TASLAK AVRUPA SİGORTA SÖZLEŞMESİ İLKELERİ NDE YER ALAN ZARAR SİGORTALARINA İLİŞKİN HALEFİYET MADDESİ (M. 10:101) İLE

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "TASLAK AVRUPA SİGORTA SÖZLEŞMESİ İLKELERİ NDE YER ALAN ZARAR SİGORTALARINA İLİŞKİN HALEFİYET MADDESİ (M. 10:101) İLE"

Transkript

1 TASLAK AVRUPA SİGORTA SÖZLEŞMESİ İLKELERİ NDE YER ALAN ZARAR SİGORTALARINA İLİŞKİN HALEFİYET MADDESİ (M. 10:101) İLE TÜRK TİCARET KANUNU KAPSAMINDA SİGORTACININ HALEFİYETİNİN KARŞILAŞTIRILMASI Yazar Ömer KESIKLI Kurucu Ortak T: Address: Bağdat Caddesi, No.149/5 Selamicesme, Kadıkoy/Istanbul Phone: Fax: Web:

2 İÇİNDEKİLER I. GİRİŞ... 6 II. KONUNUN SINIRLANDIRILMASI... 8 III. ZARAR SİGORTALARINDA SİGORTACININ HALEFİYETİ AÇISINDAN PEICL ve TÜRK HUKUKU KARŞILAŞTIRMASI... 8 A. PEICL M.10: PARAGRAF... 8 A.1. PEICL METNİ... 8 A.2. TÜRK HUKUKU NDA DURUM B. PEICL M.10: PARAGRAF B.1 PEICL METNİ B.2 TÜRK HUKUKU NDA DURUM C. PEICL M.10: PARAGRAF C.1 PEICL METNİ C.2 TÜRK HUKUKU NDA DURUM D. PEICL M.10: PARAGRAF D.1 PEICL METNİ D.2 TÜRK HUKUKU NDA DURUM IV. DEĞERLENDİRME SONUCU... 28

3 BİBLİYOGRAFYA ATABEK Reşat Sigorta Hukuku, İstanbul, Duygu Matbaası, 1950 BOZER Ali BOUCKAERT Christian DUPEYRÉ Romain ÇEKER Mustafa Sigorta Hukuku, Banka ve Ticaret Hukuku Araştırma Enstitüsü, Türkiye İş Bankası Tesisi, Hukuk Fakültesi, Cebeci Ankara, Güzel İstanbul Matbaası, 1965 Insureds Unwaivable Priority over the Insurer to the Proceeds of Recovery Actions, 4 Şubat 2010 (Erişim Tarihi: ) Sigortacının Rücu Hakkı, Legal Hukuk Dergisi Aralık 2006 Sayı: 48 HEISS Helmut Restatement of European Insurance Contract Law, 2009 Sellier. Established by Fritz Reichert-Facilides, European law publishers GmbH, Munich HEISS Helmut LAKHAN Mandeep KENDER Rayegan KENDER Rayegan KILIÇOĞLU Ahmet OMAĞ Merih Kemal ÜNAN Samim An Optional Instrument for European Insurance Contract Law Merkoruios, Utrecht Journal of International and European Law (Erişim tarihi: ) Sigorta Tazminatını Ödeyen Sigortacının Sigortalısının Yerine Geçmesi Meselesi, VIII. Banka ve Ticaret Hukuku Sempozyumu, Ankara Türkiye de Hususi Sigorta Hukuku, Güncellenmiş 10. Baskı İstanbul, On İki Levha Yayıncılık A.Ş, Ocak 2011 Özel ve Sosyal Sigortalarda Halefiyet ve Rücu, AÜHFD 1974 XXXI, s.1-4, sh Türk Hukukunda Sigortacının Kanuni Halefiyeti, 1. Bası, İstanbul, Vedat Kitapçılık Basım Yayım Dağıtım Ltd. Şti, 2011 Deniz Yoluyla Yapılan Taşımalarda Yük Zararını Ödeyen Sigortacının Taşıyana Karşı Açtığı Halefiyete dayanan Rücu

4 Davasına İlişkin Bazı Sorunlar, VIII. Banka ve Ticaret Hukuku Sempozyumu, Ankara 1991.

5 a.g.e : Adı geçen eser KISALTMALAR BATİDER : Banka ve Ticaret Hukuku Dergisi BK : Türk Borçlar Kanunu bkz. : Bakınız E. : Esas HD : Hukuk Dairesi HGK : Hukuk Genel Kurulu K. : Karar m. : Madde Mevcut TTK : 6762 Sayılı Türk Ticaret Kanunu (Resmi Gazete Neşir ve İlanı: 9 Temmuz Sayı: 9353) MK : Türk Medeni Kanunu PEICL : Avrupa Sigorta Sözleşmesi Hukuku İlkeleri (Principles of European Insurance Contract Law) PEICL Şerhi : Avrupa Sigorta Sözleşmesi Hukuku İlkeleri Şerhi (Restatement of European Insurance Contract Law) R.G. : Resmi Gazete s. : Sayfa vd : ve devamı Yeni TTK : 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu (Resmi Gazete ile Neşir ve İlânı: 14 Şubat Sayı: 27846)

6 KULLANIM ŞARTLARI VE SORUMSUZLUK KAYDI Bu doküman, konuyla ilgili olarak yalnızca genel bilgi ve görüş içermekte olup, hukuki tavsiye veya profesyonel hukuk hizmeti yerine geçmez ve bu amaçla kullanılamaz. Her bir olayın vakıalarına ve kendine özgü şartlarına göre profesyonel hukuki tavsiye ve görüş almanız önemle ve şiddetle önerilir. Kesikli Hukuk Bürosu avukatları ve bu dokümanın yazarları burada yer alan bilgilerin doğruluğundan ve tamlığından kesinlikle sorumlu değildir. Bilginin, mevzuatın ve içtihatların hızla değişebilmesi nedeniyle bu dokümanın güncelliğine ilişkin herhangi bir taahhüt veya garanti verilemez. Bu dokümanda yer alanlara ilişkin olarak ticari bir karar vermemenizi, somut olayınızın özelliklerine göre hukuki danışmanlık hizmeti almanızı önemle tavsiye ederiz. I. GİRİŞ Ticaretin sınırlarının önemli ölçüde kalkmış olduğu, uluslararası ticaretin ve yatırımların giderek arttığı ve hatta kaçınılmaz olduğu, modern ve alışılagelmiş deyimiyle globalleşen dünyada ticaretin önündeki engellerin kaldırılması ve farklı ülkelerde kurulu şirketlerin ve girişimcilerin hukuken de aynı dili konuşabilmelerinin sağlanabilmesi amacıyla uluslararası ölçekte birçok girişimde bulunulmaktadır. Kuşkusuz bu anlamda Avrupa Birliği ve ilgili komisyonlarının yapmış oldukları çalışmalar, rekabetin arttırılması, ekonomilerin büyümesi ve hukukun yeknesaklaştırılması bağlamında önemli yer tutmaktadır. Her ne kadar, genel bir ifadeyle ekonomik bütünleşme açısından Avrupa Birliği nin kuruluşundaki amacın malların, kişilerin ve hizmetlerin serbest dolaşımının güvence altına alındığı ortak bir iç pazar oluşturmak olduğu söylenebilse de Topluluğun önemli gaye ve işlevleri arasında ticaretin geliştirilmesinin ve teşvik edilmesinin, bu konudaki hukuk kurallarının da bu bağlamda yakınlaştırılmasının ve üye ülke hukuklarının cevaz vereceği yeknesak düzenlemelerin oluşturularak iç hukuklara adapte edilebilmesinin veya mevzubahis bu düzenlemeler ile üye devletlerin iç hukuklarına alternatif getirilerek ortak olarak uygulanabilecek ticari hukuk kurallarının oluşturulmasının da yer aldığı görülmektedir. Avrupa Birliği nin uluslararası özel sigorta hukuku alanındaki faaliyetleri kayda değer nitelikte olup, bu çalışma konusu karşılaştırmaya esas teşkil edecek başlıca belgelerden

7 olan, Avrupa Birliği nce görevlendirilen Proje Grubu 1 tarafından hazırlanmış bulunan Taslak Avrupa Sigorta Sözleşmesi İlkeleri nin (kısaca PEICL ) milletlerarası özel sigorta hukuku açısından önemli bir gelişme olduğu kuşkusuzdur. Değineceğimiz konu gereği Avrupa Birliği bünyesinde sigorta hukuku alanındaki yakın geçmişteki çalışmalara kısaca bir göz atacak olursak, görevlendirilen Proje Grubu nun çalışmalarına 1999 da başlamış olduğu, bunu takiben Topluluk mevzuatında kanunlar ihtilafı kurallarının kısmen bütünleştirilmesi ve uyumlaştırılmasının Brüksel Konvansiyonu, Roma Konvansiyonu (80/934/EEC) ve sigorta hukuku alanındaki direktiflerle başarılmış olduğu, ancak bunun yanında maddi sigorta hukuku konusunda özel hukuk alanında aynı başarının gösterilememiş olmasından hareketle, Avrupa Sigorta Sözleşmesi Hukuku İlkeleri nin detaylandırılarak bütünleşme sürecinin yeniden harekete geçirilmesine çalışıldığı anlaşılmaktadır 2. PEICL nin hazırlanmasındaki amaç, mukayeseli Avrupa sözleşme hukuklarının analiz edilerek belirli tanımların, yapının ve içeriğin barındırıldığı bir kurallar bütününün oluşturulması olmuştur. Her ne kadar, bu kurallar bir regülasyona veya direktife konu edilmediği sürece bağlayıcı hale gelemeyecek olsa da, söz konusu kurallar özel hukuk sözleşmeleriyle benimsenerek kişiler arasında bağlayıcı olabilecektir. Daha da ötesi, mevzu bahis kurallar Avrupa için ortak bir dil teşkil edebilecek, Avrupa sözleşme hukukuna ilişkin hukuk eğitimine baz olabilecek, lex mercatoria olarak uygulanarak tahkim davalarına temel teşkil edebilecek, yerel mahkemelerin mevcut yorumlamalarını değiştirebilecek etkiler yaratabilecektir. 3 Kısaca değindiğimiz sebeplerle PEICL nin Türk Hukuku nu da etkileyebilecek nitelikte ve önemde olduğu açıktır. Zira Türkiye, Avrupa Birliği ne aday ülke olmasının yanı sıra Birliğe üye ülkeler ile önemli ticari ilişkileri olan bir konumdadır. Dolayısıyla, ana kanunlarını hâlihazırda değiştirmekte olan Türkiye açısından Avrupa Sigorta Sözleşmesi İlkeleri ile ülke mevzuatının karşılaştırılması gerek bilimsel gerekse de uygulama anlamında önem arz etmektedir. Bunun yanı sıra, Avrupalı şirketlerle ticari ilişki içerisinde bulunan Türk müteşebbisler için de PEICL metni uygulamada atıf yoluyla özel 1 Helmut Heiss, Restatement of European Insurance Contract Law, 2009 Sellier. Established by Fritz Reichert-Facilides, European law publishers GmbH, Munich, s. xlix. dipnot:1. Bu eser, Avrupa Sigorta Sözleşmesi İlkeleri olarak adlandırılmış ve PEICL olarak kısaltılmış olan taslak ilkelerin adeta şerhi niteliğinde bir çalışmadır. Eser, çalışmamızda PEICL Şerhi olarak anılacaktır. Burada Proje Grubu nun Innsbruck Group, Insurance Group, veya Restatement Group olarak da kullanıldığı görülmektedir. 2 PEICL Şerhi, s.xlix 3 Bkz. genel olarak PEICL Şerhi, s. lvii (126), lviii (127).

8 hukuk sözleşmelerinin bir parçasını oluşturabilme imkânı getiriyor olması sebebiyle pratik ve işlevsel ehemmiyeti de haizdir. II. KONUNUN SINIRLANDIRILMASI Çalışmamızın konusu, PEICL nin Halefiyet Hakları başlıklı Madde 10:101 ile önerdiği düzenleme ile Türk Hukuku nun aynı konuda yer alan düzenlemelerinin ve uygulamalarının karşılaştırılarak incelenmesini kapsamakta olup, bununla sınırlı tutulmuştur. Malum olduğu üzere, Türk Hukuku nda sigortacının halefiyeti konusu özel olarak Türk Ticaret Kanunu nda ve poliçe genel şartlarında düzenlenmektedir. Esasen yasalaşmış, ancak 1 Temmuz 2012 de yürürlüğe girecek olan Yeni Türk Ticaret Kanunu nda halefiyet konusundaki önceki düzenlemelerin kısmen de olsa revize edildiği görülmektedir. Bu bahisle, Yeni Ticaret Kanunu ile getirilen yeniliklere de çalışmada yer verilmiştir. Türk Hukuku nda halefiyetin tazmin ilkesi nin cari olduğu zarar sigortaları için geçerli olması ve PEICL de yer alan ilgili düzenlemenin de meblağ sigortalarını kapsamıyor olması sebebiyle, çalışma konusu yalnızca zarar sigortaları açısından ele alınmıştır. Bilindiği üzere halefiyet prensibi, sadece mal ve mesuliyet sigortalarında uygulanmaktadır 4. Bu bağlamda, dört paragraftan oluşan Madde 10:101 in her bir paragrafı ayrı ayrı ele alınarak incelemeye konu edilmiştir. Maddenin yorumlanmasında PEICL Şerhi nde yer alan açıklamalar çalışmaya ışık tutarken, Türk Hukuku ndaki uygulamaların ve mevzuatın değerlendirilmesinde ise ilgili yargı kararları ve doktrinden yararlanılmıştır. III. ZARAR SİGORTALARINDA SİGORTACININ HALEFİYETİ AÇISINDAN PEICL ve TÜRK HUKUKU KARŞILAŞTIRMASI A. PEICL M.10: PARAGRAF A.1. PEICL METNİ (1) Sigortacı, sigortalıyı tazmin ettiği nispette 3. paragrafa tabi olmak kaydı ile zarardan mesul olan üçüncü kişiye karşı halefiyet haklarını kullanma hakkına sahiptir 5. 4 Ali Bozer, Sigorta Hukuku, Banka ve Ticaret Hukuku Araştırma Enstitüsü, Türkiye İş Bankası Tesisi, Hukuk Fakültesi, Cebeci Ankara, Güzel İstanbul Matbaası, 1965, s PEICL hükümlerinin tercümesi Türkçe ye tarafımızca tercüme edilerek çalışmaya eklenmiştir.

9 (1) Subject to para. 3 the insurer shall be entitled to exercise rights of subrogation against a third party liable for the loss to the extent that it has indemnified the insured. PEICL Şerhi nde vurgulandığı üzere 6, hemen tüm Avrupa hukuk sistemlerinin kabul ettiği prensibe göre sigorta ettireni veya sigortalıyı sigorta edilen bir risk sebebiyle tazmin eden sigortacı, üçüncü kişiye karşı ilgili zarara ilişkin dava hakkını kazanmaktadır. PEICL Şerhi nde, buradaki temel amacın sigortalının veya sigorta ettirenin haksız olarak zenginleşmesinin, Türk hukukundaki deyimiyle sebepsiz zenginleşmesinin önüne geçilmesi olduğu ifade edilmiştir. Aynı bölümde, bazı hukuk sistemlerinin mevzu bahis hakkın sigortacıya sigortalı adına dava açma hakkı tanıdığı halde, diğer bazı hukuk sistemlerinde kanunen (cessio legis) ilgili dava hakkının hakka halef olan sigortacı tarafından kendi adına kullanılmasına cevaz verildiği, PEICL düzenlemesinin ise bunların her ikisine de içerisinde alır şekilde yapılandırıldığı, böylece davanın kimin adına açılacağına bakılmaksızın prensibin uygulanabileceği açıklanmıştır. Maddede, halefiyet hakkının sigortalı tazmin edildikten sonra ve tazmin edildiği ölçüde intikal edeceğinin belirleniyor olmasının önemini vurgulamakta fayda vardır. Zira PEICL Şerhi nde verilen örneklemede belirtildiği üzere, muafiyet uygulanan sigorta poliçelerinde zararın tamamı sigortacıdan talep edilememekte, böylece de gerçek zarardan muafiyet bedeli düşülerek sigortalıya ödeme yapılmaktadır. Yine sigorta teminat limitlerinin gerçek zarardan daha düşük olması halinde de sigortalı gerçek zararının tamamını sigortacıdan tahsil edememektedir. Bunun gibi durumlarda sigortalının hakkının halel görmemesi ve sigortacının da haksız bir kazanç elde etmemesi gerektiği mülahazasıyla, hükümde açıkça ödenen meblağ nispetinde sigortacının halefiyet hakkını kazanıyor olmasının altını çizmek gerekir. Tüm tazminat haklarının dava edilebilmesi hakkı sigortacıya geçmemektedir. Mevzu bahis hükümle sigortacının ilgili tazminatı ödemesiyle, diğer herhangi bir işleme gerek kalmaksızın, adeta otomatik olarak halefiyet haklarının sigortacıya geçiyor oluşunun, yani bir nevi alacak haklarının otomatik temlikinin kabul edildiği anlaşılmaktadır. Söz konusu hakkın İspanya da sigortacıya tanınmış, kullanılabilir bir opsiyon olarak yapılandırıldığını 7, İngiltere ve İrlanda da 8 ise hakların devrinin kanunen 6 PEICL Şerhi, s PEICL Şerhi, s. 258, Basedow/Fock-Schlenker PEICL Şerhi, s. 258, Birds 305 ff., Clarke 31-2, Basedow/Fock-Rühl 1497

10 kendiliğinden gerçekleşmesinin kabul edilmediğini, böylece bu son iki ülke hukukuna göre ayrıca bir alacak temliki yapılmadığı sürece sigortacının alacaklı adına hareket ederek sigorta ettiren adına dava açabildiğini görmekteyiz. Yeri gelmişken PEICL da yer alan sigortalı terimine mevzu bahis metinde kendisine yüklenen anlama da değinmek faydalı olacaktır. Burada sigortalı, bir zarar sigortasıyla menfaati korunan kişi olarak tanımlanmıştır 9. Buradaki tanımların yalnızca PEICL ile ilgili anlam ifade etmek üzere yapılmış olduğunun, ilgili tanımların farklı ülkelerin iç hukuklarındaki karşılıklarını vermeyebileceğinin altını çizmek gerekir 10. Sigortalı terimi, sigorta ettiren ile her zaman aynı kişi olmayıp, örneğin bir kiracı tarafından malın sigorta ettirilmesi halinde mülk sahibini, mülk sahibi tarafından sigorta ettirilmesi halinde bir bu mülk üzerindeki bir irtifak hakkı sahibini ifade edebilir 11. A.2. TÜRK HUKUKU NDA DURUM Tazminat hukukunun önemli ilkeleri arasında yer alan kanuni halefiyete 12, Türk Hukukunda, Mevcut TTK m. 1301/1 de tazminat sigortaları açısından, Mevcut TTK m de ise denizcilik sigortaları yönünden yer verilmiştir. Buna ek olarak, poliçe genel şartlarında da halefiyet ilkesine yer verildiği görülmektedir. Sigortacının halefiyeti de zarar sigortalarında cari bulunan zenginleşme yasağı prensibinin bir sonucudur 13. Zira tazminat sigortalarında halefiyet esasına yer verilmemiş olsaydı, sigorta ettiren, sigortacıdan sigorta tazminatını tahsil ettikten sonra üçüncü şahsa karşı dava açarak belirli bir hasar için iki defa tazminat almak imkânını elde etmiş olacaktı 14. Burada sigortacının daha fazla tazminat ödemiş olsa dahi, kendisine yalnızca sigortalının uğradığı gerçek zarar karşılığı talep hakkının intikal edeceğini ve bunun rücu hakkının üst sınırını çizeceğini ifade etmek gerekir 15. Türk Hukuku nda sigortacının Mevcut TTK. m uyarınca zarar sorumlusu üçüncü kişi karşısında sahip bulunduğu başvuru hakkının hukuki mahiyeti itibariyle bir halefiyet 9 PEICL Article 1:202 (Further Definitions) 10 PEICL Şerhi, S PEICL Şerhi, s. 53, Kanuni halefiyet prensibinin kapsamı için bkz. Bozer a.g.e., s.212, Rayegan Kender, Türkiye de Hususi Sigorta Hukuku, Güncellenmiş 10. Baskı İstanbul, On İki Levha Yayıncılık A.Ş, Ocak 2011 s Bozer, a.g.e, s. 212, Mustafa Çeker, Sigortacının Rücu Hakkı, Legal Hukuk Dergisi Aralık 2006 Sayı: 48

11 (sigortalı yerine geçme) olduğu üzerinde doktrinde görüş birliği mevcuttur 16. Yüksek Mahkeme Kararları 17 da bununla paralellik arz etmektedir. Türk Ticaret Kanunu, m.1301/1 de açıkça Sigortacı sigorta bedelini ödedikten sonra hukuken sigorta ettiren kimse yerine geçer. Sigorta ettiren kimsenin vâkı zarardan dolayı üçüncü şahıslara karşı dâva hakkı varsa bu hak, tazmin ettiği bedel nispetinde sigortacıya intikal eder ifadelerine yer vermekle PEICL düzenlemesiyle paralel görünmektedir. Buna göre, sigortacının halefiyeti için belirli bir tazminatın sigortacı tarafından ödenmiş olması şartı ve hâlihazırda üçüncü kişiye karşı bir dava hakkının varlığı aranmaktadır. Bu hakkın hangi hukuki sebepten doğacağı önemli değildir 18. Kanun hükmü amaç itibariyle PEICL ile uyumlu görünse de, doktrinde Kanun un ilk cümlesinde yer alan hukuken sigorta ettiren kimse yerine geçer ifadesi fuzuli olması gerekçesiyle haklı olarak eleştirilmektedir 19. Zira esasen bu ilk cümlenin metinde yer alıyor olmasının herhangi bir katma değeri de yoktur. İkinci cümle zaten ilk cümle ile ifade edilmek istenen anlamı da ihtiva eder niteliktedir. Ayrıca, metindeki sigorta ettiren kimse yerine geçer ifadesi de deniz sigortalarına ilişkin halefiyeti düzenleyen Mevcut TTK m.1361/1 hükmünde kullanılan terminoloji kullanılarak sigorta ettiren yerine sigortalı şeklinde yorumlanmak gerekecektir 20. Zira başkası hesabına sigorta 21 akdi yapılması halinde zarar görmesi muhtemel kişi sigorta ettiren değil 16 Merih Kemal Omağ, Türk Hukukunda Sigortacının Kanuni Halefiyeti, 1. Bası İstanbul, Vedat Kitapçılık Basım Yayım Dağıtım Ltd. Şti, 2011, s Bkz. 11. HD, E.985/3027, K. 1985/3587 TTK inci maddesine göre sigortacı sigorta bedelini ödedikten sonra hukuken sigorta ettiren kimsenin yerine geçer ve onun üçüncü kişilere karşı dava açma hakkı varsa bu hak da tazmin ettiği bedel nisbetinde, sigortacıya geçer. ;; YHGK, E. 2005/11-515, K. 2005/599 TTK.nun maddesi hükmü gereğince Kasko Sigortacısı, sigorta bedelini ödedikten sonra hukuken sigorta ettiren yerine geçer ve bu sebeple sigortalı mal sahibinin hak ve yetkilerine sahip olur. ;; 11. HD, E. 2005/13424, K. 2007/181 TTK.nun maddesi hükmü uyarınca sigortacı, sigorta bedelini ödedikten sonra hukuken sigorta ettiren yerine geçer ve dava hakkı, tazmin ettiği bedel nispetinde sigortacıya intikal eder. Bu madde metninden de açıkça anlaşıldığı üzere sigortacının, sigorta ettirene halef olabilmesi için öncelikle gerçekleşen riziko bedelini sigortalısına ödemesi gerekmektedir. Bu nedenle sigortacının 3. şahıslara rücu edebilme tarihi, sigorta ettirene ödeme yaptığı tarihtir. 18 Kender, a.g.e., s. 342;; TANDOĞAN, Üçüncü Şahsın Zararının Tazmini, s Bkz. Omağ, a.g.e., s Aynı görüşte bkz. Ahmet Kılıçoğlu, Özel ve Sosyal Sigortalarda Halefiyet ve Rücu, AÜHFD 1974 XXXI, s Sigorta ettiren yerine sigortalı da bazen sigortacıdan tazminat talep etme hakkına haiz olabilir. Bu son ihtimalde ise, sigortacı sigorta ettirene değil, sigortalıya halef olmaktadır. 21 Bkz. Samim Ünan, Deniz Yoluyla Yapılan Taşımalarda Yük Zararını Ödeyen Sigortacının Taşıyana Karşı Açtığı Halefiyete dayanan Rücu Davasına İlişkin Bazı Sorunlar, VIII. Banka ve Ticaret Hukuku Sempozyumu, Ankara 1991, s. 225 Başkası hesabına sigortada sigorta sözleşmesinden doğan haklar ilke olarak sigortalıya aittir. Bununla birlikte, sigorta ettiren kanunda gösterilen koşullarla bunlar üzerinde kendi adına tasarrufta bulunma yetkisini haizdir (TTK m. 1445, 1446).

12 sigortalı olacaktır 22. Mevcut TTK nın 1301/1 hükmünü karşılayan Yeni TTK m. 1472/1 de bu ifade değiştirilerek sigortalı yerine geçer 23 ifadesine yer verilmiştir. Hükümde sözü geçen Üçüncü Şahıs ifadesinden kimlerin anlaşılması gerektiği hususu üzerinde ise ayrıca durmak gerekir. Doktrinde dile getirilen görüşlere göre, üçüncü şahıs, sigortalı ve sigorta ettirenin dışında her şahıstır 24. KILIÇOĞLU na göre Üçüncü kişi tabiri ile kastedilen, sigortacı ile sigortalı dışında kalan ve aradaki sigorta akdine yabancı kimselerdir. Böylece üçüncü kişi tabiri, sigorta akdinin tarafları dışında kalan herkesi içine almaktadır. 25 Yazar, kanunun bu hususta mutlak tarzda ifadesiyle rücu hakkı bakımından herhangi bir sınırlamaya ve istisnaya yer vermemekte olduğunu savunmaktadır. ATABEK de aynı hususa vurgu yapmaktadır 26. Peki, o halde sigorta ettiren üçüncü şahıs kavramı içerisinde değerlendirilebilecek midir? Bu soruya KENDER, sigorta sözleşmesini yapan ve primleri ödeyen sigorta ettirenin, halefiyet konusunda üçüncü şahıs olamayacağının kabul edilmesi gerektiği şeklinde yanıt vermektedir 27. Aynı konuda Yargıtay 11. Hukuk Dairesi nin verdiği E. 1987/6915, K. 1987/775 sayılı karar 28 dikkat çekicidir. Karara konu olan olayda nakliye sigorta poliçesi nakliyeci tarafından yaptırılarak, primleri davalı nakliyeci tarafından ödenmiş, rizikonun ortaya çıkmasıyla sigortacı ilgili tazminatı sigortalıya ödedikten sonra nakliyeciye rücu etmiştir. İlk derece mahkemesinin mevzu bahis rücu hakkının olmadığına ilişkin kararına istinaden Yargıtay, Dava konusu olayda, taraflar arasında yapılan sigorta poliçesi, mali mesuliyet poliçesi niteliğinde olmadığı, aksine ödenen primlerin miktarı ve nisbi olması, sigorta genel şartları münderecatı, sigorta tazminatının mal üzerinde menfaatı olan kişiye ödenmiş olması nazara alındığında, söz konusu poliçenin mal sigortasına ilişkin olduğu ve yapılan bu sigorta ile mallar üzerindeki menfaatın teminat altına alındığı, hal böyle olunca bundan ancak eşya sahibinin yararlanması lazım geldiği sonucuna varılır. gerekçesiyle kararı 22 Aynı görüşte bkz. Omağ, a.g.e, s.39, 40; Kender, a.g.e, s Bu ifadenin TTK m. 1361/1 de bulunmuyor olmasının TTK m ile nasıl bir fark yarattığı ve genel olarak sigortacının sigortalının yerine geçmesi meselesi ile ilgili olarak bkz. Rayegan Kender, Sigorta Tazminatını Ödeyen Sigortacının Sigortalısının Yerine Geçmesi Meselesi, VIII. Banka ve Ticaret Hukuku Sempozyumu, Ankara 1991, s Bkz. Kender, Hususi Sigorta Hukuku, s. 342, dipnot 401;; PRÖLLS-MARTIN, s , 3. MÖLLER, s Kılıçoğlu, a.g.e, s Reşat Atabek, Sigorta Hukuku, İstanbul, Duygu Matbaası, 1950, s Kender, a.g.e, s Kaynak: Kazancı İçtihat Bilgi Bankası

13 bozmuştur. KENDER, mevzu bahis kararı doğru bulmamaktadır 29. Kanaatimizce de taşıyıcının malları sigorta ettirmiş olmasının korumakta olan menfaat açısından değerlendirilmesi gerekmektedir. Bu ahvalde dahi, taşıyıcının mevzu bahis malların hasarsız olarak ulaştırılmasında menfaati olacağından kendisine rücu edilememelidir. Zarar sigortalarında cari olan menfaat prensibi gereği sigorta ettirenin rizikonun sigorta ettirilmesinde bir menfaati olmalıdır. Esasen zarar sigortasının konusu bu menfaattir 30. Menfaat Sahibi başlıklı Mevcut TTK m un lafzı dahi Bir malı muayyen rizikolara karşı temin etmekte para ile ölçülebilecek bir menfaati olan malik, malikin âdi veya rehinli alacaklısı, malın muhafazasından dolayı malikine karşı mesul olan acenta, kiracı, komüsyoncu ve diğer kimseler, malın muhafazasında hakikaten menfaatli olan kimseler yahut bunların kanuni temsilcileri, bu menfaati sigorta ettirebilirler şeklindedir. Nakliyecinin malın muhafazasından dolayı malike karşı mesul olan kimselerden olduğu düşünülmelidir. KENDER, bir mal veya aktif üzerinde menfaat sahibi olmak için, mutlaka bu mala gelecek zarar yüzünden bir zarara maruz kalınması gerektiğinin altını çizerken, diğer taraftan da bu ifadenin yanlış anlaşılmaması gerektiğini, bir şahsın bir malın hasarlanması veya ziyaa uğraması yüzünden o şeyin malikine karşı sorumlu olacak ise, yaptıracağı sigortanın mutlaka mesuliyet sigortası olduğu şeklinde düşünülmemesi gerektiğini belirtmiştir. Yazarın benimsemiş olduğumuz görüşüne göre 31, bir malın hasarlanması veya ziyaı yüzünden bir suretle zarar görecek olan her şahıs, o mal üzerinde sigortalanabilir bir menfaate sahiptir. Somut olayda sigorta ettirenin üçüncü şahıs olarak değerlendirilmemesi gerekecektir. Burada tartışılmaya değer bir diğer husus, mukayeseli hukuklarda görülmekte olan sigortalının aile efradı, kendisiyle aynı evde oturan kimseler, müstahdem, işçi, hizmetçi aleyhine rücu hakkının sigortacı tarafından kullanılamayacağının düzenlenmesinin sigorta sözleşmesinin koruması beklenen menfaat yönünden gerekli olup olmayacağı hususudur. Zira, Mevcut TTK nın lafzından böyle bir istisnaya hukukumuzda yer verildiğine dair açık bir hüküm yoktur. Bu konuya aşağıda PEICL M. 10: Paragraf başlığı altında ayrıca değineceğiz. 29 Bkz. Kender, Türkiye de Hususi Sigorta Hukuku, s Kender, a.g.e., s Kender, a.g.e., s. 198

14 Doktrinde ve uygulamada halefiyetle ilgili olarak tartışılan bir diğer sorun ise Mevcut TTK m. 1301/1 in emredici bir hukuk kuralı olup olmadığı hususuna ilişkindir. Malum olduğu üzere Mevcut TTK m. 1264/3 te hangi madde hükümlerinin emredici nitelikte olduğu ve bu sebeple bu hükümlere aykırı sözleşme şartlarının geçersiz olacağı açıkça ifade edilmiştir. Ancak, ilgili hükümde inci madde ile 1312 nci maddenin 2 nci fıkrası ifadelerine yer verilmekle m in tamamının mı, yoksa yalnızca 2. fıkrasının mı kast edildiği madde lafzından net olarak anlaşılamamaktadır. Doktrinde kabul gören görüşe göre m in tamamı emredici niteliktedir 32. Aynı görüşte olan OMAĞ a göre 33 ilgili hüküm, esasen tazmin ilkesinin bir kamu düzeni ilkesi olmasından cihetle amacı icabı da bir emredici hukuk kaidesidir. Kanaatimizce, Mevcut TTK m. 1264/3 ün yorumlanması bir kenara bırakılarak, Mevcut TTK m amaca göre yorumlanmak gerekirse genel geçer bir deyimle hüküm her halükarda emredicidir veya emredici değildir gibi değerlendirme yapmak doğru olmayacaktır. Her ne kadar sigortacının halefiyetinin genel kabul görmüş temel prensipleri açısından değerlendirildiği zaman, sigortalı lehine sözleşmeyle kararlaştırılacak iki kez tazmin hakkı;; sigortacının sigortalıyı kısmen tazmin etmesine rağmen tüm zararı dava hakkını kazanacağını öngören bir düzenleme;; rizikonun gerçekleşmesiyle sigortalının zarar sorumlusuna karşı haklarının sigortacıya temlik edilmesi şartı ile tazminat ödeneceğini öngören bir sözleşme hükmüne yer verilmesi gibi düzenlemeler geçerli addedilmemek gerekecekse de, Yazar tarafından savunulan sigortacının halefiyet hakkını kısıtlayan veya ortadan kaldıran bir anlaşma yoluna gidilemeyeceğine ilişkin ifadesine 34 katılamıyoruz. Kanaatimizce sigortacı halefiyet hakkından üçüncü kişi lehine feragat edebilecektir 35. Esasen Yazar da eserinin bir başka bölümünde 36 tazmin ilkesinin işlerliğini sağlayan halefiyetin ortadan kaldırılması veya sınırlandırılmasının hükmün emredici niteliği açısından önem teşkil ettiği, yoksa halef olunan hakların istisnasız kullanılmasının gerekli olmadığı vurgulamış, üçüncü kişiler lehine konulacak kayıtların maddenin emredicilik niteliğine aykırılık teşkil etmeyeceğini ifade etmiştir. Yani, mevzu bahis halefiyet hakkı kullanılabilir bir hak niteliğinde olup, borç değildir. Gerçekten de sigortalının, zarar sorumlusunu, sigorta sözleşmesinden 32 Bkz. Kılıçoğlu, Özel ve Sosyal Sigortalarda Halefiyet ve Rücu, s. 407; Atabek, Halefiyet ve Rücu, sh. 239 vd;; Karayalçın, Yaşar.: Mesuliyet ve Sigorta Hukuku Bakımından Başlıca İşletme Kazaları, Ankara sh.64;; Bozer, Sigorta Hukuku sh. 212;; Tandoğan, Mesuliyet Hukuku, sh Bkz. Omağ, Türk Hukukunda Sigortacının Kanuni Halefiyeti s.53, Omağ, a.g.e., s Kısmen aynı görüşte bkz. ATABEK, s Bkz. Omağ, a.g.e., s. 120, vd.

15 yararlandırmak istediği hallerde, sözleşme serbestisi ilkesi de nazara alınarak Taraflara bu konuda tasarruf imkanı vermeyerek sigortalıyı bu yarardan mahrum bırakmak için geçerli bir neden görünmemektedir 37. Mevcut TTK m. 1264/3 te geçen mukavele ifadesinin sigorta sözleşmesi olmasından cihetle, esasen sigortacının ödemiş olduğu tazminat meblağını zarardan mesul olan kişiden talep edip etmemekte ve hatta bu hakkından feragat edip etmemekte serbest olacağı ise izahtan varestedir. Tartışılan konuyu kısaca PEICL metni önerisiyle kıyaslayacak olursak, PEICL nin bir bütün olarak iki akit tarafınca kabul edilebileceği gibi belirli sınırlamalarla (ki bu sınırlamalar genel olarak sigortalı ve sigorta ettiren lehine olan düzenlemeleri içermektedir) PEICL nin hükümlerinden sapılabileceği belirlemesinde bulunmak gerekir. PEICL Article 1:103 (2) de belirtilen istisnalar dışında sigorta ettirenin, sigortalının ve lehdarın zararına olmadığı sürece PEICL hükümlerinden ayrılınabileceği ifade edilmiştir. O halde sigortacı aleyhine olarak kabul edilen halefiyetten feragat hükümlerinin sözleşmeye dercedilmesine PEICL cevaz vermektedir. İhtiyari olarak taraflarca kabul edilebilecek olan PEICL düzenlemesinin hüküm ve sonuçlarını sözleşmeye taraf olanlar arasında doğurmasının hedeflendiği, mevzu bahis tarafların seçimiyle hakları olumsuz olarak etkilenmediği sürece poliçe ile kendilerine hak sağlanan lehdar ve sigortalıların PEICL nin etki alanına girdiği görülmektedir 38. B. PEICL M.10: PARAGRAF B.1 PEICL METNİ (2) Sigortalı, sigortacının halefiyet haklarına halel getirecek şekilde üçüncü kişiye karşı olan haklarından feragat ettiği ölçüde, ilgili zarara ilişkin olarak tazminat haklarını kaybeder. (2) To the extent that the insured waives a right against such a third party in a way that prejudices the insurer s right of subrogation, he shall forfeit his entitlement to indemnity in respect of the loss in question. PEICL Şerhi nde tarafların hakları arasında adil bir denge kurmak maksadıyla, sigortalının sigortacının üçüncü şahsa karşı halefiyet haklarına zarar verici bir işlem 37 Omağ, Türk Hukukunda Sigortacının Kanuni Halefiyeti, s Mandeep Lakhan and Helmut Heiss, An Optional Instrument for European Insurance Contract Law, Merkoruios, Utrecht Journal of International and European Law, s.9. Erişim tarihi:

16 yapmamasının sağlanması gerektiği belirtilmiştir 39. Ancak bu işlem sebebiyle sigortalı, yalnızca hakkından feragat ettiği ölçüde kendi hakkını kaybedecektir. Uygulamada bu hüküm, sigortalının üçüncü şahsa olan haklarından kısmen veya tamamen vazgeçmesi veya üçüncü şahsı ibra etmesi durumları ile üçüncü şahıs ile yapılan sözleşmede sorumsuzluk kaydının yer alması durumlarında (bunlarla sınırlı olmaksızın) ortaya çıkabilir. Hükmün açıkça cevap vermediği husus, sigortacının rücu hakkının bu şekilde elinden alınmasının sigorta poliçesinin düzenlenmesinden veya sigorta tazminatının ödenmesinden önce veya sonra gerçekleşmesi durumunda farklılık arz edip etmediğidir. Bu hususun bilinçli bir boşluk olarak cevabının ilgili ülke hukuklarının tamamlayıcı fonksiyonuna, teamüle veya doktrine bırakılmış nitelikte olabileceği düşünülmektedir. Ancak, halefiyet hakkının geçip geçmemesine hükümde açıklık getirilmemiş olması sebebiyle, amaca göre yorum metoduyla halefiyet hakkının henüz doğmamış olduğu bir zamanda dahi ilgili hakkın doğumuna engel olabilecek hareketlerin de hüküm kapsamında değerlendirilmesi gerektiği fikrindeyiz. Avrupa hukuk sistemleri, sigortalı ve sigorta ettirenin sigortacının halefiyet haklarına zarar verecek hareketlerden kaçınmasını sağlamak ve böylece sigortacının halefiyet haklarını korumak amacına yönelik, kapsamları ve hukuki sonuçları ilgili ülke hukuklarına göre değişiklik gösteren bir takım kurallara mevzuatlarında yer vermektedirler 40. Kimi ulusal hukuklar, sigortalının sigortacının halefiyet hakkına zarar verdiği ölçüde sigortacıya karşı tazminat hakkını kaybetmesi ile kendisini sınırlı tutarken, diğer ülkeler daha geniş bir yaklaşımla sigortalı ve sigorta ettirene belirli görevler yüklemek kaydı ile sigortacının halefiyet haklarını korumaktadır. Örneğin Almanya ve İngiltere de bu görev, sigortacının halefiyet haklarını icra edebilmesi için gerekli desteğin aktif bir şekilde sağlanması yükümlülüğü ile perçinlenmiştir. Hatta Alman Sigorta Sözleşmesi Kanunu nun 67/1, 3. paragrafında sigorta ettirenin zarar faili üçüncü şahsa karşı talep hakkını ibra etmesi halinde, sigortacının ödeme mükellefiyetinden kurtulacağı hükmolunmuştur PEICL Şerhi, s PEICL Şerhi, s. 258, Kender, Türkiye de Hususi Sigorta Hukuku, s. 353, dipnot 424, MÖLLER, s. 199.

17 B.2 TÜRK HUKUKU NDA DURUM Mevcut TTK m. 1301/2 nin ilk cümlesi ile sigorta ettirene bir yapmama borcu getirilmiş Sigorta ettiren kimse, 1 inci fıkra gereğince sigortacıya intikal eden haklarını ihlâl edecek bir hal ve harekette bulunursa sigortacıya karşı mesul olur. ifadesine yer verilmiştir. Her ne kadar kanunun lafzı yalnızca olumsuz edim borcu yükleyen ifadesiyle yoruma açıksa da, MK m. 2 dürüstlük kuralı uyarınca sigortalıya, olumlu bir edim borcu olarak koruma tedbirleri alma yükümlülüğünün de yüklenmiş olduğu ileri sürülmektedir 42. Bu görüşte olan ATABEK, Mevcut TTK m ü yasal dayanak olarak görmektedir 43. OMAĞ ise görüşünü dürüstlük kuralına dayandırarak, tazminat alacağını teminat altına alan yan hakların da elden çıkartılmaması ve değerlerinin azaltılmaması gerektiğini, aksi takdirde asıl alacağın yanı sıra feri hakları da koruma ve onlara özen göstermek yükümlülüğünde olan sigortalının sigortacıya karşı sorumlu olacağını ifade etmiştir 44. Kanaatimizce ise, Mevcut TTK m kıyasen uygulanabilmeli ve Mevcut TTK m.1301/2 de yer alan cümle olumlu edim borcunu da ihtiva eder şekilde yorumlanmalıdır. Dürüstlük kuralı da elbette bu görüşü destekler mahiyette genel olarak uygulanabilecek bir hukuk kuralı olarak görünmektedir. Kanunda sigortalının, sigortacının halefiyet haklarına halel getirecek hal ve hareketlerinin genel olarak ifade edildiği ve sınırlandırılmadığı görülmektedir. Yargıtay ın da benimsediği görüşe göre 45 hal ve hareket ifadesinin sınırları içine hukuki işlemler de girer. Sigortalının, olası ihlallerine misal olarak 46 nakliyat sigortasında taşınan malların uğrayacağı zararlardan doğan taleplerin ihtirazı kayıt dermeyan edilmeden malların kabul edilmesi halinde veya malların kaybedilmesi veya zamanaşımı süresinin hareketsiz geçirilmesi hallerinde korunmaması;; sigortalının zarar failini ibra etmesi;; sigortalının tazminat alacağını bir başkasına temliki veya rehnetmesi;; sigortalının çalınan arabasının araştırılmasını yanlış bilgi vermek suretiyle imkansız hale getirmesi;; kazanın delillerinin yok edilmesinin verildiği görülmektedir. 42 Omağ, Türk Hukukunda Sigortacının Kanuni Halefiyeti, s. 131, Omağ, a.g.e, s Bkz. Omağ, a.g.e., s Yazar, ihlal etmeme yükümlülüğü ile koruma tedbirleri alma yükümlülüğünü adeta bir madalyonun iki yüzü gibi birbirinden ayrılmaz sıkı bağlara bağlı olduğu ifadesini kullanmıştır. 45 Omağ, a.g.e., s. 132 vd.;; Ayrıca bkz. 11. HD, E. 1976/1471, K. 1976/ Omağ, a.g.e., s. 133, 135.

18 Mevcut TTK 1301/2 nin birinci cümlesinde kullanılan sigortacıya intikal eden haklarını ihlal edecek. ifadesi mevzu bahis hükmün ancak riskin oluşup, sigortacı tarafından sigortalıya tazminatın ödenmesinden sonra vuku bulacak ihlaller ile sınırlı olarak uygulanacağı yönünde tereddütler yaratmıştır. Gerçekten de deniz sigortaları için aynı konuyu düzenleyen Mevcut TTK m. 1361/3 Sigortalı, sigortacının yukarda yazılı haklarına halel verecek olan her türlü hareketlerinden mesuldür. demekle m den farklı olarak ilgili hakların henüz intikal edip etmediğine değinilmeden her türlü hareketlerinden ifadesinin kullanılmış olması kanun koyucunun bilinçli bir farklılık yaratma amacı gözetip gözetmediği sualini akıllara getirmektedir. Oysaki deniz sigortalarında sigortacıyı kara sigortalarından daha fazla koruma ve himaye etme amacının hangi dayanaklarla açıklanabileceği meçhul görünmektedir 47. Yargıtay, sigorta tazminatı ödenmeden önceki bir ihlali sigortalının akde muhalefeti ifadesini kullanarak müeyyidelendirmiştir 48. Yeni TTK m ile deniz sigortaları ile kara sigortalarında sigortacının halefiyetini düzenleyen maddelerdeki fark ise ortadan kaldırılmıştır. Ancak yeni getirilen bu düzenlemede m. 1301/2 de müphem bulduğumuz ifade sigortacıya geçen haklarını ihlal edici şekilde davranırsa şeklinde korunarak hem deniz hem de kara sigortalarına uygulanmak üzere Yeni TTK da yer bulmuştur. Oysaki doktrinde ÜNAN tarafından savunulduğu üzere 49 sigortacıya geçen veya geçecek olan ifadesinin tercih edilmesi bahsi geçen belirsizliği gidermek için yeterli olacaktı. Mevcut durumda, ihlalin meydana geldiği zamana, daha dar bir ifadeyle sigorta sözleşmesinin kurulmasından önce veya sonra sigortalının ihlalinin (veya ihlal olduğu iddia edilebilecek fiilinin) vuku bulması ihtimallerine göre sigortalının ihlalinin hukuki sonuçları üzerinde durmakta fayda vardır. Örneğin, sigorta sözleşmesinin henüz 47 Aynı görüşte bkz. Omağ, Türk Hukukunda Sigortacının Kanuni Halefiyeti, s Karşı görüşte bkz. Kender, Hususi Sigorta Hukuku, s. 349 vd. KENDER, bu konuda Borçlar Kanunu nun bazı hükümlerinin uygulanabileceğini ifade eder. Bkz. s. 353 Bunlardan birincisi, sigorta ettirenin uğradığı zarar için sigortacı ile zarar faili arasındaki nakıs teselsül durumu gözönünde tutularak, alacaklını, borçlulardan birini ibra etmek suretiyle diğerinin rücu hakkını ortadan kaldırmasına engel olunabilir. Her ne kadar borçlar hukuku alanında, halefiyet esas itibariyle tam teselsül halinde kabul edilmekte ve sadece bu alanda alacaklının müşterek borçlulardan birinin durumunu diğerlerinin aleyhine olarak iyileştirdiği takdirde bunun sonuçlarından sorumlu olacağı ifade edilmekte ise de, burada sigortacının halefiyeti ayrı bir kanun hükmüne müstenit olduğundan, aynı esasın uygulanabilmesi gerekir. İkinci bir imkan da, sigorta ettirenin, sırf sigortacıyı izrar kastiyle kendisine haksız menfaat sağlama için zarar failini ibra ettiği sabit olursa duruma göre haksız fiil veya sebepsiz iktisaba dair hükümlere gitmektir. 48 Bkz. Omağ, Türk Hukukunda Sigortacının Kanuni Halefiyeti, s. 143, Yargıtay Ticaret Dairesi T K;; (Kars/Dönmez, s. 223) 49 Omağ, a.g.e., s. 264, Ünan Samim, Türk Ticaret Kanunu Taslağı, Sigorta Hukuku Dergisi, Yıl: 2005, Özel Sayı: 1, s. 157 vd.

19 akdedilmediği bir tarihte sigortalı tarafından sigortalının üçüncü kişiyle bir sorumsuzluk anlaşması yapması halinde sigortacının ve sigortalının durumları değerlendirilebilir. Böyle bir sorumsuzluk kaydının geçerli olduğu varsayımında sigortacının halef olabileceği herhangi bir hak ortada olmayacağından sigortacı, üçüncü kişiye rücu edemeyecektir 50. Bu durumda sigortalı Mevcut TTK m. 1301/2 nezdinde sigortacıya karşı sorumlu olacak mıdır sorusunun cevabı somut olayın özelliklerine göre değişiklik arz edebilecek nitelikte görünmektedir. İsviçre doktrininden bir görüşe göre 51 sigorta sözleşmesinin inikadından önceki ihlaller sigortalının sorumluluğuna yol açmayacak olup, sigortalının da sigortacıya bunu ihbar mükellefiyeti olmayacaktır. Bu görüşün temelinde sigortacının böyle bir ihtimali göz önünde tutması gerektiği ve prim hesabında rücu ve halefiyetin göz önünde bulundurulamayacağı düşüncesi yatmaktadır. Oysaki rücu hakkının hiç olamayacağını bilen bir sigortacının prim hesabını yaparken bu hususu göz önünde bulundurmayacağını düşünmek fiili uygulamanın inkâr edilmesi olacaktır. Aynı görüşte olan ÖZTAN a göre 52 sigorta ettiren ile üçüncü kişi arasındaki sözleşmede kısmi de olsa sorumsuzluk kaydı (örneğin yalnızca ihmali varsa sorumlu olacağı) bulunuyorsa, bu sözleşmenin sigortacıya bildirilmesi gerekir. Türk doktrininde, BOZER 53, OMAĞ 54 ve KENDER 55 tarafından paylaşılan görüşe göre de halefiyet sigorta primini etkileyen bir husus olup, rücu hakkının ortadan kaldırılması sigortacının rizikosunu ağırlaştıracak, böylece Mevcut TTK m a göre sigortacı cayma hakkını kullanabilecektir. Kanaatimizce, buradaki cayma hakkı ancak Mevcut TTK m şartlarının oluşması halinde düşünülebilecek bir husus olup, bu da esasen halefiyet anlamında bir özellik arz etmemektedir. Örneğin, maddenin 2. fıkra hükmüne göre sigorta ettirene doldurması teklif olunan listede buna ilişkin bir soru yoksa m uygulama alanı bulamayacaktır. Yoksa sigortacının, şartları oluşması halinde hata veya hile hükümlerine dayanarak da sözleşmeyi iptal ettirebilmesi düşünülebilecektir Y.TD tarih ve Esas 52/5519, Karar 63/2180 (KENDER s. 351)Yargıtay kararında, sigortalının maruz kaldığı zararları ödeyen sigortacının zararı meydana getirene rücu hakkı varsa da mal sahibinin (sigortalının) davalı nakliyeciye bir ibraname vermiş olmasının rücu hakkını engelleyeceği ifade edilmiştir. 51 Omağ, a.g.e, s. 137, dipnot 31 Bkz. Chaudet, s Omağ, a.g.e, s. 138;; ÖZTAN (SAİİM), s Kender, a.g.e., s. 351, BATİDER, C.II, s Omağ, a.g.e, s Kender, a.g.e, s Ancak BOZER in belirttiği üzere TTK m a dayanarak fesihte hatadaki iç iradeye uygun olmama veya hiledeki diğer akidi iğfal kastıyla bu hareketleri yaptığına müdrik olma şartı aranmayacaktır. Bkz. Bozer, a.g.e., s. 220, 221.

20 Doktrinde BOZER e göre sözleşme kurulduğu sıradaki ihbar mükellefiyeti kaynağını kanundan değil, culpa in contrahendo nedeniyle sözleşmeden almaktadır. Yazar a göre sigorta sözleşmesi kurulmadığı sürece ihbar mükellefiyetinden bahsedilmeyeceğinden, ihbar mükellefiyetinin de akitten doğduğu ortadadır 57. Sigortalının ihlalinin sigorta sözleşmesinin kurulmasından sonra ika edilmesi halinde ise, Mevcut TTK m. 1301/2 nin bir tazminat sorumluluğu getirdiği söylenebilir 58. Esasen halefiyeti ihlal eden hareketlerin hukuki sonuçları konusundaki mevzuat hükümleri yeterli açıklıkta değildir 59. OMAĞ ın tespitine göre hukukumuzda Alman ve Fransız hukuklarındaki gibi halefiyeti engellememek borcunun eda edilmemesi sebebiyle sigortacının sigorta tazminatını ödeme borcundan kurtulması mümkün değildir 60. Kanun hükmünde doğan bir yükümlülüğün ihlali aynı zamanda sigorta sözleşmesinin de ihlali olacağından sigortacı sözleşmeye aykırılığa dayanarak tazminat talep edebilecektir. Şayet sigortalının ihlali sigorta sözleşmesinin akdinden sonra ve fakat sigorta tazminatının henüz ödenmediği bir zamanda vuku bulmuşsa sigortacı BK m. 96 ve/veya BK m. 41 e göre sahip olduğu tazminat taleplerini bir takas defi olarak ileri sürebilecektir 61. Halefiyet haklarının sigorta tazminatının ödenmiş olmasıyla geçeceği yukarıda açıklanmıştı. Tazminatın ödenmesinden sonra sigortalının haklarına başka bir muamele gerekmeksizin sigortacı sahip olacağından, esasen sigortalının halefiyet haklarının geçmesini engelleyecek bir ihlalde bulunabilmesi mümkün gözükmemektedir. Ancak bir takım istisnai hallerde, örneğin halefiyetin gerçekleştiğini bilmeyen ve bilmesi gerekmeyen tazminat borçlusunun sigortalıya ödeme yapması 62 durumunda sigortalı haksız bir kazanç sağlayabilecektir. Böyle bir durumda sigortacı şartların oluşması halinde haksız fiil, sözleşmeye aykırılık veya sebepsiz zenginleşme hükümlerine başvurabilecektir. 57 Bkz. Bozer, a.g.e., s Bkz. Omağ, a.g.e., s. 139, Farklı görüşler için bkz. dipnot Kender, a.g.e, s. 354, Yazarın görüşüne göre sigorta genel şartlarında, sigorta ettirenin sigortacının halefiyet hakkını kullanmasına yardımcı olmasına dair hükümlerde, sigortacının zamanaşımı nedeniyle bu hakkını kullanamaz hale gelmesini önleyici bir düzenleme yapılması, bunun açık hükme bağlanması faydalı olacaktır. 60 Omağ, a.g.e., s. 139, 140, Bkz. Demogue, s. 313;; Guiho, s. 106, 107, Sieg, Alman Raporu, AIDA I Özet (S.01-23). 61 Bkz. Omağ, a.g.e., s Bkz. Omağ, a.g.e., s. 145, 146

HUSUSİ SİGORTA HUKUKU

HUSUSİ SİGORTA HUKUKU Prof. Dr. Rayegân KENDER Yeditepe Üniversitesi Hukuk Fakültesi Deniz Ticareti ve Sigorta Hukuku Öğretim Üyesi TÜRKİYE DE HUSUSİ SİGORTA HUKUKU Sigorta Müessesesi Sigorta Sözleşmesi 6102 Sayılı Yeni Türk

Detaylı

Sorumluluk Sigortalarının Yeni TTK Uyarınca Değerlendirilmesi 6 Mart 2013, İzmir. Prof. Dr. Didem Algantürk Light

Sorumluluk Sigortalarının Yeni TTK Uyarınca Değerlendirilmesi 6 Mart 2013, İzmir. Prof. Dr. Didem Algantürk Light Sorumluluk Sigortalarının Yeni TTK Uyarınca Değerlendirilmesi 6 Mart 2013, İzmir Prof. Dr. Didem Algantürk Light Bir malın bir pazardan ötekine aktarılması değişik taşıma sistemleriyle gerçekleşir. Malın

Detaylı

HUSUSİ SİGORTA HUKUKU

HUSUSİ SİGORTA HUKUKU Prof. Dr. Rayegân KENDER TÜRKİYE DE HUSUSİ SİGORTA HUKUKU Sigorta Müessesesi Sigorta Sözleşmesi İÇİNDEKİLER ONUNCU BASKIYA ÖNSÖZ... vii BİRİNCİ BASKIYA ÖNSÖZ...ix İÇİNDEKİLER...xi BİBLİYOGR AFYA...xix

Detaylı

Sorumluluk Sigortalarında Zamanaşımı

Sorumluluk Sigortalarında Zamanaşımı Sorumluluk Sigortalarında Zamanaşımı GİRİŞ 20. Y.Y. başlarından günümüze dünya kapitalizmin hızlı gelişimine ve hakim ekonomik sistem olmasına tanıklık etmiştir. Dünyada hakim ekonomik sistem olan kapitalizmin

Detaylı

Y. Doç. Dr. Vural SEVEN. İzmir Gediz Üniversitesi Hukuk Fakültesi Ticaret Hukuku ABD Başkanı

Y. Doç. Dr. Vural SEVEN. İzmir Gediz Üniversitesi Hukuk Fakültesi Ticaret Hukuku ABD Başkanı Y. Doç. Dr. Vural SEVEN İzmir Gediz Üniversitesi Hukuk Fakültesi Ticaret Hukuku ABD Başkanı KIYMETLİ EVRAK 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununda en az değişikliğe uğrayan bölüm kıymetli evrak kitabıdır. Kıymetli

Detaylı

ÖNSÖZ... vii KISALTMALAR LİSTESİ... xv GİRİŞ...1

ÖNSÖZ... vii KISALTMALAR LİSTESİ... xv GİRİŞ...1 ix İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ... vii KISALTMALAR LİSTESİ... xv GİRİŞ...1 Birinci Bölüm MANEVİ TAZMİNATIN HUKUKİ NİTELİĞİ, AMACI VE SÖZLEŞMEYE AYKIRILIKTAN DOĞAN MANEVİ TAZMİNATIN YASAL DAYANAĞI I. MANEVİ TAZMİNATIN

Detaylı

Dr. İnan Deniz Dinç. ÜRÜN SORUMLULUK SİGORTASINDA RİZİKONUN KONUSU ve TEMİNATIN KAPSAMI

Dr. İnan Deniz Dinç. ÜRÜN SORUMLULUK SİGORTASINDA RİZİKONUN KONUSU ve TEMİNATIN KAPSAMI Dr. İnan Deniz Dinç ÜRÜN SORUMLULUK SİGORTASINDA RİZİKONUN KONUSU ve TEMİNATIN KAPSAMI İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ...VII İÇİNDEKİLER... IX KISALTMALAR... XVII Birinci Bölüm GIRIŞ I. SUNUM...1 II. KONUNUN SINIRLANDIRILMASI

Detaylı

86 SERİ NO'LU GİDER VERGİLERİ GENEL TEBLİĞ TASLAĞI

86 SERİ NO'LU GİDER VERGİLERİ GENEL TEBLİĞ TASLAĞI 86 SERİ NO'LU GİDER VERGİLERİ GENEL TEBLİĞ TASLAĞI 4/6/2008 tarihli ve 5766 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanunda ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun[1] 25 inci maddesi

Detaylı

SİGORTACININ SÖZLEŞME ÖNCESİ AYDINLATMA YÜKÜMLÜLÜĞÜ BİRİNCİ BÖLÜM SİGORTA KAVRAMI, SİGORTA SÖZLEŞMESİ VE SİGORTA ARACILIĞI FAALİYETİ

SİGORTACININ SÖZLEŞME ÖNCESİ AYDINLATMA YÜKÜMLÜLÜĞÜ BİRİNCİ BÖLÜM SİGORTA KAVRAMI, SİGORTA SÖZLEŞMESİ VE SİGORTA ARACILIĞI FAALİYETİ SİGORTACININ SÖZLEŞME ÖNCESİ AYDINLATMA YÜKÜMLÜLÜĞÜ ÖNSÖZ 7 İÇİNDEKİLER 9 KISALTMALAR CETVELİ 19 KAYNAKÇA 23 GİRİŞ 41 BİRİNCİ BÖLÜM SİGORTA KAVRAMI, SİGORTA SÖZLEŞMESİ VE SİGORTA ARACILIĞI FAALİYETİ 1.

Detaylı

TIBBİ KÖTÜ UYGULAMAYA İLİŞKİN ZORUNLU MALİ SORUMLULUK SİGORTASI GENEL ŞARTLARI 1

TIBBİ KÖTÜ UYGULAMAYA İLİŞKİN ZORUNLU MALİ SORUMLULUK SİGORTASI GENEL ŞARTLARI 1 TIBBİ KÖTÜ UYGULAMAYA İLİŞKİN ZORUNLU MALİ SORUMLULUK SİGORTASI GENEL ŞARTLARI 1 A. SİGORTANIN KAPSAMI A.1. Sigortanın Konusu Bu sigorta sözleşmesi ile 1219 sayılı Kanunun Ek 12 nci maddesi çerçevesinde,

Detaylı

Tıbbi Kötü Uygulamaya İlişkin Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları

Tıbbi Kötü Uygulamaya İlişkin Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları Tıbbi Kötü Uygulamaya İlişkin Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları (Bu Genel Şartlar 21.07.2010 tarihli ve 27648 sayılı Resmi Gazete de yer alan Tıbbi Kötü Uygulamaya İlişkin Zorunlu Mali Sorumluluk

Detaylı

ADİ VE TİCARİ İŞLERDE FAİZE İLİŞKİN YENİLİKLER

ADİ VE TİCARİ İŞLERDE FAİZE İLİŞKİN YENİLİKLER ADİ VE TİCARİ İŞLERDE FAİZE İLİŞKİN YENİLİKLER Prof. Dr. Mustafa ÇEKER Çukurova Üniversitesi Hukuk Fakültesi Ticaret Hukuku Anabilim Dalı Öğretim Üyesi 31.10.2013 FAİZ KAVRAMI Faiz, para alacaklısına parasından

Detaylı

TRAFİK SİGORTASINDA SİGORTA ETTİRENİN SİGORTACISINA RÜCU HAKKI ÇELİK AHMET ÇELİK

TRAFİK SİGORTASINDA SİGORTA ETTİRENİN SİGORTACISINA RÜCU HAKKI ÇELİK AHMET ÇELİK TRAFİK SİGORTASINDA SİGORTA ETTİRENİN SİGORTACISINA RÜCU HAKKI ÇELİK AHMET ÇELİK 1- Bildirim (ihbar) yükümlülüğü Uygulamada sigorta ettirenin (poliçe sahibinin), kendi sigortacısına karşı dava açması az

Detaylı

SİRKÜLER NO: POZ-2009 / 52 İST, 20.05.2009 MALİYE; VADELİ ÇEKLERDE REEKONTU KABUL ETMİYOR

SİRKÜLER NO: POZ-2009 / 52 İST, 20.05.2009 MALİYE; VADELİ ÇEKLERDE REEKONTU KABUL ETMİYOR SİRKÜLER NO: POZ-2009 / 52 İST, 20.05.2009 ÖZET: Maliye; vadeli çeklerde reeskontu kabul etmiyor. MALİYE; VADELİ ÇEKLERDE REEKONTU KABUL ETMİYOR Vergi Usul Kanunu na göre yapılacak dönem sonu değerlemelerinde;

Detaylı

ÇEKLERDE REESKONT UYGULANIP UYGULANMAYACAĞINA İLİŞKİN OLARAK VUK SİRKÜLERİ YAYIMLANDI

ÇEKLERDE REESKONT UYGULANIP UYGULANMAYACAĞINA İLİŞKİN OLARAK VUK SİRKÜLERİ YAYIMLANDI 18.05.2009/91 ÇEKLERDE REESKONT UYGULANIP UYGULANMAYACAĞINA İLİŞKİN OLARAK VUK SİRKÜLERİ YAYIMLANDI ÖZET : 41 No lu Vergi Usul Kanunu Sirkülerinde 5838 sayılı Kanunun 18 inci maddesiyle yapılan düzenlemeye

Detaylı

T.C. SANAYİ VE TİCARET BAKANLIĞI Tüketicinin ve Rekabetin Korunması Genel Müdürlüğü GENELGE NO: 2007/02....VALİLİĞİNE (Sanayi ve Ticaret İl Müdürlüğü)

T.C. SANAYİ VE TİCARET BAKANLIĞI Tüketicinin ve Rekabetin Korunması Genel Müdürlüğü GENELGE NO: 2007/02....VALİLİĞİNE (Sanayi ve Ticaret İl Müdürlüğü) IV- KREDİ KARTI ÜYELİK ÜCRETİ İLE İLGİLİ GENELGELER 1. GENELGE NO: 2007/02 Tüketicinin ve Rekabetin Korunması lüğü GENELGE NO: 2007/02...VALİLİĞİNE Tüketiciler tarafından Bakanlığımıza ve Tüketici Sorunları

Detaylı

SİGORTA HUKUKU. Genel Hükümler Bazı Sigorta Türleri

SİGORTA HUKUKU. Genel Hükümler Bazı Sigorta Türleri SİGORTA HUKUKU Genel Hükümler Bazı Sigorta Türleri BİRİNCİ BÖLÜM GİRİŞ I. "Sosyal güvenlik" anlamı, sosyal ve özel sigortalar 1 II. Özel sigorta ve sosyal sigorta ayrımı 2 III. Sosyal sigortacılığın Türkiye'de

Detaylı

LİMİTED ŞİRKETLERDE İMTİYAZLI PAYLAR

LİMİTED ŞİRKETLERDE İMTİYAZLI PAYLAR LİMİTED ŞİRKETLERDE İMTİYAZLI PAYLAR İmtiyazlı paylar şirketlerin ekonomik ihtiyaçları doğrultusunda kardan daha çok pay alma, şirkete finansman yaratma ya da şirkete yeni yatırımcıların katılmasını sağlama

Detaylı

BANKA ALACAKLARININ İPOTEĞİN PARAYA ÇEVRİLMESİ YOLUYLA TAKİBİ

BANKA ALACAKLARININ İPOTEĞİN PARAYA ÇEVRİLMESİ YOLUYLA TAKİBİ Dr. MÜJGAN TUNÇ YÜCEL Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Medeni Usul ve İcra İflas Hukuku Anabilim Dalı BANKA ALACAKLARININ İPOTEĞİN PARAYA ÇEVRİLMESİ YOLUYLA TAKİBİ İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ... vii YAZARIN

Detaylı

DOĞALGAZ SİGORTASI BİLGİLENDİRME FORMU

DOĞALGAZ SİGORTASI BİLGİLENDİRME FORMU DOĞALGAZ SİGORTASI BİLGİLENDİRME FORMU En az iki nüsha olarak düzenlenen bu form, sigorta sözleşmesine taraf olmak isteyen ve sigortadan menfaat sağlayacak diğer kişilere, yapılacak sigorta sözleşmesine

Detaylı

İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ...VII İÇİNDEKİLER...IX KISALTMALAR...XVII GİRİŞ...1

İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ...VII İÇİNDEKİLER...IX KISALTMALAR...XVII GİRİŞ...1 İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ...VII İÇİNDEKİLER...IX KISALTMALAR...XVII GİRİŞ...1 BİRİNCİ BÖLÜM SORUMLULUK SİGORTASINA İLİŞKİN TEMEL KAVRAMLAR 1. SORUMLULUK...5 I. SORUMLULUK KAVRAMI...5 HUKUKİ SORUMLULUĞUN TÜRLERİ...6

Detaylı

İÇİNDEKİLER GİRİŞ...1 I. KONUNUN ÖNEMİ...1 II. KONUNUN SEÇİLİŞ AMACI...2 III. KONU SINIRLANDIRMASI VE İNCELEME PLANI...8

İÇİNDEKİLER GİRİŞ...1 I. KONUNUN ÖNEMİ...1 II. KONUNUN SEÇİLİŞ AMACI...2 III. KONU SINIRLANDIRMASI VE İNCELEME PLANI...8 XIV İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ...VII ÖZET...XI ABSTRACT...XII İÇİNDEKİLER...XIII KISALTMALAR...XXIII GİRİŞ...1 I. KONUNUN ÖNEMİ...1 II. KONUNUN SEÇİLİŞ AMACI...2 III. KONU SINIRLANDIRMASI VE İNCELEME PLANI...8

Detaylı

Taşıyanın Zıya, Hasar ve Geç Teslimden Sorumluluğu

Taşıyanın Zıya, Hasar ve Geç Teslimden Sorumluluğu Dr. Kübra YETİŞ ŞAMLI İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi Deniz Hukuku Anabilim Dalı Araştırma Görevlisi 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu na Göre Taşıyanın Zıya, Hasar ve Geç Teslimden Sorumluluğu İÇİNDEKİLER

Detaylı

6098 Sayılı (Yeni) Türk Borçlar Kanunun Kira Hukuku Açısından Getirdiği Yenilik ve Değişiklikler (2 Alt Kira ve Kullanım Hakkının Devri)

6098 Sayılı (Yeni) Türk Borçlar Kanunun Kira Hukuku Açısından Getirdiği Yenilik ve Değişiklikler (2 Alt Kira ve Kullanım Hakkının Devri) 6098 Sayılı (Yeni) Türk Borçlar Kanunun Kira Hukuku Açısından Getirdiği Yenilik ve Değişiklikler (2 Alt Kira ve Kullanım Hakkının Devri) Av. M. Hakan ERİŞ 1, LL.M. GİRİŞ Bilindiği gibi, yürürlükteki (818

Detaylı

SORUMLULUK SİGORTALARINDA ZAMANAŞIMI

SORUMLULUK SİGORTALARINDA ZAMANAŞIMI GİRİŞ SORUMLULUK SİGORTALARINDA ZAMANAŞIMI 20. Y.Y. başlarından günümüze dünya kapitalizmin hızlı gelişimine ve hakim ekonomik sistem olmasına tanıklık etmiştir. Dünyada hakim ekonomik sistem olan kapitalizmin

Detaylı

HUSUSİ SİGORTA HUKUKU

HUSUSİ SİGORTA HUKUKU Prof. Dr. Rayegân KENDER TÜRKİYE DE HUSUSİ SİGORTA HUKUKU Sigorta Müessesesi Sigorta Sözleşmesi 6102 Sayılı Yeni Türk Ticaret Kanunu Hükümleri İşlenmiştir İÇİNDEKİLER ON İKİNCİ BASKIYA ÖNSÖZ... vii ON

Detaylı

Muharrem İLDİR 08.10.2014 Boğaziçi Bağımsız Denetim ve YMM A.Ş Vergi Bölüm Başkanı E.Vergi Dairesi Müdürü muharremildir@bbdas.com.

Muharrem İLDİR 08.10.2014 Boğaziçi Bağımsız Denetim ve YMM A.Ş Vergi Bölüm Başkanı E.Vergi Dairesi Müdürü muharremildir@bbdas.com. Muharrem İLDİR 08.10.2014 Boğaziçi Bağımsız Denetim ve YMM A.Ş Vergi Bölüm Başkanı E.Vergi Dairesi Müdürü muharremildir@bbdas.com.tr GELİR VE KURUMLAR VERGİSİNDE TAHAKKUK VE TAHSİLAT ESASININ GEÇERLİ OLDUĞU

Detaylı

Bazı makalelerde, bu iptal kararı ile kanuni temsilcilerin geçmişe yönelik sorumluluklarının kalktığına dair yorumlar okuyoruz.

Bazı makalelerde, bu iptal kararı ile kanuni temsilcilerin geçmişe yönelik sorumluluklarının kalktığına dair yorumlar okuyoruz. Not: Makaleler yazarın kişisel görüşünü ifade etmekte olup kaleme alındığı tarihteki mevzuat düzenlemeleri açısından geçerlidir. Daha sonra meydana gelecek değişimler uygulamada farklılık yaratabilir.

Detaylı

İlgili Kanun / Madde 818.S.BK/161

İlgili Kanun / Madde 818.S.BK/161 T.C YARGITAY 9. HUKUK DAİRESİ Esas No. 2009/17402 Karar No. 2011/19618 Tarihi: 30.06.2011 İlgili Kanun / Madde 818.S.BK/161 CEZAİ ŞART KARŞILIKLIK İLKESİ BAKİYE ÜCRETİN YANINDA CEZAİ ŞARTINDA İSTENEBİLECEĞİ

Detaylı

S İ R K Ü L E R : 2 0 1 3 / 2 8

S İ R K Ü L E R : 2 0 1 3 / 2 8 24.06.2013 S İ R K Ü L E R : 2 0 1 3 / 2 8 Yeni Reeskont Oranları ve Vadeli Çeklere Reeskont Uygulanması 1. 21.06.2013 tarihinden İtibaren Vergisel İşlemlere İlişkin Reeskont Oranları %13,75 ten %11 e

Detaylı

İŞVERENLER TARAFINDAN ÖZEL SAĞLIK SİGORTASINA ÖDENEN PRİMLER SİGORTA PRİMİ ESAS KAZANCINA DAHİL EDİLİR Mİ?

İŞVERENLER TARAFINDAN ÖZEL SAĞLIK SİGORTASINA ÖDENEN PRİMLER SİGORTA PRİMİ ESAS KAZANCINA DAHİL EDİLİR Mİ? İŞVERENLER TARAFINDAN ÖZEL SAĞLIK SİGORTASINA ÖDENEN PRİMLER SİGORTA PRİMİ ESAS KAZANCINA DAHİL EDİLİR Mİ? Gökhan BEDİR 38 ÖZ İşverenler çalışanların işyerinde çalışması sonucunda sigortasının bildirilmesi

Detaylı

İlgili Kanun / Madde 4857 S. İşK/2, S.İşK/14

İlgili Kanun / Madde 4857 S. İşK/2, S.İşK/14 T.Ç YARGITAY 9. HUKUK DAİRESİ Esas No. 2015/1032 Karar No. 2015/23731 Tarihi: 01.07.2015 İlgili Kanun / Madde 4857 S. İşK/2,6 1475 S.İşK/14 ALT İŞVERENLERİN DEĞİŞMESİ YENİ İHALE ALAN ALT İŞVEREN YANINDA

Detaylı

HUKUKA ve AHLÂKA AYKIRILIK UNSURLARI ÇERÇEVESİNDE SALT MALVARLIĞI ZARARLARININ TAZMİNİ

HUKUKA ve AHLÂKA AYKIRILIK UNSURLARI ÇERÇEVESİNDE SALT MALVARLIĞI ZARARLARININ TAZMİNİ Dr. Pınar ÇAĞLAYAN AKSOY Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Araştırma Görevlisi HUKUKA ve AHLÂKA AYKIRILIK UNSURLARI ÇERÇEVESİNDE SALT MALVARLIĞI ZARARLARININ TAZMİNİ İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ...VII İÇİNDEKİLER...

Detaylı

İÇİNDEKİLER. Birinci Bölüm

İÇİNDEKİLER. Birinci Bölüm İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ YAZARIN ÖNSÖZÜ İÇİNDEKİLER KISALTMALAR KAYNAKÇA vii xi xv xxv xxix GİRİŞ 1 Birinci Bölüm KREDİ, KREDİ TEMİNATI OLARAK TAŞINMAZ REHNİ VE İPOTEĞİN PARAYA ÇEVRİLMESİ YOLUYLA TAKİBİN TEMELİ

Detaylı

HUSUSİ SİGORTA HUKUKU

HUSUSİ SİGORTA HUKUKU Prof. Dr. Rayegân KENDER TÜRKİYE DE HUSUSİ SİGORTA HUKUKU Sigorta Müessesesi Sigorta Sözleşmesi 6102 Sayılı Yeni Türk Ticaret Kanunu Hükümleri İşlenmiştir İÇİNDEKİLER ON BİRİNCİ BASKIYA ÖNSÖZ... vii ONUNCU

Detaylı

03.05.2013 Sirküler, 2013/15. Sayın MeslektaĢımız; KONU: Vadeli Çekler de reeskonta tabi tutulabilir.

03.05.2013 Sirküler, 2013/15. Sayın MeslektaĢımız; KONU: Vadeli Çekler de reeskonta tabi tutulabilir. Sayın MeslektaĢımız; 03.05.2013 Sirküler, 2013/15 KONU: Vadeli Çekler de reeskonta tabi tutulabilir. Gelir İdaresi Başkanlığı nın 30 Nisan 2013 tarih ve 64 numaralı Vergi Usul Kanunu Sirküleri nde, ileri

Detaylı

Avukat sorumluluk sigortası nedir?

Avukat sorumluluk sigortası nedir? Avukat sorumluluk sigortası nedir? Sigortalı nın Mesleki Hizmetleri nelerdir? Avukatlık Kanunu uyarınca yasal merciler önünde yürütülen bilirkişilik ve benzeri görevler... Görev Aksatma Hata Yanlış, Hatalı,

Detaylı

T.C. GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI BÜYÜK MÜKELLEFLER VERGİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI. (Mükellef Hizmetleri Grup Müdürlüğü)

T.C. GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI BÜYÜK MÜKELLEFLER VERGİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI. (Mükellef Hizmetleri Grup Müdürlüğü) T.C. GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI BÜYÜK MÜKELLEFLER VERGİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI (Mükellef Hizmetleri Grup Müdürlüğü) Sayı : 64597866-125[5/1-h-2016]-25294 08/12/2015 Konu : Yurt dışında yapılan inşaat işinde

Detaylı

RÜCUEN TAZMİNAT İSTEMİYLE AÇILAN DAVALARDA GÖREVLİ YARGI YERİNİN BELİRLENMESİ KONUSUNDA UYUŞMAZLIK MAHKEMESİ UYGULAMASI

RÜCUEN TAZMİNAT İSTEMİYLE AÇILAN DAVALARDA GÖREVLİ YARGI YERİNİN BELİRLENMESİ KONUSUNDA UYUŞMAZLIK MAHKEMESİ UYGULAMASI RÜCUEN TAZMİNAT İSTEMİYLE AÇILAN DAVALARDA GÖREVLİ YARGI YERİNİN BELİRLENMESİ KONUSUNDA UYUŞMAZLIK MAHKEMESİ UYGULAMASI GİRİŞ Prof. Dr. Cemil Kaya * Rücuen tazminat istemiyle açılan davalarda görevli yargı

Detaylı

Dr. Hediye BAHAR SAYIN. Pay Sahibi Haklarının Korunması Kapsamında Anonim Şirket Yönetim Kurulu Kararlarının Butlanı

Dr. Hediye BAHAR SAYIN. Pay Sahibi Haklarının Korunması Kapsamında Anonim Şirket Yönetim Kurulu Kararlarının Butlanı Dr. Hediye BAHAR SAYIN Pay Sahibi Haklarının Korunması Kapsamında Anonim Şirket Yönetim Kurulu Kararlarının Butlanı İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ...VII İÇİNDEKİLER... IX KISALTMALAR LİSTESİ... XIX Giriş...1 Birinci

Detaylı

GÖRÜŞ BİLDİRME FORMU

GÖRÜŞ BİLDİRME FORMU Konusu: İlgili Mevzuat: Bakanlığımız 4/B Sözleşmeli Personellerine ödenen Ek Ödemeden sigorta prim kesintisi kesilip kesilmeyeceği, 31.05.2006 tarihli 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası

Detaylı

İŞYERİNDE 15 YIL VE 3600 GÜN ŞARTINI TAMAMLAYAN HER İŞÇİ KIDEM TAZMİNATINA HAK KAZANIR MI?

İŞYERİNDE 15 YIL VE 3600 GÜN ŞARTINI TAMAMLAYAN HER İŞÇİ KIDEM TAZMİNATINA HAK KAZANIR MI? İŞYERİNDE 15 YIL VE 3600 GÜN ŞARTINI TAMAMLAYAN HER İŞÇİ KIDEM TAZMİNATINA HAK KAZANIR MI? Umut TOPCU * 1- GİRİŞ Kıdem tazminatı, İş Kanunu na tabi olarak çalışan işçilerin hizmet akitlerinin Kanun da

Detaylı

ELAZIĞ VALİLİĞİNE (Defterdarlık) tarihli ve /12154 sayılı yazınız

ELAZIĞ VALİLİĞİNE (Defterdarlık) tarihli ve /12154 sayılı yazınız T.C. MALİYE BAKANLIĞI Bütçe ve Mali Kontrol Genel Müdürlüğü Sayı : 80755325-105.05.07-1116 09/02/2016 Konu : Geçici Personele Ek Ödeme Yapılması ELAZIĞ VALİLİĞİNE (Defterdarlık) İlgi : 09.10.2015 tarihli

Detaylı

BOZKURT THEMIS TİCARET HUKUKU - CİLT IV SİGORTA HUKUKU

BOZKURT THEMIS TİCARET HUKUKU - CİLT IV SİGORTA HUKUKU Tamer BOZKURT THEMIS TİCARET HUKUKU - CİLT IV SİGORTA HUKUKU 6102 sayılı yeni Türk Ticaret Kanunu na göre hazırlanmıştır. İÇİNDEKİLER 7. Baskı için ön söz...vii ÖN SÖZ...IX YAZAR HAKKINDA...XI BİRİNCİ

Detaylı

İlgili Kanun / Madde 4857 S. İşK. /6, S. İşK/14 T.C YARGITAY 22. HUKUK DAİRESİ Esas No. 2015/1888 Karar No. 2015/6201 Tarihi:

İlgili Kanun / Madde 4857 S. İşK. /6, S. İşK/14 T.C YARGITAY 22. HUKUK DAİRESİ Esas No. 2015/1888 Karar No. 2015/6201 Tarihi: İlgili Kanun / Madde 4857 S. İşK. /6,57 1475 S. İşK/14 T.C YARGITAY 22. HUKUK DAİRESİ Esas No. 2015/1888 Karar No. 2015/6201 Tarihi: 19.02.2015 İŞYERİ DEVRİNİN İŞÇİLİK ALACAKLARINA ETKİLERİ KIDEM TAZMİNATINDAN

Detaylı

DENET İŞ HUKUKU VE SOSYAL GÜVENLİK SİRKÜLERİ

DENET İŞ HUKUKU VE SOSYAL GÜVENLİK SİRKÜLERİ DENET İŞ HUKUKU VE SOSYAL GÜVENLİK SİRKÜLERİ Sirküler Tarihi : 31.05.2017 Sirküler No : 2017/069 BAZI ALACAKLARIN YENİDEN YAPILANDIRILMASI İLE BAZI KANUNLARDA VE BİR KANUN HÜKMÜNDE KARARNAMEDE DEĞİŞİKLİK

Detaylı

İlgili Kanun / Madde 4857 S. İş. K/8,10,11

İlgili Kanun / Madde 4857 S. İş. K/8,10,11 T.C YARGITAY 9. HUKUK DAİRESİ Esas No. 2010/5999 Karar No. 2012/12208 Tarihi: 10.04.2012 Yargıtay Kararları Çalışma ve Toplum, 2013/1 İlgili Kanun / Madde 4857 S. İş. K/8,10,11 BELİRSİZ SÜRELİ İŞ SÖZLEŞMESİ

Detaylı

BOZKURT THEMIS TİCARET HUKUKU - CİLT IV SİGORTA HUKUKU

BOZKURT THEMIS TİCARET HUKUKU - CİLT IV SİGORTA HUKUKU Tamer BOZKURT THEMIS TİCARET HUKUKU - CİLT IV SİGORTA HUKUKU 6102 sayılı yeni Türk Ticaret Kanunu na göre hazırlanmıştır. İÇİNDEKİLER 8. BASKI IÇIN ÖN SÖZ... VII ÖN SÖZ... IX YAZAR HAKKINDA... XI BİRİNCİ

Detaylı

TEMEL SİGORTACILIK. Gerçekleşen hasar oranı, sigorta tarifesinde öngörülen hasar oranından daha düşük olursa aşağıdaki seçeneklerden hangisi doğrudur?

TEMEL SİGORTACILIK. Gerçekleşen hasar oranı, sigorta tarifesinde öngörülen hasar oranından daha düşük olursa aşağıdaki seçeneklerden hangisi doğrudur? TEMEL SİGORTACILIK SORU 1: Gerçekleşen hasar oranı, sigorta tarifesinde öngörülen hasar oranından daha düşük olursa aşağıdaki seçeneklerden hangisi doğrudur? A) Toplam Risk Primi, Toplam Ödenen Tazminat

Detaylı

Bağdat Cad. No:108/B D:26 Fenerbahçe Kadıköy İSTANBUL. : Bilirkişi 2. Ek Rapor ve Ayrık 2. Ek Rapora Karşı Beyanlarımızdan İbarettir.

Bağdat Cad. No:108/B D:26 Fenerbahçe Kadıköy İSTANBUL. : Bilirkişi 2. Ek Rapor ve Ayrık 2. Ek Rapora Karşı Beyanlarımızdan İbarettir. 24 MAYIS 2011. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ SAYIN BAŞKANLIĞI NA 200/. ESAS DAVALILAR VEKİLİ : 1-2-.. : Av. AHMET AYDIN Bağdat Cad. No:108/B D:26 Fenerbahçe Kadıköy İSTANBUL DAVACI :. SİGORTA A.Ş. VEKİLİ :

Detaylı

İlgili Kanun / Madde 5510 S.SGK/21 RÜCÜ HAKKI HALEFİYET

İlgili Kanun / Madde 5510 S.SGK/21 RÜCÜ HAKKI HALEFİYET T.C YARGITAY 10. HUKUK DAİRESİ Esas No. 2012/19635 Karar No. 2013/11653 Tarihi: 28.05.2013 İlgili Kanun / Madde 5510 S.SGK/21 RÜCÜ HAKKI HALEFİYET ÖZETİ: Sigortalı ya da hak sahibini tatmin eden kurumun

Detaylı

İlgili olduğu maddeler : Gelir Vergisi Kanunu Madde 22, 40, 63, 75, 86, 89, 94 4697 Sayılı Kanun Geçici Madde 1. Verilmesini Gerektiren Gelirler

İlgili olduğu maddeler : Gelir Vergisi Kanunu Madde 22, 40, 63, 75, 86, 89, 94 4697 Sayılı Kanun Geçici Madde 1. Verilmesini Gerektiren Gelirler Bireysel emeklilik sistemi ve diğer şahıs sigortalarına ödenen katkı payı ve primlerin matrahın tespitinde indirimi ve elde edilen gelirlerin vergilendirilmesi anlatılmıştır. Tarih 13/08/2003 Sayı GVK-3/2003-3/Bireysel

Detaylı

içinde işletmenin tasfiyesi halinde de bu hükmün uygulanacağı ifade edilmektedir.

içinde işletmenin tasfiyesi halinde de bu hükmün uygulanacağı ifade edilmektedir. SERMAYEYE EKLENEN K.V.K. NUN 5/1-e MADDESİNDE SAYILI KIYMETLERİN SATIŞINDAN ELDE EDİLEN İSTİSNA KAZANÇLARIN İŞLETMENİN 5 YIL İÇİNDE TASFİYESİ KARŞISINDA VERGİSEL DURUM 1. KONU Bilindiği üzere 5520 sayılı

Detaylı

6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu nun Getirdiği Değişiklikler ve Yenilikler

6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu nun Getirdiği Değişiklikler ve Yenilikler Av. Umut YENİOCAK 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu nun Getirdiği Değişiklikler ve Yenilikler Genel Hükümler İÇİNDEKİLER SUNUŞ...VII TEŞEKKÜR... IX İÇİNDEKİLER... XI KAYNAKÇA... XVII KISALTMALAR... XXV GİRİŞ...1

Detaylı

İlgili Kanun / Madde 5521 S. İşMK. /1

İlgili Kanun / Madde 5521 S. İşMK. /1 T.C YARGITAY 22. HUKUK DAİRESİ Esas No. 2013/1856 Karar No. 2014/215 Tarihi: 16.01.2014 İlgili Kanun / Madde 5521 S. İşMK. /1 REKABET YASAĞI SÖZLEŞMELERİNDE GÖREVLİ MAHKEMENİN TİCARET MAHKE- MESİ OLDUĞU

Detaylı

Ekler: Nakit Kredi Taahhütnamesi Sözleşme Öncesi Bilgi Formu (4 sayfa) Nakit Kredi Uygulama Esasları Hakkında Prosedür

Ekler: Nakit Kredi Taahhütnamesi Sözleşme Öncesi Bilgi Formu (4 sayfa) Nakit Kredi Uygulama Esasları Hakkında Prosedür .. A.Ş. Sn..( Müteselsil Kefil) Sn...( Müteselsil Kefil) Bankamız ile.. A.Ş arasındaki kredi ilişkisi çerçevesinde, ekte sizinle yapmayı arzu ettiğimiz Nakit Kredi Taahhütnamesinin bir örneği ve bu Taahhütnamenin

Detaylı

İÇİNDEKİLER BİRİNCİ BÖLÜM ADİ VEDİA SÖZLEŞMESİ

İÇİNDEKİLER BİRİNCİ BÖLÜM ADİ VEDİA SÖZLEŞMESİ İÇİNDEKİLER Sayfa No: ÖNSÖZ 7 İÇİNDEKİLER 9 KISALTMALAR 15 GİRİŞ 17 BİRİNCİ BÖLÜM ADİ VEDİA SÖZLEŞMESİ 1. VEDİA SÖZLEŞMESİNİN TARİHİ GELİŞİMİ 21 I. Roma Hukukunda Vedia 21 II. Eski Hukukumuzda Vedia 23

Detaylı

SİRKÜLER RAPOR GİDER VERGİLERİ GENEL TEBLİĞİ. ( Seri No : 86 ) Sirküler Tarihi: 01.08.2008 Sirküler No: 2008/87

SİRKÜLER RAPOR GİDER VERGİLERİ GENEL TEBLİĞİ. ( Seri No : 86 ) Sirküler Tarihi: 01.08.2008 Sirküler No: 2008/87 SİRKÜLER RAPOR Sirküler Tarihi: 01.08.2008 Sirküler No: 2008/87 GİDER VERGİLERİ GENEL TEBLİĞİ ( Seri No : 86 ) 26.07.2008 tarih ve 26948 sayılı Resmi Gazete de yayımlanan 86 seri No.lu Gider Vergileri

Detaylı

İçindekiler. Önsöz. İkinci Baskıya Önsöz. Üçüncü Baskıya Önsöz. Kısaltmalar. Konunun Takdimi ve Sınırlandırılması 29

İçindekiler. Önsöz. İkinci Baskıya Önsöz. Üçüncü Baskıya Önsöz. Kısaltmalar. Konunun Takdimi ve Sınırlandırılması 29 İçindekiler Önsöz İkinci Baskıya Önsöz Üçüncü Baskıya Önsöz Kısaltmalar 7 9 1 3 2 5 Konunun Takdimi ve Sınırlandırılması 29 Birinci Bölüm MUVAZAA KURUMUNUN ETİMOLOJİSİ, TARİHÇESİ, TANIMI, UNSURLARI, TÜRLERİ

Detaylı

KIDEM ZAMMI ÜCRETE UYGULANAN AYRI ZAMDIR ÖNCE KIDEM ZAMMI UYGULANIR DAHA SONRA TOPLU SÖZLEŞMEDEKİ NISBİ ZAM UYGULANIR Y A R G I T A Y İ L A M I

KIDEM ZAMMI ÜCRETE UYGULANAN AYRI ZAMDIR ÖNCE KIDEM ZAMMI UYGULANIR DAHA SONRA TOPLU SÖZLEŞMEDEKİ NISBİ ZAM UYGULANIR Y A R G I T A Y İ L A M I KIDEM ZAMMI ÜCRETE UYGULANAN AYRI ZAMDIR ÖNCE KIDEM ZAMMI UYGULANIR DAHA SONRA TOPLU SÖZLEŞMEDEKİ NISBİ ZAM UYGULANIR T.C. YARGITAY 22. Hukuk Dairesi ESAS NO : 2013/13336 KARAR NO : 2013/13573 Y A R G

Detaylı

Kanunda Belirtilen Damga Vergisi İstisnası Uygulamasına İlişkin Usul ve Esaslar

Kanunda Belirtilen Damga Vergisi İstisnası Uygulamasına İlişkin Usul ve Esaslar VERGİ SİRKÜLERİ NO: 2009/52 TARİH: 08.07.2009 KONU 5746 Sayılı Araştırma ve Geliştirme Faaliyetlerinin Desteklenmesi Hakkında Kanunda Belirtilen Damga Vergisi İstisnası Uygulamasına İlişkin Usul ve Esaslar

Detaylı

TEBLİĞ. f) Ar-Ge personeli: Ar-Ge faaliyetlerinde doğrudan görevli araştırmacı ve teknisyenleri;

TEBLİĞ. f) Ar-Ge personeli: Ar-Ge faaliyetlerinde doğrudan görevli araştırmacı ve teknisyenleri; 7 Temmuz 2009 SALI Resmî Gazete Sayı : 27281 Maliye Bakanlığından: TEBLİĞ 5746 SAYILI ARAŞTIRMA VE GELİŞTİRME FAALİYETLERİNİN DESTEKLENMESİ HAKKINDA KANUN GENEL TEBLİĞİ (SERİ NO: 3) 1. Giriş Bu Tebliğin

Detaylı

İŞ GÜVENCESİ TAZMİNATI ÖDENMESİ HALİNDE KAZANÇ TESPİTİ NASIL YAPILIR?

İŞ GÜVENCESİ TAZMİNATI ÖDENMESİ HALİNDE KAZANÇ TESPİTİ NASIL YAPILIR? İŞ GÜVENCESİ TAZMİNATI ÖDENMESİ HALİNDE KAZANÇ TESPİTİ NASIL YAPILIR? Mustafa ŞEN* 45 * ÖZ Hakkında işe iade kararı verilen işçilere önemli bir güvence sağlayan iş güvencesi tazminatı, işe başlatmama tazminatı

Detaylı

BORÇLAR HUKUKU KISA ÖZET HUK110U

BORÇLAR HUKUKU KISA ÖZET HUK110U BORÇLAR HUKUKU KISA ÖZET HUK110U 2 DİKKAT Burada ilk 4 sayfa gösterilmektedir. Özetin tamamı için sipariş veriniz www.kolayaof.com 3 İÇİNDEKİLER; 1. Ünite - Borç İlişkisinin Temel Kavramları- Borçların

Detaylı

KONUT FİNANSMANI ÇERÇEVE SÖZLEŞMESİ

KONUT FİNANSMANI ÇERÇEVE SÖZLEŞMESİ Tarih:.../../ Müşteri Müşteri Numarası :. :. KONUT FİNANSMANI ÇERÇEVE SÖZLEŞMESİ T. Garanti Bankası A.Ş. olarak biz ( Biz ), Konut Finansmanı Çerçeve Sözleşmesi ( Çerçeve Sözleşme ) ve ekinde imzalanacak

Detaylı

T.C. YARGITAY HUKUK GENEL KURULU E. 2013/3-1598 K. 2015/1159 T. 8.4.2015

T.C. YARGITAY HUKUK GENEL KURULU E. 2013/3-1598 K. 2015/1159 T. 8.4.2015 T.C. YARGITAY HUKUK GENEL KURULU E. 2013/3-1598 K. 2015/1159 T. 8.4.2015 * YEMİN TEKLİFİ HAKKININ HATIRLATILMASI (Ancak İspat Yükü Kendisine Düşen Tarafın Yemin Deliline Başvuru Hakkının Varlığı İle Mümkün

Detaylı

15 YIL VE 3600 GÜNLE KIDEM TAZMİNATI ALANLAR BAŞKA YERDE ÇALIŞABİLİR Mİ?

15 YIL VE 3600 GÜNLE KIDEM TAZMİNATI ALANLAR BAŞKA YERDE ÇALIŞABİLİR Mİ? 15 YIL VE 3600 GÜNLE KIDEM TAZMİNATI ALANLAR BAŞKA YERDE ÇALIŞABİLİR Mİ? Dr. Resul KURT* Gözde UYGUR** I. GİRİŞ Çalışma hayatında en çok sorun yaşanan konuların başında kıdem tazminatı gelmektedir. 1475

Detaylı

Türk Borçlar Hukukunda Müteselsil Kefalet Sözleşmesi

Türk Borçlar Hukukunda Müteselsil Kefalet Sözleşmesi Yrd. Doç. Dr. Özlem ACAR İstanbul Kültür Üniversitesi Hukuk Fakültesi Medeni Hukuk Anabilim Dalı Türk Borçlar Hukukunda Müteselsil Kefalet Sözleşmesi İÇİNDEKİLER TAKDİM...VII ÖNSÖZ... IX İÇİNDEKİLER...XIII

Detaylı

İlgili Kanun / Madde 4857 S. İşK/46 HAFTA TATİLİ

İlgili Kanun / Madde 4857 S. İşK/46 HAFTA TATİLİ T.C YARGITAY 22.HUKUK DAİRESİ Esas No. 2012/7983 Karar No. 2012/27098 Tarihi: 03.12.2012 İlgili Kanun / Madde 4857 S. İşK/46 HAFTA TATİLİ ÖZETİ 4857 sayılı İş Kanunu'nun 46. maddesinde, işçinin tatil gününden

Detaylı

İlgili Kanun / Madde 506.S.SSK/39

İlgili Kanun / Madde 506.S.SSK/39 609 Yargıtay Kararları Çalışma ve Toplum, 2013/1 T.C YARGITAY 10. HUKUK DAİRESİ Esas No. 2011/891 Karar No. 2012/6510 Tarihi: 07.02.2012 İlgili Kanun / Madde 506.S.SSK/39 SİGORTALININ TARAFİK KAZASINDA

Detaylı

TARİH : 11 Nisan 2013

TARİH : 11 Nisan 2013 BİLGİ NOT U TARİH : 11 Nisan 2013 KONU : Libya da faaliyet gösteren Türk inşaat firmalarının sözleşmesel yükümlülüklerinin ifasına devam etmesi hususununda hukuki değerlendirme Bu bilgi notu, 2011 yılı

Detaylı

SUN BA IMSIZ DI DENET M YEM MAL K A.

SUN BA IMSIZ DI DENET M YEM MAL K A. Sayı: YMM.03.2009-054 Konu: 5746 Sayılı Araştırma ve Geliştirme Faaliyetlerinin Desteklenmesi Hakkında Kanun Genel Tebliği (Seri No: 3 İZMİR. 8.7.2009 Muhasebe Müdürlüğüne, 7 Temmuz 2009 tarihli ve 27281

Detaylı

MEDENİ YARGIDA CENİNİN TARAF EHLİYETİ

MEDENİ YARGIDA CENİNİN TARAF EHLİYETİ MEDENİ YARGIDA CENİNİN TARAF EHLİYETİ Halil İbrahim KOVAR A. CENİN KAVRAMI Cenini, genel olarak ana rahmine düşen ancak henüz doğmamış insan organizması olarak tanımlamak mümkündür. Tıp terminolojisinde

Detaylı

5746 SAYILI ARAŞTIRMA, GELİŞTİRME VE TASARIM FAALİYETLERİNİN DESTEKLENMESİ HAKKINDA KANUN GENEL TEBLİĞİ (SERİ NO: 5) YAYIMLANDI

5746 SAYILI ARAŞTIRMA, GELİŞTİRME VE TASARIM FAALİYETLERİNİN DESTEKLENMESİ HAKKINDA KANUN GENEL TEBLİĞİ (SERİ NO: 5) YAYIMLANDI Sirküler Rapor Mevzuat 06.10.2016/114-1 5746 SAYILI ARAŞTIRMA, GELİŞTİRME VE TASARIM FAALİYETLERİNİN DESTEKLENMESİ HAKKINDA KANUN GENEL TEBLİĞİ (SERİ NO: 5) YAYIMLANDI ÖZET : Tebliğ de 28/2/2008 tarihli

Detaylı

MAKALE 6098 SAYILI BORÇLAR KANUNU VE YARGITAY KARARLARI IŞIĞINDA İŞ HUKUKUNDA İBRA SÖZLEŞMESİ

MAKALE 6098 SAYILI BORÇLAR KANUNU VE YARGITAY KARARLARI IŞIĞINDA İŞ HUKUKUNDA İBRA SÖZLEŞMESİ MAKALE 6098 SAYILI BORÇLAR KANUNU VE YARGITAY KARARLARI IŞIĞINDA İŞ HUKUKUNDA İBRA SÖZLEŞMESİ İBRA SÖZLEŞMESİNİN TANIMI İbra, kelimesi kökeni olarak Arapça kökenli olup; Türkçe temize çıkarmak, borçtan

Detaylı

İlgili Kanun / Madde 4857 S. İşK/ 2, 18-21

İlgili Kanun / Madde 4857 S. İşK/ 2, 18-21 582 Yargıtay Kararları Çalışma ve Toplum, 2013/1 T.C YARGITAY 22. HUKUK DAİRESİ Esas No. 2012/1966 Karar No. 2012/6464 Tarihi: 05.04.2012 İlgili Kanun / Madde 4857 S. İşK/ 2, 18-21 ASIL İŞVEREN ALT İŞVEREN

Detaylı

6728 SAYILI KANUN İLE MUHTASAR VE PRİM HİZMET BEYANNAMESİ UYGULAMAYA KONULMUŞTUR.

6728 SAYILI KANUN İLE MUHTASAR VE PRİM HİZMET BEYANNAMESİ UYGULAMAYA KONULMUŞTUR. Sirküler Rapor Mevzuat 09.08.2016/96-1 6728 SAYILI KANUN İLE MUHTASAR VE PRİM HİZMET BEYANNAMESİ UYGULAMAYA KONULMUŞTUR. 6728 sayılı Kanun ile Sosyal Güvenlik Kurumu na verilmesi gereken aylık prim ve

Detaylı

T.C. D A N I Ş T A Y Dördüncü Daire Esas No : 2010/8630 Karar No : 2013/4481 Anahtar Kelimeler : Haciz, Ödeme Emri, (BS) Formu Özeti : sayılı

T.C. D A N I Ş T A Y Dördüncü Daire Esas No : 2010/8630 Karar No : 2013/4481 Anahtar Kelimeler : Haciz, Ödeme Emri, (BS) Formu Özeti : sayılı T.C. D A N I Ş T A Y Dördüncü Daire Esas No : 2010/8630 Karar No : 2013/4481 Anahtar Kelimeler : Haciz, Ödeme Emri, (BS) Formu Özeti : 1-6183 sayılı Kanun'un 79 uncu maddesi gereğince, amme borçlusunun

Detaylı

karar vermiş ve bu Karar, 8 Ocak 2010 tarihinde yürürlüğe girmişti.

karar vermiş ve bu Karar, 8 Ocak 2010 tarihinde yürürlüğe girmişti. Sayın Meslektaşımız; 10.08.2010 Sirküler, 2010 / 12 Konu: Yatırım indirimi istisnasının kullanımı kazancın % 25 i ile sınırlandırılmıģ olduğu, istisnadan sadece 2010 yılında yararlanılabileceği ve 2010

Detaylı

İlgili Kanun / Madde 4857 S. İşK. /32

İlgili Kanun / Madde 4857 S. İşK. /32 T.C YARGITAY 7. HUKUK DAİRESİ Esas No. 2015/26162 Karar No. 2015/14624 Tarihi: 09.09.2015 Yargıtay Kararları Çalışma ve Toplum, 2016/3 İlgili Kanun / Madde 4857 S. İşK. /32 İŞÇİNİN YAZILI OLURU ALINMADAN

Detaylı

T.C. BASBAKANLIK Gümrük Müsteşarlığı Gümrükler Genel Müdürlüğü Sayı :B.02.1.GÜM.0.06.12.00-156.04.v13 14.01.2011 Konu :Damga Vergisi GENELGE (2011/2 )

T.C. BASBAKANLIK Gümrük Müsteşarlığı Gümrükler Genel Müdürlüğü Sayı :B.02.1.GÜM.0.06.12.00-156.04.v13 14.01.2011 Konu :Damga Vergisi GENELGE (2011/2 ) T.C. BASBAKANLIK Gümrük Müsteşarlığı Gümrükler Genel Müdürlüğü Sayı :B.02.1.GÜM.0.06.12.00-156.04.v13 14.01.2011 Konu :Damga Vergisi GENELGE (2011/2 ) Bilindiği üzere, 02.12.2010 tarihli 27773 sayılı Resmi

Detaylı

T.C. KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU RET KARARI :F.Y.

T.C. KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU RET KARARI :F.Y. T.C. KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU ŞİKAYET NO : 04.2013.1870 KARAR TARİHİ : 10/03/2014 RET KARARI ŞİKAYETÇİ ŞİKAYET EDİLEN İDARE ŞİKAYETİN KONUSU :F.Y. : Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı Ziyabey Cad. No:6 Balgat/ANKARA

Detaylı

ÖDEMEDEN MAHKEME KARARIYLA ÖLÜM AYLIĞI ALABİLİRLER

ÖDEMEDEN MAHKEME KARARIYLA ÖLÜM AYLIĞI ALABİLİRLER SSK (4/a) GÜNLERİ ÖLÜM AYLIĞINA YETENLER BAĞ-KUR (4/b) BORÇLARINI ÖDEMEDEN MAHKEME KARARIYLA ÖLÜM AYLIĞI ALABİLİRLER Vakkas DEMİR * I- GİRİŞ Çalışma hayatındaki kişiler, zamanın ve ortamın koşullarına

Detaylı

ERTÜRK YEMİNLİ MALİ MÜŞAVİRLİK VE BAĞIMSIZ DENETİM A.Ş./74

ERTÜRK YEMİNLİ MALİ MÜŞAVİRLİK VE BAĞIMSIZ DENETİM A.Ş./74 10.08.2016/Çarşamba ERTÜRK YEMİNLİ MALİ MÜŞAVİRLİK VE BAĞIMSIZ DENETİM A.Ş./74 Konu: 6728 SAYILI KANUN İLE MUHTASAR VE PRİM HİZMET BEYANNAMESİ UYGULAMAYA KONULMUŞTUR. 6728 sayılı Yatırım Ortamının İyileştirilmesi

Detaylı

Kiralananın Devri ve Sınırlı Ayni Hakka Konu Olması

Kiralananın Devri ve Sınırlı Ayni Hakka Konu Olması Yrd. Doç. Dr. Seda ÖKTEM ÇEVİK Bahçeşehir Üniversitesi Hukuk Fakültesi Öğretim Görevlisi Kira Sözleşmesine Etkisi Bakımından Kiralananın Devri ve Sınırlı Ayni Hakka Konu Olması İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ...VII

Detaylı

Ücretlinin şahsına, eşine ve küçük çocuklarına ait hayat, ölüm, kaza, hastalık, sakatlık, işsizlik, analık, doğum ve tahsil gibi şahıs sigorta

Ücretlinin şahsına, eşine ve küçük çocuklarına ait hayat, ölüm, kaza, hastalık, sakatlık, işsizlik, analık, doğum ve tahsil gibi şahıs sigorta Sirküler 2013/08 12 Mart2013 Konu: Bireysel Emeklilik Fonlarına Ödenen Katkı Paylarının ve Özel Şahıs Sigortalarının Vergi ve SGK Karşısındaki Durumu (6327 Sayılı Kanununla Yapılan Değişiklik Sonrası)

Detaylı

BELİRSİZ ALACAK DAVASI

BELİRSİZ ALACAK DAVASI Dr. Cemil SİMİL İstanbul Kültür Üniversitesi Hukuk Fakültesi Medenî Usûl ve İcra İflâs Hukuku ABD BELİRSİZ ALACAK DAVASI İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ...VII TEŞEKKÜR... IX İÇİNDEKİLER...XIII KISALTMALAR CETVELİ...XXIII

Detaylı

MODÜL 1 TEKRARLAYARAK YAZMA 2 SATIR 3 SATIR

MODÜL 1 TEKRARLAYARAK YAZMA 2 SATIR 3 SATIR MODÜL 1 TEKRARLAYARAK YAZMA 2 SATIR 3 SATIR 2 SATIRI 3 DEFA ARKA ARKAYA DOĞRU ŞEKİLDE YAZDIKTAN SONRA 3 DEFA DA SANAL KLAVYE UYGULAMASI YAPACAĞIZ İşveren tarafından yapılacak olan ödemelerin banka yoluyla

Detaylı

Anılan rejimde ekonomik değeri olmayan atıklar ise fire olarak tanımlandığından bu atıklar dahilde işleme rejiminin konusunu oluşturmamaktadır.

Anılan rejimde ekonomik değeri olmayan atıklar ise fire olarak tanımlandığından bu atıklar dahilde işleme rejiminin konusunu oluşturmamaktadır. GÜMRÜK İŞLEMLERİNE TABİ TUTULMAKSIZIN SERBEST DOLAŞIMA SOKULAN İKİNCİL İŞLEM GÖRMÜŞ ÜRÜNE İLİŞKİN GÜMRÜK VERGİLERİ VE İDARİ PARA CEZALARINI ORTADAN KALDIRAN SÜRE (ZAMANAŞIMI) Bilindiği üzere Dahilde İşleme

Detaylı

İŞVERENLERİN İŞSİZLİK SİGORTASI İLE İLGİLİ YÜKÜMLÜLÜKLERİ VE BU YÜKÜMLÜLÜKLERİ YERİNE GETİRMEDİKLERİ TAKDİRDE KARŞILAŞACAKLARI İDARİ PARA CEZALARI

İŞVERENLERİN İŞSİZLİK SİGORTASI İLE İLGİLİ YÜKÜMLÜLÜKLERİ VE BU YÜKÜMLÜLÜKLERİ YERİNE GETİRMEDİKLERİ TAKDİRDE KARŞILAŞACAKLARI İDARİ PARA CEZALARI İŞVERENLERİN İŞSİZLİK SİGORTASI İLE İLGİLİ YÜKÜMLÜLÜKLERİ VE BU YÜKÜMLÜLÜKLERİ YERİNE GETİRMEDİKLERİ TAKDİRDE KARŞILAŞACAKLARI İDARİ PARA CEZALARI Ahmet NACAROĞLU * 1.GİRİŞ Bir işi olmayan, çalışmak istediği

Detaylı

BİREYSEL EMEKLİLİK SİSTEMİNE ÖDENEN KATKI PAYLARI VE ŞAHIS SİGORTA PRİMLERİNİN İNDİRİM KONUSU YAPILACAĞI DÖNEM

BİREYSEL EMEKLİLİK SİSTEMİNE ÖDENEN KATKI PAYLARI VE ŞAHIS SİGORTA PRİMLERİNİN İNDİRİM KONUSU YAPILACAĞI DÖNEM BİREYSEL EMEKLİLİK SİSTEMİNE ÖDENEN KATKI PAYLARI VE ŞAHIS SİGORTA PRİMLERİNİN İNDİRİM KONUSU YAPILACAĞI DÖNEM İrfan VURAL Gelirler Kontrolörü I- GİRİŞ Bilindiği üzere, bireysel emeklilik sistemine ödenen

Detaylı

DAVALI : Ankara Vergi Dairesi Başkanlığı (.. Vergi Dairesi Müdürlüğü) Tutarı : TL Damga Vergisi,. Vergi Ziyaı Cezası

DAVALI : Ankara Vergi Dairesi Başkanlığı (.. Vergi Dairesi Müdürlüğü) Tutarı : TL Damga Vergisi,. Vergi Ziyaı Cezası ANKARA VERGİ MAHKEMESİ BAŞKANLIĞI NA DAVACI : VERGİ KİMLİK NO. : DAVALI : Ankara Vergi Dairesi Başkanlığı (.. Vergi Dairesi Müdürlüğü) DAVA KONUSU VERGİ VE CEZANIN Nev i : Damga Vergisi Dönemi : Tutarı

Detaylı

KONU : :AR-GE FAALİYETLERİ KAPSAMINDA ORTAYA ÇIKAN BULUŞLARA KURUMLAR VERGİSİ VE KDV İSTİSNASI GETİREN KANUN, TBMM DE KABUL EDİLDİ.

KONU : :AR-GE FAALİYETLERİ KAPSAMINDA ORTAYA ÇIKAN BULUŞLARA KURUMLAR VERGİSİ VE KDV İSTİSNASI GETİREN KANUN, TBMM DE KABUL EDİLDİ. KONU : :AR-GE FAALİYETLERİ KAPSAMINDA ORTAYA ÇIKAN BULUŞLARA KURUMLAR VERGİSİ VE KDV İSTİSNASI GETİREN KANUN, TBMM DE KABUL EDİLDİ. TBMM Genel Kurulunda 6 Şubat 2014 tarihinde kabul edilen 6518 sayılı

Detaylı

SORUMSUZLUK ANLAŞMALARI

SORUMSUZLUK ANLAŞMALARI Dr. Nilgün BAŞALP İstanbul Bilgi Üniversitesi Hukuk Fakültesi Öğretim Görevlisi SORUMSUZLUK ANLAŞMALARI İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ...VII İÇİNDEKİLER... XI KISALTMALAR...XXIX GİRİŞ...1 BİRİNCİ BÖLÜM SORUMSUZLUK

Detaylı

İlgili Kanun / Madde 3201 S.YHBK./3

İlgili Kanun / Madde 3201 S.YHBK./3 T.C YARGITAY 10. HUKUK DAİRESİ Esas No. 2013/18150 Karar No. 2014/5855 Tarihi: 14.03.2014 İlgili Kanun / Madde 3201 S.YHBK./3 YURT DIŞI HİZMET BORÇLANMASI YURT DIŞINDA BAŞLAYAN SİGORTALI- LIĞIN TÜRKİYE

Detaylı

ARTAN HİSSE BULUNMASI KOŞULUNDA MEVZUATTA YAPILAN DEĞİŞİKLİKTEN DOLAYI UYGULAMADA YAŞANAN SORUNLAR

ARTAN HİSSE BULUNMASI KOŞULUNDA MEVZUATTA YAPILAN DEĞİŞİKLİKTEN DOLAYI UYGULAMADA YAŞANAN SORUNLAR ARTAN HİSSE BULUNMASI KOŞULUNDA MEVZUATTA YAPILAN DEĞİŞİKLİKTEN DOLAYI UYGULAMADA YAŞANAN SORUNLAR Süleyman TUNÇAY * I-GİRİŞ: Ölüm geliri ve ölüm aylığı, bağlandığı sigorta kolunun niteliğine göre ölen

Detaylı

TİCARÎ SIR, BANKA SIRRI VE MÜŞTERİ SIRRI HAKKINDA KANUN TASARISI

TİCARÎ SIR, BANKA SIRRI VE MÜŞTERİ SIRRI HAKKINDA KANUN TASARISI TİCARÎ SIR, BANKA SIRRI VE MÜŞTERİ SIRRI HAKKINDA KANUN TASARISI Amaç ve kapsam MADDE 1- (1) Bu Kanunun amacı; kamu kurum ve kuruluşları ile iktisadî, ticarî ve malî sektörlerde üretim, tüketim ve hizmet

Detaylı

T.C. YARGITAY 22. HUKUK DAİRESİ

T.C. YARGITAY 22. HUKUK DAİRESİ T.C. YARGITAY 22. HUKUK DAİRESİ Esas No : 2012/28063 Karar No : 2012/28555 Özet: İşveren kıdem tazminatı borcu bakımından iş sözleşmesinin feshedildiği tarihte temerrüde düşer. Diğer tazminat ve alacaklar

Detaylı

VERGİ SİRKÜLERİ NO: 2013/113. Bireysel Emeklilik Sistemine Yapılan Aktarımlar ve Tevkifat Uygulamasına İlişkin Sirküler Yayınlandı.

VERGİ SİRKÜLERİ NO: 2013/113. Bireysel Emeklilik Sistemine Yapılan Aktarımlar ve Tevkifat Uygulamasına İlişkin Sirküler Yayınlandı. DRT Yeminli Mali Müşavirlik ve Bağımsız Denetim A.Ş. Sun Plaza No:24 34398 Maslak İstanbul, Türkiye Tel: + 90 (212) 366 60 00 Fax: + 90 (212) 366 60 15 www.deloitte.com.tr www.verginet.net VERGİ SİRKÜLERİ

Detaylı

Prim Tutarları (4. Basamak) Risk Grubu Prim Miktarı (TL) I. Grup 150 II. Grup 300 III. Grup 500 IV. Grup 750

Prim Tutarları (4. Basamak) Risk Grubu Prim Miktarı (TL) I. Grup 150 II. Grup 300 III. Grup 500 IV. Grup 750 Başbakanlık (Hazine Müsteşarlığı) tan: TIBBİ KÖTÜ UYGULAMAYA İLİŞKİN ZORUNLU MALİ SORUMLULUK SİGORTASINDA KURUM KATKISINA İLİŞKİN USUL VE ESASLARA DAİR TEBLİĞ (2010/1) DE DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR TEBLİĞ

Detaylı