıcı yüzeyine gelen güneş enerjisine oranı olarak tanımlanır [2,15]. ri = Q u fag, (1) Burada r\ ısıl verim, Q u yararlı ısı, A toplayıcı alanı (genelde brüt alan), G t toplayıcı düzlemine gelen toplam güneş ışınımıdır. Yararlı ısı ise çalışma akışkanı kütlesel debisi, akışkan çıkış ve giriş sıcaklıklarınnın kullanımıyla: Q u = m C p (T o - T) (2) eşitliği ile belirlenir. Burada m çalışma akışkanı kütlesel debisi, C p çalışma akışkanı özgül ısısı, T o ve TI çalışma akışkanın çıkış ve giriş sıcaklıklarıdır. Düzlemsel toplayıcı verim deneylerinde alınan ölçüm değerleri kullanılarak gelen güneş enerjisi, yararlı ısı ve çevreye olan ısı kayıpları belirlenir. Kararlı hal koşullarında çalışan bir düzlemsel toplayıcının ısıl verimi T] =TJ 0 - U(T P -T a )l G, (3) olarak tanımlanır. Burada r\ verim, G t toplayıcı düzlemine gelen toplam güneş ışınımı, U toplam ısı kayıp katsayısı, T p yutucu yüzey ortalama sıcaklığı, T a çevre sıcaklığıdır. T o ise optik verim olup örtü geçirgenliği (T) ile yutucu yüzeyin absorpsiyonuna (a) bağlıdır ve aşağıdaki eşitlikle tanımlanır. rj O =T a (4) Yutucu yüzey sıcaklığının ölçümü güç olduğundan ısıl verim ifadelerinde akışkan sıcaklığı kullanımı tercih edilir. Toplayıcıda çalışma akışkanı sıcaklığındaki artış küçük ise akışkanın ortalama sıcaklıkta olduğu varsayılır: Bu koşullarda ısıl verim 2 (5) rı = F u (m)-f m u(t m -T m )lg, (6) olarak tanımlanır. Burada F m toplayıcıda gerçekte elde edilen yararlı ısının, tüm toplayıcı yüzeyinin akışkan ortalama sıcaklığında olması durumunda alınabilecek yararlı ısıya oranı olarak tanımlanır ve toplayıcı verim faktörü olarak isimlendirilir. İlgili Türk standardında verim tanımlamalarında toplayıcıda çalışma akışkanın ortalama sıcaklığı esas alınmaktadır [16,17]. Bazı uygulamalarda ise ortalama akışkan sıcaklığı yerine akışkan giriş sıcaklığını kullanmak daha uygundur [18]. Bu durumda verim eşitliği V = F i {ra)-f i u{t i -T a )lg, (7) 145

20 olarak tanımlanır. Bu eşitlikteki Fj terimi ısı kazanım faktörü olarak isimlendirilir ve toplayıcıdan gerçekte elde edilen yararlı ısının, tüm toplayıcı yüzeyinin akışkan giriş sıcaklığında olması durumunda alınabilecek yararlı ısıya oranı olarak tanımlanır. GÜNEŞ ENERJİLİ HAVA TOPLAYICISI VERİMİ Ege Üniversitesinde yürütülen çalışmada, güneş enerjili hava toplayıcısında yutucu yüzey olarak ince alüminyum tel kullanılmıştır. Akış kanalının tabanına yerleştirilen alüminyum teller siyaha boyanmıştır. Alüminyum telin yapısı nedeniyle büyük (ısı transfer alanı/hacim) oranı sağlanır. Bu yapı nedeniyle güneş ışınlan derinliğine yutulur. Aynca yutucu yüzeyden çalışma akışkanına ısı transfer hızı arttınlır. Geçirgen örtü olarak cam yünü katkılı polyester kullanılmıştır. [19] Deney sonuçlan değerlendirilerek verim denklemleri akışkan giriş sıcaklığı ve akışkan ortalama sıcaklığına göre tanımlanmıştır. Akışkan giriş sıcaklığı esas alındığında verim denklemi T] = (Ti-T.)/G t (8) olarak elde edilmiştir. Bu yaklaşımda FI (xa) = 1,15296, FjU = 17,2904, değerlerini almıştır. Elde edilen denklem için S= 0, ,R 2 = %94,7,R 2 (adj) = %94,1 olarak bulunmuştur. 1,0 0,9 0,8 0,7 Regression Plot Verim = 1, ,2904 (Ti-Ta)/Gt S = 0, R-Sq = 94,7% R-Sq(adj) = 94,1 % Verim 2 S g 0,3 0,2 0,1 0,0 T 0,02 T 0,03 ^ * ^. I 0,04 0,05 (Ti-Ta)/Gt ^ Regression... O^A a 95% p Şekil 6. Güneş Enerjili Hava Toplayıcısı Verim Eğrisi (Akışkan Giriş Sıcaklığına Göre). Akışkan ortalama sıcaklığı esas alındığında verim denklemi Tl = (T m -T.)/G, (9) 146

Dr. Fatih AY. Tel: 0 388 225 22 55 ayfatih@nigde.edu.tr

Dr. Fatih AY. Tel: 0 388 225 22 55 ayfatih@nigde.edu.tr Dr. Fatih AY Tel: 0 388 225 22 55 ayfatih@nigde.edu.tr Düzlemsel Güneş Toplayıcıları Vakumlu Güneş Toplayıcıları Yoğunlaştırıcı Sistemler Düz Toplayıcının Isıl Analizi 2 Yapı olarak havası boşaltılmış

Detaylı

GÜNEŞ ENERJİSİ II. BÖLÜM

GÜNEŞ ENERJİSİ II. BÖLÜM GÜNEŞ ENERJİSİ II. BÖLÜM Prof. Dr. Olcay KINCAY GÜNEŞ AÇILARI GİRİŞ Güneş ışınları ile dünya üzerindeki yüzeyler arasında belirli açılar vardır. Bu açılar hakkında bilgi edinilerek güneş enerjisinden en

Detaylı

TEKNOLOJİK ARAŞTIRMALAR

TEKNOLOJİK ARAŞTIRMALAR www.teknolojikarastirmalar.org ISSN:1304-4141 Makine Teknolojileri Elektronik Dergisi 005 (3) 59-63 TEKNOLOJİK ARAŞTIRMALAR Teknik Not Düzlemsel Güneş Kolektörlerinde Üst Yüzeyden Olan Isıl Kayıpların

Detaylı

GÜNEŞ ENERJĐSĐ IV. BÖLÜM. Prof. Dr. Olcay KINCAY

GÜNEŞ ENERJĐSĐ IV. BÖLÜM. Prof. Dr. Olcay KINCAY GÜNEŞ ENERJĐSĐ IV. BÖLÜM Prof. Dr. Olcay KINCAY DÜZ TOPLAYICI Düz toplayıcı, güneş ışınımını, yararlı enerjiye dönüştüren ısı eşanjörüdür. Akışkanlar arasında ısı geçişi sağlayan ısı eşanjörlerinden farkı,

Detaylı

Güneş Enerjili Su Isıtma Sisteminin Deneysel İncelenmesi

Güneş Enerjili Su Isıtma Sisteminin Deneysel İncelenmesi Kadir BAKIRCI Bedri YÜKSEL Güneş Enerjili Su Isıtma Sisteminin Deneysel İncelenmesi Abs tract: Running out of energy sources used at the present and their high cost are extremely affected to the economy

Detaylı

LÜLEBURGAZDAKİ BİNA DIŞ DUVARLARI İÇİN OPTİMUM YALITIM KALINLIĞININ BELİRLENMESİ VE MALİYET ANALİZİ

LÜLEBURGAZDAKİ BİNA DIŞ DUVARLARI İÇİN OPTİMUM YALITIM KALINLIĞININ BELİRLENMESİ VE MALİYET ANALİZİ LÜLEBURGAZDAKİ BİNA DIŞ DUVARLARI İÇİN OPTİMUM YALITIM KALINLIĞININ BELİRLENMESİ VE MALİYET ANALİZİ Mak. Yük. Müh. Emre DERELİ Makina Mühendisleri Odası Edirne Şube Teknik Görevlisi 1. GİRİŞ Ülkelerin

Detaylı

SERALARIN TASARIMI (Seralarda Isıtma Sistemleri) Doç. Dr. Berna KENDİRLİ A. Ü. Ziraat Fakültesi Tarımsal Yapılar ve Sulama Bölümü

SERALARIN TASARIMI (Seralarda Isıtma Sistemleri) Doç. Dr. Berna KENDİRLİ A. Ü. Ziraat Fakültesi Tarımsal Yapılar ve Sulama Bölümü SERALARIN TASARIMI (Seralarda Isıtma Sistemleri) Doç. Dr. Berna KENDİRLİ A. Ü. Ziraat Fakültesi Tarımsal Yapılar ve Sulama Bölümü Seralarda Isıtma Sistemlerinin Planlanması Bitki büyümesi ve gelişmesi

Detaylı

GÜNEŞ ENERJİSİ İLE SU ISITILMASI

GÜNEŞ ENERJİSİ İLE SU ISITILMASI PROJE 032 GÜNEŞ ENERJİSİ İLE SU ISITILMASI 1 GÜNEŞLİ SU ISITICILARININ TASARIMI Edirne de 84 kişilik 21 dairenin su ihtiyacını tüm yıl karşılayacak sistemin hesabı. Sıcak su sıcaklığı, güneşli su ısıtıcılarda

Detaylı

KONUTLARDA VE SANAYİDE ISI YALITIMI İLE ENERJİ TASARRUFU - SU YALITIMI EĞİTİMİ VE GAP ÇALIŞTAYI

KONUTLARDA VE SANAYİDE ISI YALITIMI İLE ENERJİ TASARRUFU - SU YALITIMI EĞİTİMİ VE GAP ÇALIŞTAYI MARDİN ÇEVRE VE ŞEHİRCİLİK İL MÜDÜRLÜĞÜ (PROJE ŞUBE MÜDÜRLÜĞÜ) KONUTLARDA VE SANAYİDE ISI YALITIMI İLE ENERJİ TASARRUFU - SU YALITIMI EĞİTİMİ VE GAP ÇALIŞTAYI TS 825 in Bina Yaklaşımı Her hacim ayrı ayrı

Detaylı

f = 1 0.013809 = 0.986191

f = 1 0.013809 = 0.986191 MAKİNA MÜHNDİSLİĞİ BÖLÜMÜ-00-008 BAHAR DÖNMİ MK ISI TRANSFRİ II (+) DRSİ YIL İÇİ SINAVI SORULARI ÇÖZÜMLRİ Soruların çözümlerinde Yunus A. Çengel, Heat and Mass Transfer: A Practical Approach, SI, /, 00,

Detaylı

BAŞKENT ÜNİVERSİTESİ MAKİNE MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MAK - 402 MAKİNE MÜHENDİSLİĞİ LABORATUVARI DENEY 4

BAŞKENT ÜNİVERSİTESİ MAKİNE MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MAK - 402 MAKİNE MÜHENDİSLİĞİ LABORATUVARI DENEY 4 BAŞKENT ÜNİVERSİTESİ MAKİNE MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MAK - 0 MAKİNE MÜHENDİSLİĞİ LABORATUVARI DENEY İÇİNDE SABİT SICAKLIKTA SİLİNDİRİK ISITICI BULUNAN DİKDÖRTGEN PRİZMATİK SAC KUTU YÜZEYLERİNDEN ZORLANMIŞ TAŞINIM

Detaylı

İKLİM ELEMANLARI SICAKLIK

İKLİM ELEMANLARI SICAKLIK İKLİM ELEMANLARI Bir yerin iklimini oluşturan sıcaklık, basınç, rüzgâr, nem ve yağış gibi olayların tümüne iklim elemanları denir. Bu elemanların yeryüzüne dağılışını etkileyen enlem, yer şekilleri, yükselti,

Detaylı

Binalarda Isı Yalıtımı ile Güneş Kontrolünün Önemi

Binalarda Isı Yalıtımı ile Güneş Kontrolünün Önemi Binalarda Isı Yalıtımı ile Güneş Kontrolünün Önemi Dünyamızda milyarlarca yıl boyunca oluşan fosil yakıt rezervleri; endüstri devriminin sonucu olarak özellikle 19.uncu yüzyılın ikinci yarısından itibaren

Detaylı

SERALARIN TASARIMI (Seralarda Soğutma Sistemleri) Doç. Dr. Berna KENDİRLİ A. Ü. Ziraat Fakültesi Tarımsal Yapılar ve Sulama Bölümü

SERALARIN TASARIMI (Seralarda Soğutma Sistemleri) Doç. Dr. Berna KENDİRLİ A. Ü. Ziraat Fakültesi Tarımsal Yapılar ve Sulama Bölümü SERALARIN TASARIMI (Seralarda Soğutma Sistemleri) Doç. Dr. Berna KENDİRLİ A. Ü. Ziraat Fakültesi Tarımsal Yapılar ve Sulama Bölümü Soğutma Sistemleri Seralarda yetiştirme ve üretim sezonunu uzatmak, Birim

Detaylı

TAMGA ENDÜSTRİYEL KONTROL SİSTEMLERİ LTD.ŞTİ., ENERJİ YÖNETİMİNDE SINIRSIZ ÇÖZÜMLER SUNAR. HOŞGELDİNİZ

TAMGA ENDÜSTRİYEL KONTROL SİSTEMLERİ LTD.ŞTİ., ENERJİ YÖNETİMİNDE SINIRSIZ ÇÖZÜMLER SUNAR. HOŞGELDİNİZ TAMGA ENDÜSTRİYEL KONTROL SİSTEMLERİ LTD.ŞTİ., ENERJİ YÖNETİMİNDE SINIRSIZ ÇÖZÜMLER SUNAR. HOŞGELDİNİZ TAMGA TRİO YANMA VERİMİ Yakma ekipmanları tarafından yakıtın içerdiği enerjinin, ısı enerjisine dönüştürülme

Detaylı

YUNUS ACI 2011282001

YUNUS ACI 2011282001 YUNUS ACI 2011282001 Güneş enerjisi,güneşten yayılan ısı ve ışık enerjsine verilen gelen isimdir.güneş ışınları rüzgar ve dalga enerjisi,biyokütle ve hidroelektrik ile birlikte yenilenebilir enerji kaynaklarının

Detaylı

BÖLÜM 3 BUHARLAŞMA. Bu kayıpların belirlenmesi özellikle kurak mevsimlerde hidrolojik bakımdan büyük önem taşır.

BÖLÜM 3 BUHARLAŞMA. Bu kayıpların belirlenmesi özellikle kurak mevsimlerde hidrolojik bakımdan büyük önem taşır. BÖLÜM 3 BUHARLAŞMA 3.1. Giriş Atmosferden yeryüzüne düşen yağışın önemli bir kısmı tutma, buharlaşma ve terleme yoluyla, akış haline geçmeden atmosfere geri döner. Bu kayıpların belirlenmesi özellikle

Detaylı

Binalarda Isı Yalıtımı ile Güneş Kontrolünün Önemi

Binalarda Isı Yalıtımı ile Güneş Kontrolünün Önemi Binalarda Isı Yalıtımı ile Güneş Kontrolünün Önemi Dünyamızda milyarlarca yıl boyunca oluşan fosil yakıt rezervleri; endüstri devriminin sonucu olarak özellikle 19.uncu yüzyılın ikinci yarısından itibaren

Detaylı

SĐLĐNDĐRĐK YANSITICILI ĐKĐ YÜZEYLĐ KOLLEKTÖRLER ĐLE DÜZ YÜZEYLĐ KOLLEKTÖRLERĐN I. VE II. YASA VERĐMLĐLĐKLERĐNĐN ĐRDELENMESĐ

SĐLĐNDĐRĐK YANSITICILI ĐKĐ YÜZEYLĐ KOLLEKTÖRLER ĐLE DÜZ YÜZEYLĐ KOLLEKTÖRLERĐN I. VE II. YASA VERĐMLĐLĐKLERĐNĐN ĐRDELENMESĐ makale Đbrahim ÜÇGÜL Yrd.Doç.Dr., S.D.Ü. Müh.Mim.Fak. Tekstil Müh. Böl. Tansel KOYUN Yrd.Doç.Dr., S.D.Ü. Müh.Mim.Fak. Tekstil Müh. Böl. SĐLĐNDĐRĐK YANSITICILI ĐKĐ YÜZEYLĐ KOLLEKTÖRLER ĐLE DÜZ YÜZEYLĐ KOLLEKTÖRLERĐN

Detaylı

YAPI KABUĞU. YÜKSEK LİSANS Prof. Dr. Gülay ZORER GEDİK

YAPI KABUĞU. YÜKSEK LİSANS Prof. Dr. Gülay ZORER GEDİK YAPI KABUĞU YÜKSEK LİSANS Prof. Dr. Gülay ZORER GEDİK Yapı kabuğunun ısı geçişini etkileyen en önemli optik ve termofiziksel özellikleri ; Opak ve saydam bileşenlerin toplam ısı geçirme katsayısı, (U)

Detaylı

Isı Yalıtım Projesini Yapanın ONAY

Isı Yalıtım Projesini Yapanın ONAY BİNANIN Sahibi Kullanma Amacı Kat Adedi İSORAST YAPI TEKNOLOJİLERİ Konutlar 3 ARSANIN İli İSTANBUL İlçesi MERKEZ Mahallesi Sokağı Pafta Ada Parsel Isı Yalıtım Projesini Yapanın ONAY Adı Soyadı Cemal Maviş

Detaylı

KATI YALITIM MALZEMELERİ KALSİYUM SİLİKAT

KATI YALITIM MALZEMELERİ KALSİYUM SİLİKAT KATI YALITIM MALZEMELERİ KALSİYUM SİLİKAT Celal Bayar Üniversitesi Turgutlu Meslek Yüksekokulu İnşaat Bölümü Öğretim Görevlisi Tekin TEZCAN İnşaat Yüksek Mühendisi KALSİYUM SİLİKAT Yüksek mukavemetli,

Detaylı

Termal Genleşme İdeal Gazlar Isı Termodinamiğin 1. Yasası Entropi ve Termodinamiğin 2. Yasası

Termal Genleşme İdeal Gazlar Isı Termodinamiğin 1. Yasası Entropi ve Termodinamiğin 2. Yasası Termal Genleşme İdeal Gazlar Isı Termodinamiğin 1. Yasası Entropi ve Termodinamiğin 2. Yasası Sıcaklık, bir gaz molekülünün kütle merkezi hareketinin ortalama kinetic enerjisinin bir ölçüsüdür. Sıcaklık,

Detaylı

Çukurova Bölgesinde Isıtma/Soğutma İçin Bina Yönlerinin Belirlenmesi

Çukurova Bölgesinde Isıtma/Soğutma İçin Bina Yönlerinin Belirlenmesi III. Yenilenebilir nerji Kaynakları empozyumu ve ergisi, 19-21 kim 5 Çukurova Bölgesinde Isıtma/oğutma İçin Bina Yönlerinin Belirlenmesi Hüseyin TORO, Ahmet D. ŞAHİ, Ali DİZ, Levent ŞAYLA ve Orhan Ş İTÜ

Detaylı

ISI TRANSFER MEKANİZMALARI

ISI TRANSFER MEKANİZMALARI ISI TRANSFER MEKANİZMALARI ISI; sıcaklık farkından dolayı sistemden diğerine transfer olan bir enerji türüdür. Termodinamik bir sistemin hal değiştirirken geçen ısı transfer miktarıyla ilgilenir. Isı transferi

Detaylı

MAKİNA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ AKIŞKANLAR MEKANİĞİ II FİNAL SINAVI 22.05.2015 Numara: Adı Soyadı: SORULAR-CEVAPLAR

MAKİNA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ AKIŞKANLAR MEKANİĞİ II FİNAL SINAVI 22.05.2015 Numara: Adı Soyadı: SORULAR-CEVAPLAR MAKİNA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ AKIŞKANLAR MEKANİĞİ II FİNAL SINAVI 22.05.2015 Numara: Adı Soyadı: 1- (24 Puan) Şekildeki 5.08 cm çaplı 38.1 m uzunluğunda, 15.24 cm çaplı 22.86 m uzunluğunda ve 7.62 cm çaplı

Detaylı

1. Giriş 2. Yayınma Mekanizmaları 3. Kararlı Karasız Yayınma 4. Yayınmayı etkileyen faktörler 5. Yarı iletkenlerde yayınma 6. Diğer yayınma yolları

1. Giriş 2. Yayınma Mekanizmaları 3. Kararlı Karasız Yayınma 4. Yayınmayı etkileyen faktörler 5. Yarı iletkenlerde yayınma 6. Diğer yayınma yolları 1. Giriş 2. Yayınma Mekanizmaları 3. Kararlı Karasız Yayınma 4. Yayınmayı etkileyen faktörler 5. Yarı iletkenlerde yayınma 6. Diğer yayınma yolları Sol üstte yüzey seftleştirme işlemi uygulanmış bir çelik

Detaylı

Vakum Tüplü Kollektörlerin Güneş Havuzu Performansı Üzerine Etkisi. ismail_bozkurt44@yahoo.com

Vakum Tüplü Kollektörlerin Güneş Havuzu Performansı Üzerine Etkisi. ismail_bozkurt44@yahoo.com Adıyaman Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi 4 (1) (2014) 1-10 Vakum Tüplü Kollektörlerin Güneş Havuzu Performansı Üzerine Etkisi Ayhan Atız 1, İsmail Bozkurt 2*, Mehmet Karakılçık 1 1 Çukurova Üniversitesi,

Detaylı

BORULARDA ISI KAYBI VE YALITIMI

BORULARDA ISI KAYBI VE YALITIMI Makale BORULARDA ISI KAYBI VE YALITIMI Y. Müh. Gökhan ÖZBEK Özet: Bu yazıda ısıtma tesisatında kullanılan borulardan olan ısı kaybı üzerinde durulmuştur. Isıtılmayan hacimlerden geçen sıcak su borularından

Detaylı

PLAKALI ISI EŞANJÖRÜ SEÇĐMĐ: [1)YÜZME HAVUZLARININ ISITILMASINDA ÇAĞDAŞ ÇÖZÜM. Semih Ferit Emekli

PLAKALI ISI EŞANJÖRÜ SEÇĐMĐ: [1)YÜZME HAVUZLARININ ISITILMASINDA ÇAĞDAŞ ÇÖZÜM. Semih Ferit Emekli [1)YÜZME HAVUZLARININ ISITILMASINDA ÇAĞDAŞ ÇÖZÜM Semih Ferit Emekli 1960 Đstanbul'da doğdu. Pertevniyal Lisesi'nden sonra ĐDMMA Yıldız Üniversitesi Makine Mühendisliği Bölümü'nden 1980 81 döneminde mezun

Detaylı

AKM 205 BÖLÜM 8 - UYGULAMA SORU VE ÇÖZÜMLERİ

AKM 205 BÖLÜM 8 - UYGULAMA SORU VE ÇÖZÜMLERİ AKM 205 BÖLÜM 8 - UYGULAMA SORU VE ÇÖZÜMLERİ Doç.Dr. Ali Can Takinacı Ar.Gör. Yük. Müh. Murat Özbulut 1. Yoğunluğu 850 kg/m 3 ve kinematik viskozitesi 0.00062 m 2 /s olan yağ, çapı 5 mm ve uzunluğu 40

Detaylı

ISI Mühendisliği İçindekiler

ISI Mühendisliği İçindekiler ISI Mühendisliği İçindekiler Aktarım hesabı...2 Genel...2 Nominal tüketim...2 Nominal tüketimin hesaplanması...4 Tesis kapasitesi...6 Tesis kapasitesinin hesaplanması...8 1 Aktarım Hesabı Genel Aktarım

Detaylı

NİTELİKLİ CAMLAR ve ENERJİ TASARRUFLU CAMLARIN ISI YALITIMINA ETKİSİ

NİTELİKLİ CAMLAR ve ENERJİ TASARRUFLU CAMLARIN ISI YALITIMINA ETKİSİ NİTELİKLİ CAMLAR ve ENERJİ TASARRUFLU CAMLARIN ISI YALITIMINA ETKİSİ Dr. Ş.Özgür ATAYILMAZ 28. Ders İÇERİK 1. Cam ve Pencerenin Gelişimi 2. Enerji Tasarrufu 3. Camlarda Isı yalıtımı 4. Tek Camdan Isı Kaybı

Detaylı

Hacettepe Ankara Sanayi Odası 1.OSB Meslek Yüksekokulu

Hacettepe Ankara Sanayi Odası 1.OSB Meslek Yüksekokulu Hacettepe Ankara Sanayi Odası 1.OSB Meslek Yüksekokulu Öğr. Gör. Dr. İlker AY 2013 Direkt Kazanç Sistemleri Pencereler Seralar Çatı Açıklıkları Endirekt/Dolaylı Kazanç Sistemleri Doğal dolaģımlı toplayıcı

Detaylı

BİNA HAKKINDA GENEL BİLGİLER

BİNA HAKKINDA GENEL BİLGİLER Sayfa : 1 Bina Bilgileri BİNA HAKKINDA GENEL BİLGİLER Projenin Adı : ISORAST DEFNE Binanın Adı : DEFNE Ada/Parsel : Sokak-No : Semt : İlçe : İl : ISTANBUL Dizayn Bilgileri: Brüt Hacim : 593 Net Kullanım

Detaylı

Abs tract: Key Words: Meral ÖZEL Nesrin İLGİN

Abs tract: Key Words: Meral ÖZEL Nesrin İLGİN Nesrin ilgin:sablon 02.01.2013 14:49 Page 27 Periyodik Sınır Şartlarına Maruz Kalan Çok Katmanlı Duvarlarda Sıcaklık Dağılımının ANSYS'de Analizi Meral ÖZEL Nesrin İLGİN Abs tract: ÖZET Bu çalışmada, çok

Detaylı

Binanın Özgül Isı Kaybı Hesaplama Çizelgesi

Binanın Özgül Isı Kaybı Hesaplama Çizelgesi Binanın Özgül Isı Kaybı Hesaplama Çizelgesi Yapı Elemanı Kalınlığı Isıl Iletkenlik Hesap Değeri Isıl İletkenlik Direnci Isı Geçirgenlik Katsayısı Isı Kaybedilen Yuzey Isı Kaybı Binadaki Yapı Elemanları

Detaylı

TABİİ DOLAŞIMLI, ENDİREKT ISITMALI PRİZMATİK TİP KOLLEKTÖRLÜ GÜNEŞ ENERJİSİ SİSTEMLERİNİN DENEYSEL İNCELENMESİ

TABİİ DOLAŞIMLI, ENDİREKT ISITMALI PRİZMATİK TİP KOLLEKTÖRLÜ GÜNEŞ ENERJİSİ SİSTEMLERİNİN DENEYSEL İNCELENMESİ TEKNOLOJİ, Cilt 7, (2004), Sayı 3, 395-400 TEKNOLOJİ TABİİ DOLAŞIMLI, ENDİREKT ISITMALI PRİZMATİK TİP KOLLEKTÖRLÜ GÜNEŞ ENERJİSİ SİSTEMLERİNİN DENEYSEL İNCELENMESİ İlhan CEYLAN Hikmet DOĞAN Kenan YALÇIN

Detaylı

İstanbul Bilgi Üniversitesi Enerji Sistemleri Mühendisliği. Çevreye Duyarlı Sürdürülebilir ve Yenilenebilir Enerji Üretimi ve Kullanımı

İstanbul Bilgi Üniversitesi Enerji Sistemleri Mühendisliği. Çevreye Duyarlı Sürdürülebilir ve Yenilenebilir Enerji Üretimi ve Kullanımı İstanbul Bilgi Üniversitesi Enerji Sistemleri Mühendisliği Çevreye Duyarlı Sürdürülebilir ve Yenilenebilir Enerji Üretimi ve Kullanımı Günlük Hayatımızda Enerji Tüketimi Fosil Yakıtlar Kömür Petrol Doğalgaz

Detaylı

ISSN : 1308-7231 adikici1@firat.edu.tr 2010 www.newwsa.com Elazig-Turkey SPİRAL BORULU GÜNEŞ KOLLEKTÖRÜ VERİMİNİN DENEYSEL OLARAK ARAŞTIRILMASI

ISSN : 1308-7231 adikici1@firat.edu.tr 2010 www.newwsa.com Elazig-Turkey SPİRAL BORULU GÜNEŞ KOLLEKTÖRÜ VERİMİNİN DENEYSEL OLARAK ARAŞTIRILMASI ISSN:1306-3111 e-journal of New World Sciences Academy 2010, Volume: 5, Number: 2, Article Number: 1A0076 ENGINEERING SCIENCES Received: September 2009 Accepted: March 2010 Aydın Dikici Series : 1A Firat

Detaylı

Tesisatlarda Enerji Verimliliği & Isı Yalıtımı

Tesisatlarda Enerji Verimliliği & Isı Yalıtımı Türk Sanayisinde Enerji Verimliliği Semineri - 11 Mart 2009 İstanbul Sanayi Odası - Türkiye Tesisatlarda Enerji Verimliliği & Isı Yalıtımı Timur Diz Teknik İşler ve Eğitim Koordinatörü İZODER Isı Su Ses

Detaylı

RÜZGAR VE DOĞAL HAVALANDIRMA. Prof. Dr. Gülay ZORER GEDİK Yapı Fiziği Bilim Dalı

RÜZGAR VE DOĞAL HAVALANDIRMA. Prof. Dr. Gülay ZORER GEDİK Yapı Fiziği Bilim Dalı RÜZGAR VE DOĞAL HAVALANDIRMA Prof. Dr. Gülay ZORER GEDİK Yapı Fiziği Bilim Dalı RÜZGAR Bir yapıya doğru esen rüzgar, yapıyla karşılaştığında esiş düzeni değişir, yapı çevresine ve üstüne doğru yön değiştirir.

Detaylı

GÜNEŞ ENERJİLİ SICAK SU SİSTEMLERİ

GÜNEŞ ENERJİLİ SICAK SU SİSTEMLERİ GÜNEŞ ENERJİLİ SICAK SU SİSTEMLERİ l AMAÇ Güneş enerjili sıcak su sistemlerinin incelenmesi ve tabii dolaşımlı güneşli su ısıtıcılarının temel özelliklerinin belirlenmesi 2GİRİŞ Günümüzde artan enerji

Detaylı

AKDENİZ BÖLGESİ İÇİN ISITMA VE SOĞUTMA DERECE- SAAT DEĞERLERİNİN ANALİZİ

AKDENİZ BÖLGESİ İÇİN ISITMA VE SOĞUTMA DERECE- SAAT DEĞERLERİNİN ANALİZİ AKDENİZ BÖLGESİ İÇİN ISITMA VE SOĞUTMA DERECE- SAAT DEĞERLERİNİN ANALİZİ Hüsamettin BULUT Orhan BÜYÜKALACA Tuncay YILMAZ ÖZET Binalarda ısıtma ve soğutma için enerji ihtiyacını tahmin etmek amacıyla kullanılan

Detaylı

Su Debisi ve Boru Çapı Hesabı

Su Debisi ve Boru Çapı Hesabı Su Debisi ve Boru Çapı Hesabı Su Debisi Hesabı Sıcak sulu ısıtma sistemleri, günümüzde bireysel ve bölgesel konut ısıtmasında, fabrika ve atölye, sera ısıtmasında, jeotermal enerjinin kullanıldığı ısıtma

Detaylı

G Ü N E Ş K I R I C I L A R I V E R A F L A R I. Prof. Dr. Salih OFLUOĞLU

G Ü N E Ş K I R I C I L A R I V E R A F L A R I. Prof. Dr. Salih OFLUOĞLU G Ü N E Ş K I R I C I L A R I V E R A F L A R I Prof. Dr. Salih OFLUOĞLU P a s i f B i n a T a s a r ı m ı Pasif bina tasarımı, yerel iklim ve çevre koşullarından faydalanarak kullanıcıların konfor, sağlık

Detaylı

AİLE TİPİ BİR GÜNEŞLİ KURUTUCUNUN GELİŞTİRİLMESİ

AİLE TİPİ BİR GÜNEŞLİ KURUTUCUNUN GELİŞTİRİLMESİ İLE TİPİ İR GÜNEŞLİ KURUTUCUNUN GELİŞTİRİLMESİ Prof. Dr. Necdet ÖZLT, nozbalta@bornova.ege.edu.tr Prof. Dr. li GÜNGÖR, agungor@bornova.ege.edu.tr rş. Gör. Gökhan GÜRLEK, gokgurlek@yahoo.com Mak. Müh. Koray

Detaylı

BAŞKENT ÜNİVERSİTESİ MAKİNE MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MAK 402 MAKİNE MÜHENDİSLİĞİ LABORATUVARI DENEY - 5 PSİKROMETRİK İŞLEMLERDE ENERJİ VE KÜTLE DENGESİ

BAŞKENT ÜNİVERSİTESİ MAKİNE MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MAK 402 MAKİNE MÜHENDİSLİĞİ LABORATUVARI DENEY - 5 PSİKROMETRİK İŞLEMLERDE ENERJİ VE KÜTLE DENGESİ BAŞKENT ÜNİVERSİTESİ MAKİNE MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MAK 402 MAKİNE MÜHENDİSLİĞİ LABORATUVARI DENEY - 5 PSİKROMETRİK İŞLEMLERDE ENERJİ VE KÜTLE DENGESİ BAŞKENT ÜNİVERSİTESİ MAKİNA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MAK 402

Detaylı

GÜNEŞ PİLLERİ (FOTOVOLTAİK PİLLER) II. BÖLÜM

GÜNEŞ PİLLERİ (FOTOVOLTAİK PİLLER) II. BÖLÜM GÜNEŞ PİLLERİ (FOTOVOLTAİK PİLLER) II. BÖLÜM Prof. Dr. Olcay KINCAY Y. Doç. Dr. Nur BEKİROĞLU Y. Doç. Dr. Zehra YUMURTACI Elektrik Üretim Sistemleri Elektrik Üretim Sistemleri Elektrik Üretim Sistemleri

Detaylı

Enerjinin varlığını cisimler üzerine olan etkileri ile algılayabiliriz. Isınan suyun sıcaklığının artması, Gerilen bir yayın şekil değiştirmesi gibi,

Enerjinin varlığını cisimler üzerine olan etkileri ile algılayabiliriz. Isınan suyun sıcaklığının artması, Gerilen bir yayın şekil değiştirmesi gibi, ENERJİ SANTRALLERİ Enerji Enerji soyut bir kavramdır. Doğrudan ölçülemeyen bir değer olup fiziksel bir sistemin durumunu değiştirmek için yapılması gereken iş yoluyla bulunabilir. Enerjinin varlığını cisimler

Detaylı

Yeni Nesil Yalıtım Levhası

Yeni Nesil Yalıtım Levhası Yeni Nesil Yalıtım Levhası, ara bölme duvarlarda ve giydirme cephelerde, ısı ve ses yalıtımında kullanılabilen, esnek, dayanıklı, ve uygulaması kolay mineral yün esaslı yalıtım levhasıdır. Isı ve ses yalıtımı

Detaylı

Master Panel 1000 WT Cephe

Master Panel 1000 WT Cephe GROUP ENERJİ SANDVİÇ PANEL 0216 340 2538-39 FAKS: 0216 340 2534 Email:info@groupenerji.com Master Panel 1000 WT Cephe Ürün Tanımı Cephe paneli bağlantı elemanını gizleyen sistemi sayesinde cephelerde kullanıma

Detaylı

Fotovoltaik Teknoloji

Fotovoltaik Teknoloji Fotovoltaik Teknoloji Bölüm 3: Güneş Enerjisi Güneşin Yapısı Güneş Işınımı Güneş Spektrumu Toplam Güneş Işınımı Güneş Işınımının Ölçülmesi Dr. Osman Turan Makine ve İmalat Mühendisliği Bilecik Şeyh Edebali

Detaylı

ZEMİN MEKANİĞİ DENEYLERİ

ZEMİN MEKANİĞİ DENEYLERİ ZEMİN MEKANİĞİ DENEYLERİ Konsolidasyon Su muhtevası Dane dağılımı Üç eksenli kesme Deneyler Özgül ağırlık Serbest basınç Kıvam limitleri (likit limit) Geçirgenlik Proktor ZEMİN SU MUHTEVASI DENEYİ Birim

Detaylı

Makine Mühendisliği Bölümü Isı Transferi Ara Sınav Soruları. Notlar ve tablolar kapalıdır. Sorular eşit puanlıdır. Süre 90 dakikadır.

Makine Mühendisliği Bölümü Isı Transferi Ara Sınav Soruları. Notlar ve tablolar kapalıdır. Sorular eşit puanlıdır. Süre 90 dakikadır. Makine Mühendisliği Bölümü Isı Transferi Ara Sınav Soruları Notlar ve tablolar kapalıdır. Sorular eşit puanlıdır. Süre 90 dakikadır. 28.11.2011 S.1) Bir evin duvarı 3 m yükseklikte, 10 m uzunluğunda 30

Detaylı

Dr. Fatih AY. Tel: 0 388 225 22 55 ayfatih@nigde.edu.tr

Dr. Fatih AY. Tel: 0 388 225 22 55 ayfatih@nigde.edu.tr Dr. Fatih AY Tel: 0 388 225 22 55 ayfatih@nigde.edu.tr Güneş Enerjisiyle Soğutma (Nebi Yelegen, Canan Ceylan) Güneş Enerjisi ile Su Damıtma Sistemleri (Fitim Zeqiri, Abdullah Mat) Güneş Enerjisi ile Kurutma

Detaylı

Newton un ikinci yasası: Bir cisim ivmesi cisim üzerine etki eden toplam kuvvet ile doğru orantılı cismin kütlesi ile ters orantılıdır.

Newton un ikinci yasası: Bir cisim ivmesi cisim üzerine etki eden toplam kuvvet ile doğru orantılı cismin kütlesi ile ters orantılıdır. Bölüm 5: Hareket Yasaları(Özet) Önceki bölümde hareketin temel kavramları olan yerdeğiştirme, hız ve ivme tanımlanmıştır. Bu bölümde ise hareketli cisimlerin farklı hareketlerine sebep olan etkilerin hareketi

Detaylı

ERCİYES ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ ENERJİ SİSTEMLERİ MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ ENERJİ SİSTEMLERİ MÜHENDİSLİĞİ LABORATUARI

ERCİYES ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ ENERJİ SİSTEMLERİ MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ ENERJİ SİSTEMLERİ MÜHENDİSLİĞİ LABORATUARI ERCİYES ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ ENERJİ SİSTEMLERİ MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ ENERJİ SİSTEMLERİ MÜHENDİSLİĞİ LABORATUARI DENEY FÖYÜ DENEY ADI FOTOVOLTAİK PANELLERİN ÇEŞİTLERİ VE ÖLÇÜMLERİ DERSİN ÖĞRETİM

Detaylı

Fizik 101-Fizik I 2013-2014. Dönme Hareketinin Dinamiği

Fizik 101-Fizik I 2013-2014. Dönme Hareketinin Dinamiği -Fizik I 2013-2014 Dönme Hareketinin Dinamiği Nurdan Demirci Sankır Ofis: 364, Tel: 2924332 İçerik Vektörel Çarpım ve Tork Katı Cismin Yuvarlanma Hareketi Bir Parçacığın Açısal Momentumu Dönen Katı Cismin

Detaylı

KAZANLARDA ENERJİ VERİMLİLİĞİ

KAZANLARDA ENERJİ VERİMLİLİĞİ KAZANLARDA ENERJİ VERİMLİLİĞİ BİRSEN BAKIR ELEKTRİK MÜH. ENERJİ YÖNETİCİSİ EVD ENERJİ YÖNETİMİ -1- Kazanlar Yakıtın kimyasal enerjisini yanma yoluyla ısı enerjisine dönüştüren ve bu ısı enerjisini taşıyıcı

Detaylı

YÜKSELEN HAVA AKIMLI RÜZGAR TÜRBİNLERİ

YÜKSELEN HAVA AKIMLI RÜZGAR TÜRBİNLERİ YÜKSELEN HAVA AKIMLI RÜZGAR TÜRBİNLERİ Özer KARA 1 Aydoğan ÖZDAMAR 2 Necdet ÖZBALTA 2 okara@bornova.ege.edu.tr aozdamar@bornova.ege.edu.tr nozbalta@bornova.ege.edu.tr 1 Ege Üniversitesi, Güneş Enerjisi

Detaylı

.ULUSAL TESİSAT MÜHENDİSLİĞİ İĞİ KONGRESİ VE SERGİSİ

.ULUSAL TESİSAT MÜHENDİSLİĞİ İĞİ KONGRESİ VE SERGİSİ tmmob makina mühendisleri odası.ulusal TESİSAT MÜHENDİSLİĞİ İĞİ KONGRESİ VE SERGİSİ BİLDİRİLER İİ KİTABI II. CİLT İZMİR mmo vavın no : 203/2 KASIM 1997 tmmob makina mühendisleri odası Sümer Sk. No: 36/1-A

Detaylı

ERCİYES ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ ENERJİ SİSTEMLERİ MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ

ERCİYES ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ ENERJİ SİSTEMLERİ MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ ERCİYES ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ ENERJİ SİSTEMLERİ MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ DENEY FÖYÜ DENEY ADI AKIŞKAN YATAKLI ISI TRANSFER DENEYİ DERSİN ÖĞRETİM ÜYESİ DENEY SORUMLUSU DENEY GRUBU: DENEY TARİHİ

Detaylı

DERZ TASARIMI 1. YAPILARDA DERZLER

DERZ TASARIMI 1. YAPILARDA DERZLER DERZ TASARIMI 1. YAPILARDA DERZLER Çağdaş inşaat sektörünün gelişimi ile daha büyük, geniş ve yüksek yapılar yapılmaya başlandı. Bu nedenle sıcaklık etkisi ile malzemenin boyutsal değişimi ve bunun yarattığı

Detaylı

DUVARLARDA ISI YALITIMI

DUVARLARDA ISI YALITIMI 1. TOPRAK ALTI DIŞ DUVARLARDA ve TEMELLERDE ISI YALITIMI Toprak Temaslı Beton Perde Duvarlar Koruma Duvarlı A- Toprak B- Baskı duvarı C- Su yalıtım malzemesi D- Isı yalıtımı (ekstrüde polistiren köpük)

Detaylı

SOLARCOOL PANELİ İKLİMLENDİRME SİSTEMİ

SOLARCOOL PANELİ İKLİMLENDİRME SİSTEMİ SOLARCOOL PANELİ İKLİMLENDİRME SİSTEMİ Sedna Aire, sizlere SolarCool İklimlendirme Sistemini sunmaktan gurur duymaktadır. İki aşamalı bir split ya da paket iklimlendirme sistemine entegre edilmiş, tescilli

Detaylı

HAKKIMIZDA NEDEN BAŞAT?

HAKKIMIZDA NEDEN BAŞAT? HAKKIMIZDA Firmamız uzun yıllardır DAMLA LAMİNASYON adı altında tekstil sektöründe hizmet vermektedir. Yüksek kalitede hizmet vermeyi ilke edinen firmamız yapmış olduğu AR-GE araştırmaları sonucu izolasyon

Detaylı

GÜNEŞ ENERJİLİ YÜZME HAVUZU ISITMA SİSTEMLERİ İÇİN KOLLEKTÖR ISI YÜKÜNÜN TEORİK OLARAK BELİRLENMESİ

GÜNEŞ ENERJİLİ YÜZME HAVUZU ISITMA SİSTEMLERİ İÇİN KOLLEKTÖR ISI YÜKÜNÜN TEORİK OLARAK BELİRLENMESİ TEKNOLOJİ, Cilt 8, (2005), Sayı 1, 1-7 TEKNOLOJİ GÜNEŞ ENERJİLİ YÜZME HAVUZU ISITMA SİSTEMLERİ İÇİN KOLLEKTÖR ISI YÜKÜNÜN TEORİK OLARAK BELİRLENMESİ ÖZET *Etem Sait ÖZ **Tayfun MENLİK **Mustafa AKTAŞ *

Detaylı

YENİLENEBİLİR ENERJİ KAYNAKLARI VE DALGA ENERJİSİ. O.Okan YEŞİLYURT Gökhan IŞIK

YENİLENEBİLİR ENERJİ KAYNAKLARI VE DALGA ENERJİSİ. O.Okan YEŞİLYURT Gökhan IŞIK YENİLENEBİLİR ENERJİ KAYNAKLARI VE DALGA ENERJİSİ O.Okan YEŞİLYURT Gökhan IŞIK NEDİR BU ENERJİ? İş Yapabilme Yeteneğidir. Canlı Tüm Organizmalar Enerjiye İhtiyaç Duyar. İnsanlık Enerjiye Bağımlıdır. Yaşam

Detaylı

BÖLÜM 4: MADDESEL NOKTANIN KİNETİĞİ: İMPULS ve MOMENTUM

BÖLÜM 4: MADDESEL NOKTANIN KİNETİĞİ: İMPULS ve MOMENTUM BÖLÜM 4: MADDESEL NOKTANIN KİNETİĞİ: İMPULS ve MOMENTUM 4.1. Giriş Bir önceki bölümde, hareket denklemi F = ma nın, maddesel noktanın yer değiştirmesine göre integrasyonu ile elde edilen iş ve enerji denklemlerini

Detaylı

SANTRALLERİ SICAK SULU ISITMA DENGELENMESİ. üçüka Dokuz Eylül Üniversitesi Makina Müh. M

SANTRALLERİ SICAK SULU ISITMA DENGELENMESİ. üçüka Dokuz Eylül Üniversitesi Makina Müh. M DEÜ HASTANESİ KLİMA SANTRALLERİ SICAK SULU ISITMA SİSTEMLERİNİN N ISIL VE HİDROLİK DENGELENMESİ Burak Kurşun un / Doç.Dr.Serhan KüçüK üçüka Dokuz Eylül Üniversitesi Makina Müh. M BölümüB GİRİŞ Değişen

Detaylı

Duman Tahliye Sistemleri Gün Işığı Aydınlatma Duman Perdeleri Yangın Kapıları Havalandırma

Duman Tahliye Sistemleri Gün Işığı Aydınlatma Duman Perdeleri Yangın Kapıları Havalandırma Duman Tahliye Sistemleri Gün Işığı Aydınlatma Duman Perdeleri Yangın Kapıları Havalandırma Adexsi Grubu, 2013 yılı itibariyle 1.8 milyar Euro cirosu olan Fransa merkezli Soprema'ya aittir. Adexsi içinde

Detaylı

AKM 205-BÖLÜM 2-UYGULAMA SORU VE ÇÖZÜMLERİ

AKM 205-BÖLÜM 2-UYGULAMA SORU VE ÇÖZÜMLERİ AKM 205-BÖLÜM 2-UYGULAMA SORU VE ÇÖZÜMLERİ 1 Bir otomobil lastiğinin basıncı, lastik içerisindeki havanın sıcaklığına bağlıdır Hava sıcaklığı 25 C iken etkin basınç 210 kpa dır Eğer lastiğin hacmi 0025

Detaylı

MOTORLAR-5 HAFTA GERÇEK MOTOR ÇEVRİMİ

MOTORLAR-5 HAFTA GERÇEK MOTOR ÇEVRİMİ MOTORLAR-5 HAFTA GERÇEK MOTOR ÇEVRİMİ Yrd.Doç.Dr. Alp Tekin ERGENÇ GERÇEK MOTOR ÇEVRİMİ Gerçek motor çevrimi standart hava (teorik) çevriminden farklı olarak emme, sıkıştırma,tutuşma ve yanma, genişleme

Detaylı

Isı ve sıcaklık arasındaki fark : Isı ve sıcaklık birbiriyle bağlantılı fakat aynı olmayan iki kavramdır.

Isı ve sıcaklık arasındaki fark : Isı ve sıcaklık birbiriyle bağlantılı fakat aynı olmayan iki kavramdır. MADDE VE ISI Madde : Belli bir kütlesi, hacmi ve tanecikli yapısı olan her şeye madde denir. Maddeler ısıtıldıkları zaman tanecikleri arasındaki mesafe, hacmi ve hareket enerjisi artar, soğutulduklarında

Detaylı

Abs tract: Key Words: Meral ÖZEL Serhat ŞENGÜR

Abs tract: Key Words: Meral ÖZEL Serhat ŞENGÜR Meral Ozel:Sablon 02.01.2013 14:44 Page 5 Farklı Yakıt Türü ve Yalıtım Malzemelerine Göre Optimum Yalıtım Kalınlığının Belirlenmesi Meral ÖZEL Serhat ŞENGÜR Abs tract: ÖZET Bu çalışmada, Antalya ve Kars

Detaylı

TÜPRAŞ HAM PETROL ÜNİTESİNDE ENERJİ ve EKSERJİ ANALİZİ

TÜPRAŞ HAM PETROL ÜNİTESİNDE ENERJİ ve EKSERJİ ANALİZİ TÜPRAŞ HAM PETROL ÜNİTESİNDE ENERJİ ve EKSERJİ ANALİZİ Başak BARUTÇU, Nüket YAPII, Zehra ÖZÇELİK Ege Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi, Kimya Mühendisliği Bölümü, Bornova İzmir e-posta: zozcelik@bornova.ege.edu.tr

Detaylı

RADYATÖR ARKALARINA YERLEŞTİRİLEN YANSITICI YÜZEYLERİN RADYATÖR ETKİNLİĞİNE ETKİSİ

RADYATÖR ARKALARINA YERLEŞTİRİLEN YANSITICI YÜZEYLERİN RADYATÖR ETKİNLİĞİNE ETKİSİ RADYAÖR ARKALARINA YERLEŞİRİLEN YANSIICI YÜZEYLERİN RADYAÖR EKİNLİĞİNE EKİSİ Mert ÜKEL Müslüm ARICI Mehmet Fatih BİNGÖLLÜ Hasan KARABAY ÖZE Bu çalışmada yapılardaki radyatörlerin arkalarına yerleştirilen

Detaylı

Geometrik nivelmanda önemli hata kaynakları Nivelmanda oluşabilecek model hataları iki bölümde incelenebilir. Bunlar: Aletsel (Nivo ve Mira) Hatalar Çevresel Koşullardan Kaynaklanan Hatalar 1. Aletsel

Detaylı

DENEY FÖYÜ DENEY ADI ĐKLĐMLENDĐRME TEKNĐĞĐ DERSĐN ÖĞRETĐM ÜYESĐ DOÇ. DR. ALĐ BOLATTÜRK

DENEY FÖYÜ DENEY ADI ĐKLĐMLENDĐRME TEKNĐĞĐ DERSĐN ÖĞRETĐM ÜYESĐ DOÇ. DR. ALĐ BOLATTÜRK SÜLEYMAN DEMĐREL ÜNĐVERSĐTESĐ MÜHENDĐSLĐK-MĐMARLIK FAKÜLTESĐ MAKĐNA MÜHENDĐSLĐĞĐ BÖLÜMÜ TERMODĐNAMĐK LABORATUARI DENEY FÖYÜ DENEY ADI ĐKLĐMLENDĐRME TEKNĐĞĐ DERSĐN ÖĞRETĐM ÜYESĐ DOÇ. DR. ALĐ BOLATTÜRK DENEY

Detaylı

TAM KLİMA TESİSATI DENEY FÖYÜ

TAM KLİMA TESİSATI DENEY FÖYÜ T.C BURSA TEKNİK ÜNİVERSİTESİ DOĞA BİLİMLERİ, MİMARLIK ve MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ MAKİNE MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ TAM KLİMA TESİSATI DENEY FÖYÜ 2015-2016 Bahar Yarıyılı Prof.Dr. Yusuf Ali KARA Arş.Gör.Semih AKIN

Detaylı

ÇATI MANTOLAMA SİSTEMLERİ

ÇATI MANTOLAMA SİSTEMLERİ ÇATI MANTOLAMA SİSTEMLERİ Maksimum enerji verimliliği, daha fazla enerji tasarrufu ve ideal yaşam konforu Isı kayıplarını gösteren özel kamera çekimi. Part of the Monier Group Yüksek Performanslı Isı Yalıtım

Detaylı

Radyatör Arkalarına Yerleştirilen Yansıtıcı Yüzeylerin Radyatör Etkisi

Radyatör Arkalarına Yerleştirilen Yansıtıcı Yüzeylerin Radyatör Etkisi mert:sablon 31.12.2009 14:25 Page 49 Radyatör Arkalarına Yerleştirilen Yansıtıcı Yüzeylerin Radyatör Etkisi Mert TÜKEL Araş. Gör. Müslüm ARICI Mehmet Fatih BİNGÖLLÜ Öğr. Gör. Hasan KARABAY ÖZET Bu çalışmada

Detaylı

ATMOSFERİK FAKTÖRLERİN MERMER VE GRANİT CEPHE KAPLAMA MALZEMELERİ ÜZERİNDEKİ PARLAKLIK KAYBINA OLAN ETKİLERİ

ATMOSFERİK FAKTÖRLERİN MERMER VE GRANİT CEPHE KAPLAMA MALZEMELERİ ÜZERİNDEKİ PARLAKLIK KAYBINA OLAN ETKİLERİ ATMOSFERİK FAKTÖRLERİN MERMER VE GRANİT CEPHE KAPLAMA MALZEMELERİ ÜZERİNDEKİ PARLAKLIK KAYBINA OLAN ETKİLERİ Yrd. Doç. Dr. Emrah GÖKALTUN Anadolu Üniversitesi Müh-Mim. Fakültesi Mimarlık Bölümü İkieylül

Detaylı

ATOM HAREKETLERİ ve ATOMSAL YAYINIM

ATOM HAREKETLERİ ve ATOMSAL YAYINIM ATOM HAREKETLERİ ve ATOMSAL YAYINIM 1. Giriş Malzemelerde üretim ve uygulama sırasında görülen katılaşma, çökelme, yeniden kristalleşme, tane büyümesi gibi olaylar ile kaynak, lehim, sementasyon gibi işlemler

Detaylı

Otto ve Dizel Çevrimlerinin Termodinamik Analizi. Bölüm 9: Gaz Akışkanlı Güç Çevrimleri

Otto ve Dizel Çevrimlerinin Termodinamik Analizi. Bölüm 9: Gaz Akışkanlı Güç Çevrimleri Otto ve Dizel Çevrimlerinin Termodinamik Analizi 1 GÜÇ ÇEVRİMLERİNİN ÇÖZÜMLEMESİNE İLİŞKİN TEMEL KAVRAMLAR Güç üreten makinelerin büyük çoğunluğu bir termodinamik çevrime göre çalışır. Ideal Çevrim: Gerçek

Detaylı

Diğer yandan Aquatherm kataloglarında bu konuda aşağıdaki diyagramlar bulunmaktadır.

Diğer yandan Aquatherm kataloglarında bu konuda aşağıdaki diyagramlar bulunmaktadır. Düşük Sıcaklıklı Isıtma, Yüksek Sıcaklıklı Soğutma Ve Isı Pompası Sistemleri Dr. İbrahim ÇAKMANUS Dünyamızda enerji, istenilen yer ve zamanda seyrek olarak uygun sıcaklıkta bulunur. Mühendisler için temel

Detaylı

Master Panel 1000 R7 Çatı ve Cephe

Master Panel 1000 R7 Çatı ve Cephe GROUP ENERJI SANDVİÇ PANEL 0216 340 2538-39 FAKS: 0216 340 2534 Email:info@groupenerji Master Panel 1000 R7 Çatı ve Cephe Ürün Tanımı Türkiye de üretilen ilk, tek ve gerçek kepli sandviç paneldir. Master

Detaylı

(nem) miktarının, o sıcaklıkta bulunabilecek en fazla su buharı miktarına oranına bağıl nem denir ve % cinsinden ifade edilir.

(nem) miktarının, o sıcaklıkta bulunabilecek en fazla su buharı miktarına oranına bağıl nem denir ve % cinsinden ifade edilir. Isıcam DA TERLEME Kış aylarında Isıcam takılı binalarda karşılaşılan en önemli sorunlardan biri camlardaki terlemedir. Bu terleme genellikle camın oda içine bakan yüzeyinde oluşmakla beraber az da olsa

Detaylı

Master Panel 1000 W Cephe

Master Panel 1000 W Cephe GROUP ENERJİ SANDVİÇ PANEL 0216 340 2538-39 FAKS:0216 340 2534 Email:info@groupenerji.com Master Panel 1000 W Cephe Ürün Tanımı Cephe paneli bağlantı elemanını gizleyen sistemi sayesinde cephelerde kullanıma

Detaylı

SOLAREX İSTANBUL Güneş Enerjisi & Teknolojileri Fuarı

SOLAREX İSTANBUL Güneş Enerjisi & Teknolojileri Fuarı SOLAREX İSTANBUL Güneş Enerjisi & Teknolojileri Fuarı MONO KRİSTAL FOTOVOLTAİK MODÜLLERİN SICAKLIK KATSAYILARINA GENEL BAKIŞ Dr. Ertan ARIKAN GTC Dış Ticaret Organize Sanayi Bölgesi Adıyaman İçindekiler

Detaylı

tmmob makina mühendisleri odası kocaeli şubesi Enerji Çalışma Grubu

tmmob makina mühendisleri odası kocaeli şubesi Enerji Çalışma Grubu tmmob makina mühendisleri odası kocaeli şubesi Enerji Çalışma Grubu Mart - 2011 Yahya Kaptan Toplu Konut Alanının Isı Yalıtımı Açısından Değerlendirilmesi Hazırlayan : Ünal ÖZMURAL, Alpaslan GÜVEN, Yavuz

Detaylı

TANITIM BROŞÜRÜ POLAR POLİÜRETAN

TANITIM BROŞÜRÜ POLAR POLİÜRETAN TANITIM BROŞÜRÜ İçinde bulunduğumuz yüzyılda hızlı endüstrileşmenin sonucu olarak ortaya çıkan enerji ihtiyacı ve bu ihtiyacın yaklaşık % 90 oranında fosil türevli yakıt tüketimi ile giderilmesi son dönemde

Detaylı

GÜNE ENERJ PV Sistemleri: PV uygulamaları

GÜNE ENERJ  PV Sistemleri: PV uygulamaları GÜNEŞ ENERJİSİ Güneşin enerjisini üç yolla kullanabiliriz, güneş enerjisi derken bu üçü arasındaki farkı belirtmek önemlidir: 1. Pasif ısı. Güneşten bize doğal olarak ulaşan ısıdır. Bina tasarımında dikkate

Detaylı

DENİZLERDE BÖLGESEL SU ÇEKİLMESİNİN METEOROLOJİK ANALİZİ

DENİZLERDE BÖLGESEL SU ÇEKİLMESİNİN METEOROLOJİK ANALİZİ Mahmut KAYHAN Meteoroloji Mühendisi mkayhan@meteoroloji.gov.tr DENİZLERDE BÖLGESEL SU ÇEKİLMESİNİN METEOROLOJİK ANALİZİ Türkiye'de özellikle ilkbahar ve sonbaharda Marmara bölgesinde deniz sularının çekilmesi

Detaylı

11.1 11.2. Tanım Akışkanların Statiği (Hidrostatik) Örnekler Kaldırma Kuvveti. 11.3 Örnek Eylemsizlik Momenti. 11.4 Eylemsizlik Yarıçapı

11.1 11.2. Tanım Akışkanların Statiği (Hidrostatik) Örnekler Kaldırma Kuvveti. 11.3 Örnek Eylemsizlik Momenti. 11.4 Eylemsizlik Yarıçapı 11.1 11. Tanım Akışkanların Statiği (Hidrostatik) Örnekler Kaldırma Kuvveti 11.3 Örnek Eylemsizlik Momenti 11.4 Eylemsizlik Yarıçapı 11.5 Eksen Takımının Değiştirilmesi 11.6 Asal Eylemsizlik Momentleri

Detaylı

Vakum Teknolojisi * Prof. Dr. Ergun GÜLTEKİN. İstanbul Üniversitesi Fen Fakültesi

Vakum Teknolojisi * Prof. Dr. Ergun GÜLTEKİN. İstanbul Üniversitesi Fen Fakültesi Vakum Teknolojisi * Prof. Dr. Ergun GÜLTEKİN İstanbul Üniversitesi Fen Fakültesi Giriş Bilimsel amaçla veya teknolojide gerekli alanlarda kullanılmak üzere, kapalı bir hacim içindeki gaz moleküllerinin

Detaylı