MOLEKÜLER TANI YÖNTEMLER NDE YAfiANAN SORUNLAR

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "MOLEKÜLER TANI YÖNTEMLER NDE YAfiANAN SORUNLAR"

Transkript

1 MOLEKÜLER TANI YÖNTEMLER NDE YAfiANAN SORUNLAR Doç Dr Cengiz ÇAVUfiO LU Ege Üniversitesi T p Fakültesi Mikrobiyloji ve Klinik Mikrobiyoloji AB Dal Bornova, zmir Son on y l içinde mikobakterilerin hastal k örneklerinden saptanmas, kültürde üreyen mikobakterilerin tan mlanmas ve antitüberküloz ilaç direncinin saptanmas için çok say da nükleik asit temelli test kullan ma sunuldu (23). Bu yöntemler rutin uygulamada sa lad klar kolayl klar n ve yararlar n yan s ra birtak m sorunlar da beraberinde getirmifltir. Sunulan derlemede klinik örneklerden mikobakterilerin saptanmas nda, kültürde üreyen mikobakterilerin tan mlanmas nda ve ilaç direncinin belirlenmesinde kullan lan moleküler yöntemlerin rutin uygulamalar ve uygulmada karfl lafl lan sorunlar gözden geçirilmifltir. Kullan mdaki Ticari Direkt Amplifikasyon Testleri Klinik örneklerden mikobakterilerin saptanmas nda baflta polimeraz zincir reaksiyonu (PCR) ve transkripsiyon arac l amplifikasyon (TMA) olmak üzere strand displacement amplification (SDA) ve ligaz zincir reaksiyonu (LCR) gibi çeflitli amplifikasyon yöntemleri kullan lmaktad r (23). Amplicor M.tuberculosis testi (Roche Molecular System, Branchburg, NJ) tüm mikobakteri türlerinde ortak olarak bulunan 16S rrna geninin (16S rdna) 584 bç lik bölgesinin PCR ile ço alt lmas ve oluflan DNA amplikonlar n n M.tuberculosis kompleks e özgü proplarla kolorometrik yöntemle saptanmas temeline dayan r. Yöntemin otomotize flekli Cobas Amplicor MTB olarak adland r lmaktad r. Testte internal amplifikasyon kontrolü bulunmakta ve test 6 saat içinde sonuçlanmaktad r. Amplicor direkt bak s pozitif solunum örneklerinde tan sal amaçla kullan lmas için FDA onay alm flt r (23). Amplified M.tuberculosis Direct (AMTD2) testi (Gen- Probe, Inc., San Diego, Calif.) 16S rrna n n 420C de izotermal olarak TMA ile ço alt lmas ve oluflan RNA amplikonlar n n M.tuberculosis kompleks e özgü acridinium esterle iflaretlenmifl DNA proplar ile kemilüminisens yöntemle saptanmas temeline dayan r. AMTD2-2.5 saat içinde sonuçlanmakta ve testte internal amplifikasyon kontrolü bulunmamaktad r. Yöntemin tüm solunum 81

2 örneklerinde tan sal amaçla kullan lmas FDA taraf ndan onaylanm flt r (23). BD ProbeTec energy transfer (ET) Direct TB System (DTB) testi (Becton Dickenson Biosciences Microbiology Products, Sparks, Md.) M.tuberculosis kompleks e özgü IS6110 ve mikobakteri türleri için ortak 16S rdna bölgesinin 52.50C de izotermal olarak SDA yöntemi ile ço alt lmas ve oluflan DNA amplikonlar n n M.tuberculosis kompleks e özgü floresan boya ile iflaretlenmifl DNA proplar ile florimetrik yöntemle saptanmas temeline dayan r. DTB de internal amplifikasyon kontrolü bulunmakta ve test 6 saat içinde sonuçlanmaktad r. DTB tan sal amaçla kullan lmas için henüz FDA onay almam flt r. LCx MTB testi (Abbott Laboratories, Abbott Park., III) LCR ile probe amplifikasyonu temeline dayanan bir yöntemdir. LCx MTB FDA tarf ndan onaylanmam fl ve 2002 y l ndan sonra Avrupa da da kullan mdan çekilmifltir (23). Klinik Uygulamadaki Deneyimler Ticari direkt amplifikasyon testlerinin klinik performanslar hakk nda elimizde yeterli veri bulunmas na karfl n veri toplanmas ve analizindeki farkl yan tutmalardan dolay çal flmalar n karfl laflt r lmas nda güçlükler yaflanmaktad r. Ayr ca, kültürün tüberküloz tan s nda alt n standart olarak kabul edildi i durumlarda basil ç karmayan, kültür negatif olgular alt n standartta bir duyarl l k sorunu yaratmaktad r. Bu durum duyarl l daha yüksek ancak kontaminasyona ba l olarak yanl fl pozitiflik riski de bulunan bir yöntemi alt n standartla karfl laflt r rken s k nt yaratmaktad r (16, 23). Direkt bak /kültür pozitif solunum örneklerinde Amplicor, AMTD2 ve DTB nin duyarl l genelilkle %95 in üzerindedir (8, 9, 16, 23). Direkt bak s negatif solunum örneklerinde ise Amplicor un duyarl l % , AMTD2 nin %75-83, DTB in ise % aras nda de iflmektedir (2, 3, 13, 22, 23, 25). Direkt bak /kültür pozitif ekstrapulmoner örneklerde Amplicor un duyarl l % aras nda de iflirken direkt bak /kültür negatif örneklerde bu oran % olarak bulunmufltur (23). Solunum d fl örneklerde inhibitör maddelerin daha s k olmas nedeniyle özellikle plevral s v, gastrik aspiratlar, lenf dü ümü ve BOS da Amplicor la yetersiz sonuçlar al nmaktad r (23). Testin kültürle karfl laflt r ld çal flmalarda antitüberküloz tedavi alan hastalarda ve tüberküloz d fl mikobakteri enfeksiyonu 82

3 olan hastalarda yanl fl pozitif sonuçlar bildirilmifltir (4, 14, 25, 26, 28). nternal amplifikasyon kontrolünün bulunmas Cobas Amplicor un en önemli avantaj d r (23). Direkt bak /kültür pozitif ekstrapulmoner örneklerde AMTD2 nin duyarl l % aras nda de iflirken direkt bak /kültür negatif örneklerde % olarak bulunmufltur (1, 13, 22). AMTD2 de RLU olan eflik de eri ile nisbeten s k yanl fl pozitiflikler saptanmas nedeniyle bu de er kitin üreticisi taraf ndan de ifltirildi ve sonucu RLU aras ndaki ç kan örneklerde testin tekrarlanmas önerildi. Son yap lan çal flmalarda optimal eflik de eri RLU olarak al nd nda duyarl l kta düflme olmadan özgüllükte düzelme sa land bildirilmifltir (17, 21). Testin kültürle karfl laflt r ld çal flmalarda tüberküloz d fl mikobakteri enfeksiyonu olan hastalarda yanl fl pozitif sonuçlar bildirilmifltir (1, 22, 24, 27). nhibitörleri saptayan internal amplifikasyon kontrolünün bulunmamas AMTD2 nin en önemli dezavantaj d r (23). Direkt bak /kültür pozitif ekstrapulmoner örneklerde DTB nin duyarl l % aras nda de iflirken direkt bak /kültür negatif örneklerde bu oran % olarak bulunmufltur (15, 19, 20). nternal amplifikasyon kontrolünün bulunmas, sistemin amplikon kontaminasyonunu en aza indirecek flekilde tasarlanm fl olmas, örnek ifllenmesi ve amplifikasyonun ayn ortamda gerçeklefltirilebilmesi ve testte kullan lan tüm reagenlerin oda s s nda saklanabilmesi testin avantaj d r. DTB ile tüberküloz d fl mikobakteri enfeksiyonu olan hastalarda yanl fl pozitif sonuç bildirilmemifltir. Örnek haz rlama ifllmelerinin emek yo un olmas sistemin en önemli eksikli idir. (23). Yanl fl Pozitif Sonuçlar Halen kullan mda olan ticari direkt amplifikasyon testleri canl ve cans z mikroorganizmay ay ramamaktad r. Tedaviye iyi yan t verip klinik düzelme sa lanan hastalarda bile tedavi s ras nda ve tedavi bitiminden sonra bu testlerle pozitif sonuçlar al nabilmektedir (9, 23). Yanl fl pozitifli in bir di er nedeni de tan da alt n standart olarak klinik kan tlar n yerine kültür pozitifli inin kabul edilmesidir. Direkt bak n n negatif oldu u az miktarda basil ç kar lan durumlarda 83

4 basilin örnek içinde dengesiz da l m na ba l olarak kültürde üreme olmad halde ticari direkt amplifikasyon testleri pozitif olarak saptanabilmektedir. Bu nedenle tek bafl na kültür sonuçlar yla ticari direkt amplifikasyon testlerinin performans n de erlendirmek çok do ru de ildir. Kültür sonuçlar n n klinik bulgularla birlikte de erlendirilmesi daha do ru sonuç vermektedir. yi e itilmifl personel, uygun ekipman ve yeterli fiziki koflullar amplikon kontaminasyonuna ba l gerçek yanl fl pozitif sonuçlardan kaç nmak için önemlidir. Ayr ca yanl fl pozitif sonuçlar önlemek için çal flma ortam %10 çamafl r suyu ile dezenfekte edilmeli, amplikon kontaminasyonunun kontrolü için belli aral klarla çal flma ortam ndan al nan örnekler test edilmelidir (23). Yanl fl Negatif Sonuçlar Kullan mdaki ticari direkt amplifikasyon testleriyle aktif tüberküloz hastalar ndan elde edilen klinik örneklerde yanl fl negatif sonuçlar elde edilebilir. Bu örneklerin ço u direkt bak s nda basil saptanamayan örneklerdir. Bu durumda çok az say da basil örnek içinde homojen olmayan bir flekilde da l m fl olabilir ve dekontaminasyon ifllemi s ras nda örnek uygun bir flekilde dilüe edilmezse yanl fl negatif sonuç al nabilir. Yanl fl negatifli in di er olas nedenleri ise örnekte bulunan inhibitörler ve hedefin yetersiz ekstraksiyonudur. Bazen örneklerin içinde bulunabilen nükleaz ve proteazlar amplifikasyonu inhibe ederek yanl fl negatifli e yol açabilirler. Örneklerde %1 den %20 lere kadar artan oranlarda inhibitör madde olabildi i bildirilmektedir. nhibitörler ço u kez direkt bak s negatif örneklerde görülmesine karfl n direkt bak s pozitif örneklerde de görülebilir. nternal amplifikasyon kontrolü içeren sistemlerde bu durum saptanabilir. nhibitörler hastan n bütün örneklerinde bulunmad için hastan n farkl bir örne inin çal fl lmas yla ço u kez bu sorun afl labilir. Ayr ca, günümüzde hedef ekstraksiyonu için fenol-kloroform yöntemi gibi kimyasal temelli yöntemlerinin yerine s tma, sonikasyon gibi fiziksel temelli yöntemlerin kullan lmas da hem ekstraksiyon ifllemini basitlefltirmifl hem de kimyasallara ba l inhibisyon riskini ortadan kald rm flt r (23). 84

5 Rutin Uygulmada Ticari Direkt Amplifikasyon Testleri: Temel Prensipler Ticari direkt amplifikasyon testlerinden Amplicor ve AMTD2 klinik tan da kullan lmas için FDA onay alm flt r. Bu onay Amplicor için yaln z direkt bak s pozitif solunum örneklerde geçerliyken, AMTD2 için tüm solunum örneklerinde geçerlidir. Bununla birlikte ticari direkt amplifikasyon testleri ekstrapulmoner örneklerde de tüberküloz tan s için kullan lmaktad r. Direkt amplifikasyon testleriyle antitüberküloz tedavi alan hastalarda yanl fl pozitif sonuçlar al nabilir. Bu nedenle bu testler 7 günden uzun süreyle antitüberküloz ilaç kullanan hastalarda ve antitüberküloz tedavi bitiminden sonraki 2 ay içinde uygulanmamal d r (23). Hastadan al nan her üç balgam örne inin direkt bak s n n negatif oldu u durumlarda direkt amplifikasyon testleri ilk toplanan örnekte uygulanmal, yoksa direkt bak s pozitif örnekte uygulanmal d r. Direkt bak s ve direkt amplifikasyon testinin pozitif saptand durumda tüberküloz tan s do rulan r. Direkt bak s pozitif bir örnekte direkt amplifikasyon testi negatif ise inhibitör varl aç s ndan test ikinci kez hastan n direkt bak s pozitif farkl bir örne i ile tekrarlan r. Test sonucu yine negatif ç karsa tüberküloz d fl mikobakteri enfeksiyonu olas l düflünülür. Direkt bak s negatif örnekte direkt amplifikasyon testi pozitif saptan rsa test tekrarlan r; ikinci kez pozitif ç karsa tüberküloz düflünülür. ki ard fl k örnekte hem direkt bak hem de direkt amplifikasyon testi negatif olarak saptan rsa hastan n tüberküloz olmad düflünülür (5, 23). Bununla birlikte kesin tan klinik bulgularla birlikte de erlendirilerek verilmelidir. Ticari direkt amplifikasyon testlerinin tüberküloz olma olas l çok yüksek olan hastalarda veya tüberkülozun çok düflük olas l k oldu u hastalarda kullan lmas sa l k kaynaklar n n uygunusuz kullan m na yol açmaktad r. Bu yöntemler temel olarak di er bulgularla birlikte hastan n tan sal de erlendirmesini ve tedavisini etkileyebilecek, tüberkülozun ne çok yüksek ne de çok düflük bir olas l k oldu u direkt bak s negatif ancak klinisyen taraf ndan tüberküloz kuflkulu olarak de erlendirilen hastalarda kullan lmal d r (23). Günümüzde kabul gören görüfle göre moleküler testler sadece Amerikan Toraks Cemiyeti nin seviye II ve III standartlar n yakalam fl, konvansiyonel 85

6 yöntemlerin kullan lmas nda yüksek standartlar yakalam fl labortuvarlar taraf ndan uygulanmal d r. Hasta izleminde moleküler testleri haftada bir kez çal flman n suboptimal oldu u düflünülmektedir. Bu nedenle bu yöntemler haftada iki, üç kez olacak flekilde çal fl lmal d r (23). Sonuç olarak yanl fl negatiflik, yanl fl pozitiflik, direkt bak s negatif örneklerde ve ekstrapulmoner örneklerde göreceli olarak düflük duyarl l k ve tüberküloz d fl mikobakterilerin saptanamamas ticari direkt amplifikasyon testlerinin temel sorunlar d r. Direkt bak s negatif olgularda pozitif sonuçlar bildirilirken dikkatli olunmal ve kuflkulu durumlarda test tekrarlanmal d r. Klinisyen böyle olgularda testin sonucunu kan tlardan biri gibi düflünülmelidir. Ayr ca, bu yöntemler uygun kalite güvencesi alt nda kullan lmal d r. Kültürde Üreyen Mikobakterilerin Tan mlanmas nda Kullan lan Testler H zl veya konvansiyonel yöntemlerle üretilen mikobakterilerin tan mlanmas mikobakteriyel enfeksiyonlar n tan s nda önemli bir aflamad r. Biyokimyasal yöntemler zaman al c ve zahmetlidir. Bu nedenle kültürde üreyen mikobakterilerin tan mlanmas nda moleküler yöntemler tercih edilmektedir. Tür tan mlamas nda 16S-23S rrna ITS gen bölgesini hedef alan ve insanlarda hastal k etkeni mikobakteri türlerinin önemli bir bölümünü saptayabilen INNO-L PA Mycobacteria v2 (Innogenetics NV, Zwijndrecht, Belgium) gibi reverz hibridizasyon testleri rutin uygulamalarda yayg n olarak kullan lmaktad r (12). Manuel ve otomatize olarak uygulanabilen reverz hibridizasyon testleri moleküler yöntemler için asgari koflullar n bulundu u laboratuvarlarda sorunsuz olarak kullan labilmektedir. Bu yöntemlerle günler, haftalar süren tan mlama ifllemleri 6 saat içinde tamamlanabilmektedir. Bu testler çok say da klinik çal flmada de erlendirilmifl h zl, duyarl ve özgül bulunmufltur (12). DNA dizi analizi mikobakteri türlerinin tan mlanmas nda alt n standart haline gelmektedir. Tür tan mlamas için genellikle hsp65 geni, 16S rrna geni ve 16S- 23S rrna ITS bölgesini hedef alan dizi analizleri kullan lmaktad r. Dizi analiziyle bilinen türlerin yan s ra yeni tür ya da alt türlerin tan mlanmas da mümkündür. Genel kullan ma aç k veri tabanlar nda mikobakteri türlerine ait DNA dizi havuzu 86

7 her geçen genifllemekte bunun sonucunda elde edilen dizilerin daha sa l kl de erlendirilmesi mümkün olmaktad r. laç Direncinin Saptanmas nda Kullan lan Testler Son on y l içinde M.tuberculosis in ilaç direncinin moleküler mekanizmalar n n anlafl lmas ndan sonra h zl ilaç direnci saptamaya yönelik moleküler uygulamalar gelifltirilmifltir. Özellikle rifampisin (RIF) ve izoniyazid (INH) direncini saptayan yöntemler klinik tan laboratuvarlar nda giderek artan oranlarda kullan lmaktad r. RIF direncinin tamam na yak n ndan rpob geninin 81 bç lik bölümündeki mutasyonlar sorumludur. Dahas rpob genindeki belli mutasyonlarla rifabutin direnci aras nda da kuvvetli bir birliktelik bulunmaktad r. Ayr ca bu kökenlerin yaklafl k %90 n nda RIF direnciyle birlikte INH direnci de saptanmaktad r. Bu nedenle RIF direnci ayn zamanda INH direncini de göstermektedir (10, 11). INH a dirençli kökenlerde farkl gen bölgelerinde mutasyonlar saptanabilmesine karfl n, direncin yaklafl k %90 n ndan katg ve inha bölgesindeki mutasyonlar sorumludur. INH a dirençli kökenlerde yap lan çeflitli çal flmalarda INH direncinin % sinden katg bölgesindeki mutasyonlar n sorumlu oldu u gösterilmifltir (18). Çavuflo lu ve ark.(7) taraf ndan Ege Bölgesi izolatlar nda yap lan çal flmada bu oran yaklafl k %70 olarak bulunmufltur. Direnç saptamada INNO-L PA RIF TB. (Innogenetics NV, Zwijndrecht, Belgium) ve GenoType MTBDR (Hain Lifescience GmbH, Nehren, Germany) gibi reverz hibridizasyon testleri ve DNA dizi analizi rutin uygulamalarda kullan lmaktad r (7, 10). Manuel ve otomatize olarak uygulanabilen reverz hibridizasyon testleri moleküler yöntemler için asgari koflullar n bulundu u laboratuvarlarda sorunsuz olarak kullan labilmektedir. Bu yöntemlerle günler, haftalar süren duyarl l k testleri 6 saat içinde tamamlanabilmektedir. Bu yararlar na karfl l k moleküler testler hedefledikleri gen bölgesinin d fl nda kalan ve dirence yol açan mutasyonlar saptayamamaktad r. Ayr ca bu testlerle nadiren dirence yol açmayan sessiz (DNA dizi analiz için geçerli de il) ve nötral mutasyonlar da saptanarak yanl fl pozitif sonuçlar elde edilebilmektedir. 87

8 KAYNAKLAR 1. Alcala L, Ruiz-Serrano MJ, Hernangomez S, et al. Evaluation of the upgraded amplified Mycobacterium tuberculosis direct test (Gen-Probe) for direct detection of Mycobacterium tuberculosis in respiratory and non-respiratory specimens. Diagn Microbiol Infect Dis. 2001; 41: Bergmann JS, Woods GL. Clinical evaluation of the BDProbe-Tec strand displacement amplification assay for rapid diagnosis of tuberculosis. J Clin Microbiol. 1998; 36: Bogard M, Vincelette J, Antinozzi R, et al. Multicenter study of a commercial, automated polymerase chain reaction system for the rapid detection of Mycobacterium tuberculosis in respiratory specimens in routine clinical practice. Eur J Clin Microbiol Infect Dis. 2001; 20: Bonington A, Strang JIG, Klapper PE, et al. Use of Roche Amplicor Mycobacterium tuberculosis PCR in early diagnosis of tuberculous meningitis. J Clin Microbiol. 1998; 36: Centers for Disease Control and Prevention Update: nucleic acid amplification tests for tuberculosis. Morb. Mortal. Wkly. Rep. 49: Cohen RA, Muzzafar S, Schwartz D, et al. Diagnosis of pulmonary tuberculosis using PCR assay on sputum collected within 24 hours of hospital admission. Am J Respir Crit Care Med. 1998; 156: Çavuso lu C, Bilgiç A. Evaluation of the GenoType MTBDR ASSAY for the rapid detection of rifampin and isoniazid resistance in Mycobacterium tuberculosis isolates; Preliminary Study. European Meeting on Molecular Diagnostics. Abstract Book October, Scheviningen, the Hauge, the Netherlands. 2005; Çavuflo lu C, Çiçek-Saydam C, Tuncel M, Bilgiç A. Solunum örneklerinden Mycobacterium tuberculosis kompleks in saptanmas nda TMA (Gen-Probe MTD) ile Roche Amplicor PCR n etkinli inin karfl lflat r lmas. nfek Derg. 2001; 15: Çavuflo lu C, Güneri S, Suntur M, Bilgiç A. Clinical Evaluation of the FASTPlaqueTB for the rapid diagnosis of Pulmonary Tuberculosis. Turk J Med Sci. 2002; 32: Çavuflo lu C, Hilmio lu S, Güneri S, Bilgiç A. Characterization of rpob mutations in rifampin-resistant clinical isolates of Mycobacterium tuberculosis from Turkey 88

9 by DNA sequencing and Line Probe assay. J Clin Microbiol. 2003; 40: Çavuflo lu C, Karaca-Derici Y, Bilgiç A. In-vitro activity of rifabutin against rifampicin-resistant Mycobacterium tuberculosis isolates with known rpob mutations. Clin Microbiol Infect. 2004;10: Çavuflo lu C, Karaca-Derici Y, Yayg n YE, Bilgiç A. Nontüberküloz mikobakteri izolatlar n n tan mlanmas. 3. Ulusal Moleküler ve Tan sal Mikrobiyoloji kongresi. Program ve Bildiri Özeti Kitab. 28 Haziran- 1 Temmuz 2004; Gamboa F, Fernandez G, Padilla E, et al. Comparative evaluation of initial and new version of the Gen-Probe amplified Mycobacterium tuberculosis direct test for direct detection of Mycobacterium tuberculosis in respiratory and nonrespiratory specimens. J Clin Microbiol. 1998; 36: Gamboa F, Manterola JM, Lonca J, et al. Comparative evaluation of two commercial assays for direct detection of Mycobacterium tuberculosis in respiratory specimens. Eur J Clin Microbiol Infect Dis. 1998; 17: Johansen IS, Thomsen VØ, Johansen A, Andersen P, Lundgren B. Evaluation of a new commercial assay for diagnosis of pulmonary and non pulmonary tuberculosis. Eur J Clin Microbiol Infect Dis. 2002; 21: Katoch VM. Newer diagnostic techniques for tuberculosis. Indian J Med Res. 2004; 120: Kerleguer A, Koech JL, Fabre M, et al. Use of equivocal zone in interpretation of results of the amplified Mycobacterium tuberculosis direct test for diagnosis of tuberculosis. J Clin Microbiol. 2003; 41: Kim SY, Park YJ, Kim WI, et al. Molecular analysis of isoniazid resistance in Mycobacterium tuberculosis isolates recovered from South Korea. Diagn Microbiol Infect Dis. 2003; 47: Maugein J, Fourche J, Vacher S, Grimond C, Bebear C. Evaluation of the BDProbeTec TM ET DTB assay for direct detection of Mycobacterium tuberculosis complex from clinical samples. Diagn Microbiol Infect Dis. 2002; 44: Mazzarelli G, Rindi L, Picccoli P, et al. Evaluation of the BDProbeTec ET system for direct detection of Mycobacterium tuberculosis in pulmonary and extrapulmonary samples: a multicenter study. J Clin Microbiol. 2003; 41: Middleton AM, Cullinan P, Wilson R, Kerr JR, Chadwick MV. Interpreting the results of the amplified Mycobacterium tuberculosis direct test for detection of M. tuberculosis rrna. J Clin Microbiol. 2003; 41:

10 22. O Sullivan CE, Miller DR, Schneider PS, Roberts GD. Evaluation of Gen-Probe amplified Mycobacterium tuberculosis direct test by using respiratory and nonrespiratory specimens in a tertiary care center laboratory. J Clin Microbiol. 2002; 40: Piersimoni C, Scarparo C. Relevence of Commercial Amplification Methods for Direct Detection of Mycobacterium tuberculosis Complex in Clinical Samples. J Clin Microbiol 2003; 41: Piersimoni C, Scarparo C, Piccoli P, et al. Performance assessment of two commercial amplification assay for direct detection of Mycobacterium tuberculosis complex from respiratory and extrapulmonary specimens. J Clin Microbiol. 2002; 40: Reischl U, Lehn N, Wolf H, Naumann L. Clinical evaluation of the automated Cobas Amplicor MTB assay for testing respiratory and non-respiratory specimens. J Clin Microbiol. 1998; 36: Shah S, Miller A, Mastellone A, et al. Rapid diagnosis of tuberculosis in various biopsy and body fluid specimens by the Amplicor Mycobacterium tuberculosis polymerase chain reaction test. Chest. 1998; 113: Tjhie JHT, van Belle AF, Dessens-Kroon M, van Soolingen D. Misidentification and diagnostic delay caused by a false positive amplified Mycobacterium tuberculosis direct test in an immunocompetent patient with a Mycobacterium celatum infection. J Clin Microbiol. 2001; 39: Tortoli E, Tronci M, Passerini Tosi C, et al. Multicenter evaluation of two commercial amplification kits (Amplicor, Roche and LCx, Abbott) for direct detection of Mycobacterium tuberculosis in pulmonary and extrapulmonary specimens. Diagn Microbiol Infect Dis. 1999; 33:

TÜBERKÜLOZUN MOLEKÜLER TANISINDA GÜNCEL DURUM

TÜBERKÜLOZUN MOLEKÜLER TANISINDA GÜNCEL DURUM TÜBERKÜLOZUN MOLEKÜLER TANISINDA GÜNCEL DURUM Doç. Dr. Alpaslan Alp Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Mikrobiyoloji Anabilim Dalı Dünya Sağlık Örgütü 2009 Yılı Raporu Aktif tüberkülozlu hasta

Detaylı

TÜBERKÜLOZ LABORATUVARINDA MOLEKÜLER YÖNTEMLER

TÜBERKÜLOZ LABORATUVARINDA MOLEKÜLER YÖNTEMLER TÜBERKÜLOZ LABORATUVARINDA MOLEKÜLER YÖNTEMLER Prof. Dr. Rıza DURMAZ İnönü Üniversitesi, Tıp Fakültesi Mikrobiyoloji ve Klinik Mikrobiyoloji Anabilim Dalı, Malatya Klasik laboratuvar tanı yöntemlerinden

Detaylı

Tüberküloz Tanısında Yeni Moleküler Testler

Tüberküloz Tanısında Yeni Moleküler Testler Tüberküloz Tanısında Yeni Moleküler Testler Prof. Dr. Cengiz ÇAVUŞOĞLU Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Mikrobiyoloji Anabilim Dalı Bornova-İZMİR Hızlı tanıda kullanılan yöntemler PCR (Polymerase chain

Detaylı

Akciğer ve Akciğer Dışı Tüberküloz Tanısında Moleküler Yöntemlerin Kullanımı

Akciğer ve Akciğer Dışı Tüberküloz Tanısında Moleküler Yöntemlerin Kullanımı Derleme Yazı/Review Article Mikrobiyol Bul 2012; 46(2): 319-331 Akciğer ve Akciğer Dışı Tüberküloz Tanısında Moleküler Yöntemlerin Kullanımı Use of Molecular Techniques in the Diagnosis of Pulmonary and

Detaylı

TÜBERKÜLOZUN MOLEKÜLER TANISINDA T CAR S STEMLER

TÜBERKÜLOZUN MOLEKÜLER TANISINDA T CAR S STEMLER TÜBERKÜLOZUN MOLEKÜLER TANISINDA T CAR S STEMLER zotermal Dizi Yer De ifltirme Amplifikasyonu Tekni inin Kullan m Strand Displacement Amplification (SDA) Doç.Dr.Mustafa ÖZYURT GATA Haydarpafla E itim Hastanesi

Detaylı

KLİNİK ÖRNEKLERDEN İZOLE EDİLEN ATİPİK MİKOBAKTERİLERİN LINE PROBE ASSAY (LIPA) YÖNTEMİYLE TANIMLANMASI

KLİNİK ÖRNEKLERDEN İZOLE EDİLEN ATİPİK MİKOBAKTERİLERİN LINE PROBE ASSAY (LIPA) YÖNTEMİYLE TANIMLANMASI MİKROBİYOL MİKROBİYOLOJİ BÜL 2007; 41: BÜLTENİ 503-510 503 KLİNİK ÖRNEKLERDEN İZOLE EDİLEN ATİPİK MİKOBAKTERİLERİN LINE PROBE ASSAY (LIPA) YÖNTEMİYLE TANIMLANMASI IDENTIFICATION OF ATYPICAL MYCOBACTERIA

Detaylı

TÜBERKÜLOZ TANI VE TAKİBİNDE MİKROBİYOLOJİ LABORATUARLARININ YERİ,SORUMLULUĞU, BİRLİKTE NELER YAPILABİLİR. Uzm Dr.Banu BAYRAKTAR

TÜBERKÜLOZ TANI VE TAKİBİNDE MİKROBİYOLOJİ LABORATUARLARININ YERİ,SORUMLULUĞU, BİRLİKTE NELER YAPILABİLİR. Uzm Dr.Banu BAYRAKTAR TÜBERKÜLOZ TANI VE TAKİBİNDE MİKROBİYOLOJİ LABORATUARLARININ YERİ,SORUMLULUĞU, BİRLİKTE NELER YAPILABİLİR Uzm Dr.Banu BAYRAKTAR Dünyada en sık ölüme neden olan infeksiyonlardan biri Dünya nüfusunun 1/3

Detaylı

MİKOBAKTERİYEL DNA İZOLASYONUNDA ÜÇ FARKLI YÖNTEMİNİN KARŞILAŞTIRILMASI* COMPARISON OF THREE DIFFERENT MYCOBACTERIAL DNA ISOLATION METHODS

MİKOBAKTERİYEL DNA İZOLASYONUNDA ÜÇ FARKLI YÖNTEMİNİN KARŞILAŞTIRILMASI* COMPARISON OF THREE DIFFERENT MYCOBACTERIAL DNA ISOLATION METHODS MİKROBİYOL MİKROBİYOLOJİ BÜLT 2007; 41: BÜLTENİ 395-402 395 MİKOBAKTERİYEL DNA İZOLASYONUNDA ÜÇ FARKLI YÖNTEMİNİN KARŞILAŞTIRILMASI* COMPARISON OF THREE DIFFERENT MYCOBACTERIAL DNA ISOLATION METHODS Alpaslan

Detaylı

Tüberkülozun Mikrobiyolojik Tanısı. Süheyla SÜRÜCÜOĞLU

Tüberkülozun Mikrobiyolojik Tanısı. Süheyla SÜRÜCÜOĞLU Tüberkülozun Mikrobiyolojik Tanısı Süheyla SÜRÜCÜOĞLU Tüberkülozun etkin kontrolü için; Yayma sonuçları Kültür ve identifikasyon Duyarlılık testleri ; 24 saat ; 21 gün ; 30 günde bildirilmeli CDC, 1995

Detaylı

Klinik Örneklerde Mycobacterium Tuberculosis Saptanmasında PCR-ELISA Yönteminin Değerlendirilmesi

Klinik Örneklerde Mycobacterium Tuberculosis Saptanmasında PCR-ELISA Yönteminin Değerlendirilmesi Kocatepe Tıp Dergisi Kocatepe Medical Journal 17:42-47/Nisan/2016 ARAŞTIRMA YAZISI / RESEARCH ARTICLE Klinik Örneklerde Mycobacterium Tuberculosis Saptanmasında PCR-ELISA Yönteminin Değerlendirilmesi Evaluation

Detaylı

TANI ve İLAÇ DUYARLILIK TESTLERİNDE MOLEKÜLER YÖNTEMLERİN DEĞERİ

TANI ve İLAÇ DUYARLILIK TESTLERİNDE MOLEKÜLER YÖNTEMLERİN DEĞERİ 21. Yüzyılda Tüberküloz Sempozyumu ve II. Tüberküloz Laboratuvar Tanı Yöntemleri Kursu, Samsun TANI ve İLAÇ DUYARLILIK TESTLERİNDE MOLEKÜLER YÖNTEMLERİN DEĞERİ Y. Doç. Dr. Nuran Esen Dokuz Eylül Üniversitesi

Detaylı

Nilgün Çerikçioğlu Marmara Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Mikrobiyoloji Anabilim Dalı

Nilgün Çerikçioğlu Marmara Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Mikrobiyoloji Anabilim Dalı Nilgün Çerikçioğlu Marmara Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Mikrobiyoloji Anabilim Dalı Kandolaşımı Enfeksiyonları %10 Kandidemi Ölüm hızı : % 50 (YBÜ) Erken tanı (?), tedavinin önemi Etken: Candida allbicans

Detaylı

Tüberküloz Sorun mudur? Tüberkülozun güncel tanısı ve sorunlar

Tüberküloz Sorun mudur? Tüberkülozun güncel tanısı ve sorunlar Tüberküloz Sorun mudur? Tüberkülozun güncel tanısı ve sorunlar Dr. Nurhan Albayrak Türkiye Halk Sağlığı Kurumu, Ulusal TB Referans Laboratuvarı Tüberküloz Sorun mu? Dünyanın en ölümcül bulaşıcı hastalığı

Detaylı

İlaç Direncinin Saptanmasında Güncel Moleküler Yöntemler. O. Kaya Köksalan Deneysel Tıp Araştırma Enstitüsü (DETAE) İstanbul Üniversitesi

İlaç Direncinin Saptanmasında Güncel Moleküler Yöntemler. O. Kaya Köksalan Deneysel Tıp Araştırma Enstitüsü (DETAE) İstanbul Üniversitesi İlaç Direncinin Saptanmasında Güncel Moleküler Yöntemler O. Kaya Köksalan Deneysel Tıp Araştırma Enstitüsü (DETAE) İstanbul Üniversitesi TB solunum yoluyla bulaşan önlenebilir bir hastalıktır Bulaşları

Detaylı

Ayşe YÜCE Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi İnfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji AD.

Ayşe YÜCE Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi İnfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji AD. TÜRKİYE DE TÜBERKÜLOZUN DURUMU Ayşe YÜCE Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi İnfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji AD. DSÖ Küresel Tüberküloz Kontrolü 2010 Raporu Dünya için 3 büyük tehlikeden

Detaylı

ÜLKEM ZDE ÇOK LACA D RENÇL TÜBERKÜLOZ EP DEM YOLOJ S

ÜLKEM ZDE ÇOK LACA D RENÇL TÜBERKÜLOZ EP DEM YOLOJ S ÜLKEM ZDE ÇOK LACA D RENÇL TÜBERKÜLOZ EP DEM YOLOJ S Doç.Dr. Kemal TAHAO LU Süreyyapafla Gö üs Hastal klar ve Gö üs Cerrahisi Merkezi, STANBUL Çok laca Dirençli Tüberküloz (Ç D TB) ile ilgili gerek ülkemizde

Detaylı

NON-MOLEKÜLER TEKN KLER N TANI AMAÇLI KULLANIMLARI

NON-MOLEKÜLER TEKN KLER N TANI AMAÇLI KULLANIMLARI NON-MOLEKÜLER TEKN KLER N TANI AMAÇLI KULLANIMLARI Yrd.Doç.Dr.Alpaslan ALP Hacettepe Üniversitesi T p Fakültesi Mikrobiyoloji ve Klinik Mikrobiyoloji AB Dal, ANKARA Tüberküloz kontrolünde anahtar faktörler

Detaylı

TÜBERKÜLOZ TANISINDA YEN B R MMUNOLOJ K TEST (QUANTIFERON)

TÜBERKÜLOZ TANISINDA YEN B R MMUNOLOJ K TEST (QUANTIFERON) TÜBERKÜLOZ TANISINDA YEN B R MMUNOLOJ K TEST (QUANTIFERON) Tüberküloz bütün yafl gruplar nda görülen ve tüm sistemleri tutabilen bir hastal kt r. Tüberküloz prevalans n n yüksek oldu u toplumlarda genellikle

Detaylı

Cengiz ÇAVUŞOĞLU*, Ajda TURHAN*, Yusuf Engin YAYGIN* Yeşer KARACA DERİCİ*, Altınay BİLGİÇ*

Cengiz ÇAVUŞOĞLU*, Ajda TURHAN*, Yusuf Engin YAYGIN* Yeşer KARACA DERİCİ*, Altınay BİLGİÇ* MİKROBİYOL MİKROBİYOLOJİ BÜLT 2005; 39: BÜLTENİ 437-445 437 TÜBERKÜLOZ DIŞI MİKOBAKTERİ İZOLATLARININ TANIMLANMASINDA INNO-LiPA MYCOBACTERIA, INNO-LiPA MYCOBACTERIAv2 VE hsp65 DİZİ ANALİZİNİN KARŞILAŞTIRILMASI

Detaylı

Geliş Tarihi (Received): 04.03.2013 Kabul Ediliş Tarihi (Accepted): 25.06.2013

Geliş Tarihi (Received): 04.03.2013 Kabul Ediliş Tarihi (Accepted): 25.06.2013 Özgün Çalışma/Original Article Mikrobiyol Bul 2013; 47(3): 417-431 Yayma Negatif Tüberküloz Olgularının Tanısında MTD Gen-Probe Testi, BACTEC 960 Sistemi ve Löwenstein-Jensen Kültür Yöntemlerinin Performansının

Detaylı

STREPTOMİSİNE DİRENÇLİ MYCOBACTERIUM TUBERCULOSIS KOMPLEKS İZOLATLARINDA rpsl VE rrs GEN BÖLGESİ MUTASYONLARININ ARAŞTIRILMASI*

STREPTOMİSİNE DİRENÇLİ MYCOBACTERIUM TUBERCULOSIS KOMPLEKS İZOLATLARINDA rpsl VE rrs GEN BÖLGESİ MUTASYONLARININ ARAŞTIRILMASI* Kısa Bildiri/Short Communication Mikrobiyol Bul 2009; 43: 115-120 STREPTOMİSİNE DİRENÇLİ MYCOBACTERIUM TUBERCULOSIS KOMPLEKS İZOLATLARINDA rpsl VE rrs GEN BÖLGESİ MUTASYONLARININ ARAŞTIRILMASI* INVESTIGATION

Detaylı

Mikrobiyolojide Moleküler Tanı Yöntemleri. Dr.Tuncer ÖZEKİNCİ Dicle Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Mikrobiyoloji A.D

Mikrobiyolojide Moleküler Tanı Yöntemleri. Dr.Tuncer ÖZEKİNCİ Dicle Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Mikrobiyoloji A.D Mikrobiyolojide Moleküler Tanı Yöntemleri Dr.Tuncer ÖZEKİNCİ Dicle Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Mikrobiyoloji A.D 1 Enfeksiyonun Özgül Laboratuvar Tanısı Mikroorganizmanın üretilmesi Mikroorganizmaya

Detaylı

MOLEKÜLER TANIDA TİCARİ SİSTEMLER UYGULAMALI KURS NOTLARI

MOLEKÜLER TANIDA TİCARİ SİSTEMLER UYGULAMALI KURS NOTLARI 21. Yüzyılda Tüberküloz Sempozyumu ve II. Tüberküloz Laboratuvar Tanı Yöntemleri Kursu, Samsun MOLEKÜLER TANIDA TİCARİ SİSTEMLER UYGULAMALI KURS NOTLARI Mycobacterium tuberculosis Direk Test (MTD; Gen-Probe,

Detaylı

GİRİŞ. Kan dolaşımı enfeksiyonları (KDE) önemli morbidite ve mortalite sebebi. ABD de yılda 200.000 KDE, mortalite % 35-60

GİRİŞ. Kan dolaşımı enfeksiyonları (KDE) önemli morbidite ve mortalite sebebi. ABD de yılda 200.000 KDE, mortalite % 35-60 Dr. Tolga BAŞKESEN GİRİŞ Kan dolaşımı enfeksiyonları (KDE) önemli morbidite ve mortalite sebebi ABD de yılda 200.000 KDE, mortalite % 35-60 Erken ve doğru tedavi ile mortaliteyi azaltmak mümkün GİRİŞ Kan

Detaylı

Hepatit B Virüs Testleri: Hepatit serolojisi, Hepatit markırları

Hepatit B Virüs Testleri: Hepatit serolojisi, Hepatit markırları HEPATİT B TESTLERİ Hepatit B Virüs Testleri: Hepatit serolojisi, Hepatit markırları Hepatit B virüs enfeksiyonu insandan insana kan, semen, vücut salgıları ile kolay bulaşan yaygın görülen ve ülkemizde

Detaylı

Tüberkülozun Laboratuvar Tanısında Yenilikler: İdentifikasyonda Yeni Yöntemler

Tüberkülozun Laboratuvar Tanısında Yenilikler: İdentifikasyonda Yeni Yöntemler Tüberkülozun Laboratuvar Tanısında Yenilikler: İdentifikasyonda Yeni Yöntemler Prof. Dr. Rıza DURMAZ Kırıkkale Üniversitesi, Tıp Fakültesi Tıbbi Mikrobiyoloji Anabilim Dalı Kırıkkale Mikobakterilerin Sınıflandırması

Detaylı

T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI Verem Savaşı Daire Başkanlığı

T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI Verem Savaşı Daire Başkanlığı T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI Verem Savaşı Daire Başkanlığı Uzm. Dr. Feyzullah GÜMÜŞLÜ Verem Savaşı Dairesi Başkanı Kurs Programı Tüberküloz tanı ve tedavisi TB bakteriyolojik tanısında yeni yöntemler 23 Nisan

Detaylı

AURAM NE RHODAM NE FLORESAN BOYAMA

AURAM NE RHODAM NE FLORESAN BOYAMA AURAM NE RHODAM NE FLORESAN BOYAMA Dr. Vildan AVKAN O UZ DEÜ T p Fakültesi nfeksiyon Hastal klar ve Klinik Mikrobiyoloji AD. Direkt mikroskopi teknikleri konusunun giriflinde verilen genel bilgiler ve

Detaylı

Ders 3: SORUN ANAL Z. Sorun analizi nedir? Sorun analizinin yöntemi. Sorun analizinin ana ad mlar. Sorun A ac

Ders 3: SORUN ANAL Z. Sorun analizi nedir? Sorun analizinin yöntemi. Sorun analizinin ana ad mlar. Sorun A ac Ders 3: SORUN ANAL Z Sorun analizi nedir? Sorun analizi, toplumda varolan bir sorunu temel sorun olarak ele al r ve bu sorun çevresinde yer alan tüm olumsuzluklar ortaya ç karmaya çal fl r. Temel sorunun

Detaylı

Okumufl / Mete (Ed.) Anne Babalar için Do uma Haz rl k / Sa l k Profesyonelleri için Rehber 16.5 x 24 cm, XIV + 210 Sayfa ISBN 978-975-8882-31-1

Okumufl / Mete (Ed.) Anne Babalar için Do uma Haz rl k / Sa l k Profesyonelleri için Rehber 16.5 x 24 cm, XIV + 210 Sayfa ISBN 978-975-8882-31-1 Deomed Medikal Yay nc l k Okumufl / Mete (Ed.) Anne Babalar için Do uma Haz rl k / Sa l k Profesyonelleri için Rehber 16.5 x 24 cm, XIV + 210 Sayfa ISBN 978-975-8882-31-1 Birinci bask Deomed, 2009. 62

Detaylı

MYCOBACTERIUM TUBERCULOSIS SUŞLARINDA DİRENCİN BELİRLENMESİNDE MOLEKÜLER YÖNTEMLER/ SON GELİŞMELER

MYCOBACTERIUM TUBERCULOSIS SUŞLARINDA DİRENCİN BELİRLENMESİNDE MOLEKÜLER YÖNTEMLER/ SON GELİŞMELER ANKEM Derg 2010;24(Ek 2):64-70 MYCOBACTERIUM TUBERCULOSIS SUŞLARINDA DİRENCİN BELİRLENMESİNDE MOLEKÜLER YÖNTEMLER/ SON GELİŞMELER Rıza DURMAZ İnönü Üniversitesi Tıp Fakültesi, Mikrobiyoloji ve Klinik Mikrobiyoloji

Detaylı

G ünümüzde bir çok firma sat fllar n artt rmak amac yla çeflitli adlar (Sat fl

G ünümüzde bir çok firma sat fllar n artt rmak amac yla çeflitli adlar (Sat fl 220 ÇEfi TL ADLARLA ÖDENEN C RO PR MLER N N VERG SEL BOYUTLARI Fatih GÜNDÜZ* I-G R fi G ünümüzde bir çok firma sat fllar n artt rmak amac yla çeflitli adlar (Sat fl Primi,Has lat Primi, Y l Sonu skontosu)

Detaylı

Antimikobakteriyel Direnç Mekanizmaları ve Duyarlılık Testleri

Antimikobakteriyel Direnç Mekanizmaları ve Duyarlılık Testleri Antimikobakteriyel Direnç Mekanizmaları ve Duyarlılık Testleri Doç. Dr. Nuri ÖZKÜTÜK Celal Bayar Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Mikrobiyoloji AD MANİSA Sunum İçeriği Mikobakterilerde direnç mekanizmaları

Detaylı

Seramik. nerelerde kullan l r. Konutlar. alfabesi 16

Seramik. nerelerde kullan l r. Konutlar. alfabesi 16 Seramik in alfabesi 16 Seramik nerelerde kullan l r Konutlar Banyo, tuvalet ve mutfaklar. Islak alanlar dedi imiz bu mekanlar n hem zemininde, hem de duvarlar nda seramik kullan l r. Bu noktada Türkiye

Detaylı

NRAS Mutasyon Kiti Teknik Şartnamesi

NRAS Mutasyon Kiti Teknik Şartnamesi NRAS Mutasyon Kiti Teknik Şartnamesi 1- Sistem ile PCR ürünlerinden direkt olarak dizi analizi yapılabilmeli, ayrıca cycle sequencing işlemine gerek kalmamalıdır. 2- Sistemde dizinin sentezi ile deteksiyonu

Detaylı

Daptomisin: Laboratuvar Yaklaşım. Prof. Dr. Güner Söyletir Marmara Üniversitesi Tıp Fakültesi İstanbul

Daptomisin: Laboratuvar Yaklaşım. Prof. Dr. Güner Söyletir Marmara Üniversitesi Tıp Fakültesi İstanbul Daptomisin: Laboratuvar Yaklaşım Prof. Dr. Güner Söyletir Marmara Üniversitesi Tıp Fakültesi İstanbul Daptomisin: Mikrobiyolojik Yaklaşım İn vitro çalışma sonuçları İn vitro testler Direnç gelişimi DAPTOMİSİN

Detaylı

VİRUS HASTALIKLARINDA TANI YÖNTEMLERİ

VİRUS HASTALIKLARINDA TANI YÖNTEMLERİ VİRUS HASTALIKLARINDA TANI YÖNTEMLERİ Doç. Dr. Koray Ergünay MD PhD Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Mikrobiyoloji ve Klinik Mikrobiyoloji Anabilim Dalı, Viroloji Ünitesi Viral Enfeksiyonlar... Klinik

Detaylı

ÜN TE II L M T. Limit Sa dan ve Soldan Limit Özel Fonksiyonlarda Limit Limit Teoremleri Belirsizlik Durumlar Örnekler

ÜN TE II L M T. Limit Sa dan ve Soldan Limit Özel Fonksiyonlarda Limit Limit Teoremleri Belirsizlik Durumlar Örnekler ÜN TE II L M T Limit Sa dan ve Soldan Limit Özel Fonksiyonlarda Limit Limit Teoremleri Belirsizlik Durumlar Örnekler MATEMAT K 5 BU BÖLÜM NELER AMAÇLIYOR? Bu bölümü çal flt n zda (bitirdi inizde), *Bir

Detaylı

TÜBERKÜLOZ DIŞI MİKOBAKTERİLER (TDM)

TÜBERKÜLOZ DIŞI MİKOBAKTERİLER (TDM) TÜBERKÜLOZ DIŞI MİKOBAKTERİLER (TDM) Ne zaman etkendir? Duyarlılık testleri ne zaman ve nasıl yapılmalıdır? Nasıl tedavi edilmelidir? TDM NE ZAMAN ETKENDİR? Şebeke suyundan, topraktan, doğal sulardan,

Detaylı

SB Sakarya E itim ve Araflt rma Hastanesi Asinetobakterli Hastalarda DAS Uygulamalar ve yilefltirme Çabalar

SB Sakarya E itim ve Araflt rma Hastanesi Asinetobakterli Hastalarda DAS Uygulamalar ve yilefltirme Çabalar SB Sakarya E itim ve Araflt rma Hastanesi Asinetobakterli Hastalarda DAS Uygulamalar ve yilefltirme Çabalar Hmfl. Özlem SANDIKCI SB Sakarya E itim ve Araflt rma Hastanesi, nfeksiyon Kontrol Hemfliresi,

Detaylı

MANTAR ENFEKSİYONLARININ MOLEKÜLER YÖNTEMLERLE TANISI

MANTAR ENFEKSİYONLARININ MOLEKÜLER YÖNTEMLERLE TANISI MANTAR ENFEKSİYONLARININ MOLEKÜLER YÖNTEMLERLE TANISI Nilgün Çerikçioğlu Marmara Üniversitesi Tıp Fakültesi Mikrobiyoloji Anabilim Dalı 1 İnvazif Mantar Enfeksiyonları (İME) Bağışıklık sistemi Morbidite-mortalite

Detaylı

ANTİ-TÜBERKÜLOZ İLAÇ DUYARLILIK TESTLERİ ve TÜRKİYE VERİLERİ. Dr. Ali ALBAY Gülhane Askeri Tıp Akademisi Tıbbi Mikrobiyoloji. AD.

ANTİ-TÜBERKÜLOZ İLAÇ DUYARLILIK TESTLERİ ve TÜRKİYE VERİLERİ. Dr. Ali ALBAY Gülhane Askeri Tıp Akademisi Tıbbi Mikrobiyoloji. AD. ANTİ-TÜBERKÜLOZ İLAÇ DUYARLILIK TESTLERİ ve TÜRKİYE VERİLERİ Dr. Ali ALBAY Gülhane Askeri Tıp Akademisi Tıbbi Mikrobiyoloji. AD. Öğretim Üyesi Tüberküloz tüm dünyada özellikle Asya ve Afrika da önemli

Detaylı

MYCOBACTERİUM TUBERCULOSİS DE MOLEKÜLER ANTİBİYOTİK DUYARLILIK TEST YÖNTEMLERİ

MYCOBACTERİUM TUBERCULOSİS DE MOLEKÜLER ANTİBİYOTİK DUYARLILIK TEST YÖNTEMLERİ 21. Yüzyılda Tüberküloz Sempozyumu ve II. Tüberküloz Laboratuvar Tanı Yöntemleri Kursu, Samsun MYCOBACTERİUM TUBERCULOSİS DE MOLEKÜLER ANTİBİYOTİK DUYARLILIK TEST YÖNTEMLERİ Y. Doç. Dr. Cengiz Çavuşoğlu

Detaylı

MOLEKÜLER TANIDA T CAR S STEMLER

MOLEKÜLER TANIDA T CAR S STEMLER MOLEKÜLER TANIDA T CAR S STEMLER DNA Strip Teknolojisinin Line Probe Assay Kullan m Doç.Dr.Mustafa ÖZYURT GATA Haydarpafla E itim Hastanesi Mikrobiyoloji ve Klinik Mikrobiyoloji Servisi, stanbul Günümüzde

Detaylı

CROSSMATCH (ÇAPRAZ KARŞILAŞTIRMA TESTİ)

CROSSMATCH (ÇAPRAZ KARŞILAŞTIRMA TESTİ) CROSSMATCH (ÇAPRAZ KARŞILAŞTIRMA TESTİ) Dr. İhsan Karadoğan V. Ulusal Kan Merkezleri ve Transfüzyon Tıbbı Kongresi 18-22 Kasım 2012 Antalya 1111 1111 1111 1111 UYGULAMA BASİT YORUM SON DERECE KARMAŞIK

Detaylı

LENFOMA NEDİR? Lenfoma lenf dokusunun kötü huylu tümörüne verilen genel bir isimdir.

LENFOMA NEDİR? Lenfoma lenf dokusunun kötü huylu tümörüne verilen genel bir isimdir. LENFOMA LENFOMA NEDİR? Lenfoma lenf dokusunun kötü huylu tümörüne verilen genel bir isimdir. LENF SİSTEMİ NEDİR? Lenf sistemi vücuttaki akkan dolaşım sistemidir. Lenf yolu damarlarındaki bağışıklık hücreleri,

Detaylı

Klinik Araştırma ÖZET

Klinik Araştırma ÖZET doi:10.5222/buchd.2011.063 Klinik Araştırma Chlamydia trachomatis tanısında kullanılan hücre kültürü, hibridizasyon ve direkt flöresan antikor testlerinin karşılaştırılması The comparison of cell culture,

Detaylı

S STEM VE SÜREÇ DENET M NDE KARfiILAfiILAN SORUNLAR VE ÇÖZÜM ÖNER LER

S STEM VE SÜREÇ DENET M NDE KARfiILAfiILAN SORUNLAR VE ÇÖZÜM ÖNER LER S STEM VE SÜREÇ DENET M NDE KARfiILAfiILAN SORUNLAR VE ÇÖZÜM ÖNER LER Erol LENGERL / Akis Ba ms z Denetim ve SMMM A.fi. 473 474 2. Salon - Paralel Oturum VIII - Sistem ve Süreç Denetiminde Karfl lafl lan

Detaylı

KUDOS. Laboratuvar Cihazları. 195 www.sahinlerkimya.com Tel: (0212) 659 54 00 pbx ULTRASON K SU BANYOLARI

KUDOS. Laboratuvar Cihazları. 195 www.sahinlerkimya.com Tel: (0212) 659 54 00 pbx ULTRASON K SU BANYOLARI Laboratuvar Cihazları ULTRASON K SU BANYOLARI en yüksek kalite ultrasonic temizleyicileri dünya çap na sunmaktan gurur duyar. Ultrasonik teknoloji bir lider üreticisi olarak, Kudos yenilikçi ve patent

Detaylı

HPV Moleküler Tanısında Güncel Durum. DNA bazlı Testler KORAY ERGÜNAY 1.ULUSAL KLİNİK MİKROBİYOLOJİ KONGRESİ

HPV Moleküler Tanısında Güncel Durum. DNA bazlı Testler KORAY ERGÜNAY 1.ULUSAL KLİNİK MİKROBİYOLOJİ KONGRESİ 1.ULUSAL KLİNİK MİKROBİYOLOJİ KONGRESİ HPV Moleküler Tanısında Güncel Durum DNA bazlı Testler KORAY ERGÜNAY Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Mikrobiyoloji AD Viroloji Ünitesi HPV tanısı... Sitolojik/Patolojik

Detaylı

ÖZET. Anahtar Kelimeler: HCV-HBV koinfeksiyonu, viral interferans Nobel Med 2010; 6(3): 34-38. Bulgular: De erlendirmeye al nan olgulardan 13'ü

ÖZET. Anahtar Kelimeler: HCV-HBV koinfeksiyonu, viral interferans Nobel Med 2010; 6(3): 34-38. Bulgular: De erlendirmeye al nan olgulardan 13'ü ÖZET Amaç: HCV-HBV koinfeksiyonlu olgularda viral replikasyon durumunun kesitsel de erlendirmesi ve koinfeksiyonlu olgularla kronik HBV infeksiyonlu olgular n HBV replikasyonu aç s ndan karfl laflt r lmas.

Detaylı

YARGITAY 2. HUKUK DA RES

YARGITAY 2. HUKUK DA RES YARGITAY 2. HUKUK DA RES 2674 STANBUL BAROSU DERG S Cilt: 81 Say : 6 Y l 2007 YARGITAY 2. HUKUK DA RES E: 2005/20742 K: 2006/5715 T: 18.04.2006 M RASÇILIK SIFATI M RASIN NT KAL ZAMAN YÖNÜNDEN UYGULANACAK

Detaylı

seramikler Afl nma de erlerine göre alfabesi 22

seramikler Afl nma de erlerine göre alfabesi 22 Seramik in alfabesi 22 Afl nma de erlerine göre seramikler Seramikler, afl nma de erlerine göre 5 e ayr l r. Seramik karolar n afl nma dayan m s n f PEI yöntemi kullan larak belirlenir. Bu kategoriler

Detaylı

EK-4 ÖRNEK ÖZGEÇMİŞ. Derece Alan Üniversite Yıl. Biyoteknoloji (ing) Yeditepe Üniversitesi 2007-2009 Biyoloji (ing) Abant İzzet Baysal Üniversitesi

EK-4 ÖRNEK ÖZGEÇMİŞ. Derece Alan Üniversite Yıl. Biyoteknoloji (ing) Yeditepe Üniversitesi 2007-2009 Biyoloji (ing) Abant İzzet Baysal Üniversitesi 1. Adı Soyadı: Sinem Öktem Okullu 2. Doğum Tarihi: 25/04/1984 3. Unvanı: Öğretim Görevlisi 4. Öğrenim Durumu: EK-4 ÖRNEK ÖZGEÇMİŞ Derece Alan Üniversite Yıl 5. Akademik Unvanlar Öğretim Görevlisi Moleküler

Detaylı

REAKSİYON PRENSİPLERİ

REAKSİYON PRENSİPLERİ REAKSİYON PRENSİPLERİ Reaksiyon Bileşenleri: qpcr Master Mix (PMM) Hedef probe Mix (HPM) Zenginleştirilmiş gıda ürünleri kültüründen izole edilen DNA örneği Polimerase Chain Reaction (PCR): Son yıllarda

Detaylı

TÜBERKÜLOZ TANISINDA TÜBERKÜLOZ LABORATUVARININ ROLÜ : TANI VE İLAÇ DUYARLILIK TESTLERİNDE RUTİN LABORATUVAR YÖNTEMLERİNİN DEĞERİ

TÜBERKÜLOZ TANISINDA TÜBERKÜLOZ LABORATUVARININ ROLÜ : TANI VE İLAÇ DUYARLILIK TESTLERİNDE RUTİN LABORATUVAR YÖNTEMLERİNİN DEĞERİ 21. Yüzyılda Tüberküloz Sempozyumu ve II. Tüberküloz Laboratuvar Tanı Yöntemleri Kursu, Samsun TÜBERKÜLOZ TANISINDA TÜBERKÜLOZ LABORATUVARININ ROLÜ : TANI VE İLAÇ DUYARLILIK TESTLERİNDE RUTİN LABORATUVAR

Detaylı

Girifl Marmara Üniversitesi Eczac l k Fakültesi Farmakoepidemiyoloji Araflt rma Birimi (MEFEB) Ecz. Neslihan Güleno lu

Girifl Marmara Üniversitesi Eczac l k Fakültesi Farmakoepidemiyoloji Araflt rma Birimi (MEFEB) Ecz. Neslihan Güleno lu G R fi Girifl Bu kitapç k Marmara Üniversitesi Eczac l k Fakültesi Farmakoepidemiyoloji Araflt rma Birimi (MEFEB) taraf ndan, befleri t bbi ürünlerin güvenlili inin izlenmesi ve de erlendirilmesi hakk

Detaylı

ANALOG LABORATUARI İÇİN BAZI GEREKLİ BİLGİLER

ANALOG LABORATUARI İÇİN BAZI GEREKLİ BİLGİLER ANALOG LABORATUARI İÇİN BAZI GEREKLİ BİLGİLER Şekil-1: BREADBOARD Yukarıda, deneylerde kullandığımız breadboard un şekli görünmektedir. Bu board üzerinde harflerle isimlendirilen satırlar ve numaralarla

Detaylı

Yakıt Özelliklerinin Doğrulanması. Teknik Rapor. No.: 942/7193278-00

Yakıt Özelliklerinin Doğrulanması. Teknik Rapor. No.: 942/7193278-00 Müşteri : Kozyatağı Mahallesi Sarı Kanarya Sok. No: 14 K2 Plaza Kat: 11 Kadıköy 34742 İstanbul Türkiye Konu : Seçilen Yakıt Özelliklerin Belirlenmesi için Dizel Yakıtlara İlişkin Testlerin, Doğrulanması

Detaylı

KLİNİK ÖRNEKLERDEN KANTİTATİF OLARAK HEPATİT C VİRUS RNA SININ SAPTANMASINDA COBAS AMPLICOR VE COBAS TAQMAN SİSTEMLERİNİN KARŞILAŞTIRILMASI

KLİNİK ÖRNEKLERDEN KANTİTATİF OLARAK HEPATİT C VİRUS RNA SININ SAPTANMASINDA COBAS AMPLICOR VE COBAS TAQMAN SİSTEMLERİNİN KARŞILAŞTIRILMASI Özgün Çalışma/Original Article Mikrobiyol Bul 2008; 42: 627-634 KLİNİK ÖRNEKLERDEN KANTİTATİF OLARAK HEPATİT C VİRUS RNA SININ SAPTANMASINDA COBAS AMPLICOR VE COBAS TAQMAN SİSTEMLERİNİN KARŞILAŞTIRILMASI

Detaylı

Patlama önleyici ürünler

Patlama önleyici ürünler 13-797352.qxp 10/17/08 11:24 AM Page 1 Nükleer enerji Alev alabilen malzemelerden kaç nmak, patlamadan korunman n en kolay yoludur. Ancak, kimya ve eczac l k endüstrisinde ve di er endüstri alanlar nda,

Detaylı

Amniyosentezden önce bir şansınız daha var!

Amniyosentezden önce bir şansınız daha var! Hassasiyeti YÜKSEK ve GÜVENİLİR Bir Tarama Testi Fetal trizomilerin taranması ve Y kromozomunun değerlendirilmesinde kullanılan son derece gelişmiş bir kan testi Amniyosentezden önce bir şansınız daha

Detaylı

TLERDE SEROLOJİK/MOLEK HANGİ İNCELEME?) SAPTANMASI

TLERDE SEROLOJİK/MOLEK HANGİ İNCELEME?) SAPTANMASI * VİRAL V HEPATİTLERDE TLERDE SEROLOJİK/MOLEK K/MOLEKÜLER LER TESTLER (NE ZAMANHANG HANGİ İNCELEME?) *VİRAL HEPATİTLERDE TLERDE İLAÇ DİRENCİNİN SAPTANMASI *DİAL ALİZ Z HASTALARININ HEPATİT T AÇISINDAN

Detaylı

yapılabilmelidir. 2- Yöntem dizi analizine dayalı olmalıdır ve bilinmeyen mutasyonları da tespit etmeye olanak

yapılabilmelidir. 2- Yöntem dizi analizine dayalı olmalıdır ve bilinmeyen mutasyonları da tespit etmeye olanak Glivec Direnci Mutasyon Analizi Testi Teknik Özellikleri 1- Glivec Direnci pyrosequencing testi ile BCR-ABL genindeki Y253H, Y253F, E255K, E255V,V299L, T315A, T3 l 5I, F3 l 7L, F3 l 7V, F359V, F359C mutasyonlarının

Detaylı

BÜTÜNSEL KAL TE VE SÜREÇ Y LE T RME

BÜTÜNSEL KAL TE VE SÜREÇ Y LE T RME BÜTÜNSEL KAL TE VE SÜREÇ Y LE T RME Amaç: Kat l mc lara bütünsel kalite ve bunun kurumlarda yarat laca geli im ihtiyac hakk nda geni bilgi vermek, yap labilecek uygulamalar hakk nda yöntemler sunmak. çerik:

Detaylı

BELGES Z MAL BULUNDURULMASI VEYA H ZMET SATIN ALINMASI NEDEN YLE KDV SORUMLULU U

BELGES Z MAL BULUNDURULMASI VEYA H ZMET SATIN ALINMASI NEDEN YLE KDV SORUMLULU U BELGES Z MAL BULUNDURULMASI VEYA H ZMET SATIN ALINMASI NEDEN YLE KDV SORUMLULU U Cengiz SAZAK* 1.G R fi Bilindi i üzere Katma De er Vergisi harcamalar üzerinden al n r ve nihai yüklenicisi, (di er bir

Detaylı

Ulusal Tüberküloz Referans Laboratuvarında 2009-2010 Yıllarında Tespit Edilen Tüberküloz Dışı Mikobakterilerin Dağılımlarının İrdelenmesi

Ulusal Tüberküloz Referans Laboratuvarında 2009-2010 Yıllarında Tespit Edilen Tüberküloz Dışı Mikobakterilerin Dağılımlarının İrdelenmesi Özgün Çalışma/Original Article Mikrobiyol Bul 2012; 46(4): 560-567 Ulusal Tüberküloz Referans Laboratuvarında 2009-2010 Yıllarında Tespit Edilen Tüberküloz Dışı Mikobakterilerin Dağılımlarının İrdelenmesi

Detaylı

KRAS Mutasyon Tespit Kiti Teknik Şartnamesi

KRAS Mutasyon Tespit Kiti Teknik Şartnamesi KRAS Mutasyon Tespit Kiti Teknik Şartnamesi 1. KRAS testi ile insan KRAS geninin kodon 12, kodon 13 ve kodon 61 deki mutasyonlarının kantitatif ölçümü 2. Yöntem dizi analizine dayalı pyrosequencing metodu

Detaylı

ISI At f Dizinlerine Derginizi Kazand rman z çin Öneriler

ISI At f Dizinlerine Derginizi Kazand rman z çin Öneriler ISI At f Dizinlerine Derginizi Kazand rman z çin Öneriler Metin TUNÇ Seçici Olun ISI' n editoryal çal flanlar her y l yaklafl k olarak 2,000 dergiyi de erlendirmeye tabi tutmaktad r. Fakat de erlendirilen

Detaylı

DERMATOZLU KÖPEKLERDE MALASSEZİA ETKENLERİNİN PREVALANSI

DERMATOZLU KÖPEKLERDE MALASSEZİA ETKENLERİNİN PREVALANSI T.C. ADNAN MENDERES ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ İÇ HASTALIKLARI ANABİLİM DALI VİH-YL 2010 0001 DERMATOZLU KÖPEKLERDE MALASSEZİA ETKENLERİNİN PREVALANSI Veteriner Hekim Fırat SEVEN DANIŞMAN

Detaylı

Kendimiz Yapal m. Yavuz Erol* 16 Sütunlu Kayan Yaz

Kendimiz Yapal m. Yavuz Erol* 16 Sütunlu Kayan Yaz Kendimiz Yapal m Yavuz Erol* 16 Sütunlu Kayan Yaz Bu yaz da 8 sat r, 16 sütundan oluflan LED li kayan yaz projesi anlat l yor. Projenin en önemli özelli i gerek donan m gerekse yaz l m olarak basit olmas.

Detaylı

Venöz Tromboembolizmin Önlenmesinde Antitrombotik Tedavi (Birincil Koruma)

Venöz Tromboembolizmin Önlenmesinde Antitrombotik Tedavi (Birincil Koruma) .Ü. Cerrahpafla T p Fakültesi Sürekli T p E itimi Etkinlikleri Kanama ve Tromboza E ilim Sempozyum Dizisi No: 36 Kas m 2003; s. 185-189 Venöz Tromboembolizmin Önlenmesinde Antitrombotik Tedavi (Birincil

Detaylı

Balans Vanalar Termostatik Radyatör Vanalar. www.gedikdokum.com

Balans Vanalar Termostatik Radyatör Vanalar. www.gedikdokum.com www.gedikdokum.com Balans Vanalar Termostatik Radyatör Vanalar Is tma sistemlerinin balanslanmas sayesinde tüm sisteme do ru zamanda, gerekli miktarda debi ve dolay s yla gereken s her koflulda sa lanabilir.

Detaylı

Tüberkülozda Yeni Tanı Metodları (Quantiferon)

Tüberkülozda Yeni Tanı Metodları (Quantiferon) Tüberkülozda Yeni Tanı Metodları (Quantiferon) Tüberküloz bütün yaş gruplarında görülen ve tüm sistemleri tutabilen bir hastalıktır. Tüberküloz prevalansının yüksek olduğu toplumlarda genellikle çocuk

Detaylı

www.mercedes-benz.com.tr Mercedes-Benz Orijinal Ya lar

www.mercedes-benz.com.tr Mercedes-Benz Orijinal Ya lar www.mercedes-benz.com.tr Mercedes-Benz Orijinal Ya lar Kazand ran Güç Mercedes-Benz orijinal ya lar arac n z üreten uzmanlar taraf ndan, gelifltirilmifltir. Mercedes-Benz in dilinden en iyi Mercedes-Benz

Detaylı

P-1 Anatomik Boyun Yast Büyük. P-2 Anatomik Boyun Yast Küçük. Anatomik Yast klar. P-3 Anatomik Boyun Yast Çocuk

P-1 Anatomik Boyun Yast Büyük. P-2 Anatomik Boyun Yast Küçük. Anatomik Yast klar. P-3 Anatomik Boyun Yast Çocuk P-1 Anatomik Boyun Yast Büyük Sürekli elastik ve fleklini koruyabilen poliüretan köpükten üretilen yast k özel tasarlanan ergonomik flekliyle omuz ve boyun bölgesinin gevflemesini sa lar. Fermuarl, kolayl

Detaylı

Klinik Bakteriyolojide Moleküler Yöntemlerin Kullanımı. Ne zaman? Nerede? Ne kadar? Dr.Füsun CÖMERT Z.K.Ü.Tıp Fakültesi Tıbbi Mikrobiyoloji A.D.

Klinik Bakteriyolojide Moleküler Yöntemlerin Kullanımı. Ne zaman? Nerede? Ne kadar? Dr.Füsun CÖMERT Z.K.Ü.Tıp Fakültesi Tıbbi Mikrobiyoloji A.D. Klinik Bakteriyolojide Moleküler Yöntemlerin Kullanımı Ne zaman? Nerede? Ne kadar? Dr.Füsun CÖMERT Z.K.Ü.Tıp Fakültesi Tıbbi Mikrobiyoloji A.D. 1 Klinik bakteriyoloji laboratuvarı Etken bakterinin; izolasyonu,

Detaylı

Türkiye Ekonomi Politikaları Araştırma Vakfı Değerlendirme Notu Sayfa1

Türkiye Ekonomi Politikaları Araştırma Vakfı Değerlendirme Notu Sayfa1 Sağlık Reformunun Sonuçları İtibariyle Değerlendirilmesi 26-03 - 2009 Tuncay TEKSÖZ Dr. Yalçın KAYA Kerem HELVACIOĞLU Türkiye Ekonomi Politikaları Araştırma Vakfı Türkiye 2004 yılından itibaren sağlık

Detaylı

Tersiyer referans hastanesinde Mycobacterium tuberculosis izolasyon sıklığı ve dört major anti-tüberküloz ilaca karşı duyarlılık durumu

Tersiyer referans hastanesinde Mycobacterium tuberculosis izolasyon sıklığı ve dört major anti-tüberküloz ilaca karşı duyarlılık durumu 240 JCEI / M. Saygun ve ark. M.tuberculosis isolation frequency and resistance 2012; 3 (2): 240-244 Journal of Clinical and Experimental Investigations doi: 10.5799/ahinjs.01.2012.02.0151 RESEARCH ARTICLE

Detaylı

ÜN TE III ORGAN K K MYA HAKKINDA GENEL B LG LER

ÜN TE III ORGAN K K MYA HAKKINDA GENEL B LG LER ÜN TE III ORGAN K K MYA HAKKINDA GENEL B LG LER 3.1. ORGAN K K MYANIN TAR HÇES VE KONUSU 3.2. ORGAN K MADDELERDE C, H, O ve N ARANMASI a. Organik Maddelerde C ve H Aranmas b. Organik Maddelerde N Aranmas

Detaylı

Hart Walker, gövde deste i ve dengeli tekerlek sistemi sayesinde, geliflim düzeyi uygun olan çocuklar n, eller serbest flekilde yürümesini sa lar.

Hart Walker, gövde deste i ve dengeli tekerlek sistemi sayesinde, geliflim düzeyi uygun olan çocuklar n, eller serbest flekilde yürümesini sa lar. Cerebral palsi gibi hareket ve postüral kontrol bozukluklar na yol açan hastal klar olan çocuklar, hastal klar n n derecesine ba l olarak yürüme güçlü ü çekmekte veya hiç yürüyememektedir. Hart Walker,

Detaylı

Prof. Dr. Bülbin SunarReeder. L.T. Daum and G.W. Fischer Longhorn Vaccines and Diagnostics, San Antonio 78208, TX, USA. Longhorn-VandD@sbc.global.

Prof. Dr. Bülbin SunarReeder. L.T. Daum and G.W. Fischer Longhorn Vaccines and Diagnostics, San Antonio 78208, TX, USA. Longhorn-VandD@sbc.global. Klinik Örneklerdeki RNA in korunması, Patojenlerin inaktivasyonu ve Soğuk zincire ihtiyaç olmadan taşınabilmesi için geliştirilmiş özgün moleküler taşıma ortamı (PrimeStoreMTM) Prof. Dr. Bülbin SunarReeder

Detaylı

ELEKTRON K DEVRE ELEMANLARI

ELEKTRON K DEVRE ELEMANLARI LKTRO K DVR LMALARI MODL SORU 1 DK SORULARI ÇÖZÜMLR MODL SORU 2 DK SORULARI ÇÖZÜMLR 1. Diyot kare dalgan n negatif parças n geçirmeyece inden ç k fl gerilimi; 1. fiekildeki K transistörü ; L transistörü

Detaylı

Jeotermal Enerjiden Elektrik Enerjisi Üretimi

Jeotermal Enerjiden Elektrik Enerjisi Üretimi Jeotermal Enerjiden Elektrik Enerjisi Üretimi Ali R za VEREL EMO Denizli ube Enerji Komisyonu Üyesi ELTA Elektrik Üretim Ltd. ti. / Denizli Ege Bölgesi Enerji Forumu 1. Giri ekil 1. Jeotermal saha Bilindi

Detaylı

Süreç Verimliliğinde Araç ve Yöntemler

Süreç Verimliliğinde Araç ve Yöntemler Süreç Verimliliğinde Araç ve Yöntemler Dr. Hişam Alahdab Anadolu Sağlık Departman Merkezi Tıbbi Direktör Yardımcısı Tarih Sunum Planı Sağlıkta verimliliğin her düzeydeki önemi Verimsizliğin sebepleri Verimliğiliği

Detaylı

HEPATİT C SIK SORULAN SORULAR

HEPATİT C SIK SORULAN SORULAR HEPATİT C SIK SORULAN SORULAR Hepatit C nedir? Hepatit C virüsünün neden olduğu karaciğer hastalığıdır. Hepatit C hastalığı olarak bilinir ve %70 kronikleşir, siroz, karaciğer yetmezliği, karaciğer kanseri

Detaylı

Uluslararas De erleme K lavuz Notu, No.9. Pazar De eri Esasl ve Pazar De eri D fl De er Esasl De erlemeler için ndirgenmifl Nakit Ak fl Analizi

Uluslararas De erleme K lavuz Notu, No.9. Pazar De eri Esasl ve Pazar De eri D fl De er Esasl De erlemeler için ndirgenmifl Nakit Ak fl Analizi K lavuz Notlar Uluslararas De erleme K lavuz Notu, No.9 Pazar De eri Esasl ve Pazar De eri D fl De er Esasl De erlemeler için ndirgenmifl Nakit Ak fl Analizi 1.0 Girifl 1.1 ndirgenmifl nakit ak fl ( NA)

Detaylı

Sunu planı. Laboratuvarlarımız Biyogüvenlik Düzeyine Uygun Çalışıyor mu? Biyogüvenlik Kabinleri Güvenli mi? Nasıl Kontrol edilmeli?

Sunu planı. Laboratuvarlarımız Biyogüvenlik Düzeyine Uygun Çalışıyor mu? Biyogüvenlik Kabinleri Güvenli mi? Nasıl Kontrol edilmeli? Laboratuvarlarımız Düzeyine Uygun Çalışıyor mu? Kabinleri Güvenli mi? Nasıl Kontrol edilmeli? Mik.Uzm Uzm.Dr.İsmail CEYHAN Refik Saydam Hıfzıssıhha Merkezi Başkanlığı Ankara Sunu planı kapsamı ve seviyeleri;

Detaylı

Kent Hastanesi, Hepimizden Önce Çocuklarımızın Hastanesi!

Kent Hastanesi, Hepimizden Önce Çocuklarımızın Hastanesi! Kent Hastanesi, Hepimizden Önce Çocuklarımızın Hastanesi! www.kenthospital.com Kent Hastanesi, hepimizden önce çocuklarımızın hastanesi! Çünkü, çocuklarımız, hepimizin geleceği! Kuruluşumuzdan bu yana

Detaylı

442 Mycobacterium tuberculosis Su unda BACTEC Yöntemi ile Kombine laç Direncinin Ara tırılması

442 Mycobacterium tuberculosis Su unda BACTEC Yöntemi ile Kombine laç Direncinin Ara tırılması ARAŞTIRMA / Original Article TÜBERKÜLOZ / Tuberculosis Toraks Dergisi 7; 8(3): 174-178 442 Mycobacterium tuberculosis Su unda BACTEC Yöntemi ile Kombine laç Direncinin Ara tırılması Özlem Bayraktar Saral

Detaylı

ÇOCUK ve ERGENL KTE GUATR

ÇOCUK ve ERGENL KTE GUATR ÇOCUK ve ERGENL KTE GUATR GUATR NED R? Bu kitapç n içeri i Çocuk Endokrinolojisi ve Diyabet Derne i nin web sitesinden faydalan larak haz rlanm flt r. www.cocukendokrindiyabet.org Tiroid bezi Guatr Tiroid

Detaylı

konacak bir veya daha fazla tek hat sayfas üzerinden sistemin daha kolay ve anlafl l r olarak izlenmesi

konacak bir veya daha fazla tek hat sayfas üzerinden sistemin daha kolay ve anlafl l r olarak izlenmesi kwh ve/veya kvar) 2- Enerji kalitesi / devaml l izleme ve kontrol otomasyonu a. Enerji izleme ve kontrol b. Kontrol Otomasyonu / yük atma otomasyonu Not: Tüm bunlar n yan nda, makine otomasyonu, proses

Detaylı

2007 YILI VE ÖNCES TAR H BASKILI HAYVANCILIK B LG S DERS K TABINA L fik N DO RU YANLIfi CETVEL

2007 YILI VE ÖNCES TAR H BASKILI HAYVANCILIK B LG S DERS K TABINA L fik N DO RU YANLIfi CETVEL 2007 YILI VE ÖNCES TAR H BASKILI HAYVANCILIK B LG S DERS K TABINA L fik N DO RU YANLIfi CETVEL NOT: Düzeltmeler bold (koyu renk) olarak yaz lm flt r. YANLIfi DO RU 1. Ünite 1, Sayfa 3 3. DÜNYA HAYVAN POPULASYONU

Detaylı

İnvazif Mantar Enfeksiyonlarında Diğer Tanı Yaklaşımları. Dr Beyza Ener Uludağ Üniversitesi Tıp Fakültesi 17.03.2015

İnvazif Mantar Enfeksiyonlarında Diğer Tanı Yaklaşımları. Dr Beyza Ener Uludağ Üniversitesi Tıp Fakültesi 17.03.2015 İnvazif Mantar Enfeksiyonlarında Diğer Tanı Yaklaşımları Dr Beyza Ener Uludağ Üniversitesi Tıp Fakültesi 17.03.2015 Mantar Enfeksiyonunun Etiyolojik Tanı Mikroskobik inceleme ile etkeni gösterme Besiyerlerinde

Detaylı

YARGITAY 19. HUKUK DA RES

YARGITAY 19. HUKUK DA RES YARGITAY 19. HUKUK DA RES 432 STANBUL BAROSU DERG S Cilt: 82 Say : 1 Y l 2008 YARGITAY 19. HUKUK DA RES E: 2007/2009 K: 2007/5577 T: 31.05.2007 HUKUK YARAR KOfiULU SIRA CETVEL SIRA CETVEL NE T RAZ TEDB

Detaylı

CO RAFYA. TÜRK YE DE YERfiEK LLER VE ETK LER

CO RAFYA. TÜRK YE DE YERfiEK LLER VE ETK LER CO RAFYA TÜRK YE DE YERfiEK LLER VE ETK LER ÖRNEK 1 : 1990 nüfus say m na göre nüfus yo unluklar Türkiye ortalamas n n alt nda olan afla daki illerin hangisinde, nüfus yo unlu unun azl yüzey flekillerinin

Detaylı

Veri Toplama Yöntemleri. Prof.Dr.Besti Üstün

Veri Toplama Yöntemleri. Prof.Dr.Besti Üstün Veri Toplama Yöntemleri Prof.Dr.Besti Üstün 1 VERİ (DATA) Belirli amaçlar için toplanan bilgilere veri denir. Araştırmacının belirlediği probleme en uygun çözümü bulabilmesi uygun veri toplama yöntemi

Detaylı

ÖLÇÜ TRANSFORMATÖRLERİNİN KALİBRASYONU VE DİKKAT EDİLMESİ GEREKEN HUSUSLAR

ÖLÇÜ TRANSFORMATÖRLERİNİN KALİBRASYONU VE DİKKAT EDİLMESİ GEREKEN HUSUSLAR 447 ÖLÇÜ TRANSFORMATÖRLERİNİN KALİBRASYONU VE DİKKAT EDİLMESİ GEREKEN HUSUSLAR Hüseyin ÇAYCI Özlem YILMAZ ÖZET Yasal metroloji kapsamında bulunan ölçü aletlerinin, metrolojik ölçümleri dikkate alınmadan

Detaylı

Türev Ürünlerin Vergilendirilmesiyle lgili Olarak Yay nlanan Tebli ler Hakk nda. BFS - 2012/03 stanbul, 30.01.2012

Türev Ürünlerin Vergilendirilmesiyle lgili Olarak Yay nlanan Tebli ler Hakk nda. BFS - 2012/03 stanbul, 30.01.2012 Türev Ürünlerin Vergilendirilmesiyle lgili Olarak Yay nlanan Tebli ler Hakk nda BFS - 2012/03 stanbul, 30.01.2012 Türev ürünlerin vergilendirilmelerine iliflkin aç klamalar n yap ld Maliye Bakanl Genel

Detaylı

KAPLAMA TEKNİKLERİ DERS NOTLARI

KAPLAMA TEKNİKLERİ DERS NOTLARI KAPLAMA TEKNİKLERİ DERS NOTLARI PVD Kaplama Kaplama yöntemleri kaplama malzemesinin bulunduğu fiziksel durum göz önüne alındığında; katı halden yapılan kaplamalar, çözeltiden yapılan kaplamalar, sıvı ya

Detaylı