ÇOCUKLARDA SÜREKLİ AYAKTAN PERİTON DİYALİZİ (SAPD) ve HEMŞİRELİK BAKIMI *

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "ÇOCUKLARDA SÜREKLİ AYAKTAN PERİTON DİYALİZİ (SAPD) ve HEMŞİRELİK BAKIMI *"

Transkript

1 C. Ü. Hemşirelik Yüksekokulu Dergisi, 1998, 2 (2) ÇOCUKLARDA SÜREKLİ AYAKTAN PERİTON DİYALİZİ (SAPD) ve HEMŞİRELİK BAKIMI * Suzan YILDIZ ** ÖZET 4-6 saat aralıklarla değişim yapılarak periton boşluğunun devamlı yıkanması ilkesine dayanan SAPD, özellikle çocuklarda seçkin bir diyaliz yöntemi olarak kabul edilmektedir. Çocuklarda tercih edilen kateterler genellikle tek cuff lı (keçeli) kateterlerdir. SAPD protokolü kurumlara göre bazı farklılıklar gösterebilir. Çocuklarda en çok görülen SAPD komplikasyonları peritonit, kateterin çıkış yeri ve tünel enfeksiyonları, herni, sızıntı ve hidrotorakstır. Bu yazıda çocuklarda SAPD, endikasyon ve kontrendikas-yonları avantaj ve dezavantajları SAPD uygulamasından önce, uygulama sırasında ve uygulamadan sonra hemşirelik bakımı ile çocuk ve ailenin eğitimi ele alınmaktadır. Anahtar Sözcukler: SAPD, çocuk, hemşirelik bakımı SUMMARY Continious Ambulatory Peritoneal Dialysis (CAPD) and Nursing Care of Children Continious Ambulatory Peritoneal Dialysis is a preferred dialysis methods for children and it s principle is based on wash of the peritoneal space by special fluid at 4-6 hours intervals. The protocols of CAPD may have some changes between institutions. The most commonly complications in children are peritonitis, infections of exitsite and tunnel hernia, leakage, hidrotorax, etc. This review are involves; CAPD in children, indications and contraindications, advantages and disadvantages, and to give a care before, in and after the application and give on education program the child with his (her) parents. Key Words: CAPD, Children, Nursing care. Periton diyalizi, son dönem böbrek yetmezliği (End Stage Renal Disease-ESRD) olan çocuklarda sıklıkla kullanılan bir tedavi yöntemidir. Genellikle 4-6 saat aralıklarla değişim yapılarak periton boşluğunun devamlı yıkanması ilkesine dayanan SAPD son zamanlarda pek çok kişi tarafından çocuklar için seçkin diyaliz yöntemi olarak kabul edilmektedir. Özellikle üremi ve komplikasyonlarının kontrolünde düzenli hemodiyaliz kadar etkili olduğu bilinmektedir (Alexander 1993, Erek 1995, Maher 1995). Periton diyalizinin tarihçesi ile ilgili kaynaklarda ilk olarak 1918 de Blackfan ve Maxcy nin dehidrate çocuklarda periton boşluğuna serum fizyolojik enjeksiyonunu başarıyla uyguladıkları görülmüştür. Akut böbrek yetmezliği olan (ABY) çocuklarda periton diyalizi ilk kez 1948 de Bloxom ve Powell, 1949 da ise Swan ve Gordon tarafından sürekli peritoneal lavaj şeklinde uygulanmıştır li yıllarda hazır diyalizat ve disposable nylon kateterlerin geliştirilmesiyle periton diyalizi çocuklar için daha kolay hale gelmiştir de Segar, 1962 de ise Etteldorf ve arkadaşları çocuklarda Aralıklı Periton Diyalizini uygulamışlardır da Palmer ve Quinton, 1968 de ise Tenckhoff ve Schecter kalıcı periton kateterini geliştirmişler ve otomatik diyaliz makinaları ile evde diyaliz başlamıştır lerde Seatle de ilk kez çocuklarda evde periton diyalizi uygulanmıştır da Popovich, Moncrief ve arkadaşları SAPD yi uygulamaya başlamışlardır. Bu tarihten sonra periton diyalizi çocuklarda daha önem kazanmış ve SAPD avantajları * I. Ulusal Nefroloji Hemşireliği Bilimsel Programında (29-30 Nisan 1997) sunulmuştur, İstanbul ** Doç. Dr. İ. Ü. Florence Nightingale Hemşirelik Yüksekokulu Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Hemşireliği ABD, İstanbul 24

2 nedeniyle çocukluk döneminde özellikle uygun bir yöntem olarak kullanılmaya başlanmıştır. Çocuklarda SAPD ilk kez 1978 de Toronto da uygulanmış ve kısa sürede Kuzey Amerika ile Batı Avrupa ülkelerine yayılmıştır yılında Sürekli Cycler Periton Diyalizi (CCPD), Price ve Suki tarafından çocuklarda kullanılmıştır. Çocuk diyaliz hastalarının ABD de %50 si, Kanada da %65 i, Avustralya ve Yeni Zelanda da ise %75 i SAPD ile tedavi edilmektedir. Ülkemizde ise 1995 verilerine göre toplam 30 merkezde yaklaşık hastaya SAPD uygulanmaktadır. Bu hastaların sadece %7 sinin 7 yaş ve altında oldukları bildirilmiştir (Nolp ve ark. 1988, Alexander 1993, Alexander ve ark. 1994, Erek 1995, Maher 1995, Aksu ve ark 1996). ÇOCUKLARDA PERİTON ZARININ ÖZELLİKLERİ 1. Çocuğun periton zarı erişkine göre fonksiyonel olarak farklıdır. Son zamanlarda yapılan çalışmalarla hasta yaşı küçüldükçe, periton yüzey alanının fonksiyonel olarak etkinliğinin arttığı belirtilmektedir. 2. Çocuklarda büyüme ve gelişme ile peritoneal transport kinetiği değişmektedir. Bebeklerde vücut yüzey alanının vücut ağırlığına oranı daha fazladır. Dolayısıyla periton yüzey alanının/vücut ağırlığına oranı bebeklerde erişkine kıyasla 2 kat daha fazladır. Bu durumda çocuklarda ozmoz olayı için erişkine oranla daha fazla periton yüzeyi olacaktır de Putiloff yaptığı araştırmada; 2.9 kg lık bir çocuğun periton yüzey alanını 0.15 m 2, 70 kg lık erişkinde ise 2.08 m 2 olarak bulmuştur. Bu durumda Periton Yüzey Alanı/Vücut Ağırlığı oranını bebeklerde 522 cm 2 /kg, erişkinde ise 285 cm 2 /kg olarak belirtmiştir. 3. Çocuklarda periton zarının solüt geçirgenliği ve protein transportu daha fazladır. Bu nedenle periton diyalizi sırasında daha fazla protein kaybederler. <6 yaş 0.3±0.06 gr/kg/gün >6 yaş 0.14±0.02 gr/kg/gün 4. Diyaliz sıvısındaki dekstroz konsantrasyonu çocuklarda (özellikle glukozun membran transportunun daha fazla olduğu yenidoğanlarda) daha çabuk düşmekte ve ultrafiltrasyonu (vücuttan uzaklaştıran sıvı miktarının artırılması) azalmaktadır < 6 yaş 2.74±1.05 gr/kg/gün > 6 yaş 1.49±0.72 gr/kg/gün 5. Çocuklarda intraperitoneal sıvının lenfatik absorbsiyonu daha hızlıdır. (Zappacosta ve ark 1979, Alexander 1993, Alexander ve ark 1994, Aksu ve ark 1996). ÇOCUKLARDA SAPD ENDİKASYON VE KONTRENDİKASYONLARI Endikasyonları Hemodiyalizin teknik olarak çok zor olduğu süt çocukları Hemodiyaliz merkezinden uzakta olan çocuklar Transplantasyondan önce diyalizde uzun süre bekleme olasılığı olan çocuklar (sitotoksik antikorlarda artış, tedavi edilen Wilms tümörü, vb) Hemodiyaliz için damar girişinin başarısız olduğu çocuklar Kardiovasküler sistemi stabil olmayan çocuklar (aritmi, kardiomiyopati, kardiak outputun azalması) Diyabete bağlı son dönem böbrek yetmezliği olan çocuklar Koagülasyon bozuklukları olan çocuklar Hasta, aile veya doktorun önerdiği çocuklar 25

3 Kontrendikasyonları Mutlak Kontrendikasyonlar Herni (omfalosel, inguinal veya diyafragma hernisi) Gastroşizis Karın boşluğunda herhangi bir nedenle oluşan tıkanıklık (periton zarları yapışıklığı, omentum tıkacı, vb) Mesane ekstrofisi Periton zarında ağır derecede yetmezlik Hasta veya ailesinin isteksizliği Relatif Kontrendikasyonlar Hasta ve ailesinin mental veya fiziksel yetersizliği Kötü hijyen koşulları Motivasyon eksikliği Kısa sürede transplantasyon veya hemodiyalizin uygunluğu Üriner diversiyon (üreterostomi, vb) Kolostomi Gastrostomi Ventirküloperitoneal şant (Zappacosta ve ark. 1979, Erek 1995, Nolp ve ark 1988). ÇOCUKLARDA SAPD NİN AVANTAJ VE DEZAVANTAJLARI Avantajları Sıvı ve biokimyasal parametrelerin sabit kontrolü Güvenli, nispeten kolay uygulama Daha az diyet kısıtlaması, çoğu zaman sıvı kısıtlaması gerekmemesi Bebek ve küçük çocuklarda relatif olarak teknik kolaylık sağlanması Bağımsızlık Ev tedavisi olduğundan günlük yaşamın normale dönmesi (okula devam, hemodiyaliz merkezine gitme zorunluluğunun olmaması, ebeveynin rahatça çalışabilmesi, ailece tatil olanağı, vb) Vasküler girişim ve iğne acısının olmaması Antihipertansif ilaçların azaltılabilmesi Hemodiyalize oranla daha az anemi olması ve daha ekonomik olması Çocuklarda hemodiyalize oranla büyüme ve gelişmenin daha iyi olması Dezavantajları Enfeksiyon (peritonit, kateterin çıkış yeri ve tünel enfeksiyonları. Ebeveyn veya çocuğa bakan kişinin bıkkınlığı Diyalizatın karın içi basıncını artırmasına bağlı herni gelişimi Diyalizata bağlı dolgunluk ve diyalizattan glükoz emilimi nedeniyle iştah azalması Adolesanlarda estetik kaygısı Adolesanlarda başlangıçta aileden bağımsız olamama (Zappacosta 1979, Alexander 1993, Erek 1995). ÇOCUKLARDA KRONİK DİYALİZE BAŞLAMA ZAMANI Çocuklarda kronik diyalize başlamak için pek çok faktör gereklidir. Bunlar: Laboratuar bulgularındaki değişiklikler: Serum üre seviyesinin artması (belirgin bir değer olmamasına karşın büyük çocuklarda mg/dl ye ulaştığında), serum kreatinin seviyesinin artması (pratikte 5-10 ml/dk/1.73 m 2 ulaştığında), hiperpotasemi, hipokalsemi, hiperfos-fatemi, asidoz, anemi. Hipertansiyon Ödem Ayrıca iştah azalması, konsantrasyon yetersizliği, yorgunluk, bulantı, okula devamın azalması, renal osteodistrofi, büyüme gelişme geriliği. Kronik diyalize başlanmasına karar verildiğinde pediatrik nefrolog, diyaliz hemşiresi, hasta ve ailesi diyaliz yöntemlerini ve birbirlerine üstünlüklerini ayrıntılı bir şekilde 26

4 tartışarak çocuk için en uygun yönteme karar vermelidirler. Ayrıca bu hizmet multidisipliner bir ekip tarafından desteklenmelidir. Bu ekip içinde pediatrik nefrolog, ürolog, cerrah, SAPD hemşireleri, diyetisyen, sosyal danışman, psikolog ve çocuk gelişim uzmanı olmalıdır (Alexander 1993, Erek 1995). ÇOCUKLARDA KULLANILAN KATETERLER Periton boşluğuna yerleştirilmek için birçok yeni kateter üretilmesine karşın çocuklar için ideal bir kateter henüz geliştirilememiştir. Çocuklar için tercih edilen genellikle kıvrımlı, tek cuff lı (keçeli) tenckhoff kateterlerdir. Bu kateterlerin yenidoğandan erişkine kadar çeşitli boyları mevcuttur. Çift keçeli kateterler SAPD de sızıntı sorununu çözümlemek ve enfeksiyonlara karşı bariyer oluşturmak amacıyla geliştirilmiştir. Ancak kullanımları sırasında yeterli başarıyı gösterememişlerdir. İkinci keçe daha büyük ve kateterin çıkış yerine hareket etme eğiliminde olduğundan, ayrıca çocuklarda karın duvarı yağ dokusu erişkine oranla daha az olduğundan keçe erozyona uğramaktadır. Böylece kateterin deriden çıkış yeri hareket etmekte, sızıntı sorunu devam etmekte, enfeksiyonlara karşı da yeterli bariyer oluşturamamaktadır. İyi bir kateterde, diyalizatın verilişi ve alınışı kolay olmalı, sıvı kaçağı olmamalı ve deriden çıkış yeri hareket etmemelidir. Kateter genellikle deneyimli bir çocuk cerrahı tarafından cerrahi yöntemle yerleştirilirken perkütan veya endoskopik yöntemler de kullanılabilir. Kateter yerleştirilmesinden önce ve ameliyat sırasında profilaktik antibiyotik verilmelidir. Batının üst yarısına, rektus kasının orta kısmına yerleştirilen kateterin deri altında kalan tünel kısmı bel kemerinin hemen altında veya üstünde tutulur ve kateter aşağıya doğru ilerletilir. Çocuklarda karın duvarı ince olduğundan diyalizat sızıntısı daha fazladır ve kateter çevresindeki doku gelişimi geç olur. Bu nedenle çocuklarda tenchoff kateter takıldıktan sonra alıştırma döneminde değişik protokoller kullanılabilir. İzlenebilecek bir protokol örneği; 1. Diyaliz berrak oluncaya kadar bekleme yapmadan 10 ml/kg %1.5 luk dekstroz (%1.36 lık diyaliz sıvısı) ile diyaliz yapılır. Diyalize 500 Ü/l heparin ve 250 mg/l cephalochin eklenir. 2. a) Hemen SAPD başlanmayacak ise; 3-5 ml (100 Ü/ml) heparin katetere konulur ve kapak kapatılır Bekleme süresince kateter haftada 2 kez veya hergün yıkanır. b) Hemen SAPD başlanacak ise; Diyalizat kullanımında 24 saat süreyle karın boşluğundaki sıvı her 1 saatte bir değiştirilir. 24 saat süreyle karın boşluğundaki sıvı her 2 saatte bir değiştirilir. 24 saat süreyle karın boşluğundaki sıvı her 4 saatte bir değiştirilir. 3. Değişim volümü göreceli olarak birkaç gün veya hafta içinde artırılır saatlik bekleme süresine erişildiğinde 24 saat sonra SAPD başlanılmış olur. Profilaktik antibiyotik kesilebilir. Çocuğun vücut ölçülerine en uygun miktarları içeren diyalizat torbaları ile işlem sürdürülür. Ülkemizde henüz 250, 500, 750 ml lik torbalar yoktur ve 2000 ml lik torbalar kullanılmaktadır. Çocuklarda her değişimle verilecek sıvı miktarı ml/kg dir ve genellikle günde 4-5 kez değişim yapılmaktadır (Ulrich 1989, Alexander 1993, Alexander and ark 1994, Erek 1995, İ.Ü.Tıp Fak. Çocuk Kliniği Nefroloji ABD SAPD Protokolü) 27

5 ÇOCUKLARDA SAPD KOMPLİKASYONLARI Diyaliz programına yeni başlayan deneyimsiz merkezlerde komplikasyonlar daha fazladır. Çocuklarda en sık rastlanan komplikasyonlar; Peritonit, kasık ve göbekte herni, hiperlipidemi (diyalizattaki glükozun absorbsiyonuna bağlı olarak insülin sekresyonunun artması ve lipid metabolizmasının bozulması nedeniyle, hiponatremi, ortostatik hipotansiyon (aşırı ultrafiltrasyon nedeniyle), kateterin yerinden çıkması ve obstrüksiyonu, çıkış yeri ve tünel enfeksiyonu, kateter etrafından sızıntı, bıkkınlık, anoreksi, obesite (diyalizattaki glükozun absorbe edilmesi nedeniyle), hidrotoraks, hipoalbuminemi (Diyalizata vücuttan amino asit ve protein kaybı nedeniyle), akut apendisit, nadiren pankreatit, wilms tümörü (ESRD ile birlikte görülebilir), diyalizatın kanlı olması (karın bölgesine, katetere travma, kızlarda menarş sonrası), sklerozan peritonit (sıklıkla enfeksiyon, antiseptikler, vb nedeniyle oluşan; diyalizatın intrasellüler ödem, mikrovillüs kaybı ve sitoplazmik yapıların dejenerasyonuna sebep olması durumu) tir (Nolp ve ark, 1988, Ulrich 1989, Gulanick ve ark 1992, Maher, 1995, Erek 1995). Sık karşılaşılan komplikasyonlar; Peritonit: Çocuklarda SAPD nin en önemli komplikasyonudur. Sıklığı hastalarda ayda bir atak olarak bildirilmektedir (Alexander and ark. 1994, Erek 1995). Etken sıklıkla gram (+) mikroorganizmalar (S.aureus, S.epidermidis, Streptococcus viridans) dır. Peritonitin klinik belirtileri; diyalizatın bulanık olması, periton sıvısında 100/mm 3 lökosit, %50 nötrofil olmasının yanısıra karın ağrısı, ateş, titreme, bulantı, kusma, batın hassasiyeti, paralitik ileus, septik şok, lökositoz, gram boyamada bakteri, kültürde üremedir. Çocuklarda peritonit prognozu genellikle daha iyidir. Tedavide kültür sonucuna göre uygun antibiyotik seçilerek kullanılmalıdır (10-14 gün süreyle). Tedavi bitiminden 2 gün sonra periton sıvısından hücre sayımı ve kültür yeniden alınmalıdır. Kateterin çıkış yeri ve tünel enfeksiyonları: Çocuklarda çıkış yeri enfeksiyonu erişkinden daha fazladır. Genellikle ilk atak diyaliz uygulamasının ilk yılında görülmektedir. Etken sıklıkla S.aureus, S.epidermidis, P.aureginosa dır. Ayrıca mekanik iritasyon, aşırı terleme, granülasyon dokusu, silikona duyarlılık da çıkış yeri enfeksiyonlarına zemin hazırlamaktadır. Tedavide günde 2 kez Mupicorin (bactroban) gün süreyle çıkış yerine uygulanır. Gerekirse uygun antibiyotik verilir. Herni: SAPD li çocuklarda herni oldukça fazladır. Karın içi basıncını artıran durumlar, kötü beslenme, geçirilmiş karın içi ameliyatlar, kullanılan kortikosteroidler herni riskini artırmaktadır. Tedavide çocuk bekletilmeden cerrahi operasyona alınmalıdır. Sızıntı: Çocuklarda diyalizat sızıntısı da erişkine oranla daha fazladır (%5-25). Önceden geçirilmiş batın ameliyatları, kortikosteroid kullanımı, obesite sızıntı riskini artırmaktadır. Tedavide SAPD geçici olarak durdurulmalı ve sorun çözümlenmelidir. Hidrotoraks: Çocuklarda nadirdir. Karın içi basıncının arttığı durumlarda görülmektedir. Mantar peritoniti, peritoneal Tbc, ağır tünel enfeksiyonu, abse, intraluminal bakteri adacıklarına bağlı tekrarlayan peritonit olguları çocuklarda kateterin çıkarılmasına neden olan endikasyonlardır (Zappacosta 1979, Nolp ve ark 1988, Alexander 1993, Maher 1995, Aksu ve ark 1996). SAPD Lİ ÇOCUKLARDA HEMŞİRELİK BAKIMI Öncelikle böyle bir ünitede çalışacak hemşireler SAPD ile ilgili düzenli eğitimden geçmiş, gözlem yeteneği iyi, çocuk hemşireliği alanında deneyimli, 28

6 hoşgörülü, çocuk, aile ve diğer ekip üyeleri ile iyi iletişim kurabilen ve eğitim ilke ve yöntemlerini bilen kişiler olmalıdır. Uygulamadan Önce Aileden izin kağıdı alınır (cerrahi girişimlerde olduğu gibi) Çocuk ve ailesi kendisi ile ilgilenecek multidisipliner ekip ile tanıştırılır. Çocuk ve ailesi başka SAPD li çocuklar ve aileleri ile tanıştırılır, soruları cevaplandırılır, böylece korku ve endişeleri ile başetmeleri desteklenir. Uygulamanın yapılacağı deri incelenerek kontaminasyon kaynağı olabilecek döküntüler, dermatit, akne, püstüller, önceki ponksiyon yerleri belirlenir. Buralardan giriş yeri açılmaması konusunda dikkatli olunur. Girişimden önce önerilen antibiyotikler zamanında ve doğru dozda uygulanır. Çocuk miksiyona ve defekasyona çıkarılır, mesane ve barsakları boşaltılır. Karın bölgesi ameliyattan önce antiseptikli bir solüsyonla silinir, aşırı kıllı bir bölge ise traş edilir. İşlem için gerekli olan malzemeler (kateter, vb) hazırlanır. Uygulama sırasında Çocuk işlemin yapılacağı yere (yatağına veya ameliyathaneye) alınır. Ameliyat bölgesi hazırlanır (küçük çocuklarda işlem yatağında yapılsa bile asepsi önlemleri ameliyathane şartlarında gerçekleştirilir) Ekibe yardım edilir Uygulamadan sonra Kateterin çıkış yerinden sızıntıyı önlemek için çocuğun karın içi basıncını artıran öksürme, ıkınma, oturma, ayakta dolaşma, vb aktiviteleri kısıtlanır. Özellikle küçük çocuklar ameliyattan sonra ağlatılmaz, ani hareketlerden kaçınılır, sakin olması sağlanır. Kabızlık varsa önlenir. Çocuğun valsalva manevrası yapması engellenir Gövdenin her iki yanı, göğüs, skrotum ve labium bölgeleri ödem açısından gözlenir. Bu bölgelerdeki ödem kateter çıkış yerinden deri altına aşırı sıvı sızdığını gösterir. Sızıntı farkedildiğinde hekime haber verilir ve SAPD işlemi durdurulur. Sızıntı nedeni araştırılır (kateterin yer değiştirmesi, tüplerin dirsek yapması, kabızlık, vb) Diyaliz durdurulursa katetere hergün 3-4 ml heparin verilir. Islanan pansumanlar sık sık değiştirilir, her parsumandan sonra kateter çıkış yeri ve implantasyon bölgesi iyotlu bir solüsyonla (batticon vb) temizlenir. Önlemlere rağmen sızıntının devam ettiği durumlarda çocuk, kateterin sağlamlaştırılması veya yenisinin takılması için cerrahi girişime hazırlanır. Diğer komplikasyon belirtileri yönünden uyanık olunur. Kateter çıkış yerinin bakımı Ameliyattan sonra çıkış yerinin iyileşmesi 4-8 hafta sürebilir. Kateterin çıkış yerini, drenajı, kızarıklıkları gösteren şeffaf pansuman ameliyattan bir hafta sonra açılır. Povidon-iyot solüsyonu ile katetere değdirmeden temizlenir, kabuklanma varsa ve pansumana yapışmışsa oksijenli su ile zorlanmadan çıkarılmaya çalışılır. Kuru steril gazlı bez ile tampon yapılarak kurutulur. Birkaç kat steril gazlı bezle kapatılır. Bantla sabitleştirilir. 29

7 Pansuman sırasında kateterin dışarı çekilmemesine veya bükülmemesine dikkat edilir. Pansuman sırasında kanama, akıntı, endürasyon, ağrı, granülasyon dokusunun varlığı açısından gözlem yapılır. İyileşme süreci tamamlanana kadar çocuğun vücudu silme banyo ile temizlenir. Pansumanları haftada bir veya kirlendikçe yapılır. İnsizyon yeri iyileştikten sonra küvet içinde banyo yerine duş şeklinde banyo yapılabilir. Aileye evde pansuman değişiminin yapılışı öğretilir. Evdeki pansumanda çıkış yerinin temizliğinde su ve sabun kullanılır. Povidon-iyot ile çıkış yerinin etrafı dairevi hareketlerle silinir. İstenirse steril gazlı bezle kapatılır ve travmadan korumak için bir flasterle karın derisine sabitleştirilir veya kateter immobilizasyon cihazı kullanılır. Süt çocuklarında elastik bir ağ kullanılabilir. Uygun durumlarda steril gazlı bezle bölge tamponlanarak nemi alınır, yaklaşık saniye sıcak hava ile kurutulabilir. Evdeki bakımda çıkış yerinin temizliğinin her gün yapılması, iki günde bir duş şeklinde banyo yapılması, çıkış yerinin kapalı tutulması, süt çocuklarında alt bezi ile ıslatılmaması önerilmektedir. Çocuğun ve ebeveynlerin eğitimi İnsizyon yeri iyice iyileşen, cuff a doğru doku gelişimi olan ve kateteri sabitleşen çocuğa ve aileye ev diyaliz eğitimi yapılır yaşından büyük çocuklar kendi bakımlarına ailelerin rehberliğinde katkıda bulunabilir. Çocuğun bakım sorumluluğu tek ebeveyne yüklenerek onda bıkkınlığa neden olmamak için her iki ebeveyn de eğitim programına alınır. Diyalizi sürdürebilmeleri için cesaretlendirilir. Eğitim süresi çocuğun ve ailenin öğrenme yeteneğine göre ayarlanır, ihtiyaçları olan konularda çeşitli öğretim teknikleri (slayt, asetat, demostrasyon, uygulama pratiği, vb) kullanılarak eğitim pekiştirilir. Eğitim programı için gerekli öğretim esasları saptanarak çocuğa ve aileye öğretilir. Bunlar ana hatları ile; - Çocuk ve ailesinin, değişik oranlardaki (%1.36, %2.27, %3.86) diyaliz solüsyonlarını birbirinden ayırabilmesi, uygun kullanım yerlerini tanımlayabilmesi, - Torba değiştirme işlemi sırasında yapılması gerekenler listelenerek uygun teknikle nasıl yapılacağının gösterilmesi, - SAPD komplikasyonları, olası nedenleri ve oluşumlarında yapılması gereken işlemlerdir (Gulanick ve ark. 1992, Towardowski 1994, Erek 1995, Maher 1995). KAYNAKLAR Aksu N, Mir S (1996) Çocuklarda sürekli ayaktan periton diyalizi. Yayınlanmamış derleme. Alexander SR (1993) Peritoneal Dialysis. Pediatric Nephrology 3 rd ed. MA Holliday, TM Barratt, ED Avner (Eds). Netherlands, William and Wilkins, s Alexander SR, Balfe JW, Harvey E (1994) Peritoneal Dialysis in Children The Textbook of Peritoneal Dialysis, R Gokal, KD Nolps (Eds) Netherlands, Kluwer Academic Publishers. s Erek E (Eds) (1995) Dializ Tedavisi, Nobel Tıp Kitabevleri Ltd.Şti. İstanbul, s Gulanick M, Puzas MK, Wilson CR (1992) Nursing care Plans for Newborns and Children. Acute and Critical Care. St.Louis, Mosby Year Book. s

8 Maher JF (Ed) (1995) Ayaktan Devamlı Periton Diyalizine Giriş. Eczacıbaşı-Baxter Yayınları. Nolp KD, Lindbland AS, Novak JW (1988). Continuous ambulatory peritoneal dialysis. The New England Journal of Medicine, 318:16, s Twardowski ZJ (1994) Exit-site care in peritoneal dialysis patiet. Peritoneal Dialysis International, 14:3, s Ulrich BT (1989) Nephrology Nursing. Concepts and Strategies California, Appleton and Lange, s , , Zappacosta AR, Perras ST (1979) Continuous Ambulatory Peritoneal Dialysis. Philadelphia, J.B.Lippincott Company, s (1997) İ.Ü.İst.Tıp Fak. Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları ABD, Nefroloji Bilim Dalı SAPD Protokolü. 31

ÇOCUKLARDA DİYALİZ. Prof. Dr. Mesiha Ekim. Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Nefrolojisi Bilim Dalı

ÇOCUKLARDA DİYALİZ. Prof. Dr. Mesiha Ekim. Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Nefrolojisi Bilim Dalı ÇOCUKLARDA DİYALİZ Prof. Dr. Mesiha Ekim Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Nefrolojisi Bilim Dalı Hipertansiyon ve Böbrek Hastalıkları Kongresi 19-23 Mayıs 2010 Antalya 2008 yılında ilk defa RRT

Detaylı

KRONİK BÖBREK YETMEZLİĞİ HEMODİYALİZ VE PERİTON DİYALİZİ İĞİ

KRONİK BÖBREK YETMEZLİĞİ HEMODİYALİZ VE PERİTON DİYALİZİ İĞİ KRONİK BÖBREK YETMEZLİĞİ HEMODİYALİZ VE PERİTON DİYALİZİ Dr. Mürvet M YILMAZ ŞİŞLİ ETFAL HASTANESİ NEFROLOJİ KLİNİĞİ İĞİ Kronik Böbrek Yetmezliği KBY, glomerüler ler filtrasyon değerinde erinde azalmanın

Detaylı

DİYALİZ: GENEL BİLGİLER

DİYALİZ: GENEL BİLGİLER 15 KONU 2 DİYALİZ: GENEL BİLGİLER Tekin AKPOLAT, Cengiz UTAŞ Diyaliz tedavisi hemodiyaliz ve periton diyalizi olmak üzere iki şekilde uygulanır. Bu bölümde diyaliz tedavisinin tanım ve tarihçesi, fizyolojik

Detaylı

REVİZYON DURUMU. Revizyon Tarihi Açıklama Revizyon No

REVİZYON DURUMU. Revizyon Tarihi Açıklama Revizyon No REVİZYON DURUMU Revizyon Tarihi Açıklama Revizyon No Hazırlayan: Onaylayan: Onaylayan: Hemşirelik Protokolleri Hazırlama Komitesi Adem Aköl Kalite Konseyi Başkanı Sinan Özyavaş Kalite Koordinatörü 1/5

Detaylı

HEMODİYALİZDE SIK KARŞILAŞILAN KOMPLİKASYONLAR ve YÖNETİMİ. Dr. Lale Sever

HEMODİYALİZDE SIK KARŞILAŞILAN KOMPLİKASYONLAR ve YÖNETİMİ. Dr. Lale Sever HEMODİYALİZDE SIK KARŞILAŞILAN KOMPLİKASYONLAR ve YÖNETİMİ Dr. Lale Sever Intradiyalitik Komplikasyonlar Sık Kalıcı morbidite Mortalite Hemodiyaliz Komplike bir işlem! Venöz basınç monitörü Hava detektörü

Detaylı

Santral Venöz Kateter. Hem. Güliz Karataş Hacettepe Ped KİT Ünitesi

Santral Venöz Kateter. Hem. Güliz Karataş Hacettepe Ped KİT Ünitesi Santral Venöz Kateter Hem. Güliz Karataş Hacettepe Ped KİT Ünitesi 8 yaşında ALL VAKA sürecinde SVK TANI : 8/2010 RELAPS 1/2011 KİT 6/2011 7/2011 3/2013 +55.gün +13.ay hafif kgvhh Santral venöz Port kateter

Detaylı

Böbrek Naklinde Bazal İmmunsupresyonda Kullanılan Ajanlar

Böbrek Naklinde Bazal İmmunsupresyonda Kullanılan Ajanlar Böbrek Naklinde Bazal İmmunsupresyonda Kullanılan Ajanlar Kalsinörin İnhibitörleri Siklosporin Takrolimus Antiproliferatif Ajanlar Mikofenolat Mofetil / Sodyum Azathiopurine Kortikosteroidler Sirolimus

Detaylı

Ameliyat Sırası Hasta Bakımı

Ameliyat Sırası Hasta Bakımı Ameliyat Sırası Hasta Bakımı AMAÇ Hastanın ameliyat sırası hemşirelik bakımının sürdürülmesi ve karşılaşabileceği komplikasyonların önlenmesidir. TEMEL İLKELER Ameliyat sırası dönemde hemşirelik bakımı;

Detaylı

REVİZYON DURUMU. Revizyon Tarihi Açıklama Revizyon No

REVİZYON DURUMU. Revizyon Tarihi Açıklama Revizyon No REVİZYON DURUMU Revizyon Tarihi Açıklama Revizyon No 22.07.2014 Hemodiyaliz Makinesini Hazırlama Talimatı yerine 01 Diyaliz Ünitesi Enfeksiyon Kontrol Önlemleri Talimatı na atıfta bulunuldu. Hazırlayan:

Detaylı

Hemodiyaliz Kateterlerinin Kullanımı ve Bakımı. Özlem Düzgün İstanbul Üniversitesi İstanbul Tıp Fakültesi Hemodiyaliz Ünitesi

Hemodiyaliz Kateterlerinin Kullanımı ve Bakımı. Özlem Düzgün İstanbul Üniversitesi İstanbul Tıp Fakültesi Hemodiyaliz Ünitesi Hemodiyaliz Kateterlerinin Kullanımı ve Bakımı Özlem Düzgün İstanbul Üniversitesi İstanbul Tıp Fakültesi Hemodiyaliz Ünitesi 22.02.2015 Hemodiyaliz hastaları için damar giriş yolu hayati öneme sahiptir

Detaylı

PROSTAT AMELİYATI SIRASI BAKIM. Prof. Dr. NEVİN KANAN İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ FLORENCE NIGHTINGALE HEMŞİRELİK YÜKSEKOKULU

PROSTAT AMELİYATI SIRASI BAKIM. Prof. Dr. NEVİN KANAN İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ FLORENCE NIGHTINGALE HEMŞİRELİK YÜKSEKOKULU PROSTAT AMELİYATI SIRASI BAKIM Prof. Dr. NEVİN KANAN İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ FLORENCE NIGHTINGALE HEMŞİRELİK YÜKSEKOKULU Ürolojik cerrahi daha kompleks ve oldukça fazla mükemmeli hedefleme yolunda gelişmesini

Detaylı

2015 YILI BÖLÜM İÇİ EĞİTİM PLANI

2015 YILI BÖLÜM İÇİ EĞİTİM PLANI ACİL HASTA,HASTA YAKINI VE ÇALIŞANI İLİŞKİSİ-İLETİŞİM-HASTA MEMNUNİYETİ HASTA GÜVENLİĞİ ŞUBAT CPR (ŞOK VE ARREST YÖNETİMİ) MART HBTC KULLANIMI MAYIS TRİYAJ HAZİRAN ATIK AYRIŞTIRMASI EYLÜL YANIKLAR EKİM

Detaylı

AÇIK ve LAPORASKOPİK CERRAHİDE HEMŞİRELİK BAKIMI HEMŞİRE SEHER KUTLUOĞLU ANTALYA ATATÜRK DEVLET HASTANESİ

AÇIK ve LAPORASKOPİK CERRAHİDE HEMŞİRELİK BAKIMI HEMŞİRE SEHER KUTLUOĞLU ANTALYA ATATÜRK DEVLET HASTANESİ AÇIK ve LAPORASKOPİK CERRAHİDE HEMŞİRELİK BAKIMI HEMŞİRE SEHER KUTLUOĞLU ANTALYA ATATÜRK DEVLET HASTANESİ SUNU PLANI Açık ve kapalı cerrahide hemşirelik bakım amacı Açık ve kapalı cerrahide hemşirelik

Detaylı

EV HEMODİYALİZ SÜRECİ

EV HEMODİYALİZ SÜRECİ EV HEMODİYALİZ SÜRECİ Latife HAYDANLI İzmir Sevgi Diyaliz Merkezi SÜREÇ 1 Hasta seçimi 2 Eğitime başlanması 3 Ev keşfi 4 Cihazların talebi 5 Tesisatın hazırlanması 6 Cihazların kurulumu 7 8 9 10 11 Su

Detaylı

Moleküller, yoğunluk farklarıyla bağlantılı hızla çok yoğun ortamdan az yoğun ortama toksik madde geçişi olur.

Moleküller, yoğunluk farklarıyla bağlantılı hızla çok yoğun ortamdan az yoğun ortama toksik madde geçişi olur. Moleküller, yoğunluk farklarıyla bağlantılı hızla çok yoğun ortamdan az yoğun ortama toksik madde geçişi olur. Aynı temele dayanarak sıvı çekmek de olasıdır. Bunu sağlayan, diyaliz solüsyonunun içerdiği

Detaylı

HEMODİYALİZDE ARTERİYOVENÖZ FİSTÜL KULLANIMI UZM. HEMŞİRE NACİYE ÖZDEMİR

HEMODİYALİZDE ARTERİYOVENÖZ FİSTÜL KULLANIMI UZM. HEMŞİRE NACİYE ÖZDEMİR HEMODİYALİZDE ARTERİYOVENÖZ FİSTÜL KULLANIMI UZM. HEMŞİRE NACİYE ÖZDEMİR Amaç Hemodiyaliz hastasının hayatında farkındalık oluşturmak ve geliştirmek Arteriyovenöz fistülü değerlendirmek, komplikasyonları

Detaylı

Gerçek şilöz asit: yüksek trigliserid oranlarına sahip sıvı.

Gerçek şilöz asit: yüksek trigliserid oranlarına sahip sıvı. GİRİŞ Süt rengi Şilus un peritoneal kaviyete ekstravazasyonudur. Oldukça nadir görülen bir durumdur. Asit sıvısındaki trigliserid seviyesi 110 mg/dl nin üzerindedir. Lenfatik sistemin devamlılığında sorun

Detaylı

EV HEMODİYALİZİ BİLGİLENDİRİLMİŞ HASTA ONAY FORMU. Kurum Adı ve Adresi. Hastanın Adı-Soyadı. Hastanın Adresi. Hastanın Telefon/Faks Numarası

EV HEMODİYALİZİ BİLGİLENDİRİLMİŞ HASTA ONAY FORMU. Kurum Adı ve Adresi. Hastanın Adı-Soyadı. Hastanın Adresi. Hastanın Telefon/Faks Numarası EV HEMODİYALİZİ BİLGİLENDİRİLMİŞ HASTA ONAY FORMU Kurum Adı ve Adresi Hastanın Adı-Soyadı Hastanın Adresi Hastanın Telefon/Faks Numarası Hastane/Klinik Protokol Numarası Ev hemodiyaliz uygulamasına katılmak

Detaylı

BMT209 TIBBİ CİHAZ TEKNOLOJİSİ II Ders Notları Öğr. Gör. Alper TONGAL

BMT209 TIBBİ CİHAZ TEKNOLOJİSİ II Ders Notları Öğr. Gör. Alper TONGAL BMT209 TIBBİ CİHAZ TEKNOLOJİSİ II Ders Notları Öğr. Gör. Alper TONGAL DERS içerik Hemodiyaliz Cerrahi aspiratörler Hastabaşı monitörleri Solunum-destek cihazları Anestezi sistemleri Koroner ve yoğun bakım

Detaylı

VEZİKOSTOMİ BAKIMI. MALZEMELER - Gazlı bez - Antiseptik solüsyon - Sabitleyici - Eldiven - Koruyucu örtü - Atık torbası - İdrar torbası

VEZİKOSTOMİ BAKIMI. MALZEMELER - Gazlı bez - Antiseptik solüsyon - Sabitleyici - Eldiven - Koruyucu örtü - Atık torbası - İdrar torbası VEZİKOSTOMİ BAKIMI Vezikostomi, infravezikal basıncın yüksek olduğu ve üretranın boşaltmayı yapamadığı durumlarda dekompresyonu sağlamak için mesanenin geçici olarak cilde ağızlaştırılmasıdır. Mesanenin

Detaylı

NEFRİT. Prof. Dr. Tekin AKPOLAT. Genel Bilgiler. Nefrit

NEFRİT. Prof. Dr. Tekin AKPOLAT. Genel Bilgiler. Nefrit NEFRİT Prof. Dr. Tekin AKPOLAT Genel Bilgiler Böbreğin temel fonksiyonlarından birisi idrar üretmektir. Her 2 böbrekte idrar üretimine yol açan yaklaşık 2 milyon küçük ünite (nefron) vardır. Bir nefron

Detaylı

Cerrahi Hastada Beslenme ve Metabolizma. Prof.Dr. İsmail Hamzaoğlu

Cerrahi Hastada Beslenme ve Metabolizma. Prof.Dr. İsmail Hamzaoğlu Cerrahi Hastada Beslenme ve Metabolizma Prof.Dr. İsmail Hamzaoğlu Travma ve cerrahiye ilk yanıt Total vücut enerji harcaması artar Üriner nitrojen atılımı azalır Hastanın ilk resüsitasyonundan sonra Artmış

Detaylı

NEFROSTOMİ BAKIMI. - Mikroorganizmaların çevreye temasını önler.

NEFROSTOMİ BAKIMI. - Mikroorganizmaların çevreye temasını önler. NEFROSTOMİ BAKIMI Nefrostomi, karın arka yan duvarından böbrek pelvisine idrar drenajı için kateter yerleştirilmesidir. Perkütan yada açık cerrahi ile yapılır. Nefrostomi tüpü için Maloket kateterler veya

Detaylı

REVİZYON DURUMU. Revizyon Tarihi Açıklama Revizyon No

REVİZYON DURUMU. Revizyon Tarihi Açıklama Revizyon No REVİZYON DURUMU Revizyon Tarihi Açıklama Revizyon No Hazırlayan: Onaylayan: Onaylayan: Hemşirelik Protokolleri Hazırlama Komitesi Adem Aköl Kalite Konseyi Başkanı Sinan Özyavaş Kalite Koordinatörü 1/5

Detaylı

G. EKLERLE İLGİLİ AÇIKLAMA

G. EKLERLE İLGİLİ AÇIKLAMA 392 G. EKLERLE İLGİLİ AÇIKLAMA Kitabın sonuna pratikte yararlı olabilecek 7 ek konmuştur. 1.ekte hastalar için bir kimlik kartı tasarlanmıştır. Hastaların başka bir hemodiyaliz merkezine kısa süreli gittikleri

Detaylı

HASTANIN ÖNCELİKLİ OLARAK NUTRİSYON DURUMUNU BELİRLEMEK GEREKLİDİR:

HASTANIN ÖNCELİKLİ OLARAK NUTRİSYON DURUMUNU BELİRLEMEK GEREKLİDİR: NÜTRİSYONEL VE METABOLİK DESTEK: Malnütrisyon: Gıda tüketiminin metabolik hızı karşılamayamaması durumunda endojen enerji kaynaklarının yıkımı ile ortaya çıkan bir klinik durumdur ve iki şekilde olabilir.

Detaylı

REVİZYON DURUMU. Revizyon Tarihi Açıklama Revizyon No

REVİZYON DURUMU. Revizyon Tarihi Açıklama Revizyon No REVİZYON DURUMU Revizyon Tarihi Açıklama Revizyon No Hazırlayan: Onaylayan: Onaylayan: Hemşirelik Protokolleri Adem Aköl Sinan Özyavaş Hazırlama Komitesi Kalite Konseyi Başkanı Kalite Koordinatörü 1/5

Detaylı

OSTOMİ VE YARA BAKIMI

OSTOMİ VE YARA BAKIMI OSTOMİ VE YARA BAKIMI Prof. Dr. Ayişe KARADAĞ Koç Üniversitesi Hemşirelik Yüksekokulu ayisekaradag@gmail.com 1 2 Sağlıklı Stoma Stoma Örnekleri Bedeni üzerindeki kontrol gücünü kaybetme Organ kaybı Fonksiyon

Detaylı

T.C ÇANAKKALE ONSEKİZMART ÜNİVERSİTESİ ARAŞTIRMA VE UYGULAMA HASTANESİ İLAÇ UYGULAMA TALİMATI

T.C ÇANAKKALE ONSEKİZMART ÜNİVERSİTESİ ARAŞTIRMA VE UYGULAMA HASTANESİ İLAÇ UYGULAMA TALİMATI T.C ÇANAKKALE ONSEKİZMART ÜNİVERSİTESİ ARAŞTIRMA VE UYGULAMA HASTANESİ İLAÇ UYGULAMA TALİMATI KODU: KLN.TL.12 YAYINLAMA TARİHİ: 21.04.2014 REVİZYON TARİHİ: 00 REVİZYON NO: 00 SAYFA SAYISI:05 1. AMAÇ: Bu

Detaylı

MULTİPL MYELOM VE BÖBREK YETMEZLİĞİ. Dr. Mehmet Gündüz Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Hematoloji B.D.

MULTİPL MYELOM VE BÖBREK YETMEZLİĞİ. Dr. Mehmet Gündüz Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Hematoloji B.D. MULTİPL MYELOM VE BÖBREK YETMEZLİĞİ Dr. Mehmet Gündüz Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Hematoloji B.D. Multipl Myeloma Nedir? Vücuda bakteri veya virusler girdiğinde bazı B-lenfositler plazma hücrelerine

Detaylı

Bası Yarası Tedavisi Sonrası Gelişebilecek Erken ve Geç Dönem Komplikasyonları

Bası Yarası Tedavisi Sonrası Gelişebilecek Erken ve Geç Dönem Komplikasyonları Basınç Yaraları (Dekübütüs Ülserleri ) Basınç Yaralarının Nedenleri Basınç Yarası Oluşmasında Risk Faktörleri Basınç Bölgeleri Basınç Yaralarının Oluşumu ve Evreleri Basınç Yaralarının Önlenmesi Bası Yarası

Detaylı

YOĞUN BAKIM EKİBİNDE HEMŞİRE VE HASTA BAKIMI BURCU AYDINOĞLU HACETTEPE ÜNİVERSİTESİ

YOĞUN BAKIM EKİBİNDE HEMŞİRE VE HASTA BAKIMI BURCU AYDINOĞLU HACETTEPE ÜNİVERSİTESİ YOĞUN BAKIM EKİBİNDE HEMŞİRE VE HASTA BAKIMI BURCU AYDINOĞLU HACETTEPE ÜNİVERSİTESİ 2007 Yoğun Bakım Üniteleri Hasta bakımının en karmaşık Masraflı Teknoloji ile içiçe Birden fazla organı ilgilendiren

Detaylı

Çocuklarda Vücut Ağırlığı Ölçümü

Çocuklarda Vücut Ağırlığı Ölçümü Çocuklarda Vücut Ağırlığı Ölçümü AMAÇ Çocuğun vücut ağırlığının doğru olarak ölçülmesi, sonucun çocuğun yaşına göre değerlendirilmesi ve değişikliklerin izlenmesidir. TEMEL BİLGİLER Sağlıklı çocuklarda

Detaylı

CAPD 19 Stay Safe Periton Diyaliz Solüsyonu

CAPD 19 Stay Safe Periton Diyaliz Solüsyonu CAPD 19 Stay Safe Periton Diyaliz Solüsyonu Farmasötik ġekil Periton diyalizinde kullanılan steril çözelti. Formülü Sodyum klorür 5.786 g Sodyum laktat 3.925 g Kalsiyum klorür 2H 2 O 0.1838 g Magnezyum

Detaylı

BÖBREK YETMEZLİĞİ TANI VE TEDAVİ SEÇENEKLERİ DR MÜMTAZ YILMAZ EÜTF İÇ HASTALIKLARI NEFROLOJİ BİLİM DALI

BÖBREK YETMEZLİĞİ TANI VE TEDAVİ SEÇENEKLERİ DR MÜMTAZ YILMAZ EÜTF İÇ HASTALIKLARI NEFROLOJİ BİLİM DALI BÖBREK YETMEZLİĞİ TANI VE TEDAVİ SEÇENEKLERİ DR MÜMTAZ YILMAZ EÜTF İÇ HASTALIKLARI NEFROLOJİ BİLİM DALI Kronik böbrek hastalığı-tanım Glomerül filtrasyon hızında (GFH=GFR) azalma olsun veya olmasın, böbrekte

Detaylı

SÜT ÇOCUKLARINDA UZUN SÜRELİ PERİTON DİYALİZİNİN SONUÇLARI

SÜT ÇOCUKLARINDA UZUN SÜRELİ PERİTON DİYALİZİNİN SONUÇLARI SÜT ÇOCUKLARINDA UZUN SÜRELİ PERİTON DİYALİZİNİN SONUÇLARI Gülseren PEHLİVAN, Nur CANPOLAT, Şennur ERKUT, Ayşe KESER, Salim ÇALIŞKAN, Lale SEVER İstanbul Üniversitesi Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Çocuk Sağlığı

Detaylı

PERİTON DİYALİZİNDE UYGULAMALAR. Hemşire Özgül Özbek

PERİTON DİYALİZİNDE UYGULAMALAR. Hemşire Özgül Özbek PERİTON DİYALİZİNDE UYGULAMALAR Hemşire Özgül Özbek Periton Diyalizi Emek İster 22.10.2015 2 SUNUM PLANI HİJYEN ZAMAN İLAÇ UYGULAMA 22.10.2015 3 HİJYEN Oda temizliği El ve vücut temizliği Kateter temizliği

Detaylı

Santral Venöz Kateter (SVK) Bakımı

Santral Venöz Kateter (SVK) Bakımı Santral Venöz Kateter (SVK) Bakımı AMAÇ Santral kateterin tıkanması ve enfeksiyon oluşmasının önlenmesidir. TEMEL İLKELER Sık veya sürekli damar erişimine gereksinim gösteren hastalarda tercih edilir.

Detaylı

REVİZYON DURUMU. Revizyon Tarihi Açıklama Revizyon No

REVİZYON DURUMU. Revizyon Tarihi Açıklama Revizyon No REVİZYON DURUMU Revizyon Tarihi Açıklama Revizyon No Hazırlayan: Onaylayan: Onaylayan: Hemşirelik Protokolleri Adem Aköl Sinan Özyavaş Hazırlama Komitesi Kalite Konseyi Başkanı Kalite Koordinatörü 1/5

Detaylı

Dr. Mehmet İnan Genel Cerrahi Uzmanı

Dr. Mehmet İnan Genel Cerrahi Uzmanı Dr. Mehmet İnan Genel Cerrahi Uzmanı 1 Ameliyat Yapılmadan İlgilendiği Konular: Sıvı ve Elektrolit tedavisi Şok Yanık tedavisi 2 Travma Hastaları Kesici karın travmaları: Karın bölgesini içine alan kurşunlanma,

Detaylı

İNSÜLİN UYGULAMALARI

İNSÜLİN UYGULAMALARI İNSÜLİN UYGULAMALARI İnsülinin Fizyolojik Özellikleri İnsülin; pankreasın langerhans adacıklarındaki beta hücrelerinden salgılanan ve kan glikozunu düşüren bir hormondur. Sağlıklı bireylerde (gebe ve obez

Detaylı

RENAL REPLASMAN TEDAVİLERİNDEN EV HEMODİYALİZİ

RENAL REPLASMAN TEDAVİLERİNDEN EV HEMODİYALİZİ RENAL REPLASMAN TEDAVİLERİNDEN EV HEMODİYALİZİ Dr. Hatice ASLAN Kütahya Kamu Hastaneleri Birliği Genel Sekreterliği D.P.Ü. Evliya Çelebi Eğitim Araştırma Hastanesi Hemodiyaliz Ünitesi EV HEMODİYALİZİ NEDİR

Detaylı

DİYALİZ GİRİŞ YOLLARI Doç. Dr. Nejat AKSU. Doç. Dr. Önder YAVAŞCAN İzmir Tepecik Eğitim ve Araştırma Hastanesi Çocuk Nefroloji Kliniği

DİYALİZ GİRİŞ YOLLARI Doç. Dr. Nejat AKSU. Doç. Dr. Önder YAVAŞCAN İzmir Tepecik Eğitim ve Araştırma Hastanesi Çocuk Nefroloji Kliniği DİYALİZ GİRİŞ YOLLARI Doç. Dr. Nejat AKSU Doç. Dr. Önder YAVAŞCAN İzmir Tepecik Eğitim ve Araştırma Hastanesi Çocuk Nefroloji Kliniği Ustaya; Başkaları yararına iyi bir şey yapmak görev değil, zevktir.

Detaylı

Diyaliz Sıklığını Azaltma ve Diyalizden Çıkarma Kararı Nasıl Verilmeli. Dr. Hüseyin ÇELİKER Fırat Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji Bilim Dalı

Diyaliz Sıklığını Azaltma ve Diyalizden Çıkarma Kararı Nasıl Verilmeli. Dr. Hüseyin ÇELİKER Fırat Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji Bilim Dalı Diyaliz Sıklığını Azaltma ve Diyalizden Çıkarma Kararı Nasıl Verilmeli Dr. Hüseyin ÇELİKER Fırat Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji Bilim Dalı Hemodiyaliz Normal Diyaliz İşlemi Kronik böbrek yetmezliği

Detaylı

17.02.2015. ENTERAL BESLENME (Gavaj) 10.Sınıf Meslek Esasları ve Tekniği ENTERAL BESLENME ( GAVAJ ) Enteral Beslenme. 36.Hafta ( 01 05 / 06 / 2015 )

17.02.2015. ENTERAL BESLENME (Gavaj) 10.Sınıf Meslek Esasları ve Tekniği ENTERAL BESLENME ( GAVAJ ) Enteral Beslenme. 36.Hafta ( 01 05 / 06 / 2015 ) 10.Sınıf Meslek Esasları ve Tekniği 36.Hafta ( 01 05 / 06 / 2015 ) ENTERAL BESLENME ( GAVAJ ) Slayt No : 48 4 ENTERAL BESLENME (Gavaj) Besin ve sıvıları ağız yoluyla yeterli alamayan veya hiç alamayan

Detaylı

Aşağıdaki 3 kriterin birlikte olması durumunda derin cerrahi alan enfeksiyonu tanısı konulur.

Aşağıdaki 3 kriterin birlikte olması durumunda derin cerrahi alan enfeksiyonu tanısı konulur. TYBD SEPSİS ÇALIŞMASI ENFEKSİYON TANIMLARI Derin Cerrahi Alan Enfeksiyonu(DCAE) Aşağıdaki 3 kriterin birlikte olması durumunda derin cerrahi alan enfeksiyonu tanısı konulur. 1.Cerrahi girişimden sonraki

Detaylı

BÖBREK HASTALIKLARI. Prof. Dr. Tekin AKPOLAT. Böbrekler ne işe yarar?

BÖBREK HASTALIKLARI. Prof. Dr. Tekin AKPOLAT. Böbrekler ne işe yarar? BÖBREK HASTALIKLARI Prof. Dr. Tekin AKPOLAT Böbrekler ne işe yarar? Böbreğin en önemli işlevi kanı süzmek, idrar oluşturmak ve vücudun çöplerini (artık ürünleri) temizlemektir. Böbrekte oluşan idrar, idrar

Detaylı

Pankreas Kisti Ameliyatı Bilgilendirilmiş Onam Formu

Pankreas Kisti Ameliyatı Bilgilendirilmiş Onam Formu Tarih :././20 Hastanın adı ve soyadı: Protokol numarası: Pankreas Kisti Ameliyatı Bilgilendirilmiş Onam Formu Bana yapılan muayene ve tetkikler sonucunda doktorlarım tarafından, pankreasımda iltihabi kist

Detaylı

Kan Kanserleri (Lösemiler)

Kan Kanserleri (Lösemiler) Lösemi Nedir? Lösemi bir kanser türüdür. Kanser, sayısı 100'den fazla olan bir hastalık grubunun ortak adıdır. Kanserde iki önemli özellik bulunur. İlk önce bedendeki bazı hücreler anormalleşir. İkinci

Detaylı

İLAÇLARIN GÜVENLİ UYGULANMASI TALİMATI

İLAÇLARIN GÜVENLİ UYGULANMASI TALİMATI 1.AMAÇ: İlaçların güvenli uygulamalarına ilişkin tüm süreçlerin tanımlanması, bu süreçlerdeki tüm safhalarda görev alan sağlık çalışanlarının rollerinin belirlenmesi ve uygulanması. 2.SORUMLULAR: Tüm Sağlık

Detaylı

G.Ü.T.F. NEFROLOJİ BİLİM DALI PERİTON DİYALİZ ÜNİTESİ HEMŞİRE LEYLA TEKELİ

G.Ü.T.F. NEFROLOJİ BİLİM DALI PERİTON DİYALİZ ÜNİTESİ HEMŞİRE LEYLA TEKELİ G.Ü.T.F. NEFROLOJİ BİLİM DALI PERİTON DİYALİZ ÜNİTESİ HEMŞİRE LEYLA TEKELİ Böbreklerin normal işlevlerini yerine getirememesi sonucu diyaliz tedavisi uygulanması gereken bireylere, hemodiyalize alternatif

Detaylı

Dr. Rümeyza Kazancıoğlu Bezmialem Vakıf Üniversitesi Tıp Fakültesi İç Hastalıkları AD / Nefroloji BD

Dr. Rümeyza Kazancıoğlu Bezmialem Vakıf Üniversitesi Tıp Fakültesi İç Hastalıkları AD / Nefroloji BD Dr. Rümeyza Kazancıoğlu Bezmialem Vakıf Üniversitesi Tıp Fakültesi İç Hastalıkları AD / Nefroloji BD PD NEDİR? TARİHÇE 1744 İlk parasentez ve peritoneal lavaj TARİHÇE 1923 İlk Peritoneal Diyalizi, Georg

Detaylı

CAPD 2 Standart Periton Diyaliz Solüsyonu

CAPD 2 Standart Periton Diyaliz Solüsyonu CAPD 2 Standart Periton Diyaliz Solüsyonu Farmasötik ġekli Periton diyalizinde kullanılan steril çözelti Formül Sodyum klorür 5,786 g Sodyum laktat çözeltisi %50 7,85 g Sodyum laktat 3,925 g Kalsiyum klorür

Detaylı

EL HİJYENİ. Hazırlayan: SELDA DEMİR Acıbadem Fulya Hastanesi 8. Kat Klinik Eğitim Hemşiresi

EL HİJYENİ. Hazırlayan: SELDA DEMİR Acıbadem Fulya Hastanesi 8. Kat Klinik Eğitim Hemşiresi EL HİJYENİ 2010 Hazırlayan: SELDA DEMİR Acıbadem Fulya Hastanesi 8. Kat Klinik Eğitim Hemşiresi El Hijyeni v El yıkama günlük yaşantı içinde her şeyden önce kişinin kendi sağlığı için önemliyken, çalışma

Detaylı

NECMETTİN ERBAKAN ÜNİVERSİTESİ MERAM TIP FAKÜLTESİ HASTANESİ ÇOCUK ENFEKSİYON YOĞUN BAKIM İŞLEYİŞ PROSEDÜRÜ

NECMETTİN ERBAKAN ÜNİVERSİTESİ MERAM TIP FAKÜLTESİ HASTANESİ ÇOCUK ENFEKSİYON YOĞUN BAKIM İŞLEYİŞ PROSEDÜRÜ Sayfa No 1 / 5 1.AMAÇ: Necmettin Erbakan Üniversitesi Meram Tıp Fakültesi Hastanesi Çocuk Enfeksiyon yoğun bakım ünitesinde yatmakta olan her hastanın vital organ fonksiyonlarının desteklenmesi; organ

Detaylı

Pankreas Tümörü Ameliyatı Bilgilendirilmiş Onam Formu

Pankreas Tümörü Ameliyatı Bilgilendirilmiş Onam Formu Tarih :././20 Hastanın adı ve soyadı: Protokol numarası: Pankreas Tümörü Ameliyatı Bilgilendirilmiş Onam Formu Bana yapılan muayene ve tetkikler sonucunda doktorlarım tarafından, pankreasımda tümör olduğu

Detaylı

Kalp Kapak Hastalıkları

Kalp Kapak Hastalıkları BR.HLİ.085 içerisinde kanın bulunduğu dört odacık vardır. Bunlardan ikisi sağ, ikisi ise sol kalp yarımında bulunur. Kalbe gelen kan önce sağ atriuma gelir ve kalbin sağ kulakcığı ve sağ karıncığı arasında

Detaylı

REVİZYON DURUMU. Revizyon Tarihi Açıklama Revizyon No

REVİZYON DURUMU. Revizyon Tarihi Açıklama Revizyon No REVİZYON DURUMU Revizyon Tarihi Açıklama Revizyon No 15.07.2014 Madde 5.5 teki Konsültasyon Formu yerine CureMed te 01 ilgili haneye kayıt edilmesi gerektiği, madde 5.16 daki Hasta Tedavi Takip ve İzlem

Detaylı

Kronik Hipotansif Diyabetik Hemodiyaliz Hastalarında Midodrin Tedavisinin Etkinliği

Kronik Hipotansif Diyabetik Hemodiyaliz Hastalarında Midodrin Tedavisinin Etkinliği Kronik Hipotansif Diyabetik Hemodiyaliz Hastalarında Midodrin Tedavisinin Etkinliği M E T I N S A R I K A Y A, F U N D A S A R I, J I N I G Ü N E Ş, M U S T A F A E R E N, A H M E T E D I P K O R K M A

Detaylı

ÖDEM NEDİR? Hazırlayan : FATMA OKUMUŞ

ÖDEM NEDİR? Hazırlayan : FATMA OKUMUŞ ÖDEM NEDİR? Hazırlayan : FATMA OKUMUŞ ÖDEM NEDİR TANIM Ödem sık karşılaşılan ve vücutta sıvı birikimi olarak tanımlanan ve bazen de bazı ciddi hastalıkların belirtisi olan klinik bir durumdur. Ödem genellikle

Detaylı

AVRASYA ÜNİVERSİTESİ

AVRASYA ÜNİVERSİTESİ Ders Tanıtım Formu Dersin Adı Öğretim Dili Cerrahi Hastalıkları Hemşireliği Türkçe Dersin Verildiği Düzey Ön Lisans () Lisans ( x) Yüksek Lisans( ) Doktora( ) Eğitim Öğretim Sistemi Örgün Öğretim (X) Uzaktan

Detaylı

ÜRÜN BİLGİSİ. CLAVOMED FORTE 250 mg / 62,5 mg Oral Süspansiyon Hazırlamak İçin Kuru Toz

ÜRÜN BİLGİSİ. CLAVOMED FORTE 250 mg / 62,5 mg Oral Süspansiyon Hazırlamak İçin Kuru Toz 1. ÜRÜN ADI ÜRÜN BİLGİSİ CLAVOMED FORTE 250 mg / 62,5 mg Oral Süspansiyon Hazırlamak İçin Kuru Toz 2. BİLEŞİM Etkin madde: Her 5 ml de; Amoksisilin Klavulanik asit 250.00 mg 62.5 mg 3. TERAPÖTİK ENDİKASYONLAR

Detaylı

HEMODİYALİZ DOZU Uygulamada Yaşanan Sorunlar

HEMODİYALİZ DOZU Uygulamada Yaşanan Sorunlar HEMODİYALİZ DOZU Uygulamada Yaşanan Sorunlar Dr. Bülent Tokgöz Erciyes Üniversitesi HEMODİYALİZ DOZU Uygulamada Yaşanan Sorunlar Diyaliz dozu nasıl belirlenir? Kt/V hesabı nasıl yapılır? Yeterli diyaliz

Detaylı

Eser Elementler ve Vitaminler

Eser Elementler ve Vitaminler Doç. Dr. Onur POLAT Eser Elementler ve Vitaminler Esansiyel eser elementin temel özellikleri diyetten kesilmesi veya yetersiz alımıyla yapısal ve biyokimyasal değişikliklerin olması ve bu değişikliklerin

Detaylı

ANKARA NUMUNE EĞİTİM ve ARAŞTIRMA HASTANESİ NEFROLOJİ KLİNİĞİ HEMODİYALİZ KURSU HEMŞİRE SINAV SORULARI 16.08.2011

ANKARA NUMUNE EĞİTİM ve ARAŞTIRMA HASTANESİ NEFROLOJİ KLİNİĞİ HEMODİYALİZ KURSU HEMŞİRE SINAV SORULARI 16.08.2011 ANKARA NUMUNE EĞİTİM ve ARAŞTIRMA HASTANESİ NEFROLOJİ KLİNİĞİ HEMODİYALİZ KURSU HEMŞİRE SINAV SORULARI 16.08.2011 1. Hemodiyaliz sırasında kan akımının yetersizliğinin nedenleri nelerdir? (en az 4 adet)

Detaylı

1. Hemadiyaliz sırasında en sık görülen komplikasyon aşağıdakilerden hangisidir? a. Ateş b. Hipotansiyon c. Hemoliz d. Tamponad e.

1. Hemadiyaliz sırasında en sık görülen komplikasyon aşağıdakilerden hangisidir? a. Ateş b. Hipotansiyon c. Hemoliz d. Tamponad e. SORUMLU HEKİM SORULARI 1. Hemadiyaliz sırasında en sık görülen komplikasyon aşağıdakilerden hangisidir? a. Ateş b. Hipotansiyon c. Hemoliz d. Tamponad e. Baş ağrısı 2. Aşağıdakilerden hangisi hemodiyaliz

Detaylı

PERİTON DİYALİZİ OLAN HASTANIN İZLEMİ

PERİTON DİYALİZİ OLAN HASTANIN İZLEMİ PERİTON DİYALİZİ OLAN HASTANIN İZLEMİ Periton diyalizi (PD), son dönem böbrek yetmezliği olan hastalarda alternatif tedavi yöntemlerinden birisidir ve son yıllarda ülkemizde giderek artan sayıda hastaya

Detaylı

EV HEMODİYALİZİ MEDİKAL VE TEKNİK SORUNLAR

EV HEMODİYALİZİ MEDİKAL VE TEKNİK SORUNLAR EV HEMODİYALİZİ MEDİKAL VE TEKNİK SORUNLAR Sibel Çavuşoğlu Atıl ÖZEL FMC İZMİR EGE NEFROLOJİ DİYALİZ MERKEZİ MEDİKAL PROBLEMLER Tüm tıbbi tedavilerde olduğu gibi hemodiyaliz sırasında da bazen komplikasyonlar

Detaylı

Kanın fonksiyonel olarak üstlendiği görevler

Kanın fonksiyonel olarak üstlendiği görevler EGZERSİZ VE KAN Kanın fonksiyonel olarak üstlendiği görevler Akciğerden dokulara O2 taşınımı, Dokudan akciğere CO2 taşınımı, Sindirim organlarından hücrelere besin maddeleri taşınımı, Hücreden atık maddelerin

Detaylı

DAMAR HASTALIKLARINDA GÜNCEL YAKLAŞIMLAR

DAMAR HASTALIKLARINDA GÜNCEL YAKLAŞIMLAR T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI D.P.Ü. KÜTAHYA EVLİYA ÇELEBİ EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ DAMAR HASTALIKLARINDA GÜNCEL YAKLAŞIMLAR PROF. DR. AHMET HAKAN VURAL OP. DR. GÜLEN SEZER ALPTEKİN ERKUL OP. DR. SİNAN ERKUL

Detaylı

Kalp ve Damar Cerrahı Gözüyle. Op.Dr. Mesut KÖSEM Kalp ve Damar Cerrahisi Uzmanı Acıbadem International Hastanesi

Kalp ve Damar Cerrahı Gözüyle. Op.Dr. Mesut KÖSEM Kalp ve Damar Cerrahisi Uzmanı Acıbadem International Hastanesi Kalp ve Damar Cerrahı Gözüyle Op.Dr. Mesut KÖSEM Kalp ve Damar Cerrahisi Uzmanı Acıbadem International Hastanesi Damaryolu konusundaki gelişmeler, kronik hemodiyaliz tedavisini ve diyaliz sektörünü oluşturmuştur.

Detaylı

DİYABET NEDİR? Özel Klinik ve Merkezler

DİYABET NEDİR? Özel Klinik ve Merkezler DİYABET NEDİR? Özel Klinik ve Merkezler Diyabet nedir? Diyabet hastalığı, şekerin vücudumuzda kullanımını düzenleyen insülin olarak adlandırdığımız hormonun salınımındaki eksiklik veya kullanımındaki yetersizlikten

Detaylı

Çocuklarda Akut Solunum Sıkıntısı Sendromu (ARDS) ve Tedavisi. Tolga F. Köroğlu Dokuz Eylül Üniversitesi

Çocuklarda Akut Solunum Sıkıntısı Sendromu (ARDS) ve Tedavisi. Tolga F. Köroğlu Dokuz Eylül Üniversitesi Çocuklarda Akut Solunum Sıkıntısı Sendromu (ARDS) ve Tedavisi Tolga F. Köroğlu Dokuz Eylül Üniversitesi 1967: 18.07.2013 2 Tarihçe 1967 Acute Respiratory Distress in Adults 1971 Adult Respiratory Distress

Detaylı

KLİMİK İZMİR TOPLANTISI 21.11.2013

KLİMİK İZMİR TOPLANTISI 21.11.2013 KLİMİK İZMİR TOPLANTISI 21.11.2013 OLGULAR EŞLİĞİNDE GÜNDEMDEKİ İNFEKSİYON HASTALIKLARI Dr. A. Çağrı Büke Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Olgu E.A 57 yaşında,

Detaylı

HASTA VE YAKINLARININ EĞİE. Hazırlayan Cihan Arabacı PROSEDÜRÜ

HASTA VE YAKINLARININ EĞİE. Hazırlayan Cihan Arabacı PROSEDÜRÜ HASTA VE YAKINLARININ EĞİE ĞİTİMİ Hazırlayan Cihan Arabacı Eğitim Hemşiresi PROSEDÜRÜ 1 HASTA VE YAKINLARININ EĞİTİMİ Hasta ve yakınlarının tedavi ve bakım süreçlerine katılımı, hem hastanın kendisini

Detaylı

24 Ekim 2014/Antalya 1

24 Ekim 2014/Antalya 1 Kronik Böbrek Hastalığının Kontrolü ve Yönetimi Doç. Dr. Öznur USTA YEŞİLBALKAN Ege Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi İç Hastalıkları Hemşireliği o.u.yesilbalkan@ege.edu.tr 24 Ekim 2014/Antalya 1 SUNUM

Detaylı

Beyin Omurilik ve Sinir Tümörlerinin Cerrahisi. (Nöro-Onkolojik Cerrahi)

Beyin Omurilik ve Sinir Tümörlerinin Cerrahisi. (Nöro-Onkolojik Cerrahi) Beyin Omurilik ve Sinir Tümörlerinin Cerrahisi (Nöro-Onkolojik Cerrahi) BR.HLİ.018 Sinir sisteminin (Beyin, omurilik ve sinirlerin) tümörleri, sinir dokusunda bulunan çeşitli hücrelerden kaynaklanan ya

Detaylı

Palyatif Bakım Hizmetleri Yönergesi ve Planlama. Dr. Mustafa Emre YATMAN Türkiye Kamu Hastaneleri Kurumu Müşterek Sağlık Hizmetleri Daire Başkanı

Palyatif Bakım Hizmetleri Yönergesi ve Planlama. Dr. Mustafa Emre YATMAN Türkiye Kamu Hastaneleri Kurumu Müşterek Sağlık Hizmetleri Daire Başkanı Palyatif Bakım Hizmetleri Yönergesi ve Planlama Dr. Mustafa Emre YATMAN Türkiye Kamu Hastaneleri Kurumu Müşterek Sağlık Hizmetleri Daire Başkanı Palyatif Bakım Hizmetleri Yönergesi SUT ta Palyatif Bakım

Detaylı

MENENJİTLİ OLGULARIN KLİNİK VE LABORATUAR ÖZELLİKLERİNİN RETROSPEKTİF OLARAK DEĞERLENDİRİLMESİ

MENENJİTLİ OLGULARIN KLİNİK VE LABORATUAR ÖZELLİKLERİNİN RETROSPEKTİF OLARAK DEĞERLENDİRİLMESİ MENENJİTLİ OLGULARIN KLİNİK VE LABORATUAR ÖZELLİKLERİNİN RETROSPEKTİF OLARAK DEĞERLENDİRİLMESİ Mine SERİN 1, Ali CANSU 1, Serpil ÇELEBİ 2, Nezir ÖZGÜN 1, Sibel KUL 3, F.Müjgan SÖNMEZ 1, Ayşe AKSOY 4, Ayşegül

Detaylı

Komplikasyonların önlenmesine, erken evrede tanınmasına, tedavi edilmesine, böbrek fonksiyonunun en üst düzeyde sürdürülmesine yöneliktir.

Komplikasyonların önlenmesine, erken evrede tanınmasına, tedavi edilmesine, böbrek fonksiyonunun en üst düzeyde sürdürülmesine yöneliktir. Komplikasyonların önlenmesine, erken evrede tanınmasına, tedavi edilmesine, böbrek fonksiyonunun en üst düzeyde sürdürülmesine yöneliktir. Böbreğin tam fonksiyone olmaması nedeniyle; SIVI-ELEKTROLĠT DENGESĠZLĠĞĠ

Detaylı

NEFRİTİK SENDROMLAR. Dr.LATİFE ERDOĞAN Ekim 2013

NEFRİTİK SENDROMLAR. Dr.LATİFE ERDOĞAN Ekim 2013 NEFRİTİK SENDROMLAR Dr.LATİFE ERDOĞAN Ekim 2013 NEFRİTİK SENDROM NEDİR? Akut böbrek yetmezliği bulguları ile gelen bir hastada gross hematüri, varsa tanı nefritik sendromdur. Proteinürü

Detaylı

Prof. Dr. Sema Akman Akdeniz Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Nefroloji B.D. ANTALYA KEP 29-30 MAYIS 2010 ANTALYA

Prof. Dr. Sema Akman Akdeniz Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Nefroloji B.D. ANTALYA KEP 29-30 MAYIS 2010 ANTALYA Prof. Dr. Sema Akman Akdeniz Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Nefroloji B.D. ANTALYA KEP 29-30 MAYIS 2010 ANTALYA ÇOCUK VE YETİŞKİN Google Türkçe Çocuk 36 700 000 Yetişkin 2 370 000 Google İngilizce Çocuk

Detaylı

2012 YILI SÖKE FEHİME FAİK KOCAGÖZ DEVLET HASTANESİ HİZMET İÇİ EĞİTİM PLANI

2012 YILI SÖKE FEHİME FAİK KOCAGÖZ DEVLET HASTANESİ HİZMET İÇİ EĞİTİM PLANI 0 YILI SÖKE FEHİME FAİK KOCAGÖZ DEVLET HASTANESİ HİZMET İÇİ EĞİTİM PLANI KONULAR AMAÇLAR YÖNTEM VE TEKNİKLER KNAK, ARAÇ VE GEREÇLER 0.0.05.0. 0.0 TÜBERKÜLOZ VE SOLUNUM İZOLASYONU Tüberküloz tanı, belirti

Detaylı

Safra Yolu Tümörü Ameliyatı Bilgilendirilmiş Onam Formu

Safra Yolu Tümörü Ameliyatı Bilgilendirilmiş Onam Formu Tarih :././20 Hastanın adı ve soyadı: Protokol numarası: Safra Yolu Tümörü Ameliyatı Bilgilendirilmiş Onam Formu Bana yapılan muayene ve tetkikler sonucunda doktorlarım tarafından safra yollarımda tümör

Detaylı

Şişmanlık (obezite); sağlığı bozacak düzeyde vücutta yağ miktarının artmasıdır.

Şişmanlık (obezite); sağlığı bozacak düzeyde vücutta yağ miktarının artmasıdır. ŞİŞMANLIK (OBEZİTE) Şişmanlık (obezite); sağlığı bozacak düzeyde vücutta yağ miktarının artmasıdır. Yağ dokusunun oranı; Yetişkin erkeklerde % 12 15, Yetişkin kadınlarda %20 27 arasındadır. Bu oranların

Detaylı

İNME. Yayın Yönetmeni. TND Beyin Yılı Aktiviteleri Koordinatörü. Prof. Dr. Rana Karabudak

İNME. Yayın Yönetmeni. TND Beyin Yılı Aktiviteleri Koordinatörü. Prof. Dr. Rana Karabudak İNME Yayın Yönetmeni Prof. Dr. Rana Karabudak TND Beyin Yılı Aktiviteleri Koordinatörü Türk Nöroloji Derneği (TND) 2014 Beyin Yılı Aktiviteleri çerçevesinde hazırlanmıştır. Tüm hakları TND ye aittir. Kaynak

Detaylı

ANKARA NUMUNE EĞİTİM ve ARAŞTIRMA HASTANESİ NEFROLOJİ KLİNİĞİ HEMODİYALİZ KURSU HEMŞİRE SINAV SORULARI 05.04.2011

ANKARA NUMUNE EĞİTİM ve ARAŞTIRMA HASTANESİ NEFROLOJİ KLİNİĞİ HEMODİYALİZ KURSU HEMŞİRE SINAV SORULARI 05.04.2011 ANKARA NUMUNE EĞİTİM ve ARAŞTIRMA HASTANESİ NEFROLOJİ KLİNİĞİ HEMODİYALİZ KURSU HEMŞİRE SINAV SORULARI 05.04.2011 1. Hemodiyaliz esnasında oluşan hemolize ait belirti ve bulgular nelerdir? (en az 4 adet)

Detaylı

KULLANMA TALİMATI. MEROZAN 1 g Enjektabl Toz İçeren Flakon Damar içine uygulanır.

KULLANMA TALİMATI. MEROZAN 1 g Enjektabl Toz İçeren Flakon Damar içine uygulanır. KULLANMA TALİMATI MEROZAN 1 g Enjektabl Toz İçeren Flakon Damar içine uygulanır. Etkin madde: Meropenem trihidrat (1 g anhidr meropenem e eşdeğer) 1.14 g/flakon Yardımcı madde: Anhidr sodyum karbonat Bu

Detaylı

ÖZEL YALOVA HASTANESİ EL HİJYENİ TALİMATI

ÖZEL YALOVA HASTANESİ EL HİJYENİ TALİMATI 1. AMAÇ:Hastane enfeksiyonlarının oluşmasının önlenmesi, oluşmuş ise kontrol altına alınması amacıyla doğru el yıkama tekniğinin kullanılmasını sağlamaktır. 2. KAPSAM: Hastanedeki Tüm Birimleri kapsar.

Detaylı

PROSTAT BÜYÜMESİ VE KANSERİ

PROSTAT BÜYÜMESİ VE KANSERİ PROSTAT BÜYÜMESİ VE KANSERİ PROSTAT BÜYÜMESİ Prostat her erkekte doğumdan itibaren bulunan, idrar torbasının hemen altında yer alan bir organdır. Yaklaşık 20 gr ağırlığındadır ve idrar torbasındaki idrarı

Detaylı

Artroskopi, ortopedik cerrahların eklem içini görerek tanı koydukları ve gerektiğinde

Artroskopi, ortopedik cerrahların eklem içini görerek tanı koydukları ve gerektiğinde Artroskopi nedir? Artroskopi, ortopedik cerrahların eklem içini görerek tanı koydukları ve gerektiğinde çeşitli tedavileri uyguladıkları bir cerrahi prosedürdür. Artroskopi sözcüğü latince arthro (eklem)

Detaylı

İntradiyalitik Sıvı Elektrolit Bozuklukları

İntradiyalitik Sıvı Elektrolit Bozuklukları İntradiyalitik Sıvı Elektrolit Bozuklukları Doç. Dr. Eyüp KÜLAH Başkent Üniversitesi Tıp Fakültesi İstanbul Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezi Hastanesi Kronik Böbrek yetmezliği (KBY) sıvı, asit-baz

Detaylı

ÜRİNER STOMALARDA BAKIM HEMŞİRE ÖZLEM BEKTEŞ

ÜRİNER STOMALARDA BAKIM HEMŞİRE ÖZLEM BEKTEŞ ÜRİNER STOMALARDA BAKIM HEMŞİRE ÖZLEM BEKTEŞ ÜRİNER DİVERSİYON TÜRLERİ - kutanöz vezikostomi - kutanöz pyelostomi - kutanöz üreterostomi - jejunal konduit - kolonik konduit - ileal konduit ÜROSTOMİLİ

Detaylı

ELEKTRONİK NÜSHA. BASILMIŞ HALİ KONTROLSUZ KOPYADIR.

ELEKTRONİK NÜSHA. BASILMIŞ HALİ KONTROLSUZ KOPYADIR. SAYFA NO 1/6 RENAL TRANSPLANTASYON AYDINLATILMIŞ ONAM FORMU Hasta Adı Dosya No Tarih / Saat..... Yöntem: Böbrek Nakli (Renal Transplantasyon) Hasta Bilgilendirme ve Cerrahi Onam Formu Sayın Hasta, Sayın

Detaylı

Sayfa No:15/15 Yayın Tarihi:05.09.2011

Sayfa No:15/15 Yayın Tarihi:05.09.2011 BÖLÜM DAHİLİ BRANŞLAR KİŞİSEL KORUYUCU EKİPMAN Sıvı sabun Kağıt havlu El antiseptiği Steril olmayan Steril KİŞİSEL KORUYUCU EKİPMANLARIN BÖLÜMLERE GÖRE KULLANIM PLANI KULLANIM ALANLARI - Tüm lavabolarda

Detaylı

Şaşılık cerrahisi onam formu

Şaşılık cerrahisi onam formu Göz kaymasının düzeltilmesi hasta açısından isteğe bağlı yapılan bir cerrahi o lup zorunlu değildir. Şaşı doğan bebeklerde en iyi düzeltme zamanı 6 ay ile 18 ay arasındadır. Erken yapılan cerrahi iki gözün

Detaylı

KADAVRADAN ORGAN ALINMASI. Özlem ERGİNBAŞ Ameliyathane Hemşiresi

KADAVRADAN ORGAN ALINMASI. Özlem ERGİNBAŞ Ameliyathane Hemşiresi KADAVRADAN ORGAN ALINMASI Özlem ERGİNBAŞ Ameliyathane Hemşiresi KADAVRADAN ORGAN ALINMASI Beyin ölümü kararı verilmiş donörlerden (vericilerden) usulüne uygun olarak başka kişiye nakledilmek üzere organların

Detaylı