Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download ""

Transkript

1 TÜRKİYE KALKINMA BANKASI A.Ş. SEKTÖREL ARAŞTIRMALAR YEM SEKTÖRÜ SA/ HAZIRLAYAN FULYA BAYRAKTAR KIDEMLİ UZMAN ARAŞTIRMA MÜDÜRLÜĞÜ Nisan 1999 ANKARA TKB MATBAASI

2 İÇİNDEKİLER Sayfa No 1. SEKTÖRÜN VE ÜRÜNÜN TANIMI Sektörün Tanımı Ürünün Tanımı Sektörün Kuruluşu ve Gelişimi Sektörün Teknoloji Düzeyi Diğer Sektörlerle İlişkiler Teşvik Durumu TÜRKİYE'DE YEM SANAYİNİN DURUMU Hammadde Durumu Arz Durumu Kurulu Kapasite İthalat Üretim ve Kapasite Kullanım Oranları Talep Durumu Yurtiçi Talep İhracat Toplam Talep Arz-Talep Dengesi ve Talep Tahmini Kapasitede Beklenen Gelişmeler Tahmini Arz-Talep Dengesi Satış-Rekabet Olanakları ve Fiyatlar DÜNYADA YEM SANAYİNİN DURUMU Üretim Hammadde Kullanımı Sektörde Geleceğe İlişkin Beklentiler i

3 Sayfa No 4. TÜRKİYE'DE YEM SANAYİNE İLİŞKİN POLİTİKA 36 UYGULAMALARI Yasal Düzenlemeler Destekleme Politikası Üretim Politikası Fiyat Politikası Pazarlama Politikası YEM SEKTÖRÜNDE ÜRETİCİ VE TÜKETİCİ SORUNLARI SEKTÖRÜN SORUNLARINA YÖNELİK ÇÖZÜM ÖNERİLERİ SEKTÖRDE GELECEĞE İLİŞKİN BEKLENTİLER YARARLANILAN KAYNAKLAR ii

4 TABLOLAR LİSTESİ Tablo 1 : Meteoroloji İstasyonlarındaki Ölçüm Sonuçları... 5 Tablo 2 : İl Motorlu Kara Taşıtları Parkı... 7 Tablo 3 : İl Merkezinin İlçelere, Bölge İllerine ve Önemli Merkezlere Uzaklığı... 7 Tablo 4 : Elektrik Tüketiminin Abone Gruplarına Göre Dağılımı... 9 Tablo 5 : İl Nüfusunun Yerleşim Merkezine Göre Dağılımı ve Nüfus Yoğunluğu 12 Sayfa No Tablo 6 Tablo 7 Tablo 8 : 1990 Yılı İtibariyle Mevcut İlçelerin Şehir Nüfuslarının Yaş Grupları ve Cinsiyete Göre Dağılımı : 1990 Yılı İtibariyle Mevcut İlçelerin Şehir Nüfuslarının İktisaden Faal Olma Durumları : 1990 Yılı İtibariyle Mevcut İlçelerin İktisaden Faal Nüfuslarının Faaliyet Kollarına Göre Dağılımı Tablo 9 : İş ve İşçi Bulma Kurumuna Yapılan Başvurular ve İşe Yerleştirilenler.. 17 Tablo 10 : 1990 Yılı İtibariyle İlçe Merkez Nüfuslarının Okuryazarlık ve Bitirilen Son Öğretim Kurumuna Göre Dağılımı Tablo 11 : İldeki Göre Okul, Öğrenci ve Öğretmen Sayıları Tablo 12 : Osmaniye İli Yataklı Tedavi Kurumlarının Çalışmaları Tablo 13 : İl Genelinde Çalışan Sağlık Kurumu ve Sağlık Personeli Sayısı Tablo 14 : Osmaniye İli Tarımsal Hasılasının Bölge ve Türkiye Hasılası İçindeki Yeri (Cari fiyatlarla) (Milyar TL) Tablo 15 : İl Arazisinin İlçeler İtibariyle Kullanıma Göre Dağılımı Tablo 16 : İl Tarım Alanlarının İlçeler İtibariyle Kullanıma Göre Dağılımı Tablo 17 : İlçelere Göre Sulanan Tarım Alanları Tablo 18 : Osmaniye İli Tarla Ürünleri Üretimi ve Verimi iii

5 Sayfa No Tablo 19 : Osmaniye İli Tarla Ürünleri Üretiminin Bölge ve Türkiye Üretimi İle Karşılaştırılması Tablo 20 : Osmaniye İli Sebze Ürünleri Üretim ve Verimi Tablo 21 : Osmaniye Sebze Üretiminin Bölge ve Türkiye İle Karşılaştırılması Tablo 22 : Osmaniye İli Meyve Ürünleri Üretimi Tablo 23 : Osmaniye Meyve Üretiminin Bölge ve Türkiye İle Karşılaştırılması Tablo 24 : Osmaniye İli Tarımsal Araç ve Gereç Sayısı Tablo 25 : İl Gübre Kullanımı ve Gübrelenen Alan Tablo 26 : İl Tarımsal Mücadele İlaçları Tüketimi Tablo 27 : Osmaniye İli Hayvan Varlığı Tablo 28 : İl Hayvan Varlığının Bölge ve Türkiye İçindeki Yeri Tablo 29 : Osmaniye İlinde Sağılan ve Kesilen Hayvan Sayıları Tablo 30 : Sağılan ve Kesilen Hayvan Sayılarının Bölge ve Türkiye İçindeki Yeri.. 40 Tablo 31 : Osmaniye İli Hayvansal Ürünler Üretimi Tablo 32 : İl Hayvansal Ürünler Üretiminin Bölge ve Türkiye İçindeki Yeri Tablo 33 : İl Orman Ürünleri Üretimi Tablo 34 : Osmaniye Ticaret ve Sanayi Odasına Kayıtlı İmalat Sanayi Tesisleri Tablo 35 : Kadirli Ticaret Odasına Kayıtlı İmalat Sanayi Tesisleri Tablo 36 : Osmaniye İli Sanayi Hasılasının Bölge ve Türkiye İçindeki Yeri Tablo 37 : İldeki Turizm İşletme Belgeli ve Belediye Belgeli Tesisler Tablo 38 : Osmaniye Ticaret ve Sanayi Odasına Kayıtlı İşyerlerinin Faaliyet Türlerine Göre Dağılımı iv

6 Sayfa No Tablo 39 Tablo 40 Tablo 41 Tablo 42 : Kadirli Ticaret Odasına Kayıtlı İşyerlerinin Faaliyet Türlerine Göre Dağılımı : Osmaniye Ticaret ve Sanayi Odasına Kayıtlı Üyelerin Kuruluş Türlerine Göre Dağılımı : Kadirli Ticaret Odasına Kayıtlı Üyelerin Kuruluş Türlerine Göre Dağılımı : Osmaniye Ticaret Borsasına Kayıtlı Üyelerin Kuruluş Türlerine Göre Dağılımı Tablo 43 : Osmaniye İli Ticaret Hasılasının Bölge ve Türkiye İçindeki Yeri Tablo 44 : İlin Toplam Banka Mevduatının Dağılımı Tablo 45 : Banka Mevduatı Açısından İlin Bölge İlleri ile Karşılaştırması Tablo 46 : İlin Toplam Banka Kredilerinin Dağılımı (Milyar TL) Tablo 47 : Banka Kredileri Açısından İlin Bölge İlleri ile Karşılaştırılması Tablo 48 : Kredi/Mevduat Oranı Açısından İlin Bölge İlleri ile Karşılaştırması (%) 72 Tablo 49 : Osmaniye İline Bağlı Bazı İlçelerin Geçmiş Yıllardaki GSYİH ları Tablo 50 Tablo 51 Tablo 52 Tablo 53 : Osmaniye İli Gayrı Safi Yurtiçi Hasılasının Sektörlere Göre Dağılımı (1987 Yılı Alıcı Fiyatlarıyla) (Milyon TL) : Osmaniye İli Gayrı Safi Yurtiçi Hasılasının Sektörlere Göre Dağılımı (Cari Fiyatlarla) (Milyon TL) : Osmaniye İli GSYİH sının Bölge GSYİH sı İçindeki Yeri (1987 Yılı Alıcı Fiyatlarıyla) (Milyon TL) : Gelişmiş Bazı İllerle Bölge İllerinin Kişi Başına GSYİH larının Karşılaştırılması Tablo 54 : İllerin Sosyo-Ekonomik Gelişmişlik Sıralaması Tablo 55 : Gelişmişlik Endeksine Göre Kademeli İl Grupları v

7 Sayfa No Tablo 56 : Döneminde Osmaniye İline Verilen Yatırım Teşvik Belgelerinin Dağılımı Tablo 57 : Osmaniye İli 1998 Yılı Kamu Yatırımlarının Sektörel Dağılımı Tablo 58 Tablo 59 Tablo 60 : Tarım ve Hayvancılık Sektöründe Önerilen Yatırım Konularının Kuruluş Yeri Faktörlerine Göre Değerlendirilmesi : Sanayi Sektöründe Önerilen Yatırım Konularının Kuruluş Yeri Faktörlerine Göre Değerlendirilmesi : Önerilen Uygun Yatırım Konularının Muhtemel Tahmini Kurulu Kapasiteleri, Yatırım Tutarları ve İstihdam Olanakları vi

8 1. SEKTÖRÜN VE ÜRÜNÜN TANIMI 1.1. Sektörün Tanımı Yem üretimi, DPT sektör sınıflandırmasına göre, İmalat Sanayi içerisinde Gıda Sektörü alt ayırımında yer almaktadır. Yem Sanayi, çeşitli hayvancılık işletmelerinin ihtiyaç duyduğu ve hayvansal verimin, genetik sınırların çizdiği azami düzeye, en az masrafla çıkartılması için gerekli tam ve tamamlayıcı karakterde karma yemler üretmek üzere faaliyet gösteren bir sanayi koludur. Dengeli ve sağlıklı beslenmenin bir gelişmişlik düzeyi göstergesi durumuna geldiği günümüzde, dengeli ve sağlıklı beslenme için gerekli günlük proteinin %50 sinin kırmızı et, kanatlı eti, süt, yumurta ve bunların işlenmiş ürünlerinden alındığı dikkate alınırsa, hayvancılık sektörünün gelişimi, hayvan kalitesi ve verimi açısından yem sanayinin çok önemli bir işlevi olduğu sonucuna varılmaktadır. Yem Sanayinin, Uluslararası Standart Endüstriyel Sınıflandırmaya (ISIC) göre sektör kodu 3122 iken, bu sanayinin kapsadığı ürünler yine aynı sınıflandırmaya karşılık gelen Gümrük Tarife İstatistik Pozisyonu (GTİP) numaralarına göre ile arasında yer almaktadır Ürünün Tanımı İnsanların beslenmesinde kullanılan materyale gıda veya besin denilmesi gibi, hayvanların beslenmesinde kullanılan materyale de yem denilmektedir. Besinlerin ve yemlerin içinde bulunan protein, karbonhidrat, mineral ve vitamin gibi maddelere de besin maddeleri adı verilmektedir. 1

9 Yemler, pratikte elde edilmiş olan deneyimlerin gösterdiği sınırlar içerisinde kalan miktar ve şartlar altında hayvanlara yedirildiği takdirde, sağlıklarına her hangi bir zararlı etkisi olmayan ve hayvanların faydalanabilecekleri şekilde organik veya inorganik besin maddeleri içeren materyallerdir tarihli Yem Kanunu nda ise yem, madde ve enerji bakımından hayvanın yaşama ve verim ihtiyaçlarını karşılamak amacıyla ve belli sınır ve şartlarda yedirildiği zaman hayvan sağlığına zararlı olmayan organik ve inorganik maddeler veya bunların karışımları olarak tanımlanmıştır. Yemler içerikleri itibariyle kaba ve yoğun (kesif) yemler olmak üzere iki ana gruba ayrılmaktadır. Kaba yemler genellikle yüksek düzeyde ham selüloz ve bazen de yüksek su kapsadıkları için sindirilebilir besin maddesi bakımından fakir, enerji düzeyleri ise düşük olan yemlerdir. Yoğun yemler ise düşük düzeyde ham selüloz, yüksek düzeyde ise nişasta, yağ veya protein kapsadıkları için birim ağırlıklarındaki sindirilebilir besin maddesi bakımından zengin, enerji düzeyleri ise yüksek olan yemlerdir. Kaba yemler genellikle kuru kaba yemler ve sulu kaba yemler olarak iki gruba ayrılmışlardır. Kuru kaba yemler kuru otlar, samanlar ve ham selüloz oranı %18 ve daha yüksek olan ürünlerden oluşmaktadır. Sulu kaba yemler ise yonca, korunga, fiğ gibi yeşil yem bitkileri ile silaj, kök ve yumrulardan oluşmaktadır. Fabrika yemi olarak da adlandırılan karma yem, enerjili yemler ile %20 ve daha fazla proteinli yemlerin, ayrıca mineral ve vitamin katkı maddelerinin karışımından oluşmaktadır. Mısır, arpa, yulaf, buğday kepeği gibi yemler enerji içeren yemlere, mısır gluten yemi, yağlı tohum küspeleri gibi bitkisel kaynaklı, et unu, kan unu, balık unu gibi hayvansal kaynaklı yemler de protein içeren yemlere örnek teşkil etmektedir. Sözkonusu yemler dışında hayvanlarda kemik gelişimi, yumuşak dokular ve vücut ısısı için önem taşıyan sodyumklorür, kalsiyum, fosfor gibi mineraller ile A, B 12, D 3, E vitaminleri ve son yıllarda da bazı antibiyotikler ve aromatik maddeler karma yeme katılmaktadır. Bir karma yem karışımına 50 dolayında madde girebilmektedir sayılı Yem Kanunu nda yemler aşağıdaki şekilde sınıflandırılmıştır. 2

10 - Kökeni bitkisel olan yemler, - Kökeni bitkisel olan sanayi kalıntıları, - Kökeni hayvansal olan yemler, - Mineral yemler, - Yemlik preparatlar, - Karma yemler. Karma yemler ise, yönetmelikte aşağıdaki şekilde sınıflandırılmıştır. - İnce pelet veya granüle kanatlı ve evcil hayvan yemleri, - İnce pelet veya granüle küçükbaş hayvan yemleri, - İnce pelet veya granüle büyükbaş hayvan yemleri, - İnce pelet veya granüle laboratuvar hayvan yemleri, - İnce pelet veya granüle balık yemleri ile diğer hayvan karma yemleri. Yem, tarım işletmelerinde en önemli girdilerden birisidir. Hayvansal üretimde verimi en ekonomik şekilde arttırabilmek için hayvanların kaba ve yoğun yemle dengeli olarak beslenmeleri gerekmektedir. Bütün yemlerde aşağıdaki özelliklerin bulunması gerektiği kabul edilmiştir. - Besin değerinin kullanım amacına uygun olması, - Maliyetin karşılanabilir düzeyde olması, - Yetiştirici tarafından her an sağlanabilir olması. Araştırma konumuz olan karma yemin özellikle entansif yetiştiricilikte, kültür ve melez ırkı yüksek verimli hayvanlarda verim artışı sağlamak için mutlaka kullanılması gerektiği kabul edilmiştir. Süt sığırlarının rasyonlarının kuru madde esasına göre, %60 ının karma yemden ve %40 ının kaba yemden oluşması gerekmektedir. Oysa 1991 yılında yapılan bir araştırmaya göre hayvanların ham protein ve nişasta değeri itibariyle 1 yılda tüketmiş oldukları yemin %65 i çayır ve meralardan, %12 si kes ve samandan, %3 ü yem 3

11 bitkilerinden ve %20 si de dane yemler, endüstri yan ürünleri ve karma yemden karşılanmaktadır Sektörün Kuruluşu ve Gelişimi Türkiye de yem sanayi ile ilgili ilk girişim 1955 yılında özel teşebbüs tarafından Kartal Kesif Yem Sanayi Ltd. Şti. nin kurulması ile başlamıştır. Ancak, bu tesis uzun süre faaliyette bulunamamış ve kısa bir süre sonra kapanmıştır. Sektörde gerçek anlamda ilk girişim ise ancak devlet eliyle yapılmış ve yılında İktisadi Devlet Teşekkülü olarak Yem Sanayi Türk A.Ş. kurulmuştur. Toprak Mahsulleri Ofisi nin İngiltere den getirdiği silo ve un fabrikalarına ait makine ve teçhizat Yem Sanayi Türk A.Ş. ne devredilmiş ve bu sayede 1958 de Ankara ve Konya da, 1959 yılında Erzurum da ve 1960 yılında da İstanbul da olmak üzere çelik iskeletler üzerine monte edilmiş, manuel tipte ve küçük kapasiteli 4 adet yem tesisi kurulmuştur. Ayrıca özel sektörün de bu alana girmesini sağlamak amacıyla Yem Sanayi Türk A.Ş. tarafından 1961, 1962 yıllarında İzmir de Tariş, Mersin de Çukobirlik ile, Eskişehir ve Bandırma da ise özel girişimciler ile ortak şirketler kurularak yeni fabrikalar açılmıştır. İlk olarak kurulan bu 8 fabrikanın olumlu sonuçlarının görülmesi ve karma yemin hayvan yetiştiricilerine tanıtılması için yapılan çalışmalar sonucunda, kamu ve özel sektör tarafından yem sektörüne yapılan yatırımlar ve karma yem üretimi hızla artmaya başlamıştır. Daha çok Türkiye nin batı ve orta bölgelerinde yoğunlaşan yem fabrikalarının doğu ve güneydoğu bölgelerinde de yaygınlaşmasını sağlamak amacıyla, yine Yem Sanayi Türk A.Ş. tarafından bu bölgelere de yem fabrikaları kurulmuştur. Sektörün faaliyete başladığı ilk yıllarda kuruluş yeri olarak büyük yerleşim merkezleri ve hububat üretiminin yoğun olduğu yerler seçilirken, sonraları kalkınmada öncelikli bölgelerdeki büyük iller, hububat üretiminin yoğun olduğu il ve ilçeler ve özellikle tavukçuluğun gelişmekte olduğu yöreler seçilmeye başlanmıştır. 4

12 Yem sektörünün gelişimi ile paralel olarak, gerek kullanılan hammaddelerin, gerekse üretilen karma yemlerin kontrollerinin yapılması ve sektörün disipline edilmesi zorunluluğu ortaya çıkmıştır. Bu amaçla, tarih ve 1734 sayılı Yem Kanunu ve bu kanunla ilgili olarak tarih ve 7/8487 sayılı Yem Yönetmeliği çıkarılmıştır. Kendine ait fabrikalarda ve özel sektör ile ortak fabrikalarda uzun süre hayvancılık sektörünün ihtiyacı olan karma yemleri üreterek yem sanayinin gelişimine öncülük eden Yem Sanayi Türk A.Ş., zamanla piyasadan çekilmeye başlamıştır. Bakanlar Kurulu nun tarih ve 3088 sayılı kararı ile Kamu İktisadi Teşekküllerinin özelleştirilmesi çalışmalarına yem sanayi de dahil edilmiştir. İlk aşamada ortak fabrikaların satışı, ikinci aşamada ise Şirket in kendine ait fabrikaların satışı gerçekleştirilmiştir yılında ihale ile Çaycuma, Adıyaman, Antalya, Bursa, Çankırı, Acıpayam, Elazığ, Göksun, Devrekani, Konya, Yatağan ve Zonguldak Yem Fabrikaları satılmıştır yılında Doğubeyazıt Yem Fabrikası nın Ağrı İl Özel İdaresi ne devredilmesinin ardından, özelleştirme çalışmaları Ankara, Diyarbakır, Erzurum, İstanbul, Kızıltepe, Siirt, Tunceli ve Van Yem Fabrikalarının satılması ile devam etmiş ve 1995 yılında Bitlis, Kırklareli, Muş ve Urfa Yem Fabrikalarının satılması ile sona ermiştir. Özelleştirilen kamuya ait yem fabrikalarından sadece 2 tanesinin arazileri için satın alındığı, diğerlerinin isim değişikliği ile üretime devam ettiği, arazisi için alınan yem fabrikalarının makinelerinin da başka yerlere taşınarak çalışmaya devam ettiği öğrenilmiştir. Çalışan makine gücü açısından bir kayıp olmamasına karşın, özelleştirme çalışmalarının yapıldığı yıllarda (1993 den 1996 ya) sektörde üretim azalması olmuştur. Sonuç olarak, 1995 yılı itibariyle yem fabrikalarının tamamı özelleştirilmiş, devletin yem sektöründeki üretim faaliyetleri sona ermiştir yılında 4 kamu fabrikasında başlayan yem üretimine, 1985 yılında 24 kamu, 14 ortak, 142 özel fabrika ile devam edilmiştir yılında kamu fabrika sayısı 26 ya, özel fabrika sayısı 219 a çıkarken, ortak fabrika sayısı 3 e düşmüştür yılına gelindiğinde kamu fabrika sayısı sabit kalıp, özel fabrika sayısı 5

13 263 e çıkarken, 1995 yılında sektör üretimi tamamen özel sektöre ait olan 351 fabrikaya bırakılmıştır Sektörün Teknoloji Düzeyi Tarım ve Köyişleri Bakanlığı nca, yem imal belgesi talep eden fabrikalardan 1734 sayılı Yem Kanunu ve Yem Yönetmeliği hükümlerine göre asgari sağlık ve teknik şartları yerine getirmeleri istenmektedir. Yem fabrikaları ilk yıllarda tamamen ithal makinelerle kurulurken, son yıllarda ithalat asgariye inmiştir. Mevcut yem fabrikalarının çoğu yarı otomatik sistemle çalışmaktadır. Tarım ve Köyişleri Bakanlığı tarafından manuel tipte olan fabrikalara, 15 günlük üretime yetecek depolama kapasitesi olmayan fabrikalara ve kapasitesi 5 ton/saatin altında olan fabrikalara artık Yem İmal Belgesi verilmemektedir. Türkiye deki yem fabrikaları genellikle 5-60 ton/saat arası kapasiteye sahip olmakla birlikte, çoğunluk ton/saat kapasiteli tesislerden oluşmaktadır. Yem fabrikaları, çeşitli hayvanların verim ve yağ durumları dikkate alınarak en ucuz ve rantabl olacak şekilde yapılan karma yem formüllerinin (rasyon) hazırlandığı tesislerdir. Yem fabrikaları bu formüllerde bulunan yem hammaddelerini satın alır, depolar, çeşitli işlemlerden geçirip belli ölçülerde karıştırır ve bu karmayı ince, pelet vs. halde ambalajlayarak veya dökme halde piyasaya verirler. Bir yem fabrikasındaki işlemler kısaca aşağıdaki şekilde özetlenebilir. Hammaddelerin alımı, tartılması, depolanması : Hammaddeler daha çok döküm mevsimlerinde veya periyodik olarak alınır, tartılır, silo veya ambarlarda depolanır. Hammaddelerin depolara alınmasında genellikle elevatörler veya pnömatik taşıyıcılar kullanılır. 6

14 Temizleme : Hammaddelerin içinde bulunan yabancı ve istenmeyen maddelerin temizlenmesi gerekir. Bu işlem eleme, madeni maddelerin mıknatıslarla tutulması gibi yollarla yapılmaktadır. Öğütme : Karma yeme girecek hammaddelerin yeterli ölçüde öğütülmesi gereklidir. Öğütme işlemi değişik tip ve kapasiteli değirmenlerde yapılır (çekiçli, valsli vs.). Dozajlama : Dozajlama, imal edilecek karma yemde kullanılacak hammaddelerin o yemin formülüne uygun şekilde tartılması işlemidir. Karıştırma : Çeşitli hammaddelerin değişik oranlarda biraraya getirilmesi ve homojen olarak karıştırılması gerekmektedir. Karıştırma işlemi değişik tipte ve kapasitede karıştırıcılar (mikser) aracılığıyla yapılmaktadır. Peletleme : Karıştırma işleminden geçen karma yemler, piyasaya ince olarak verilmeyeceklerse pelet makinesinde çeşitli çaplarda pelet haline getirilerek soğutucuda soğutulduktan sonra ambalajlamaya verilir. Bazı tesislerde peletler tekrar kırılarak granül yem üretimi yapılmaktadır. Melas ve Yağ Tesisatı : Karma yemlerde kullanılan melas ve yağın depolanmaları, işlenmeleri ve yemlere katılmaları için özel düzen ve makineler kullanılmaktadır. Ambalajlama : Üretilen ince veya pelet karma yemler dökme olarak satılabileceği gibi genellikle 50 kg.lık çuvallarda ambalajlanarak pazarlanırlar. Ambalajlama ünitesinde tartma, paketleme, dikiş ve etiketleme işlemleri yapılır. Yem fabrikalarında, rasyon genellikle bilgisayar yardımıyla hazırlanmakta olup, satın alınan hammaddelerin ve üretilen karma yemlerin kalite kontrollerinin yapılabilmesi için bünyelerinde laboratuvarlar bulunmaktadır. 7

15 Sonuç olarak ülkemiz yem sanayinin, teknolojik gelişmeleri yakından izlemekte olduğu, hızla geliştiği ve gelişmiş ülkelerdeki ileri teknolojilerden fazla geride kalmadığı söylenebilir. Teknolojik gelişmelerin yakından izlenmesinde, sektördeki entegrasyona bağlı olarak yem sanayinde üretimden sorumlu olan teknik personelin (ziraat mühendisi, veteriner hekim vs.) pazarlama işlerini de yapmaya başlamalarının ve bunun için de piyasayı izlemek zorunda olmalarının büyük payı bulunmaktadır. Ülkemizdeki yem sektörü, teknolojiyi izlemede sağladığı başarıyı, sektörde hammadde olarak kullanılan ürünlerde standart sağlanamaması nedeniyle, karma yem standardı oluşturmakta sağlayamamıştır. Bu durum, hayvan sağlığı ve verimi üzerinde olumsuz etkiler yaratmaktadır. Her şeye rağmen, Türkiye Ortadoğu ve Afrika bölgesindeki en büyük, Orta Avrupa ve Balkanlar bölgesinin de Rusya ve Ukrayna dan sonra üçüncü büyük yem üreticisi ülke konumuna gelmiştir. Bu üretim düzeyine, tek vardiyalık çalışma kapasitesinin tamamını bile kullanmadan geldiği dikkate alınırsa, Türkiye yem sektörünün büyüme ve dış dünyaya açılma konusunda umut verici bir düzeyde olduğu söylenebilmektedir li yıllarda ülkemizde hayvan populasyonunun ve kişi başına gelirin artması sonucu hayvansal ürünlerin tüketiminin artacağı tahmin edilmektedir. Bu doğrultuda, yem fabrikalarının yeniden yapılanması, ince yem üreten fabrikalar yerine dökme ve pelet yem üreten fabrikaların sayısının artması, hayvan beslenmesinde daha az tahıl daha çok yan ürün kullanılması, kedi, köpek, balık yemi üretim miktarlarının artması, bu artış için ekstruderlerin yem fabrikalarına girmesi ve maliyet düşüşü açısından daha fazla melas ilavesi için çift peletleme gibi yeni teknolojilerin de ülkemize girmesi beklenmektedir. Özellikle Avrupa Topluluğu ülkelerinde yem fabrikaları son yıllarda farklı bir yapılanma içine girmişlerdir. Yem üreten tüm şirket ve kooperatifler bir araya gelerek kendi aralarında uzmanlaşmış ve verimliliklerini teknolojik gelişmelere ayak uydurarak artırmışlardır. 8

16 Gelişmiş ülkelerdeki yem fabrikaları çoğunlukla en az ton/yıl ve üzeri kapasitede olup, en az 2 adet 20 ton/saat pelet değirmenine sahiptirler. Bu fabrikalar tamamen otomatik olup, yaklaşık 5 işçi ile faaliyet göstermektedirler. Mamüllerin %75 i dökme, %25 i çuvallı olarak pazarlanmaktadır. Sanayileşmiş ülkelerdeki yem üretiminde kullanılan hammaddelere belirli bir süreklilik ve kalite standardı bulunmaktadır. Onaylanmış satıcı listelerinde bulunan satıcılardan hammadde temin edilmektedir. Yüksek hammadde havuz kapasitesine sahip olan tesisler, aynı zamanda yükleme, boşaltma açısından da ileri teknolojiye sahip yardımcı işletme malzemeleri (liftler, konveyörler v.s.) kullanmaktadırlar. Avrupa da Türkiye den farklı olarak öğütme işlemi karışım sonrası yapılmaktadır. Avrupa yem sanayinin en önemli özelliklerinden birisi de, peletleme bölümünde sağlanan teknolojik gelişmeler aracılığıyla üretim miktarlarını artırırken formül maliyetlerini azaltabilmiş olmasıdır. Gelişmiş ülkelerde teknolojik gelişmelerin hayvanlarda verimi artırıp maliyetleri düşürmek, hammaddeleri daha iyi değerlendirmek, çevreyi korumak şeklinde olacağı tahmin edilmektedir. Üretimde hammadde kontrolünün ve otomasyonun artması beklenmektedir Diğer Sektörlerle İlişkiler Türkiye de yem sektörünün gelişimi ile birlikte, yem sanayicisinin de diğer sanayi dallarındaki ürünlere olan talepleri artmış ve çeşitlenmiştir. Yem sektörü, hammadde üreten sanayilerle, yem katkı maddeleri sektörü ile, hayvancılık sektörü ile ve üretim teknolojisini belirleyen makine-ekipman imalat sektörü ile çok yakın ilişkiler içerisindedir. a) Hammadde Üreten Sanayi Karma yemi oluşturan hammaddelerin hububat dışında yarısına yakın kısmını sanayi ürünü veya artık ürünler oluşturmaktadır. Karma yem sektörünün ilişkide olduğu hammadde üretim sanayileri aşağıda verilmektedir. 9

17 - Değirmencilik sanayi, - Nişastacılık sanayi - Fermantasyon Sanayi (Alkol-Bira), - Şeker Sanayi, - Bitkisel Yağ Sanayi, - Diğer Bitkisel Sanayi (Marmelat, meyve suyu, salça vb), - Et Sanayi ve Rendering Tesisleri, - Süt Sanayi, - Tavuk Kesimhaneleri, - Mermer ve Tuz Sanayi, - Soda Sanayi, - Gübre Sanayi (üre). Önümüzdeki yıllarda, hayvan verimini artırmaya yönelik olarak bu sanayi kolları ile yem sektörünün ilişkisinin daha da artacağı tahmin edilmektedir. b) Yem Katkı Maddeleri Sektörü Karma yem üretiminde, hammaddeler dışında hayvanların değişik ihtiyaçlarını karşılamak amacıyla mineraller, vitaminler, antibiyotikler, koruyucular, tatlandırıcılar, asitler, renklendiriciler vb. katkı maddeleri de kullanılmaktadır. Bu sektörün önümüzdeki yıllarda daha da gelişmesi beklenmektedir. c) Hayvancılık Sektörü Türkiye de büyükbaş hayvan populasyonu kültür ırkına doğru artış göstermektedir. Bu durum enerji ve protein açısından daha zengin olan karma yem kullanımını artırmaktadır. Meraların ve kaliteli kaba yemin yetersiz kalması da küçükbaş ve büyükbaş hayvan 10

18 beslemede karma yem ihtiyacını giderek artırmaktadır. Ayrıca, tavukçuluk sektöründeki gelişmelere bağlı olarak da karma yem talebinde artış beklenmektedir. Sonuç olarak, hayvan ırkı gelişimi, hayvan sayısı ve ihtiyacı gibi faktörlerin yem sektörünü yönlendirici ve geliştirici etkileri bulunmaktadır. d) Makine-Ekipman İmalat Sanayi Yem sanayindeki gelişmeler büyük boyutlu olarak en fazla makine-ekipman sektöründe etkili olmuş, yem sanayinin ihtiyaç duyduğu makine ve ekipmanların neredeyse tamamı ülkemizde yapılmaya başlanmıştır. Ancak teknolojik gelişmelere paralel olarak, özellikle fabrikaların otomasyona geçmesi sonucu bilgisayar endüstrisi ile ekspander, ekstruder vb. tekniklerin transfer edilmesi ve makine sanayinin bu teknolojiye ayak uydurması beklenmektedir. Üretim maliyetlerinin azalması ve karma yem kalitesinin artırılması açısından yem sektörü makine-ekipman sanayi ile sıkı ilişkilerini devam ettirmek durumundadır Teşvik Durumu Ülkemizde yatırımlara yönelik teşvik tedbirlerini; - Yatırımlarda Devlet Yardımları, - KOBİ (Küçük ve Orta Boy İşletmeler) Yatırımlarında Devlet Yardımları olarak iki farklı başlıkta incelemek mümkündür. a) Yatırımlarda Devlet Yardımları Bakanlar Kurulu nun tarih ve 98/10755 sayılı Yatırımlarda Devlet Yardımları ve Yatırımları Teşvik Fonu Esasları hakkındaki son Karar'ı 25 Mart 1998 tarih ve sayılı Resmi Gazete de, kararın uygulanmasına ilişkin esas ve usuller ise 6 Mayıs 1998 tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayınlanmıştır. 11

19 tarih ve 98/10755 sayılı karar çerçevesinde Hazine Müsteşarlığı ndan alınan Teşvik Belgesi kapsamında gerçekleştirilen yatırımlar için, yatırım veya işletme dönemlerini kapsayan aşağıdaki destek unsurları uygulanmaktadır. - Gümrük Vergisi ve Toplu Konut Fonu İstisnası, - Yatırım İndirimi, - İthalde Katma Değer Vergisi Ertelemesi, - Yerli Makine ve Teçhizat Alımında KDV Desteği, - Vergi, Resim ve Harç İstisnası, - Enerji Desteği, - Arsa Tahsisi, - Yatırımları Teşvik Fonu ndan kredi desteği. Yatırımın teşvik belgesine bağlanabilmesi için asgari sabit yatırım tutarının Kalkınmada Öncelikli Yörelerde 25 Milyar TL., diğer yörelerde ise 50 milyar TL. olması gerekmektedir. Ayrıca Olağanüstü Hal Bölgesi nde ve Kalkınmada Öncelikli Yörelerde vergi teşvikleri uygulamak ve yatırımlara kamu arsa ve arazisi temin etmek suretiyle yatırımları ve istihdam imkanlarını artırmayı amaçlayan 4325 No.lu Kanun ile çeşitli teşvikler getirilmiştir. Bakanlar Kurulu nca, Olağanüstü Hal Bölgesi illeri olarak Adıyaman, Ağrı, Ardahan, Bayburt, Erzurum, Gümüşhane, Iğdır, Kars, Ordu, Şanlıurfa ve Yozgat illeri belirlenmiştir. Bu kanun kapsamında getirilen teşvikler de aşağıda özetlenmiştir. - Gelir ve Kurumlar Vergisi İstisnası, - Çalışanlardan Kesilen Vergilerin Ertelenmesi, - İşletmelerde Vergi, Resim, Harç İstisnası, - Sigorta Primi İşveren Paylarının Hazine ce Karşılanması, - Bedelsiz Yatırım Yeri Tahsisi 12

20 Teşvik belgesi kapsamındaki yatırımların finansmanında uygulanabilecek asgari özkaynak oranları aşağıda sunulmuştur. Kalkınmada Öncelikli Yörelerde Yapılacak Yatırımlarda : %20, Normal ve Gelişmiş Yörelerde Yapılacak Yatırımlarda : %40, Ro-Ro Taşımacılığı, Havayolu Kargo Taşımacılığı Yatırımlarında : %25, Gemi İnşa, Yat İnşa, Gemi İthali ve Uçak İthali Yatırımlarında : %15, Finansal Kiralama Şirketlerinin Yapacağı Kiralama Yatırımlarında : %10. b) KOBİ Yatırımlarında Devlet Yardımları Son olarak 7 Mart 1998 tarih ve sayılı Resmi Gazete de yayımlanan tarih ve 98/10669 sayılı Kararla KOBİ yatırımlarına ilişkin Devlet yardımları yeniden düzenlenmiştir. Bu karar kapsamında, imalat sanayinde faaliyet gösteren, işyerinde en fazla 150 işçi çalıştıran, kanuni defter kayıtlarında arsa ve bina hariç, makine ve teçhizat, tesis, taşıt araç ve gereçleri, döşeme ve demirbaşları toplamı 50 milyar TL. nı aşmayan işletmeler KOBİ kapsamında değerlendirilmiştir. KOBİ lere sağlanan başlıca destek unsurları aşağıda kısaca özetlenmiştir. - Yatırımları Teşvik Fonu ndan Kredi, - Gümrük Vergisi ve Fon İstisnası, - Yatırım İndirimi, - Makine ve Teçhizat Alımında KDV Desteği - Vergi, Resim ve Harç İstisnası. Acil Destek kapsamında yer alan illerdeki KOBİ lere öncelikli olarak Yatırımları Teşvik Fonu ndan kredi tahsis edilebilmektedir. 13

21 Yem sektörü, diğer bir çok sektör gibi, bölgesel dengesizlikleri gidermeye yönelik olarak uygulanan teşvik tedbirlerinden bölgesel bazda yararlanabilmektedir. Son olarak tarihli Bakanlar Kurulu Kararı ile Yarım Kalmış, İşletme Yetersizliği Nedeniyle İşletmeye Geçememiş veya Kısmen Geçmiş Yatırımların Ekonomiye Kazandırılmasına Dair Karar yürürlüğe konulmuştur. Bu Karar dan Adıyaman, Ardahan, Bayburt, Batman, Bingöl, Bitlis, Diyarbakır, Elazığ, Erzincan, Erzurum, Gümüşhane, Hakkari, Hatay, Iğdır, Kars, Mardin, Muş, Ordu, Siirt, Sivas, Şanlıurfa, Şırnak, Tunceli, Van ve Yozgat illerindeki sözkonusu konumda bulunan yatırımlar yararlanabilecektir (yem sektörü dahil). Sözkonusu teşvik tedbirleri, genellikle Batı illerimizde yoğunlaşan yem sanayinin Doğu ve Güneydoğu illerimizde de güçlenmesi için önemli bir fırsat niteliğindedir. 2. TÜRKİYE DE YEM SANAYİNİN DURUMU Tarım sektörü, bitkisel ve hayvansal üretimden oluşan organik bir bütündür. Birbirini tamamlayıcı nitelikteki bu iki alt sektör, ana ve yan ürünleri itibariyle de birbirlerine bağımlıdırlar. Özellikle ülkemizdeki bitkisel ve hayvansal üretimin birlikte yapıldığı tarım işletmelerinde hayvancılık sayesinde üretilen ürünler daha iyi değerlendirilebilmekte, işgücü daha verimli kullanılabilmekte ve nakit ihtiyacı her an karşılanabilmektedir. Bu durum, tarım sektörünün riskini azaltıcı bir faktör olmaktadır. Hayvancılık alt sektörünün gayri safi milli hasılaya katkısı daha önceleri %8 in üzerinde seyrederken, 1980 li yıllardan itibaren gerilemeye başlamıştır. Hayvancılık sektörünün tarımsal üretim içindeki payı da 1980 de %35 dolayında iken, 1985 de %26 ya kadar düşmüştür yılında ise bu oran %41 olarak gerçekleşmiştir. Gelişmiş ülkelerde ise bu oran %50 nin oldukça üzerindedir. Ülkemizdeki hayvansal üretim değerinin ortalama %50 den fazlası kasaplık canlı hayvandan karşılanmaktadır. Bunun da %60-70 lik bölümü büyükbaş hayvanlardan, geri kalan bölümü de kanatlı ve diğer hayvanlardan oluşmaktadır yılında DİE tarafından 14

DÜNYA SERAMİK KAPLAMA MALZEMELERİ SEKTÖRÜNE GENEL BAKIŞ

DÜNYA SERAMİK KAPLAMA MALZEMELERİ SEKTÖRÜNE GENEL BAKIŞ DÜNYA SERAMİK KAPLAMA MALZEMELERİ SEKTÖRÜNE GENEL BAKIŞ Hazırlayan ve Derleyen: Zehra N.ÖZBİLGİN Ar-Ge Şube Müdürlüğü Kasım 2012 DÜNYA SERAMİK KAPLAMA MALZEMELERİNDE ÜRETİM VE TÜKETİM yılında 9.546 milyon

Detaylı

TEKSTİL MAKİNALARI. Hazırlayan Hasan KÖSE 2006. T.C. Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığı İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi

TEKSTİL MAKİNALARI. Hazırlayan Hasan KÖSE 2006. T.C. Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığı İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi TEKSTİL MAKİNALARI Hazırlayan Hasan KÖSE 2006 T.C. Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığı İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi TEKSTİL MAKİNALARI TÜRKİYE DE ÜRETİM Tanımı Tekstil makinaları, tekstil sanayinin

Detaylı

Gayri Safi Katma Değer

Gayri Safi Katma Değer Artıyor Ekonomik birimlerin belli bir dönemde bir bölgedeki ekonomik faaliyetleri sonucunda ürettikleri mal ve hizmetlerin (çıktı) değerinden, bu üretimde bulunabilmek için kullandıkları mal ve hizmetler

Detaylı

GIDA İŞLEME MAKİNELERİ

GIDA İŞLEME MAKİNELERİ GIDA İŞLEME MAKİNELERİ 1. SEKTÖRÜN TANIMI VE SINIFLANDIRILMASI 8417.20 Ekmek, pasta, bisküvi fırınları (elektriksiz) 8419.31 Tarım ürünleri için kurutucular 8419.89 Pastörize, kondanse etme vb. işler için

Detaylı

Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği. Yeni Teşvik Sistemi. 4. Bölge Teşvikleri

Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği. Yeni Teşvik Sistemi. 4. Bölge Teşvikleri Yeni Teşvik Sistemi 4. Bölge Teşvikleri Ekim 2013 İçerik Yeni Teşvik Sistemi Amaçları Yeni Teşvik Sistemi Uygulamaları Genel Teşvikler Bölgesel Teşvikler Büyük Ölçekli Ya>rımlar Stratejik Ya>rımlar 4.

Detaylı

Türkiye Cumhuriyeti-Ekonomi Bakanlığı, 2012 0

Türkiye Cumhuriyeti-Ekonomi Bakanlığı, 2012 0 Türkiye Cumhuriyeti-Ekonomi Bakanlığı, 2012 0 GIDA İŞLEME MAKİNELERİ SEKTÖRÜN TANIMI VE SINIFLANDIRILMASI 8417.20 Ekmek, pasta, bisküvi fırınları (elektriksiz) 8419.31 Tarım ürünleri için kurutucular 8419.89

Detaylı

Çimento, Cam, Seramik ve Toprak Ürünleri Sektör Raporu 2010

Çimento, Cam, Seramik ve Toprak Ürünleri Sektör Raporu 2010 Çimento, Cam, Seramik ve Toprak Ürünleri Sektör Raporu 2010 Avrupa kıtasından Amerika kıtasına, Orta Doğu Ülkelerinden Afrika ülkelerine kadar geniş yelpazeyi kapsayan 200 ülkeye ihracat gerçekleştiren

Detaylı

TR 71 BÖLGESİ 2013 YILI İHRACAT RAPORU AHİLER KALKINMA AJANSI

TR 71 BÖLGESİ 2013 YILI İHRACAT RAPORU AHİLER KALKINMA AJANSI TR 71 BÖLGESİ 2013 YILI İHRACAT RAPORU AHİLER KALKINMA AJANSI NİSAN 2014 İçindekiler 2013 YILI İHRACAT RAKAMLARI HAKKINDA GENEL DEĞERLENDİRME... 3 2013 YILI TR 71 BÖLGESİ İHRACAT PERFORMANSI... 4 AKSARAY...

Detaylı

T.C. B A Ş B A K A N L I K STEMİ YATIRIMLARDA DEVLET YARDIMLARI

T.C. B A Ş B A K A N L I K STEMİ YATIRIMLARDA DEVLET YARDIMLARI T.C. B A Ş B A K A N L I K YENİ TEŞVİK K SİSTEMS STEMİ YATIRIMLARDA DEVLET YARDIMLARI MEVCUT TEŞVİK SİSTEMİ Genel Teşvik Uygulamaları Bölgesel Teşvik Uygulamaları Büyük Ölçekli Yatırımların Teşviki KDV

Detaylı

PAGEV - PAGDER. Dünya Toplam PP İthalatı

PAGEV - PAGDER. Dünya Toplam PP İthalatı 1 DÜNYA ve TÜRKİYE POLİPROPİLEN ( PP ) DIŞ TİCARET ANALİZİ Barbaros Demirci ( Genel Müdür ) Neslihan Ergün ( Teknik Uzman Kimya Müh. ) PAGEV - PAGDER DÜNYA TOPLAM PP İTHALATI : Dünya toplam PP ithalatı

Detaylı

TÜRKİYE DE VE DÜNYADA YEM SEKTÖRÜNE GENEL BAKIŞ, BEKLENTİLER, FIRSATLAR. Prof. Dr. Nizamettin Şenköylü Genel Sekreter

TÜRKİYE DE VE DÜNYADA YEM SEKTÖRÜNE GENEL BAKIŞ, BEKLENTİLER, FIRSATLAR. Prof. Dr. Nizamettin Şenköylü Genel Sekreter TÜRKİYE DE VE DÜNYADA YEM SEKTÖRÜNE GENEL BAKIŞ, BEKLENTİLER, FIRSATLAR Prof. Dr. Nizamettin Şenköylü Genel Sekreter Gıda Üretimindeki Küresel Güçlükler Nüfus artışı İklim değişikliği Kuraklık Su kaynaklarının

Detaylı

SON EKONOMİK GELİŞMELERDEN SONRA ESNAF VE SANATKARLARIN DURUMU

SON EKONOMİK GELİŞMELERDEN SONRA ESNAF VE SANATKARLARIN DURUMU SON EKONOMİK GELİŞMELERDEN SONRA ESNAF VE SANATKARLARIN DURUMU Temel Ekonomik Göstergeler: Temmuz ayında; Üretici fiyatları genel indeksinde(üfe), Bir önceki aya göre %1,25 artış Bir önceki yılın Aralık

Detaylı

CAM SANAYİİ. Hazırlayan Birsen YILMAZ 2006. T.C. Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığı İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi

CAM SANAYİİ. Hazırlayan Birsen YILMAZ 2006. T.C. Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığı İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi CAM SANAYİİ Hazırlayan Birsen YILMAZ 2006 T.C. Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığı İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi TÜRKİYE'DE ÜRETİM Cam sanayii, inşaat, otomotiv, meşrubat, gıda, beyaz eşya, mobilya,

Detaylı

PLASTİK VE KAUÇUK İŞLEME MAKİNALARI ve AKSAM VE PARÇALARI SEKTÖRÜNÜN 2008 YILI DEĞERLENDİRME RAPORU

PLASTİK VE KAUÇUK İŞLEME MAKİNALARI ve AKSAM VE PARÇALARI SEKTÖRÜNÜN 2008 YILI DEĞERLENDİRME RAPORU 1 FİRMA SAYISI : PLASTİK VE KAUÇUK İŞLEME MAKİNALARI ve AKSAM VE PARÇALARI SEKTÖRÜNÜN 2008 YILI DEĞERLENDİRME RAPORU Barbaros Demirci Genel Sekreter PAGEV / PAGDER PAGEV bilgi bankası kayıtlarına göre,

Detaylı

BURTARIM 2014 ZİYARETÇİ ARAŞTIRMASI ÖZET SONUÇLARI

BURTARIM 2014 ZİYARETÇİ ARAŞTIRMASI ÖZET SONUÇLARI BURTARIM 2014 Bursa 12. Uluslararası Tarım, Tohumculuk, Fidancılık ve Süt Endüstrisi Fuarı BURSA 7. ULUSLARARASI HAYVANCILIK VE EKİPMANLARI FUARI 14 18 Ekim 2014 ZİYARETÇİ ARAŞTIRMASI ÖZET SONUÇLARI Bursa

Detaylı

TC. GIDA TARIM VE HAYVANCILIK BAKANLIĞI GAP ULUSLARARASI TARIMSAL ARAŞTIRMA VE EĞİTİM MERKEZİ. Diyarbakır Tarımsal Ticaret / Nüsha 4

TC. GIDA TARIM VE HAYVANCILIK BAKANLIĞI GAP ULUSLARARASI TARIMSAL ARAŞTIRMA VE EĞİTİM MERKEZİ. Diyarbakır Tarımsal Ticaret / Nüsha 4 Sayfa1 TC. GIDA TARIM VE HAYVANCILIK BAKANLIĞI GAP ULUSLARARASI TARIMSAL ARAŞTIRMA VE EĞİTİM MERKEZİ GAPUTAEM GÜNCEL Diyarbakır Tarımsal Ticaret / Nüsha 4 ARALIK 2013 - YIL:1 SAYI:1 / ISSN :2148-1962.

Detaylı

TÜRKİYE NİN İHTİYAÇ DUYDUĞU FUAR 3.ELECTRONIST FUARI

TÜRKİYE NİN İHTİYAÇ DUYDUĞU FUAR 3.ELECTRONIST FUARI TÜRKİYE NİN İHTİYAÇ DUYDUĞU FUAR 3.ELECTRONIST FUARI Sektörlerindeki ürünlerin, en son teknolojik gelişmelerin, dünyadaki trendlerin ve son uygulamaların sergilendiği, 25-28 Eylül 2014 tarihleri arasında

Detaylı

AB NİN EKONOMİK YAPISIYLA İLGİLİ TEMEL BİLGİLER 1. Ülkelerin Yüz Ölçümü 2. Ülkelerin Nüfusu 3. Ülkelerin Gayri Safi Yurtiçi Hâsıla 4.

AB NİN EKONOMİK YAPISIYLA İLGİLİ TEMEL BİLGİLER 1. Ülkelerin Yüz Ölçümü 2. Ülkelerin Nüfusu 3. Ülkelerin Gayri Safi Yurtiçi Hâsıla 4. AB NİN EKONOMİK YAPISIYLA İLGİLİ TEMEL BİLGİLER 1. Ülkelerin Yüz Ölçümü 2. Ülkelerin Nüfusu 3. Ülkelerin Gayri Safi Yurtiçi Hâsıla 4. Ülkelerin Büyüme Oranı 5. Ülkelerin Kişi Başına Gayri Safi Yurtiçi

Detaylı

EKONOMİK GÖSTERGELER BÜLTENİ

EKONOMİK GÖSTERGELER BÜLTENİ SAYI 12 EKONOMİK GÖSTERGELER BÜLTENİ 2014 2. Çeyrek Yıllar İtibariyle Yatırım Teşvik Belgeli Yatırım Bilgileri YATIRIM TEŞVİK İSTATİSTİKLERİ (ENERJİ YATIRIMLARI HARİÇ) Kaynak: Ekonomi Bakanlığı Bölgemizde

Detaylı

GIDA İŞLEME MAKİNALARI SANAYİİ RAPORU

GIDA İŞLEME MAKİNALARI SANAYİİ RAPORU GIDA İŞLEME MAKİNALARI SANAYİİ RAPORU Gıda İşleme, ekonomik açıdan uygun yöntemleri kullanarak tarım ürününü yapısal, duyumsal ve besleyici özellikleri olan maddelere dönüştürmektir Bu işlem içinde kullanılan

Detaylı

T.C. GIDA TARIM VE HAYVANCILIK BAKANLIĞI

T.C. GIDA TARIM VE HAYVANCILIK BAKANLIĞI T.C. GIDA TARIM VE HAYVANCILIK BAKANLIĞI AVRUPA BİRLİĞİ ve DIŞ İLİŞKİLER GENEL MÜDÜRLÜĞÜ EKONOMİK VE TEKNİK İLİŞKİLER DAİRE BAŞKANLIĞI 2014 YILI OCAK-EYLÜL DÖNEMİ DIŞ TİCARET VERİLERİ Hazırlanma tarihi:

Detaylı

SERAMİK SANAYİİ. Hazırlayan Birsen YILMAZ 2006. T.C. Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığı İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi

SERAMİK SANAYİİ. Hazırlayan Birsen YILMAZ 2006. T.C. Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığı İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi SERAMİK SANAYİİ Hazırlayan Birsen YILMAZ 2006 T.C. Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığı İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi TÜRKİYE DE ÜRETİM Türkiye'de seramik ve çini yapımı, kökleri 8000 yıl öncesine uzanan

Detaylı

UNCTAD DÜNYA YATIRIM RAPORU 2015 LANSMANI 24 HAZİRAN 2015 İSTANBUL

UNCTAD DÜNYA YATIRIM RAPORU 2015 LANSMANI 24 HAZİRAN 2015 İSTANBUL UNCTAD DÜNYA YATIRIM RAPORU 2015 LANSMANI 24 HAZİRAN 2015 İSTANBUL UNCTAD Dünya Yatırım Raporu Türkiye Lansmanı Birleşmiş Milletler Ticaret ve Kalkınma Örgütü nün (UNCTAD) Uluslararası Doğrudan Yatırımlar

Detaylı

EKONOMİK GELİŞMELER Şubat - 2010

EKONOMİK GELİŞMELER Şubat - 2010 EKONOMİK GELİŞMELER Şubat - 2010 AR-GE MÜDÜRLÜĞÜ TÜRKİYE ESNAF VE SANATKARLARI KONFEDERASYONU EKONOMİK RAPOR - ŞUBAT 2010 İÇİNDEKİLER... 1 GAYRİ SAFİ YURTİÇİ HASILA (GSYH)...2 İSTİHDAM - İŞSİZLİK VE İŞGÜCÜ

Detaylı

2015 OCAK DIŞ TİCARET RAPORU

2015 OCAK DIŞ TİCARET RAPORU 2015 OCAK DIŞ TİCARET RAPORU ATSO DIŞ TİCARET SERVİSİ *Tablo ve listeler TİM ve TUİK istatistikleri ihracat ve ithalat verilerine göre ATSO- Dış Ticaret Servisi tarafından derlenmiştir. 2015 OCAK / TÜRKİYE

Detaylı

Türkiye de hayvancılık sektörünün önündeki sorunları iki ana başlık altında toplamak mümkündür. Bunlar;

Türkiye de hayvancılık sektörünün önündeki sorunları iki ana başlık altında toplamak mümkündür. Bunlar; Tarımı gelişmiş ülkelerin çoğunda hayvancılığın tarımsal üretim içerisindeki payı % 50 civarındadır. Türkiye de hayvansal üretim bitkisel üretimden sonra gelmekte olup, tarımsal üretim değerinin yaklaşık

Detaylı

T.C. GIDA TARIM VE HAYVANCILIK BAKANLIĞI

T.C. GIDA TARIM VE HAYVANCILIK BAKANLIĞI T.C. GIDA TARIM VE HAYVANCILIK BAKANLIĞI AVRUPA BİRLİĞİ ve DIŞ İLİŞKİLER GENEL MÜDÜRLÜĞÜ EKONOMİK VE TEKNİK İLİŞKİLER DAİRE BAŞKANLIĞI 2014 YILI OCAK-AĞUSTOS DÖNEMİ DIŞ TİCARET VERİLERİ Hazırlanma tarihi:

Detaylı

ARAŞTIRMA ÖZET SONUÇLARI 24-28 Mart 2015

ARAŞTIRMA ÖZET SONUÇLARI 24-28 Mart 2015 ARAŞTIRMA ÖZET SONUÇLARI 24-28 Mart 2015 KTO Tüyap Konya Uluslararası Fuar Merkezi İÇİNDEKİLER SAYFA 1. ARAŞTIRMANIN KONUSU 3 1.1. FUAR KÜNYESİ 3 1.2. ARAŞTIRMANIN AMACI 3 1.3. ARAŞTIRMANIN YÖNTEMİ VE

Detaylı

YENİ TEŞVİK SİSTEMİ VE DİYARBAKIR

YENİ TEŞVİK SİSTEMİ VE DİYARBAKIR YENİ TEŞVİK SİSTEMİ VE DİYARBAKIR Mart 215 Hikmet DENİZ i İçindekiler Tablo Listesi... iii Grafik Listesi... iii 1. Giriş... 1 2. Türkiye'de Teşvik Belgesine Bağlı Yatırımlar... 1 3. Yatırımların Bölgesel

Detaylı

TR33 Bölgesi nin Üretim Yapısının ve Düzeyinin Tespiti ve Analizi. Ek 5: Uluslararası Koşulların Analizi

TR33 Bölgesi nin Üretim Yapısının ve Düzeyinin Tespiti ve Analizi. Ek 5: Uluslararası Koşulların Analizi TR33 Bölgesi nin Üretim Yapısının ve Düzeyinin Tespiti ve Analizi Ek 5: Uluslararası Koşulların Analizi Sektörün genel özellikleri Kümes hayvanlarının etleri ve yenilen sakatatı Ürünler dünyada ortalama

Detaylı

2015 NİSAN DIŞ TİCARET RAPORU

2015 NİSAN DIŞ TİCARET RAPORU 2015 NİSAN DIŞ TİCARET RAPORU ATSO DIŞ TİCARET SERVİSİ *Tablo ve listeler TİM ve TUİK istatistikleri ihracat ve ithalat verilerine göre ATSO- Dış Ticaret Servisi tarafından derlenmiştir. 2015 NİSAN / TÜRKİYE

Detaylı

Çukurova Bölgesi Sığır Yetiştiriciliğinin Yapısı. Prof. Dr. Serap GÖNCÜ

Çukurova Bölgesi Sığır Yetiştiriciliğinin Yapısı. Prof. Dr. Serap GÖNCÜ Çukurova Bölgesi Sığır Yetiştiriciliğinin Yapısı Prof. Dr. Serap GÖNCÜ Memeli hayvanlardan elde edilen süt, bileşimi türden türe farklılık gösteren ve yavrunun ihtiyaç duyduğu bütün besin unsurlarını içeren

Detaylı

GRUP: 3122 YEM ÜRETİMİ KRİTER TASLAĞI A-KARMA YEM ÜRETİMİ

GRUP: 3122 YEM ÜRETİMİ KRİTER TASLAĞI A-KARMA YEM ÜRETİMİ GRUP: 3122 YEM ÜRETİMİ KRİTER TASLAĞI A-KARMA YEM ÜRETİMİ Yem Hayvanlara yedirilen organik ve inorganik maddeler veya bunların karışımlarıdır. Yem hayvana madde ve enerji bakımından yaşama ve verim ihtiyaçlarını

Detaylı

KENAN ÇELEBİ TÜİK EDİRNE BÖLGE MÜDÜRÜ 09/09/2015

KENAN ÇELEBİ TÜİK EDİRNE BÖLGE MÜDÜRÜ 09/09/2015 KENAN ÇELEBİ TÜİK EDİRNE BÖLGE MÜDÜRÜ 09/09/2015 Nüfus Eğitim Sağlık Doğum Ölüm Evlenme ve Boşanma İşgücü Tüketim Fiyat Endeksleri Finansal Yatırım Araçları Milli Gelir Dış Ticaret Yapı İzin Konut Satış

Detaylı

DR. MEHMET AKYOL TÜİK MANİSA BÖLGE MÜDÜRÜ 07/11/2014

DR. MEHMET AKYOL TÜİK MANİSA BÖLGE MÜDÜRÜ 07/11/2014 DR. MEHMET AKYOL TÜİK MANİSA BÖLGE MÜDÜRÜ 07/11/2014 Nüfus Eğitim Sağlık Doğum Ölüm Evlenme ve Boşanma İşgücü Tüketim Fiyat Endeksleri Finansal Yatırım Araçları Milli Gelir Dış Ticaret Yapı İzin Konut

Detaylı

KAVAK - SÖĞÜT 18.352 48.589 59.112 74.175 377.134 MEYVE DİĞER TARLA 3.969.837 Tablo 2

KAVAK - SÖĞÜT 18.352 48.589 59.112 74.175 377.134 MEYVE DİĞER TARLA 3.969.837 Tablo 2 KIRŞEHİR İLE İLGİLİ BAZI İSTATİSTİKLER 1. EKONOMİK YAPI 1.1. TARIM ve HAYVANCILIK Kırşehir, Türkiye'nin hububat depolarından biridir. Aynı zamanda Türkiye'nin önemli hayvan yetiştiricilik merkezlerinden

Detaylı

ZİYARETÇİ ARAŞTIRMASI ÖZET SONUÇLARI

ZİYARETÇİ ARAŞTIRMASI ÖZET SONUÇLARI ZİYARETÇİ ARAŞTIRMASI ÖZET SONUÇLARI 1 İÇİNDEKİLER SAYFA 1. ARAŞTIRMANIN KONUSU 3 1.1. FUAR KÜNYESİ 3 1.2. ARAŞTIRMANIN AMACI 3 1.3. ARAŞTIRMANIN YÖNTEMİ VE ÖRNEK YAPISI 3 2. FUAR SONUÇ ÖZET BİLGİLERİ

Detaylı

GTİP 392310: PLASTİKTEN KUTULAR, KASALAR, SANDIKLAR VB. EŞYA

GTİP 392310: PLASTİKTEN KUTULAR, KASALAR, SANDIKLAR VB. EŞYA GTİP 392310: PLASTİKTEN KUTULAR, KASALAR, SANDIKLAR VB. EŞYA TEMMUZ 2009 Hazırlayan: Mesut DÖNMEZ 1 GENEL KOD BİLGİSİ: 392310 GTIP kodunun üst kodu olan 3923 GTİP koduna ait alt kodlar ve ürünler aşağıda

Detaylı

KONU : YENİ TEŞVİK SİSTEMİ

KONU : YENİ TEŞVİK SİSTEMİ KONU : YENİ TEŞVİK SİSTEMİ Bilindiği üzere Başbakan Recep Tayyip Erdoğan tarafından yeni teşvik sistemi açıklandı. Bu açıklamaya dayanarak aşağıda yeni teşvik sistemi genel hatlarıyla ifade edilecektir.

Detaylı

BÜRO, MUHASEBE VE BİLGİ İŞLEM MAKİNELERİ İMALATI Hazırlayan M. Emin KARACA Kıdemli Uzman

BÜRO, MUHASEBE VE BİLGİ İŞLEM MAKİNELERİ İMALATI Hazırlayan M. Emin KARACA Kıdemli Uzman BÜRO, MUHASEBE VE BİLGİ İŞLEM MAKİNELERİ İMALATI Hazırlayan M. Emin KARACA Kıdemli Uzman 516 1. SEKTÖRÜN TANIMI Büro, muhasebe ve bilgi işlem makineleri imalatı ISIC Revize 3 ve NACE Revize 1 sınıflandırmasına

Detaylı

YENİ TEŞVİK SİSTEMİ. Stratejik Yatırımların Teşviki KDV İstisnası ü ü ü ü. Bölgesel Teşvik Uygulamaları

YENİ TEŞVİK SİSTEMİ. Stratejik Yatırımların Teşviki KDV İstisnası ü ü ü ü. Bölgesel Teşvik Uygulamaları UYGULAMALAR YENİ TEŞVİK SİSTEMİ 15.06.2012 tarih ve 2012/3305 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe giren yeni teşvik sistemi 4 farklı uygulamadan oluşmaktadır: 1- Genel Teşvik Uygulamaları 2- Bölgesel

Detaylı

EKONOMİK VE SOSYAL GÖSTERGELER 2014

EKONOMİK VE SOSYAL GÖSTERGELER 2014 EKONOMİK VE SOSYAL GÖSTERGELER 214 SOSYAL YAPI EĞİTİM İŞGÜCÜ EKONOMİK DIŞ TİCARET BANKACILIK TURİZM SOSYAL YAPI GÖSTERGELERİ YILLAR VAN TÜRKİYE 199 637.433 56.473.35 2 877.524 67.83.524 21 1.35.418 73.722.988

Detaylı

M. SALİH URAS TÜİK DİYARBAKIR BÖLGE MÜDÜRÜ 10/08/2015

M. SALİH URAS TÜİK DİYARBAKIR BÖLGE MÜDÜRÜ 10/08/2015 M. SALİH URAS TÜİK DİYARBAKIR BÖLGE MÜDÜRÜ 10/08/2015 Diyarbakır Bölge Müdürlüğü 1 Nüfus Eğitim Sağlık Doğum Ölüm Evlenme ve Boşanma İşgücü Tüketim Fiyat Endeksleri Finansal Yatırım Araçları Sanayi Milli

Detaylı

TÜRKİYE İSTATİSTİK KURUMU DR. MEHMET AKYOL TÜİK MANİSA BÖLGE MÜDÜRÜ 09/04/2015

TÜRKİYE İSTATİSTİK KURUMU DR. MEHMET AKYOL TÜİK MANİSA BÖLGE MÜDÜRÜ 09/04/2015 DR. MEHMET AKYOL TÜİK MANİSA BÖLGE MÜDÜRÜ 09/04/2015 Nüfus Eğitim Sağlık Doğum Ölüm Evlenme ve Boşanma İşgücü Tüketim Fiyat Endeksleri Finansal Yatırım Araçları Milli Gelir Dış Ticaret Yapı İzin Konut

Detaylı

TÜİK İZMİR BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ 09/09/2015

TÜİK İZMİR BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ 09/09/2015 TÜİK İZMİR BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ 09/09/2015 Nüfus Eğitim Sağlık Doğum Ölüm Evlenme ve Boşanma İşgücü Tüketim Fiyat Endeksleri Finansal Yatırım Araçları Milli Gelir Dış Ticaret Yapı İzin Konut Satış Ulaştırma

Detaylı

HÜSEYİN AVNİ DIZMAN TÜİK MALATYA BÖLGE MÜDÜRÜ 09/07/2015

HÜSEYİN AVNİ DIZMAN TÜİK MALATYA BÖLGE MÜDÜRÜ 09/07/2015 HÜSEYİN AVNİ DIZMAN TÜİK MALATYA BÖLGE MÜDÜRÜ 09/07/2015 Nüfus Eğitim Sağlık Doğum Ölüm Evlenme ve Boşanma İşgücü Tüketim Fiyat Endeksleri Finansal Yatırım Araçları Milli Gelir Dış Ticaret Yapı İzin Konut

Detaylı

SÜT ve SÜT ÜRÜNLERİ. Durum ve Tahmin TARIMSAL EKONOMİ VE POLİTİKA GELİŞTİRME ENSTİTÜSÜ TEPGE. Hazırlayan. Zarife Nihal GÜLAÇ. Durum ve Tahmin 2015

SÜT ve SÜT ÜRÜNLERİ. Durum ve Tahmin TARIMSAL EKONOMİ VE POLİTİKA GELİŞTİRME ENSTİTÜSÜ TEPGE. Hazırlayan. Zarife Nihal GÜLAÇ. Durum ve Tahmin 2015 TARIMSAL EKONOMİ VE POLİTİKA GELİŞTİRME ENSTİTÜSÜ Durum ve Tahmin SÜT ve SÜT ÜRÜNLERİ 215 Hazırlayan Zarife Nihal GÜLAÇ e-posta: zarifenihal.gulac@tarim.gov.tr YAYIN NO: 256 ISBN: 978-65-9175-27-2 Her

Detaylı

T.C. GIDA TARIM VE HAYVANCILIK BAKANLIĞI

T.C. GIDA TARIM VE HAYVANCILIK BAKANLIĞI T.C. GIDA TARIM VE HAYVANCILIK BAKANLIĞI AVRUPA BİRLİĞİ ve DIŞ İLİŞKİLER GENEL MÜDÜRLÜĞÜ EKONOMİK VE TEKNİK İLİŞKİLER DAİRE BAŞKANLIĞI 2015 YILI OCAK DÖNEMİ DIŞ TİCARET VERİLERİ Hazırlanma Tarihi: 27 Şubat

Detaylı

TÜİK BURSA BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ 10/03/2015

TÜİK BURSA BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ 10/03/2015 TÜİK BURSA BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ 10/03/2015 Nüfus Eğitim Sağlık Doğum Ölüm Evlenme ve Boşanma İşgücü Tüketim Fiyat Endeksleri Finansal Yatırım Araçları Milli Gelir Dış Ticaret Yapı İzin Konut Satış Ulaştırma

Detaylı

ZİYARETÇİ ARAŞTIRMASI ÖZET SONUÇLARI 21 24 Nisan 2012

ZİYARETÇİ ARAŞTIRMASI ÖZET SONUÇLARI 21 24 Nisan 2012 ZİYARETÇİ ARAŞTIRMASI ÖZET SONUÇLARI 21 24 Nisan 2012 29. Uluslararası Tekstil Makineleri Fuarı 4. İstanbul Teknik Tekstiller ve Nonwoven Fuarı 9. Uluslararası İstanbul İplik Fuarı Hazırlayan TEKNİK Fuarcılık

Detaylı

DEMİR-ÇELİK SEKTÖR DEĞERLENDİRMESİ

DEMİR-ÇELİK SEKTÖR DEĞERLENDİRMESİ DEMİR-ÇELİK SEKTÖR DEĞERLENDİRMESİ Nurel KILIÇ Dünya çelik sektöründe, 2011 yılının, kriz kayıplarının telafi edildiği bir yıl olması nedeniyle büyüme oranı % 15 ten % 6,8 e gerilemiştir. Bu nedenle Çin

Detaylı

SEKTÖRÜN TANIMI TÜRKİYE TEMİZLİK MADDELERİ SEKTÖRÜ

SEKTÖRÜN TANIMI TÜRKİYE TEMİZLİK MADDELERİ SEKTÖRÜ SEKTÖRÜN TANIMI Tablo-1: Temizlik Maddeleri Sektöründe Yer Alan Ürünler GTİP Ürün Adı 3401 Sabunlar, Yüzey Aktif Organik Maddeler 3402 Yıkama, Temizleme Müstahzarları-Sabunlar Hariç 3403 Yağlama Müstahzarları,

Detaylı

MEVCUT TEŞVİK SİSTEMİ

MEVCUT TEŞVİK SİSTEMİ MEVCUT TEŞVİK SİSTEMİ enel Teşvi Uygulamaları Bölgesel Teşvik Uygulamaları üyük Ölçekli Yatırımların Teşviki S KDV İstisnası S Gümrük Vergisi Muafiyeti S KDV İstisnası S Gümrük Vergisi Muafiyeti S Vergi

Detaylı

DÜNYA SERAMİK SAĞLIK GEREÇLERİ İHRACATI. Genel Değerlendirme

DÜNYA SERAMİK SAĞLIK GEREÇLERİ İHRACATI. Genel Değerlendirme DÜNYA SERAMİK SAĞLIK GEREÇLERİ İHRACATI Genel Değerlendirme Haziran 2014 2012 yılı dünya seramik sağlık gereçleri ihracat rakamlarına bakıldığında, 2011 yılı rakamlarına nazaran daha az dalgalanma gösterdiği

Detaylı

SON DÖNEM DEVLET DESTEKLERİ VE TEŞVİKLERİ

SON DÖNEM DEVLET DESTEKLERİ VE TEŞVİKLERİ SON DÖNEM DEVLET DESTEKLERİ VE TEŞVİKLERİ DEVLET DESTEKLERİ 1- AJANSIN MALİ DESTEKLERİ 2- DEVLETİN YATIRIM TEŞVİKLERİ 3- DEVLETİN HİZMETLER SEKTÖRÜNE VE İHRACAT A YÖNELİK TEŞVİKLERİ İller arası Sosyo Ekonomik

Detaylı

1. KDV İstisnası. 4. Faiz desteği

1. KDV İstisnası. 4. Faiz desteği YATIRIMLARDA DEVLET YARDIMLARI HAKKINDA KARAR Karar Tarihi:14.07.2009 Karar Sayısı:2009/15199 Yayımlandığı Resmi Gazete Tarih ve Sayısı:16.07.2009/227290 Yürürlükte olan düzenleme üç farklı kategoride

Detaylı

ŞEREF DEMİRTAŞ TÜİK ZONGULDAK BÖLGE MÜDÜRÜ 07/07/2014

ŞEREF DEMİRTAŞ TÜİK ZONGULDAK BÖLGE MÜDÜRÜ 07/07/2014 ŞEREF DEMİRTAŞ TÜİK ZONGULDAK BÖLGE MÜDÜRÜ 07/07/2014 Nüfus Eğitim Sağlık Doğum Ölüm Evlenme ve Boşanma İşgücü Tüketim Fiyat Endeksleri Finansal Yatırım Araçları Milli Gelir Dış Ticaret Yapı İzin Konut

Detaylı

TÜİK İZMİR BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ 08/07/2014

TÜİK İZMİR BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ 08/07/2014 TÜİK İZMİR BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ 08/07/2014 Nüfus Eğitim Sağlık Doğum Ölüm Evlenme ve Boşanma İşgücü Tüketim Fiyat Endeksleri Finansal Yatırım Araçları Milli Gelir Dış Ticaret Yapı İzin Konut Satış Ulaştırma

Detaylı

Tarım Ekonomisi ve İşletmeciliği

Tarım Ekonomisi ve İşletmeciliği Tarım Ekonomisi ve İşletmeciliği Doç.Dr.Tufan BAL I.Bölüm Tarım Ekonomisi ve Politikası Not: Bu sunuların hazırlanmasında büyük oranda Prof.Dr.İ.Hakkı İnan ın Tarım Ekonomisi ve İşletmeciliği Kitabından

Detaylı

TEMİZLİK MADDELERİ SEKTÖRÜ

TEMİZLİK MADDELERİ SEKTÖRÜ TEMİZLİK MADDELERİ SEKTÖRÜ HS No: 34.01, 34.02, 34.03, 34.04, 34.05, 34.06, 34.07 DÜNYA TEMİZİLİK ÜRÜNLERİ SEKTÖRÜ Temizlik maddeleri deterjanlar ve sabunlardan oluşmaktadır. Bu sektörün üretmekte olduğu

Detaylı

24 HAZİRAN 2014 İSTANBUL

24 HAZİRAN 2014 İSTANBUL 24 HAZİRAN 2014 İSTANBUL UNCTAD Dünya Yatırım Raporu Türkiye Lansmanı Birleşmiş Milletler Ticaret ve Kalkınma Örgütü «UNCTAD» ın Uluslararası Doğrudan Yatırımlara ilişkin olarak hazırladığı Dünya Yatırım

Detaylı

T.C. B A Ş B A K A N L I K STEMĐ YATIRIMLARDA DEVLET YARDIMLARI

T.C. B A Ş B A K A N L I K STEMĐ YATIRIMLARDA DEVLET YARDIMLARI T.C. B A Ş B A K A N L I K YENĐ TEŞVĐK K SĐSTEMS STEMĐ YATIRIMLARDA DEVLET YARDIMLARI MEVCUT TEŞVĐK SĐSTEMĐ Genel Teşvik Uygulamaları Bölgesel Teşvik Uygulamaları Büyük Ölçekli Yatırımların Teşviki KDV

Detaylı

DÜNYA, AB ve TÜRKİYE ŞEKER İSTATİSTİKLERİ

DÜNYA, AB ve TÜRKİYE ŞEKER İSTATİSTİKLERİ Pancar Ekicileri Kooperatifleri Birliği DÜNYA, AB ve TÜRKİYE ŞEKER İSTATİSTİKLERİ MAYIS 2015 ANKARA Ulus. İliş. ve İş Geliş. Müdürlüğü Cem KAPTAN Mithatpaşa Cad. 19/3 06420 ANKARA TÜRKİYE Tel: + 90 312

Detaylı

İSTİHDAM İZLEME BÜLTENİ

İSTİHDAM İZLEME BÜLTENİ 19 05 2014 Sayı 26 Genel Değerlendirme Ocak 2014 TEPAV İstihdam İzleme Bülteni nin -Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) Ocak 2014 verilerinin değerlendirildiği- 26. sayısında sigortalı ücretli istihdamı, kadın

Detaylı

TÜRKİYE TOHUMCULUK SANAYİSİNİN GELİŞİMİ VE HEDEFLERİ İLHAMİ ÖZCAN AYGUN TSÜAB YÖNETİM KURULU BAŞKANI

TÜRKİYE TOHUMCULUK SANAYİSİNİN GELİŞİMİ VE HEDEFLERİ İLHAMİ ÖZCAN AYGUN TSÜAB YÖNETİM KURULU BAŞKANI TÜRKİYE TOHUMCULUK SANAYİSİNİN GELİŞİMİ VE HEDEFLERİ İLHAMİ ÖZCAN AYGUN TSÜAB YÖNETİM KURULU BAŞKANI MART 2011 Tohumculuk Sanayisi Nedir? Tohumculuk Hangi İş ve Aşamalardan Oluşur? Tohumculuk İçin AR-GE

Detaylı

2015 HAZİRAN DIŞ TİCARET RAPORU

2015 HAZİRAN DIŞ TİCARET RAPORU 2015 HAZİRAN DIŞ TİCARET RAPORU ATSO DIŞ TİCARET SERVİSİ *Tablo ve listeler TİM ve TUİK istatistikleri ihracat ve ithalat verilerine göre ATSO- Dış Ticaret Servisi tarafından derlenmiştir. 2015 HAZİRAN

Detaylı

TÜİK İZMİR BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ 09/06/2015

TÜİK İZMİR BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ 09/06/2015 TÜİK İZMİR BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ 09/06/2015 Nüfus Eğitim Sağlık Doğum Ölüm Evlenme ve Boşanma İşgücü Tüketim Fiyat Endeksleri Finansal Yatırım Araçları Milli Gelir Dış Ticaret Yapı İzin Konut Satış Ulaştırma

Detaylı

Reel Efektif Döviz Kuru Endekslerine İlişkin Yöntemsel Açıklama

Reel Efektif Döviz Kuru Endekslerine İlişkin Yöntemsel Açıklama Reel Efektif Döviz Kuru Endekslerine İlişkin Yöntemsel Açıklama İstatistik Genel Müdürlüğü Ödemeler Dengesi Müdürlüğü İçindekiler I- Yöntemsel Açıklama... 3 2 I- Yöntemsel Açıklama 1 Nominal efektif döviz

Detaylı

SEKTÖRÜN TANIMI TÜRKİYE KOZMETİK ÜRÜNLERİ SEKTÖRÜ

SEKTÖRÜN TANIMI TÜRKİYE KOZMETİK ÜRÜNLERİ SEKTÖRÜ SEKTÖRÜN TANIMI Gümrük Tarife İstatistik Pozisyon Kodları (G.T.İ.P) esas alınarak oluşturulan Kozmetik ve Kişisel Bakım Ürünleri Gümrük Tarife İstatistik Pozisyon Kodları (G.T.İ.P) ve ürün tanımları aşağıda

Detaylı

BATMAN TİCARET BORSASI

BATMAN TİCARET BORSASI BATMAN TİCARET BORSASI 10-14 KASIM 2014 EURO TIER 2014 TARIM VE HAYVANCILIK FUARI & HANNOVER/ALMANYA İŞ SEYAHATİ RAPORU 1.EURO TIER 2014 TARIM VE HAYVANCILIK FUARI 1.1. FUAR İLE İLGİLİ GENEL BİLGİLER Euro

Detaylı

METİN ÖCAL TÜİK BALIKESİR BÖLGE MÜDÜRÜ 09/06/2015

METİN ÖCAL TÜİK BALIKESİR BÖLGE MÜDÜRÜ 09/06/2015 METİN ÖCAL TÜİK BALIKESİR BÖLGE MÜDÜRÜ 09/06/2015 1 Nüfus Eğitim Sağlık Doğum Ölüm Evlenme ve Boşanma İşgücü Tüketim Fiyat Endeksleri Finansal Yatırım Araçları Milli Gelir Dış Ticaret Yapı İzin Konut Satış

Detaylı

Türkiye de ve Dünya da Kanatlı Sektörü

Türkiye de ve Dünya da Kanatlı Sektörü Türkiye de ve Dünya da Kanatlı Sektörü Ülkemizde beyaz et sektörü, özellikle 80 li yıllarda başlanan yatırımlar neticesinde çok önemli bir mesafe almıştır. Bir tarım ülkesi olan Türkiye, kanatlı hayvan

Detaylı

İSTİHDAM İZLEME BÜLTENİ

İSTİHDAM İZLEME BÜLTENİ 16 09 2014 Sayı 29 Genel Değerlendirme Nisan 2014 TEPAV İstihdam İzleme Bülteni nin -Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) ve Türkiye İş Kurumu (İŞKUR) Nisan 2014 verilerinin değerlendirildiği- 29. sayısında sigortalı

Detaylı

Ayakkabı Sektör Profili

Ayakkabı Sektör Profili Ayakkabı Sektör Profili Elif UĞUR Ayakkabı, çok eski çağlarda insanların zorlu coğrafya ve iklim koşullarında ayaklarını muhafaza etmek ve zarar görmelerini engellemek amacıyla kullanılırken günümüzde

Detaylı

2014 YILI OCAK-HAZİRAN DÖNEMİ ADANA DIŞ TİCARET RAPORU. HAZIRLAYAN : CENK KADEŞ Meslek Komitesi ve Kararlar Şefi

2014 YILI OCAK-HAZİRAN DÖNEMİ ADANA DIŞ TİCARET RAPORU. HAZIRLAYAN : CENK KADEŞ Meslek Komitesi ve Kararlar Şefi 2014 YILI OCAK-HAZİRAN DÖNEMİ ADANA DIŞ TİCARET RAPORU HAZIRLAYAN : CENK KADEŞ Meslek Komitesi ve Kararlar Şefi İhracat: 2014 YILI ADANA DIŞ TİCARET RAPORU Türkiye İstatistik Kurumu 2014 Haziran ayı sonu

Detaylı

KANATLI ET SEKTÖRÜ RAPORU

KANATLI ET SEKTÖRÜ RAPORU KANATLI ET SEKTÖRÜ RAPORU TÜRKİYE DE ÜRETİM VE TÜKETİM Sağlıklı beslenme konusunda her geçen gün daha da duyarlı davranmaya başlayan tüketiciler kırmızı ete alternatif olarak, daha az yağlı ve daha ucuz

Detaylı

Tablo 4- Türkiye`de Yıllara Göre Turunçgil Üretimi (Bin ton)

Tablo 4- Türkiye`de Yıllara Göre Turunçgil Üretimi (Bin ton) NARENCİYE DOSYASI Kökeni Güneydoğu Asya olan turunçgillerin, çağdaş anlamda üretimi 19. yüzyılda ABD`de başlamış ve hızla yayılmıştır. Turunçgil yetiştiriciliği dünyada 40 derece kuzey enlemi ile 40 derece

Detaylı

Büyüme Rakamları Üzerine Karşılaştırmalı Bir Değerlendirme. Tablo 1. En hızlı daralan ve büyüyen ekonomiler 3. 2009'da En Hızlı Daralan İlk 10 Ekonomi

Büyüme Rakamları Üzerine Karşılaştırmalı Bir Değerlendirme. Tablo 1. En hızlı daralan ve büyüyen ekonomiler 3. 2009'da En Hızlı Daralan İlk 10 Ekonomi POLİTİKANOTU Mart2011 N201126 tepav Türkiye Ekonomi Politikaları Araştırma Vakfı Sarp Kalkan 1 Politika Analisti, Ekonomi Etütleri Ayşegül Dinççağ 2 Araştırmacı, Ekonomi Etütleri Büyüme Rakamları Üzerine

Detaylı

ÜZEYİR KARAKUŞ TÜİK NEVŞEHİR BÖLGE MÜDÜRÜ 08/09/2014

ÜZEYİR KARAKUŞ TÜİK NEVŞEHİR BÖLGE MÜDÜRÜ 08/09/2014 ÜZEYİR KARAKUŞ TÜİK NEVŞEHİR BÖLGE MÜDÜRÜ 08/09/2014 Nüfus Eğitim Sağlık Doğum Ölüm Evlenme ve Boşanma İşgücü Tüketim Fiyat Endeksleri Finansal Yatırım Araçları Milli Gelir Dış Ticaret Yapı İzin Konut

Detaylı

Türkiye Cumhuriyeti-Ekonomi Bakanlığı, 2013 0

Türkiye Cumhuriyeti-Ekonomi Bakanlığı, 2013 0 Türkiye Cumhuriyeti-Ekonomi Bakanlığı, 2013 0 ŞEKERLİ VE ÇİKOLATALI MAMULLER SITC No : 062-073 Armonize No : 1704-1806 TÜRKİYE DE ÜRETİM Türkiye de şekerli ve çikolatalı mamuller sektörünün başlangıcı,

Detaylı

Haziran 2014. Konya Dış Ticaret Verileri

Haziran 2014. Konya Dış Ticaret Verileri Haziran 2014 Konya Dış Ticaret Verileri Dış Ticaret Tablo 1-Dış Ticarette Türkiye Konya Karşılaştırması 1000 $ 2013 Haziran 2014 Haziran Değişim 2013 2014 Değişim İHRACAT Konya 103.812 112.271 8,15 649.933

Detaylı

2014 AĞUSTOS DIŞ TİCARET RAPORU

2014 AĞUSTOS DIŞ TİCARET RAPORU 2014 AĞUSTOS DIŞ TİCARET RAPORU ATSO DIŞ TİCARET SERVİSİ *Tablo ve listeler TİM ve TUİK istatistikleri ihracat ve ithalat verilerine göre ATSO- Dış Ticaret Servisi tarafından derlenmiştir. 2014 AĞUSTOS

Detaylı

BÖLGESEL VERİMLİLİK İSTATİSTİKLERİ METAVERİ

BÖLGESEL VERİMLİLİK İSTATİSTİKLERİ METAVERİ BÖLGESEL VERİMLİLİK İSTATİSTİKLERİ METAVERİ Kapsam Sektörel Kapsam 2003-2008 yılları için Avrupa Topluluğu nda Ekonomik Faaliyetlerin İstatistiki Sınıflaması NACE REV.1.1 e göre; B C D E F G H I J K M

Detaylı

AKDENİZ İHRACATÇI BİRLİKLERİ TEKSTİL VE HAMMADDELERİ SEKTÖRÜ İHRACAT RAKAMLARI DEĞERLENDİRMESİ

AKDENİZ İHRACATÇI BİRLİKLERİ TEKSTİL VE HAMMADDELERİ SEKTÖRÜ İHRACAT RAKAMLARI DEĞERLENDİRMESİ AKDENİZ İHRACATÇI BİRLİKLERİ TEKSTİL VE HAMMADDELERİ SEKTÖRÜ İHRACAT RAKAMLARI LENDİRMESİ Hazırlayan: Erman YERMAN / Şef TEKSTİL VE HAMMADDELERİ SEKTÖRÜ TÜRKİYE VE AKİB LENDİRMESİ yılı Ekim ayından bu

Detaylı

İSTİHDAM İZLEME BÜLTENİ

İSTİHDAM İZLEME BÜLTENİ 12 08 2014 Sayı 28 Genel Değerlendirme Mart 2014 TEPAV İstihdam İzleme Bülteni nin -Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) ve Türkiye İş Kurumu (İŞKUR) Mart 2014 verilerinin değerlendirildiği- 28. sayısında sigortalı

Detaylı

EKONOMİK GELİŞMELER Mayıs - 2010

EKONOMİK GELİŞMELER Mayıs - 2010 EKONOMİK GELİŞMELER Mayıs - 2010 AR-GE MÜDÜRLÜĞÜ TÜRKİYE ESNAF VE SANATKARLARI KONFEDERASYONU İÇİNDEKİLER... 1 GAYRİ SAFİ YURTİÇİ HASILA (GSYH)... 2 İSTİHDAM - İŞSİZLİK VE İŞGÜCÜ HAREKETLERİ.. 2 İTHALAT

Detaylı

ZİYARETÇİ ARAŞTIRMASI ÖZET SONUÇLARI 9 12 Ocak 2013

ZİYARETÇİ ARAŞTIRMASI ÖZET SONUÇLARI 9 12 Ocak 2013 ZİYARETÇİ ARAŞTIRMASI ÖZET SONUÇLARI 9 12 Ocak 2013 TÜYAP Fuar ve Kongre Merkezi Büyükçekmece İstanbul 1 İÇİNDEKİLER SAYFA 1. ARAŞTIRMA KONUSU 3 1.1. FUAR KÜNYESİ 3 1.2. ARAŞTIRMANIN AMACI 3 1.3. ARAŞTIRMANIN

Detaylı

TÜİK İZMİR BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ 09/07/2015

TÜİK İZMİR BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ 09/07/2015 TÜİK İZMİR BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ 09/07/2015 Nüfus Eğitim Sağlık Doğum Ölüm Evlenme ve Boşanma İşgücü Tüketim Fiyat Endeksleri Finansal Yatırım Araçları Milli Gelir Dış Ticaret Yapı İzin Konut Satış Ulaştırma

Detaylı

Mart 2014. Konya Dış Ticaret Verileri

Mart 2014. Konya Dış Ticaret Verileri Mart 2014 Konya Dış Ticaret Verileri Dış Ticaret Tablo 1-İhracatta Türkiye Konya Karşılaştırması 1000 $ 2012 Mart 2013 Mart 2013 Ocak - Mart 2014 Ocak - Mart İHRACAT 1000 $ Konya 120.741 133.742 10,8 319.568

Detaylı

TÜRKİYE BEYAZ ET SEKTÖRÜ

TÜRKİYE BEYAZ ET SEKTÖRÜ TÜRKİYE BEYAZ ET SEKTÖRÜ 1. GİRİŞ Beyaz et insan beslenmesinde besin değeri açısından tartışılmaz bir öneme ve yere sahiptir. Tavuk eti; uluslararası terminolojide Kanatlı Eti kavramı içinde değerlendirilmektedir.

Detaylı

GENEL BİLGİLER DIŞ TİCARET BİLGİLERİ

GENEL BİLGİLER DIŞ TİCARET BİLGİLERİ GENEL BİLGİLER Resmi Adı : Tanzanya Birleşik Cumhuriyeti Resmi Dil : Swahili, İngilizce Başkenti : Resmi başkent Dodoma(1 699 000) (de facto olarak Darüsselam); Dar es Selam; ticari başkent (2.498.000)

Detaylı

UNCTAD DÜNYA YATIRIM RAPORU 2008

UNCTAD DÜNYA YATIRIM RAPORU 2008 UNCTAD DÜNYA YATIRIM RAPORU 2008 24 Eylül 2008 İstanbul 1 DÜNYA YATIRIM RAPORU Birleşmiş Milletler Ticaret ve Kalkınma Örgütü UNCTAD ın uluslararası yatırımlara ilişkin olarak hazırladığı Dünya Yatırım

Detaylı

DİYARAKIR DIŞ TİCARETİ 2014

DİYARAKIR DIŞ TİCARETİ 2014 DİYARAKIR DIŞ TİCARETİ 2014 Nisan 2015 Hikmet DENİZ İçindekiler 1. İhracat... 2 1.1. İhracat Yapılan Ülkeler... 3 1.2. 'ın En Büyük İhracat Partneri: Irak... 5 1.3. İhracat Ürünleri... 6 2. İthalat...

Detaylı

İSTİHDAM İZLEME BÜLTENİ

İSTİHDAM İZLEME BÜLTENİ 07.08.2015 Sayı 41 Genel Değerlendirme Nisan 2015 TEPAV İstihdam İzleme Bülteni nin -Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) ve Türkiye İş Kurumu (İŞKUR) Nisan 2015 verilerinin değerlendirildiği- 41. sayısında sigortalı

Detaylı

ERDİNÇ SANCAK TÜİK EDİRNE BÖLGE MÜDÜRÜ 07/08/2014

ERDİNÇ SANCAK TÜİK EDİRNE BÖLGE MÜDÜRÜ 07/08/2014 ERDİNÇ SANCAK TÜİK EDİRNE BÖLGE MÜDÜRÜ 07/08/2014 Nüfus Eğitim Sağlık Doğum Ölüm Evlenme ve Boşanma İşgücü Tüketim Fiyat Endeksleri Finansal Yatırım Araçları Milli Gelir Dış Ticaret Yapı Ruhsatı Konut

Detaylı

İSTİHDAM İZLEME BÜLTENİ

İSTİHDAM İZLEME BÜLTENİ 01 07 2014 Sayı 27 Genel Değerlendirme Şubat 2014 TEPAV İstihdam İzleme Bülteni nin -Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) ve Türkiye İş Kurumu (İŞKUR) Şubat 2014 verilerinin değerlendirildiği- 27. sayısında sigortalı

Detaylı