LPG ÖZELLİKLERİ VE TEHLİKELERİ

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "LPG ÖZELLİKLERİ VE TEHLİKELERİ"

Transkript

1 LPG ÖZELLİKLERİ VE TEHLİKELERİ 1. Giriş Dünyada LPG gelecek onlu yıllarda daha fazla kullanılacak gaz yakıt ürünlerinden birisidir. Ulaştığı yoğun ve yaygın kullanımı dünyada ve ülkemizde köklü sirketlerin gelismesi ile sonuçlanmıştır. Bu doğrultuda LPG nin sağlanması, depolanması, kullanıcıya ulaştırılması yönünde güvenilir alt yapılar oluşturulmaktadır. LPG evlerde yemek pişirmede, konut ısıtmada, endüstride, tarımda, otel, lokanta, hastanelerde ve taşıtlarda (oto-gaz) yakıt olarak kullanılmaktadır. LPG, merkezi ısıtma, mekan ısıtma, havalandırma, sıcak su ihtiyacı karşılama, soğutma, yemek pişirme ve ışıklandırma gibi amaçlarla kullanılmaktadır. Bunların yanında endüstriyel uygulamalarda doğal gazın kullanım alanlarının yanında gazların ve kimyasal maddelerin, metallerin, mühendislik ekipmanlarının ve gemilerin, ağır kil ürünleri ve seramik, cam, yiyecek-içecek, elektrikli cihazlar, taşıtlar, tekstil ürünleri, kağıt ve baskı ürünleri gibi birçok ürünün üretiminde kullanılmaktadır. Ayrıca doğal gazda olmayan taşınabilirlik özelliği sayesinde santiyelerde, tarımsal ve zirai işlerde, karavan ve botlarda ısıtma ve pişirmede, jeneratör ve pompalarda ve ülkemizde de bir hayli yaygın olarak kullanıldığı gibi içten yanmalı araba, otobüs vb. motorlarında yakıt olarak kullanılmaktadır. LPG nin yakıt ve oto-gaz olarak dünya pazarlarında kendisini kabul ettirmesinde en önemli etken çevre (emisyonlar) yönünden sağladığı üstünlükler olmuştur. Genel olarak teknolojinin ileri gittiği, çevre ve güvenlik standartlarının geliştiği ve taşıt sayısının çok yüksek olduğu ülkelerde oto-gaz kullanımı da yüksek olmaktadır. LPG depolama tankları ile ilgili hususlar standartlarda ve yönetmeliklerde geniş olarak verilmiştir. Bu konuda resmi gazetede yayımlanarak zorunlu standart kapsamına alınan TS 1446 da bağlayıcı hükümler bulunmaktadır. Uluslararası çevre örgütlerince ve yangın güvenliği kuruluşlarınca, özellikle de EPA (Environmental Protection Agency) nın bütün raporlarında NPFA 58 referans gösterilmektedir. Çok sayıda mevzuatta LPG ile ilgili hüküm bulunmaktadır. Bunlardan bazıları aşağıda sıralanmıştır. 433

2 a) TS 1446, Sıvılaştırılmış Petrol Gazlarının (LPG) Depolama Kuralları, b) NFPA 58, Liquefied Petroleum Gas Code, c) Parlayıcı, Patlayıcı; Tehlikeli ve Zararlı Maddelerle Çalışılan İş Yerlerinde ve İşlerde Alınacak Tedbirler Hakkında Tüzük d) Risk Management Program Guidance For Propane Storage Facilities, US Environmental Protection Agency (EPA), e) Binaların Yangından Korunması Hakkındaki Yönetmelik LPG tesislerinde yangına neden olabilecek kaynaklar, elektrik arkı, elektrik kıvılcımı, açık alevler, sıcak yüzeyler, statik elektrik, mekanik sürtünme, mekanik çarpma, ısıl radyasyon ve akustik enerji sayılabilir. Bunların oluşturacağı riskler ile tesisin içinde ve dışında ortaya çıkabilecek diğer risklere karşı tedbirler ise; a) Depolama tanklarının konutlara, yerleşim bölgesine asgari mesafeleri, b) Tank, boru ve bağlantıların malzemelerinin cinsi ve et kalınlıkları, c) Alarm ve duyuru sistemleri, d) Soğutma sistemleri, e) Otomatik kapatma vanaları, f) Emniyet vanaları sayılabilir. Depolama tanklarının temel ve kaidelerinin projelendirilmesinde rüzgar kuvveti, deprem kuvveti ve hidrostatik deney yükleri dikkate alınmaktadır. Bu çalışmada, tanklarda oluşacak gaz sızıntıları, patlama ve yangın riskine karşı tedbirlere ağırlık verilmiş, deprem riski sadece boru bağlantılarında ele alınmıştır. Tedbirler belirtilmeden önce LPG nin özellikleri ve riskleri anlatılmıştır. 2. LPG Özellikleri 2.1. LPG nin Tanımı Petrol rafinasyonunda, ağırlıklı olarak benzin, mazot ve diğer hidrokarbonların üretimi sırasında, ortaya çıkan gaz hafif ürünlerin basınç altında veya soğutma yoluyla sıvılaştırılması ile sıvılaştırılmış petrol gazı, LPG (liquefied petroleum gas) elde edilir. Ağırlıklı olarak propan ve bütandan oluşur. Türkiye de LPG karışımı % 30 propan % 70 bütandır. Ağırlıklı olarak parafinik yapıda hidrokarbonlardan oluşur, ancak bileşimde olefinik hidrokarbonlar da bulunur. Daha geniş açılımda LPG de bulunan bileşenler: etan, propan, n-bütan, n-pentan, izopentan, propilen ve bütilenlerdir. LPG petrol rafinasyonu dışında, petrol yakıtları üzerinde oluşmuş gazlardan veya sıkıştırılmış doğal gazın ayrıştırılması ile de elde edilebilir. 434

3 LPG normal şartlar altında gaz halindedir. Basınç altında sıvılaştırılır ve basınç kalktığında derhal gaz haline geri döner. Renksiz, kokusuz ve havadan ağırdır. Zehirli değildir. Kapalı yerde kaçak oluştuğu takdirde havanın yerini alacağından boğucu etkiye neden olabilir. Kaçak halinde tanınması için rafinerilerde etilmerkaptan veya metilmerkaptan katkı maddeleri ile kokulandırılır. LPG basınç altında sıvı haldedir ve sıvı olarak depolanır. Sıvı halde aynı hacimdeki suyun yarı ağırlığındadır. Gaz olarak ise havanın iki katı ağırlığındadır, tabana yayılır Buhar Basıncı Buhar basıncı, kısmen sıvı kısmen gazla dolu kapalı bir kaptaki mutlak basınçtır. Bu basınçta sıvı, gaz faza ve gaz da sıvı faza geçebilir. Buhar basıncı sadece sıcaklığa bağlı karakteristik bir özelliktir. Sıvılaştırılmış gaz içinde buhar bulunan bir kapalı kapta ısıtıldığında buhar basıncı yükselir ve sıcaklık bu basınçtaki kaynama sıcaklığına yükselir. Sıvılaştırılmış gazlar buhar basınç eğrisinin altında gaz fazda, üzerinde ise sıvı fazdadır. Sıklıkla kullanılan % 30 propan, % 70 bütan karışım oranındaki LPG için mutlak doyma basıncı 10 C- 30 C arasında 3.0 ila 5.8 bar arasında değişmektedir Kaynama, Üst ve Alt Isıl Değer Kaynama sıcaklığında ısıtılan sıvılar kaynamaya başladığı için sıvı fazdan gaz faza geçiş başlar. Atmosfer basıncına karşılık gelen kaynama sıcaklığına normal kaynama sıcaklığı veya normal kaynama noktası adı verilir. Atmosfer basıncı kpa da n-bütan 0.5 C, i-bütan C, propan 42.1 C ve su +100 C de buharlaşır. Bir depodan sıvılaştırılmış gazın, gaz fazında alınmasında, gaz basıncı düşer ve bunun sonucunda sıvı ve gaz fazlar arasındaki denge bozulur. Sıvı sahip olduğu ısı enerjisi miktarına bağlı olarak kaynamaya ve buharlaşmaya başlar ve sıvı dışardan ısı enerjisi verilmediği sürece soğuyacaktır. Gaz alma işleminin bitmesi ile yeniden denge oluşur. Sıvılaştırılmış gaz tüpünün basıncından yola çıkarak tüpün içindeki miktar belirlenemez, çünkü sıvının buhar basıncı, tüp az veya dolu olsa da sadece sıcaklık ve sıvının bileşimine bağlıdır. Sıvının aynı sıcaklığında ve basıncında miktardan bağımsızdır. Tüpün içerdiği gazın miktarı sadece tartmak ile tespit edilir, basınç ölçümü ile belirlenemez. Yakıtların ısıl değerleri önemli bir karakteristik özelliktir. Üst ısıl değer birim miktardaki yakıtın yanması sonucu açığa çıkan yanma ürünlerinin baslangıç 435

4 sıcaklığına kadar tekrar soğutulması ve yakıtın içinde bulunan ve yanma sonucu açığa çıkan suyun yoğuşturulması halinde yakıttan elde edilen ısıl değerdir. Alt ısıl değer yakıtın yanması sonucu açığa çıkardığı enerjidir ve üst ısıl değerden yanma sonucu açığa çıkan su buharının yoğusma ısısı kadar, yaklaşık % 8-9 düsüktür Yanma Özellikleri Yakıtların karakteristik yanma özellikleri vardır ve sıvılaştırılmış gaz halinde bu özellikler farklılıklar gösterir. Yanma özellikleri; maksimum tutuşma hızı, en düsük tutuşma sıcaklığı ve tutuşma sınırlarıdır. Tutuşma hızı, bir yanmanın tutuşabilen bir hava gaz karışımındaki yayılma hızıdır. Gazın yakma havası ile karışım özelliklerine, gazın cinsine ve sıcaklığına bağlıdır. Sıvılaştırılmış gazlar maksimum tutuşma hızına % 10 hava eksikliğinde ulaşırlar. Propanın ve bütanın maksimum tutuşma hızı asetilenin aldığı değerin ¼ ü kadar ve kok gazınınkinden yarısı kadar fazladır. Olası bir yangın durumunda, LPG tutuşma hızının nispeten hızlı olması, depolama mesafelerinde dikkate alınması gereken bir husustur. Yakıt-hava karışımları belli bir ısı tatbikinden sonra sıcaklığın yükselmesiyle tutuşur ve ilave ısıya gerek kalmadan yanar. Tutuşmanın başladığı en düşük tutuşma sıcaklığı, karışımın bilesimine bağlıdır. Sıvılaştırılmış gazların tutuşma sıcaklığı asetilenin tutuşma sıcaklığından oldukça yüksek ancak doğal gazın değerinden düşüktür. Tutuşma sınırları yanıcı gaz-hava karışımının yandığı belli karışım oranlarının değerleridir. Karışımdaki hava miktarı fazla ya da az olursa alev oluşmaz. Az miktarda yanıcı gaz ve çok miktarda havanın yanabildiği ilk oran alt tutuşma sınırıdır. Tersi olması durumunda, yani yanıcı gazın çok, havanın az miktarda olduğu ve yine de yanabilen orana da üst tutuşma sınırı denir. Bu iki sınırın arası da tutuşabilir bölge adını alır. LPG nin tutuşma bölgesi % 1.9 ila % 9 arasıdır ve bu, kok gazına, asetilene ve hidrojene göre dar bir aralıktır. LPG sızıntısı halinde ortamda bu karışım oranı oluşması durumunda patlama oluşur. Patlama anında kontrol edilemeyen yanma, gazlar ve ısı sonucu basınç artar ve önemli hasarlara neden olabilir. 3. LPG nin Tehlikeleri LPG olarak bilenen ürünlerin tümü Tehlikeli Maddeler tanımına girer ve Çok Kolay Alevlenebilir olarak sınıflanır. Tüm enerji formları gibi, LPG de 436

5 üretim evresinden, kullanıldığı ve yanma ürünlerinin emniyetli bir şekilde atıldığı ana dek, potansiyel bir tehlikedir. Potansiyel tehlikelerin en önemlileri büyük miktarlarda LPG depolanmasında veya nakledilmesinde ortaya çıkabilmektedir. LPG berrak kokusuz bir sıvıdır ve gaz halindeyken gözle görülmez. Bir sızıntı olduğunda, görünmez halde, ortamda tehlike yaratacak yoğunluğa ulaşabilir. Bu riski asgariye indirmek için, LPG ye dağıtım öncesinde ayırt edici, nahoş bir koku eklenir. Kokusuz LPG ye ihtiyaç gösteren özel uygulamalarda, örneğin aerosol püskürtücü veya kimya endüstrisi gibi, alternatif emniyet önlemleri benimsenir. LPG, dört özelliğinden dolayı gerekli emniyet tedbirleri alınmadığı takdirde büyük tehlikeler yaratabilir. Bu özellikler su şekilde sıralanabilir. Yüksek Basınç LPG, yüksek basınç altında depolandığı için önemli riskler meydana getirir. Sıvılaştırılmış gazın ani olarak serbest kalması halinde, BLEVE patlaması oluşur. LPG nin ihtiva ettiği bütün maddeler gaz olduklarından LPG, sıcaklığa, basınca ve konsantrasyona bağlı olarak, ayrıca bulunduğu kabın cinsine ve şekline göre patlayıcılık özelliği gösterir. Yangın ve patlama LPG, düsük karbon sayılı hidrokarbonlardan (propan, bütan) ibaret olup hava ile belli oranlarda karıştığında yanıcı ve parlayıcıdır. LPG, yanıcı gaz özelliğine sahip olduğu için statik elektrik veya alev, sıcak cisimler gibi ısı kaynakları aracılığıyla tutuşabilir. Havadaki LPG konsantrasyonunun yanma sınırları dahilinde olduğu durumlarda ise yanma patlaması meydana gelebilir. Boğulma LPG nin insan hayatını tehdit eden en temel özelliği kapalı ortamlarda boğulmaya sebep olmasıdır. Renksiz olduğu ve büyük bir hızla hacimsel genleşmeye uğradığından, fark edilmeden ortamdaki oksijen miktarını insanların yasamı için gerekli düzeyin altına indirebilir. LPG, gaz olarak havaya göre ağırdır. Bulunduğu ortamda serbest hale geçmesiyle havanın o ortamdan uzaklaşmasına sebebiyet verir. Bu nedenle ortam oksijen açısından fakir bir hal alır. Burada yapılan solunum, oksijen yetersizliğinden dolayı tam olmaz; bu yüzden ortamdaki havayı teneffüs eden kişi önce sersemler, baş dönmesi, hafif baygınlık ve en nihayet boğulma sebebiyle ölümle karşı karşıya kalabilir. Kuskusuz bu kapalı hacimlar için geçerlidir. 437

6 Soğuk Yanıklar LPG sıvı halde serbest kaldığında ve herhangi bir yüzeye temas ettiğinde, buharlaşması için gereken ısıyı büyük bir hızla temas ettiği yüzeyden çekerek yüzeyi dondurur. Temas yüzeyi insan dokusu olursa soğuk yanıklara ve doku donmasına yol açar. Ayrıca temas yüzeyi metal veya plastik maddeler olursa malzemede önemli hasarlar meydana gelebilir. LPG basınçla sıvılaştırılmış bir gazdır, bu nedenle herhangi bir sebeple sıvı halde dışarıya çıktığında normal hava basıncına ulaşabilmesi kolay olmaz ve ani bir genleşme ile hızla buharlaşır. Bir maddenin buharlaşabilmesi için mutlaka dışarıdan ısı alması gerekir. LPG nin gerekli olan bu ısıyı çok kısa bir gazlaşma anında alması mümkün değildir. Isıya ihtiyacı olduğundan, ısıyı kendi bünyesinden alarak sıcaklığın son derece ani bir şekilde düşmesine sebep olur LPG nin Açık Alanda Yayılma Tehlikesi Boru ve bağlantıların malzemelerinin cinsi ve et kalınlıkları uygun seçilmiş ve tasarım için kabul edilen maksimum basınca mukavemeti yeterli ise, emniyet vanaları açılma basınçları uygunsa, soğutma ve algılama yapılmışsa, ex-proof malzeme kullanılmıssa, tanklar standartlara uygun tasarlanmıs ve imal edilmişse LPG tanklarının çatlama neticesinde yarılarak veya devrilerek içindeki gazın bosalması çok az bir ihtimaldir. En olumsuz sartlarda tank diğer boru ve bağlantı malzemelerinin mikro yapılarında kılcal çatlaklar meydana gelebilir. Bugünkü teknoloji ile hem rutin tank kontrollerinde bu tür kılcal çatlaklar kolaylıkla saptanabilmekte hem de olası kılcal gaz kaçakları gaz dedektörleri ile çok kısa bir süre içinde tespit edilebilmektedir. LPG stok tanklarından kılcal gaz kaçakları şeklinde sızıntı olması halinde açık alanda herhangi bir boğucu etkisi olma ihtimali bulunmamaktadır. Olası bir tank yarılması ve içindeki gazın boşalması durumunda ilk m lik saha içinde gaz konsantrasyonu LPG nin tutuşma limitleri olan % 2-10 a ulaşacağından patlama ve yanma olacaktır BLEVE Olayı ve Nedenleri Gazların yanıcılık ve parlayıcılık özellikleri sadece bulundukları ortamdaki yanıcı maddelerin yanmasıyla ortaya çıkar. Fakat patlayıcılık özelliği için 438

7 aynı seyi söylemek mümkün değildir. Gazların sıvı ve katılardan farkı, moleküllerinin çok hareketli olmasıdır. Gaz moleküllerinin bu hareketleri, bulundukları kabın hacmini kaplayacak ve kaba basınç uygulayacak bir etki yaratır. Basınç, gazın konsantrasyonunun ve sıcaklığının artması ve hacminin azalması ile artar. Konsantrasyon, gazın belli hacimdeki miktarı olup miktar arttığında hareketli moleküllerin birbirleriyle esnek çarpısma sayısı ve kap çeperlerine çarpma sayıları artacaktır. Bu da basınç artısına sebep olur. Hacim azalması, konsantrasyonu; yani madde sayısının hacme olan oranını artıracağından basınç artısı yaratır. Aynı şekilde ısınan moleküller de sıcaklıkla oluşan yapısal düzensizlikleri nedeniyle bulundukları kap çeperlerine basınç uygulayacaklardır. Gazın bulunduğu kap, oluşacak basınca dayanıklı değilse gaz, büyük bir patlama şeklinde dısarıya genleşecektir. Bu durumda kap, iki veya daha fazla parçaya bölünecek, gaz da siddetli bir patlamaya sebep olacak ve bulunduğu ortamda büyük tahribatlar meydana getirebilecektir. Bu duruma BLEVE (Boiling Liquid Expanding Vapor Explosion), yani kaynayan sıvının genleşmesiyle oluşan buhar patlaması adı verilir. Sıvılaştırılmış gazların tümü, içinde bulundukları kap atmosfere açılmadığı sürece, kaynama noktalarının üzerinde bir sıcaklıkta ve basınç altında saklanırlar. Altında bulundukları yüksek basınç değeri, kaptaki bir sorundan dolayı atmosfer basıncına düserse sıvının özgül ısısı, sıvının belli bir kısmının sıcaklığının, büyük bir hızla sıvının kaynama sıcaklığına yükselmesine sebep olur. Birçok LPG gazı için normal atmosferik sıcaklık değerleri ile sıvı sıcaklığı arasındaki sıcaklık farkı, kaptaki sıvının yaklaşık üçte birinin buharlaşmasına sebep olur. BLEVE olayının önüne geçmek için, basınç emniyet vanaları kullanılır. Basınç emniyet vanaları, normal atmosfer sıcaklığının üstündeki sıcaklıklara karşılık gelen basınçlarda boşaltma yapmaya ayarlandığı için sıvı sıcaklığı, basınç emniyet vanası çalışırken kapta bir sorun çıktığında atmosfer sıcaklığından daha yüksek bir değer alacaktır. Bu yüzden, bu şartlar altında daha fazla sıvı buharlaşır (genellikle kabın içindeki sıvının yarısından fazlası buharlaşır). Genellikle LPG tüplerinde meydana gelen yangın olayları bu sebeptendir. Kabın içinde buharlaşmadan kalan sıvı, kap basıncı atmosferik basınca düştüğü ve sıvı 439

8 sıcaklığı da kaynama noktasına düştüğü zaman ısısını yayarak soğur. Buharlaşma, kapta çatlakların oluşmasına sebep olan enerjiyi sağlayan, tutuşmayla BLEVE e sebep olan karakteristik yangın topunu oluşturan, hava gaz karışımını hızlı bir şekilde meydana getiren ve geriye kalan soğuk sıvının atomizasyonuna sebep olan büyük bir sıvıdan buhara genleşme ile takip edilir. Atomize olmuş damlacıkların bir çoğu havada uçarken yanarlar. Yine de atomize olmuş sıvı damlacıklarının bir kısmı yangın alanında çok hızlı geçerek yanmadan yere düsebilirler. Bu durumun bir örneğinde olay yerinden 800m uzakta damlacıklar tespit edilmiştir. Bazı BLEVE durumlarında itfaiyecilerin yanlarından geçen soğuk sıvı damlacıkları soğutucu etki yapar. Kap içindeki basınç düsümü kap metalinin alev temasından dolayı zayıflayarak yapısal bozulmaya (çatlaklar) uğramasındandır. Kap malzemesi olarak kullanılan karbon çeliklerinde 204ºC nin üzerindeki sıcaklıklarda dayanım düşüşü görülür. Dayanım düşüşü durumu yüksek sıcaklıklarda bütün metaller için geçerli bir durumdur ve yangın sıcaklıkları genellikle metallerin kritik sıcaklıklarının oldukça üstündedir. Basınç emniyet vanaları genellikle BLEVE olayının önüne geçmek için yeterli değildir, çünkü vana iç basıncı atmosferik basınca değil sadece vanayı çalıstırmaya yetecek basıncın biraz altındaki bir değere getirecektir. Bu sebepten sıvı sıcaklığı kaynama sıcaklığının her zaman üzerinde olacak, içeride basınç olacak ve dolayısıyla kap çeperlerinde gerilme olacaktır. Sıvı ile temas halinde olan metal yüzeylerinin sıcaklığının yükselmesi oldukça güçtür, çünkü sıvılar iletim yoluyla aldıkları ısıyı absorbe ederek metalin ve kendisinin sıcaklığının çok yükselmesine engel olur. Ancak gazlarda aynı durum söz konusu değildir ve gazla temas halinde olan metal yüzeylerin sıcaklığı oldukça yükselir. BLEVE olaylarının asırı metal ısınması nedeniyle meydana gelenlerinin pek çoğunda patlama, metalin buharla temas halinde olan kısımlarında oluşmuştur. Bu bölgelerde metal gerilmiş ve incelmiş ve de boyuna bir yırtık kritik boya ulaşıncaya kadar büyümüştür. Bunun sonucunda çatlak gevreklesip ses hızıyla hem boyuna ve hem de dairesel olarak yayılır. Sonuç olarak kap, patlayarak iki veya daha fazla parçaya ayrılır. BLEVE olayı, genellikle kabın ateşe maruz kalması durumunda kap çeperlerinde oluşan bozulmalar nedeniyle olsa da bazı durumlarda sebep korozyon veya darbe etkisi gibi olaylardır. Darbe etkileri özellikle, kargo araçları veya raylı 440

9 tasımacılık gibi nakliyat kazaları sonucu ortaya çıkar. Bu durumlarda BLEVE olayı darbe etkisiyle aniden oluşur. BLEVE in boyutları kabın parçalarının ağırlıklarına ve kabın patladığı anda buharlaşan sıvı miktarına bağlıdır. Bir çok BLE- VE kabın ½ ve ¾ kadarı dolu olduğu zaman meydana gelmektedir. Sıvının buharlaşma-genleşme enerjisinin kap parçası ağırlığına oranı zaman zaman parçaların patlama mahallinden 800m ye kadar uzaklara gitmesine sebep olabilir ve yakın mesafelerde ölümlere yol açabilir. Alevin kaba ilk teması ile BLEVE arasındaki zaman, ateşin boyutları, doğası ve kabın özelliklerine göre değişkenlik gösterir. Yer üstüne yerlestirilmis yalıtılmamıs tanklarda su soğutmasının olmadığı hallerde BLEVE olayı tank boyutuna göre birkaç dakika ile birkaç saat arasında meydana gelir. Yalıtım pek sık kullanılmamakla ve pratik olmamakla birlikte kullanıldığı hallerde BLEVE zamanını önemli ölçüde geciktirmektedir Yanma Patlaması Yanma patlamasının oluşması için gereken sart, hava-gaz karısımının kapalı bir ortamda tutuşma için gereken karısım oranına ulaşmasıdır. Patlamanın oluşabilmesi için, miktar/binanın yapı dayanımı oranının, karısımın yaratacağı basıncın yapının dayanımını bir bölgede aşacak değere gelmesi gerekir. Eğer binanın yapısı oluşacak basınca dayanacak güçte ise patlama oluşmayacaktır. Sıvılaştırılmıs gaz içinde bulunduğu kaptan çıkarak serbest kalır ve hızla buharlaşarak büyük oranlarda buhar meydana getirir. Gaz havayla karısır. Yanma veya patlama aralığındaki oranlarda karısan hava ve gaz tutuşmaya ve yanmaya müsaittir. Hava-gaz karısımı tutustuğu zaman hızla yanar ve ısı üretir. Üretilen ısı alevin yakınındaki maddeler ve çok sıcak yanma ürünü gazlar tarafından emilir. Isı aldığı zaman tüm maddeler genleşir. Alevin veya sıcak yanma ürünü gazların yakınında olup ısı etkisi ile en çok genleşen madde havadır. Hava, her 237 C için ilk hacminin iki katına çıkar. Eğer ısınan hava genleşecek yeterli hacme sahip Propan ve Bütanın Yanma Özellikleri Gaz MJ/m³ Hacimce havadaki yanabilirlik yüzdesi limitleri Alt Üst Özgül ağırlık (hava=1.0) 1m3 gazı yakmak için gerekli hava Tutuşma sıcaklığı (C) Propan Bütan

10 değilse (oda gibi kapalı hacimler) bulunduğu hacmin basıncını yükseltir. Odanın yapısı basınca dayanacak kadar dayanıklı değilse odanın bir bölümü fazla basıncı atmak üzere şekil değiştirir. Bu basınç bir patlama sonucu oluşur ve bu patlamaya da yanma patlaması denir, Yanma patlamaları genellikle, yanıcı gaz kapalı hacmin %25 inin altında bir kısmını doldurduğunda oluşabilmektedir. Patlamanın oluşabilmesi için gazın odayı tümüyle kaplaması gerekmemektedir. Kapalı yapılarda yanma reaksiyonunun oluşumu, gazın yayılma oranına, gazın sıvı veya gaz fazında olmasına, yoğunluğuna ve de ortamın havalandırma kosullarına göre değişir. Genellikle gazın yayılma oranı küçük değerler değildir, kapalı hacimlerde hava akımı da belli oranlarda görülmektedir. Patlamalar genellikle %90 hava - %10 gaz karısım oranında olmaktadır. Bu sebepler göz önüne alındığında patlama durumları için yoğunluk çok önemli bir faktör değildir. 442

OMV Petrol Ofisi A.Ş. Tarım Kredi Kooperatifleri Tanker Şoförleri Patlayıcı Ortamlar Bilgilendirme Eğitimi

OMV Petrol Ofisi A.Ş. Tarım Kredi Kooperatifleri Tanker Şoförleri Patlayıcı Ortamlar Bilgilendirme Eğitimi OMV Petrol Ofisi A.Ş. Tarım Kredi Kooperatifleri Tanker Şoförleri Patlayıcı Ortamlar Bilgilendirme Eğitimi Amaç Akaryakıt Taşıma Sırasında Dikkat Edilmesi Gerekenler Emniyetli Sürüş Teknikleri Uyku ve

Detaylı

MAKİNE VE KİMYA ENDÜSTRİSİ KURUMU MKE BARUTSAN ROKET VE PATLAYICI FABRİKASI

MAKİNE VE KİMYA ENDÜSTRİSİ KURUMU MKE BARUTSAN ROKET VE PATLAYICI FABRİKASI MAKİNE VE KİMYA ENDÜSTRİSİ KURUMU MKE BARUTSAN ROKET VE PATLAYICI FABRİKASI Eylül 2013 PARLAYICI, YANICI VE PATLAYICI SIVILARIN DEPO MODELLEMESİ Yelda ALTINCI MKE BARUTSAN ROKET ve PATLAYICI FABRİKASI

Detaylı

Türkiye de LPG 70 % Bütan 30 % Propan LPG : 30 70 %

Türkiye de LPG 70 % Bütan 30 % Propan LPG : 30 70 % LPG nedir? LPG Likit Petrol Gazı kelimelerinin kısaltılmışıdır. Ham petrolün damıtılması sırasında elde edilen Bütan ve Propan gazları esas 2 petrol gazıdır. Bu gazlar sıvılaştırıldıktan sonra belli oranlarda

Detaylı

1. Doğalgaz nedir? 2. Doğalgaz nasıl oluşur?

1. Doğalgaz nedir? 2. Doğalgaz nasıl oluşur? 1. Doğalgaz nedir? Başta Metan (CH 4 ) ve Etan (C2H6) olmak üzere çeşitli hidrokarbonlardan oluşan yanıcı bir gaz karışımıdır. Doğalgaz renksiz, kokusuz havadan daha hafif bir gazdır. 2. Doğalgaz nasıl

Detaylı

Toz Patlaması ve Tozdan Kaynaklanan Güvenlik Risklerinin Yönetimi

Toz Patlaması ve Tozdan Kaynaklanan Güvenlik Risklerinin Yönetimi Toz Patlaması ve Tozdan Kaynaklanan Güvenlik Risklerinin Yönetimi Serdar GÜLTEK Makine Müh., FPE, M.Sc. İş Güvenliği Uzmanı (A) Serkan KÜÇÜK Kimya Müh., M.Sc. İş Güvenliği Uzmanı (A) Toz Patlaması Parametreleri

Detaylı

Çalışma hayatında en çok karşılaşılan soru işyerinden patlama tehlikesi olup olmadığı yönündedir. Bu sorunun cevabı, yapılacak risk

Çalışma hayatında en çok karşılaşılan soru işyerinden patlama tehlikesi olup olmadığı yönündedir. Bu sorunun cevabı, yapılacak risk Çalışma hayatında en çok karşılaşılan soru işyerinden patlama tehlikesi olup olmadığı yönündedir. Bu sorunun cevabı, yapılacak risk değerlendirmesiyle birlikte aşağıdaki sorularla birlikte basitçe değerlendirilebilir.

Detaylı

YANGIN GÜVENLİĞİNİN SAĞLANMASI

YANGIN GÜVENLİĞİNİN SAĞLANMASI II.Yangın Sempozyumu ve Sergisi SPG (LPG) DEPOLARINDA YANGIN RİSKİ ve YANGIN GÜVENLİĞİNİN SAĞLANMASI Sunan Tanju ATAYLAR KARİNA Tasarım, Danışmanlık ve Eğitim Hiz. Ltd.Şti. 11 Haziran 2003 Ankara 1 Sunuş

Detaylı

PATLAYICI ORTAMLAR VE PATLAMADAN KORUNMA DOKÜMANI

PATLAYICI ORTAMLAR VE PATLAMADAN KORUNMA DOKÜMANI PATLAYICI ORTAMLAR VE PATLAMADAN KORUNMA DOKÜMANI İşyerlerinde; yanıcı kimyasal maddelerin gaz, buhar, sis ve tozlarının atmosferik şartlar altında hava ile oluşturduğu ve herhangi bir tutuşturucu kaynakla

Detaylı

ÇALIŞANLARIN PATLAYICI ORTAMLARIN TEHLİKELERİNDEN KORUNMASI HAKKINDA YÖNETMELİK

ÇALIŞANLARIN PATLAYICI ORTAMLARIN TEHLİKELERİNDEN KORUNMASI HAKKINDA YÖNETMELİK ÇALIŞANLARIN PATLAYICI ORTAMLARIN TEHLİKELERİNDEN KORUNMASI HAKKINDA YÖNETMELİK İçerik Patlayıcı Ortamlar ATEX Nedir? İlgili Mevzuat Temel Kavramlar Patlamadan Korunma Dokümanı 2 3 ATEX Nedir? ATEX Atmosphères

Detaylı

DENEY 3. MADDENİN ÜÇ HALİ: NİTEL VE NİCEL GÖZLEMLER Sıcaklık ilişkileri

DENEY 3. MADDENİN ÜÇ HALİ: NİTEL VE NİCEL GÖZLEMLER Sıcaklık ilişkileri DENEY 3 MADDENİN ÜÇ HALİ: NİTEL VE NİCEL GÖZLEMLER Sıcaklık ilişkileri AMAÇ: Maddelerin üç halinin nitel ve nicel gözlemlerle incelenerek maddenin sıcaklık ile davranımını incelemek. TEORİ Hal değişimi,

Detaylı

PETKİM PETROKİMYA HOLDİNG A.Ş. GÜVENLİK BİLGİ FORMU

PETKİM PETROKİMYA HOLDİNG A.Ş. GÜVENLİK BİLGİ FORMU Madde / müstahzar Adı HİDROJEN Hazırlama Tarihi 01.05.1995 Form No ÜR.02-BF-TE009 Sayfa no 1/4 1. MADDE / MÜSTAHZAR VE ŞİRKET TANITIMI Madde / Müstahzarın tanımı Madde / Müstahzarın Kullanımı Firma Adı

Detaylı

MAKİNE VE MOTOR DERS NOTLARI 4.HAFTA

MAKİNE VE MOTOR DERS NOTLARI 4.HAFTA MAKİNE VE MOTOR DERS NOTLARI 4.HAFTA Hazırlayan: Öğr. Gör. Tuğberk ÖNAL MALATYA 2016 1.TEORİK OTTO ÇEVRİMİ Gerçek motor çalışmasında yanma işlemi motor silindirinde gerçekleşir. Yanma sonu açığa çıkan

Detaylı

Isı ve sıcaklık arasındaki fark : Isı ve sıcaklık birbiriyle bağlantılı fakat aynı olmayan iki kavramdır.

Isı ve sıcaklık arasındaki fark : Isı ve sıcaklık birbiriyle bağlantılı fakat aynı olmayan iki kavramdır. MADDE VE ISI Madde : Belli bir kütlesi, hacmi ve tanecikli yapısı olan her şeye madde denir. Maddeler ısıtıldıkları zaman tanecikleri arasındaki mesafe, hacmi ve hareket enerjisi artar, soğutulduklarında

Detaylı

Saray Mah. Saraykent Sanayi Bölgesi 32.sokak no:51 Kazan/ANKARA Telefon 0312 815 30 40 (pbx) Fax: 0312 815 30 48

Saray Mah. Saraykent Sanayi Bölgesi 32.sokak no:51 Kazan/ANKARA Telefon 0312 815 30 40 (pbx) Fax: 0312 815 30 48 MALZEME GÜVENLİK BİLGİ FORMU Bölüm 1 Ürün/ Firma tanımı Ürün ismi EPOKSİ ASTAR Maddenin Kullanımı METAL BOYA SANAYİ Firma ismi Adres Saray Mah. Saraykent Sanayi Bölgesi 32.sokak no:51 Kazan/ANKARA Telefon

Detaylı

Bölüm 3 SAF MADDENİN ÖZELLİKLERİ

Bölüm 3 SAF MADDENİN ÖZELLİKLERİ Bölüm 3 SAF MADDENİN ÖZELLİKLERİ 1 Amaçlar Amaçlar Saf madde kavramının tanıtılması Faz değişimi işleminin fizik ilkelerinin incelenmesi Saf maddenin P-v-T yüzeylerinin ve P-v, T-v ve P-T özelik diyagramlarının

Detaylı

GÜVENLİK BİLGİ FORMU

GÜVENLİK BİLGİ FORMU Sayfa No: 1 / 5 1. KİMYASAL ÜRÜN VE FİRMA TANIMI Ürün Adı Kimyasal Formülü Kullanım Alanı Firma Tanımı : Oksijen+Balans Azot Gaz Karışımı : O 2 + N 2 : Genel Endüstriyel. 2 2. BİLEŞİMİ / BİLEŞİM HAKKINDA

Detaylı

Şerif GÖZLEMEN. Kimya Mühendisi. Emekli Baş İş Müfettişi. Şirket Müdürü

Şerif GÖZLEMEN. Kimya Mühendisi. Emekli Baş İş Müfettişi. Şirket Müdürü PATLAYICI ORTAMLAR VE PATLAMADAN KORUNMA DOKÜMANI Şerif GÖZLEMEN Kimya Mühendisi Emekli Baş İş Müfettişi Şirket Müdürü Mithatpaşa Cad. No:24/9 Kızılay ANKARA Tel : 0 312 4320373 Faks : 0 312 4317710 E-Posta

Detaylı

Biyogaz Temel Eğitimi

Biyogaz Temel Eğitimi Biyogaz Temel Eğitimi Sunanlar: Dursun AYDÖNER Proje Müdürü Rasim ÜNER Is Gelistime ve Pazarlama Müdürü Biyogaz Temel Eğitimi 1.Biyogaz Nedir? 2.Biyogaz Nasıl Oluşur? 3.Biyogaz Tesisi - Biyogaz Tesis Çeşitleri

Detaylı

EXPROOF SEMİNERİ PATLAYICI ORTAMLAR SEMİNERİ

EXPROOF SEMİNERİ PATLAYICI ORTAMLAR SEMİNERİ EXPROOF SEMİNERİ PATLAYICI ORTAMLAR SEMİNERİ ELEKTRİK MÜHENDESLERİ ODASI ANKARA ŞUBESİ 27 KASIM 2013 Sunan: Elektrik Yük. Müh. M. Kemal SARI 1.0 GİRİŞ TEMEL TERİM ve TEMEL BİLGİLER EXPROOF nedir? PATLAYICI

Detaylı

HİDROJEN+AZOT GAZ KARIŞIMI GBF NO : 28

HİDROJEN+AZOT GAZ KARIŞIMI GBF NO : 28 Sayfa No: 1 / 5 1. KİMYASAL ÜRÜN VE FİRMA TANIMI Ürün Adı : Hidrojen-Azot Gaz Karışımı Kimyasal Formülü : H 2 + N 2 Kullanım Alanı : Genel Endüstriyel Firma Tanımı : Habaş Sınai ve Tıbbi Gazlar İstihsal

Detaylı

GAZ, ISI, RADYASYON ÖLÇÜM CİHAZLARI

GAZ, ISI, RADYASYON ÖLÇÜM CİHAZLARI GAZ, ISI, RADYASYON ÖLÇÜM CİHAZLARI CO 262 CO ( KARBON MONOKSİT ) MONİTÖRÜ Karbon Monoksit ( CO ) 3. Grup Zehirli gaz olup, hemen her yangında ortaya çıkar. Kan zehiridir. Akciğerlerden hücrelere oksijen

Detaylı

İçten yanmalı motorlarda temel kavramlarının açıklanması Benzinli ve dizel motorların çalışma prensiplerinin anlatılması

İçten yanmalı motorlarda temel kavramlarının açıklanması Benzinli ve dizel motorların çalışma prensiplerinin anlatılması Sakarya 2010 İçten yanmalı motorlarda temel kavramlarının açıklanması Benzinli ve dizel motorların çalışma prensiplerinin anlatılması Temel Kavramlar Basınç; Birim yüzeye etki eden kuvvettir. Birimi :bar,atm,kg/cm2

Detaylı

PATLAYICI ORTAMLAR VE PATLAMADAN KORUNMA DOKÜMANI Ş E R İ F G Ö Z L E M E N E M E K L İ B A Ş İ Ş M Ü F E T T İ Ş İ

PATLAYICI ORTAMLAR VE PATLAMADAN KORUNMA DOKÜMANI Ş E R İ F G Ö Z L E M E N E M E K L İ B A Ş İ Ş M Ü F E T T İ Ş İ PATLAYICI ORTAMLAR VE PATLAMADAN KORUNMA DOKÜMANI Ş E R İ F G Ö Z L E M E N E M E K L İ B A Ş İ Ş M Ü F E T T İ Ş İ YANMANIN PATLAMA BİLEŞENLERİ Yanma veya patlamanın olabilmesi için üç şartın gerçekleşmesi

Detaylı

SIVILAŞTIRILMIŞ DOĞAL GAZ (LNG) GBF NO : 30

SIVILAŞTIRILMIŞ DOĞAL GAZ (LNG) GBF NO : 30 Sayfa No: 1 / 6 1. KİMYASAL ÜRÜN VE FİRMA TANIMI Ürün Adı : Sıvılaştırılmış Doğal Gaz (LNG) Kimyasal Formülü : - Kullanım Alanı : LNG (Sıkıştırılmış doğalgaz); LPG, propan, fuel-oil, motorin vb. yakıtların

Detaylı

Patlamadan Korunma Dokümanı Hazırlığında Standart, Mevzuat ve Uygulamadaki Belirsizlikler, Türkiye ye Özgü Çözüm Önerileri

Patlamadan Korunma Dokümanı Hazırlığında Standart, Mevzuat ve Uygulamadaki Belirsizlikler, Türkiye ye Özgü Çözüm Önerileri Patlamadan Korunma Dokümanı Hazırlığında Standart, Mevzuat ve Uygulamadaki Belirsizlikler, Türkiye ye Özgü Çözüm Önerileri Serkan Küçük / Serdar Gültek / Cem Çeribaşı SUNUM PLANI Mevzuzat ve standarttaki

Detaylı

DEPREM VE DOĞAL GAZ. Mak. Yük. Müh. Abdurrahman ATABEY DİYARGAZ AŞ. Mak. Yük. Müh. Ahmet YETİK GAZMER

DEPREM VE DOĞAL GAZ. Mak. Yük. Müh. Abdurrahman ATABEY DİYARGAZ AŞ. Mak. Yük. Müh. Ahmet YETİK GAZMER DEPREM VE DOĞAL GAZ Mak. Yük. Müh. Abdurrahman ATABEY DİYARGAZ AŞ. Mak. Yük. Müh. Ahmet YETİK GAZMER Konu Başlıkları 1- Depremlerde doğalgazın etkileri 2-Deprem öncesi ve sonrası için alınabilecek tedbirler

Detaylı

GÜVENLİK BİLGİ FORMU ETİL ASETAT CAS NO: 141-78-6 EC NO :205-500-4

GÜVENLİK BİLGİ FORMU ETİL ASETAT CAS NO: 141-78-6 EC NO :205-500-4 TEKKİM KİMYA Sayfa No : 1/5 1. MAMÜL VE FİRMA TANITIMI Ürün Adı :Etil asetat Formülü :C 4H 8O 2 Firma : TEKKİM KİMYA. Organize Sanayi Bölgesi. Mavi Cad.8.Sokak. No: 1 BURSA Telefon : 0 (224) 243 21 71

Detaylı

Kaynak: Forum Media Yayıncılık; İş Sağlığı ve Güvenliği için Eğitim Seti

Kaynak: Forum Media Yayıncılık; İş Sağlığı ve Güvenliği için Eğitim Seti Kaynak: Forum Media Yayıncılık; İş Sağlığı ve Güvenliği için Eğitim Seti Yangının Sınıfları A Sınıfı (Odun, kağıt, tekstil ve benzeri maddeler.) B Sınıfı (Yanabilir sıvılar ve sıvılaşabilir katı maddeler)

Detaylı

1) Katı ve sıvı maddelerin ısıyı iletme yeteneklerini kullanarak diğer katı veya sıvı cisimlere teması ile ısıyı iletmesine ne ad verilir?

1) Katı ve sıvı maddelerin ısıyı iletme yeteneklerini kullanarak diğer katı veya sıvı cisimlere teması ile ısıyı iletmesine ne ad verilir? 1) Katı ve sıvı maddelerin ısıyı iletme yeteneklerini kullanarak diğer katı veya sıvı cisimlere teması ile ısıyı iletmesine ne ad verilir? a) Kondüksüyon b) Konveksiyon c) Radyasyon d) Yanma e) Perstüksüyon

Detaylı

BACALAR, BACA YANGINLARI, SEBEPLERİ VE ÖNLENMESİ. Mak. Müh. Doğan ÖZDEMİR

BACALAR, BACA YANGINLARI, SEBEPLERİ VE ÖNLENMESİ. Mak. Müh. Doğan ÖZDEMİR BACALAR, BACA YANGINLARI, SEBEPLERİ VE ÖNLENMESİ Mak. Müh. Doğan ÖZDEMİR RESTORAN VE ENDÜSTRİYEL MUTFAK HAVALANDIRMASI Genel olarak bir mutfak havalandırma sisteminde davlumbaz, kanallar, egzoz fanı, baca

Detaylı

Hidroliğin Tanımı. Hidrolik, akışkanlar aracılığıyla kuvvet ve hareketlerin iletimi ve kumandası anlamında kullanılmaktadır.

Hidroliğin Tanımı. Hidrolik, akışkanlar aracılığıyla kuvvet ve hareketlerin iletimi ve kumandası anlamında kullanılmaktadır. HİDROLİK SİSTEMLER Hidroliğin Tanımı Hidrolik, akışkanlar aracılığıyla kuvvet ve hareketlerin iletimi ve kumandası anlamında kullanılmaktadır. Enerji Türleri ve Karşılaştırılmaları Temel Fizik Kanunları

Detaylı

Güvenlik Bilgi Formu

Güvenlik Bilgi Formu 1 Madde/Müstahzar ve Şirket Tanıtımı: 1.1 Madde / Müstahzarın Tanıtılması Kimyasal ismi: Helyum Formülü: Kimyasal Aile: He Soy gazlar Cas No: 7440-59-7 Einecs No: EC# 231-168-5 1.2 Madde / Müstahzarın

Detaylı

TEHLİKELİ MADDE YÖNETİM PROSEDÜRÜ. KOD:STK.PR.02 Y. Tarihi: 31.05.2013 Sayfa No: 5/5 Rev. T.:15.07.2013 Rev. No: 01

TEHLİKELİ MADDE YÖNETİM PROSEDÜRÜ. KOD:STK.PR.02 Y. Tarihi: 31.05.2013 Sayfa No: 5/5 Rev. T.:15.07.2013 Rev. No: 01 1. AMAÇ: Tehlikeli Maddelerin Güvenli Taşınması, Depolanması, Kullanılması, Dökülmesi ile Tehlikeli Maddelere Maruz Kalınması Durumunda yapılması Gerekenler ve Eğitimi İçin Standart Bir Yöntem Belirlemektir.

Detaylı

FLAMCOVENT MİKRO KABARCIK YÖNTEMLİ HAVA AYIRICILARI

FLAMCOVENT MİKRO KABARCIK YÖNTEMLİ HAVA AYIRICILARI FLAMCOVENT MİKRO KABARCIK YÖNTEMLİ HAVA AYIRICILARI Isıtma ve soğutma sistemlerinden havanın tamamen atılması içindir. En küçük hava kabarcıklarını gidermekle kalmaz aynı zamanda suda erimiş durumdaki

Detaylı

BASINÇLI KAPLARDA MEYDANAGELEBİLECEK TEHLİKELER

BASINÇLI KAPLARDA MEYDANAGELEBİLECEK TEHLİKELER BASINÇLI KAPLAR Kazanlar Kompresörler Buhar ve sıcak su kapları Basınçlı asit tankları Gaz tankları Sıvılaştırılmış Petrol Gazı tankları ve tüpleri Asetilen tankları ve tüpleri İçinde zehirli ve zararlı

Detaylı

KATI YALITIM MALZEMELERİ POLİETİLEN KÖPÜK

KATI YALITIM MALZEMELERİ POLİETİLEN KÖPÜK KATI YALITIM MALZEMELERİ POLİETİLEN KÖPÜK Celal Bayar Üniversitesi Turgutlu Meslek Yüksekokulu İnşaat Bölümü Öğretim Görevlisi Tekin TEZCAN İnşaat Yüksek Mühendisi POLİETİLEN KÖPÜK Etilen ve propilen maddelerinden

Detaylı

AKM-F-193 / 10.04.2014 / Rev:00

AKM-F-193 / 10.04.2014 / Rev:00 AKM-F-193 / 10.04.2014 / Rev:00 YANMA NEDİR? Maddenin ısı ( sıcaklık ) ve oksijenle birleşmesi sonucu oluşan kimyasal bir olaydır. Bir yangının başlayabilmesi için gerekenler : 1- OKSİJEN ( HAVA ) 2- SICAKLIK

Detaylı

Termal Genleşme İdeal Gazlar Isı Termodinamiğin 1. Yasası Entropi ve Termodinamiğin 2. Yasası

Termal Genleşme İdeal Gazlar Isı Termodinamiğin 1. Yasası Entropi ve Termodinamiğin 2. Yasası Termal Genleşme İdeal Gazlar Isı Termodinamiğin 1. Yasası Entropi ve Termodinamiğin 2. Yasası Sıcaklık, bir gaz molekülünün kütle merkezi hareketinin ortalama kinetic enerjisinin bir ölçüsüdür. Sıcaklık,

Detaylı

ISOPA ÜRÜN DESTEK PROGRAMLARI. Walk the Talk. Metilenklorit

ISOPA ÜRÜN DESTEK PROGRAMLARI. Walk the Talk. Metilenklorit ISOPA ÜRÜN DESTEK PROGRAMLARI Walk the Talk Metilenklorit 1 Metilen Klorür etiket bilgisi CLP İşaret sözcüğü: Uyarı Tehlike ifadeleri H315 Ciltte tahrişe neden olur H319 Ciddi göz tahrişine yol açar H335

Detaylı

Örneğin; İki hidrojen (H) uyla, bir oksijen (O) u birleşerek hidrojen ve oksijenden tamamen farklı olan su (H 2

Örneğin; İki hidrojen (H) uyla, bir oksijen (O) u birleşerek hidrojen ve oksijenden tamamen farklı olan su (H 2 On5yirmi5.com Madde ve özellikleri Kütlesi, hacmi ve eylemsizliği olan herşey maddedir. Yayın Tarihi : 21 Ocak 2014 Salı (oluşturma : 2/9/2016) Kütle hacim ve eylemsizlik maddenin ortak özelliklerindendir.çevremizde

Detaylı

YANGIN SÖNDÜRME SİSTEMLERİ

YANGIN SÖNDÜRME SİSTEMLERİ YANGIN SÖNDÜRME SİSTEMLERİ FM 200 GAZLI SÖNDÜRME SİSTEMİ FM 200 NEDİR? FM 200 (CF3 CHFCF3 Heptafluoropropane) karbon,flüor ve hidrojenden oluşan bir bileşiktir. FM 200 ÜN FİZİKSEL VE KİMYASAL ÖZELLİKLERİ

Detaylı

MALZEME GÜVENLİK BİLGİ FORMU

MALZEME GÜVENLİK BİLGİ FORMU 1 1. Ürün ve Şirket Bilgileri: Ürün Adı Kimyasal Formülü : Sıvı Karbondioksit : CO2 Düzenleme Tarihi : 27/09/2010 Şirket/Tedarikçi Bilgileri: Güney Doğal Gaz San. Ve Tic. A.Ş. Adana Yolu 3. km Kemerhisar/Bor

Detaylı

GÜVENLİK BİLGİ FORMU

GÜVENLİK BİLGİ FORMU Sayfa No: 1 / 5 1. KİMYASAL ÜRÜN VE FİRMA TANIMI Ürün Adı : ARO Serisi Koruyucu Gaz 2 Kimyasal Formülü : - Kullanım Alanı gaz altı kaynağında; : Paslanmaz çelikler, düşük alaşımlı çelikler, karbonlu çeliklerin

Detaylı

SU SİSİ YANGIN SÖNDÜRME SİSTEMLERİ. Yüksek Basınçlı Su Sisi Sistemlerinde Özel Uygulamalar I.SU SİSİ SİSTEMLERİ TEORİSİ ATOMİZASYON

SU SİSİ YANGIN SÖNDÜRME SİSTEMLERİ. Yüksek Basınçlı Su Sisi Sistemlerinde Özel Uygulamalar I.SU SİSİ SİSTEMLERİ TEORİSİ ATOMİZASYON SU SİSİ YANGIN SÖNDÜRME SİSTEMLERİ I. SU SİSİ SİSTEMLERİ TEORİSİ II.SU SİSİ SİSTEMLERİ UYGULAMA ÇEŞİTLERİ Düşük Basınçlı Sistemler Yüksek Basınçlı Sistemler Yüksek Basınçlı Su Sisi Sistemlerinde Özel Uygulamalar

Detaylı

MALZEME GÜVENLİK BİLGİ FORMU (MGBF)

MALZEME GÜVENLİK BİLGİ FORMU (MGBF) 1. ŞİRKET/İŞ SAHİBİNİN TANIMI Ürünü Tanıtıcı Bilgiler Ürün Kodu 1202 Ürün Adı FIXCRETE (A Bileşeni) Tanımlama/ Kullanım MGBF Düzenleyen Hakkında Bilgiler Acil Durum telefon numarası İKİ BİLEŞENLİ, ÇİMENTO

Detaylı

ÜRÜN GÜVENLİK BİLGİ FORMU

ÜRÜN GÜVENLİK BİLGİ FORMU 91 / 155 / EEC ve Güvenlik Bilgi Formu Hazırlama Usul ve Esaslarına (11 / 03 / 2002 24692) göre hazırlanmıştır. 1. Madde / Müstahzar ve Şirket/ İş Sahibinin Tanımı: Ürünün Ticari İsmi : VP INOX Ürün Kodu

Detaylı

GÜVENLİK BİLGİ FORMU Baskı tarihi : 05/11/2010

GÜVENLİK BİLGİ FORMU Baskı tarihi : 05/11/2010 Sayfa: 1/5 BÖLÜM 1: MADDE/MÜSTAHZAR VE ŞIRKET/İŞ SAHİBİNİN TANITIMI 1.1. Madde/Müstahzarın tanıtılması Ürün adı: GBF No: SDS_003R_CLP Kimyasal tanımı: Cas No. 007440-37-1 EC No. 231-147-0 Index No. - 1.2.

Detaylı

1 / 5. (*) Birlik Yönetim Kurulu nun 07.12.2012 tarih ve 123 sayılı kararı ile kabul edilmiştir.

1 / 5. (*) Birlik Yönetim Kurulu nun 07.12.2012 tarih ve 123 sayılı kararı ile kabul edilmiştir. 9. Aerosol Ürünler Kriteri (*) Tanımlar: Aerosol: Bir itici gazla bir aerosol kabından dağıtılabilen ürünlerdir. Aerosoller, küçük katı ya da sıvı partiküllerin gaz veya sıvı içinde dağılmasıyla oluşan

Detaylı

Bölüm 1. Kimyasal / Malzeme ve Kurum / İş Sahibinin Tanıtımı

Bölüm 1. Kimyasal / Malzeme ve Kurum / İş Sahibinin Tanıtımı Bölüm 1. Kimyasal / Malzeme ve Kurum / İş Sahibinin Tanıtımı 1.1. Madde/Müstahzar, Kimyasalın /Malzemenin Tanıtılması Ürün Adı : CAS No : 57-55-6 Kullanım alanları : Polyester üretiminde, kozmetik sanayisinde,

Detaylı

PATLAMADAN KORUNMA DOKÜMANI - (İşyerinin Unvanı Yazılacaktır) -

PATLAMADAN KORUNMA DOKÜMANI - (İşyerinin Unvanı Yazılacaktır) - GENEL BİLGİLER TABLO İşyeri Unvanı : İşyerinin Adresi : İşveren : İşveren Vekili (Adı, Soyadı, Unvanı) : Faaliyetin Yapıldığı Yerin Adresi* : Tehlike Sınıfı : SGK Sicil No. : Ticaret Sicil No : Vergi No.

Detaylı

KİMYASAL MADDE DEPOLAMA TALİMATI

KİMYASAL MADDE DEPOLAMA TALİMATI REVİZYON DURUMU Revizyon Tarihi Açıklama Revizyon No Hazırlayan: Onaylayan: Onaylayan: Tesis Yönetimi ve Güvenliği Kurulu Adem Aköl Kalite Konseyi Başkanı Sinan Özyavaş Kalite Koordinatörü 1/6 1. AMAÇ

Detaylı

Türkiye de LPG 70 % Bütan 30 % Propan LPG : 30 70 %

Türkiye de LPG 70 % Bütan 30 % Propan LPG : 30 70 % LPG nedir? LPG Likit Petrol Gazı kelimelerinin kısaltılmışıdır. Ham petrolün damıtılması sırasında elde edilen Bütan ve Propan gazları esas 2 petrol gazıdır. Bu gazlar sıvılaştırıldıktan sonra belli oranlarda

Detaylı

KATI YALITIM MALZEMELERİ KALSİYUM SİLİKAT

KATI YALITIM MALZEMELERİ KALSİYUM SİLİKAT KATI YALITIM MALZEMELERİ KALSİYUM SİLİKAT Celal Bayar Üniversitesi Turgutlu Meslek Yüksekokulu İnşaat Bölümü Öğretim Görevlisi Tekin TEZCAN İnşaat Yüksek Mühendisi KALSİYUM SİLİKAT Yüksek mukavemetli,

Detaylı

BASINÇLI KAPLARDA MEYDANAGELEBİLECEK TEHLİKELER

BASINÇLI KAPLARDA MEYDANAGELEBİLECEK TEHLİKELER BASINÇLI KAPLAR Kazanlar Kompresörler Buhar ve sıcak su kapları Basınçlı asit tankları Gaz tankları Sıvılaştırılmış Petrol Gazı tankları ve tüpleri Asetilen tankları ve tüpleri İçinde zehirli ve zararlı

Detaylı

MALZEME GÜVENLİK BİLGİ FORMU (MGBF)

MALZEME GÜVENLİK BİLGİ FORMU (MGBF) 1. ŞİRKET/İŞ SAHİBİNİN TANIMI Ürünü Tanıtıcı Bilgiler Ürün Kodu 1503 Ürün Adı INTERFLEX PRIMER (A Bileşeni) Tanımlama/ Kullanım MGBF Düzenleyen Hakkında Bilgiler Acil Durum telefon numarası İKİ BİLEŞENLİ,

Detaylı

EPS VE XPS ÜRETİM EKSTRÜDE POLİSTREN (XPS)

EPS VE XPS ÜRETİM EKSTRÜDE POLİSTREN (XPS) EPS VE XPS ÜRETİM EKSTRÜDE POLİSTREN (XPS) Polistiren hammaddesinden ekstrüzyon yolu ile üretilmektedir. Kullanım yeri ve amacına göre farklı boyut ve basma mukavemetinde, değişikkenar ve yüzey şekillerinde

Detaylı

MAL TAŞIMACILIĞI SÜRÜCÜ SINAV SORULARI

MAL TAŞIMACILIĞI SÜRÜCÜ SINAV SORULARI T.C. ULAŞTIRMA, DENİZCİLİK ve HABERLEŞME BAKANLIĞI Tehlikeli Mal ve Kombine Taşımacılık Düzenleme Genel Müdürlüğü TEHLİKELİ MAL TAŞIMACILIĞI SÜRÜCÜ SINAV SORULARI (28 TEMMUZ 2013) SRC 5 (TANK EĞİTİMİ)

Detaylı

SU, HALDEN HALE GİRER

SU, HALDEN HALE GİRER Atmosferde yükselen buhar soğuk hava tabakasıyla karşılaştığında yoğuşur. Gaz halindeki bir madde dışarıya ısı verdiğinde sıvı hale geçiriyorsa bu olaya yoğuşma denir. Sıcak Hava Yükselir ve Soğuyup Yağış

Detaylı

MSDS (Malzeme Güvenlik Bilgi Formu)

MSDS (Malzeme Güvenlik Bilgi Formu) 1. KİMYASAL ÜRÜN & ŞİRKET TANIMI Ürün Adı: SPT-1657 Ürün tanımı: Tek komponentli Poliüretan yapıştırıcı Fabrika:. SAMHO CHEMICAL CO. LTD. Adres: 241-2, Chongwon-ri, Mado-myun, Hwasung-City Kyunggi-do,

Detaylı

DUYURU. Eğitim Programı

DUYURU. Eğitim Programı DUYURU 30/04/2013 tarih, 28633 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Patlayıcı Ortamların Tehlikelerinden Çalışanların Korunması Hakkında Yönetmelik 10. madde kapsamında işverenler tarafından

Detaylı

Kapalı Alanlarda Çalışmalarda Güvenlik

Kapalı Alanlarda Çalışmalarda Güvenlik Kapalı Alanlarda Çalışmalarda Güvenlik Eğitimin Amacı Eğitimin amacı, işyerlerinde sağlıklı güvenli bir ortamı temin etmek, iş kazalarını ve meslek hastalıklarını %0 a indirmek, çalışanları yasal hak ve

Detaylı

ÜRÜN GÜVENLĐK BĐLGĐ FORMU

ÜRÜN GÜVENLĐK BĐLGĐ FORMU Sayfa 1/7 ÜRÜN GÜVENLĐK BĐLGĐ FORMU Düzenlenme tarihi: 26.09.2007 1 Ürün ve firma tanıtımı Ürün adı: DONA KLOR 90 Ürünün uygulama alanı: Havuz Kimyasalı Üretici/Tedarikçi:UKM Uğur Kimya Makina Bilgi merkezi:

Detaylı

TAMGA ENDÜSTRİYEL KONTROL SİSTEMLERİ LTD.ŞTİ., ENERJİ YÖNETİMİNDE SINIRSIZ ÇÖZÜMLER SUNAR. HOŞGELDİNİZ

TAMGA ENDÜSTRİYEL KONTROL SİSTEMLERİ LTD.ŞTİ., ENERJİ YÖNETİMİNDE SINIRSIZ ÇÖZÜMLER SUNAR. HOŞGELDİNİZ TAMGA ENDÜSTRİYEL KONTROL SİSTEMLERİ LTD.ŞTİ., ENERJİ YÖNETİMİNDE SINIRSIZ ÇÖZÜMLER SUNAR. HOŞGELDİNİZ TAMGA TRİO YANMA VERİMİ Yakma ekipmanları tarafından yakıtın içerdiği enerjinin, ısı enerjisine dönüştürülme

Detaylı

YANLIŞ METEOROLOJİ (2): Bulutların Oluşum Nedeni: Soğuk havanın sıcak hava kadar su buharı tutamaması değildir* Nemli hava soğuyunca bulut oluşabilir. Evet, bu doğru. Değişik soğuma işlemleri, aşağıda

Detaylı

BAŞKA YERDE SINIFLANDIRILMAMIŞ KİMYASAL ÜRÜNLER

BAŞKA YERDE SINIFLANDIRILMAMIŞ KİMYASAL ÜRÜNLER GRUP: 3529 BAŞKA YERDE SINIFLANDIRILMAMIŞ KİMYASAL ÜRÜNLER 9- AEROSOL ÜRÜNLER KRİTERİ 2012/123 (NACE GRUP: 20.41 Sabun ve deterjan ile temizlik ve parlatıcı maddeler imalatı) Onay Tarihi: Birlik Yönetim

Detaylı

MALZEME GÜVENLİK BİLGİ FORMU

MALZEME GÜVENLİK BİLGİ FORMU MALZEME GÜVENLİK BİLGİ FORMU Bölüm 1 Ürün/ Firma tanımı Ürün ismi COALTAR BOYA Maddenin Kullanımı METAL BOYA SANAYİ Firma ismi Adres Saray Mah. Saraykent Sanayi Bölgesi 32.sokak no:51 Kazan/ANKARA Telefon

Detaylı

Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı tarafından hazırlanan Patlamadan Korunma Dokümanı hiçbir şekilde ticari amaçla kullanılamaz. Her hakkı saklıdır.

Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı tarafından hazırlanan Patlamadan Korunma Dokümanı hiçbir şekilde ticari amaçla kullanılamaz. Her hakkı saklıdır. İşyerlerinde oluşabilecek patlayıcı ortamların tehlikelerinden çalışanların sağlık ve güvenliğini korumak için alınması gerekli önlemleri belirlemek amacıyla hazırlanan ve 6//00 tarih ve 58 sayılı Resmi

Detaylı

ÜRÜN GÜVENLİK BİLGİ FORMU

ÜRÜN GÜVENLİK BİLGİ FORMU 91 / 155 / EEC ve Güvenlik Bilgi Formu Hazırlama Usul ve Esaslarına (11 / 03 / 2002 24692) göre hazırlanmıştır. 1. Madde / Müstahzar ve Şirket/ İş Sahibinin Tanımı: Ürünün Ticari İsmi : VP SITROMAT Ürün

Detaylı

Vizyon - Misyon. Şirket Profili

Vizyon - Misyon. Şirket Profili www.ak-grup.com.tr Vizyon - Misyon Şirket Profili Misyon Müşteri odaklı çözümler sağlayarak güncel ve gelişen teknolojilerle uyumlu, nitelikli ve maliyet etkin ürün ve sistemler tasarlamak, geliştirmek,

Detaylı

Madde/Müstahzar Adı: ROOM CARE R5 Hazırlama Tarihi: 11.01.2011 Yeni Düzenleme Tarihi: 11.01.2011 Versiyon: 4 Form No: MSDS4768 Sayfa No: 1 / 6

Madde/Müstahzar Adı: ROOM CARE R5 Hazırlama Tarihi: 11.01.2011 Yeni Düzenleme Tarihi: 11.01.2011 Versiyon: 4 Form No: MSDS4768 Sayfa No: 1 / 6 Form No: MSDS4768 Sayfa No: 1 / 6 1 Madde/Müstahzar ve Şirket/İş Sahibinin Tanıtımı Madde/Müstahzarın tanıtılması Müstahzarın adı: ROOM CARE R5 Madde/Müstahzarın kullanımı Önerilen kullanım alanı: Profesyonel

Detaylı

AZOT ( SIVI ) GBF NO : 1

AZOT ( SIVI ) GBF NO : 1 Sayfa No: 1 / 6 1. KİMYASAL ÜRÜN VE FİRMA TANIMI Ürün Adı : AZOT ( Sıvı ) Kimyasal Formülü : N 2 2 Kullanım Alanı : Amonyak sentezinde, katalizörler vasıtasıyla yüksek basınç altında Hidrojen ve Azot un

Detaylı

KONU: KAYNAK İŞLERİNDE GÜVENLİK

KONU: KAYNAK İŞLERİNDE GÜVENLİK KONU: KAYNAK İŞLERİNDE GÜVENLİK Kaynak : İki malzemenin, ısı veya basınç veya her ikisini kullanarak, bir malzemeye ilave ederek veya etmeden birleştirmedir. KAYNAK ÇAŞİTLERİ SOĞUK BASINÇ KAYNAĞI SICAK

Detaylı

SIVILAR VE ÖZELLİKLERİ

SIVILAR VE ÖZELLİKLERİ SIVILAR VE ÖZELLİKLERİ Sıcaklık düşürüldükçe kinetik enerjileri azalan gaz molekülleri sıvı hale geçer. Sıvı haldeki tanecikler birbirine temas edecek kadar yakın olduğundan aralarındaki çekim kuvvetleri

Detaylı

MALZEME GÜVENLİK BİLGİ FORMU (MGBF)

MALZEME GÜVENLİK BİLGİ FORMU (MGBF) 1. ŞİRKET/İŞ SAHİBİNİN TANIMI Ürünü Tanıcı Bilgiler Ürün Kodu 1103 Ürün Adı HYFIX FLEXIL (A Bileşeni) İKİ BİLEŞENLİ, LİF TAKVİYELİ, ÇİMENTO BAZLI KİMYASAL VE FİZİKSEL Tanımlama/ Kullanım SU YALITIM MALZEMESİ

Detaylı

Cas No Kimyasal Maddeler % Konsantrasyon Sınıf R ibareleri 64-17-5 Ethyl Alcohol >%30 F R 11 67-63-0 2- Propanol <%5 F,Xi R11,R36,R67

Cas No Kimyasal Maddeler % Konsantrasyon Sınıf R ibareleri 64-17-5 Ethyl Alcohol >%30 F R 11 67-63-0 2- Propanol <%5 F,Xi R11,R36,R67 91/155/EC ve Maddeler ve Müstahzarlara İlişkin Güvenlik Bilgi Formlarının Hazırlanması ve Dağıtılması Hakkında Yönetmelik Yayın Tarihi 01/12/2012 1. Ürün ve Firma Tanıtımı Ürün Adı FAGOR AİRFRESH FANTASTİK

Detaylı

ÇALIŞANLARIN PATLAYICI ORTAMLARIN TEHLİKELERİNDEN KORUNMASI HAKKINDA YÖNETMELİK

ÇALIŞANLARIN PATLAYICI ORTAMLARIN TEHLİKELERİNDEN KORUNMASI HAKKINDA YÖNETMELİK ÇALIŞANLARIN PATLAYICI ORTAMLARIN TEHLİKELERİNDEN KORUNMASI HAKKINDA YÖNETMELİK Y r d. D o ç. D r. Fu a t Y I L MAZ G a z iantep Ü n i versitesi M a k ine M ü h endi sliği B ö lümü PATLAYICI ORTAM Patlayıcı

Detaylı

MARMARA ÜNİVERSİTESİ TEKNOLOJİ FAKÜLTESİ. Yrd. Doç. Dr. Abdullah DEMİR Makine Mühendisliği

MARMARA ÜNİVERSİTESİ TEKNOLOJİ FAKÜLTESİ. Yrd. Doç. Dr. Abdullah DEMİR Makine Mühendisliği MARMARA ÜNİVERSİTESİ TEKNOLOJİ FAKÜLTESİ Yrd. Doç. Dr. Abdullah DEMİR Makine Mühendisliği KAYNAK İki malzemenin, ısı veya basınç veya her ikisini kullanarak, bir malzemeye ilave ederek veya etmeden birleştirmedir.

Detaylı

Bölüm 1. Kimyasal / Malzeme ve Kurum / İş Sahibinin Tanıtımı

Bölüm 1. Kimyasal / Malzeme ve Kurum / İş Sahibinin Tanıtımı Bölüm 1. Kimyasal / Malzeme ve Kurum / İş Sahibinin Tanıtımı 1.1. Madde/Müstahzar, Kimyasalın /Malzemenin Tanıtılması Ürün Adı : CAS No : 71-36-3 Kullanım alanları : N-Butanol ağırlıklı olarak boya ve

Detaylı

TIG GAZALTI KAYNAK YÖNTEMİNDE KULLANILAN GAZLAR VE ÖZELLİKLERİ PROF. DR. HÜSEYİN UZUN HOŞGELDİNİZ

TIG GAZALTI KAYNAK YÖNTEMİNDE KULLANILAN GAZLAR VE ÖZELLİKLERİ PROF. DR. HÜSEYİN UZUN HOŞGELDİNİZ TIG GAZALTI KAYNAK YÖNTEMİNDE KULLANILAN GAZLAR VE ÖZELLİKLERİ PROF. DR. HÜSEYİN UZUN HOŞGELDİNİZ 1 NİÇİN KORUYUCU GAZ KULLANILIR? 1- Ergimiş kaynak banyosunu, havada mevcut olan gazların zararlı etkilerinden

Detaylı

Motor, rulman, dönen parçaların yağlanmamasından kaynaklanan sürtünme ve oluşturduğu yerlerin tespiti,

Motor, rulman, dönen parçaların yağlanmamasından kaynaklanan sürtünme ve oluşturduğu yerlerin tespiti, TERMAL KAMERA NEDİR? Hemen hemen güç kullanan veya ileten tüm ekipmanlar arızalanmadan önce ısınırlar ve infrared enerji (ısı) yayarlar. Temassız ölçüm cihazları olan termal kameralar nesnelerin yaymış

Detaylı

TEOG Hazırlık Föyü Isı ve Sıcaklık

TEOG Hazırlık Föyü Isı ve Sıcaklık Isı * Bir enerji türüdür. * Kalorimetre kabı ile ölçülür. * Birimi kalori (cal) veya Joule (J) dür. * Bir maddeyi oluşturan taneciklerin toplam hareket enerjisidir. Sıcaklık * Enerji değildir. Hissedilen

Detaylı

MADDENİN ISI ETKİSİYLE DEĞİŞİMİ A. Isınma ve soğuma

MADDENİN ISI ETKİSİYLE DEĞİŞİMİ A. Isınma ve soğuma MADDENİN ISI ETKİSİYLE DEĞİŞİMİ A. Isınma ve soğuma B. Hal değişimi A. Bozunma A. ISINMA VE SOĞUMA Maddeler bulundukları ortamlara bağlı olarak sıcak yada soğuk olabilirler. Isının en önemli özelliklerinden

Detaylı

OTOMOTİV TEKNOLOJİLERİ

OTOMOTİV TEKNOLOJİLERİ OTOMOTİV TEKNOLOJİLERİ Prof. Dr. Atatürk Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi, Makina Mühendisliği Bölümü, Erzurum Otomotivde Isıtma, Havalandırma ve Amaç; - Tüm yolcular için gerekli konforun sağlanması,

Detaylı

KSİLEN GÜVENLİK BİLGİ FORMU : TEKKİM KİMYA SAN.VE TİC.LTD.ŞTİ 1.MAMÜL VE FİRMA TANITIMI. Formülü : C 8 H 10 Firma

KSİLEN GÜVENLİK BİLGİ FORMU : TEKKİM KİMYA SAN.VE TİC.LTD.ŞTİ 1.MAMÜL VE FİRMA TANITIMI. Formülü : C 8 H 10 Firma EC NO : 215-535-7 GBF No :042 Sayfa No : 1/5 1.MAMÜL VE FİRMA TANITIMI Ürün Adı : Ksilen Formülü : C 8 H 10 Firma : TEKKİM KİMYA Organize Sanayi Bölgesi. Mavi Cad. 8 Sokak. No: 1 BURSA Telefon : 0 (224)

Detaylı

T.C. KOCAELİ ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ YÜKSEK LİSANSI (İÖ)

T.C. KOCAELİ ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ YÜKSEK LİSANSI (İÖ) T.C. KOCAELİ ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ YÜKSEK LİSANSI (İÖ) CEREN ŞAHİN 145148006 İŞSAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİNDE GÜNCEL UYGULAMALAR YANGIN ÇEŞİTLERİ VE KULLANILMASI GEREKEN

Detaylı

TMMOB KİMYA MÜHENDİSLERİ ODASI ANKARA ŞUBESİ

TMMOB KİMYA MÜHENDİSLERİ ODASI ANKARA ŞUBESİ I SIVILAŞTIRILMIŞ PETROL GAZI ( LPG ) İÇİNDEKİLER Sayfa GİRİŞ 1-2 ÜRETİM 3-10 ÖZELLİKLERİ 11-12 KULLANIM ALANLARI 13-16 TEHLİKELERİ 17-19 KULLANIM KURALLARI 19-21 DEPOLANMASI 21-22 ÖRNEK LPG MALZEME GÜVENLİK

Detaylı

BAŞKENT ÜNİVERSİTESİ MAKİNE MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MAK - 402 MAKİNE MÜHENDİSLİĞİ LABORATUVARI DENEY 4

BAŞKENT ÜNİVERSİTESİ MAKİNE MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MAK - 402 MAKİNE MÜHENDİSLİĞİ LABORATUVARI DENEY 4 BAŞKENT ÜNİVERSİTESİ MAKİNE MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MAK - 0 MAKİNE MÜHENDİSLİĞİ LABORATUVARI DENEY İÇİNDE SABİT SICAKLIKTA SİLİNDİRİK ISITICI BULUNAN DİKDÖRTGEN PRİZMATİK SAC KUTU YÜZEYLERİNDEN ZORLANMIŞ TAŞINIM

Detaylı

Madde/Müstahzar Adı : NATURA A1 AKRİLİK Hazırlama Tarihi : 09.08..2005 Yeni Düzenleme Tarihi : - Kaçıncı Düzenleme Olduğu : 00

Madde/Müstahzar Adı : NATURA A1 AKRİLİK Hazırlama Tarihi : 09.08..2005 Yeni Düzenleme Tarihi : - Kaçıncı Düzenleme Olduğu : 00 Form No : B-350 Sayfa No : 1/ 6 1. MADDE/MÜHTAHZAR VE ŞİRKET/İŞ SAHİBİNİN TANITIMI 1.1. Madde/Mühtahzarın Tanıtılması : NATURA A1 AKRİLİK Su bazlı akrilik dış cephe boyası 1.2. Madde/Mühtahzarın Kullanımı

Detaylı

GÜVENLİK BİLGİ FORMU

GÜVENLİK BİLGİ FORMU Sayfa 1 nin 5 BÖLÜM 1: Madde/Müstahzar Ve Şirket/İş Sahibinin Tanıtımı 1.1. Madde/Müstahzarın tanıtılması 1.2. Madde/Müstahzarın kullanımı 1.3. Şirket/İş sahibinin tanıtımı Üretici Şirket adı: Cadde: Şehir:

Detaylı

Kimyasal Yapısı Tanım : Tehlikesiz hammaddelerin ve aşağıda listelenen maddelerin sudaki karışımı

Kimyasal Yapısı Tanım : Tehlikesiz hammaddelerin ve aşağıda listelenen maddelerin sudaki karışımı 9191/155/EC ve ve Müstahzarlara İlişkin Güvenlik Bilgi Formlarının Hazırlanması ve Dağıtılması Hakkında Yönetmelik Yayın Tarihi 01/12/2012 1. Ürün ve Firma Tanıtımı Ürün Adı FAGOR HEAVY L Ürün Tanımı Ağır

Detaylı

PARLAYICI PATLAYICI ORTAMLARDA İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ

PARLAYICI PATLAYICI ORTAMLARDA İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ PARLAYICI PATLAYICI ORTAMLARDA İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ Patlayıcı Ortam Yanıcı maddelerin gaz, buhar, sis ve tozlarının atmosferik koşullar altında hava ile oluşturduğu ve herhangi bir tutuşturucu kaynakla

Detaylı

ODEN LOJİSTİK A.Ş Tehlikeli Madde Kodları ve Sembolleri

ODEN LOJİSTİK A.Ş Tehlikeli Madde Kodları ve Sembolleri ODEN LOJİSTİK A.Ş Tehlikeli Madde Kodları ve Sembolleri Tehlikeli ve denizi kirletme riski olan maddelerin denizde taşıma yapan gemiler tarafından taşınması International Convention for the Safety of the

Detaylı

EK-B Gazlı Söndürme Sistemleri İçin Açıklayıcı Bilgiler

EK-B Gazlı Söndürme Sistemleri İçin Açıklayıcı Bilgiler EK-B Gazlı Söndürme Sistemleri İçin Açıklayıcı Bilgiler Tablo B.1 Söndürücü Gazların Karakteristikleri ¹ Söndürücü Gazlar HFC-227ea HFC-125 IG-01 IG-541 Özellikleri Kimyasal Formülü CF3CHFCF3 CF3CHF2 Ar

Detaylı

İşletmelerdeYakıt Depolaması ve Yangın Riski

İşletmelerdeYakıt Depolaması ve Yangın Riski İşletmelerdeYakıt Depolaması ve Yangın Riski İşletmelerin büyük bölümü hem konfor ısıtmada kullanılan kazanlar için, hem proses ısısını karşılayan ekipman, hem de işletmede bulunan jeneratör, firma taşıtları,

Detaylı

Tehlikeli maddeler Cas-No. Đsim Ağırlık Birim Sınıflandırma 000074-98-6 propane F+ R12 000106-97-8 bütan F+ R12

Tehlikeli maddeler Cas-No. Đsim Ağırlık Birim Sınıflandırma 000074-98-6 propane F+ R12 000106-97-8 bütan F+ R12 Sayfa 1/6 1. Madde/Müstahzar ve Firma Tanıtımı Ürün adı : Silikonspray Üretici / Pazarlayıcıya ait bilgiler: Dr. Schumacher GmbH Postfach 11 62 D-34201 Melsungen Telefon No : +49-5664-9496 0 Acil Durum

Detaylı

MALZEME GÜVENLİK BİLGİ FORMU (MGBF)

MALZEME GÜVENLİK BİLGİ FORMU (MGBF) 1. ŞİRKET/İŞ SAHİBİNİN TANIMI Ürünü Tanıtıcı Bilgiler Ürün Kodu 1301 Ürün Adı FIKSPUR 2K B (A Bileşeni) İKİ BİLEŞENLİ, BİTÜM TAKVİYELİ, POLİÜRETAN ESASLI, SU YALITIM Tanımlama/ Kullanım MALZEMESİ MGBF

Detaylı

SAKARYA ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ MAKİNA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ

SAKARYA ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ MAKİNA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ 5. Soğutma Şekline Göre Hava soğutmalı motortar: Bu motorlarda, silindir yüzeylerindeki ince metal kanatçıklar vasıtasıyla ısı transferi yüzey alanı artırılır. Motor krank milinden hareket alan bir fan

Detaylı