Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Coğrafya Bölümü

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Coğrafya Bölümü"

Transkript

1 Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Coğrafya Bölümü Muğla ve Çanakkale İllerinde Döneminde Gerçekleşen Büyük Orman Yangınlarının Klimatolojik ve Meteorolojik Analizi Projesi ve Çanakalan Otomatik Hava Gözlem İstasyonu Coğrafya Bölümü öğretim üyesi Prof. Dr. Murat TÜRKEŞ ve yüksek lisans öğrencisi Gökhan ALTAN tarafından yürütülen ve ÇOMÜ Bilimsel Araştırma Projelerinin Desteklediği 2009/116 No.lu Muğla ve Çanakkale İllerinde Döneminde Gerçekleşen Büyük Orman Yangınlarının Klimatolojik ve Meteorolojik Analizi başlıklı proje kapsamında, Çanakkale Orman Bölge Müdürlüğü ve ÇOMÜ Fen-Edebiyat Fakültesi Coğrafya Bölümü arasında tarihinde, Çanakalan Yangın Gözetleme Kulesi yanında bir otomatik hava gözleme istasyonun (OHGİ) kuruluşuna, gözlemlerin ve bunun için yapılacak ziyaret ve etkinliklerin ayrıntılarına ilişkin bir protokol imzalandı. Burada sözü edilen OHGİ, 7 Ekim 2009 tarihinde Çanakkale Orman Bölge Müdürlüğü İntepe Orman İşletmesi ne bağlı Çanakalan Yangın Gözetleme Kulesi yanında kuruldu. Doğrudan orman alanlarına ait meteorolojik verilerin bulunmaması nedeniyle, Çanakkale de orman yangınları açısından en hassas orman alanlarından birisi durumundaki İntepe İşletme Şefliği ne bağlı Çanakalan Yangın Gözetleme Kulesi nde otomatik meteoroloji istasyonu kurulması projenin başarısı açısından önemlidir. Projenin amaçlarından birisi, Muğla ve Çanakkale illerinde orman yangınlarına neden olan klimatolojik ve meteorolojik koşulların belirlenmesi ve bu koşulların orman yangını oluşturma ve yangınların yayılma/genişlemesi üzerindeki etkilerini, başka bir deyişle meteorolojik koşulların orman yangını oluşturmadaki etkilerini saptamaktır. OHGİ inin kurulması, proje kapsamında orman yangını çıkma riski bulunan günleri çeşitli yangın indisleri kullanarak belirlemek ve bu konuda karar vericilere önlem almaları için gerekli objektif izleme ve uyarı bilgilerini sağlamak olarak belirlenen projenin ikinci amacının Çanakkale de gerçekleştirilmesini desteklemiştir. Temmuz 2011 de tamamlanan proje kapsamında kurulan OHGİ nin ölçtüğü, doğrudan kızılçam (Pinus brutia) ormanını ve maki vejetasyonunu temsil eden yarım saatlik meteorolojik verilere dayanarak hesaplanan günlük yangın indislerinin kullanılmasıyla, 1

2 kızılçam ormanını ve dolayısıyla da doğrudan bu alandaki olası ya da gerçekleşmiş orman yangınlarını temsil eden nesnel sonuçlar elde edilmiştir. Meteoroloji Gözlem İstasyonu Anemometre Yaprak Islaklığı Ölçer ÇOMÜ Fen-Edebiyat Fakültesi Coğrafya Bölümü otomatik hava gözleme istasyonu. Kuruluş tarihi: 7 Ekim İstasyonun yeri: Çanakkale Orman Bölge Müdürlüğü İntepe Orman İşletmesi ne bağlı Çanakalan Yangın Gözetleme Kulesi. 2

3 Sonrasında (2010 yılı sonunda) projenin devamı niteliğinde olmak üzere, Prof. Dr. Murat TÜRKEŞ ve Uzman Coğrafyacı Gökhan ALTAN tarafından Çanakkale Dönemi Orman Yangınlarının Klimatolojik/Meteorolojik Analizi ve Çanakalan Otomatik Hava Gözlem İstasyonu (OHGİ) Ölçümlerinin Değerlendirilmesi başlıklı bir kişisel proje önerisi daha hazırlanmış ve proje 2011/032 No.lu BAP Projesi olarak kabul edilmiştir. Aralık 2012 sonunda tamamlanan Proje kapsamında, daha önce tamamlanmış olan Yüksek Lisans Projesine ek olarak (2009/116 No.lu BAP Projesi), Çanakkale yöresinde oluşan dönemi orman yangınlarının klimatolojik ve meteorolojik çözümleme ve bireşiminin yapılması amaçlanmıştır. Çalışmada, hava ve iklim koşulları, iklimsel değişkenlik (kuraklık ve aşırı olayları da içerir) ve bitki örtüsü dikkate alınarak, Türkiye de yangına en hassas bölgeler arasında yer alan Marmara Bölgesi nin Güney Marmara Bölümü nde bulunan Çanakkale Yöresi kapsamındaki orman yangınları ele alınmıştır. Çalışma alanı seçiminde, bu yörenin Türkiye de yangına en hassas yerler arasında bulunması etkili olmuştur. Ayrıca büyük orman yangınları açısından değerlendirilecek olursa, Çanakkale Yöresi büyük orman yangınlarının yoğun olarak görüldüğü yerler arasında yer alır Önerilen Proje de, temel olarak 2009/116 No.lu BAP Projesi kapsamında Çanakalan Orman Gözetleme Kulesi ne kurulan Otomatik Hava Gözlem İstasyonu nda (OHGİ) ve Çanakkale Meteoroloji İstasyonu nda ölçülen meteorolojik veriler kullanılmıştır. "Proje kapsamında, yangın indislerinden elde edilen değerlerin çeşitli grafiksel ve istatistiksel yaklaşımlarla analiz edilmesiyle proje alanlarındaki orman yangını riski belirlenmiş ve belirlenen orman yangını risk alanları için fiziki coğrafya koşullarının özellikle de ilgili günlere ait klimatolojik ve/ya da meteorolojik koşulların orman yangınları üzerindeki etkisi somut olarak ortaya konulmuştur." Tamamlanan Proje Raporunun özeti, aşağıdaki gibidir: Özet Çalışmada Çanakkale yöresinde (Çanakkale Orman Bölge Müdürlüğü orman sorumluluk alanında) döneminde oluşan orman yangınlarının oluşum ortamı, klimatolojik ve meteorolojik özellikleri, kurak koşullarla ilişkisi incelendi. Projede Amerika Birleşik Devletleri ndeki (ABD) orman servislerinde geniş kullanım alanına sahip olan ve orman yangınlarının tahmin edilmesinde kullanılan Keetch-Byram Kuraklık İndisi kullanıldı. 3

4 Çanakkale meteoroloji istasyonu ile Çanakalan otomatik gözlem istasyonuna ait günlük maksimum sıcaklık ( C), günlük toplam yağış (mm) ile uzun süreli ortalama yağış (mm) ve tarla kapasitesi (mm) verilerinden faydalanılarak günlük kuraklık indisi hesaplamaları yapıldı. Ayrıca, günlük kuraklık indisi değerlerinin günlük orman yangınları ile karşılaştırılması yapılarak, yangın yakalama oranları belirlendi. Çalışmanın başlıca sonuçları aşağıdaki gibi özetlenebilir: (1) Çanakkale ve Çanakalan verilerinden hesaplanan kuraklık indisi değerleri hiçbir dönemde kesin yangın olur düzeyine ulaşmamıştır. (2) döneminde Çanakkale istasyonu verilerinden hesaplanan en yüksek kuraklık indisi değerleri 2011 yılı için elde edildi. (3) Çanakalan için çalışılan iki dönem karşılaştırıldığında, döneminin dönemine göre daha kurak koşullara sahip olduğu görülür. (4) Çanakkale istasyonu verileri için yapılan hesaplamalara göre, 2011 yılı yangın yakalama oranlarında, % 48 gibi oldukça yüksek bir orana ulaşıldı. (5) Çanakalan verileri dikkate alındığındaysa, 2011 yılı yangın yakalama oranının daha yüksek olduğu görülür. Proje Çalışması Kapsamında Yayımlanan Bildiri ve Makaleler Altan, G., Türkeş, M. ve Tatlı, H Climatological and meteorological analysis of forest fires for the year of 2009 in Çanakkale and Muğla with the Keetch-Byram Drought Index. In: 5th Atmospheric Science Symposium Proceedings Book: Istanbul Technical University, April, İstanbul Turkey. (in Turkish with an English abstract) Türkeş, M., Tatlı, H., Altan, G. ve Öztürk, M. Z Çanakkale ve Muğla 2010 yılı orman yangınlarının Keetch-Byram kuraklık indisi ile analizi (Analysis of forest fires for the year of 2010 in Çanakkale and Muğla with the Keetch-Byram drought index). In: Proceedings of the National Geographical Congress with International Participation (CD-R), ISBN , 7-10 September 2011, Türk Coğrafya Kurumu İstanbul University. (in Turkish with an English abstract) Türkeş, M. ve Altan, G Muğla Orman Bölge Müdürlüğü ne bağlı orman arazilerinde 2008 yılında çıkan yangınların kuraklık indisleri ile çözümlenmesi (Analysis of the 4

5 year 2008 fires in the forest lands of the Muğla Regional Forest Service by using drought indices). Uluslararası İnsan Bilimleri Dergisi 9: Türkeş, M. ve Altan, G Kaz Dağı Yöresi nde orman yangınlarının kuraklık indisi ile analizi ve iklim değişimleriyle ilişkisi. İçinde: Uluslararası Katılımlı Kazdağları III. Ulusal Sempozyumu Bildiriler Kitabı, Mayıs 2012, Edremit-Güre, Balıkesir. Türkeş, M. ve Altan, G Çanakkale nin 2008 yılı büyük orman yangınlarının meteorolojik ve hidroklimatolojik analizi (Meteorological and hydro-climatological analysis of large forest fires of Çanakkale in the year of 2008). Coğrafi Bilimler Dergisi 10 (2): XXX-XXX. (Baskıda) Türkeş, M., Altan, G. ve Öztürk, M. Z Türkiye de 2011 Yılı Orman Yangınlarının Keetch-Byram Kuraklık İndisi ile Analizi (Analysis of the year 2011 forest fires in Turkey by using the Keetch-Byram Drought Index). İçinde: Ankara Üniversitesi Türkiye Coğrafyası Araştırma ve Uygulama Merkezi (TÜCAUM) VII. Coğrafya Sempozyumu Bildiriler Kitabı, Ekim 2012, Ankara. (Baskıda) Teşekkür Projelerimize verdikleri destekler için Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Bilimsel Araştırma Projeleri Başkanlığı na; Keetch-Byram Kuraklık İndisi hesaplamalarına sağladığı katkılardan dolayı Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Coğrafya Bölümü öğretim üyesi Sayın Doç. Dr. Hasan TATLI ya; orman yangın verilerini/bilgilerini ve klimatolojik/meteorolojik verileri sağlayan sırasıyla Orman Genel Müdürlüğü ne ve Meteoroloji Genel Müdürlüğü ne teşekkür etmeyi borç bilmekteyiz. Çanakalan Otomatik Hava Gözlem İstasyonunun Özellikleri Çanakalan OHGİ, gerçekte birbirinden farklı ama aynı zamanda birbirini tamamlayan meteorolojik amaçlar için gözlem yapan iki ayrı istasyonun birlikteliğinden oluşur. Bu iki istasyon aşağıdaki gibi adlandırılabilir: (1) Meteoroloji Gözlem İstasyonu, (2) Yaprak Sıcaklığı ve Toprak Sıcaklığı/Nemi Gözlem İstasyonu. 5

6 Birlikte aynı metal direk üzerine kurulan bu iki istasyon da kablosuzdur ve Güneş ışınımını soğurma özelliği açısından oldukça hassas olan Güneş panellerinin ürettiği elektrik enerjisi ile çalışır. (1) Meteoroloji Gözlem İstasyonunun Özellikleri ve Ölçtüğü Değişkenler Kablosuz otomatik meteoroloji istasyonu, buharlaşma havuzundan olan buharlaşma dışında, neredeyse geleneksel bir büyük klimatoloji istasyonunda yapılan çoğu gözlem ve ölçümü yapma özelliği gösterir. OHGİ nin Meteoroloji Gözlem İstasyonu birimi, klimatolojik gözlem ölçütlerine uygun olarak yerden iki metre yukarıya yerleştirildi. OHGİ aşağıda listelenen gözlemleri yapar ve bunlarla ilgili olan bazı indisleri otomatik olarak hesaplar: - Rüzgar: Meteoroloji istasyonun anemometresi, o yerdeki rüzgarın hızını ve yönünü ölçer. Bu birim Bütüncül Algılayıcı Takımı nın (İngilizce kısaltması ISS ya da Türkçe BAT) bir parçasıdır. OHGİ nin ortak konsolu, 10 dakikalık ortalama rüzgar hızını ve 10 dakikalık ortalama egemen rüzgar yönünü hesaplar. - Hava sıcaklığı: BAT, doğrudan Güneş ışınımının etkisini en aza indirmek için, havalandırmalı ve korumalı bir ortamda dış hava sıcaklığı sensorunu (algılayıcı) barındırır. Konsolun kendisi ayrıca iç hava sıcaklığı algılayıcısına da sahiptir. - Hissedilen Sıcaklık: Meteoroloji istasyonu konsolu, rüzgar soğuğu (İng: wind chill), ısı indisi (İng: heat index) ve sıcaklık/nemlilik/güneş/rüzgar (THSW) indisini hesaplar. Görünür sıcaklıklar çeşitli hava koşullarında sıcaklığın nasıl algıladığını hesaplamak için ek hava verilerinin kullanılarak hesaplandığı göstergelerdir. Rüzgar soğuğu indisi, rüzgar hızının hava sıcaklığını algılama düzeyimizi nasıl etkilediğini dikkate alan bir iklimsel insan rahatlığı göstergedir. Isı indisi ise, gerçekte hissettiğimiz havanın ne kadar sıcak olduğunu belirlemek için, hava sıcaklığı ve bağıl nemi kullanan bir göstergedir. Örneğin, hava nemi düşük olduğunda, ter vücudu soğutmak üzere hızla buharlaştığı için hissedilen sıcaklık gerçek hava sıcaklığından daha düşük olacaktır. Öte yandan, hava nemi yüksek, başka bir deyişle havanın su buharı karışma oranı yüksek ya da hava doymuş ise, vücut teri daha yavaş buharlaşacağı için hissedilen sıcaklık gerçek hava sıcaklığından daha yüksek hissedilecektir. Alet, ısı indisini 14 C ile 52 C arasındaki sıcaklık değerleri için hesaplar. THSW indisi, Güneş ışınımı ölçen meteoroloji istasyonlarında, ısı indisinde olduğu gibi hava nemi ve sıcaklığı kullanılarak 6

7 otomatik olarak hesaplanır. Bu gösterge aynı zamanda, rüzgar soğuğu indisi gibi rüzgarın soğutma etkisini ve Güneşin ışık ışınlarının doğrudan ısıtma etkilerini içerir. - Nem: Meteoroloji gözlem istasyonu, hava nemini bağıl nem (%) olarak ölçer. Hava parselinin nemi, başka bir deyişle havanın su buharı içeriği ya da havanın su buharı karışma oranı sıcaklıkla değişir. Bu yüzden bağıl nem, aynı zamanda herkes tarafından da kolay algılanabilen ve göreceli bir nem ölçüsü olarak yaygın kullanılır. Bağıl nem, hava parselinin içerdiği gerçek su buharı tutarının, o hava parselinin aynı sıcaklıkta doymuşken içerebileceği (başka bir deyişle hava parselinin tümüyle doyması için gerekli olan) su buharı tutarına oranı olarak tanımlanır. Tanımdan açıkça anlaşıldığı gibi, bağıl nem, havadaki gerçek su buharının niceliğinden çok, havanın doymaya ya da doygunluğa ulaşmaya ne kadar yakın ya da uzak olduğunu gösterir. Kuru ve sıcak hava daha fazla su buharı emme kapasitesine sahip olduğu için, bağıl nem, ıslak yüzeylerden ve bitkilerden olan buharlaşma tutarının saptanmasında önemli bir etmendir. - Doyma Noktası: Meteoroloji gözlem istasyonu, su buharı içeriği değişmemek koşuluyla, havanın doyması (bağıl nem % 100) için soğuması gerek sıcaklık olarak tanımlanabilecek olan doyma sıcaklığını ( C) ölçer. Doyma noktası sıcaklığı, yağış, çiy, don ve sis gibi hidrometeorların ve hava olaylarının öngörülmesi için kullanılan önemli bir ölçü ya da değişkendir. - Yağmur: Yağmur tutarı, meteoroloji gözlem istasyonunun plüviyometresi (yağışölçeri) tarafından ölçülür. - Atmosfer Basıncı: Atmosfer basıncı yükseklikle azalır. Bu yüzden deniz düzeyinde ölçülen atmosfer basıncı bu yerin hemen yakınındaki ama yükseltisi daha fazla olan bir yerdeki (örn. bir tepe ya da dağın üzerinde) atmosfer basıncından daha yüksektir. Başka bir deyişle, herhangi bir zamanda yeryüzünün herhangi bir bölgesinde daha alçak ve daha yüksek istasyonlarda ölçülen atmosfer basınçları, hava sistemlerinin hareketlerinden kaynaklanan değişimlere ek olarak yükselti farkları nedeniyle de farklılık gösterir. Oysaki hava tahminlerinde, yüksek ve alçak basınç sistemlerinin dolması (basıncın yükselmesi) ya da derinleşmesi (basıncın düşmesi) gibi doğrudan sinoptik ölçekli basınç sistemlerinin hareketlerinden kaynaklanan basınç değişimleri önemlidir. Bu nedenle, alçak ve yüksek yerler arasındaki basınç farkını giderebilmek ve farklı yükseltilerdeki istasyonlar arasında 7

8 karşılaştırma yapabilmek için, atmosfer basıncı (istasyon basıncı) genellikle eşdeğer deniz düzeyi basıncına indirgenir. Düzeltilmiş bu basınca, kısaca deniz düzeyi basıncı adı verilir. Meteoroloji gözlem istasyonu, istasyon yükseltisini dikkate alarak, atmosfer basıncını deniz düzeyi basıncına çevirir. - Güneş Işınımı: Meteoroloji gözlem istasyonu, teknik olarak Global Solar Radyasyon (Küresel Güneş Işınımı) olarak adlandırılan Güneş ışınımını W m -2 olarak ölçer. Global Güneş ışınımı, hem gelen doğrudan Güneş ışınımını hem de atmosferde kırılan ve yansıyan difüz ışınım bileşenlerini içerir. - Morötesi (UV) Işınım: Meteoroloji gözlem istasyonu, fazlası Güneş yanığı, cilt kanseri, cilt kırışıklığı, katarakt gibi sağlık sorunlarına neden olan Güneş spektrumunun morötesi (ultraviyole, UV) ışınımı ölçer. Morötesi ışınımölçer algılayıcı, ultraviyole ışınımı ultraviyole B (UV-B) için Minimum Erythemal Doz (MED) ve UV İndisi olarak okur. MED, Güneş ışınımına uğradıktan sonraki 24 saat içerisinde beliren bir cilt kızarıklığının oluşmasına neden olan Güneş ışığı tutarı olarak tanımlanır. UV İndisi, ultraviyole B ışınımının şiddetinin bir ölçüsüdür. Günümüzdeki UV şiddeti açısından, indis 0 ve 16 arasında bir değer alır. İndis değeri küçüldükçe, Güneş yanığı tehlikesi de küçülür. - Buharlaşma-terleme (ET): Meteoroloji gözlem istasyonu, ıslak (nemli) yüzeylerden buharlaşma ve bitkilerden terleme yoluyla havaya geri dönen su buharı tutarının bir ölçüsü olan buharlaşma-terleme (evapotranspirasyon, ET) tutarını hesaplar. ET hesaplamasında, hava sıcaklığı, bağıl nem, ortalama rüzgar hızı ve Güneş ışınımını kullanılır. Bu hesaplama saatte bir yapılır. (2) Yaprak Islaklığı ve Toprak Sıcaklığı/Nemi Gözlem İstasyonu. - Yaprak Islaklığı: İstasyonun yaprak ıslaklığı (İng: leaf wetness) ölçüm birimi, yaprak ıslaklığı algılayıcısı yüzeyinin ne kadar ıslak olduğunu gösterme yoluyla, bir yerdeki yaprak yüzeyinin ıslak ya da kuru olup olmadığının bir göstergesini verir. Yaprak ıslaklığı okuması 0 (kuru) ile 15 (tam ıslak) arasında değişir. Bu gösterge, orman yangınlarının izlenmesi ve öngörülmesinde kullanılan yangın tehlike göstergelerine ek bir bilgi olmasının yanı sıra, tarımsal klimatoloji ve meteoroloji çalışmalarında kullanılır. - Toprak Nemi ve Sıcaklığı: İstasyonun bu birimi, istasyonun hemen yakınında belirli derinliklerdeki toprak sıcaklığını ve toprak nemini ölçer. Toprak nemi, toprağın nem (su) 8

9 içeriğinin bir ölçüsüdür. Toprak nem algılayıcısının ölçtüğü toprak nemi, santibar arasında değişen bir ölçekte verilir. Toprak nemi ve sıcaklığı, birlikte yangın klimatolojisi ve meteorolojisi çalışmalarında kullanılırken, toprak nemi, tarımsal ürünlerin sulama zamanının belirlenmesinde üreticiye yardımcı olur. İkinci kullanım alanı, tarımsal meteoroloji çalışmaları ile bağlantılıdır. 9

HİDROJEOLOJİ. Hidrolojik Çevrim Bileşenleri Buharlaşma-Yağış. 2.Hafta. Prof.Dr.N.Nur ÖZYURT

HİDROJEOLOJİ. Hidrolojik Çevrim Bileşenleri Buharlaşma-Yağış. 2.Hafta. Prof.Dr.N.Nur ÖZYURT HİDROJEOLOJİ 2.Hafta Hidrolojik Çevrim Bileşenleri Buharlaşma-Yağış Prof.Dr.N.Nur ÖZYURT nozyurt@hacettepe.edu.tr Hidrolojik Çevrim Bileşenleri Buharlaşma-terleme Yağış Yüzeysel akış Yeraltına süzülme

Detaylı

TÜRKİYE NİN İKLİMİ. Türkiye nin İklimini Etkileyen Faktörler :

TÜRKİYE NİN İKLİMİ. Türkiye nin İklimini Etkileyen Faktörler : TÜRKİYE NİN İKLİMİ İklim nedir? Geniş bir bölgede uzun yıllar boyunca görülen atmosfer olaylarının ortalaması olarak ifade edilir. Bir yerde meydana gelen meteorolojik olayların toplamının ortalamasıdır.

Detaylı

METEOROLOJİ. VI. Hafta: Nem

METEOROLOJİ. VI. Hafta: Nem METEOROLOJİ VI. Hafta: Nem NEM Havada bulunan su buharı nem olarak tanımlanır. Yeryüzündeki okyanuslardan, denizlerden, göllerden, akarsulardan, buz ve toprak yüzeylerinden buharlaşma ve bitkilerden terleme

Detaylı

HİDROLOJİ. Buharlaşma. Yr. Doç. Dr. Mehmet B. Ercan. İnönü Üniversitesi İnşaat Mühendisliği Bölümü

HİDROLOJİ. Buharlaşma. Yr. Doç. Dr. Mehmet B. Ercan. İnönü Üniversitesi İnşaat Mühendisliği Bölümü HİDROLOJİ Buharlaşma Yr. Doç. Dr. Mehmet B. Ercan İnönü Üniversitesi İnşaat Mühendisliği Bölümü BUHARLAŞMA Suyun sıvı halden gaz haline (su buharı) geçmesine buharlaşma (evaporasyon) denilmektedir. Atmosferden

Detaylı

Kaz Dağı III. Ulusal Sempozyumu 2012 Bildirileri - 25 Mayıs 2012 - Balıkesir Üniversitesi - Balıkesir

Kaz Dağı III. Ulusal Sempozyumu 2012 Bildirileri - 25 Mayıs 2012 - Balıkesir Üniversitesi - Balıkesir KAZ DAĞI YÖRESİ NDE ORMAN YANGINLARININ KURAKLIK İNDİSİ İLE ANALİZİ VE İKLİM DEĞİŞİMLERİYLE İLİŞKİSİ MURAT TÜRKEŞ Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Fen-Edebiyat Fakültesi, Coğrafya Bölümü, Fiziki Coğrafya

Detaylı

(20-21 Ekim 2011 Günleri İçin Kısa Süreli Öznel Hava Tahmini ve Brifingi) Ders Ödev Sunumu Düzenlemesi İçin Örnek

(20-21 Ekim 2011 Günleri İçin Kısa Süreli Öznel Hava Tahmini ve Brifingi) Ders Ödev Sunumu Düzenlemesi İçin Örnek ÇOMÜ Coğrafya Bölümü COĞ435 SİNOPTİK KLİMTOLOJİ VE METEOROLOJİ Uygulama Ödevi (20-21 Ekim 2011 Günleri İçin Kısa Süreli Öznel Hava Tahmini ve Brifingi) Ders Ödev Sunumu Düzenlemesi İçin Örnek Prof. Dr.

Detaylı

Hissedilen Sıcaklık Hissedilen Sıcaklık, termometrenin ölçtüğü aktüel fiziksek hava sıcaklığından farklı olarak, insan vücudunun hissettiği, algıladığı sıcaklıktır. Bu sıcaklık, iklimsel çevre, giysilerin

Detaylı

Meteoroloji. XII. Hafta: Rasat Parkı

Meteoroloji. XII. Hafta: Rasat Parkı Meteoroloji XII. Hafta: Rasat Parkı RASAT PARKI Meteorolojik rasatlar, aletlerin yerleştirildiği ve uygun biçimde düzenlendiği bir alanda yapılır. Bu alana Rasat Parkı ya da Meteoroloji İstasyonu adı verilir.

Detaylı

Teknik Katalog [Anemometre]

Teknik Katalog [Anemometre] Teknik Katalog [Anemometre] [PCE-FWS 20-1] PCE Teknik Cihazlar Paz. Tic. Ltd.Şti. Halkalı Merkez Mah. Pehlivan Sok. No 6/C 34303 Küçükçekmece/ İstanbul Türkiye Mail: info@pce-cihazlari.com.tr Telefon:

Detaylı

22/02/2012 tarihli ve 28212 sayılı Resmî Gazete de yayımlanmıştır

22/02/2012 tarihli ve 28212 sayılı Resmî Gazete de yayımlanmıştır RÜZGAR VE GÜNEŞ ENERJİSİNE DAYALI LİSANS BAŞVURULARINA İLİŞKİN ÖLÇÜM STANDARDI TEBLİĞİ BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Amaç ve kapsam MADDE 1 - (1) Bu Tebliğ; Rüzgâr ve Güneş enerjisine

Detaylı

Karadeniz ve Ortadoğu Bölgesel Ani Taşkın Erken Uyarı Projesi

Karadeniz ve Ortadoğu Bölgesel Ani Taşkın Erken Uyarı Projesi Karadeniz ve Ortadoğu Bölgesel Ani Taşkın Erken Uyarı Projesi Hayreddin BACANLI Araştırma Dairesi Başkanı 1/44 İçindekiler Karadeniz ve Ortadoğu Ani Taşkın Erken Uyarı Projesi. Gayesi. Model Genel Yapısı.

Detaylı

Teknik Katalog [Nem Ölçer]

Teknik Katalog [Nem Ölçer] Teknik Katalog [Nem Ölçer] [PCE-FWS 20-1] PCE Teknik Cihazlar Paz. Tic. Ltd.Şti. Halkalı Merkez Mah. Pehlivan Sok. No 6/C 34303 Küçükçekmece/ İstanbul Türkiye Mail: info@pce-cihazlari.com.tr Telefon: +90

Detaylı

Data Sheet [BAROMETRE]

Data Sheet [BAROMETRE] Data Sheet [BAROMETRE] [PCE-FWS 20-1] PCE Teknik Cihazlar Paz. Tic. Ltd.Şti. Halkalı Merkez Mah. Pehlivan Sok. No 6/C 34303 Küçükçekmece/ İstanbul Türkiye Mail: info@pce-cihazlari.com.tr Telefon: +90 (0)

Detaylı

BİNA BİLGİSİ 2 ÇEVRE TANIMI - İKLİM 26 ŞUBAT 2014

BİNA BİLGİSİ 2 ÇEVRE TANIMI - İKLİM 26 ŞUBAT 2014 BİNA BİLGİSİ 2 ÇEVRE TANIMI - İKLİM DOÇ. DR. YASEMEN SAY ÖZER 26 ŞUBAT 2014 1 19.02.2014 TANIŞMA, DERSLE İLGİLİ GENEL BİLGİLER, DERSTEN BEKLENTİLER 2 26.02.2014 ÇEVRE TANIMI - İKLİM 3 05.03.2014 DOĞAL

Detaylı

YÖNETMELİK RÜZGÂR VE GÜNEŞ ENERJİSİNE DAYALI LİSANS BAŞVURULARINA İLİŞKİN ÖLÇÜM STANDARDI TEBLİĞİNDE DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA İLİŞKİN TEBLİĞ

YÖNETMELİK RÜZGÂR VE GÜNEŞ ENERJİSİNE DAYALI LİSANS BAŞVURULARINA İLİŞKİN ÖLÇÜM STANDARDI TEBLİĞİNDE DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA İLİŞKİN TEBLİĞ 31 Mart 2012 CUMARTESİ Resmî Gazete Sayı : 28250 Enerji Piyasası Düzenleme Kurumundan: YÖNETMELİK RÜZGÂR VE GÜNEŞ ENERJİSİNE DAYALI LİSANS BAŞVURULARINA İLİŞKİN ÖLÇÜM STANDARDI TEBLİĞİNDE DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA

Detaylı

K.K.T.C. Meteoroloji Dairesi. Konu :Bulutları Anlamak.

K.K.T.C. Meteoroloji Dairesi. Konu :Bulutları Anlamak. K.K.T.C. Meteoroloji Dairesi Konu :Bulutları Anlamak. K.K.T.C. Meteoroloji Dairesi ekim 1974 tarihinde Enerji Ve Doğal Kaynaklar Bakanlığı na Bağlı olarak kurulmuş ve daha sonra sırası ile : 1974-86 Tarihleri

Detaylı

Teknik Katalog [Çevre Ölçüm Cihazı]

Teknik Katalog [Çevre Ölçüm Cihazı] [PCE-FWS 20-1] Teknik Katalog [Çevre Ölçüm Cihazı] PCE Teknik Cihazlar Paz. Tic. Ltd.Şti. Halkalı Merkez Mah. Pehlivan Sok. No 6/C 34303 Küçükçekmece/ İstanbul Türkiye Mail: info@pce-cihazlari.com.tr Telefon:

Detaylı

Yavuz KAYMAKÇIOĞLU- Keşan İlhami Ertem Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi.

Yavuz KAYMAKÇIOĞLU- Keşan İlhami Ertem Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi. Yavuz KAYMAKÇIOĞLU- Keşan İlhami Ertem Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi yvzkymkc@gmail.com 2 Atmosferi hangi coğrafya dalı inceler? Klimatoloji 4 Asal Gazlar 0,96% Oksijen 20,95% Azot 78,07% ASAL GAZLAR

Detaylı

22/02/2012 tarihli ve 28212 sayılı Resmî Gazete de yayımlanmıştır

22/02/2012 tarihli ve 28212 sayılı Resmî Gazete de yayımlanmıştır RÜZGAR VE GÜNEŞ ENERJĐSĐNE DAYALI LĐSANS BAŞVURULARINA ĐLĐŞKĐN ÖLÇÜM STANDARDI TEBLĐĞĐ BĐRĐNCĐ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Amaç ve kapsam MADDE 1 - (1) Bu Tebliğ; Rüzgâr ve Güneş enerjisine

Detaylı

TEBLİĞ RÜZGÂR VE GÜNEŞ ENERJİSİNE DAYALI LİSANS BAŞVURULARINA İLİŞKİN ÖLÇÜM STANDARDI TEBLİĞİ BİRİNCİ BÖLÜM. Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

TEBLİĞ RÜZGÂR VE GÜNEŞ ENERJİSİNE DAYALI LİSANS BAŞVURULARINA İLİŞKİN ÖLÇÜM STANDARDI TEBLİĞİ BİRİNCİ BÖLÜM. Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar 22 Şubat 2012 ÇARŞAMBA Resmî Gazete Sayı : 28212 Enerji Piyasası Düzenleme Kurumundan: TEBLİĞ RÜZGÂR VE GÜNEŞ ENERJİSİNE DAYALI LİSANS BAŞVURULARINA İLİŞKİN ÖLÇÜM STANDARDI TEBLİĞİ BİRİNCİ BÖLÜM Amaç,

Detaylı

Murat TÜRKEŞ ve Telat KOÇ Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Fen-Edebiyat Fakültesi Coğrafya Bölümü, Çanakkale

Murat TÜRKEŞ ve Telat KOÇ Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Fen-Edebiyat Fakültesi Coğrafya Bölümü, Çanakkale (*)Türkeş, M. ve Koç, T. 2007. Kazdağı Yöresi ve dağlık alan (dağ sistemi) kavramları üzerine düşünceler. Troy Çanakkale 29:18-19. KAZ DAĞI YÖRESİ VE DAĞLIK ALAN (DAĞ SİSTEMİ) KAVRAMLARI ÜZERİNE DÜŞÜNCELER

Detaylı

K.K.T.C Bayındırlık Ve Ulaştırma Bakanlığı Meteoroloji Dairesi. www.kktcmeteor.org

K.K.T.C Bayındırlık Ve Ulaştırma Bakanlığı Meteoroloji Dairesi. www.kktcmeteor.org K.K.T.C Bayındırlık Ve Ulaştırma Bakanlığı Meteoroloji Dairesi Dairenin Kuruluşu : Ekim 1974 kurulan Meteoroloji Dairesi 1974 1986 Ekim ayına kadar Tarım Doğal Kaynaklar ve Enerji Bakanlığı. Ekim 1986

Detaylı

BİTKİ SU TÜKETİMİ 1. Bitkinin Su İhtiyacı

BİTKİ SU TÜKETİMİ 1. Bitkinin Su İhtiyacı BİTKİ SU TÜKETİMİ 1. Bitkinin Su İhtiyacı Bitki, yapraklarından sürekli su kaybeder; bünyesindeki su oranını belirli seviyede tutabilmesi için kaybettiği kadar suyu kökleri vasıtasıyıla topraktan almak

Detaylı

Teknik Katalog [Nem Ölçer]

Teknik Katalog [Nem Ölçer] Teknik Katalog [Nem Ölçer] [PCE-FWS 20] PCE Teknik Cihazlar Paz. Tic. Ltd.Şti. Halkalı Merkez Mah. Pehlivan Sok. No 6/C 34303 Küçükçekmece/ İstanbul Türkiye Mail: info@pce-cihazlari.com.tr Telefon: +90

Detaylı

METEOROLOJİ I. HAFTA

METEOROLOJİ I. HAFTA METEOROLOJİ I. HAFTA Doç. Dr. Alper Serdar ANLI METEOROLOJİ DERSİ ÖĞRETİM PROGRAMI HAFTA KONU 1 Meteorolojinin tanımı, önemi, ve gelişimi 2 Meteorolojinin bölümleri ve uygulama alanları, Atmosferin yapısı

Detaylı

MEKANSAL BIR SENTEZ: TÜRKIYE. Türkiye nin İklim Elemanları Türkiye de İklim Çeşitleri

MEKANSAL BIR SENTEZ: TÜRKIYE. Türkiye nin İklim Elemanları Türkiye de İklim Çeşitleri MEKANSAL BIR SENTEZ: TÜRKIYE Türkiye nin İklim Elemanları Türkiye de İklim Çeşitleri Türkiye de Sıcaklık Türkiye de Yıllık Ortalama Sıcaklık Dağılışı Türkiye haritası incelendiğinde Yükseltiye bağlı olarak

Detaylı

BAZI İLLER İÇİN GÜNEŞ IŞINIM ŞİDDETİ, GÜNEŞLENME SÜRESİ VE BERRAKLIK İNDEKSİNİN YENİ ÖLÇÜMLER IŞIĞINDA ANALİZİ

BAZI İLLER İÇİN GÜNEŞ IŞINIM ŞİDDETİ, GÜNEŞLENME SÜRESİ VE BERRAKLIK İNDEKSİNİN YENİ ÖLÇÜMLER IŞIĞINDA ANALİZİ Güneş Günü Sempozyumu 99-28 Kayseri, 2-27 Haziran 1999 BAZI İLLER İÇİN GÜNEŞ IŞINIM ŞİDDETİ, GÜNEŞLENME SÜRESİ VE BERRAKLIK İNDEKSİNİN YENİ ÖLÇÜMLER IŞIĞINDA ANALİZİ Hüsamettin BULUT Çukurova Üni. Müh.

Detaylı

Volume: 11 Issue: 1 Year: 2014

Volume: 11 Issue: 1 Year: 2014 Climatological analysis of forest fires occurred in 2011 over Turkey and their associations with hydroclimatic, surface weather and upper atmosphere conditions Volume: 11 Issue: 1 Year: 2014 Türkiye de

Detaylı

ATMOSFERDEKİ YAĞIŞA GEÇERİLİR SURUHARI MİKTARININ HESAPLANMASI

ATMOSFERDEKİ YAĞIŞA GEÇERİLİR SURUHARI MİKTARININ HESAPLANMASI ATMOSFERDEKİ YAĞIŞA GEÇERİLİR SURUHARI MİKTARININ HESAPLANMASI SEMA TOPÇU* 1. GİRİŞ Dünya üzerindeki büyük su kütlelerinden meydana gelen buharlaşma ve canlıların terleme olayı atmosferdeki subuharının

Detaylı

K.K.T.C. Çevre Ve Doğal Kaynaklar Bakanlığı Meteoroloji Dairesi. www.kktcmeteor.org

K.K.T.C. Çevre Ve Doğal Kaynaklar Bakanlığı Meteoroloji Dairesi. www.kktcmeteor.org Çevre Ve Doğal Kaynaklar Bakanlığı Dairemiz : Ekim 1974 tarihinde Enerji Ve Doğal Kaynaklar Bakanlığı na Bağlı olarak kurulmuştur. 1974-86 Tarihleri arasında Tarım Doğal Kaynaklar Ve Enerji Bakanlığı,

Detaylı

GÜNEŞ ENERJİSİ II. BÖLÜM

GÜNEŞ ENERJİSİ II. BÖLÜM GÜNEŞ ENERJİSİ II. BÖLÜM Prof. Dr. Olcay KINCAY GÜNEŞ AÇILARI GİRİŞ Güneş ışınları ile dünya üzerindeki yüzeyler arasında belirli açılar vardır. Bu açılar hakkında bilgi edinilerek güneş enerjisinden en

Detaylı

Teknik Katalog [Nem Ölçer]

Teknik Katalog [Nem Ölçer] Teknik Katalog [Nem Ölçer] [PCE-FWS 20-2] PCE Teknik Cihazlar Paz. Tic. Ltd.Şti. Halkalı Merkez Mah. Pehlivan Sok. No 6/C 34303 Küçükçekmece/ İstanbul Türkiye Mail: info@pce-cihazlari.com.tr Telefon: +90

Detaylı

K.K.T.C. ÇEVRE VE DOĞAL KAYNAKLAR BAKANLIĞI METEOROLOJİ DAİRESİ

K.K.T.C. ÇEVRE VE DOĞAL KAYNAKLAR BAKANLIĞI METEOROLOJİ DAİRESİ ÇEVRE VE DOĞAL KAYNAKLAR BAKANLIĞI METEOROLOJİ DAİRESİ 23 Mart 2015 Dünya Meteoroloji Günü İklim Çalışmaları İçin İklim Bilgisi Paylaşımı Meteoroloji Dairesi Müdürü : Raif İlker BURAN Dairemiz : Ekim 1974

Detaylı

Teknik Katalog [Rüzgar Ölçüm Cihazı]

Teknik Katalog [Rüzgar Ölçüm Cihazı] [PCE-FWS 20-1] Teknik Katalog [Rüzgar Ölçüm Cihazı] PCE Teknik Cihazlar Paz. Tic. Ltd.Şti. Halkalı Merkez Mah. Pehlivan Sok. No 6/C 34303 Küçükçekmece/ İstanbul Türkiye Mail: info@pce-cihazlari.com.tr

Detaylı

İKLİM ELEMANLARI SICAKLIK

İKLİM ELEMANLARI SICAKLIK İKLİM ELEMANLARI Bir yerin iklimini oluşturan sıcaklık, basınç, rüzgâr, nem ve yağış gibi olayların tümüne iklim elemanları denir. Bu elemanların yeryüzüne dağılışını etkileyen enlem, yer şekilleri, yükselti,

Detaylı

MARMARA COĞRAFYA DERGİSİ SAYI: 17, OCAK , S: İSTANBUL ISSN: Copyright 2008

MARMARA COĞRAFYA DERGİSİ SAYI: 17, OCAK , S: İSTANBUL ISSN: Copyright 2008 MARMARA COĞRAFYA DERGİSİ SAYI: 17, OCAK - 2008, S:172-184 İSTANBUL ISSN:1303-2429 Copyright 2008 http://www.marmaracografya.com YÜKSELDİKÇE BÖLGELERİMİZE GÖRE HER 100 M.DEKİ YAĞIŞ ARTIŞI ÜZERİNE BİR DENEME

Detaylı

İÇİNDEKİLER 1. Bölüm: GİRİŞ Bölüm: ATMOSFER BİLGİSİ... 11

İÇİNDEKİLER 1. Bölüm: GİRİŞ Bölüm: ATMOSFER BİLGİSİ... 11 İÇİNDEKİLER 1. Bölüm: GİRİŞ...1 1.1. METEOROLOJİNİN TARİHÇESİ... 1 1.2. TÜRKİYE DE METEOROLOJİNİN TARİHÇESİ... 2 1.3. METEOROLOJİ... 3 1.3.1. Hidrometeorlar... 4 1.3.2. Lithometeorlar... 4 1.3.3.Fotometeorlar...

Detaylı

TÜRKİYE NİN DÜNYA ÜZERİNDEKİ YERİ

TÜRKİYE NİN DÜNYA ÜZERİNDEKİ YERİ İ İ İ İ Ğ TÜRKİYE NİN DÜNYA ÜZERİNDEKİ YERİ TÜRKİYE VE YAKIN ÇEVRESİ NEOTEKTONİK HARİTASI TÜRKİYE VE ÇEVRESİ LEVHA HARİTASI TÜRKİYE VE ÇEVRESİ LEVHA HARİTASI-2 TÜRKİYE PALEOZOİK ARAZİLER HARİTASI TÜRKİYE

Detaylı

OTOMATİK METEOROLOJİK GÖZLEM İSTASYONLARI (OMGİ) İÇİN KALİTE KONTROL SİSTEMİ TASARIMI

OTOMATİK METEOROLOJİK GÖZLEM İSTASYONLARI (OMGİ) İÇİN KALİTE KONTROL SİSTEMİ TASARIMI OTOMATİK METEOROLOJİK GÖZLEM İSTASYONLARI (OMGİ) İÇİN KALİTE KONTROL SİSTEMİ TASARIMI Yusuf ÇALIK EBİM Osman ESKİOĞLU EBİM Savaş KÖKSAL Sinoptik ve Deniz Meteoroloji Şube Müdürlüğü Dr. İbrahim SÖNMEZ Uzaktan

Detaylı

UYGULAMALAR BUHARLAŞMA ve TERLEME

UYGULAMALAR BUHARLAŞMA ve TERLEME UYGULAMALAR BUHARLAŞMA ve TERLEME SU DENGESİ YÖNTEMİYLE BUHARLAŞMA HESABI Ortalama yüzey alanı 00 km olan bir göl üzerindeki yıllık yağış miktarının 70 cm, göle giren akarsuların yıllık ortalama debisinin

Detaylı

Çay ın Verimine Saturasyon Açığının Etkisi Üzerine Çalışmalar Md.Jasim Uddin 1, Md.Rafiqul Hoque 2, Mainuddin Ahmed 3, J.K. Saha 4

Çay ın Verimine Saturasyon Açığının Etkisi Üzerine Çalışmalar Md.Jasim Uddin 1, Md.Rafiqul Hoque 2, Mainuddin Ahmed 3, J.K. Saha 4 Çay ın Verimine Saturasyon Açığının Etkisi Üzerine Çalışmalar Md.Jasim Uddin 1, Md.Rafiqul Hoque 2, Mainuddin Ahmed 3, J.K. Saha 4 Pakistan Meteoroloji Bülteni. Sayı:2, Yayın:4, Kasım, 2005 Özet 2003 yılı

Detaylı

YAZILI SINAV CEVAP ANAHTARI COĞRAFYA

YAZILI SINAV CEVAP ANAHTARI COĞRAFYA YAZILI SINAV CEVAP ANAHTARI COĞRAFYA CEVAP 1: (TOPLAM 10 PUAN) 1.1: 165 150 = 15 meridyen fark vardır. (1 puan) 15 x 4 = 60 dakika = 1 saat fark vardır. (1 puan) 12 + 1 = 13 saat 13:00 olur. (1 puan) 1.2:

Detaylı

Teknik Katalog [Rüzgar Ölçüm Cihazı]

Teknik Katalog [Rüzgar Ölçüm Cihazı] Teknik Katalog [Rüzgar Ölçüm Cihazı] [Rüzgar Ölçüm Terazisi] PCE Teknik Cihazlar Paz. Tic. Ltd.Şti. Halkalı Merkez Mah. Pehlivan Sok. No 6/C 34303 Küçükçekmece/ İstanbul Türkiye Mail: info@pce-cihazlari.com.tr

Detaylı

Teknik Katalog [Sıcaklık Ölçüm Cihazı]

Teknik Katalog [Sıcaklık Ölçüm Cihazı] [PCE-FWS 20-2] Teknik Katalog [Sıcaklık Ölçüm Cihazı] PCE Teknik Cihazlar Paz. Tic. Ltd.Şti. Halkalı Merkez Mah. Pehlivan Sok. No 6/C 34303 Küçükçekmece/ İstanbul Türkiye Mail: info@pce-cihazlari.com.tr

Detaylı

Teknik Katalog [Rüzgar Ölçüm Cihazı]

Teknik Katalog [Rüzgar Ölçüm Cihazı] [PCE-FWS 20] Teknik Katalog [Rüzgar Ölçüm Cihazı] PCE Teknik Cihazlar Paz. Tic. Ltd.Şti. Halkalı Merkez Mah. Pehlivan Sok. No 6/C 34303 Küçükçekmece/ İstanbul Türkiye Mail: info@pce-cihazlari.com.tr Telefon:

Detaylı

Teknik Katalog [Hava İstasyonu]

Teknik Katalog [Hava İstasyonu] Teknik Katalog [Hava İstasyonu] [PCE-FWS 20-1] PCE Teknik Cihazlar Paz. Tic. Ltd.Şti. Halkalı Merkez Mah. Pehlivan Sok. No 6/C 34303 Küçükçekmece/ İstanbul Türkiye Mail: info@pce-cihazlari.com.tr Telefon:

Detaylı

MET 102 Meteorolojik Gözlem ve Ölçüm Usulleri Ders Notları. 10.) Meteorolojik Ölçüm Aletleri

MET 102 Meteorolojik Gözlem ve Ölçüm Usulleri Ders Notları. 10.) Meteorolojik Ölçüm Aletleri MET 102 Meteorolojik Gözlem ve Ölçüm Usulleri Ders Notları 10.) Meteorolojik Ölçüm Aletleri Doç.Dr. İbrahim Sönmez Ondokuz Mayıs Üniversitesi Ballıca Kampüsü Havacılık ve Uzay Bilimleri Fakültesi Meteoroloji

Detaylı

Teknik Katalog [Barometre]

Teknik Katalog [Barometre] Teknik Katalog [Barometre] [PCE-FWS 20] PCE Teknik Cihazlar Paz. Tic. Ltd.Şti. Halkalı Merkez Mah. Pehlivan Sok. No 6/C 34303 Küçükçekmece/ İstanbul Türkiye Mail: info@pce-cihazlari.com.tr Telefon: +90

Detaylı

METEOROLOJİ SICAKLIK. Havacılık Meteorolojisi Şube Müdürlüğü. İbrahim ÇAMALAN Meteoroloji Mühendisi

METEOROLOJİ SICAKLIK. Havacılık Meteorolojisi Şube Müdürlüğü. İbrahim ÇAMALAN Meteoroloji Mühendisi METEOROLOJİ SICAKLIK İbrahim ÇAMALAN Meteoroloji Mühendisi Havacılık Meteorolojisi Şube Müdürlüğü Sıcaklık havacılıkta büyük bir öneme sahiptir çünkü pek çok hava aracının performans parametrelerinin hesaplanmasına

Detaylı

B A S I N Ç ve RÜZGARLAR

B A S I N Ç ve RÜZGARLAR B A S I N Ç ve RÜZGARLAR B A S I N Ç ve RÜZGARLAR Havadaki su buharı ve gazların, cisimler üzerine uyguladığı ağırlığa basınç denir. Basıncı ölçen alet barometredir. Normal hava basıncı 1013 milibardır.

Detaylı

Hava Kirliliği Meteorolojisi Prof.Dr.Abdurrahman BAYRAM

Hava Kirliliği Meteorolojisi Prof.Dr.Abdurrahman BAYRAM Dokuz Eylül Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi, Çevre Mühendisliği Bölümü, Buca/İZMİR Hava Kirliliği Meteorolojisi Prof.Dr.Abdurrahman BAYRAM Meteoroloji Meteoroloji, içinde yaşadığımız atmosfer tabakasının

Detaylı

IĞDIR ARALIK RÜZGÂR EROZYONU ÖNLEME PROJESİ İZLEME RAPORU

IĞDIR ARALIK RÜZGÂR EROZYONU ÖNLEME PROJESİ İZLEME RAPORU Rapor No. :1 Tarihi: 04/12/2012 IĞDIR ARALIK RÜZGÂR EROZYONU ÖNLEME PROJESİ İZLEME RAPORU Projenin Adı: Iğdır Aralık Rüzgâr Erozyonu Önleme Projesi Proje Alanının Genel Özellikleri: Iğdır İli Aralık İlçesinde

Detaylı

22/02/2012 tarihli ve 28212 sayılı Resmî Gazete de yayımlanmıştır

22/02/2012 tarihli ve 28212 sayılı Resmî Gazete de yayımlanmıştır RÜZGAR VE GÜNEŞ ENERJİSİNE DAYALI LİSANS BAŞVURULARINA İLİŞKİN ÖLÇÜM STANDARDI TEBLİĞİ BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Amaç ve kapsam MADDE 1 - (1) Bu Tebliğ; Rüzgâr ve Güneş enerjisine

Detaylı

2008 YILI DEVLET METEOROLOJĠ ĠġLERĠ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ FAALĠYETLERĠ

2008 YILI DEVLET METEOROLOJĠ ĠġLERĠ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ FAALĠYETLERĠ 1 2008 YILI DEVLET METEOROLOJĠ ĠġLERĠ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ FAALĠYETLERĠ 2 METEOROLOJĠK ÇALIġMALAR 1935 yılından beri Devlet Meteoroloji ĠĢleri Genel Müdürlüğü; baģta ulaģtırma, silahlı kuvvetler, çevre, orman,

Detaylı

METEOROLOJİ. IV. HAFTA: Hava basıncı

METEOROLOJİ. IV. HAFTA: Hava basıncı METEOROLOJİ IV. HAFTA: Hava basıncı HAVA BASINCI Tüm cisimlerin olduğu gibi havanın da bir ağırlığı vardır. Bunu ilk ortaya atan Aristo, deneyleriyle ilk ispatlayan Galileo olmuştur. Havanın sahip olduğu

Detaylı

TRAKYA DA VEJETASYON DEVRESİ VE BU DEVREDEKİ YAĞIŞLAR. Vegetation period and rainfalls during in this time in Trakya (Thrace)

TRAKYA DA VEJETASYON DEVRESİ VE BU DEVREDEKİ YAĞIŞLAR. Vegetation period and rainfalls during in this time in Trakya (Thrace) Ocak 2010 Cilt:18 No:1 Kastamonu Eğitim Dergisi 227-232 TRAKYA DA VEJETASYON DEVRESİ VE BU DEVREDEKİ YAĞIŞLAR Özet Duran AYDINÖZÜ Kastamonu Üniversitesi, Eğitim Fakültesi, İlköğretim Bölümü, Kastamonu

Detaylı

ILISU (HASANKEYF) BARAJINA ALTERNATİF OLARAK GÜNEŞ ENERJİSİ

ILISU (HASANKEYF) BARAJINA ALTERNATİF OLARAK GÜNEŞ ENERJİSİ ILISU (HASANKEYF) BARAJINA ALTERNATİF OLARAK GÜNEŞ ENERJİSİ Ülkemiz, coğrafi konumu nedeniyle sahip olduğu güneş enerjisi potansiyeli açısından birçok ülkeye göre şanslı durumdadır. Devlet Meteoroloji

Detaylı

Çevresel Gürültü Ölçümleri

Çevresel Gürültü Ölçümleri Çevresel Gürültü Ölçümleri Betül KESKİN ÇATAL Çevre ve Orman Uzmanı Endüstriyel Kirlilik İzleme Şube Müdürlüğü Ölçüm ve İzleme Dairesi Başkanlığı Çevre Yönetimi Genel Müdürlüğü 2 Gürültü Ölçümleri (1/12)

Detaylı

Çanakkale nin 2008 Yılı Büyük Orman Yangınlarının Meteorolojik ve Hidroklimatolojik Analizi

Çanakkale nin 2008 Yılı Büyük Orman Yangınlarının Meteorolojik ve Hidroklimatolojik Analizi COĞRAFİ BİLİMLER DERGİSİ CBD 10 (2), 195-218 (2012) Çanakkale nin 2008 Yılı Büyük Orman Yangınlarının Meteorolojik ve Hidroklimatolojik Analizi Meteorological and hydro-climatological analysis of large

Detaylı

Tarımsal Meteoroloji. Prof. Dr. F. Kemal SÖNMEZ 12 KASIM 2013

Tarımsal Meteoroloji. Prof. Dr. F. Kemal SÖNMEZ 12 KASIM 2013 Tarımsal Meteoroloji Prof. Dr. F. Kemal SÖNMEZ 12 KASIM 201 Prof. Dr. Mustafa Özgürel ve Öğr. Gör. Gülay Pamuk Mengü tarafından yazılan Tarımsal Meteoroloji kitabından faydalanılmıştır. Meteoroloji Gözlem

Detaylı

Yüzey ve Yüksek Atmosfer Sinoptik Meteoroloji Kodları ve Çizim Haritaları

Yüzey ve Yüksek Atmosfer Sinoptik Meteoroloji Kodları ve Çizim Haritaları ÇOMÜ Coğrafya Bölümü COĞ227 ve COĞ228 Klimatoloji ve Meteoroloji I ve II Ders Uygulamaları İçin Yüzey ve Yüksek Atmosfer Sinoptik Meteoroloji Kodları ve Çizim Haritaları (2010-2011 ve 2011-2012 Güz-Bahar,

Detaylı

Havacılık Meteorolojisi Ders Notları. 3. Atmosferin tabakaları

Havacılık Meteorolojisi Ders Notları. 3. Atmosferin tabakaları Havacılık Meteorolojisi Ders Notları 3. Atmosferin tabakaları Yard.Doç.Dr. İbrahim Sönmez Ondokuz Mayıs Üniversitesi Ballıca Kampüsü Havacılık ve Uzay Bilimleri Fakültesi Meteoroloji Mühendisliği Bölümü

Detaylı

METEOROLOJİ. III. Hafta: Sıcaklık

METEOROLOJİ. III. Hafta: Sıcaklık METEOROLOJİ III Hafta: Sıcaklık SICAKLIK Doğada 2 tip denge var 1 Enerji ve sıcaklık dengesi (Gelen enerji = Giden enerji) 2 Su dengesi (Hidrolojik döngü) Cisimlerin molekülleri titreşir, ancak 273 o C

Detaylı

Dr. Fatih AY. Tel: 0 388 225 22 55 ayfatih@nigde.edu.tr

Dr. Fatih AY. Tel: 0 388 225 22 55 ayfatih@nigde.edu.tr Dr. Fatih AY Tel: 0 388 225 22 55 ayfatih@nigde.edu.tr Güneş Enerjisiyle Soğutma (Nebi Yelegen, Canan Ceylan) Güneş Enerjisi ile Su Damıtma Sistemleri (Fitim Zeqiri, Abdullah Mat) Güneş Enerjisi ile Kurutma

Detaylı

1. İklim Değişikliği Nedir?

1. İklim Değişikliği Nedir? 1. İklim Değişikliği Nedir? İklim, en basit ifadeyle, yeryüzünün herhangi bir yerinde uzun yıllar boyunca yaşanan ya da gözlenen tüm hava koşullarının ortalama durumu olarak tanımlanabilir. Yerküre mizin

Detaylı

SERA TASARIMI ve İKLİMLENDİRME. Cengiz TÜRKAY Ziraat Yüksek Mühendisi. Alata Bahçe Kültürleri Araştırma İstasyonu Erdemli-Mersin 12 Ekim 2012

SERA TASARIMI ve İKLİMLENDİRME. Cengiz TÜRKAY Ziraat Yüksek Mühendisi. Alata Bahçe Kültürleri Araştırma İstasyonu Erdemli-Mersin 12 Ekim 2012 SERA TASARIMI ve İKLİMLENDİRME Cengiz TÜRKAY Ziraat Yüksek Mühendisi Alata Bahçe Kültürleri Araştırma İstasyonu Erdemli-Mersin 12 Ekim 2012 Sera nedir? Bitki büyüme ve gelişmesi için gerekli iklim etmenlerinin

Detaylı

ORM 7420 USING SATELLITE IMAGES IN FOREST RESOURCE PLANNING

ORM 7420 USING SATELLITE IMAGES IN FOREST RESOURCE PLANNING ORM 7420 USING SATELLITE IMAGES IN FOREST RESOURCE PLANNING Asst. Prof. Dr. Uzay KARAHALİL Week IV NEDEN UYDU GÖRÜNTÜLERİ KULLANIRIZ? Sayısaldır (Dijital), - taramaya gerek yoktur Hızlıdır Uçuş planı,

Detaylı

Meteorolojik Gözlem İçin Kullanılacak Sabit Şamandıraların Denize İndirilme İşlemleri Başladı

Meteorolojik Gözlem İçin Kullanılacak Sabit Şamandıraların Denize İndirilme İşlemleri Başladı Meteorolojik Gözlem İçin Kullanılacak Sabit Şamandıraların Denize İndirilme İşlemleri Başladı Orman ve Su İşleri Bakanlığı Meteoroloji Genel Müdürlüğü, meteorolojik gözlem ağının genişletilmesi projesi

Detaylı

5.SINIF FEN VE TEKNOLOJİ DERSİ

5.SINIF FEN VE TEKNOLOJİ DERSİ SU SU HALDEN HALDEN HALE HALE GİRER GİRER 5.SINIF FEN VE TEKNOLOJİ DERSİ KİMYA KONULARI SUYUN SERÜVENİ Su; katı, sıvı, gaz olmak üzere üç halde bulunur. Bulutta suyun gaz hali olan su buharı bulunmaktadır.

Detaylı

Çizelge 1. Yeraltısuyu beslenim sıcaklığı ve yükseltisi tahmininde kullanılan yöntemlerin karşılaştırılması

Çizelge 1. Yeraltısuyu beslenim sıcaklığı ve yükseltisi tahmininde kullanılan yöntemlerin karşılaştırılması YERALTISUYU BESLENİM SICAKLIK VE YÜKSELTİSİNİN BELİRLENMESİ Yeraltısuyu sistemlerinde beslenim kşulları, arazi gözlemleri ile tpgrafik, jeljik, hidrjeljik, meterljik bilgilerin birleştirilmesi ile belirlenebilir.

Detaylı

5. SINIF SOSYAL BİLGİLER BÖLGEMİZİ TANIYALIM TESTİ. 1- VADİ: Akarsuların yataklarını derinleştirerek oluşturdukları uzun yarıklardır.

5. SINIF SOSYAL BİLGİLER BÖLGEMİZİ TANIYALIM TESTİ. 1- VADİ: Akarsuların yataklarını derinleştirerek oluşturdukları uzun yarıklardır. 1- VADİ: Akarsuların yataklarını derinleştirerek oluşturdukları uzun yarıklardır. PLATO: Çevresine göre yüksekte kalmış, akarsular tarafından derince yarılmış geniş düzlüklerdir. ADA: Dört tarafı karayla

Detaylı

HUBER Solar aktif çamur kurutma teknolojisi ile daha az koku, daha yüksek kurutma performansı

HUBER Solar aktif çamur kurutma teknolojisi ile daha az koku, daha yüksek kurutma performansı HUBER Solar aktif çamur kurutma teknolojisi ile daha az koku, daha yüksek kurutma performansı Çamuru neden kurutmalıyız? KM giriş= %25 KM çıkış= %75 Kurutma Ağırlık= 1000 kg Hacim= 1 m³ Ağırlık= 333 kg

Detaylı

ÖSYM YGS / SOS M Diğer sayfaya geçiniz.

ÖSYM YGS / SOS M Diğer sayfaya geçiniz. 17. 18. Atatürk, Türkiye Cumhuriyeti sadece iki şeye güvenir. Biri millet kararı, diğeri en elim ve güç şartlar içinde dünyanın takdirlerine hakkıyla layık olan ordumuzun kahramanlığı; bu iki şeye güvenir.

Detaylı

Ekoloji, ekosistemler ile Türkiye deki bitki örtüsü bölgeleri (fitocoğrafik bölgeler)

Ekoloji, ekosistemler ile Türkiye deki bitki örtüsü bölgeleri (fitocoğrafik bölgeler) Ekoloji, ekosistemler ile Türkiye deki bitki örtüsü bölgeleri (fitocoğrafik bölgeler) Başak Avcıoğlu Çokçalışkan Kırsal Çevre ve Ormancılık Sorunları Araştırma Derneği Biraz ekolojik bilgi Tanımlar İlişkiler

Detaylı

YANLIŞ METEOROLOJİ (2): Bulutların Oluşum Nedeni: Soğuk havanın sıcak hava kadar su buharı tutamaması değildir* Nemli hava soğuyunca bulut oluşabilir. Evet, bu doğru. Değişik soğuma işlemleri, aşağıda

Detaylı

EVREN VE DÜNYAMIZIN OLUŞUMU Evrenin ve Dünyanın oluşumu ile ilgili birçok teori ortaya atılmıştır. Biz bunların sadece ikisinden bahsedeceğiz.

EVREN VE DÜNYAMIZIN OLUŞUMU Evrenin ve Dünyanın oluşumu ile ilgili birçok teori ortaya atılmıştır. Biz bunların sadece ikisinden bahsedeceğiz. EVREN VE DÜNYAMIZIN OLUŞUMU Evrenin ve Dünyanın oluşumu ile ilgili birçok teori ortaya atılmıştır. Biz bunların sadece ikisinden bahsedeceğiz. 1. Hareketsiz ve başlangıcı olmayan evren teorisi 2. Büyük

Detaylı

İKLİM DEĞİŞİKLİĞİNİN SU KAYNAKLARINA ETKİSİ PROJESİ

İKLİM DEĞİŞİKLİĞİNİN SU KAYNAKLARINA ETKİSİ PROJESİ T.C. ORMAN VE SU İŞLERİ BAKANLIĞI SU YÖNETİMİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ TAŞKIN VE KURAKLIK YÖNETİMİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI İKLİM DEĞİŞİKLİĞİNİN SU KAYNAKLARINA ETKİSİ PROJESİ Prof. Dr. Yurdanur ÜNAL 18 MART 2014 ANKARA

Detaylı

NEMLİLİK VE YAĞIŞ Su Döngüsü: döngüsü NEMLİLİK nem

NEMLİLİK VE YAĞIŞ Su Döngüsü: döngüsü NEMLİLİK nem NEMLİLİK VE YAĞIŞ Yeryüzünde yaşamın en önemli öğelerinden biri olan su, atmosferde katı, sıvı ve gaz halinde bulunur. Su, her derecede gaz haline geçebilir. Sıcaklık 0 C nin altına düşünce donarak, katı

Detaylı

COĞRAFYA YEREL COĞRAFYA GENEL COĞRAFYA

COĞRAFYA YEREL COĞRAFYA GENEL COĞRAFYA COĞRAFİ KONUM COĞRAFYA YEREL COĞRAFYA GENEL COĞRAFYA Yeryüzünün belli bir bölümünü FİZİKİ coğrafya BEŞERİ ve gösterir. EKONOMİK -Doğa olaylarını -Kıtalar coğrafya konu alır. -Ülkeler -İnsanlar ve -Klimatoloji

Detaylı

KÜTAHYA DA YAŞAYAN İLKOKUL ÇAĞINDAKİ ÇOCUKLARIN HAVA KİRLETİCİLERİNE KİŞİSEL MARUZ KALIMLARININ ÖN DEĞERLENDİRME ÇALIŞMASI

KÜTAHYA DA YAŞAYAN İLKOKUL ÇAĞINDAKİ ÇOCUKLARIN HAVA KİRLETİCİLERİNE KİŞİSEL MARUZ KALIMLARININ ÖN DEĞERLENDİRME ÇALIŞMASI KÜTAHYA DA YAŞAYAN İLKOKUL ÇAĞINDAKİ ÇOCUKLARIN HAVA KİRLETİCİLERİNE KİŞİSEL MARUZ KALIMLARININ ÖN DEĞERLENDİRME ÇALIŞMASI Hicran ALTUĞ, Ayşe Özlem YILMAZ, Ozan Devrim YAY, Özlem ÖZDEN ÜZMEZ, Sevim Burçin

Detaylı

GÜNEYDOĞU ENERJİ FORUMU 2013 25 Mayıs2013,

GÜNEYDOĞU ENERJİ FORUMU 2013 25 Mayıs2013, GÜNEYDOĞU ENERJİ FORUMU 2013 25 Mayıs2013, Grand Otel/ Gaziantep YEREL/ALTERNATİF ENERJİ KAYNAKLARI, KULLANIMI veenerji VERİMLİLİĞİ Dr. Mehmet Oğuz HENGİRMEN TÜRKİYE DEKİ ÜRETİM KAYNAKLARI AĞUSTOS 2010

Detaylı

Nüfus Dağılışını Etkileyen Faktörler İkiye Ayrılır: 1-Doğal Faktörler 2-Beşeri Faktörler

Nüfus Dağılışını Etkileyen Faktörler İkiye Ayrılır: 1-Doğal Faktörler 2-Beşeri Faktörler Nüfusun Dağılışında Etkili Faktörler Nüfus Dağılışını Etkileyen Faktörler İkiye Ayrılır: 1-Doğal Faktörler 2-Beşeri Faktörler 1-Doğal Faktörler: 1.İklim : Çok sıcak ve çok soğuk iklimler seyrek nüfusludur.

Detaylı

İklim---S I C A K L I K

İklim---S I C A K L I K İklim---S I C A K L I K En önemli iklim elemanıdır. Diğer iklim olaylarının da oluşmasında sıcaklık etkilidir. Güneşten dünyamıza gelen enerji sabittir. SICAKLIK TERSELMESİ (INVERSİON) Kışın soğuk ve durgun

Detaylı

Meteoroloji ve Klimatoloji 2009 Final Soruları

Meteoroloji ve Klimatoloji 2009 Final Soruları Meteoroloji ve Klimatoloji 2009 Final Soruları 1) Basınç merkezleri arasındaki farka ne denir? a) Sıcaklık gradyanı b) Basınç gradyanı c) Basınç eğimi d) Baro metrik eğim e) B ve D 2) Kara meşeli tropikal

Detaylı

İSTANBUL BOĞAZI SU SEVİYESİ DEĞİŞİMLERİNİN MODELLENMESİ. Berna AYAT. İstanbul, Türkiye

İSTANBUL BOĞAZI SU SEVİYESİ DEĞİŞİMLERİNİN MODELLENMESİ. Berna AYAT. İstanbul, Türkiye 6. Ulusal Kıyı Mühendisliği Sempozyumu 271 İSTANBUL BOĞAZI SU SEVİYESİ DEĞİŞİMLERİNİN MODELLENMESİ Burak AYDOĞAN baydogan@yildiz.edu.tr Berna AYAT bayat@yildiz.edu.tr M. Nuri ÖZTÜRK meozturk@yildiz.edu.tr

Detaylı

SU MÜHENDİSLİĞİNE GİRİŞ YRD. DOÇ. DR. FATİH TOSUNOĞLU

SU MÜHENDİSLİĞİNE GİRİŞ YRD. DOÇ. DR. FATİH TOSUNOĞLU SU MÜHENDİSLİĞİNE GİRİŞ YRD. DOÇ. DR. FATİH TOSUNOĞLU DERS HAKKINDA GENEL BİLGİLER Görüşme Saatleri:---------- Tavsiye edilen kitaplar: 1-Kavramsal su mühendisliği, Prof.Dr. A.Melih Yanmaz, Prof. Dr. Nurunnisa

Detaylı

JAA ATPL Eğitimi (METEOROLOGY)

JAA ATPL Eğitimi (METEOROLOGY) JAA ATPL Eğitimi (METEOROLOGY) Hazırlayan: Ibrahim CAMALAN Meteoroloji Mühendisi 2012 TROPİKAL OLAYLAR Ekvatoral Trof (ITCZ) Her iki yarım kürede subtropikal yüksek basınçtan nispeten alçak basınca doğru

Detaylı

OZON VE OZON TABAKASI

OZON VE OZON TABAKASI OZON VE OZON TABAKASI Yer yüzeyi yakınlarında zehirli bir kirletici olan ozon (O 3 ), üç tane oksijen atomunun birleşmesinden oluşur ve stratosfer tabakasında yaşamsal önem taşır. Atmosferi oluşturan azot

Detaylı

Türkiye de Havza Su Bütçesi Hesaplamalarında Uzaktan Algılama ve Evapotranspirasyon Haritalama Tekniklerinin Kullanılma Olanakları

Türkiye de Havza Su Bütçesi Hesaplamalarında Uzaktan Algılama ve Evapotranspirasyon Haritalama Tekniklerinin Kullanılma Olanakları Türkiye de Havza Su Bütçesi Hesaplamalarında Uzaktan Algılama ve Evapotranspirasyon Haritalama Tekniklerinin Kullanılma Olanakları Eyüp Selim Köksal Ersoy Yıldırım Türkiye Su Bütçesinin Belirlenmesi Çalıştayı

Detaylı

ĠKLĠMLENDĠRME DENEYĠ

ĠKLĠMLENDĠRME DENEYĠ ĠKLĠMLENDĠRME DENEYĠ MAK-LAB008 1 GĠRĠġ İnsanlara konforlu bir ortam sağlamak ve endüstriyel amaçlar için uygun koşullar yaratmak maksadıyla iklimlendirme yapılır İklimlendirmede başlıca avanın sıcaklığı

Detaylı

Fotovoltaik Teknoloji

Fotovoltaik Teknoloji Fotovoltaik Teknoloji Bölüm 3: Güneş Enerjisi Güneşin Yapısı Güneş Işınımı Güneş Spektrumu Toplam Güneş Işınımı Güneş Işınımının Ölçülmesi Dr. Osman Turan Makine ve İmalat Mühendisliği Bilecik Şeyh Edebali

Detaylı

ÇANAKKALE YÖRESİNDE OLUŞAN ORMAN YANGINLARININ HİDROKLİMATOLOJİK KARAKTERİSTİKLERİ VE İKLİM DEĞİŞİMLERİYLE İLİŞKİSİ

ÇANAKKALE YÖRESİNDE OLUŞAN ORMAN YANGINLARININ HİDROKLİMATOLOJİK KARAKTERİSTİKLERİ VE İKLİM DEĞİŞİMLERİYLE İLİŞKİSİ Ege Coğrafya Dergisi, 20/2(2011), 1-25, İzmir Aegean Geographical Journal, 20/2 (2011), 1-25, Izmir TURKEY 2014 yılında yayımlanmıştır.(published in 2014) ÇANAKKALE YÖRESİNDE OLUŞAN ORMAN YANGINLARININ

Detaylı

UYDU KAR ÜRÜNÜ VERİLERİYLE TÜRKİYE İÇİN BÖLGESEL VE MEVSİMSEL KARLA KAPLI ALAN TREND ANALİZİ

UYDU KAR ÜRÜNÜ VERİLERİYLE TÜRKİYE İÇİN BÖLGESEL VE MEVSİMSEL KARLA KAPLI ALAN TREND ANALİZİ UYDU KAR ÜRÜNÜ VERİLERİYLE TÜRKİYE İÇİN BÖLGESEL VE MEVSİMSEL KARLA KAPLI ALAN TREND ANALİZİ İbrahim SÖNMEZ 1, Ahmet Emre TEKELİ 2, Erdem ERDİ 3 1 Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Meteoroloji Mühendisliği Bölümü,

Detaylı

Bizim bu projeyi lego parçalarına indirgeyerek yaptığımız robotumuz ise şu şekildedir:

Bizim bu projeyi lego parçalarına indirgeyerek yaptığımız robotumuz ise şu şekildedir: GİRİŞ Dünya nüfusundaki hızlı artış, sanayileşme, teknolojik araç ve gereçlerin insan yaşamında yoğun bir şekil de yer alması, enerji tüketiminin çok hızlı artmasına sebep olmaktadır. Fabrikalar, atölyeler,

Detaylı

İÇİNDEKİLER ANA BÖLÜM I: RADYASYON, RADYOAKTİVİTE,VÜCUDA ETKİLER VE RİSK KAVRAMI...1. Bölüm 1: Radyasyonla İlgili Kısa Açıklamalar...

İÇİNDEKİLER ANA BÖLÜM I: RADYASYON, RADYOAKTİVİTE,VÜCUDA ETKİLER VE RİSK KAVRAMI...1. Bölüm 1: Radyasyonla İlgili Kısa Açıklamalar... İÇİNDEKİLER ANA BÖLÜM I: RADYASYON, RADYOAKTİVİTE,VÜCUDA ETKİLER VE RİSK KAVRAMI...1 Bölüm 1: Radyasyonla İlgili Kısa Açıklamalar...3 Bölüm 2: İyonlaştırıcı Radyasyonlar Vücudumuzu Nasıl Etkiliyor?...7

Detaylı

ÇÖLLEŞME GÖSTERGE BİLGİ KARTLARI

ÇÖLLEŞME GÖSTERGE BİLGİ KARTLARI ÇÖLLEŞME GÖSTERGE BİLGİ KARTLARI 1 İklim 1.1 UNEP-BMÇSS Aridite İndisi GÖSTERGE BİLGİ KARTI Kriter İklim (İng: climate) Kriter Alt Kategori Aridite ya da klimatolojik kurak olma durumu (İng: aridity or

Detaylı

Küçük ve Mikro Ölçekli Enerji Yatırımları için Hibrit Enerji Modeli

Küçük ve Mikro Ölçekli Enerji Yatırımları için Hibrit Enerji Modeli Küçük ve Mikro Ölçekli Enerji Yatırımları için Hibrit Enerji Modeli Mustafa Yıldız Enerji Mühendisliği Yüksek Lisans Programı Bitirme Tezi Danışman: Yard. Doç. Dr. Ferhat Bingöl 4. İzmir Rüzgar Sempozyumu

Detaylı

İKLİM DEĞİŞİKLİĞİ VE KURAKLIK ANALİZİ. Bülent YAĞCI Araştırma ve Bilgi İşlem Dairesi Başkanı

İKLİM DEĞİŞİKLİĞİ VE KURAKLIK ANALİZİ. Bülent YAĞCI Araştırma ve Bilgi İşlem Dairesi Başkanı T.C. ÇEVRE VE ORMAN BAKANLIĞI DEVLET METEOROLOJİ İŞLERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ İKLİM DEĞİŞİKLİĞİ VE KURAKLIK ANALİZİ Bülent YAĞCI Araştırma ve Bilgi İşlem Dairesi Başkanı İklim Değişikliği 1. Ulusal Bildirimi,

Detaylı

HİDROJEOLOJİ. Hidrolojik Çevrim Bileşenleri Akış ve süzülme. 3.Hafta. Prof.Dr.N.Nur ÖZYURT

HİDROJEOLOJİ. Hidrolojik Çevrim Bileşenleri Akış ve süzülme. 3.Hafta. Prof.Dr.N.Nur ÖZYURT HİDROJEOLOJİ 3.Hafta Hidrolojik Çevrim Bileşenleri Akış ve süzülme Prof.Dr.N.Nur ÖZYURT nozyurt@hacettepe.edu.tr Hidrolojik Çevrim Bileşenleri Buharlaşma-terleme Yağış Yüzeysel akış Yeraltına süzülme ve

Detaylı

Türkiye de iklim değişikliği ve olası etkileri

Türkiye de iklim değişikliği ve olası etkileri Türkiye de iklim değişikliği ve olası etkileri Ömer Lütfi Şen Sabancı Üniversitesi İstanbul Politikalar Merkezi Mercator-İPM Araştırma Programı & Katkıda bulunanlar: Ozan Mert Göktürk Deniz Bozkurt Berna

Detaylı