Kur'an Kissalarinda Eski Uygarliklar

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "Kur'an Kissalarinda Eski Uygarliklar"
  • Su Emin
  • 1 yıl önce
  • İzleme sayısı:

Transkript

1 Akademik Ara?tirmalar Dergisi 2005, S a y i 24, S a y f a i a r Kur'an Kissalarinda Eski Uygarliklar Abdulbaki Kur'an, birtakim tarihi bilgileri vermekle birlikte, bir tarih kitabi degildir. O, diinyada zulmiin, kan ve goz ya^inin olmadigi, insanlarin karde^ge ya^adigi, 6zgur, mutlu ve mureffeh bir toplumu olu?turmak, ahirette de ebedi saadeti sagiamak ifin Yiice Yaratici tarafindan gonderilen bir hidayet kitabidir. Bununla birlikte insanlari hidayete davet etme baglaminda zikrettigi olaylar, en saglam tarihi kaynaklardir. Kur'an, bize Islam Oncesi ^aglarla ilgili en dogru bilgileri sunmakta; Ad, Semud, Sebe' vb. kissalarla o donemlerdeki uygarliklann eri?tigi seviyeyi ana hatlanyla ogrenmemiz hususunda bize birtakim ipuglar vermektedir. S6z konusu bolgelerde yapilacak arkeolojik gali^malarda Kur'an'in verdigi bilgiler dogrultusunda hareket edildigi takdirde, daha saglikli sonu9lara ula mak mlimkundur. Nitekim ileride agiklanacagi Uzere yapilan kimi kazilarda gikan bulgular, Kur'an'da anlatilan kissalann dogrulugunu teyit etmektedir. Kur'an, ge9mi5 milletlerin hayat tarzlanni, tecriibe ve birikimlerini insanligin kollektif akli olarak kabul etmi, onlann tecriibe, inang ve ahlaklarindan ayrica siyast sistemlerinden bahsetmi? ve medeniyetin el degi tirme ger9egini dile getirmi?tir. Bu husus, ba$kalannda bulunan ancak Islamiyet'le ters du meyen bilgilerden yararlanmanin bir gerek^esi olarak kabul edilebilir. u halde Kur'an'in i?aret ettigi?ekilde, ba5ka inan? ve sistemlere mensup insanlarin tecrlibelerinden kultur ve medeniyetlerinden yararlanma yollarinin ara tirilmasinm dint bir gorev oldugunu soyleyebiliriz.' Biz bu makalemizde bir kisim izleri guniimuze kadar gelen ve Kur'an'da anlatilan bazi eski uygarliklann kissalan uzerinde durmak istiyoruz. 1- Ad Kissasi Antropologlar, Ad kavminin Arabistan'da kaybolup giden en eski milletlerin ba?inda geidigini soylemektedirler.^ MUfessir et-taberi'nin belirttigine gore, gerek Cahiliye gerek IslamT donemlerdeki Araplar Ad kissasini, Hz. Ibrahim ve kavmini bildikled kadar iyi bilmekteydiler.' Nitekim Tarafe, Nabiga ve Zuheyr gibi Cahiliye donemi $airlerinin?iirlerinde Ad kavmine atiflarda bulunulmaktadir."* Ad ile ilgili haberlerin gerek Kur'an-i Kerim'de, gerek Cahiliye ^iirinde yer almasi. Ad kissasinin Araplarca iyi bilindigini ispatlayan guglu birdelildir. Araplar, Ad kavminin Arabistan'm en eski kabilelerinden biri olduguna inanirdi. Bunun iqin onlar, bir $eyin 90k eski oldugunu vurgulamak igin ona "AdT" diyorlardi. Aynca kime ait olduklari belli olmayan bir eser veya binayi gordliklerinde de yine onu Ad kavmine nisbet ederlerdi.^ Araplar, tarihi harabe ve eserleri "Adiyyat"; sahipsiz ve i lenmeyen toprak pargalanni da "Adiyyti'l-ard" diye 165 Akademik Afajtirmaiar Dergisi

2 Kur'an Kissalarinda Eski Uygarhklar isimlendirirlerdi.* Bu ifadelerin Araplarca yaygin bir?ekilde kullanildigini, hadislerde de yer almasindan anlamaktayiz/ Ad kavminin giiq, kuvvet ve zenginlikleri hakkindaki hikayeler 50k me?hur olmu? ve onlarin isyanlanndan dolayi helak edili?leri de ibret alinacak bir olay olarak anlatilmi^tir. Nitekim Yezid b. Muaviye, Medine halkina yazdigi mektupta onlan Ad kavminin akibetine ugramakia tehdit etmi^tir.** Tarih ara^tirmacisi BeyyumT Mehran'in belirttigine gore, Ad ve Semud'un varligi Tevrat'ta zikredilmedigi i9in, bir^ok oryantalist tarafindan inkar edilmi?- tir. Ancak onlar bu iki toplumun Batlamyus tarihinde de zikredildiklerini gordtiklerinde, onlann varolduklan ger^egini kabul etmek zorunda kalmi lardir. Nitekim Batlamyus tarihinde Ad, Oditae; Semud da Thamudida $eklinde gegmektedir. Yunan kaynaklarinda da Ad kelimesi Ad kavminin ya?adigi irem kentinin ismiyle biti$ik olarak "Adramitae"?eklinde yer almaktadir.' Kur'an'da Hz. Hud'un gonderildigi kavimden Ad-i Ula diye soz edilmi^tir.'" Onlaria birlikte yok olmayip kurtulanlara da Ad-i Uhra ismi verilmi?tir. Kadim Ad kavmi, Sami lrkindan Hz. Nuh'un torunlarmdan irem soyundan gelmelei'inden dolayi da irem diye anilmi lardir." Ad kavminden bahseden ayetlere baktigimizda, bu kavmin, ge^indikleri davarlarinin oldugunu,'^ oturduklan bolgenin bag ve bah^elerie ku^atildigmi,''' insanlannin boy ve kuvvet e ustun yaratildiklarini,''' jehirler in a edip diger irisanlara despotga davrandiklanni'^ ogrenmekteyiz. Ancak bu kavmin, gug ve kuvvetlerine guvenmelerinden ve sahip olduklan yuksek uygarlik duzeylerinden dolayi 5imanp peygamberlerine kar^i geldikleri ve bu yuzden Allah'in gonderdigi bir kasirgayla yok olduklan Kur'an'dan anla^ilmaktadir."* Kur'an, Ad kavminden soz ederken kendilerine peygamber olarak gonderilen Hz. Hud'tan da soz etmekte, onu Ad'in karde?i diye anmakta ve onun putperest kavmi ile olan mticadelesini anlatmaktadir.'^ Ahkaf suresinde onun bu miicadelesi?oyle gegmektedir: "Ad'in kardefini (Hud'u) an: Hani o, Ahkaftaki kavmini uycinni^ti. Kendisinden once ve sonra da nice uyancilar gelip ge^miftir. (Hiid deniifti ki): "Allalt'tan ba kasina kulltik etmeyin; ben sizin, buyiik bir giiniin azabina ugrainamzdan korkiiyorum."^^ Musluman tarihgiler, "Hani o, Ahkaftaki kavmini uyarmtpi" ifadesinden hareketle Ad kavminin; Arap Yarimadasinin Guney batisinda yer alan Yemen'- deki Hadramut bolgesinde ya?adiklanni soylemektedirler. $ihr diye isimlendirilen bu bolge Umman'dan Hadramut'a kadar deniz sahili boyunca uzanmaktaydi.''^ Qunku kum tepeleri anlamina gelen ^^VAhkaf kelimesi, Arabistan 90IUnun guneybati bolgesinin adi olmu^tur.^" Bugun lssiz bir 90I olan bu bolgede insan ya^amamaktadir.^' GunUmuzde Ahkaf, Umman ve Hadramut arasindaki bolge olarak gosterilmektedir. Burasmi merkez tutan Ad kavmi Yemen, Umman ve Hadramut'tan Irak'a kadar uzanan bolgelere egemen olmu^tu.'^' Tarihgi Yakut; Hadramut ve Ahkaf ile ilgili?u bilgileri vermektedir; "Hadramut, denize yakm Aden'in dogusunda yer alan buylik bir kenttir. Qevresinde Ahkaf diye bilinen qok miktarda kum (tepeleri) vardir. Ad kavmine gon- 166 Journal of Academic Studies

3 Abdulbaki Gune? Yil: 6, Sayi: 24 ubat - Nisan 2005 derilen Hud (a.s)'in kabri de oradadir."^^ Soz konusu bolgede eski ^ehir ve koy kalintilanna ve ta lar uzerinde bir takim yazi ve $ekillere rastlanmi^tir. Butun bunlardan ^u anda lssiz bir 90I olan soz konusu yerin, bir zamanlar meskun oldugu ve bir takim dogal felaketler neticesinde terk edildigi anla^ilmaktadii."'' Tarih yonunden kahntilan olduk a eski olmalanna ragmen Gliney Arabistan'da Ad kavmine atfedilen bazi kalintilar varligini hala surdurmektedir.'^ Bu bolgede Hz. Hud'a ait bir mezann oldugu soylenmektedir. Ingiliz ara tirmaci James R. Wellested, 1837 tarihinde Hisn-i Gurab adli yerde Hz. Hud'un adinin ge9tigi bir kitabe bulmujtur. Bu kitabeden, soz konusu yerde ya?ayan insanlann Hz. Hud'un?eriatina gore hareket ettikleri anla ilmaktadir.^^ Hud mezan diye isimlendirilen yer gunumuzde bile her sene $aban ayinin on birinde ziyaret edilmektedir.^^ Arkeolojik bulgularin da teyit ettigi gibi, Kur'an'da, Ad kavminin in$a ettigi ve yeryuzunde benzeri gorlilmemi? binalara sahip irem ehrinden bahsedilmektedir. Bu ^ehrin o zamana kadar bir benzeri varolmu? degildi: "Gormedin mi Rabb'in ne yapti Ad (kavmin)e? YUksek sutunlu Irem'e? Ki Ulkeler arasinda onun e^i yaratilmami^ti. "^^ 1990'lann bajinda Nicholas Clapp admdaki bir arkeologun yaptigi ali5malar neticesinde irem ehrinin kalintilan ortaya gikmijtir. Glap, 1932 yilinda ingiliz ara^tirmaci Bertram Thomas tarafindan yazilmi? olan Arabia Felix adli eser ile Gografyaci Batlamyus tarafindan MS 200 yilinda izilmi5 bir haritayi inceleyerek Ad Kavmi'nin ya adigi kentin kalintilannin, Umman'in sahile yakin bir yerinde oldugu kanaatine vanr ve NASA'nin katkisiyla uzaydan ekilen lesimlerle de bu kanaatini peki?tirdikten sonra kazi gali^malanna ba?lar. 12 metre derinliginde kumlann altinda?ehrin kalintilanna ula?ilir. Yapilan kazilarda Kuran'da belirtilen?ekliyle bir9ok sanat yapilan ve yuksek medeniyet eserleri bulunur. Kaziyi ytiruten ara?tirma ekibinden Dr. Zarins, bu?ehrin bulgulanni diger arkeolojik bulgulardan ayiran?eyin yuksek sutunlar oldugunu ve dolayisiyla bu jehrin Kuran'da sozu ge9en Ad Kavmi'nin kenti irem oldugunu soyler."' Nitekim Kur'an da Ad kavmini, yuksek binalar in a ettikleri i9in "Zatli'limad" yani, "yuksek sutun sahibi" diye nitelendirmi tir.'"' Dunyada bu ttir binalan ilk defa onlann in a ettikleri soylenmektedir." Aynca Kur'an, Hud peygamberin gonderildigi Ad kavminin her yuksek yere btiyuk ve saglam binalar yaptiklarindan da soz eder: "Her yiiksek tepeye bir bina kurarak mi egleniyorsunuz!" "Ebediyen ya ayacaginiz kuruntusuyla kofkler/saraylar/ kaleler/barajlar ediniyorsunuz?"^^ ikinci ayette gegen ^^l^^" kelimesi; ko?kler, saraylar ve kaleler aniamina geldigi gibi, su sarniglan ve barajlar anlamlanna da gelmektedir."''' Fakat ayette bu kelime ile su barajlannin kasdedildigi daha kuvvetli bir ihtimaldir. Qlinku Ad kavminin ya?adigi Yemen bolgesi barajlan ile Un kazanmi^ti.'''' Kaynaklarda Ad kavminin sahip oldugu zenginlik ve ula?tiklan uygarlik seviyesi 90k abartili bir jekilde anlatilmi$tir. Bu aniatilanlar -bir kismi hayal urlinu olsa bile- yine de onlann?ehircilik, sanayi ve ozellikle tanmcilik alaninda 90k ileride olduklan ger9egine i$aret etmektedir. Rivayetlere gore Ad kavminin 167 Akademik Arajtirmaiar Dergisi

4 Kur'an Kissalarinda Eski Uygarliklar lideri $eddad b. Ad, ilahi kitaplarda cennetin niteliklerini okumu? ve benzerini in?a etmeye karar vermi?tir. Altin, glimu?, yakut vb. degerli maddeleri kullanarak saraylar yaptirmi?, her turiu sebze ve meyvenin yeti?tigi bah9eler ve bunlan sulayacak kanallar in^a ettirmi?tir.^^ Son zamanlarda arkeolojik 9ali?malarda elde edilen kitabelerde yazilanlar da""" Ad kavminin ilahi azab gelmeden once refah i9inde ya?adiklanna dair Kur'an'in verdigi bilgileri dogrulamakta ve bu konuda kaynaklarda anlatilanlann tamamen asilsiz olmadigini gostermektedir. Kur'an; Ad kavminin, ihti$am ve debdebelerinin gostergesi olmaktan ote bir anlam ta^imayan yiiksek binalar ve anitlar diktiklerinden soz eder. Eglenme, zevk-u sefa pe?inde ko?ma, israfa dayali luks bir hayati tercih etme, kisacasi hedonist bir ya^am surmekten ba?ka bir ama9 ta?imayan bu insanlar. Slum otesi hayat i9in herhangi bir haziriik i9inde olmami$lardir. Yuksek ko^kler ve saraylar in?a etmelerinin nedeni, dunyada ebediyen ya?ama isteklerinin bir gostergesidir. Kur'an'da; ahireti yok sayan, hesap verme anlayi?indan uzak, sekuler bir diinya anlayi?!,"" Ad kavminin, dunya zevklerine dalip insani erdemlerden uzakla?arak a^agi sosyal katmanlara mensup insanlara zulmetmelerinin^* temel nedeni olarak gorulmektedir. Yukandaki ayetlerden; Ad kavminin?iddetli bir ele?tiriye tabi tutulmasinin temel nedenin, i9lerinde rahat edecekleri kojk ve saraylar in a etmeleri degil, ihtiya9tan kaynaklanmayan, sirf gu9 ve kuvvetlerinin gostergesi olarak ihti$amli yuksek binalar yapmalan, ahiret hayatini unutup ya?ami yalnizea dtinya hayatindan ibaret saymalan ve yoksullara adaletli davranmayip zulmetmeleri oldugu anla^ilmaktadir. Kur'an ayetlerinden Ad kavminin Allah'tan ba^ka bir takim ilahlara taptiklan anlajilmaktadir: "Dediler ki: "Ey Hud! Bize higbir delil getirmedin. Senin soziinle ilahlarimizi terk edecek degiliz. Zaten biz sana inanmiyoruz." "Seni ilahlarimizdan biri fena garpmi demekten ba ka sozumiiz yok sana." Hud dedi: "Ben Allah 'i fahit tutuyorum, siz de?ahit olun ki, ben sizin Allah 'a ortak yaptiklarinizdan uz.agim."^'^ Tarih9iler de. Ad kavminin Sada' (e'-^^), Samud (J>»-^) ve el-heba (ew*!') adlannda U9 tane puta taptiklarmi kaydetmektedirler,'"' ancak yapilan arkeolojik 9ali5malarda ^u ana kadar soz konusu putlarin isimlerine rastlanmami^tir."" Kur'an ayetleri. Ad kavminin uzerine?iddetli bir rlizgann, yedi gece, sekiz glin estigini ve onlan i9i bo? hurma kutukleri gibi yere serip yok ettigini anlatmaktadirlar."* Ad kavminin yajadigi bolgeyi ara?tiran arkeoglann, soz konusu yerde eski bir yanar dagin oldugunu ve onun etrafinda ya?ayan insanlann yok olduklarini belgelemeleri,'*'' Kur'an'in anlattiklanni teyit eder niteliktedir. 2- Semud Kissasi Semud kavmi, Arabistan'da Ad kavminden sonra en yaygin olarak bilinen ikinci bir topluluktur. islam oncesi Arap $iir ve hitabelerinde Semud ismi sik sik ge9mektedir.''^ Asur yazitlannda, Yunanistan, Roma ve iskender hakkmda yazilan eserlerde de Semud ismine rastlanmaktadir. Tarih9ilerin belirttiklerine gore. 168 Journal of Academic Studies

5 Abdulbaki Gune? Yil: 6, Sayi: 24 ubat - Nisan 2005 Semud Icavmine mensup bazi insantar Roma ordusuna katilarak NebtTler'e sava?mi$tardir. Bu da Hz. isa'nin dogumundan soz konusu sava?in yapitdigi tarihe kadar bu kavimden ya?ayan insantann var otduklanni gostermektedir."^ Kaynaktarin verdikteri bilgitere gore, Semud milteti, gunumuzde el-hicr diye bitinen"*^ Hicaz ve am arasinda bir botgede ikamet etmekteydiler.''^ Semud kavminin tarihi, Mitattan Sncesine kadar uzanmaktadir. Kaynaktarda ontarin, ikinci Sargon zamanmda Asurtulara kar^i sava^ip yeniten mitletterle birlikte olduklan belirtilmektedir."* Onlann isimleri ikinci Sargon'a ait mennlerde Tamudi diye gegmektedir. Aynca Semud kavmine ait bir 50k kitabeye Arap yarim adasinin degi?ik yerlerinde rastlanmi^tir.'*' Oryantalist William Vincent'e gore, Semudlular (Thamudeni) sahil kenannda gemilerin ugrayamadiklan ta?lik bir bolgede ya5amaktaydilar.^ Onun bu ifadesinden Semud kavminin Hicaz bolgesinde Kizil deniz sahilinde ikamet ettikleri anla^ilmaktadir. Oryantalist Peliny ise Semud (Tamudaei) kavminin yerini Domata, Haegra ve Badanatha diye isimlendirdigi yerler arasinda tayin etmekte,'' Batlamyus ise, Thamuditae ve Tahamudeni diye isimlendirdigi Semud kavminin, Sarakenoi ve Apatae arasinda bir bolgede yajadiklarini soylemektedir. Ona gore Semud kavmi ile Ad kavminin ya^adiklan bolgeler birbirine yakin idiler. Aralannda sadece Sarakeni denilen bir memleket vardi.^^ Yukandaki bilgilerden Semud kavminin Arap kaynaklannm da belirttigi gibi Arabistan'm Kuzey batisinda ikamet ettikleri anla?ilmaktadir. Nitekim tarihgi Yakut, Semud kavminin ya adigi Vadi'1-Kura bolgesinin, am-medine yolu Uzerinde bulundugunu, am'dan gelen hacilann oradan ge tiklerini ve rivayette bulundugu ki?inin ya?adigi donemde soz konusu bolgede bina kahntilannin hala varliklarini surdurdugtinti belirtmektedir." Yakin zamanlarda yapilan arkeolojik gah^malarda Semudlulara ait bir takim kitabelere, bir kismi Urdlin'de, diger bir kismi Suudi Arabistan'm Hicaz bolgesinin yukari tarafina du en bolgede rastlanmi tir. Bu kitabelerin bir kisminin tarihinin, Milattan Once yedinci asra kadar uzandigi, kalanlannin ise Milattan sonrasina ait olduklan tespit edilmi tir. Semudlulardan elde edilen birtakim belgelerden, yazi sanatlannin zamania geli tigi ve bir takim degi iklige ugradigi anlaiilmaktadir.^"* Bu da islam oncesi Arabistan'da yazinin geli im tarihine i ik tutmakta ve sanilanm aksine Araplann okuma ve yazma konusunda 90k geri olduklan du uncesinin yersiz oldugunu gostermektedir. Kur'an-i Kerim'den, islam oncesi Araplann Ad ve Semud kavimlerinin ba ma gelen felaketleri ve onlann ya adiklan yerleri gayet iyi bildikleri anla ilmaktadir: "Ad ve Semud'u da (helak ettik). Bu, onlartn (harap olmu ) yurtlartndan size belli olmaktadir. "'' Kur'an-i Kerim'in bir ok ayetinde Semud kavminden soz edilmektedir.'** Bu ayetlerde onlann Allah'tan ba^ka ilahlara taptiklan, yeryuzunde fesad gikardiklan, daglardan oyma lliks evler yaptiklan, onlan hakka ve tevhid inancina 9agirmak i9in kendilerine mensup Hz. Salih'in gondedldigi anlatilmaktadir. Hz. Salih'e kavminden 90k az ki?i inandi, btiytik gogunluk ise inanmadigi gibi ona 169 Akademik Ara5tirmaiar Dergisi

6 Kur'an Kissaiarinda Eski Uygarliklar kar?i 90k azginla ti. Hz. Salih'ten, ger9ekten peygamber ise kendilerine bir mucize gostermesini istedi." Bunun Uzerine Allah Hz. Salih'e mucize olarak bir deve verdi.'* Ne var ki iyice azginla?an toplum, bu ayeti kabul edip iman edecegi yerde mucize deveyi kesip'' Hz. Salih'i de ortadan kaldirma planini yapti.^" Fakat kotli emellerine ula amadan, Allah'in azabiyla yok olup gittiler. Bu husus Kur'an'da?oyle anlatilmaktadir: "Derken di^i deveyi bogazladilar ve Rab'lerinin buyrugundan dt^ari gikp; "Ey Salih, eger hakikaten elgilerdensen, bizi tehdit ettigin (o azab)i bize getir!" dediler." "Bunun Uzerine hemen onlari, o korkung sarsinti yakaladi, yurtlarinda diz Ustii gokekaldilar." Kur'an'da, Semudlularin ba$ma gelen felaketlerden haberdar olan Arap mli?- rikler, ayni akibete ugramamalan i9in uyanlmaktadirlar: "Eger yiiz gevirirlerse de ki: "Ben sizi Ad ve Semud kavimlerini garpan yildirim/kasirga gibi bir yddirtma/kasirgaya kar^i uyardim."^^ Kur'an-Kerim'de Semud kavminin ya?adiklan yerin ismi belirtilmemij, fakat "(Rabb'inin) vadide kayalari oya(rak evler yapa)n Semud (kavmin)e (ne yaptigmt bilmez misin?)"^^ ayetinden onlann daglik veya kayalik bir bolgede ya?adiklari anlatilmaktadir. Mufessirler ayette ge9en "JljlW >-^i ij^w-" ifadesinin; daglardaki buyiik kayalari kesip "evler in?a ettikleri aniamina geldigini, "el-vadi"nin de "Vadi'1-Kura" oldugunu soylemi^lerdir.*^ Kaynaklarda Semud kavminin daglan ve kayalari oyup evler in$a eden ilk topluluk olduklan soylenmektedir. Anlatildigina gore onlar ta^lardan bin yedi ytiz?ehir in$a etmi^lerdir.*^ Kur'an'da Hz. Salih'in kavmi Semud'dan, ehirlerine nisbetle "Ashabli'l- Hicr" diye soz edilmektedir: "Andolsun Hicr halki da peygamberleri yalanladilar." "Onlara ayetlerimizi verdik, ama onlardan yuz geviriyorlardi." "Daglardan guvenli evler yontuyorlardi."^ Ayetlerden Semud kavminin, kayalari oyup evler in?a ettikleri, tepelere saraylar yaptiklan ve ta? oymaciligi sanatinda da 90k ileri gittikleri anlatilmaktadir. ilk ayette ge9en "el-hicr" Semud kavminin ba^kentiydi. Kentin haiabeleri, Medine'nin kuzeybatismda Tebuk yolu uzerinde yer alan el-ula?ehri yakinlannda bulunmaktadir.""' Bu kavmin, tepe ve dag eteklerinde oyduklan ta? evierden bir 90gu glintimtize kadar gelebilmi^tir. ehrin kalintilanndan o gunku nufusunun be$yuzbin civannda oidugu tahmin edilmektedir.^^ Tarih9i Yakut'un belirttigine gore, istahri soz konusu kenti gordugunli ve evlerinin kendi evleri gibi olup kumlaria 9evirili bir takim daglann ba?lannda yer aldiklanni belirtmektedir.^''^ el-hicr kentini bir takim cografyaci ve seyyahlar ziyaret etmi ve orada Semud kuyusu diye bilinen bir kuyunun varligindan da soz etmi?lerdir. BuharT ve Muslim'in Abdullah b. Omer'den naklettikleri bir rivayete gore, Hz. Muhammed (s.a.s.), sahabesiyle Tebuk'e giderken Hicr bolgesinde konaklami?, sahabe Semud kavminin i9tikleri kuyulardan su i9mi, daha sonra Hz. Peygamber ve beraberindekiler Hz. Salih'in devesinin su i9tigi kuyunun bajina gelmi?lerdir.^' Abdullah b. Omer'den nakledilen bu rivayet, Semud kavminin ya$adigi yerin neresi oldugunu ve nerede yer aldigini a9iga kavu?turmakta ve Kur'an'da sozu edilen Hicr kentinin burasi oldugunu belirtmektedir. Aynca bu 170 Journai of Academic Studies

7 Abdulbaki Gune? Yil: 6, Sayi: 24 ubat - Nisan 2005 rivayetten, Hz. Salih'in devesinin su igtigi kuyunun Hz. Peygamber doneminde var oldugu da anla^ilmaktadir, HicrT sekizinci asirda ya?ayan ibn Batuta Hac yolculugu esnasinda buradan ge9erken gozlemlerini ^oyle dile getirmi?tir: "Buralarda kirmizi renkli kayalardan olu^an daglarda Semud kavmi tarafmdan oyularak yapilan suslu binalarin kalintilari vardir. Bunlan goren, onlann daha yeni yapildiklanni zanneder, Bu harabelerde Semud kavminin 9urumu? kemikleri bulunmaktadir."^^ Gerek "Daglardan ustalikla evler yontuyorsunuz."^^ ayetinde ge^en "farihin" kelimesinden, gerekse ibn Batuta'nm aniattiklanndan Semud kavminin mimarlikmtihendislik alamnda 90k ileri bir seviyede olduklan anla?ilmaktadir. Nitekim ayette gegen farih kelimesi, bir?ey konusunda mahir ve usta olan ki$iyi ifade eder.^"* Semud kavminin, ta$ oymaciligi sanatinda farih kelimesiyle nitelendirilmeleri, onlann bu konuda usta ve mtitehassis olduklanni gostermektedir. Kaynaklardan anla?ildigi kadariyle Semud kavmi Hicaz'in list tarafinda bir bolgede ya?amaktaydi. Bu bolge, $am-misir ile Yemen-Hicaz ticaret yoliannin kesi?tigi bir bolgeydi.^' Bazi arkeologlar, yaptiklan kazi 9ali?malannda Tebuk ve Taifte Semud kavminin kalintilanna rastlami?lardir.^^ Yapilan son arkeolojik 9ali$malarda da Arap Yanmadasinin kuzeyinden guneyine, dogusundan batisina; Akabe, Urdun ve Suriye ge9i? yollanna kadar Semud kavmine ait bir9ok materyale rastlanmi^tir. Butun bu kalintilar Semudlulann Kuzey Arap Yanmadasinin sakinleri oldugunu gostermektedir." Kur'an-i Kerim'in bir9ok ayette onlardan soz etmesi de bundan olsa gerektir, $urasi yadsinamaz bir ger9ektir ki, Kur'an'm Semud kavmiyle ilgili zikrettikleri ile kazilarda 9ikan bulgular arasinda tam bir uygunluk vardir. Kur'an ayetlerinden Semud kavminin hayvanlara, verimli arazilere ve bol su kaynaklanna sahip, guven i9inde ya?ayan zengin ve mureffeh bir topluluk olduklan anla?ilmaktadir: "Siz burada hep giiven iginde birakilacaginizi mi saniyorsunuz?" "Boyle bahgelerde, ge^me ba^larinda?" "Ekinler ve yumu^ak tomurcuklu guzel hurmaliklar arasinda?"''^ SemQd kavmine ait kitabelerde de onlann 9ift9ilikle ugra?tiklan, ziraat i?lerinden anladiklan, bagcilik ve pamuk ziraatini bildikleri, g09ebe olmaktan ziyade yerle^ik bir hayata sahip olduklan ve ya?adiklan sabit evierinin oldugu anla$ilmaktadir. u ayette de Semud kavminin saraylarda ya?ayan zengin bir millet olduklan ifade edilmektedir: "DUfunun ki (Allah), Ad'dan sonra sizi hiikumdarlar yapti ve yeryiizilnde sizi yerleftirdi: Onun duzluklerinde saraylar ediniyorsunuz, daglarini yontup evler yapiyorsunuz, arttk Allah'in nimetlerini hatirlayin da yeryiizunde bozgunculuk yapip kan Mik gikarmayin."^" Bu ayet, Semud kavminin kuzey Hicaz'da Hicr daginin bati yama9lannda kayalara oyduklan yuksek bir uygarligin i^areti olan ihti?amli binalara dikkatleri 9ekiyor. Mufessir MevdudT'in belirttigine gore, Semud kavminin kayalan oyma sanati, Hindistan'in Ellora ve Ajanta magaralanndaki oyma sanatinin bir benzeridir. Semudlular, dag ve kayalan yontarak muhte$em saraylar yaparlardi. BugUn "Medayin-i Salih'' diye bilinen bolgede yaptiklan saraylann hala ayakta kalma- 171 Akademik Ara tirmalar Dergisi

8 Kur'an Kissalarinda Eski Uygarliklar SI, onlarin mim^ride ne kadar ileri bir seviyede olduklarini gostermektedir.^' Yukandaki ayetten anlajildigi uzere, Semud kavmi sadece kayalardan oyma saraylar yapmakla yetinmemi?, ayni zamanda duz arazilerde de muhte^em saraylar ve ko?kler yapmi^lardir. Fecr suresinde ge tigi uzere,^^ Ad kavminin mimari sahada en belirgin ozelligi kalin ve yuksek sutunlu binalar yapmak iken, Semud kavminin en belirgin ozelligi ise, kaya ve daglari oyarak muhte?em saraylar in$a etmektir. Semud kitabelerinden onlarin kiiltur seviyelerinin ytiksek, gogunun okuma yazma bildikleri ve yazi sanatinin onlarda bir meslek haline geldigi de anla^ilmaktadir. Yine bu bulgular onlann sosyal, dint ve ticari hayatlarina, giyim ve ku?amlarina da i$ik tutmaktadir.^'' Hz. Salih, kavminin uygarlikta ula^tigi bu mureffeh ya ama ibaret ederek, sadece AUah'a tapmalanni ve gunah i?lemekten uzakla^ip O'na tevbe etmelerini istemektedir: "Ey halkim, AUah'a kulluk edin, O'ndan bafka tanriniz yoktur! Sizi yerden in^a eden ve onu imar etmenizi dileyen O'dur; O'ndan magfiret dileyin, sonra O'na tevbe edin! Qiinkii Rabbim yakindir.(o, dualari) kabul edendir."^ Bu ayetten Semud kavminin Allah'in di-?inda bir takim ilahlara taptiklan da anla?ilmaktadir. Nitekim arkeolojik 9ali5- malarda da elde edilen Semud yazitlannda, okiiz ba?iyla temsil edilen ba^ta Salm admdaki ilahin yam sira Vedd, Yegus, Lat, Ye'uk, Menat, Ba'l ve Hubel gibi ba^ka bir 90k ilaha taptiklan anla^ilmaktadir.*^ Semud kavmi de yeryuzunde fitne ve fesat 9ikardiklanndan ve kendilerine gelen peygamberi yalanlayip getirdigi mucizeye inanmamalanndan ve peygamberi ortadan kaldirma planlarindan dolayi Kur'an ayetlerinde belirtildigi gibi korkun9 bir ses (^^^-i^f^ ve sarsinti (^j)yla*' yok edildiler. Bu ayet ifadelerinden hareketle Semud kavminin volkanik patlamalarla veya iddetli depremlerle yok edildiklerini soyleyebiliriz. Nitekim onlarin ya^adiklan bolgede volkanik ta^lar bulunmaktadir.^* Katade, Semud kavminin 90k yuksek frekansli bir sesle yok edildiklerini belirtir.^' en-neccar ise, Semud kavminin helaki ile ilgili ayetlerde ge9en "AioL^" ifadesinden hareketle onlarm yildirimin 9akmasiyla meydana gelen ytiksek bir elektrik akimiyla helak edildiklerini ileri surmektedir.'" Fakat soz konusu ifadeden bu anlami 9ikarmanin bir zorlama oldugu kanaatindeyiz. 3- Sebe' Kissasi Onceleri bir hanedan veya kabile ismi olan Sebe' kelimesi, sonradan Yemen'de medeniyet ve uygarligin merkezi olan Me'rib $ehrinin adi olmu?tur.'^' Bu?ehir ile San'a arasinda U9 guniuk bir mesafe bulunmaktadir.'^ Sebe', bliytik kabilelerden olu?an buytik bir Gliney Arabistan kavmiydi. Bir hadiste belirtildigi iizere Sebe'nin soyundan bir9ok kabile meydana gelmijtir.^'' Sebe' kavmi, eski 9aglardan beri bilinen bir milletti. M.O tarihli Ur kitabelerinde bu kavimden "Sebum" diye bahsedilmektedir. Ayrica bu kavim hakkinda Babil ve Asur yazitlannda da bilgiler vardir.'"* Sebe'lilerin ismi Kitab- I Mukaddes'te de $eba ^eklinde bir9ok defa ge9mekte ve Sebe' memleketinin 172 Journal of Academic Studies

9 Abdulbaki Gune Yil: 6, Sayi: 24 ubat - Nisan 2005 bol serveti ve aitiniyla bilindigi, onemli bir ticaret merkezi oldugu ve IbranTlerle ticaret yaptiklan ifade edilmektedir.'^ Aynca Sebe'lilerin Suriye ve Misir'a gtizel kokulu bitkiler altm ve degerli ta?lar ihra ettikleri belirtilmektedir.'* M.O. be^inci ytizyilda yazilan Herodot Tarihi'nde de Arabistan'm; ttitsii, murra, kassia ve ladanon gibi baharatlan tireten tek ulke oldugu kaydilerek Kitab-i Mukaddes'teki bilgiler teyit edilmektedir.'' Bu kavmin ya?adigi bolge, Yemen denilen Arabistan yanmadasmm guneybatisiydi.'* Sebe' Kralligi sadece Yemen'i degil, Hadramut'm geni? bir bolumtinli, Mahran topraklanni ve Habe istan'in buyuk bir boltimtinq igine aliyordu. Sebe'liler, gtinumtize kadar kahntilan devam eden muhte?em barajlar ve su yollarr ^ebekeleri in^a etmi?lerdi. Bu barajlar?ebekesinin suladigi topraklar Rub'u'1-Hali sinirlan gevresindeki Sayhad olune dogru uzanmaktaydi. Sebe' ulkesi, Ma'rib'den Kuzey'de Mekke, Medine ve Suriye, Doguda Arap Denizi kiyilanndaki Zufar'a dogru ilerleyen ve boylece Hindistan ve ^in'e baglanan deniz yollan ile birle?en "baharat yolu"nu kontrol eden onemli bir ticaret merkezi konumundaydi.'' Sebe'liler'in Medeniyette yukselmeleri, M.O yillannda ba^lami^tir. Hz. Davud ve Hz. Suleyman zamanlannda zenginlikleriyle dunyaca me?hur bir kavimdi. Onceleri gune5e tapiyorlardi. Daha sonra krali9elerinin Hz. Slileyman'a iman etmesiyle (M.O ) muhtemelen 9ogu tevhid dinine girmi?- lerdir. Daha sonraki bir dsnemde bu dinlerini terk ederek degi^ik tanri ve tanngalara tapmi5lardir. Yemen'de yapilan kazilar sonucunda, ba?ta ba? tanri "Elmaka" olmak uzere, bu tanrilar i9in mabetler yapildigini ve her onemli olayda soz konusu tanrilara kurbanlar sunuldugunu gosteren bir^ok kitabeye rastlanmi^tir.'"" Ug bin kadar olan bu kitabelerde Sebe' halkinin sosyal, siyast, dint, ticart vb. durumlanna i?ik tutan bilgiler de yer almaktadir."" Kaynaklarda Sebe'lilerin zenginlikleri ve lliks hayatlan sitayi? ve hayranlikla aniatilmaktadir. Zengin olup refah ve luks bir hayat ya?adiklari igin Roma ve Yunanlilar gibi 9agda lan tarafindan kiskanilirlardi. Onlar, altin ve gumti^ten tabaklar kullanirlardi. Evlerinin duvar, pencere ve kapilannda bile fildi?i, altm, gumu? ve inci gibi degerli ta?lardan suslemeler yaparlardi.'"^ Bina yapiminda mahir olan Sebe'lilerin tarihte ilk defa her biri 12 metre ytikseklikte olan 20 kattan olu?an bir gokdelen in?a ettikleri bildirilmektedir.'"'' Kaynaklarda Sebe'lilerin sahip oldugu bah9elerin nitelikleriyle ilgili 90k abartili ifadeler de yer almaktadir. Ornegin en eski tefsirlerden biri olan TaberT tefsirinde anlatildigina gore, bir insan soz konusu bah9elerin i9inden ge9tiginde, ba$mda ta?idigi sepeti elini hi9 degdirmeden degi?ik meyvelerden dolup ta?ardi."'^ Kur'an ayetlerinde de belirtildigi tizere Sebe' halki bolluk ve refah i9inde ya?amaktaydi, ya?adiklan bolge verimli bah9elerle 9evriliydi. Kendilerine verilen bu bol nimet ve refah kar ismda Rabb'lanna?Ukretmeleri beklenirdi, fakat onlar nankorluk edip Allah'm emirlerinin di$ma 9ikti]ar. Bunun lizerine Yuce Allah Uzerlerine Arim Seli'ni gondererek 0 guzel ve verimli bah9elerini yok etti: "Andohun Sebe (ogullarin)in oturduklari yerlerde de bir ibret vardir: (O 173 Akademik Arajtirmalar Dergisi

10 Kur'an Kissalarinda Eski Uygarhklar meskenler), sagdan, soldan iki bahge (ile gevrili idi. Onlara): "Rabb'inizin nimetmden yeyin de 0 'na ukredm! Ho (bir) memleket ve gok bagi layan Rabb!" (denilmi^ti)." "Ama onlar (bizden) yiiz gevirdiler; bu yiizden iizerlerine Arim selini gonderdik; onlann iki bahgesini buruk yemi li aci meyveli ve iginde biraz da sedir agaci bulunan iki bahgeye gevirdik." "NankorlUk ettiklerinden dtiiril onlari 'boyle cezalandirdtk; biz nankorden ba kastm cezalandirtr miyiz?"'"' Ayette gegen <>jc- kelimesi, suyun oniinii tutan baraj, set anlamina gelir.""^ ibn Abbas'tan yapilan bir rivayette Habe$ dilinde arim kelimesinin, suyun toplandigi yer anlamina geldigi belirtilmijtir.'"' Nitekim Yemen'de yapilan kazilarda rastlanan kitabelerde bu kelimenin baraj anlaminda kullanildigi gorulmu - tur. Yemen huklimdan Ebrehe'nin bliyiik Me'rib seddinin tamirinden sonra yazdirdigi Milattan sonra tarihli bir kitabede arim kelimesi defalarca baraj anlaminda kuuanilmi^tir. Buna gore ayette ge9en j-j^jl J^- ifadesi bir barajin yikilmasiyla meydana gelen sel felaketi anlamina gelir.' * Yapilan arkeolojik ^ali^malarda Sebe' kissasinda anlatilan Arim selinin yiktigi Yemendeki Me'rib barajinin kalintilarina rastlanmi?tir."" Ayette anlatilan barajin iki yanindaki bah9elerin kalintilari da hala varliklanni surdurmektedir."" Mufessir Seyyid Kutub, Sebe'lilerin ula?tiklari uygarlik duzeyleri ve in?a ettikleri barajla ilgili?u bilgileri vermektedir: "Bunlann yurtlan son derece verimli topraklardan olu^mu^tu. Bu topraklar uzerinde kurulan uygarligin bazi izleri glinumuze kadar ayakta kalabilmi tir. Sebe'liler uygarlikta ileri bir seviyeye ula^mi^lardi. Oyle ki, guney ve dogu taraflanni saran denizden gelen bol yagmur sularini denetim altina almayi bajarmi^lar, bu ama9la dogal bir baraj yapmi^lardi. Bu barajin iki yaninda iki dag ylikseliyordu. Barajin online ordlikleri surlarda a^ilip kapanabilen kapaklar yapmi?lardi. Baraj duvarinin ardinda bliytik miktarda su biriktirmi^lerdi ve bu suyu gerektigi ekilde kullaniyorlardi... Bu baraj "Me'rib baraji" adi ile aniliyordu."'" Soz konusu barajin kimin tarafindan yapildigina dair degi?ik rivayetler vardir. Tefsirlerde bu barajin Sebe' b. Ye^cub b. Ya'rub, Himyer, Lokman, veya Sebe' Kiali9esi Belkis tarafindan in^a edildigi soylenmektedir. Baraj, iki dagin arasinda ta? ve zift kullanilarak in?a edilmi^tir. Barajda biriken kaynak ve yagmur sulariyla geni? araziler sulanmaktaydi."^ Alusi'nin belirttigine gore, Sebe' Melikesi Belkis, seddin arkasina suyu hapsedip birbiri uzerine ge^itli kapilar ve seddin online de baraja akan nehir sayisi kadar on iki havuz yaptirmi tir."'' Barajin yapimiyla ilgili rivayetlerin tumlinli dogru kabul etmenin herhangi bir sakincasi yoktur. Barajin, Sebe' tarafindan ba latilip daha sonra gelen Himyer, Lokman ve Belkis'in onu onarip bir takim ilavelerde bulunmu? olmalan muhtemeldir. Nitekim ibn Kesir'in beyanma gore, baraji ilk yapan ki?i Sebe' b. Ye^cub b. Ya'rub'tur. Fakat baraji tamamlayamadan olmli?, daha sonra Himyer tamamlami^tir."" Gunumlize kadar varligi devam eden "Evam" mabedi veya "Mahrem Belkis" diye bilinen mekanin kar isindaki ana kapinin bulundugu duvarda kayitli bulunan 1-44 nolu kitabede, Tanri Atetr {J^ U)) heykelinin onlinde Me'rib barajinm 174 Journal of Academic Studies

11 Abdulbaki Gune Yil: 6, Sayi: 24 ubat - Nisan 2005 iki kanalindan biri olan sag kanaldan gelen suyu duzenlemek i in -Milattan once yedinci asirda ya ayan Sebe' krallarindan - IJJI MJS CH J^J ( ^ j^-j: Zemar Ali Vetar b. Kerib il'in bliyilk bir su dagitim?ebekesini in a ettigi belirtilmektedir."^ Baraj ile ilgili bir kitabede de belirtildigine gore Zemar Ali'nin oglu " '*->*- '-'j:h 1^: Semeh Ali Ntiyuf' Arapiarin bildigi en bliyuk sulama projesini hayata ge9iren ki^idir. Me'rib halki her ne kadar sulama konusunda bilgi sahibi idilerse de onlarin in?a ettikleri barajiar ilkel idi. Ancak Semeh Ali Ntiyuf un hayata gegirdigi Me'rib Baraji (Seddu Me'rib), geni? bir arazide yagmur ve sel sulannm toplanmasini saglayan ve bliyuk arazileri sulayan ustun teknik ozelliklerine sahipti."^ Yukaridaki bilgilerin yer aldigi kitabe Milattan once 750 yilina kadar giden Me'rib barajiyla ilgili en eski beige oldugu belirtilmektedir."' Daha sonra gelen huklimdar Yesa' (JJJ) de babasinm izini takip ederek Me'rib Baraji'na bir 90k yeni ilavelerde bulunmu ve yeni su kanallari a9tirmi?- tir. O, yaptigi 9ali?malarla bo a akan sulari kontrol altina almi? ve dogadan azami derecede faydalanmak i9in gereken her yola ba? vurmu?tur. Onun gayretleriyle tanm alanlan genijlemi?, bir 90k bakir alan gunumuze kadar izleri devam eden verimli bah9eler haline gelmijtir. Dolayisiyla halkin refah seviyesi daha da ylikselmi? ve bolgede otoritesi ylikselen bir gti9 haline gelmi^tir."^ Arap Yanmadasinin tarihinde bilinen en buyiik mtihendislik eseri olan bu baraj,"' yapilan ilavelerle MiladT u9uncu asrin sonlanna kadar nihai eklini almi^tir.'^" Soz konusu baraj, degi ik zamanlarda yikilmakla kar^i kar^iya gelmesine ragmen tamir edilerek Islam dininin ortaya 9ikmasindan 90k kisa bir sure oncesine kadar varligini surdlirebilmi?, en sonunda Sebe' krali Ebrehe doneminde MiladT 542 tarihinde tamamen harap olmu?tur.'^' Barajin yikilmasi, Guney Arabistan'da meydana gelen 90k bliytik bir felaket olarak kabul edilmijtir. Bu olaydan sonra zenginlik kaynaklan yok olan Sebe'liler buytik sikintilar 9ekmi? ve degi?ik memleketlere g09 etmek zorunda kalmi lardir. Onlardan geriye bir takim harabeler ve insanlar arasinda anlatilan hikayeler kalmi^tir.'^^ Kur'an bu tarihi ger9ege oyle ibaret etmektedir: "Rabb'imiz seferlerimizin arasim uzakla^tir" dediler ve kendilerine zulmettiler. Biz de onlan (insanlar arasinda soylenen) efsanelere gevirdik, onlan darmadagin ettik. Siiphesiz bunda, sabreden, iikreden herkes igin ibretler vardir."^^^ Ayette ge9en "i-lijjl»-i.aul»ji" jfadesi, Ragib'in da belirttigi gibi, "kendileriyle Ornek verilen haberler yaptik" anlamindadir.'^"* Nitekim Araplar, ijleri kotti gidip dagilan toplumlari Sebeliler'e benzetip onlar i9in "L" i/j'^l c_>»" M»J: Topluluk Sebe'liler gibi darmadagin oldular" '^^ sonug Kur'an kissalannda, onceki milletlerin siyast ve dint hayatlanyla ilgili anlatilan bir kisim bilgiler, Hz. Peygamber zamaninda bilinmemekteydi. Bu bilgiler son zamanlarda yapilan arkeolojik 9ali5malar neticesinde ortaya 9ikmi?tir. Okuma yazmasi olmayan ve herhangi bir bilim adamindan da ders almadigi bi- 175 Akademik Ara tirmalar Dergisi

12 Kur'Sn Kissalarinda Eski Uygarliklar linen Hz. Muhammed'in onceki semavt kitaplarla firtii^en bilgiler vermesi, aynca higbir kaynakta yer almayan ve ancak son zamanlarda arkeolojik gah^malarla gergek olduklan ortaya gikan kimi hususlann Kur'an'da yer almasi, Hz. Muhammed'in Allah tarafindan gonderilen bir elgi oldugunu ispatlayan gliglu delillerdir. Ad kavminden bahseden ayetlerden, glig ve kuvvet sahibi olan bu kavmin yiiksek uygarliklar kurdugu anla?ilmaktadir. Ayrica Kur'an'da bu kavmin in?a ettigi ve yeryuzunde benzeri gorulmemi? binalara sahip irem $ehrinden bahsedilmektedir. O zamana kadar bir benzeri gorulmemi? olan bu?ehrin kalintilan, 1990'lann bajinda Nicholas Clapp adindaki bir arkeologun yaptigi 9ali$malar neticesinde ortaya gikanlmi^tir. Yapilan kazilarda Kuran'da belirtilen $ekliyle birgok sanat ve medeniyet eserine rastlanmi? ve elde edilen yazitlarda, Ad kavminin refah iginde ya$adigina dair Kur'an'in verdigi bilgiler dogrulanmaktadir. Semud kavminden soz eden ayetlerde ise onlarin, kayalan oyup evler in?a ettikleri, tepelere saraylar yaptiklan ve ta? oymaciligi sanatinda 50k ileri gittikleri, onlarin hayvanlara, verimli arazilere ve bol su kaynaklarina sahip, gtiven iginde ya?ayan zengin ve mureffeh bir topluluk olduklan belirtilmektedir. Semud kavminin dini inanglanni konu edinen ayetler de, onlann Allah'in di^inda bir takim ilahlara taptiklanni belirtmektedir. Kur'an'in verdigi bilgileri teyid eden arkeolojik bulgulardan da Semud kavminin giftgilikle ugra?tiklan, ziraat i^lerinden aniadiklan, bagcilik ve pamuk ziraatini bildikleri, yerle?ik bir hayata sahip olduklan, gogunun okuma yazma bildikleri ve yazi sanatmm onlarda bir meslek haline geldigi anla?ilmaktadir. Aynca Semud yazitlannda, onlann okuz ba iyla temsil edilen ba^ta Salm adindaki putun yam sira Vedd, Yegus, Lat, Ye'uk, Menat, Ba'l ve HUbel gibi isimleri ta-?iyan ba?ka bir 90k ilaha taptiklan belirtilmektedir. Sebe' kavmini konu edinen ayetlerde, onlann bolluk ve refah iq'mde olduklan, ya?adiklan bolgenin verimli bah?elerle gevrili oldugu ifade edilmektedir. Kur'an'da Sebe'liler ile ilgili verilen bilgileri teyid eden arkeolojik gali^malarda da onlann yajadiklan bolgede yuksek teknik ozelliklere sahip bir barajin kalintilanna rastlanmi^tir. Kur'an'da sozu edilen barajin iki yanindaki bahgelerin kalintilan da hala varliklarini surdurmektedirler. Kisaca, Kur'an-i Kerim'in anlattigi yukanda sozu edilen kissalar, gegmi? milletlerin sahip olduklan inang, medeniyet ve uygarliklara i?ik tutmasinin yam sira, ummt olan Hz. Muhammed'in ilahi bilgiyle desteklendiginin a?ik delilidir. D09. Dr., Y.Y.U. ilahiyat FakUltesi Tefsir Anabilim Dali. ' GazzalT, Muhammed, Keyfe Neteamel maa'l-kur'an, Herndon, Virginia USA 1991 s. 374 Ali, Cevad, el-mufassalfi Tarihi'l-Arab Kable'l-Islam, 1993, ikinci baski, y.y., I, Journal of Academic Studies

13 Abdulbaki Gune? Yil: 6, Sayi: 24 ubat - Nisan 2005 ^ Et-Taberi, Ebu Cafer Muhammed b. Cerir, Tarihu'l-Umem ve'l-mtiluk, Daru'l-Kutubi'lilmiyye, Beyrut, 1407,1, 141 "Buhl, F., "Ad", Islam Ansiklopedisi, Milli Egitim Basimevi, istanbul, 1996,1, 123; Ali, el-mufassal, I, ' Yakut b. Abdillah el-hamevt, Mu'cemu'l-Buldan, Daru'l-Fikr, Beyrut, trs., I, 278; II, 434, 529; Ibn Manzur, Muhammed b. Mukerrem el-ifriki, Lisdnu'l-Arab, Dar Sadr, Beyrut, trs.. Ill, 322; er-razt, Muhammed b. Ebibekir, Muhtaru's-Sihah, istanbul, 1980, s. 193; CevherT, Tantavi, el-cevdhir fi Tefsiri'l-Kur'an'i'l-Kerim, Daru'l-Fikr, Misir, h. 1350, XIII, Cuz: 25, s. 164 ^ MevdudT, Ebu'1-A'la, Tefhimu'l-Kur'an, trc. Heyet, istanbul, 1986, II, 48 ' El-Beyhaki, Ahmed b. Hasan Ebubekir, SUnen, thk. Mustafa Abdulkadir Ata, Mektebetu Dari'1-Baz, Mekke, 1994, VI, 143 Vli, el-mufassal, I, 309 ' Mehran, Muhammed Beyyumt, Dirasatun Tarihiyye mine'l-kur'ani'l-kerim, Daru'n- Nahda el-arabtyye, Beyrut, 1988, ikinci baski, I, 243 '" Necm (53), 50 " Et-Taberi, Ebu Cafer Muhammed b. Cerir, Camiu'l-Beyan fi Te'vili'l-Kur'an, Daru'l- Marife, Beyrut, 1992, XXVII, 77-78; el-kurtubi, Ebu Abdillah Muhammed b. Ahmed b. Ebibekir, el-cami li Ahkdmi'l-Kur'an, thk. Ahmed Abdulalim, Daru'5- a'b, Kahire, 1372, ikinci baski, XX, '^ uara(26), 133 " uara(26), 134 '" Fecr (89), 7-8 " uara(26), '* Fussilet (41), 15; Ahkaf (46), 24-25; Hakka (69), 6-8. " AVaf (7), 65; Hud (11), 50, 65; $uara (26), 124. '^ Ahkaf (46), 21. " Et-TaberT, Tarihu'l-Umem, I, 126; el-endulqst, Abdullah b. Abdulaziz el-bekrt, Mu'cemu Mestu'cime, Alemu'l-KUtub, Beyrut, h. 1403, I, 119; Yakut, Mu'cemu'l- Buldan, V, 442; ibn Kesir, el-hafiz Ebu'1-Fida ismail, el-biddye ve'n-nihdye, Mektebetu'l-Maarif, Beyrut, trs., I, 120 '^ Et-Taberl, Camiu'l-Beydn, XXX, 177; ibn Manzur, Lisanu'l-Arab, IX, 52; er-razt, es-sihah, s. 123 ^' en-neccar, Abdulvehhab, Kasasu'l-Enbiyd, Beyrut, trs., u^uncli baski, s ^ Et-TaberT, Camiu'l-Beydn, VIII, 217 " Yakut, Mu'cemu'l-Bulddn, II, 270 -'* AVi, el-mufassal, I, 312 " Mevdudi, Tefhim, II, 48; en-neccar, Kasasu'l-Enbiyd, s. 51 '^ Ebu'1-A'la MevdudT, Tarih Boyunca Tevhid MUcddelesi ve Hz. Peygamber, trc. N. Ahmed Asrar, Pinar Yay., istanbul, 1983,1, 410 "^ Ali, el-mufassal, I, 312. ibn Sa'din verdigi bilgiye gore sadece uq tane peygamberin mezan bilinmektedir. Onlardan biri Mekke'de mezan bulunan Hz. ismail, biri de Yemen'de bir dag eteginde mezan bulunan Hz. Hud, digeri de Hz. Muhammed'dir (ibn Sa'd, Muhammed ez-zuhrt, et-tabakatu'l-kubra, Dar Sadr, Beyrut, trs., I, 52) ^* Fecr (89), 6-8 "' Yararlanilan kaynaklar i5in bkz. Thomas H. Maugh II, "Ubar, Fabled Lost City, Found by LA Team", The Los Angelas Times, 5 $ubat 1992; Salibi, Kamal, A History of Arabia, Caravan Books, 198O; 177 Akademik Ara tirmalar Dergisi

14 Kur'dn Kissalarinda Eski Uygarliklar Thomas, Bertram, Arabia Felix: Across the "Empty Quarter" of Arabia, New York: Schrieber's Sons, 1932, s. 161; Crabb, Charles, "Frankincense", Discover, Ocak '" et-taberi, Camiu'l-Beyan, XXX, 177; el-kurtubi, el-cdmi li Ahkami'l-Kur'an, XX, 45 ^' El-AlQsi, Mahmud Ebu'1-Fadl, Ruhu'l-Meani fi Tefsiri'l-Kur'ani'l-Azim ve's-seb'i'l- Mesant, Daru ihyai't-turasi'l-arabi, Beyrut, trs., XXX, 123 '^$uara(26), " Et-Taberi, Camiu'l-Beyan, XIX, 95-96; en-nehhas, imam Ebu Cafer, Meani'l- Kur'an, thk. Muhammed Aii es-sabuni, Mekke, 1409, V, 93; ibn Kesir, el-hafiz Ebu'I- Fida Ismail, Tefsiru'l-Kur'ani'l-Azim, Daru'l-Fikr, Beyrut, 1401, III, 342; ibn Manzur, Lisanu'l-Arab,\m,2\\ ''' Ate?, Suleyman, YUce Kur'an'm (^agda Tefsiri, Yeni Ufuklar Nejriyat, istanbul, , VI, 312 " El-KurtubT, el-cdmi li Ahkami'I-Kur'an, XX, 47; ibnu'l-cevzt, Abdurrahman b. Aii b. Muhammed, Zadu'l-Mesir fi Ilmi't-Tefsir, el-mektebu'l-islami, Beyrut, 1404, U9uncu baski, IX, ; el-alusi, Ruhu'l-Meani, XXX, 123 '* Mevdudt, Tarih Boyunca Tevhid Miicadelesi ve Hz. Peygamber, I, " Mu'minun (23), 33 '^ $uara (26), 130 '' Hud (11), Aynca bkz. A'raf (7), 65, 70-71; Hud (11), 50; Ahkaf (46), 21. '"' et-taberi, Tarihu'l-Omem, I, 133; ibn Kesir, Tefsiru'l-Kur'ani'l-Azim, II, 226; el- Biddy e ve'n-nihaye, I, 121 "' AW, el-mufassal, I, 320 ''" Hakka (69), 7. Ad kavminin helaki ile ilgili geni? bilgi igin bkz. lbn Kesir, el-biddye ve'n-nihdye, I, 126 vd; Qimen, Abdullah Emin, Kur'dn-i Kerim'de Heldk Kavrami, (basilmami? doktora tezi), Marmara Universitesi Sosyal Bilimler EnstitusU, istanbul, 2001, s ^^ k\\,el-mufassal,\, 312. "' Bkz. et-taberi, Tarihu'l-Omem, I, 141. "' '* Bkz. Aii, et-mufassal, I, ; Mevdudi, Tefhim, II, 51; Tarih Boyunca Tevhid Miicadelesi ve Hz. Peygamber, I, 414. " ^ Aii, el-mufassal, I, 326. "'' Et-TaberT, Tarihu'l-Omem, I, 126; ibn Kesir, Tefsiru'l-Kur'ani'l-Azim, II, 228; Abdurrahman b. AH b. Muhammed b. el-cevzt, el-muntazam fi Tarihi't-Omemi ve'l.miiluk, thk: Muhammed Abdulkadir Ata-Mustafa Abdulkadir Ata, Daru'l-KUtubi'lilmiyye, Beyrut, 1992,1, 255 ^ Aii, el-mufas.sal, I, (Lyon, Keilschrifttexte Sargon, 1883, s. 4'ten naklen) "' Aii, el-mufassal, I, 324 '^" Aii, el-mufa.ssal, I, 325 (Vincent, William, The Periples of the Erythrean Sea, London, 1800, p. 262'den naklen) '*' Aii, el-mufassal, 1, 325 (Pliny, Natur History, Vol. 2, p , VI, 32'den naklen) " Aii, el-mufassal, I, 325 (Ptolemy, VI, 7:4'ten naklen) Gerek Batlamyus'un bu gorlijunden gerekse son zamanlarda yapilan yeni birtakim galijmalardan hareket eden bazi bilim adamlari Ad kavminin Arabistan'in guneyinde degil kuzeyinde ya?adiklanni iddia etmi leridir. Bkz. a. e. I,. 305; Mehran, Dirasdtun Tarihiyye, I, Fakat yukanda Ad kavmi ile ilgili arajtirmamizda ortaya kondugu gibi, gerek eski kaynaklann verdigi bilgilerden, gerekse son kazi gali^malarindan ^ikan bulgulardan hare- 178 Journal of Academic Studies

15 Abdulbaki Gune Yil: 6, Sayi: 24 ubat - Nisan 2005 ketle soz konusu kavmin Yemen'deki Hadramut bolgesinde yajadiklan gorujunun daha isabetli oldugunu soyleyebiliriz. " Yakut, Mu'cemu'l-Bulddn, IV, 338. Ayrica bkz. et-taberi, Cdmiu'l-Beydn, XII, 64; el-enduiusi, Mu'cemu Mestu'cime, I, 426 '" Ali, el-mufassal, I, 330 " Ankebut (29), 38. '* A'raf (7), 73-79; Hud (11), 61-68; isra (17), 59; $uara (26), ; Neml (27), 45-53; Sad (38), 13; Fussilet (41), 17-18; Zariyat (51), 43-45; Necm (53), 51; Kamer (54) 23-32; Fecr (89), 9; $ems (91), " uara(26), 154 '^ Hud (11), 64 "Hud (11), 65 * Neml (27), *'A'raf (7), "Fussilet (41), 13 " Fecr (89), 9 " Et-Taberi, Cdmiu'l-Beydn, XXX, ; ibn Kesir, Tefsiru'l-Kur'dni'l-Azim, IV, 509; el-beydavi, Kadi Nasiruddin Abdullah b. Omer, Envaru't-Tenzil ve Esrdru't-Te'vil, thk. Abdulkadir Arafat, Daru'l-Fikr, Beyrut, 1996, V; 488; el-begavi, Huseyin b- Mes'ud, Medlimu't-Tenzil, Daru'l-Ma'rife, Beyrut, 1987, IV, 483; ej-^evkant, Muhammed b. Ali b.muhammed, Fethu'l-Kadir, Daru'l-Fikr, Beyrut trs.v, 435- el-aiust Ruhu'l-Medni, XXX, 124 ^^ E5-$evkani, Fethu'l-Kadir, V, 435; el-alusi, Ruhu'l-Medni, XXX, 124 ^^ Hicr (15), " Yakut, Mu'cemu'l-Bulddn, IV, 144; Mevdudi, Tefhim, II, 547 '^ Bkz. CevherT, el-cevdhir XIII, Cuz: 25, s. 165; MevdudT, Tefhim, II, 51; Tarih Boyunca Tevhid MUcddelesi ve Hz. Peygamber, I, 414; el-vekil, Muhammed Seyyid, Nazardtunfi Ahseni'l-Kasas, Beyrut, 1994,1, 123. Yakut, Mu 'cemu 'l-bulddn, II, 221. Ali, el-mufa.isal, I, ^^ BuharT, Sahih, III, 1237, h. no: 3199; Muslim, Sahih, IV, 2286, h. no: ibn Batuta, Muhammed b. Abdillah b. Muhammed el-levatt, Tuhfetu'n-Nazzar fi Garaibi'l-Emsar ve Acaibi'l-Esfdr (Rihle tbn Batuta), thk. Ali el-muntasir el-kettant, Muessetu'r-Risale, Beyrut, 1405, dorduncu baski, I, 130. " uara (26), 149. C^J^ IJJJJ JW?J' i> uj''~""j " ibn Manzur, Lisdnu'l-Arab, XIII, 522; &r-ra.zi,es-sihah, 430 " Ali, el-mufa.ssal, 1, 325 Nekra, TihamT, SikolociyyetU'l-Kissafi'l-Kur'dn, Tunus, 1974, s. 223 '' Mehran, Dirasdtun Tarihiyye, I, 282 '*$uara (26), " Ali, el-mufassal, I, 330; Mehran, Dirasdtun Tarihiyye, I, '"A'raf (7), 74 'I MevdudT, Tarih Boyunca Tevhid MUcddelesi ve Hz. Peygamber, I, 415 '" Fecr (89), 7. "Yuksek sutunlu trem'e" ^^ Mehran, Dirasdtun Tarihiyye, I, ^''Hud(ll), 61 ' 'Ali, el-mufa.isal, I, " Hud (11), 67; Zariyat (51), Akademik Ara tirmalar Dergisi

16 Kur'Sn Kissalarinda Eski Uygarliklar " A'raf (7), 78; Hakka (69), 5 ^^ Ali, el-mufassal, I, 332 *' Et-TaberT, Cdmiu'l-Beyan, XXIX, 49; es-sealibi, Abdurrahman b. Muhammed b. Mahluf, el-cevahiru'l-hisanfi Tefsiri'l-Kur'an, Beyrut, trs,, IV, 332 '" En-Neccar, Kasasu'l-Enbiya, s. 66. Semud kavminin helaki ile ilgili geni bilgi ijin bkz. ibn Kesir, el-bidaye ve'n-nihaye, I, 136 vd.; (Jimen, Kur'dn-i Kerim'de Helak Kavrami, s " Yakut, Mu'cemu'l-Buldan, III, 181; el-alusi, Ruhu'l-Meant, XXII, '^ Ibn Manzur, Lisanu'l-Arab, I, 94 '^ ibn Hanbel, Ahmed Ebu Abdillah ej-^eybani, Miisned, Muessesetu Kurtuba, Misir, trs., 1,316, h. no: 2900 ' * Tkatsch, J., "Seba Maddesi", Islam Ansiklopedisi, qe\. A. Adivar vd., M.E.B.Y. istanbul, 1966, X, ; Mevdudi, Tefhim, IV, 462; Tarih Boyunca Tevhid MUcadelesi ve Hz. Peygamber, I, 441 '' Bkz. Kitabi Mukaddes (Eski ve YeniAhit), Eyub 6: 19; Mezmurlar 72: 15; Yeremya 6: 20; Hezekiel 27: 22, 23; 38: 13 '* Kitabi Mukaddes (Eski ve Yeni Ahit), Kitabi Mukaddes $irketi, istanbul, 1989, Mezmurlar 72: 15; Yeremya 6: 20; Hezekiel 27: 22; E 'iya 60: 6 " Herodots, Herodot Tarihi, qev. MUntekim Okmen, Remzi Kitabevi, istanbul, ikinci baski, 1983, s. 185 '* Ebu's-Su'ud Muhammed b. Muhammed el-imadi, ir^adu'l-akli's-selim ila Mezaye'l- Kur'ani'l-Kerim, Daru ihyai't-turasi'l-arabi, Beyrut, trs., VII, 127 " Esed, Muhammed, Kur'an Mesaji Meal-Tefsir, ^ev. Cahit Koytak-Ahmet Erturk, i$aret Yay., istanbul, 1999, II, Ayrica bkz. Yakut, Mu'cemu'l-Buldan, III, 181 '" Mevdudi, Tefhim, IV, 462. Aynca bkz. Ali, el-mufassal, II, 270 vd. "" Tkatsch, "Seba Maddesi", Islam Ansiklopedisi, X, 277 vd.; Mevdudi, Tefhim, IV, ' ^ Tkatsch, "Seba Maddesi", Islam Ansiklopedisi, X, 286; Mevdudi, Tefhim, IV, 465 "" Mevdudi, Tefhim, IV, 465 "^ Et-TaberT, Camiu'l-Beyan, XXII, 78. Aynca bkz. ibn Kesir, Tefsiru'l-Kur'ani'l-Azim, III, 533 "" Sebe (34), ' * El-MisrT, $ihabuddin Ahmed b. Muhammed el-haim, et-tibydn fi Tefsiri Garibi'l- Kur'an, thk. Fethi Enver, Daru's-Sahabe, Kahire, 1992, s. 343; Ibn Manzur, Lisanu'l- Arab, XII, 396 "" Es-SuyutT, Celaluddin Abdurrahman, ed-durru'l-mensur, Daru'l-Fikr, Beyrut, 1993, VI, 690 '"^ MevdudT,Te/?!(m, IV, 459 ""CevherT, el-cevahir, VIII, Cuz: 16, s. 178; Mehran, Dirasatun Tarihiyye, I, 329 '"'Nekra, Sikolociyyetu'l-Kissa, s. 222 '" Kutub, Seyyid, Fi Zildl'il-Kur'an, qev. Heyet, Dunya Yay., istanbul, 1991, VIII, 381. Kar ila tinniz: ibn Kesir, Tefsiru'l-Kur'dni'l-Azim, III, 533 "- Et-TaberT, Cdmiu'l-Beydn, XXII, 79; ibn Kesir, el-hafiz Ebu'1-Fida ismail, Kasasu'l- Kur'dn, thk. Adii el-cenzurt, Daru'r-Ravda, Kahire, 1992, s. 143; el-beydavt, Envdru't- Tenzil, IV, 397; el-kurtubt, el-cdmi li Ahkami'l-Kur'dn, XIV, 285; Ebu's-Su'ud, ir^adu'l-akli's-selim, VII, 127; el-begavt, Medlimu't-Tenzil, III, 554; el-alust, Ruhu'l- Medni, XXII, ; el-cevzt, Zddu'l-Mesir, VI, 444 " ^ El-AlQsT, Ruhu'l-Medni, XXII, Journal of Academic Studies

17 Abdulbaki Gune Yil: 6, Sayi: 24 ubat - Nisan 2005 "'' ibn Kesir, el-biddye ve'n-nihdye, II, 159. Aynca bkz. ibn Haldun, Abdurrahman, Divdnu'l-MUbtede' ve'l-haber fi Tarihi'l-Arab, Daru'l-Fikr, Beyrut, 1988, ikinci baskj 11,57 '" Mehran, Dirasdtun Tarihiyye, I, 329 '"^ Aii, el-mufassal, II, 281; Mehran, Dirasatun Tarihiyye, I, 330 '" Mi, el-mufassal, II, 2S2 "^ Aii, el-mufassal, II, '" Barajm teknik ozellikleriyle ilgili bilgi i9in bkz. Cevheri, el-cevdhir, VIII, Cuz: 16, s ; Mehran, Dirasdtun Tarihiyye, I, '^ AH, el-mufassal, II, 281; Mehran, Dirasdtun Tarihiyye, I, 330 '^^ Aii, el-mufassal, II, 285 '-- Et-Taberi, Cdmiu'l-Beydn, XXII, 86; Yakut, Mu'cemu'l-BUlddn, III, 181. el-kurtubi, el-cdmi li Ahkdmi'l-Kur'dn, XIV, 291; ibn Kesir, el-biddye ve'n-nihdye, II, 160 '" Sebe' (34), 19 '^* Er-Ragib el-isfehani, el-mufreddtfi Garibi'l-Kur'dn, istanbul, 1986, s. 158 '" Et-Taberi, Cdmiu'l-Beydn, XXII, 86; Yakut, Mu'cemu'l-BUlddn, III, 181. ibn Kesir, Tefsiru'l-Kur'ani'l-Azim, III, 535; ibn Manzur, Lisanu'l-Arab, I, 94 Ozet Kur'an Kissalarinda Eski Uygartiktar Bu makalede, bir kistm kaltntilan giiniimiize kadar gelen ve Kur'an'da anlattlan Ad, SemM ve Sebe' kissalari ele altnmtfttr. Kur'an ayetleri baglamtnda ele alinan bu ktssalar incelenirken, konu ile ilgili Kitabi Mukaddes, tefsir ve tarih kaynaklarina da bafvurulmu^ ve soz konusu kavimlerin ya adtklari bolgelerde yapilan arkeolojik galt^nialarda elde edilen ve Kur'an'm verdigi bilgiieri teyit eden bulgulara da ibaret edilmi^tir. Kur'an, bu hssalan sunmakla bir yandan bize Islam oncesi gaglarla ilgili en dogru bilgiieri sunmakta, diger yandan higbir kaynakta yer almayan ve ancak son zamanlarda arkeolojik ga- Itfmalaria gergek olduklan ortaya gikan kimi hususlart zikretmekle de Hz. Muhammed'in Allah taraftndan gonderilen bir elgi oldugunu ispatlarrtaktadtr. Anahtar Kelimeler: Hz. Muhammed, Ktssa, medeniyet, eski uygarliklar, kitabe. 181 Akademik Ara tirmaiar Dergisi

18 Kur'an Kissalannda Eski Uygarliklar Abstract Ancient Civilizations In Qur'anie Stones In this article, Qur'anie stories about Ad, Semud and Sebe' still having traces in the present day, are treated. While analyzing these stories within the context of Qur'anie verses, various interpretational and historical sources as the Bible also became a focus of our reference. The archeological findings in the regions in which those ethnologies lived also verified the Qur'anie stories. Since these findings already exist in the Qur'an and no other sources provide information about such facts, the Qur'an can be considered as an absolute source for providing us with ample information about pre-isiamic periods having its precise stories verifiable by recent archeological findings. All these bring to mind the verification that Hz. Muhammed was sent as a messanger by Allah. Key Words: Hz. Muhammed, story, civilization, ancient civilizations, inscription. 182 Journal of Academic Studies

19

Biz nice kentleri yok ettik. Azabımız, onları, ya geceleyin ya da öğle uykuları sırasında yakalayıverdi.

Biz nice kentleri yok ettik. Azabımız, onları, ya geceleyin ya da öğle uykuları sırasında yakalayıverdi. SEBE' VE ARİM HALKI Kur an-ı Kerim-de sık sık geçmiş kavimlerin başlarına gelen olaylar anlatılarak,birinci derecede ibret almamız istenir.bunları genel ve milletler açısından ele aldığımızda ibret-âmiz

Detaylı

KURAN I KERİMİN İÇ DÜZENİ

KURAN I KERİMİN İÇ DÜZENİ KURAN I KERİMİN İÇ DÜZENİ Kur an-ı Kerim : Allah tarafından vahiy meleği Cebrail aracılığıyla, son Peygamber Hz. Muhammed e indirilen ilahi bir mesajdır. Kur an kelime olarak okumak, toplamak, bir araya

Detaylı

Peygamber ve Peygamberlere İman

Peygamber ve Peygamberlere İman Peygamber ve Peygamberlere İman İslam da inanç esaslarından biri de peygamberlere inanmaktır. Allah ın sözlerini bizlere ulaştıran peygamberlere inanmak, Allah a imanın gereğidir. Peygamber, Allah tarafından

Detaylı

Rahman ve Rahim Olan Allah ın Adıyla EKONOMİK DURUM

Rahman ve Rahim Olan Allah ın Adıyla EKONOMİK DURUM 15.03.2010 Rahman ve Rahim Olan Allah ın Adıyla EKONOMİK DURUM 1.5 EKONOMİK DURUM 1.5. Ekonomik Durum Arabistan ın ekonomik hayatı tabiat şartlarına, kabilelerin yaşayış tarzlarına bağlı olarak genellikle;

Detaylı

KURAN YOLU- DERS 3. (Prof.Dr. Mehmet OKUYAN ın Envarul Kuran isimli 3 no lu dersinin ilk 50 dakikasının özeti)

KURAN YOLU- DERS 3. (Prof.Dr. Mehmet OKUYAN ın Envarul Kuran isimli 3 no lu dersinin ilk 50 dakikasının özeti) KURAN YOLU- DERS 3 (Prof.Dr. Mehmet OKUYAN ın Envarul Kuran isimli 3 no lu dersinin ilk 50 dakikasının özeti) DERSTE GEÇEN KAVRAMLAR 1) Mübin : Açık ve Açıklayan. Kur an ın sıfatlarındandır. Kur an sadece

Detaylı

11. Kullara rızık olması için birbirine girmiş, küme küme tomurcukları olan uzun boylu hurma

11. Kullara rızık olması için birbirine girmiş, küme küme tomurcukları olan uzun boylu hurma KURAN'I KERİM TÜRKÇE MEALİ (DİYANET İŞLERİ BAŞKANLIĞI) 50-KAF SURESİ Mekke'de inmiştir. 45 (kırkbeş) âyettir. "Kaf" harfi ile başladığı için bu adı almıştır. Rahmân ve Rahîm (olan) Allah'ın adıyla. 1.

Detaylı

KELÂMÎ MEZHEPLER VE FIRKALAR. Adem Sezgin UZUN 1

KELÂMÎ MEZHEPLER VE FIRKALAR. Adem Sezgin UZUN 1 e-makâlât Mezhep Araştırmaları, VII/1 (Bahar 2014), ss. 261-265. ISSN 1309-5803 www.emakalat.com KELÂMÎ MEZHEPLER VE FIRKALAR Ali Rabbânî Gülpâyigânî, Önsöz Yayıncılık, İstanbul 2014 456 sayfa, Adem Sezgin

Detaylı

Sıra no Sûre Adı. Âyet sayısı O.B.E.B

Sıra no Sûre Adı. Âyet sayısı O.B.E.B Kimi sayılar aralarında asal dır. Hangi sayıların aralarında asal olduğunu belirlemek için ortak bölenlerin en büyüğünü (O.B.E.B.) bulmak gerekir. Örnek: O.B.E.B. kavramını açıklamak için 12 ve 18 sayılarını

Detaylı

Hac ve Umre İle İlgili Mekânlar

Hac ve Umre İle İlgili Mekânlar Hac ve Umre İle İlgili Mekânlar Mikat Sınırları Kâbe (Beytullah) Makam-ı İbrahim Safa ve Merve Tepeleri Zemzem Kuyusu Arafat Müzdelife Mina 1 Hac ve Umre İle İlgili Mekânlar Mekke deki Önemli Ziyaret Mekânları

Detaylı

KUR'AN SÛRELERİNİN RESMİ VE İNİŞ SIRALAMASI

KUR'AN SÛRELERİNİN RESMİ VE İNİŞ SIRALAMASI GÜNÜMÜZDEKİ RESMİ SIRALAMA KUR'AN SÛRELERİNİN RESMİ VE İNİŞ SIRALAMASI YAYGIN İNİŞ SIRALAMASI - OSMAN BİN AFFAN FARKLI İNİŞ (NÜZÛL) SIRALAMALARI (TERTİPLERİ) Sûre No Sûre Adı Nüzul Sırası Âyet Sayısı Nüzul

Detaylı

Grand Cevahir Hotel Darülaceze Cad. No: 9 Okmeydanı / İstanbul

Grand Cevahir Hotel Darülaceze Cad. No: 9 Okmeydanı / İstanbul Grand Cevahir Hotel Darülaceze Cad. No: 9 Okmeydanı / İstanbul Açılış Oturumu ve Protokol Konuşmaları 11 Mart 2011 Cuma 09.00 10.30 16.00 Kur an-ı Kerîm e Göre Neslin Üremesi Dr. Mücâhid Ebu l-mecd 16.20

Detaylı

GEREDE MÜFTÜLÜĞÜ 2014 YILI IV. ÜNCÜ DÖNEM (EKİM-KASIM-ARALIK AYLARI) VAAZ PROGRAMI

GEREDE MÜFTÜLÜĞÜ 2014 YILI IV. ÜNCÜ DÖNEM (EKİM-KASIM-ARALIK AYLARI) VAAZ PROGRAMI GEREDE MÜFTÜLÜĞÜ 2014 YILI IV. ÜNCÜ DÖNEM (EKİM-KASIM-ARALIK AYLARI) VAAZ PROGRAMI TARİH GÜN VAKİT ADI SOYADI UNVANI VAAZIN KONUSU VAAZIN YAPILDIĞI YER 3.10.2014 CUMA ÖĞLEDEN ÖNCE HASAN İZMİRLİ İlçe Müftüsü

Detaylı

TEVRAT VE İNCİL DE İSLÂM A UYGUN ABDEST, NAMAZ, ORUÇ, HAC, ZEKAT, KURBAN İBÂDETİ VE ÎMAN ESASLARI

TEVRAT VE İNCİL DE İSLÂM A UYGUN ABDEST, NAMAZ, ORUÇ, HAC, ZEKAT, KURBAN İBÂDETİ VE ÎMAN ESASLARI TEVRAT VE İNCİL DE İSLÂM A UYGUN ABDEST, NAMAZ, ORUÇ, HAC, ZEKAT, KURBAN İBÂDETİ VE ÎMAN ESASLARI Halil YAVUZ Emekli müftü ÖNSÖZ Hamd, şânı yüce olan Allah(c.c) a, salât-ü selâm O nun kulu ve Rasûlü Muhammed

Detaylı

KANDİL GECELERİ. 1. Kadir Gecesi

KANDİL GECELERİ. 1. Kadir Gecesi KANDİL GECELERİ Ülkemizde kandil geceleri diye bilinen geceler; Rabiulevvel ayının on ikinci gecesi olan Mevlid, Recep ayının ilk cuma gecesi olan Regaib, yine Recep ayının yirmiyedinci gecesi olan Mirac,

Detaylı

MİM 282 - MİMARLIK TARİHİ VE KURAMI II 2013-14 GÜZ

MİM 282 - MİMARLIK TARİHİ VE KURAMI II 2013-14 GÜZ MİM 282 - MİMARLIK TARİHİ VE KURAMI II 2013-14 GÜZ 13 ŞUBAT - 1- Erken Dönem İslam Mimarlığı İslam Mimarlığı 20 ŞUBAT - 2- Anadolu Selçuklu Mimarlığı Camiler 27 ŞUBAT - 3- Anadolu Selçuklu Mimarlığı Medreseler,

Detaylı

İkili Simetrik Kitap ❸

İkili Simetrik Kitap ❸ 19 lu Gruplar Halinde Sûrelerin Numaraları ve Âyet Sayıları Bu bölümde Kur ân-ı Kerîm de bulunan sûrelerin sıra numarlarını ve âyet sayılarını 19 lu gruplar halinde birlikte inceleyeceğiz. İlk 19 sûrede

Detaylı

Türklerin Anayurdu ve Göçler Video Ders Anlatımı

Türklerin Anayurdu ve Göçler Video Ders Anlatımı Türklerin Anayurdu ve Göçler Video Ders Anlatımı III. ÜNİTE TÜRKLERİN TARİH SAHNESİNE ÇIKIŞI VE İLK TÜRK DEVLETLERİ ( BAŞLANGIÇTAN X. YÜZYILA KADAR ) A- TÜRKLERİN TARİH SAHNESİNE ÇIKIŞI I-Türk Adının Anlamı

Detaylı

3 Her çocuk Müslüman do ar.

3 Her çocuk Müslüman do ar. TAHR C * 1 Sözlerin en güzeli Allah ın kitabı, yolların en güzeli Muhammed in yoludur. Buhari, Edeb, 70; tisam, 2. z Müslim, Cuma, 43. z Nesai, Iydeyn, 22. z bn Mace, Mukaddime, 7. z Darimî, Mukaddime,

Detaylı

Zengin Sayılar (abundant numbers or excessive numbers) σ(n) > 2n

Zengin Sayılar (abundant numbers or excessive numbers) σ(n) > 2n Zengin Sayılar (abundant numbers or excessive numbers) n pozitif bir tamsayı olmak üzere, n nın pozitif bölenlerinin toplamı σ(n) dir. Şâyet, σ(n) > 2n ise, n zengin bir sayıdır. Örnek: 12 nı ele alalım.

Detaylı

Kur ân-ı Kerîm sûrelerinin sondan sayılması 1

Kur ân-ı Kerîm sûrelerinin sondan sayılması 1 Kur ân-ı Kerîm sûrelerinin sondan sayılması 1 Bu bölümde Kur ân-ı Kerîm sûrelerini sondan sayalım. Örnek: Sondan birinci sûre Nâs sûresidir. Sûrenin sondan sıra numarası Sûrenin adı 1 Nâs 6 Sûrenin içerdiği

Detaylı

Rahmân ve Rahîm Ne Demektir?

Rahmân ve Rahîm Ne Demektir? Besmele Kitapcığı Besmelenin Anlamı Besmele, bütün varlıkların hal diliyle ve iradeli varlık olan insanın lisanıyla ve haliyle meşru olan her işine Allah ın ismiyle başlamasıdır. En önemli dua ve zikirlerdendir.

Detaylı

Tokat ın 68 km güneybatısında yer alan Sulusaray, Sabastopolis antik kenti üzerinde kurulmuştur.

Tokat ın 68 km güneybatısında yer alan Sulusaray, Sabastopolis antik kenti üzerinde kurulmuştur. Çekerek ırmağı üzerinde Roma dönemine ait köprüde şehrin bu adı ile ilgili kitabe bulunmaktadır. Tokat ın 68 km güneybatısında yer alan Sulusaray, Sabastopolis antik kenti üzerinde kurulmuştur. Antik Sebastopolis

Detaylı

Ana Stratejimiz Milletimizle Gönül Bağımızdır BÜLTEN İSTANBUL B İ L G. İ NOTU FİLİSTİN MESELESİ 12 de. 2014 İÇİN 3 HEDEFİMİZ, 3 DE ÖDEVİMİZ VAR 3 te

Ana Stratejimiz Milletimizle Gönül Bağımızdır BÜLTEN İSTANBUL B İ L G. İ NOTU FİLİSTİN MESELESİ 12 de. 2014 İÇİN 3 HEDEFİMİZ, 3 DE ÖDEVİMİZ VAR 3 te 9 da AK YIL: 2012 SAYI : 164 26 KASIM 01- ARALIK 2012 BÜLTEN İL SİYASİ VE HUKUKİ İŞLER BAŞKANLIĞI T E Ş K İ L A T İ Ç İ H A F T A L I K B Ü L T E N İ 4 te Ana Stratejimiz Milletimizle Gönül Bağımızdır

Detaylı

www.simetrikkitap.com

www.simetrikkitap.com Üçe bölünen ancak ikiye bölünmeyen sayılar Üçe bölünen ancak ikiye bölünmeyen sayılar Bu bölümde Kur ân-ı Kerîm fihristinde bulunan sayılardan üçe bölünen ancak ikiye bölünmeyenleri tespit ederek işe başlayacağız.

Detaylı

Hadis-i şeriflerde buyuruldu ki: Aşure Günü zerre kadar sadaka veren kimseye, Allahü teâlâ Uhud dağı kadar sevap verir. [Şir a]

Hadis-i şeriflerde buyuruldu ki: Aşure Günü zerre kadar sadaka veren kimseye, Allahü teâlâ Uhud dağı kadar sevap verir. [Şir a] Muharrem in onuncu gününe Aşure Günü (10 Muharrem 1433/5 Aralık 2011 Pazartesi), dokuzuncu günü ile onuncu günü arasındaki geceye de Aşure Gecesi denir. Muharrem ayı, Kur ân-ı kerîmde kıymet verilen dört

Detaylı

www.simetrikkitap.com

www.simetrikkitap.com İkiye bölünen ancak üçe bölünmeyen sayılar Bu bölümde Kur ân-ı Kerîm fihristinde bulunan sayılardan ikiye bölünen ancak üçe bölünmeyenleri tespit ederek işe başlayacağız. Daha sonra, bunlar arasında matematiksel

Detaylı

İTİKAD-2. Melek BOZDOĞAN Murat BOZDOĞAN. Misal Gençlik Eğitim Kültür ve Yardımlaşma Derneği

İTİKAD-2. Melek BOZDOĞAN Murat BOZDOĞAN. Misal Gençlik Eğitim Kültür ve Yardımlaşma Derneği Melek BOZDOĞAN Murat BOZDOĞAN Misal Gençlik Eğitim Kültür ve Yardımlaşma Derneği Melek BOZDOĞAN Murat BOZDOĞAN Misal Gençlik Eğitim Kültür ve Yardımlaşma Derneği İÇİNDEKİLER بسم هللا الرحمن الرحيم İÇİNDEKİLER

Detaylı

Türkçe Ulusal Derlemi Sözcük Sıklıkları (ilk 1000)

Türkçe Ulusal Derlemi Sözcük Sıklıkları (ilk 1000) Türkçe Ulusal Derlemi Sözcük Sıklıkları (ilk 1000) 14.08.2014 SIRA SIKLIK SÖZCÜK TÜR AÇIKLAMA 1 1209785 bir DT Belirleyici 2 1004455 ve CJ Bağlaç 3 625335 bu PN Adıl 4 361061 da AV Belirteç 5 352249 de

Detaylı

SELANİK ALACA İMARET CAMİSİ

SELANİK ALACA İMARET CAMİSİ SELANİK ALACA İMARET CAMİSİ BAKİ SARISAKAL SELANİK ALACA İMARET CAMİSİ (İSHAK PAŞA CAMİSİ) Selanik Alaca İmaret Camisi Alaca İmaret Camisi Selanik şehir merkezinin kuzey bölümünde bulunmaktadır. Aziz Dimitris

Detaylı

8. SINIF 4. ÜNİTE İSLAM DÜŞÜNCESİNDE YORUMLAR 1. Din Ve Din Anlayışı Kazanım :Din ve din anlayışı arasındaki farklılığı ayırt eder.

8. SINIF 4. ÜNİTE İSLAM DÜŞÜNCESİNDE YORUMLAR 1. Din Ve Din Anlayışı Kazanım :Din ve din anlayışı arasındaki farklılığı ayırt eder. 8. SINIF 4. ÜNİTE İSLAM DÜŞÜNCESİNDE YORUMLAR 1. Din Ve Din Anlayışı Kazanım :Din ve din anlayışı arasındaki farklılığı ayırt eder. Soru : Din nedir? Din, Allah tarafından gönderilmiştir. Peygamberler

Detaylı

İmam-ı Muhammed Terkine ruhsat olmayan sünnettir der. Sünnet-i müekkededir.[6]

İmam-ı Muhammed Terkine ruhsat olmayan sünnettir der. Sünnet-i müekkededir.[6] K U R B A N Şartlarını hâiz olub,allah a yaklaşmak amacıyla kesilen kurban;hz. Âdem in çocuklarıyla başlayıp [1],Hz. İbrahim-in oğlu İsmail-in kurban edilmesinin emredilmesi[2],daha sonra onun yerine koç

Detaylı

Ders Adı Kodu Yarıyılı T+U Saati Ulusal Kredisi AKTS TEFSİR DKB202 4 2+0 2 3

Ders Adı Kodu Yarıyılı T+U Saati Ulusal Kredisi AKTS TEFSİR DKB202 4 2+0 2 3 DERS BİLGİLERİ Ders Adı Kodu Yarıyılı T+U Saati Ulusal Kredisi AKTS TEFSİR DKB202 4 2+0 2 3 Ön Koşul Dersleri Dersin Dili Dersin Seviyesi Dersin Türü Türkçe Lisans Yüz Yüze / Zorunlu Dersin Koordinatörü

Detaylı

Fiziki Özellikleri. Coğrafi Konumu Yer Şekilleri İklimi

Fiziki Özellikleri. Coğrafi Konumu Yer Şekilleri İklimi KİMLİK KARTI Başkent: Roma Yüz Ölçümü: 301.225 km 2 Nüfusu: 60.300.000 (2010) Resmi Dili: İtalyanca Dini: Hristiyanlık Kişi Başına Düşen Milli Gelir: 29.500 $ Şehir Nüfus Oranı: %79 Ekonomik Faal Nüfus

Detaylı

KİTAPLARA İMAN. 1 Vahiy nedir? Allah Teâla nın Cebrail (aleyhisselam) vasıtasıyla peygamberlerine bildirdiği ilahî emirlerdir.

KİTAPLARA İMAN. 1 Vahiy nedir? Allah Teâla nın Cebrail (aleyhisselam) vasıtasıyla peygamberlerine bildirdiği ilahî emirlerdir. TEMEL DİNİ BİLGİLER KİTAPLARA İMAN 1 Vahiy nedir? Allah Teâla nın Cebrail (aleyhisselam) vasıtasıyla peygamberlerine bildirdiği ilahî emirlerdir. 2 Kutsal kitap neye denir? Allah ın emir ve yasaklarını,

Detaylı

GENEL YAYIN YÖNETMENÝ VE SORUMLU YAZI ÝÞLERÝ MÜDÜRÜ TALÝP ARSLAN

GENEL YAYIN YÖNETMENÝ VE SORUMLU YAZI ÝÞLERÝ MÜDÜRÜ TALÝP ARSLAN 1 ÝMTÝYAZ SAHÝBÝ MUSTAFA KOÇ GENEL YAYIN YÖNETMENÝ VE SORUMLU YAZI ÝÞLERÝ MÜDÜRÜ TALÝP ARSLAN BASKI YERÝ ÇAÐLAYAN A.Þ. TS EN ISO 9001:2008 SER NO: 300-01 SARNIÇ YOLU ÜZERÝ NO:7 GAZÝEMÝR / ÝZMÝR TEL: 0

Detaylı

Adıyaman'ın İsmi Nereden Geliyor?

Adıyaman'ın İsmi Nereden Geliyor? ADIYAMAN Adıyaman'ın İsmi Nereden Geliyor? Rivayete göre; Adıyaman şehrini doğu, batı ve güney yönlerinde derin vadiler çevirmiştir. Bu vadilerin yamaçları zengin meyve ağaçları ile kaplı olduğu gibi,

Detaylı

www.simetrikkitap.com

www.simetrikkitap.com Mükemmel Sayılar (perfect numbers) n pozitif bir tamsayı olmak üzere, n nın pozitif bölenlerinin toplamı σ(n) dir. Şâyet, σ(n) = 2n ise, n mükemmel bir sayıdır. Örnek: 28 nı ele alalım. Bölen kümesi={

Detaylı

Rahman ve Rahim Olan Allah ın Adıyla HİCRİ-2 YAHUDİLERLE İLİŞKİLER KAYNUKAOĞULLARININ MEDİNEDEN ÇIKARTILMASI

Rahman ve Rahim Olan Allah ın Adıyla HİCRİ-2 YAHUDİLERLE İLİŞKİLER KAYNUKAOĞULLARININ MEDİNEDEN ÇIKARTILMASI 15.03.2010 Rahman ve Rahim Olan Allah ın Adıyla HİCRİ-2 YAHUDİLERLE İLİŞKİLER KAYNUKAOĞULLARININ MEDİNEDEN ÇIKARTILMASI Müslümanlarla yaptıkları antlaşmaya ilk ihanet eden Yahudi kabilesi Kaynukâ'oğullarıdır.

Detaylı

Müslüman Ahmediye Cemaatinin bugünkü durumunu şöyle özetleyebiliriz: o Şimdiye kadar bu Cemaatin yerleştiği ve merkez kurduğu ülkeler sayısı: 193

Müslüman Ahmediye Cemaatinin bugünkü durumunu şöyle özetleyebiliriz: o Şimdiye kadar bu Cemaatin yerleştiği ve merkez kurduğu ülkeler sayısı: 193 Bize ilâhî cemaatlerin kaderi olan bu işkenceler yapıladursun, Müslüman Ahmediye Cemaati İslâmiyet'e hizmet etmeye devam etmektedir. Yeryüzünün dört bucağında bulunan ve sayıları milyonlara ulaşmış olan

Detaylı

Aynı kökün "kesmek", "kısaltmak" anlamı da vardır.

Aynı kökün kesmek, kısaltmak anlamı da vardır. Kıssa, bir haberi nakletme, bir olayı anlatma hikâye etmek. Bu Arapça'da kassa kelimesiyle ifade edilir. Anlatılan hikâye ve olaya da "kıssa" denilir. Buhâri, bab başlıklarında "kıssa"yı "olay" anlamında

Detaylı

19 lu gruplar halinde sûrelerin sondan sıra numaraları ile âyet sayıları 1

19 lu gruplar halinde sûrelerin sondan sıra numaraları ile âyet sayıları 1 lu gruplar halinde sûrelerin sondan sıra numaraları ile âyet sayıları Bu bölümde Kur ân-ı Kerîm de bulunan sûrelerin sondan sıra numarları ile âyet sayılarını lu gruplar halinde birlikte inceleyeceğiz.

Detaylı

Gıybet (Hadis, Tirmizi, Birr 23)

Gıybet (Hadis, Tirmizi, Birr 23) Dedikodu (Gıybet) Gıybet Dedikodu (gıybet), birisinin yüzüne söylenmesinden hoşlanmadığı şeyleri arkasından söylemektir. O kimse söylenen şeyi gerçekten yapmış ise bu gıybet, yapmamış ise iftira olur (Hadis,

Detaylı

UYGULAMALARI HASAN UÇAR * Ondokuz May s Üniversitesi lahiyat Fakültesi Dergisi, 2013, say : 35, ss. 171 187. OMÜ FD 171

UYGULAMALARI HASAN UÇAR * Ondokuz May s Üniversitesi lahiyat Fakültesi Dergisi, 2013, say : 35, ss. 171 187. OMÜ FD 171 ARAPDLBELÂGATINDAELKAVLUB L MÛCBVEKUR ÂNIKERÎM DEK UYGULAMALARI HASANUÇAR * i * Yrd.Doç.Dr.,AksarayÜnv.slamilimlerFak.[hasanucar@aksaray.edu.tr] OndokuzMaysÜniversitesi lahiyatfakültesidergisi, 2013,say:35,ss.171187.

Detaylı

2016 YILI 1. DÖNEM ÜÇ AYLIK VAAZ- IRŞAT PROGRAMI VAAZIN

2016 YILI 1. DÖNEM ÜÇ AYLIK VAAZ- IRŞAT PROGRAMI VAAZIN 2016 YILI 1. DÖNEM ÜÇ AYLIK VAAZ- IRŞAT PROGRAMI VAAZIN VAİZİN TARİHİ GÜNÜ VAKTİ ADI SOYADI ÜNVANI GÖREV YAPACAĞI YER KONUSU 1.01.2016 Cuma Öğleden Önce Şevket ŞİMŞEK Uzman Vaiz Mermerler Camii SORUMLU

Detaylı

Lisans Marmara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi 1994. Y. Lisans S. Demirel Üniversitesi Sosyal Bilimler /Temel İslam Bilimleri/Hadis 1998

Lisans Marmara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi 1994. Y. Lisans S. Demirel Üniversitesi Sosyal Bilimler /Temel İslam Bilimleri/Hadis 1998 ÖZGEÇMİŞ 1. Adı ve Soyadı :Muammer BAYRAKTUTAR 2. Ünvanı : Yrd. Doç. Dr. 3. Görevi : Öğretim Üyesi/Dekan Yrd. 4. Görev Yeri : Kilis 7 Aralık Üniversitesi İlahiyat Fakültesi 5. İletişim : muammerbayraktutar@hotmail.com

Detaylı

4. Yazılı belgeler dikkate alınırsa, matematiğin M.Ö. 3000 2000 yılları arasında Yunanistan da başladığı söylenebilir.

4. Yazılı belgeler dikkate alınırsa, matematiğin M.Ö. 3000 2000 yılları arasında Yunanistan da başladığı söylenebilir. MATE417 ÇALIŞMA SORULARI A) Doğru/Yanlış : Aşağıdaki ifadelerin Doğru/Yanlış olduğunu sorunun altındaki boş yere yazınız. Yanlış ise nedenini açıklayınız. 1. Matematik ile ilgili olabilecek en eski buluntu,

Detaylı

Kur an ın varlık mertebelerini beyan eder misiniz ve ilahi vahiyde lafızların yerinin ne olduğunu

Kur an ın varlık mertebelerini beyan eder misiniz ve ilahi vahiyde lafızların yerinin ne olduğunu Question Kur an ın varlık mertebelerini beyan eder misiniz ve ilahi vahiyde lafızların yerinin ne olduğunu belirtir misiniz? Kur an ın lafızdan soyut olduğu bir merhale var mıdır? Answer: Her şeyin lâfzî

Detaylı

Anlamı. Temel Bilgiler 1

Anlamı. Temel Bilgiler 1 Âmentü Haydi Bulalım Arkadaşlar aşağıda Âmentü duası ve Türkçe anlamı yazlı, ancak biraz karışmış. Siz doğru şekilde eşleştirebilir misiniz? 1 2 Allah a 2 Kadere Anlamı Ben; Allah a, meleklerine, kitaplarına,

Detaylı

ESKİ TÜRK EDEBİYATI TARİHİ- 14.YÜZYIL TEMSİLCİLERİ

ESKİ TÜRK EDEBİYATI TARİHİ- 14.YÜZYIL TEMSİLCİLERİ ESKİ TÜRK EDEBİYATI TARİHİ- 14.YÜZYIL TEMSİLCİLERİ a. 14.Yüzyıl Orta Asya Sahası Türk Edebiyatı ( Harezm Sahası ve Kıpçak Sahası ) b. 14.Yüzyılda Doğu Türkçesi ile Yazılmış Yazarı Bilinmeyen Eserler c.

Detaylı

Adı Soyadı : AHMET GÜÇ. Akademik Unvanı : PROF. DR.

Adı Soyadı : AHMET GÜÇ. Akademik Unvanı : PROF. DR. Kişisel Bilgiler Adı Soyadı : AHMET GÜÇ Akademik Unvanı : PROF. DR. Doğum Yeri / Doğum Tarihi : TOSYA /98 Uyruğu : T.C. Cinsiyet : ERKEK Yabancı Diller : ARAPÇA, İNGİLİZCE Tel (İş) : 0 () 0000 (70) Faks

Detaylı

Batıda yayılan milliyetçilik akımı bizde olduğu gibi İslâm dünyasını da etkisi altına almıştır.

Batıda yayılan milliyetçilik akımı bizde olduğu gibi İslâm dünyasını da etkisi altına almıştır. ASRIN ÜÇ HASTALIĞI *1789 Fransız ihtilali kebiri batıdaki Katolikliğin katılığını kırmak ve özgürlüklere kapı açarak dünyayı değiştirmekle beraber,geriye ırkçılık gibi eskilerin seretan dediği bir kanser

Detaylı

PEYGAMBERLER TARİHİ SORULARI

PEYGAMBERLER TARİHİ SORULARI Hz. Âdem: Hz. Nûh 1. Şit (a.s.) ın babası Cevap: Hz. Âdem (a.s.) 11. Nûh (a.s.) kaç yaşında Peygamber oldu? Cevap: 40 yaşında Peygamber oldu 2. Âdem (a.s.) a kaç sahife verildi? Cevap: 10 Sahife verildi

Detaylı

LİVATA HADDİ (EŞCİNSELLİĞİN/HOMOSEKSÜELLİĞİN CEZASI)

LİVATA HADDİ (EŞCİNSELLİĞİN/HOMOSEKSÜELLİĞİN CEZASI) Livata Haddi 71 LİVATA HADDİ (EŞCİNSELLİĞİN/HOMOSEKSÜELLİĞİN CEZASI) Livatanın cezası zina cezasından farklıdır. Her ikisinin vakıası birbirinden ayrıdır, birbirinden daha farklı durumları vardır. Livata,

Detaylı

KUR AN-I KERİM DE İSMİ GEÇEN HAYVANLAR. kuranimiz.net

KUR AN-I KERİM DE İSMİ GEÇEN HAYVANLAR. kuranimiz.net KUR AN-I KERİM DE İSMİ GEÇEN HAYVANLAR DEVE Ey kavmim! İşte size bir âyet (mucize) olarak Allah ın şu dişi devesi! Öyleyse onu (serbest) bırakın. Allah ın arzında otlasın. Ona kötü maksatla el dokundurmayın,

Detaylı

YÜKSEKÖĞRETİM KURULU PROFESÖR 13.11.2014. : Sinop Üniversitesi Fen Edebiyat Fakültesi Dekanlığı

YÜKSEKÖĞRETİM KURULU PROFESÖR 13.11.2014. : Sinop Üniversitesi Fen Edebiyat Fakültesi Dekanlığı EKREM MEMİŞ ÖZGEÇMİŞ YÜKSEKÖĞRETİM KURULU PROFESÖR 13.11.2014 Adres : Sinop Fen Edebiyat Fakültesi Dekanlığı Telefon : 3682715516-4290 E-posta Doğum Tarihi : 01.03.1956 Faks : Kadro Yeri Görev Yeri : :

Detaylı

7- Peygamberimizin aile hayatı ve çocuklarla olan ilişkilerini araştırınız

7- Peygamberimizin aile hayatı ve çocuklarla olan ilişkilerini araştırınız 4. SINIFLAR (PROJE ÖDEVLERİ) Öğrenci No 1- Dinimize göre Helal, Haram, Sevap ve Günah kavramlarını açıklayarak ilgili Ayet ve Hadis meallerinden örnekler veriniz. 2- Günlük yaşamda dini ifadeler nelerdir

Detaylı

İÇİNDEKİLER. Sayfa. http://d-nb.info/860392090

İÇİNDEKİLER. Sayfa. http://d-nb.info/860392090 İÇİNDEKİLER Sayfa Önsöz: Bu kitabı niçin yazdım? 11 1. İslam'dan önceki Arabistan 13 1.1. İlk müslümanlar 13 1.2. Dünyanın en eski kutsal yeri: Kabe.... 16 1.3. İslam'dan'önceki Arabistan 17 1.4. Muhammed'ten

Detaylı

Peygamberimizin (sav) Ramazan Ayı nı İhya Edişleri

Peygamberimizin (sav) Ramazan Ayı nı İhya Edişleri Peygamberimizin (sav) Ramazan Ayı nı İhya Edişleri http://yenidunyadergisi.com// 2015 HAZİRAN sayısında yayınlanmıştır Ebû Hüreyre (ra) den Rasûlullâh In (sav) şöyle buyurduğu nakledilmiştir: Kim inanarak

Detaylı

17.10.2014 11:30-12:30 24.10.2014 11:30-12:30 31.10.2014 11:30-12:30 7.11.2014 11:30-12:30 14.11.2014 11:30-12:30 AYHAN KAYA 21.11.

17.10.2014 11:30-12:30 24.10.2014 11:30-12:30 31.10.2014 11:30-12:30 7.11.2014 11:30-12:30 14.11.2014 11:30-12:30 AYHAN KAYA 21.11. MERSİN İL MÜFTÜLÜĞÜ İÇEL TV-YÖRÜK FM PROGRAM TABLOSU Cami ve Gençlik ( gençlerin camiye ilgisi,hz peygamber ve gençlik (kaynak : DİB cami-gençlik sayfası) İsraf duyarlılığı ya da Tüketim Ahlakı (Hasan

Detaylı

3. Farz Dışında Yaptığı İbadetler

3. Farz Dışında Yaptığı İbadetler 3. ÜNİTE: EN GÜZEL ÖRNEK HZ. MUHAMMED İN İBADETLERİ 3. Farz Dışında Yaptığı İbadetler KAZANIMLARIMIZ O Bu ünitenin sonunda öğrenciler Hz. Muhammed'in: O 1. Öncelikle bir kul olarak davrandığını kavrar.

Detaylı

AKADEMİK ÖZGEÇMİŞ YAYIN LİSTESİ. : Fatih Sultan Mehmet Vakıf Üniversitesi Telefon : (0212) 521 81 00 : abulut@fsm.edu.tr

AKADEMİK ÖZGEÇMİŞ YAYIN LİSTESİ. : Fatih Sultan Mehmet Vakıf Üniversitesi Telefon : (0212) 521 81 00 : abulut@fsm.edu.tr AKADEMİK ÖZGEÇMİŞ VE YAYIN LİSTESİ 1. Adı Soyadı : Ali Bulut İletişim Bilgileri Adres : Fatih Sultan Mehmet Vakıf Üniversitesi Telefon : (01) 51 81 00 Mail : abulut@fsm.edu.tr. Doğum - Tarihi : 1.0.1973

Detaylı

ÖZGEÇMİŞ. 1. Adı Soyadı: Mehmet Nadir ÖZDEMİR 2. Doğum Tarihi: 01.02.1972 3. Unvanı: Yrd. Doç. Dr. 4. Öğrenim Durumu:

ÖZGEÇMİŞ. 1. Adı Soyadı: Mehmet Nadir ÖZDEMİR 2. Doğum Tarihi: 01.02.1972 3. Unvanı: Yrd. Doç. Dr. 4. Öğrenim Durumu: 1. Adı Soyadı: Mehmet Nadir ÖZDEMİR 2. Doğum Tarihi: 01.02.1972 3. Unvanı: Yrd. Doç. Dr. 4. Öğrenim Durumu: ÖZGEÇMİŞ Derece Alan Üniversite Yıl Lisans İlahiyat Fakültesi Selçuk Üniversitesi 1995 Y. Lisans

Detaylı

ATATÜRK KÜLTÜR, DİL VE TARİH YÜKSEK KURUMU KAZI DESTEĞİ: POLEMAİOS ONUR ANITININ KAZI, RESTİTÜSYON VE RESTORASYON RAPORU

ATATÜRK KÜLTÜR, DİL VE TARİH YÜKSEK KURUMU KAZI DESTEĞİ: POLEMAİOS ONUR ANITININ KAZI, RESTİTÜSYON VE RESTORASYON RAPORU ATATÜRK KÜLTÜR, DİL VE TARİH YÜKSEK KURUMU KAZI DESTEĞİ: POLEMAİOS ONUR ANITININ KAZI, RESTİTÜSYON VE RESTORASYON RAPORU Kutsal alanlardaki Onur Anıtları, kente ya da kentin kutsal alanlarına maddi ve

Detaylı

Azrail in Bir Adama Bakması

Azrail in Bir Adama Bakması Mevlâna (1207 1273) Güçlü bir bellek, çağrışım yeteneği, üretkenlik, olağanüstü görüş ve anlatım gücü, derin duygusallık ve hüzün, her yönüyle İslam kültürüne hâkimiyet... İşte Mevlâna deyince akla gelen

Detaylı

DİVİNE LAW IN THE QURAN AND THE REASONS OF THE DECLINE OF COMMUNITIES

DİVİNE LAW IN THE QURAN AND THE REASONS OF THE DECLINE OF COMMUNITIES KUR'ÂN'DA SÜNNETULLAH VE TOPLUMLARIN ÇÖKÜŞ NEDENLERİ Abdulbaki GÜNEŞ * ÖZET Sünnet, lügatte iyi olsun kötü olsun takip edilen yol ve âdet anlamına gelmektedir. Hadiste ve Kur'ân öncesi câhiliye döneminde

Detaylı

İSLAM İŞBİRLİĞİ TEŞKİLATI

İSLAM İŞBİRLİĞİ TEŞKİLATI İSLAM İŞBİRLİĞİ TEŞKİLATI Eski adıyla İslam Konferansı Örgütü (İKÖ) günümüzde nüfusunun çoğunluğu veya bir kısmı Müslüman olan ülkelerin üye olduğu ve üye ülkeler arasında politik, ekonomik, kültürel,

Detaylı

Erhan tarafından yazıldı. Çarşamba, 31 Ekim 2012 18:03

Erhan tarafından yazıldı. Çarşamba, 31 Ekim 2012 18:03 Erhan tarafından yazıldı. Çarşamba, 31 Ekim 2012 18:03 Antakya Ticaret ve Sanayi Odası Başkan Yardımcısı Remzi Güzel, Alevilerin 1400 yıllık gelenekleri olan Ğadir Hum Bayramı nın bir sevgi günü olduğunu

Detaylı

2014-2015 EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI.. LİSESİ TARİH I DERSİ BİREYSELLEŞTİRİLMİŞ EĞİTİM PROGRAMI (BEP) FORMU

2014-2015 EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI.. LİSESİ TARİH I DERSİ BİREYSELLEŞTİRİLMİŞ EĞİTİM PROGRAMI (BEP) FORMU EYLÜL - EKİM I.ÜNİTE :TARİH BİLİMİ Kaynaştırma *İşlenen ve anlatılan konular aracılığı ile öğrenci tarihin tanımı eğitimine tabi olan * Tarihin zamanla alakalı bir bilim olduğunu kavrar. hakkında bilgi

Detaylı

SİVEREK'TE TARİHİ ESERLER VE CAMİLER

SİVEREK'TE TARİHİ ESERLER VE CAMİLER SİVEREK'TE TARİHİ ESERLER VE CAMİLER» Genel Bilgi» Ulu Camii» Gülabibey Camii» Sulu Camii» Haliliye Camii» Eski Hükümet Konağı ve Gazipaşa İlkokulu» Yeraltı Hamamı» Abdalağa Hamamı» Hanlar» Serap Çeşmesi...»

Detaylı

İkili Simetrik Kitap ❷

İkili Simetrik Kitap ❷ Bölen Kümesi Eleman Sayısı < 2 Olan Sayı Tamsayılar içerisinde bölen kümesi eleman sayısı 2'den küçük olan tek bir sayı vardır; o da 1 sayısıdır. 1 sayısının bölen kümesinde tek bir eleman vardır. Kur

Detaylı

2011 YILINDA DOĞU ANADOLU BÖLGESİN DE URARTU BARAJ, GÖLET ve SULAMA KANALLARININ ARAŞTIRILMASI ALİKÖSE KANALI

2011 YILINDA DOĞU ANADOLU BÖLGESİN DE URARTU BARAJ, GÖLET ve SULAMA KANALLARININ ARAŞTIRILMASI ALİKÖSE KANALI 2011 YILINDA DOĞU ANADOLU BÖLGESİN DE URARTU BARAJ, GÖLET ve SULAMA KANALLARININ ARAŞTIRILMASI Oktay BELLİ ALİKÖSE KANALI Aliköse Kanalı, Tuzluca İlçesi nin yaklaşık olarak 36 37 km. güneybatısında bulunmaktadır.

Detaylı

Kur an ın Bazı Hikmetleri

Kur an ın Bazı Hikmetleri Kur an ın Bazı Hikmetleri Allah Teala kıble hususunda derin tartışmalara giren insanların görüşünü: İyilik, yüzlerinizi doğuya ve batıya çevirmeniz değildir. ayetiyle reddetmiştir. Ki onların bir kısmı,

Detaylı

Birden fazla umre yapmanın hükmü ve iki umre arasındaki süre ne kadar olmalıdır? Muhammed Salih el-muneccid

Birden fazla umre yapmanın hükmü ve iki umre arasındaki süre ne kadar olmalıdır? Muhammed Salih el-muneccid Birden fazla umre yapmanın hükmü ve iki umre arasındaki süre ne kadar olmalıdır? حكم تكر لعمر م يكو بينهما ] تريك Turkish [ Türkçe Muhammed Salih el-muneccid Terceme : Muhammed Şahin Tetkik : Ali Rıza

Detaylı

Ebu Davud, Neseî ve Tirmizî'nin rivayetine göre Peygamberimiz (S. A.S.) buyuruyor:

Ebu Davud, Neseî ve Tirmizî'nin rivayetine göre Peygamberimiz (S. A.S.) buyuruyor: Ebu Davud, Neseî ve Tirmizî'nin rivayetine göre Peygamberimiz (S. A.S.) buyuruyor: «Ulu Allah (C.C) cennet ve cehennemi yaratinca Cebrail (A.S)'i cennete gönderdi ve git orayi ve oraya girecek olanlara

Detaylı

T.C. BALIKESİR ÜNİVERSİTESİ GÖNEN MESLEK YÜKSEKOKULU TURİZM VE OTELCİLİK BÖLÜMÜ İNANÇ TURİZMİ

T.C. BALIKESİR ÜNİVERSİTESİ GÖNEN MESLEK YÜKSEKOKULU TURİZM VE OTELCİLİK BÖLÜMÜ İNANÇ TURİZMİ T.C. BALIKESİR ÜNİVERSİTESİ GÖNEN MESLEK YÜKSEKOKULU TURİZM VE OTELCİLİK BÖLÜMÜ İNANÇ TURİZMİ DANIŞMAN:Özer YILMAZ HAZIRLAYAN: Erşad TAN,Tacettin TOPTAŞ İÇİNDEKİLER GİRİŞ I-İNANÇ TURİZMİ A- İnanç Kavramı

Detaylı

ÖZGEÇMİŞ HARRAN ÜNİVERSİTESİ SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ HARRAN ÜNİVERSİTESİ SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ

ÖZGEÇMİŞ HARRAN ÜNİVERSİTESİ SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ HARRAN ÜNİVERSİTESİ SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ ÖZGEÇMİŞ ADI SOYADI: ÖMER FARUK HABERGETİREN DOĞUM YERİ VE TARİHİ: ŞANLIURFA/03.04.1968 ÖĞRENİM DURUMU: DOKTORA DERECE ANABİLİM DALI/BİLİM DALI 1 LİSANS SELÇUK İLAHİYAT FAKÜLTESİ 2 YÜKSEK LİSANS 3 DOKTORA

Detaylı

ŞUHUT MÜFTÜLÜĞÜ 2014 YILI II. DÖNEM (NİSAN-MAYIS-HAZİRAN) VA'Z VE İRŞAD PROGRAMI

ŞUHUT MÜFTÜLÜĞÜ 2014 YILI II. DÖNEM (NİSAN-MAYIS-HAZİRAN) VA'Z VE İRŞAD PROGRAMI ŞUHUT MÜFTÜLÜĞÜ 2014 YILI II. DÖNEM (NİSAN-MAYIS-HAZİRAN) VA'Z VE İRŞAD PROGRAMI AY S.N ADI VE SOYADI ÜNVANI VAAZ YAPACAĞI YER TARİHİ GÜNÜ VAKTİ Ana Konu Alt Konu Vaaz Konusu 1 H.Basri DÜZDAŞ Müezzin-Kayyım

Detaylı

EMEVİLER VE ABBASİLER DÖNEMİ

EMEVİLER VE ABBASİLER DÖNEMİ EMEVİLER VE ABBASİLER DÖNEMİ DERS NOTLARI VE ŞİFRE TANER ÖZDEMİR DETAY TARİHÇİ TÜRK TELEKOM NURETTİN TOPÇU SOSYAL BİLİMLER LİSESİ TARİH ÖĞRETMENİ EMEVİLER Muaviye tarafından Şam da kurulan ve yaklaşık

Detaylı

Ders Adı Kodu Yarıyılı T+U Saati Ulusal Kredisi AKTS

Ders Adı Kodu Yarıyılı T+U Saati Ulusal Kredisi AKTS DERS BİLGİLERİ Ders Adı Kodu Yarıyılı T+U Saati Ulusal Kredisi AKTS GÜNÜMÜZ MÜSLÜMAN TOPLUMLAR İLH 340 6 2+0 2 3 Ön Koşul Dersleri Dersin Dili Dersin Seviyesi Dersin Türü Türkçe Lisans Yüz Yüze / Seçmeli

Detaylı

Orucun Manevi Hayatımıza Katkıları

Orucun Manevi Hayatımıza Katkıları Orucun Manevi Hayatımıza Katkıları Kur ân-ı Kerim de Oruç Ey müminler! Sizden öncekilere farz kılındığı gibi, size de sayılı günler içinde Oruç tutmanız farz kılındı. Umulur ki, bu sayede, takva mertebesine

Detaylı

Bâlî Paþa Camii. Âbideler Þehri Ýstanbul

Bâlî Paþa Camii. Âbideler Þehri Ýstanbul 191 Camii minaresi Camii, Ýstanbul un Fatih ilçesinde, Hýrka-i Þerif civarýnda, Hüsrev Paþa Türbesi yakýnýnda, caddesi, Hoca Efendi sokaðýnda bulunmaktadýr. Bu camiin bânîsi, Sultan Ýkinci Bayezid in veziri

Detaylı

BİRECİK İLÇEMİZ Fırat ta Gün Batımı

BİRECİK İLÇEMİZ Fırat ta Gün Batımı BİRECİK İLÇEMİZ Fırat ta Gün Batımı Birecik ilçesi Şanlıurfa Merkez ilçesine 80 km uzaklıkta olup, yüzölçümü 852 km2 dir. İlçe merkez belediye ile birlikte 3 belediye ve bunlara bağlı 70 köy ve 75 mezradan

Detaylı

mekan Kasımpaşa Deniz Hastanesi İLKBAHAR 2014 SAYI: 302

mekan Kasımpaşa Deniz Hastanesi İLKBAHAR 2014 SAYI: 302 mekan İLKBAHAR 2014 SAYI: 302 40 41 Kasımpaşa Deniz Hastanesi YÜK. MİMAR BEYZA ŞENER mekan 42 43 BİNALAR DA İNSANLAR GİBİ DOĞAR BÜYÜR ÖMRÜNÜ TAMAMLAYINCA DA ÖLÜR VE YERİNİ YENİLERİ ALIR. Bu ya am bazen

Detaylı

DR.KADİR DEMİRCİ NİN ÖZGEÇMİŞİ VE BİLİMSEL ETKİNLİKLERİ (CV)

DR.KADİR DEMİRCİ NİN ÖZGEÇMİŞİ VE BİLİMSEL ETKİNLİKLERİ (CV) DR.KADİR DEMİRCİ NİN ÖZGEÇMİŞİ VE BİLİMSEL ETKİNLİKLERİ (CV) 1 KADİR DEMİRCİ NİN ÖZGEÇMİŞİ VE BİLİMSEL ETKİNLİKLERİ A- ÖZGEÇMİŞ Adı Soyadı: Kadir Demirci Doğum Tarihi: 1968 Unvanı: Yrd. Doç. Dr. Öğrenim

Detaylı

MAĞARALARI VE YERLEŞİM ALANI

MAĞARALARI VE YERLEŞİM ALANI TÜRKİYE DOĞAL VE KÜLTÜREL VARLIKLARI ENVANTERİ ENV. NO. 58.01.0.02 ÇİMENYENİCE KÖYÜ, KÖROĞLU TEPELERİ, I39-a4 MAĞARALARI VE YERLEŞİM ALANI İL SİVAS İLÇE HAFİK MAH.-KÖY VE MEVKİİ Çimenyenice Köyü GENEL

Detaylı

03-05 Ekim / October 2013. Yrd. Doç. Dr. Mehmet YAZICI

03-05 Ekim / October 2013. Yrd. Doç. Dr. Mehmet YAZICI 03-05 Ekim / October 2013 Yrd. Doç. Dr. Mehmet YAZICI 2014 485 Â Â âm -i Sâ âm tarihinde yetlerdendir, - - â. Bu sebeple ve imâm Ebu, Mâlik, ve benzeri birçok âlime Sâ - kelâm âm eserlerinde mevc - kelâ

Detaylı

Kadınların Dövülmesi. Konusuna Farklı Bir Bakış. (Nisa [4] 34)

Kadınların Dövülmesi. Konusuna Farklı Bir Bakış. (Nisa [4] 34) Nisa [4] 34 Nuşûz Darabe Boşanmadan Önceki İşler Hz. Muhammed Hiç Kimseyi Dövmemiştir Dövmek Yasaklanmış Eşini Döven Hayırsızdır Ayetin Mantığı Kaynakça Kadınların Dövülmesi (Nisa [4] 34) Konusuna Farklı

Detaylı

SÜNNETIN TÂRIHÎ SÜRECI HAKKINDA FAZLURRAHMAN IN GÖRÜSLERI

SÜNNETIN TÂRIHÎ SÜRECI HAKKINDA FAZLURRAHMAN IN GÖRÜSLERI SÜNNETIN TÂRIHÎ SÜRECI HAKKINDA FAZLURRAHMAN IN GÖRÜSLERI Dr. Ahmet UYAR E. Ü. Ilahiyat Fakültesi uyar@erciyes.edu.tr Özet Nebevî Sünnet i, mutlak olarak spesifik bir muhtevâ ile dolu (bir sey) olmaktan

Detaylı

Keza aynı Hadis-i Şerif, çok cüzi kelime değişikliğiyle Şii kaynaklarda da mevcuttur. Detaylı bilgiler şu kaynaklardan elde edilebilir:

Keza aynı Hadis-i Şerif, çok cüzi kelime değişikliğiyle Şii kaynaklarda da mevcuttur. Detaylı bilgiler şu kaynaklardan elde edilebilir: Hz. Resulüllah (sav) ahir zamanda, ümmetinin ayrılıklara düştükleri ve İslamiyet ten uzaklaştıkları bir dönemde zuhur edecek olan Mehdi nin (as) doğruluğunu kanıtlamak üzere ay ve güneşin tutulacağını

Detaylı

Dört Halife Dönemi Hazreti Ebubekir ve Hazreti Ömer Devri Ders Notu

Dört Halife Dönemi Hazreti Ebubekir ve Hazreti Ömer Devri Ders Notu Dört Halife Dönemi Hazreti Ebubekir ve Hazreti Ömer Devri Dört Halife Dönemi Hazreti Ebubekir ve Hazreti Ömer Devri Ders Notu 1. HZ. EBU BEKİR DÖNEMİ (632-634) a.yalancı peygamberlerle mücadele edildi.

Detaylı

Rahman ve Rahim Olan Allah ın Adıyla MEKKE NİN FETHİ - H8

Rahman ve Rahim Olan Allah ın Adıyla MEKKE NİN FETHİ - H8 15.03.2010 Rahman ve Rahim Olan Allah ın Adıyla MEKKE NİN FETHİ - H8 KUZEY Mekke nin Tarihi: Kendisine peygamberlik görevi verilmiş ve peygamberliğinin de on üç yılını burada geçirmiştir GÜNEY Hz. İbrahim

Detaylı

Evlenirken Nelere Dikkat Edilmeli?

Evlenirken Nelere Dikkat Edilmeli? Evlenirken Nelere Dikkat Edilmeli? EVLENİRKEN NELERE DİKKAT EDİLMELİ? Peygamber (sav) Efendimiz den Abdullah ibn-i Ömer RA ın bir hadisini bu münasebetle hatırlayalım, duymuşsunuzdur: (Lâ tenkihun-nisâe

Detaylı

30 ARALIK 2015 PTS 6. SINIFLAR KONU DAĞILIMI

30 ARALIK 2015 PTS 6. SINIFLAR KONU DAĞILIMI 30 ARALIK 2015 PTS 6. SINIFLAR KONU DAĞILIMI ALLAH NİÇİN VAHİY GÖNDERMİŞTİR? ASR SURESİ VE ANLAMI İLAHİ KİTAPLAR NAMAZ NEDİR? NİÇİN KILINIR? NAMAZA ÇAĞRI EZAN VE KAMET NAMAZA HAZIRLIK ŞARTLARI NAMAZIN

Detaylı

KUR AN I KERİM HAKKINDA KISA BİLGİLER. Soru 2 : Allah(c.c.) ın dilediği şeyleri Peygamberlerine bildirmesine ne denir? Cevap : Vahy denir.

KUR AN I KERİM HAKKINDA KISA BİLGİLER. Soru 2 : Allah(c.c.) ın dilediği şeyleri Peygamberlerine bildirmesine ne denir? Cevap : Vahy denir. KUR AN I KERİM HAKKINDA KISA BİLGİLER Soru 1 : Kur an ı Kerim kaç yılda inmiş, tamamlanmıştır? Cevap : Kur an ı Kerim 22 sene, 2 ay, 22 günde inmiştir. Soru 2 : Allah(c.c.) ın dilediği şeyleri Peygamberlerine

Detaylı

+ Eğer size yasaklanan (günah)ların büyüklerinden kaçınırsanız, sizin küçük günahlarınızı örteriz ve sizi güzel bir yere koyarız.(4.

+ Eğer size yasaklanan (günah)ların büyüklerinden kaçınırsanız, sizin küçük günahlarınızı örteriz ve sizi güzel bir yere koyarız.(4. KUR AN VE HADİSLERE GÖRE BÜYÜK GÜNAHLAR Yüce Rabbimiz Kur an-ı Kerimde şöyle buyuruyor: + Eğer size yasaklanan (günah)ların büyüklerinden kaçınırsanız, sizin küçük günahlarınızı örteriz ve sizi güzel bir

Detaylı

Ondalık ve Oruç Adakları

Ondalık ve Oruç Adakları Ondalık ve Oruç Adakları 01135_186_Tithing.indd 1 Bütün ondalıklarınızı ambara getirin. Beni bununla sınayın diyor Her Şeye Egemen Rab. Göreceksiniz ki, göklerin kapaklarını size açacağım, üzerinize dolup

Detaylı

1.Birlik ilkesi: İslam inancına göre bütün varlıklar, bir olan Allah tarafından yaratılmıştır.

1.Birlik ilkesi: İslam inancına göre bütün varlıklar, bir olan Allah tarafından yaratılmıştır. İnsanın toplumsal bir varlık olarak başkaları ile iyi ilişkiler kurabilmesi, birlik, barış ve huzur içinde yaşayabilmesi için birtakım kurallara uymak zorundadır. Kur an bununla ilgili ne gibi ilkeler

Detaylı

Yazılışı: Eşhedu en lâ ilâhe illellâh ve eşhedüennemuhammedenabdühü ve Resûlühü.

Yazılışı: Eşhedu en lâ ilâhe illellâh ve eşhedüennemuhammedenabdühü ve Resûlühü. 5.SINIF KURAN-I KERİM DERSİ 1.ÜNİTE ÖZETİ Kelime- i tevhid'inokunuşu, yazılışı ve anlamı Yazılışı: La ilahe İllallah MuhammedunResulüllah Okunuşu: La ilahe İllallah Muhammedur-Resulüllah Anlamı:Allah tan

Detaylı