BURDUR İLİ MERMER SEKTÖRÜNÜN TÜRKİYE MERMER SEKTÖRÜ İÇERİSİNDEKİ YERİ BÖLGE EKONOMİSİNE KATKISI SORUNLARI VE ÇÖZÜM ÖNERİLERİ (STRATEJİK BİR BAKIŞ)

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "BURDUR İLİ MERMER SEKTÖRÜNÜN TÜRKİYE MERMER SEKTÖRÜ İÇERİSİNDEKİ YERİ BÖLGE EKONOMİSİNE KATKISI SORUNLARI VE ÇÖZÜM ÖNERİLERİ (STRATEJİK BİR BAKIŞ)"

Transkript

1 I.BURDUR SEMPOZYUMU 889 BURDUR İLİ MERMER SEKTÖRÜNÜN TÜRKİYE MERMER SEKTÖRÜ İÇERİSİNDEKİ YERİ BÖLGE EKONOMİSİNE KATKISI SORUNLARI VE ÇÖZÜM ÖNERİLERİ (STRATEJİK BİR BAKIŞ) Mesut ALBENİ* Mehmet ÖZMEN** ÖZET Bölgelerin ve ülkelerin kalkınmasında zengin hammadde kaynaklarının önemi bilinen bir gerçekliktir. Türkiye mermer hammaddesi açısından dünyanın en zengin ülkelerinden birisidir. Son yıllarda özellikle inşaat sektörünün mermer ürünlerine olan talep artışı ile birlikte Dünya da ve Türkiye de mermer endüstrisi hızla gelişmiştir. Türkiye mermer sektörü içerisinde Burdur İli mermer üretimi özellikle 1990 sonrası hızla gelişmiş, birçok ocak işletmesi ve mermer işleme tesisi açılmış, artan mermer ürün talebine bağlı olarak yeni tesislerin açılmasına dönük çalışmalar ise hızlanmıştır. Burdur ilinde mermer sektörü ile birlikte, il merkezi ve ilçelerin gelişimi politikası, çevre illerle olan gelişme açığının azaltılmasında, ilin istihdam kapasitesinin artırılmasında, il dışına göçün sınırlandırılması ya da durdurulmasında önemli bir araç olmakla birlikte bünyesinde birçok sorunu da barındırmaktadır. Çalışmada Burdur İli mermer sektörünün Türkiye ve Dünya mermer sektörü içerisindeki yeri istatistiki verilerle konumlandırılmakta, anket ve yüz yüze görüşmelerle sektörün mevcut durumu, güçlü ve zayıf yönleri, fırsat ve tehditleri bağlamında değerlendirilmekte ve çözüm önerilerinde bulunulmaktadır. Anahtar kelimeler: Mermer Sektörü, Burdur İli, İstihdam, İhracat, Sektörel Planlama GİRİŞ Ülkelerin kalkınmalarında ve geleceklerine yön vermede zengin ham madde kaynaklarına sahip olmanın önemi bilinen bir gerçektir. Yeraltı kaynakları bakımından zengin olan ülkeler, bu kaynaklarını kullanabildikleri takdirde daha kolay ekonomik büyüme ve kalkınma sorunlarını çözebilmektedirler.(çetin, 2003) Yeraltından çıkarılıp, doğrudan ya da işlenerek çeşitli amaçlar için kullanılan doğal taşlara yapı taşları ve parlatılarak kullanılan bu yapı taşlarına da genel anlamda mermer adı verilir. Endüstriyel tanımla mermer; kesilip parlatılabilen ve ekonomik değeri olan her türlü taş şeklinde ifade edilebilir. Bilimsel olarak ise; kireçtaşı ve dolomitik kireçtaşlarının ısı ve basınç altında yeniden kristalleşmesi ile oluşan başkalaşım kayaçları şeklinde tanımlanabilmektedir.(bacakoğlu, KUN, 1996) Mermerde aranan en önemli özellikler; desen, renk, doku, sertlik, parlaklık, cilaya karşı duyarlılık ve blok elde edebilme oranıdır. Saf mermer parlak beyaz renkte olmakla birlikte mermerler gri, siyah, sarı, krem gibi çok çeşitli bir renk aralığına sahiptir. Kullanım alanlarına göre renk ve desenler tercih edilmektedir. Özellikle simetrik görünümlü desenler oluşturan, ince damarlı ve boyuna kesilmiş ağaç gövdesine benzeyen mermerler daha değerlidir.(igeme, 2001) Mermer inşaatlarda dış-iç cephe kaplamasında, taban döşemesinde, merdiven basamağında, mutfak tezgahında, mezar düzenlemesinde, plastik güzel sanat malzemesi olarak heykelcilikte ve süslemede, hediyelik eşya yapımında, masa, sehpa, lavabo üretiminde ve mobilyacılık sektöründe yaygın olarak kullanılmaktadır. (TOBB, BAGEV, 2002) Ayrıca mermer kimyasal bileşiminde kalsiyum karbonat içerdiği için yem ve gübre fabrikalarında, kimya alanında, karayolu, beton, asfalt, mozaik ve suni mermer yapımında kullanılmaktadır. (İGEME, 2001) *.Yrd.Doç.Dr., Süleyman Demirel Üniversitesi, İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi, İktisat Bölümü, İktisat Politikası ABD Öğretim Üyesi., ** Öğr.Gör., Akdeniz Üniversitesi, Kumluca Meslek Yüksek Okulu Öğretim Görevlisi,

2 890 I.BURDUR SEMPOZYUMU Dünyada mermer ürünlerindeki talep artışı nedeniyle mermercilik sektörü hızla gelişen bir trende sahiptir yılında 22 milyon ton olan Dünya üretimi 2003 yılında 75 milyon tona yükselmiştir. Türkiye 13,9 milyar tonluk rezerviyle Dünya rezervinin yaklaşık %40 ına, üretiminin %8 ine, ihracatının %4 üne sahiptir. Türkiye rezerv açısından en büyük ülke olmasına rağmen üretimde dördüncü ve ihracatta beşinci sıradadır. İtalya gibi sektörün öncü ülkelerinin hem ihracatta hem de ithalatta önde olmaları doğal kaynakların çıktığı değil, işlendiği ülkeye daha fazla katma değer bıraktığının doğal sonucudur. Bu nedenle sektör, Türkiye de büyümeye oldukça uygundur. Türkiye mermer sektöründe Burdur ili 1990 sonrası çok hızlı bir gelişim trendi izlemiştir. Burdur ilinin en önemli mermer yatakları Bucak-Çamlık ve Yeşilova-Sazak Bölgeleri ndedir. En önemli rezerve sahip bulunan Burdur-Çamlık Travertenleri m 2 lik alana yayılmış olup muhtemel rezervi yaklaşık m 3 tür. Son 15 yıl içerisinde üretime açılan yatak sayısında ve bunları işleyen mermer fabrikası sayısında çok hızlı artışlar yaşanmıştır. Özellikle fabrikaların yoğunlaştığı Bucak İlçesinde kurulma aşamasında olan çok sayıda fabrika olup üretime katılmalarıyla birlikte sektörel üretim ve ihracat daha da artacaktır. İlin istihdamına, üretimine, ihracatına ve genel olarak ekonomisine çok ciddi katkılar sağlayan mermer sektörü hızlı gelişim trendi sergilemekle birlikte çok sayıda soruna da sahiptir. Mermer fabrikalarının tarımsal arazilerde kurulu bulunması çevresel sorunları gündeme getirmektedir. Ocak işletmelerinde, mermer işleme tesislerinde üretim, istihdam, yönetim ve personel açılarından çok sayıda sorun bulunmakta olup dünya piyasalarında giderek artan rekabet, sektörde büyüme trendinin ne kadar devam ettirilebileceği konusunu tartışmalı kılmaktadır. Bu çalışmada mermer sektörünün durumu incelenerek, mermerin il ekonomisi içindeki yeri, sektörün geliştirilmesine yönelik neler yapılabileceği, sektörü bekleyen fırsat ve tehditleri, sektörün sorunlarına yönelik yapılabileceklerin ortaya konulması ve stratejiler geliştirilmesi amaçlanmıştır. 1. DÜNYA VE TÜRKİYE DE MERMER EKONOMİSİ Mermerin tarihi insanoğlunun tarihi kadar eskidir. İnsanlar tarih boyunca değişik amaçlarla bu taşları kullanmışlardır. Günümüzde de aynı şekilde birçok yerde çok yaygın olarak kullanılmaktadır. Bugün dünya mermer endüstrisi sadece birkaç ülke ile sınırlı değil, tümüyle uluslar arası bir nitelik kazanmış durumdadır. Son çeyrek asırda mermer yerine kullanılabilecek birçok alternatif yapı taşları üretilse de mermer, doğallığının verdiği o cazibeyi korumuştur REZERVLER Dünya üzerindeki doğal taş yataklarına sahip ülkeler, Alp-Himalaya kuşağı içinde kalan Portekiz, İspanya, İtalya, Yunanistan, Türkiye, İran ve Pakistan gibi ülkeler karbonatlı kayaç (mermer, kireçtaşı, traverten ve oniks) açısından büyük potansiyele sahiptirler. Aynı zamanda İspanya, Norveç, Finlandiya, Ukrayna, Rusya, Hindistan, Çin, Brezilya ve Güney Afrika işletilebilir magmatik kayaç (serttaş) potansiyeli yüksek olan ülkelerdir. Dünya üzerindeki mermer yataklarına baktığımızda mermer, jeolojik olarak Alp Kuşağı, Ege Adaları, Kuzey Akdeniz ve Orta Avrupa üzerinden Makedonya, Trakya, Anadolu Yarımadası, İran, Pakistan Hindistan dan Çine kadar uzanan alanda bulunmaktadır.(şatirer, 1999 ) Türkiye dünya doğal taş sektöründe önemli bir yere sahiptir. Dünyadaki tüm mermer rezervlerinin %33 ünün bazı kaynaklara göre ise %40 ının Türkiye de olduğu tahmin edilmektedir. Toplam rezervi 13.9 milyar ton (yaklaşık 5,1 milyar m 3 ) olan Türkiye nin, 1,6 milyar ton civarındaki görünür rezervi, bugünkü temposuyla, dünya tüketimini 80 yıl karşılayabilecek düzeydedir.(yilmaz, SAFER,2004) 1.2. ÜRETİM Dünya da yapı ve dekorasyon sektöründe doğal taşların kullanımının artmasına paralel olarak üretimi de artmıştır. Özellikle son yıllarda giderek daha mükemmel hale getirilmiş işleme teknikleri ile bu kayaçlar, daha kolay ve ekonomik olarak istenen şekilde işlenmekte ve birçok yeni kullanım alanı bulmaktadır. Mimarlar ve dekoratörler tarafından daha fazla tercih edilmesi bu kayaçların tüketimini, dolayısıyla üretimini de arttırmaktadır.(igeme 2001) Dünya doğal taş sektöründe söz sahibi ülkelere bakıldığı zaman Çin in %23.3 lük payla ilk sırada geldiği görülmektedir. Çin i Hindistan ve İtalya takip ederken 4. sırada %8 lik oranla Türkiye gelmektedir. Türkiye yi İspanya, İran, Brezilya, Portekiz, ABD ve Yunanistan izlemektedir.(tümmer, 2005)

3 I.BURDUR SEMPOZYUMU 891 SIRA ÜLKELER % PAYI 1 ÇİN 23,3 2 HİNDİSTAN 11,3 3 İTALYA 11,0 4 TÜRKİYE 8,0 5 İSPANYA 7,7 6 İRAN 6,5 7 BREZİLYA 4,3 8 PORTEKİZ 3,0 9 ABD 3,0 10 YUNANİSTAN 1,9 ARA TOPLAM 80 DİĞERLERİ 20 TOPLAM 100 Tablo 1: Doğal Taş Üretiminde İlk 10 Kaynak: TÜMMER Dünya doğal taş üretimi 1980 li yılların sonlarından itibaren talebe bağlı olarak sürekli artış göstermiştir yılında üretim miktarı 18 milyon ton iken, 1996 yılında 47 milyon tona ulaşmış, 2004 yılında ise tahmini olarak 82 milyon tona kadar çıkmıştır. Milyon Ton * Şekil 1. Dünya Doğal Taş Üretimi (Blok) Kaynak: TÜMMER *Tahmini Türkiye de dünyadaki bu gelişmelere paralel olarak üretimini arttırmıştır. 80 den fazla değişik yapıda ve 120 nin üzerinde değişik renk ve desende mermer rezervi bulunduran (ÇETİN,2003) Türkiye, doğal taş üretimini, 1980 lerin ikinci yarısından itibaren oldukça hızlı sayılabilecek bir şekilde artırmıştır. Uygulamaya konulan modern ocak üretim yöntemleri ve son teknikler sayesinde Türkiye dünya doğal taş üretiminde lider yedi büyük üreticiden biri konumuna gelmiş ve 1986 yılında 600 bin ton olan doğal taş üretimi, 2000 yılında 2,5 milyon tona, 2004 yılında ise 7.2 milyon tona çıkmıştır. Özellikle son dönemlerde büyük firmaların yapmış oldukları yatırımlarla birlikte entegre üretim yapan tesislerin de devreye girmesiyle işlenmiş mermer üretiminde büyük artış kaydedilmiştir. Türkiye madenciliğinde önemli bir yere sahip olan doğal taş sektöründe yaklaşık 1000 ocak, 1500 fabrika, 7500 atölyede üretim yapılmakta ve bu işletmelerde yaklaşık kişi istihdam edilerek 626 milyon doları ihracat olmak üzere ülke ekonomisine toplam 1.2 milyar dolarlık bir katkı sağlanmaktadır. Türkiye de mermer işletmeciliğinin yoğun olarak yapıldığı iller: Afyon, Denizli, Muğla, Bilecik, Marmara Adası, Bursa, Elazığ, Diyarbakır, Amasya, Burdur, Antalya, İstanbul, Ankara, İzmir, Kayseri ve Sivas tır.(tümmer)

4 892 I.BURDUR SEMPOZYUMU 8 7,2* 6,0 6 Milyon Ton 4 2 0,6 1,9 2, Şekil 2. Türkiye'nin Doğal Taş Üretimi 1.3. TİCARET Kaynak: TÜMMER *Tahmini Dünya doğal taş ihracatında ilk beş ülke İtalya, Çin, İspanya, Hindistan ve Türkiye dir yılı verilerine göre ilk sırada yer alan İtalya 1,906 milyon $, ikinci sıradaki Çin 1,356 milyon $ ve sırasıyla 994 milyon $ ile İspanya, 688 milyon $ ile Hindistan Çin i takip etmektedir yılında yapmış olduğu 431 milyon $ lık ihracatıyla Türkiye dünya doğal taş ihracatında beşinci ülke konumuna ulaşmıştır Milyon $ İTALYA ÇİN İSPANYA HİNDİSTAN TÜRKİYE Şekil Yılı Doğal Taş İhracatında İlk 5 Ülke Kaynak: TÜMMER Türkiye nin doğal taş ihracat seyrine bakıldığı zaman mermer ihracatının önemi ortaya çıkmaktadır yılında mermer ihracat rakamı 2 milyon $ olan Türkiye 1990 lı yıllardan sonra mermercilik sektöründeki gelişmelerle üretim hacmini arttırmış, son beş yılda ihracatı %30 büyüyerek 626 milyon dolara ulaşmıştır. Mermer Milyon $ Mermer Şekil 4. Türkiye nin mermer ihracatı (Milyon Dolar) Kaynak:TÜMMER

5 I.BURDUR SEMPOZYUMU 893 Şekil Yılı Mermer İhracatı'nın Dağılımı İşlenmiş Mermer (323,4 m$) %75 Blok Mermer (70,03 m$) %16 Yarı İşlenmiş Mermer (36,9 m $) 9% Türkiye nin mermer ihracatının ürün çeşidine göre dağılımı ise aşağıdaki şekildedir. (YILMAZ, SAFEL, 2004) Türkiye nin ihraç ettiği ürünlerin yaklaşık olarak %75 i işlenmiş mermerden oluşmaktadır. İthalatçı konumdaki ülkelerin başında 2,109 milyon $ ile ABD ilk sırada gelirken onu 846 milyon $ ile Japonya, 584 milyon $ ile Çin, 558 milyon $ ile Almanya ve 518 milyon $ ile İtalya izlemektedir Milyon $ ABD JAPONYA ÇİN ALMANYA İTALYA Şekil Yılı Doğal Taş İthalatında İlk 5 Ülke 2. BURDUR İLİ MERMER SEKTÖRÜ Kaynak: TÜMMER Batı Akdeniz bölgesinde yer alan Burdur, illerin gayri safi yurtiçi hasılaya yaptıkları katkı sıralamasında DPT 2003 verilerine göre %0.35 lik payı ile 81 il içerisinde 54. sırada yer almaktadır. Kişi başına düşen gayri safi yurtiçi hasıla sıralamasında ise Burdur, $ ile 31. sıradadır. İl çapında 115 anonim, 1026 limitet, 17 kolektif ve 2 adet komandit olmak üzere toplam 1160 şirket faaliyet göstermektedir. Burdur da 123 adet sanayi tesisi bulunmaktadır. Sınai üretimde özellikle tarım aletleri, mermer ve tuğla üretimi ağırlık kazanmaktadır. (BURDUR VALİLİĞİ, 2005) Burdur ekonomisi tarıma ve hayvancılığa dayalı bir yapıya sahip olmakla birlikte madencilik sektöründe de sürekli gelişen bir ildir. Altınyayla ve Tefenni de ısı değeri yüksek kömür, Yeşilova, Tefenni ve Gölhisar İlçelerinde krom, Karamanlı, Yeşilova ve Bucak ta mermer üretimi yapılmakta ve ihraç edilmektedir.(özmen, 2003) 2.1. REZERVLER Türkiye de mermer sektörünün geliştiği Balıkesir, Afyon, Denizli, Muğla, Bilecik, Bursa gibi iller arasına son yıllarda sektördeki hızlı gelişmelerle Burdur da katılmıştır. İlin en önemli mermer rezervleri Karamanlı, Tefenni, Yeşilova ve Bucak ilçelerinde bulunmaktadır. Özellikle Bucak ilçesi rezervleri ve üretimiyle en büyük paya sahip olan ilçedir. Burdur-Çamlık Travertenlerinin yapısal hesaplamalar ile m 2 lik bir alana yayıldığı saptanmıştır. Çamlık travertenleri muhtemel rezervi yaklaşık olarak m 3 tür.(varkal,1991)

6 894 I.BURDUR SEMPOZYUMU 2.2. ÜRETİM Burdur ve ilçelerinde faaliyet gösteren fabrikaların sayısı 45 e ulaşmıştır. Bu fabrikaların 34 tanesi Bucak ilçesinde bulunurken 7 tanesi il merkezinde, 3 tanesi Karamanlı ilçesinde 1 tanesi de Yeşilova ilçesinde bulunmaktadır. Bu fabrikalardan bazıları hakkındaki bilgiler aşağıdaki tabloda verilmiştir. Bu tabloya göre fabrikaların üretim kapasitesi toplamı yıllık toplam 2,1 milyon m 2 dir. Firma adı Yer Mermer ocağı Fabrika Ür. Kap.m 2 /yıl Portsan Bucak Var Var Başarırlar Var Ensar Var Aktaş Var Güreller Ekinciler Burdur Var Kervan Bucak kaplanlar Oğuzhan Özeller Sert Şen Uyar Sağlam Çağlar Mersam Burdur Gök mersam Karamanlı Var Var TOPLAM Tablo 2. Burdur Mermer Fabrikalarının Genel Durumu Kaynak: TOBB-BAGEV TİCARET Mermer sektörü Burdur da özellikle 1990 lı yıllarda gelişmeye başlamıştır. İç pazara üretim yapan işletmeler son yıllarda ihracata yönelmiş ve ihracat yapan işletmelerin sayısında artışlar yaşanmıştır. Burdur un 2004 yılında yapmış olduğu 50 milyon dolarlık ihracatın yarıdan fazlasını mermer fabrikaları yapmıştır. İl ve ilçe merkezlerindeki mermer fabrikalarının toplam ihracatları 2004 yılında 30 milyon dolara ulaşmıştır.(burdur Valiliği, 2005) İhracat yapılan ülkelerin başında ABD, AB ve Orta Doğu ülkeleri gelmektedir yılında Burdur un toplam ihracatı 50,481,369 $ olmuştur. Bu ihracatın 27,902,000$ ı mermer işletmeleri tarafından gerçekleştirilmiştir. Burdur ili ihracatının yarıdan fazlasını gerçekleştiren mermer işletmelerinin Burdur ekonomisine katkıları sürekli artmaktadır. (Burdur Valiliği, 2005) 2.4.İSTİHDAM Mermercilik sektörü ilin ekonomisine, katma değerine, ticaretine katkılar yaptığı gibi aynı zamanda ilin istihdamına büyük katkılar sağlamaktadır. Özellikle mermerciliğin yoğunlaştığı bölgelerde işsizlik oranlarının azaldığı görülmektedir. Ticaret odalarının verilerine dönem dönem değişmekle birlikte ilde bulunan 45 mermer fabrikasında yaklaşık olarak 1500 e yakın kişi istihdam edilmektedir. Çalışmaları devam eden yeni fabrikaların faaliyete geçmesi ile birlikte istihdam rakamları daha da artabilecek özelliklere sahiptir. 3. ARAŞTIRMA SONUÇLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ Çalışmamızın bu bölümünde Burdur İli Mermercilik sektörünün analiz edilebilmesi için yapmış olduğumuz anket ve anketin değerlendirilmesi yer almaktadır. Bölgede bulunan çeşitli büyüklüklerdeki işletmelerden 25 adedi ile birebir ve eşzamanlı cevaplar alarak yapmış olduğumuz bu anketimizde işletme yetkililerine çoktan seçmeli sorular sorulmuş ve alınan cevapların toplam içindeki yüzdesel oranlarına göre değerlendirme yapılmıştır.

7 I.BURDUR SEMPOZYUMU 895 Ayrıca konuyla ilgili olarak, ticaret ve sanayi odalarının, işletme yöneticilerinin ve işletme çalışanlarının görüşlerinden yararlanılmıştır. Anket sorularına verilen cevaplar aşağıdaki şekildedir. İşletme yönetimi Profesyonel yönetici Tablo 3. İşletme Tepe Yönetiminin Niteliği Genel olarak aile işletmesi olmasından dolayı mermer sektöründeki işletmelerin %84 ü işletme sahipleri tarafından yönetilmektedir. Bir başka değişle tepe yönetimi işletme sahiplerinden oluşmaktadır. Yalnızca 4 işletmede profesyonel yöneticiler bulunmaktadır. İlkokul Ortaokul Lise Üniversite Y.lisans-doktora Tablo 4. İşletme Tepe Yönetiminin Eğitim Düzeyi Tepe yönetiminin eğitim düzeyinde ağırlık %52 ile lise düzeyindedir. Aile şirketlerinin çokluğu nedeniyle şirket yönetiminde ilkokul ve ortaokul eğitim düzeyinde olan yöneticiler de bulunmaktadır. Bununla birlikte yönetimde işletme eğitimi almış üniversite ve yüksek lisans mezunu profesyonel yöneticiler de mevcuttur üzeri Tablo 5. İstihdam Sayısı İşletmelerin istihdam sayılarına bakıldığı zaman bu işletmelerin küçük ve orta boy işletmeler olduğu görülmektedir. Genel olarak 10 ile 25 arasında istihdam eden işletmeler çoğunlukta olmasına karşılık 50 ve üzerinde istihdam sayısı olan işletmeler de bulunmaktadır. Prim Ayni yardım İkramiye Terfi Prim- ayni yardım Tablo 6. İşgörenlere Uygulanan Teşvikler Bölge işletmelerinde işgörenlere uygulanan en yaygın teşvik %56 oranı ile ayni yardım üzerinde yoğunlaşmaktadır. Prim sistemi de işgörenlerin daha verimli olmaları için uygulanan diğer teşvik yöntemidir. Bazı işletmelerin ise hem prim hem de ayni yardım uyguladığı görülmektedir. Hayır İşe alıştırma İşbaşı eğitimi Diğer Tablo 7. Hizmet İçi Eğitim Uygulanıp Uygulanmadığı

8 896 I.BURDUR SEMPOZYUMU İşletmelerin yaklaşık % 70 lik bölümü işgörenlerin niteliğini yükseltmek için hizmet içi eğitim yöntemini, işe alıştırma ve işbaşı eğitimi şeklinde uygulamaktadır. %32 lik bölüm ise hizmet içi eğitim uygulamamaktadır. İşletme ocakları Diğer ocaklardan Her ikisinden de Tablo 8. Hammadde Kaynakları İşletmelerin %24 lük bölümü üretim için gerekli hammaddeleri sağlamak için kendi hammadde ocaklarını kullanmaktadır. İşletmelerin büyük bir bölümü ise hammadde kaynaklarını kendilerine ait olmayan ocaklardan sağlamaktadırlar. Bu ise maliyetlerinin artmasına sebep olmaktadır. Hammadde sıkıntısı yaşandığı durumlarda ise işletmeler bölge ocaklardan hammadde tedarik etme yoluna başvurmaktadır. Malın maliyeti Malın kalitesi Maliyet-kalite Maliyet-kalite-rekabet Tablo 9. Fiyat Belirleme Kriteri İşletmelerin %48 i ürettikleri ürünün fiyatını belirlerken temel etken olarak maliyetleri dikkate almaktadırlar. Maliyet ile birlikte kalitenin de fiyatları belirlemede etkenliği %28 ile önemli yer tutmaktadır. Bir de bölge işletmeleri arasındaki rekabet fiyatlar için belirleyici özellik arz etmektedir. Plaka Blok-plaka Plaka-fayans Plaka-blok-moloz Plaka-blok-fayans-mutfak Tümü Tablo 10. Üretilen Ürün Çeşitleri İşletmelerin çoğunluğu birden fazla ürün üretmektedir. Blok-plaka üretimi yapan işletmeler %32 ile ön sırada yer almışlardır. Yine blok-plaka ve moloz üretimi yapan işletmeler de %20 ile önemli bir yere sahiptir. Plakaları keserek fayans şekline dönüştüren işletmeler de bulunmaktadır. Buna göre işletmelerin ana üretim süreçleri blok mermer kütlelerinin çıkarılarak plaka biçimine, plaka mermerin uygun boyutlarda kesilerek fayans biçimine dönüştürerek işler. İleri teknoloji Normal teknoloji Düşük teknoloji Tablo 11. Üretim Teknolojisi Üretimde kullanılan üretim teknolojisine bakıldığı zaman işletmelerin %88 oranında normal bir üretim teknolojisi kullandıkları görülmektedir. İleri teknoloji kullanımına geçmeleri durumunda işletmeler, maliyetlerini ve ürün kayıplarını azaltıp kârlılık oranlarını yükseltecektir. Yurt dışı Tüm Türkiye Komşu bölgeler Göller Bölgesi Tablo 12. Hedef Pazar

9 I.BURDUR SEMPOZYUMU 897 İşletmelerin hedef pazarlarını işletme yapılarına göre belirledikleri görülmektedir. Yeni kurulan işletmelerde hedef pazar öncelikle Türkiye olarak belirlenip işletmenin gelişimiyle birlikte hedef de yurt dışı olarak şekillenmektedir. Daha önceden kurulmuş olan ve piyasada tecrübe kazanmış işletmeler ise hedef pazarlarını yurt dışı olarak belirlemişlerdir. Evet Hayır Tablo 13. İhracat Yapıp Yapmadığı Bölge işletmelerinin %72 si ihracat yaparken %28 i henüz ihracat yapmamaktadır. Bu işletmelerin ihracat yapmamalarındaki en büyük etkenlerden birisi yeni kurulmuş olmaları dolayısıyla henüz ihracata hazır olmamalarıdır. Hammadde 5 27,7 27,7 Yarı mamul ,7 Mamul ,7 H.madde-yarı mam ,7 Hepsi 2 11,3 100 Toplam Tablo 14. İhracatı Yapılan Ürünler İhracat yapan işletmelerin %50 si ihraç ürünlerini mamul şeklinde yaparken, %27,7 si de hammadde olarak ihraç etmektedir. Yarı mamul şeklinde ihracat da yapılmaktadır. AB ülkeleri 2 11,1 11,1 Ortadoğu 4 22,2 33,3 ABD 1 05,5 38,8 AB- Ortadoğu 5 27,7 66,5 Ortadoğu- ABD 4 22,2 89 AB-ABD-Ortadoğu 1 05,5 94,5 Hepsi 1 05,5 100 Toplam Tablo 15. İhracat Yapılan Ülkeler Bölge işletmelerin ihraç pazarlarının başında %27,7 AB-Ortadoğu gelirken, Ortadoğu ve ABD pazarları %22,2 lik oranla bölgenin diğer önemli ihraç pazarları arasında yer almaktadır. Otofinansman Dış finansman Teşvik Otofinansman-Dış finansman Hepsi Tablo 16. Finansman İhtiyacının Karşılanması Bölge işletmeleri finansman ihtiyaçlarını öncelikle otofinansman yoluyla karşılamaya çalışmaktadır. Otofinansman ile karşılayamama durumlarında dış finansman yoluna başvurmaktadırlar. Finansman Pazarlama Personel Bürokrasi Hammadde Girdi maliyetleri Ulaşım Tablo 17. Karşılaşılan En Önemli Sorunlar

10 898 I.BURDUR SEMPOZYUMU Bölge işletmelerinin karşılaşmış olduğu en önemli sorunların başında %36 oranı ile girdi maliyetleri gelmektedir. Maliyetlerin artması işletmelerin ürün fiyatlarına da yansımakta ve satışları olumsuz etkilemektedir. Özellikle küçük işletmelerin girdi maliyetlerinin artmasıyla piyasada rekabet edebilme şansları azalmaktadır. Bir diğer önemli sorun karşılaşılan bürokratik engellerdir. Bürokratik engellerin kaldırılması durumunda işletmeler çok daha iyi bir duruma gelecektir. İşletmelerin karşılaştığı sorunlardan biri de hammadde kaynaklarıdır. Hammadde fiyatlarının yüksek olması işletmelerin hammadde alımlarını güçleştirmektedir. Ayrıca kalifiye personel bulamaması da karşılaşılan diğer önemli sorunlardan biridir. a)finansman-yatırım kolaylıkları b)pazarlama kolaylıkları c)taşıma kolaylıkları d)altyapı kolaylıkları e)nitelikli işgücü sağlama f)bürokratik kolaylık a) ve b) seçenekleri a) b) c) seçenekleri Tümü Tablo 18. Devletten Beklentiler Bölge işletmelerinin devletten beklentilerine bakıldığında özellikle ihracat işlemleri sırasında karşılaştıkları bürokratik engellere karşı bir kolaylık sağlanması ilk beklentiler arasında gelmektedir. Zaman zaman karşılaştıkları finansman sorunları için de devletten yardım beklemektedirler. Ayrıca altyapı, taşıma, nitelikli işgücü ve ürünlerinin pazarlamasında da beklentiler söz konusudur. 4. Sektörde Karşılaşılan Başlıca Sorunlar Anket sonuçları ve yüzyüze yapılan görüşmeler birlikte değerlendirildiğinde Burdur mermercilik sektörünün içinde bulunduğu başlıca sorunlar aşağıdaki şekilde özetlenebilir: Bölgede yeterli hazırlık aşamaları tamamlanmadan ocak açılması ocaklardan yeterince yararlanılamamasına sebep olmaktadır. Özellikle küçük ölçekli mermer ocak ve işletmelerinde ileri teknolojilerin kullanımının henüz yetersiz düzeyde olması işletmelerin verimliliklerini de olumsuz etkilemektedir. Bölge işletmeleri genellikle geleneksel aile şirketlerinden oluşmakta ve tepe yönetimi de genellikle aile bireyleri tarafından oluşmaktadır. Ancak bu tepe yönetiminin eğitim düzeylerinin büyük oranda ortaöğretimden oluştuğu görülmektedir. Bölgede profesyonel yöneticilik anlayışı henüz yeterli düzeyde yerleşmemiştir. İşletmelerde yönetim ve organizasyon eksikliği hissedilmekte, üretim departmanı dışında departmanlaşma düzeyi yetersiz durumdadır. İşletmenin tüm birimlerinde yetişmiş ve nitelikli işgücü yetersizliği söz konusudur. İşgören bulma yöntemi olarak daha çok şahsi başvuru yöntemi uygulanmaktadır. Çalışanların motivasyonunu yükseltecek yöntemler çok sınırlı ve yetersizdir. İşletmeler ücret dışında genellikle ayni yardım şeklinde teşvikler uygulamaktadır. Ancak bu teşviklerin yeterli durumda olduğunu söylemek güçtür. Ocaklarda çalışma şartlarının ağır ve sosyal olanakların az olması nedeniyle işçiler çok verimli bir şekilde çalışamamaktadır. Ocaklarda ve fabrikalarda elektrik, yol ve kalifiye eleman sıkıntısı çekilmektedir. Yolu olmayan ocaklara kamyonlar girememekte, kış aylarında ulaşım sıkıntısı yaşanmaktadır. İşletmeler işgören yetiştirme konusunda da yeterli düzeyde değillerdir. İşletmelerin uyguladıkları en yaygın işgören eğitimi işe alınan işgörenlerin işbaşında eğitilmesidir. Bölge işletmelerinde ürün farklılaştırması yetersizdir. Bütün işletmelerin ürettikleri ürünler birbirine benzemektedir. Yeni ürün geliştirme çalışmaları yetersizdir.

11 I.BURDUR SEMPOZYUMU 899 Üretilen ürünlerin kalitesi büyük oranda hammaddenin niteliğine bağlı durumdadır. Kaliteyi yükseltmek için teknolojik yenilenme yapılması görüşü hakim durumdadır. Maliyetlerin azaltılmasında ucuz hammadde bulma arayışı ön plandadır. Bununla birlikte işgörenlerin verimliliğin arttırılması, israfların azaltılması gibi diğer maliyet azaltıcı yöntemler yeterince kullanılmamaktadır. İşletmelerde finansman ihtiyaçları öncelikle otofinansman yoluyla karşılanmaya çalışılmakta, yetersiz kalındığı durumlarda ise dış finansman yoluyla borçlanılmaktadır. Bu borçlanma yöntemi ise işletmeler için daha maliyetlidir. Kredi temininde başlıca sıkıntılar; maden ocaklarının teminat olarak kabul edilmesi, faizlerin yüksek oluşu, madenciliğe verilen kredilerin yetersiz bulunuşudur. İşletmelerin karşılaşmış olduğu en önemli sorunlardan biri de karşılaşılan bürokratik engellerdir. Devletten beklentilerinin başında da bürokratik engellerin kaldırılması gelmektedir. Ayrıca finansman, pazarlama, alt yapı, ulaşım sorunları da işletmeler için önemli sorunlar arasındadır. Mermer işletmecisi, mevzuat karmaşıklığı sonucu verimli çalışma sıkıntısı çekmektedir. Sık sık kanun değişiklikleri mermercilik sektörün sağlıklı gelişimini engellemektedir. Sektörde örgütlenme yeterli değildir. Küçük işletmelerde pazar ve pazarlama sorunları yaşanmaktadır. Sektör içinde bir örgütlenme sağlanırsa küçük işletmelerin bu problemlerinin çözümü daha kolay olacaktır. İşletmelerin büyük çoğunluğu ihracat yapmaktadır. İhraç pazarlarının başında AB ülkeleri, Ortadoğu ülkeleri ve Amerika gelmektedir. İhracat için personelin yeterli olmadığı işletmelerde daha çok aracı firmalar kullanılmaktadır. Bu ise işletmelerin kâr marjlarını olumsuz yönde etkilemektedir. İhracatta, ithalatçı firma ya da aracı firmalarla bazı sorunlar yaşanmaktadır. Karşılaşılan sorunlarda en üst sıralarda yerini alan güven duygusunun işletmeler için hayatiyet derecesinde önemli olduğu görülmektedir. 5. Sonuç ve Çözüm Önerileri Dünya mermer ürün talebine paralel olarak Türkiye mermer üretimi de hızla gelişmektedir sonrası Burdur mermer üretimi de hızla gelişmiş ve ilin ve bölgenin gelişmesinde önemli bir faktör haline gelmiştir. Bu gelişme beraberinde birçok sorunu da bünyesinde barındırmaktadır. Bu sorunların aşılması, sektörün, İlin ve Bölgenin gelişimi ve büyümenin sürdürülebilirliği açısından önemlidir. Burdur İli Mermer sektörünün içinde bulunduğu sorunları aşabilmesi ve rekabet gücünü artırabilmesi için şu çözümler önerilebilir: Mermer üretiminde dünya pazarlarında rekabet edebilmeleri için ocak işletmesinden başlayıp mamul aşamasına kadar giden süreçte belirli bir kalite düzeyine ulaşmaları gerekmektedir. Bölge işletme sahiplerine, profesyonel anlamda işletme yönetiminin, işletme üzerindeki etkileri üniversite uzmanları tarafından seminer, konferans v.b. ile anlatılmalıdır. İşletmelerin kendi kalite kontrol mekanizmalarını geliştirmeleri gerekmektedir. Kalite kontrol işleminde; cila kontrolü, sağlamlık kontrolü, türlerine göre ayrımın kontrolü ve renk ayrımının doğru yapılması gibi kalite kontrol kriterleri getirilmelidir. Ambalajlama da pazarlama için önemli bir etkendir. İşletmelerin ambalajlama stratejisi sadece fabrikadan sağlam çıkmasıyla sınırlı kalmayıp malın gideceği yer, yükleme ve boşaltma koşulları gibi alıcının memnun kalacağı şekilde belirlenmelidir. Üretici ve/veya pazarlamacı durumundaki işletmelerin dikkat edeceği bir nokta da istenilen malların zamanında teslim edilmesi olmalıdır. Üretim kapasiteleri her zaman dikkate alınmalıdır. Maliyetleri azaltmak için klasik yöntemler yanında, ocaklarda hammaddenin daha hasarsız çıkarılması, işlenirken hataların en aza indirilmesi, işgörenlerin daha verimli çalışması gibi alternatif yöntemler de uygulanmalıdır. Mermer ocaklarının açılmadan önce Süleyman Demirel Üniversitesi gibi bölgede uzman kuruluş ve kişilerce arama, tespit çalışmalarının bilimsel şekilde yapılması gereklidir.

12 900 I.BURDUR SEMPOZYUMU Pazar payının arttırılması için etkin pazarlama yöntemleri kullanılmalı, işletmelerde pazarlama ve reklam birimleri oluşturulmalı, ulusal ve uluslar arası fuarlara, seminerlere katılmalıdır. İşletmelerin tanıtımı için bölgede bulunan yazılı basın ve görsel yayınlardan mümkün olduğunca daha fazla yararlanılmalıdır. İhracat yapan işletmeler tanıtım, üretim planlaması, kalite kontrol, paketleme ve sandıklama, nakliye, fiyatlandırma, sektörel örgütlenme gibi konularda bir şirket stratejisi belirlemelidirler. Gerek yurtiçi ve gerekse yurt dışı satışlarda müşteriler varsa aracı şirketlerle güven bunalımı yaratacak olaylardan şiddetle kaçınılmalı karşılıklı güven tazeleyici faaliyetlerde bulunulmalıdır. Siparişlerin karşılanamadığı gibi gerekli durumlarda diğer işletmelerle işbirliğine gidilmeli, ihracat işlemlerinde yetersiz kalındığı durumlarda gerekirse danışmanlık hizmetleri alınmalıdır. İşletmelerin başarısında en önemli paya sahip olan işgörenlerin daha verimli çalışmaları için teşvikler yaygınlaştırılmalı ve işgörenlerin eğitimine daha çok önem verilmelidir. Çalışanlara periyodik olarak uzmanlar tarafından iş ile ilgili bilgilendirici konferanslar verilmelidir. İşgörenler için işyeri güvenliği sağlanmalıdır. Sosyal güvencelerinin sağlanması işgörenlerin çalışma motivasyonunu ve verimliliğini arttıracaktır. Ürün çeşitliliğini arttırmak için Ar-Ge çalışmalarına önem verilmelidir. İhraç ürünlerinde katma değeri yüksek olan plaka mermer ve işlenmiş mermer ürünlere ağırlık verilmelidir. Üretim teknolojilerindeki gelişmeler takip edilmeli ve işletmelerin geri kalmış teknolojilerinin yenilenmesi gerçekleştirilmelidir. Bölge mermer işletmelerinin üretim teknolojilerini yenilemek amacıyla ithal ettikleri makine ve teçhizat alımlarında gümrük muafiyetleri ve buna benzer kolaylıkların sağlanması gereklidir. Devlet tarafından özellikle mermer ocağı işletmecilerini özendirecek teşvik tedbirlerinin alınması gerekmektedir. Bunun için düşük faizli ve uzun vadeli yatırım kredileri verilmelidir. İhracatçı firmaların ihracat için en çok kullandıkları gemi taşımacılığında, özellikle diğer ülkelere göre yüksek olan gemi kiraları, devlet tarafından kısmen de olsa sübvanse edilmelidir. Bölge işletmeleri için bir ihracatçı birliği kurulması bölge işletmelerinin ihracat yapmalarında kolaylık sağlayacaktır. Kurulmuş mermer ocaklarında karşılaşılan altyapı sorunları kısa sürede çözümlenmeli, gerekli teşvik kredileri ile sektörde çalışanlar desteklenmelidir. Bölge sermayesini mermer üretimine sevk edebilmek için yatırımcılar konferanslar, seminerler gibi toplantılarla bilgilendirilmeli ve yatırım için gerekli destek sağlanmalıdır. Maden Tetkik Arama Müdürlüğü nün sektöre temel araştırma, jeolojik altyapı hazırlama ve diğer karşılaşılan sorunları giderme yolunda görevlendirilmesi sağlanmalıdır. Sektör faaliyetlerinin her aşamasında eksikliği hat safhada gözlenen mermer teknisyen ve teknikerlerinin eğitimi amacıyla orta ve yüksek öğretim kurumlarında alt yapılara gereken önem verilmesi ile beraber meslek içi eğitimin desteklenmesi gerekmektedir. İşletmelerin bünyelerinde yer alacak uzman elemanların her konudaki profesyonelce yaklaşımları, üretim ve hizmetlerde aranan kaliteyi arttıracaktır. Dünya piyasalarında başarılı olmak için anahtar kelimeler olarak kabul edebileceğimiz kalite, fiyat ve hizmet üçgeninin çok iyi değerlendirilmesi gereklidir. Bölgedeki muhtemel rezervlerin ekonomiye kazandırılması için şirketlere yasal kolaylıklar sağlanmalıdır. Bölgede dağınık şekilde bulunan mermer işletmeleri ve atölyeleri için olmayan yerlerde Organize Sanayi Bölgeleri kurulmalı, proje aşamasında olan Organize Sanayi Bölgeleri ise en kısa zamanda tamamlanmalıdır. Bölgenin üretim miktarı, randıman, maliyet ve teknoloji yönünden uluslar arası rekabet gücünün arttırılabilmesi için büyük ölçekli projeler özendirilmelidir.

13 I.BURDUR SEMPOZYUMU 901 Kaynakça BURDUR VALİLİĞİ İGEME, Doğal Taşlar Dış Pazar Araştırması, Ankara 2001 F. Yunus ŞATIRER, Türkiye Mermer Sektörünün Sorunları ve Çözüm Önerileri, Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Kütahya 1999 Hülya YILMAZ ve Ruhan SAFEL, Mermer Sektörü, Sektör Araştırmaları Serisi/No:31, Türkiye Vakıflar Bankası, Ankara 2004 Mehmet VARKAL, Çamlık (Bucak- Budur) Travertenlerinin Jeolojisi ve Mermer olarak Kullanılabilirliliğinin Araştırılması, Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Akdeniz Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Antalya 1991 Mehmet ÖZMEN, Kasım Şubat 2001 Ekonomik Krizleri Ve Göller Bölgesi Mermercilik Sektörüne Etkileri, Süleyman Demirel Üniversitesi, S.B.E,Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Isparta 2003 TOBB- BAGEV,(Batı Akdeniz Bölgesi Bölgesel Kalkınma Projesi, Nihai Rapor), Madencilik Sektörü, 2002 Turhan ÇETİN, Türkiye Mermer Potansiyeli, Üretimi ve İhracatı, G.Ü., Gazi Eğitim Fak.Dergisi, Cilt:23, Sayı:3, Ankara 2003 Türkmen BACAKOĞLU, Nejat KUN, Doğal Oluşumlar, Mermer Dergisi, Sayı:8, Eylül 1996

DOĞAL TAŞLAR. Hazırlayan Tülay UYANIK 2005. T.C. Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığı İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi

DOĞAL TAŞLAR. Hazırlayan Tülay UYANIK 2005. T.C. Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığı İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi DOĞAL TAŞLAR Hazırlayan Tülay UYANIK 2005 T.C. Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığı İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi DOĞAL TAŞLAR HS No:2514, 2515, 2516, 6802 TÜRKİYE ÜRETİMİ Dünyanın en zengin mermer

Detaylı

TORBALI TİCARET ODASI MOBİLYA SEKTÖR ANALİZİ

TORBALI TİCARET ODASI MOBİLYA SEKTÖR ANALİZİ TORBALI TİCARET ODASI MOBİLYA SEKTÖR ANALİZİ a. Sektörün Dünya Ekonomisi ve AB Ülkelerindeki Durumu Dünya mobilya üretimi 2010 yılında yaklaşık 376 milyar dolar olurken, 200 milyar dolar olan bölümü üretim

Detaylı

2.4.1. İhracat... 11 2.4.2. İthalat... 13. 3.3.1. İhracat... 20 3.3.2. İthalat... 22

2.4.1. İhracat... 11 2.4.2. İthalat... 13. 3.3.1. İhracat... 20 3.3.2. İthalat... 22 TÜRKİYE KALKINMA BANKASI A.Ş. Blok Mermer ve Mermer İşleme Sektörü Hazırlayan Ömür GENÇ Ekim 2004 Ankara İÇİNDEKİLER Sayfa No. TABLOLAR LİSTESİ... ii GİRİŞ... 1 1. SEKTÖRÜN VE ÜRÜNÜN TANIMI... 2 2. ARZ

Detaylı

CAM SANAYİİ. Hazırlayan Birsen YILMAZ 2006. T.C. Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığı İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi

CAM SANAYİİ. Hazırlayan Birsen YILMAZ 2006. T.C. Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığı İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi CAM SANAYİİ Hazırlayan Birsen YILMAZ 2006 T.C. Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığı İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi TÜRKİYE'DE ÜRETİM Cam sanayii, inşaat, otomotiv, meşrubat, gıda, beyaz eşya, mobilya,

Detaylı

AĞAÇ VE ORMAN ÜRÜNLERİ RAPORU

AĞAÇ VE ORMAN ÜRÜNLERİ RAPORU İçindekiler 1.DÜNYA AĞAÇ VE ORMAN ÜRÜNLERİ SEKTÖRÜ... 2 1.1.DÜNYA TİCARETİ... 2 2.TÜRKİYE AĞAÇ VE ORMAN ÜRÜNLERİ SEKTÖRÜ... 4 2.1.Üretim... 4 2.1.1.Endüstriyel Odun (Kereste) Üretimi... 4 2.1.2.Ahşap Kaplama

Detaylı

Tablo 4- Türkiye`de Yıllara Göre Turunçgil Üretimi (Bin ton)

Tablo 4- Türkiye`de Yıllara Göre Turunçgil Üretimi (Bin ton) NARENCİYE DOSYASI Kökeni Güneydoğu Asya olan turunçgillerin, çağdaş anlamda üretimi 19. yüzyılda ABD`de başlamış ve hızla yayılmıştır. Turunçgil yetiştiriciliği dünyada 40 derece kuzey enlemi ile 40 derece

Detaylı

KÜRESEL OTOMOTİV OEM BOYALARI PAZARI. Bosad Genel Sekreterliği

KÜRESEL OTOMOTİV OEM BOYALARI PAZARI. Bosad Genel Sekreterliği KÜRESEL OTOMOTİV OEM BOYALARI PAZARI Bosad Genel Sekreterliği SEKTÖR ANALİZİ Otomotiv OEM boyaları dünyanın en büyük boya segmentlerinden biridir. Otomotiv OEM boyaları, 2011 yılında toplam küresel boya

Detaylı

2017 yılı İhracatçı Eğilim Araştırması. 1. Çeyrek Gerçekleşme 2. Çeyrek Beklenti Sonuçları

2017 yılı İhracatçı Eğilim Araştırması. 1. Çeyrek Gerçekleşme 2. Çeyrek Beklenti Sonuçları 2017 yılı İhracatçı Eğilim Araştırması 1. Çeyrek Gerçekleşme 2. Çeyrek Beklenti Sonuçları EĞİLİM ARAŞTIRMASI SONUÇLARI 2 İller İZMIR 8% İSTANBUL 50% BURSA 8% ANKARA 7% KOCAELI 3% KONYA 2% KAYSERI 2% MANISA

Detaylı

2006 YILI EGE BÖLGESİ NİN 100 BÜYÜK FİRMASI

2006 YILI EGE BÖLGESİ NİN 100 BÜYÜK FİRMASI 2006 YILI EGE BÖLGESİ NİN 100 BÜYÜK FİRMASI Ege Bölgesi Sanayi Odası nın 1982 den beri sürdürmekte olduğu Ege Bölgesi nin 100 Büyük Sanayi Kuruluşu çalışması, bölgemiz sanayiinin içinde bulunduğu duruma,

Detaylı

T.C. Ekonomi Bakanlığı İthalat Genel Müdürlüğü Ankara 08.01.2013

T.C. Ekonomi Bakanlığı İthalat Genel Müdürlüğü Ankara 08.01.2013 T.C. Ekonomi Bakanlığı İthalat Genel Müdürlüğü Ankara 08.01.2013 Konu : 390319000000 GTİP no lu GPPS ve HIPS ithalatına % 3 oranında gümrük vergisi uygulanmasının kaldırılma talebi Sayın Bakanlığınızın,

Detaylı

Dünya Seramik Sektörü Dış Ticareti a) Seramik Kaplama Malzemeleri

Dünya Seramik Sektörü Dış Ticareti a) Seramik Kaplama Malzemeleri Dünya Seramik Sektörü Dış Ticareti a) Seramik Kaplama Malzemeleri ÜLKE Dünya Seramik Kaplama Malzemeleri Üretiminde İlk 1 Ülke 29 21 211 212 212 Dünya /212 Üretiminden Aldığı Pay Değişim (%) (%) 1 ÇİN

Detaylı

SERAMİK SANAYİİ. Hazırlayan Birsen YILMAZ 2006. T.C. Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığı İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi

SERAMİK SANAYİİ. Hazırlayan Birsen YILMAZ 2006. T.C. Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığı İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi SERAMİK SANAYİİ Hazırlayan Birsen YILMAZ 2006 T.C. Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığı İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi TÜRKİYE DE ÜRETİM Türkiye'de seramik ve çini yapımı, kökleri 8000 yıl öncesine uzanan

Detaylı

Değişen Dünyada Güçlü İşletmeler Olmak. GİRİŞİM EĞİTİM ve DANIŞMANLIK MERKEZİ

Değişen Dünyada Güçlü İşletmeler Olmak. GİRİŞİM EĞİTİM ve DANIŞMANLIK MERKEZİ Değişen Dünyada Güçlü İşletmeler Olmak GİRİŞİM EĞİTİM ve DANIŞMANLIK MERKEZİ MERSİN GENEL BİLGİLER Nüfus Mersin: 1.705.774 Türkiye: 76.667.864 Okur Yazarlık Oranı (6+Yaş) Mersin: %95 Türkiye: %93 İlçe

Detaylı

MOBİLYA SEKTÖRÜ MEVCUT DURUM

MOBİLYA SEKTÖRÜ MEVCUT DURUM MOBİLYA SEKTÖRÜ MEVCUT DURUM Mobilya Sektörü Sınıflandırması Türkiye'de, 01.01.1989 tarihinden itibaren yürürlüğe giren Armonize Sistem Nomanklatörü esas alınarak yapılan Gümrük Tarife İstatistik Pozisyonlarına

Detaylı

DOĞAL TAŞLAR. Doğal Taşlar GTİP Kapsamı

DOĞAL TAŞLAR. Doğal Taşlar GTİP Kapsamı DOĞAL TAŞLAR Doğal Taşlar GTİP Kapsamı Doğal taş sektörü Armonize Sistem Nomanklatöründe 25. ve 68. Fasıllarda sınıflandırılmıştır. 25. fasılda ham kayağan taşı (arduvaz), mermer ve granit yer almaktadır.

Detaylı

Azerbaycan Enerji Görünümü GÖRÜNÜMÜ. Hazar Strateji Enstitüsü Enerji ve Ekonomi Araştırmaları Merkezi. www.hazar.org

Azerbaycan Enerji Görünümü GÖRÜNÜMÜ. Hazar Strateji Enstitüsü Enerji ve Ekonomi Araştırmaları Merkezi. www.hazar.org Azerbaycan Enerji GÖRÜNÜMÜ Hazar Strateji Enstitüsü Enerji ve Ekonomi Araştırmaları Merkezi EKİM 214 www.hazar.org 1 HASEN Enerji ve Ekonomi Araştırmaları Merkezi, Geniş Hazar Bölgesi ne yönelik enerji,

Detaylı

Gayri Safi Katma Değer

Gayri Safi Katma Değer Artıyor Ekonomik birimlerin belli bir dönemde bir bölgedeki ekonomik faaliyetleri sonucunda ürettikleri mal ve hizmetlerin (çıktı) değerinden, bu üretimde bulunabilmek için kullandıkları mal ve hizmetler

Detaylı

Değişen Dünyada Güçlü İşletmeler Olmak. GİRİŞİM EĞİTİM ve DANIŞMANLIK MERKEZİ

Değişen Dünyada Güçlü İşletmeler Olmak. GİRİŞİM EĞİTİM ve DANIŞMANLIK MERKEZİ Değişen Dünyada Güçlü İşletmeler Olmak GİRİŞİM EĞİTİM ve DANIŞMANLIK MERKEZİ DIYARBAKıR ın İÇİNDE BULUNDUĞU EKONOMİK ORTAM 2 DIYARBAKıR GENEL BİLGİLER Nüfus Diyarbakır: 1.607.437 Türkiye:76.667.864 KOBİ

Detaylı

Grafik 14 - Yıllara Göre Madencilik ve Taş Ocakçılığı Faaliyetlerinin Gayri Safi Yurtiçi Hâsıla İçerisindeki Payı ( )

Grafik 14 - Yıllara Göre Madencilik ve Taş Ocakçılığı Faaliyetlerinin Gayri Safi Yurtiçi Hâsıla İçerisindeki Payı ( ) MADEN Madencilik sektörünün ülke üretimindeki payı giderek artmaktadır. TÜİK Ulusal Hesaplar İstatistiklerine göre 1998 fiyatlarıyla iktisadi faaliyet kollarına göre incelendiğinde; Grafik 14 te de görüldüğü

Detaylı

TEB KOBİ AKADEMİ İLLER GELECEKLERİNİŞEKİLLENDİRİYOR: ADANA GELECEK STRATEJİSİ KONFERANSI 5 ARALIK 2007

TEB KOBİ AKADEMİ İLLER GELECEKLERİNİŞEKİLLENDİRİYOR: ADANA GELECEK STRATEJİSİ KONFERANSI 5 ARALIK 2007 TEB KOBİ AKADEMİ İLLER GELECEKLERİNİŞEKİLLENDİRİYOR: ADANA GELECEK STRATEJİSİ KONFERANSI 5 ARALIK 2007 1 Adana Gelecek Stratejisi Konferansı Çalışmanın amacı: Adana ilinin ekonomik, ticari ve sosyal gelişmelerinde

Detaylı

Çalıştaya katılan katılımcılar pomza ve bims sektöründe karşılaşılan ana sorunlar ve çözüm önerileri olarak şunları belirtmişlerdir:

Çalıştaya katılan katılımcılar pomza ve bims sektöründe karşılaşılan ana sorunlar ve çözüm önerileri olarak şunları belirtmişlerdir: TR71 Bölgesi için çok büyük bir öneme sahip olan Pomza ve Bims sektörlerindeki sorunların tartışılması, yeni stratejiler belirlenmesi ve üreticilerin rekabet güçlerinin artırılmasına yönelik Ahiler Kalkınma

Detaylı

İSTANBUL TİCARET ODASI YAYIN NO: 1998-1 MERMER ARAŞTIRMASI. 116. yıl

İSTANBUL TİCARET ODASI YAYIN NO: 1998-1 MERMER ARAŞTIRMASI. 116. yıl İSTANBUL TİCARET ODASI YAYIN NO: 1998-1 MERMER ARAŞTIRMASI 116. yıl IÇINDEKILER ÖNSÖZ "^^-^ttlo Sayfa No: BIRINCI BOLUM 1 GENEL BİLGİLER 3 1.1. MERMERİN TANIMI VE SINIFUNDIRMA 5 1.2. MERMERİN ÖZELLİKLERİ

Detaylı

TÜRK DERİ VE DERİ MAMÜLLERİ SEKTÖRÜ

TÜRK DERİ VE DERİ MAMÜLLERİ SEKTÖRÜ TÜRK DERİ VE DERİ MAMÜLLERİ SEKTÖRÜ Türklerin dericiliğe başlamaları kaynaklara göre, 12. yüzyıla kadar gitmektedir. Köklü bir tarihsel geçmişe sahip olan deri ve deri sanayinin 1970 lerden itibaren ülkemizde

Detaylı

DÜNYA MOBİLYA İHRACATI

DÜNYA MOBİLYA İHRACATI İçindekiler MOBİLYA SEKTÖRÜ... 2 DÜNYA MOBİLYA İHRACATI... 3 TÜRKİYE DE MOBİLYA SEKTÖRÜ... 3 Türkiye de Mobilya Üretimi ve Tüketimi... 3 Türkiye de Mobilya İhracatı... 5 Türkiye de Mobilya İthalatı...

Detaylı

KURU İNCİR. Hazırlayan Çağatay ÖZDEN 2005. T.C. Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığı İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi

KURU İNCİR. Hazırlayan Çağatay ÖZDEN 2005. T.C. Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığı İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi KURU İNCİR Hazırlayan Çağatay ÖZDEN 2005 T.C. Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığı İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi KURU İNCİR Türkiye de Üretim İncir, ilk kültüre alınan meyvelerden birisi olarak, anavatanı

Detaylı

DIŞ TİCARET BEKLENTİ ANKETİ 2011 2. ÇEYREĞİNE İLİŞKİN BEKLENTİLER

DIŞ TİCARET BEKLENTİ ANKETİ 2011 2. ÇEYREĞİNE İLİŞKİN BEKLENTİLER DIŞ TİCARET BEKLENTİ ANKETİ 2011 2. ÇEYREĞİNE İLİŞKİN BEKLENTİLER 18 Nisan 2011 DIŞ TİCARET MÜSTEŞARLIĞI EKONOMİK ARAŞTIRMALAR VE DEĞERLENDİRME GENEL MÜDÜRLÜĞÜ GİRİŞ "Öncü Göstergeler" Erken Uyarı Mekanizmaları

Detaylı

ALTIN MÜCEVHERAT. Hazırlayan Birsen YILMAZ 2006. T.C. Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığı İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi

ALTIN MÜCEVHERAT. Hazırlayan Birsen YILMAZ 2006. T.C. Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığı İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi ALTIN MÜCEVHERAT Hazırlayan Birsen YILMAZ 2006 T.C. Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığı İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi ALTIN MÜCEVHERAT Türk altın mücevherat üretim geleneği çok eskilere dayanmaktadır.

Detaylı

Değişen Dünyada Güçlü İşletmeler Olmak. GİRİŞİM EĞİTİM ve DANIŞMANLIK MERKEZİ

Değişen Dünyada Güçlü İşletmeler Olmak. GİRİŞİM EĞİTİM ve DANIŞMANLIK MERKEZİ Değişen Dünyada Güçlü İşletmeler Olmak GİRİŞİM EĞİTİM ve DANIŞMANLIK MERKEZİ ANTALYA NıN İÇİNDE BULUNDUĞU EKONOMİK ORTAM 2 ANTALYA GENEL BİLGİLER Nüfus Antalya: 2.158.265 Türkiye: 76.667.864 KOBİ Sayısı

Detaylı

Değişen Dünyada Güçlü İşletmeler Olmak. GİRİŞİM EĞİTİM ve DANIŞMANLIK MERKEZİ

Değişen Dünyada Güçlü İşletmeler Olmak. GİRİŞİM EĞİTİM ve DANIŞMANLIK MERKEZİ Değişen Dünyada Güçlü İşletmeler Olmak GİRİŞİM EĞİTİM ve DANIŞMANLIK MERKEZİ AFYONKARAHİSAR IN İÇİNDE BULUNDUĞU EKONOMİK ORTAM 2 AFYONKARAHİSAR GENEL BİLGİLER Nüfus; Afyonkarahisar: 709.015 Türkiye:78.741.053

Detaylı

Cam Sektörü 2013 Yılı Değerlendirmesi

Cam Sektörü 2013 Yılı Değerlendirmesi Cam Sektörü 2013 Yılı Değerlendirmesi Temmuz 2014 1 Milyar $ I. Cam Sektörü Hakkında 80 yıllık bir geçmişe sahip olan Türk Cam Sanayii, bugün camın ana gruplarını oluşturan düzcam (işlenmiş camlar dahil),

Detaylı

SERAMİK SEKTÖRÜ NOTU

SERAMİK SEKTÖRÜ NOTU 1. Dünya Seramik Sektörü 1.1 Seramik Kaplama Malzemeleri SERAMİK SEKTÖRÜ NOTU 2007 yılında 8,2 milyar m 2 olan dünya seramik kaplama malzemeleri üretimi, 2008 yılında bir önceki yıla oranla %3,5 artarak

Detaylı

Çimento, Cam, Seramik ve Toprak Ürünleri Sektör Raporu 2010

Çimento, Cam, Seramik ve Toprak Ürünleri Sektör Raporu 2010 Çimento, Cam, Seramik ve Toprak Ürünleri Sektör Raporu 2010 Avrupa kıtasından Amerika kıtasına, Orta Doğu Ülkelerinden Afrika ülkelerine kadar geniş yelpazeyi kapsayan 200 ülkeye ihracat gerçekleştiren

Detaylı

GENEL SOSYOEKONOMİK GÖRÜNÜM

GENEL SOSYOEKONOMİK GÖRÜNÜM GENEL SOSYOEKONOMİK GÖRÜNÜM 2014 yılı Adrese Dayalı Nüfus Sayımı na göre Afyonkarahisar ın nüfusu 706.371 dir ve ülke genelinde 31. sıradadır. Bu nüfusun 402.241 i il ve ilçe merkezlerinde, 304.130 u ise

Detaylı

Lojistik. Lojistik Sektörü

Lojistik. Lojistik Sektörü Lojistik Sektörü Gülay Dincel TSKB Ekonomik Araştırmalar dincelg@tskb.com.tr Kasım 014 1 Ulaştırma ve depolama faaliyetlerinin entegre lojistik hizmeti olarak organize edilmesi ihtiyacı, imalat sanayi

Detaylı

Ayakkabı Sektör Profili

Ayakkabı Sektör Profili Ayakkabı Sektör Profili Elif UĞUR Ayakkabı, çok eski çağlarda insanların zorlu coğrafya ve iklim koşullarında ayaklarını muhafaza etmek ve zarar görmelerini engellemek amacıyla kullanılırken günümüzde

Detaylı

Değişen Dünyada Güçlü İşletmeler Olmak. GİRİŞİM EĞİTİM ve DANIŞMANLIK MERKEZİ

Değişen Dünyada Güçlü İşletmeler Olmak. GİRİŞİM EĞİTİM ve DANIŞMANLIK MERKEZİ Değişen Dünyada Güçlü İşletmeler Olmak GİRİŞİM EĞİTİM ve DANIŞMANLIK MERKEZİ MALATYA NIN İÇİNDE BULUNDUĞU EKONOMİK ORTAM 2 MALATYA GENEL BİLGİLER Nüfus; Malatya: 762.538 Türkiye:76.667.864 Sosyo Ekonomik

Detaylı

TÜRKĠYE DÜNYANIN BOYA ÜRETĠM ÜSSÜ OLMA YOLUNDA

TÜRKĠYE DÜNYANIN BOYA ÜRETĠM ÜSSÜ OLMA YOLUNDA TÜRKĠYE DÜNYANIN BOYA ÜRETĠM ÜSSÜ OLMA YOLUNDA Nurel KILIÇ Türk boya sektörü; Avrupa nın altıncı büyük boya üreticisi konumundadır. Türkiye de 50 yılı aşkın bir geçmişi olan boya sektörümüz, AB entegrasyon

Detaylı

* Ticaret verileri Nace Revize 2 sınıflandırmasına göre 45 ve 46 kodlu sektörleri içermektedir. Kaynak: (Türkiye İstatistik Kurumu, u)

* Ticaret verileri Nace Revize 2 sınıflandırmasına göre 45 ve 46 kodlu sektörleri içermektedir. Kaynak: (Türkiye İstatistik Kurumu, u) 1.1. Ticaret Türkiye ye paralel olarak TR82 Bölgesi nde de hizmetler sektörünün ekonomideki payının artmasıyla öne çıkan alanlardan biri de ticarettir. 2010 TÜİK Yıllık Sanayi ve Hizmet İstatistiklerine

Detaylı

Değişen Dünyada Güçlü İşletmeler Olmak. GİRİŞİM EĞİTİM ve DANIŞMANLIK MERKEZİ

Değişen Dünyada Güçlü İşletmeler Olmak. GİRİŞİM EĞİTİM ve DANIŞMANLIK MERKEZİ Değişen Dünyada Güçlü İşletmeler Olmak GİRİŞİM EĞİTİM ve DANIŞMANLIK MERKEZİ NEVŞEHIR GENEL BİLGİLER Nüfus Nevşehir: 285.460 Türkiye: 76.667.864 Okur Yazarlık Oranı (6+Yaş) Nevşehir: %95 Türkiye: %93

Detaylı

GRAFİKLERLE FEDERAL ALMANYA EKONOMİSİNİN GÖRÜNÜMÜ

GRAFİKLERLE FEDERAL ALMANYA EKONOMİSİNİN GÖRÜNÜMÜ GRAFİKLERLE FEDERAL ALMANYA EKONOMİSİNİN GÖRÜNÜMÜ Hazırlayan: Fethi SAYGIN Mart 2014 Kaynak :DESTATIS (Alman İstatistik Enstitüsü) GENEL DEĞERLENDİRME Ekonomi piyasalarındaki durgunluk ve sorunlara rağmen,

Detaylı

SAĞLIK SEKTÖRÜ RAPORU

SAĞLIK SEKTÖRÜ RAPORU SAĞLIK SEKTÖRÜ RAPORU İçindekiler DÜNYA ÜRETİMİ... 3 DÜNYA TİCARETİ... 4 TÜRKİYE DE İLAÇ ve ECZACILIK ÜRÜNLERİ SEKTÖRÜ... 5 Türkiye de Sağlık Harcamaları... 5 TÜRKİYE DE DIŞ TİCARET... 6 İhracat... 7 İthalat...

Detaylı

MADEN SEKTÖRÜ/ AKSARAY

MADEN SEKTÖRÜ/ AKSARAY MADEN SEKTÖRÜ/ AKSARAY Ramazan ÖZDEMİR T.C.AHİLER KALKINMA AJANSI AKSARAY YATIRIM DESTEK OFİSİ İçindekiler 1. MADENCİLİK... 3 1.1. Aksaray ın Maden Potansiyeli... 3 1.2. Aksaray daki Maden Kaynaklarının

Detaylı

İNŞAAT MALZEMELERİ SEKTÖRÜ. Hazırlayan İhracat Genel Müdürlüğü Maden, Metal ve Orman Ürünleri Daire Başkanlığı 1 / 16

İNŞAAT MALZEMELERİ SEKTÖRÜ. Hazırlayan İhracat Genel Müdürlüğü Maden, Metal ve Orman Ürünleri Daire Başkanlığı 1 / 16 İNŞAAT SEKTÖRÜ Hazırlayan İhracat Genel Müdürlüğü Maden, Metal ve Orman Ürünleri Daire Başkanlığı 2016 1 / 16 İNŞAAT 1990 ların başında ekonomideki gelişmeye paralel olarak inşaat malzemeleri sanayisi

Detaylı

EKONOMİK GELİŞMELER Şubat - 2010

EKONOMİK GELİŞMELER Şubat - 2010 EKONOMİK GELİŞMELER Şubat - 2010 AR-GE MÜDÜRLÜĞÜ TÜRKİYE ESNAF VE SANATKARLARI KONFEDERASYONU EKONOMİK RAPOR - ŞUBAT 2010 İÇİNDEKİLER... 1 GAYRİ SAFİ YURTİÇİ HASILA (GSYH)...2 İSTİHDAM - İŞSİZLİK VE İŞGÜCÜ

Detaylı

Sunu planı. Sunu Planı. Slayt No 3-6 Tekstil ve Hazır Giyim Sektörlerinin Brüt Katma Değeri. 7-8 Sektörlerin Büyüme Eğilimleri

Sunu planı. Sunu Planı. Slayt No 3-6 Tekstil ve Hazır Giyim Sektörlerinin Brüt Katma Değeri. 7-8 Sektörlerin Büyüme Eğilimleri YÖNETİCİ ÖZETİ Sunu planı Sunu Planı Slayt No 3-6 Tekstil ve Hazır Giyim Sektörlerinin Brüt Katma Değeri 7-8 Sektörlerin Büyüme Eğilimleri 9-11 Tekstil ve Hazır Giyim İstihdamı 12 İşyeri Sayısı 13 Sektörün

Detaylı

KIRŞEHİR SANAYİ RAPORU

KIRŞEHİR SANAYİ RAPORU KIRŞEHİR SANAYİ RAPORU KIRŞEHİR SANAYİ RAPORU KIRŞEHİR SANAYİ RAPORU Şekil 1 Kırşehir Sanayi Rekabetçilik Eksenleri İş Yapma Düzeyi Yenilikçilik potansiyeli Girişimcilik Düzeyi Teşviklerden yararlanma

Detaylı

TÜRKİYE İŞ ve İNŞAAT MAKİNALARI ALT SEKTÖRÜ

TÜRKİYE İŞ ve İNŞAAT MAKİNALARI ALT SEKTÖRÜ TÜRKİYE İŞ ve İNŞAAT MAKİNALARI ALT SEKTÖRÜ SANAYİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ Ocak 2010 1 İÇİNDEKİLER 1. GİRİŞ... 3 2. MEVCUT DURUM... 4 2.1. Dünya İş Makinaları Pazarı... 4 2.2. Sektörün Türkiye deki Durumu... 4

Detaylı

DOĞRUDAN YABANCI YATIRIM

DOĞRUDAN YABANCI YATIRIM Invest in DOĞRUDAN YABANCI YATIRIM Türkiye de Doğrudan Yabancı Yatırımın Gelişimi Makroekonomik anlamda küresel ekonomiye uyumu sağlayan yapısal reformlar, bir yandan Türkiye yi doğrudan yabancı yatırım

Detaylı

Elazığ Mermer Sektö rü Gelişim Töplantısı Rapörü

Elazığ Mermer Sektö rü Gelişim Töplantısı Rapörü Elazığ Mermer Sektö rü Gelişim Töplantısı Rapörü 1. MERMER SEKTÖRÜ 1984'te 9,6 milyon dolar ihracatı olan ve geçen seneyi 2,2 milyar dolarla kapatan mermer sektörü, Türkiye'nin cari açığını kapatacak önemli

Detaylı

DİYARBAKIR TİCARET VE SANAYİ ODASI YENİ TEŞVİK MEVZUATI HAKKINDA EKONOMİ BAKANINA HAZIRLANAN RAPOR 2012

DİYARBAKIR TİCARET VE SANAYİ ODASI YENİ TEŞVİK MEVZUATI HAKKINDA EKONOMİ BAKANINA HAZIRLANAN RAPOR 2012 DİYARBAKIR TİCARET VE SANAYİ ODASI YENİ TEŞVİK MEVZUATI HAKKINDA EKONOMİ BAKANINA HAZIRLANAN RAPOR 2012 1 1. Giriş Bölgesel kalkınma veya bölgesel gelişmeler son yıllarda hepimizin üstünde tartıştığı bir

Detaylı

BANDIRMA AB YOLUNDA PROJESİ ANKET SONUÇLARI DEĞERLENDİRMESİ

BANDIRMA AB YOLUNDA PROJESİ ANKET SONUÇLARI DEĞERLENDİRMESİ BANDIRMA AB YOLUNDA PROJESİ ANKET SONUÇLARI DEĞERLENDİRMESİ İktisadi Kalkınma Vakfı (İKV) ile Bandırma Ticaret Odası (BTO) tarafından Bandırma da faaliyet gösteren işletmelerin AB uyum sürecinde müktesebata

Detaylı

EKONOMİ BAKANLIĞI Türkiye Ekonomisi ve Tekstil ve Konfeksiyon Sektörü

EKONOMİ BAKANLIĞI Türkiye Ekonomisi ve Tekstil ve Konfeksiyon Sektörü EKONOMİ BAKANLIĞI Türkiye Ekonomisi ve Tekstil ve Konfeksiyon Sektörü Sunum: Murat YAZICI (Daire Başkanı) Pamuğun Geleceği Şekilleniyor Konferansı Bodrum 12-14 Haziran 2014 TEKSTİL VE KONFEKSİYON ÜRÜNLERİ

Detaylı

DÜNYA DÖKÜM ÜRETİMİNİN LİDERLERİ KİMLERDİR? Y. Ziya KAYIR Metalurji Mühendisi

DÜNYA DÖKÜM ÜRETİMİNİN LİDERLERİ KİMLERDİR? Y. Ziya KAYIR Metalurji Mühendisi DÜNYA DÖKÜM ÜRETİMİNİN LİDERLERİ KİMLERDİR? Y. Ziya KAYIR Metalurji Mühendisi KOSGEB Tel: (312) 267 02 85 06935 Sincan/Ankara E-posta: ykayir@kosgeb.gov.tr Özet: Modern metalurji, Anadolu da doğdu. Bakır

Detaylı

2003 yılında tarımın milli gelirlerimizdeki payı yüzde 12,6 iken, 2006 yılında yüzde 11,2 ye indi.

2003 yılında tarımın milli gelirlerimizdeki payı yüzde 12,6 iken, 2006 yılında yüzde 11,2 ye indi. Tarım Sektörünün İhracattaki Yeri ve Önemi Şebnem BORAN Ülkemizde son yıllarda önceliğin sanayi sektörüne kayması sonucu ekonomimizde göreceli olarak tarım ürünlerinin ihracatımızdaki ağırlığı giderek

Detaylı

KUZEY DOĞU ANADOLU BÖLGESİ TARIM SEKTÖRÜ GZFT (SWOT) ANALİZİ(2012)

KUZEY DOĞU ANADOLU BÖLGESİ TARIM SEKTÖRÜ GZFT (SWOT) ANALİZİ(2012) T.C. KUZEYDOĞU ANADOLU KALKINMA AJANSI KUZEY DOĞU ANADOLU BÖLGESİ TARIM SEKTÖRÜ GZFT (SWOT) ANALİZİ(2012) Dr. Mehmet Ali ÇAKAL TRA1 2012 Her hakkı saklıdır. İÇİNDEKİLER 1. KAPSAM... 3 2. KUZEY DOĞU ANADOLU

Detaylı

inşaat SEKTÖRÜ 2015 YILI ÖNGÖRÜLERİ

inşaat SEKTÖRÜ 2015 YILI ÖNGÖRÜLERİ 2014 EKİM SEKTÖREL inşaat SEKTÖRÜ 2015 YILI ÖNGÖRÜLERİ Nurel KILIÇ OECD verilerine göre, 2017 yılında Türkiye, Çin ve Hindistan dan sonra en yüksek büyüme oranına sahip üçüncü ülke olacaktır. Sabit fiyatlarla

Detaylı

Değişen Dünyada Güçlü İşletmeler Olmak. GİRİŞİM EĞİTİM ve DANIŞMANLIK MERKEZİ

Değişen Dünyada Güçlü İşletmeler Olmak. GİRİŞİM EĞİTİM ve DANIŞMANLIK MERKEZİ Değişen Dünyada Güçlü İşletmeler Olmak GİRİŞİM EĞİTİM ve DANIŞMANLIK MERKEZİ HATAY ın İÇİNDE BULUNDUĞU EKONOMİK ORTAM 2 HATAY GENEL BİLGİLER Nüfus Hatay: 1.503.066 Türkiye:76.667.864 KOBİ Sayısı Hatay

Detaylı

DÜNYA SERAMİK KAPLAMA MALZEMELERİ SEKTÖRÜNE GENEL BAKIŞ

DÜNYA SERAMİK KAPLAMA MALZEMELERİ SEKTÖRÜNE GENEL BAKIŞ DÜNYA SERAMİK KAPLAMA MALZEMELERİ SEKTÖRÜNE GENEL BAKIŞ Hazırlayan ve Derleyen: Zehra N.ÖZBİLGİN Ar-Ge Şube Müdürlüğü Kasım 2012 DÜNYA SERAMİK KAPLAMA MALZEMELERİNDE ÜRETİM VE TÜKETİM yılında 9.546 milyon

Detaylı

TARSUS TİCARET BORSASI

TARSUS TİCARET BORSASI TARSUS TİCARET BORSASI Ülkemizde yetiştirilen tarımsal ürünlerden, tarımsal üretimin bir kısmı doğrudan tüketilirken, bir kısmı sanayide hammadde olarak işlenerek değişik gıdalara dönüştürülmektedir. Tarımsal

Detaylı

Değişen Dünyada Güçlü İşletmeler Olmak. GİRİŞİM EĞİTİM ve DANIŞMANLIK MERKEZİ

Değişen Dünyada Güçlü İşletmeler Olmak. GİRİŞİM EĞİTİM ve DANIŞMANLIK MERKEZİ Değişen Dünyada Güçlü İşletmeler Olmak GİRİŞİM EĞİTİM ve DANIŞMANLIK MERKEZİ KAHRAMANMARAŞ IN İÇİNDE BULUNDUĞU EKONOMİK ORTAM 2 KAHRAMANMARAŞ GENEL BİLGİLER Nüfus; Kahramanmaraş: 1.075.706 Türkiye:76.667.864

Detaylı

TR 71 BÖLGESİ 2013 YILI İHRACAT RAPORU AHİLER KALKINMA AJANSI

TR 71 BÖLGESİ 2013 YILI İHRACAT RAPORU AHİLER KALKINMA AJANSI TR 71 BÖLGESİ 2013 YILI İHRACAT RAPORU AHİLER KALKINMA AJANSI NİSAN 2014 İçindekiler 2013 YILI İHRACAT RAKAMLARI HAKKINDA GENEL DEĞERLENDİRME... 3 2013 YILI TR 71 BÖLGESİ İHRACAT PERFORMANSI... 4 AKSARAY...

Detaylı

Prof. Dr. Aydın GÜREL Namık Kemal Üniversitesi. 0532-2817363 a.gurel2@gmail.com

Prof. Dr. Aydın GÜREL Namık Kemal Üniversitesi. 0532-2817363 a.gurel2@gmail.com Prof. Dr. Aydın GÜREL Namık Kemal Üniversitesi 0532-2817363 a.gurel2@gmail.com Şarap Üretimi (Dünya ve Türkiye) Her iki yarıkürede 30-50 o enlemler arasındaki bant, üzümlerin en iyi şekilde yetişmesini

Detaylı

RUANDA ÜLKE RAPORU 15.10.2015

RUANDA ÜLKE RAPORU 15.10.2015 RUANDA ÜLKE RAPORU 15.10.2015 YÖNETİCİ ÖZETİ Uludağ İhracatçı Birlikleri nin kayıtlarına göre, Bursa dan Ruanda ya ihracat yapan 1 firma bulunmaktadır. (AHENK KOZMETİK İÇ VE DIŞ TİC. A.Ş) 30.06.2015 tarihi

Detaylı

Sağlık Sektörünün Olmazsa Olmazı: Tıbbi Malzeme Alt Sektörü

Sağlık Sektörünün Olmazsa Olmazı: Tıbbi Malzeme Alt Sektörü Sağlık Sektörünün Olmazsa Olmazı: Tıbbi Malzeme Alt Sektörü Tıp sürekli ilerliyor sözündeki aslan payı bize göre; Tıbbi Malzeme Alt Sektörüne ait. Nitekim; tıbbi malzemeden yoksun sağlık sektörünün eli

Detaylı

100 BÜYÜK SANAYİ KURULUŞU ÖZET DEĞERLENDİRME

100 BÜYÜK SANAYİ KURULUŞU ÖZET DEĞERLENDİRME 100 BÜYÜK SANAYİ KURULUŞU ÖZET DEĞERLENDİRME Ege Bölgesi Sanayi Odası nın 1982 den beri sürdürmekte olduğu Ege Bölgesinin 100 Büyük Sanayi Kuruluşu çalışması, bölgemiz ve ülkemiz sanayiinin içinde bulunduğu

Detaylı

EKONOMİK DURUM TESPİT ANKET SONUÇLARI

EKONOMİK DURUM TESPİT ANKET SONUÇLARI EKONOMİK DURUM TESPİT ANKET SONUÇLARI Ankete Katılım: 1998 yılından bu tarafa düzenlenen anketimize bu dönem 83 firmadan cevap gelmiştir. Bu miktar toplam üyelerimizin %10,5 ine karşılık gelmektedir. Ankete

Detaylı

Haziran 2014. Konya Dış Ticaret Verileri

Haziran 2014. Konya Dış Ticaret Verileri Haziran 2014 Konya Dış Ticaret Verileri Dış Ticaret Tablo 1-Dış Ticarette Türkiye Konya Karşılaştırması 1000 $ 2013 Haziran 2014 Haziran Değişim 2013 2014 Değişim İHRACAT Konya 103.812 112.271 8,15 649.933

Detaylı

HAZİRAN 2016 Gebze Ticaret Odası Ticaret Bölümü

HAZİRAN 2016 Gebze Ticaret Odası Ticaret Bölümü HAZİRAN 2016 Gebze Ticaret Odası Ticaret Bölümü Sayı: 2016/1 TÜRKİYE DE VE DÜNYA DA BOYA SEKTÖRÜ Son dönemde dünya boya sanayisi önemli değişikliklere sahne olmaktadır. Sektörde konsantrasyon, uzmanlaşma,

Detaylı

KARS ŞEKER FABRİKASI RAPORU

KARS ŞEKER FABRİKASI RAPORU Şu an 240 çalışana sahip şeker fabrikası da, üretimin artması durumunda daha önce olduğu gibi istihdamını 400 lere çıkarabilecek ve il ekonomisine giren sıcak para miktarı da artacaktır. KARS ŞEKER FABRİKASI

Detaylı

İZMİR İN SU ÜRÜNLERİ SEKTÖRÜNDEKİ YERİ, SORUNLARI VE ÇÖZÜM ÖNERİLERİ

İZMİR İN SU ÜRÜNLERİ SEKTÖRÜNDEKİ YERİ, SORUNLARI VE ÇÖZÜM ÖNERİLERİ 2012 MART SEKTÖREL&BÖLGESEL İZMİR İN SU ÜRÜNLERİ SEKTÖRÜNDEKİ YERİ, SORUNLARI VE ÇÖZÜM ÖNERİLERİ Şebnem BORAN Su ürünleri sektörü, gerek istihdama olan katkısı gerekse de yarattığı katma değer ile stratejik

Detaylı

ÇİMENTO SEKTÖRÜ 10.04.2014

ÇİMENTO SEKTÖRÜ 10.04.2014 ÇİMENTO SEKTÖRÜ TABLO 1: EN ÇOK ÜRETİM YAPAN 15 ÜLKE (2012) TABLO 2: EN ÇOK TÜKETİM YAPAN 15 ÜLKE (2012) SEKTÖRÜN GENEL DURUMU Dünyada çimento üretim artışı hızlanarak devam ederken 2012 yılında dünya

Detaylı

Türkiye Cumhuriyeti Ekonomi Bakanlığı,

Türkiye Cumhuriyeti Ekonomi Bakanlığı, Türkiye Cumhuriyeti Ekonomi Bakanlığı, 217 15 147 12 16 7 132 182 295 399 191 135 618 22 358 416 195 34 3 222 17 14 143 32 43 31 3 35 44 464 841 1.42 1.392 1.3 1.615 1.782 ZEYTİNYAĞI SEKTÖRÜN TANIMI SITC

Detaylı

Dünya Mısır Pazarı ve Türkiye

Dünya Mısır Pazarı ve Türkiye Dünya Mısır Pazarı ve Türkiye Günümüzde çok amaçlı bir kullanım alanına sahip olan Mısır, Amerika Kıtası keşfedilene kadar dünya tarafından bilinmemekteydi. Amerika Kıtasının 15. yüzyıl sonlarında keşfedilmesiyle

Detaylı

AB, BDT, Kuzey Afrika ve Ortadoğu ülkeleri başta olmak üzere 160 ülkeye 921 milyon dolarlık ihracat

AB, BDT, Kuzey Afrika ve Ortadoğu ülkeleri başta olmak üzere 160 ülkeye 921 milyon dolarlık ihracat 2015 üretici fiyatlarıyla 16,9 milyar TL lik pazar (6,2 milyar $) 11 binden fazla ürün AB, BDT, Kuzey Afrika ve Ortadoğu ülkeleri başta olmak üzere 160 ülkeye 921 milyon dolarlık ihracat 15 akredite Ar-Ge

Detaylı

YURTDIŞI MÜTEAHHİTLİK HİZMETLERİ

YURTDIŞI MÜTEAHHİTLİK HİZMETLERİ 2014 OCAK SEKTÖREL YURTDIŞI MÜTEAHHİTLİK HİZMETLERİ Nurel KILIÇ Yurtdışı müteahhitlik hizmetleri sektörü, ekonomiye döviz girdisi, yurt dışında istihdam imkanları, teknoloji transferi ve lojistikten ihracata

Detaylı

EKONOMİK VE SOSYAL GÖSTERGELER 2014

EKONOMİK VE SOSYAL GÖSTERGELER 2014 EKONOMİK VE SOSYAL GÖSTERGELER 214 SOSYAL YAPI EĞİTİM İŞGÜCÜ EKONOMİK DIŞ TİCARET BANKACILIK TURİZM SOSYAL YAPI GÖSTERGELERİ YILLAR VAN TÜRKİYE 199 637.433 56.473.35 2 877.524 67.83.524 21 1.35.418 73.722.988

Detaylı

RAKAMLARLA KONYA İSTİHDAMI FEYZULLAH ALTAY

RAKAMLARLA KONYA İSTİHDAMI FEYZULLAH ALTAY Bugün, yükselen ekonomisi ve gelişmekte olan performansıyla ülkesi için önemli bir katma değer oluşturan sayılı merkezlerden birisidir. Gelişmekte olan ekonomisine paralel olarak birçok sektörde yeni iş

Detaylı

INTERNATIONAL MONETARY FUND IMF (ULUSLARARASI PARA FONU) KÜRESEL EKONOMİK GÖRÜNÜM OCAK 2015

INTERNATIONAL MONETARY FUND IMF (ULUSLARARASI PARA FONU) KÜRESEL EKONOMİK GÖRÜNÜM OCAK 2015 INTERNATIONAL MONETARY FUND IMF (ULUSLARARASI PARA FONU) KÜRESEL EKONOMİK GÖRÜNÜM OCAK 2015 Hazırlayan: Ekin Sıla Özsümer AB ve Uluslararası Organizasyonlar Şefliği Uzman Yardımcısı IMF Küresel Ekonomik

Detaylı

Türkiye de Plastik Sektörü & Maliyet Tasarrufu Tekniklerinin Önemi

Türkiye de Plastik Sektörü & Maliyet Tasarrufu Tekniklerinin Önemi Türkiye de Plastik Sektörü & Maliyet Tasarrufu Tekniklerinin Önemi Yavuz EROĞLU Yönetim Kurulu Başkanı 1 10 Eylül 2015 TÜRKİYE PLASTİK SEKTÖRÜ TÜRKİYE PLASTİK SEKTÖRÜ; SEKTÖRDE FAALİYET GÖSTEREN 6500 FİRMA

Detaylı

AKDENİZ İHRACATÇI BİRLİKLERİ TEKSTİL VE HAMMADDELERİ SEKTÖRÜ İHRACAT RAKAMLARI DEĞERLENDİRMESİ

AKDENİZ İHRACATÇI BİRLİKLERİ TEKSTİL VE HAMMADDELERİ SEKTÖRÜ İHRACAT RAKAMLARI DEĞERLENDİRMESİ AKDENİZ İHRACATÇI BİRLİKLERİ TEKSTİL VE HAMMADDELERİ SEKTÖRÜ İHRACAT RAKAMLARI LENDİRMESİ Hazırlayan: Erman YERMAN / Şef TEKSTİL VE HAMMADDELERİ SEKTÖRÜ TÜRKİYE VE AKİB LENDİRMESİ yılı Ekim ayından bu

Detaylı

İSTANBUL SANAYİ FORUMU

İSTANBUL SANAYİ FORUMU İsmail Selçuk AKSOY 42. Grup Meclis Üyesi 26. Grup Termoplastik ve Galalit Eşya Sanayii 28. Grup Kauçuk Sanayii 39. Grup Enjeksiyon ile Elde Edilen Plastik Mamulleri Sanayii 42. Grup Budünöz ve Vakum ile

Detaylı

SERAMİK KAPLAMA MALZEMELERİ VE SERAMİK SAĞLIK GEREÇLERİ SEKTÖRÜNDE DÜNYA İTHALAT RAKAMLARI ÇERÇEVESİNDE HEDEF PAZAR ÇALIŞMASI

SERAMİK KAPLAMA MALZEMELERİ VE SERAMİK SAĞLIK GEREÇLERİ SEKTÖRÜNDE DÜNYA İTHALAT RAKAMLARI ÇERÇEVESİNDE HEDEF PAZAR ÇALIŞMASI SERAMİK KAPLAMA MALZEMELERİ VE SERAMİK SAĞLIK GEREÇLERİ SEKTÖRÜNDE DÜNYA İTHALAT RAKAMLARI ÇERÇEVESİNDE HEDEF PAZAR ÇALIŞMASI ORTA ANADOLU İHRACATÇI BİRLİKLERİ GENEL SEKRETERLİĞİ Seramik sektörünün en

Detaylı

ZEYTİNYAĞI SEKTÖR RAPORU-2013

ZEYTİNYAĞI SEKTÖR RAPORU-2013 Türkiye de Üretim Zeytin ağacında periyodisiteden dolayı zeytin üretimi yıllara göre inişli çıkışlı bir grafik izlemekte ve üretime bağlı olarak bir yıl düşük (yok yılı) bir yıl yüksek (var yılı) ürün

Detaylı

İTKİB Genel Sekreterliği AR&GE ve Mevzuat Şubesi

İTKİB Genel Sekreterliği AR&GE ve Mevzuat Şubesi HALI SEKTÖRÜ 2014 EYLÜL AYLIK İHRACAT BİLGİ NOTU İİTKİİB GENEL SEKRETERLİİĞİİ AR & GE VE MEVZUAT ŞUBESİİ EKİİM 2014 1 2014 YILI EYLÜL AYINDA HALI SEKTÖRÜ İHRACATININ DEĞERLENDİRMESİ Ülkemizin halı ihracatı

Detaylı

TEKSTİL MAKİNALARI. Hazırlayan Hasan KÖSE 2006. T.C. Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığı İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi

TEKSTİL MAKİNALARI. Hazırlayan Hasan KÖSE 2006. T.C. Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığı İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi TEKSTİL MAKİNALARI Hazırlayan Hasan KÖSE 2006 T.C. Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığı İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi TEKSTİL MAKİNALARI TÜRKİYE DE ÜRETİM Tanımı Tekstil makinaları, tekstil sanayinin

Detaylı

Dünya Halı Pazarları ve Türkiye nin Durum Tespiti. Fazıl ALKAN Ar-Ge ve Mevzuat Şubesi 2008

Dünya Halı Pazarları ve Türkiye nin Durum Tespiti. Fazıl ALKAN Ar-Ge ve Mevzuat Şubesi 2008 Dünya Halı Pazarları ve Türkiye nin Durum Tespiti Fazıl ALKAN Ar-Ge ve Mevzuat Şubesi 2008 Dünya Halı İthalatı (Milyon $) 12.000 10.000 8.000 7.621 8.562 9.924 10.536 11.241 6.000 4.000 2.000 0 2002 2003

Detaylı

BULGARİSTAN ÜLKE RAPORU 05.02.2015

BULGARİSTAN ÜLKE RAPORU 05.02.2015 BULGARİSTAN ÜLKE RAPORU 05.02.2015 BULGARİSTAN ÜLKE RAPORU 05.02.2015 YÖNETİCİ ÖZETİ Uludağ İhracatçı Birlikleri nin kayıtlarına göre, Bursa dan Bulgaristan a ihracat yapan 585 firma bulunmaktadır. 31.12.2013

Detaylı

TÜRKĐYE DE DÖKÜM SEKTÖRÜ 23.02.2007

TÜRKĐYE DE DÖKÜM SEKTÖRÜ 23.02.2007 TÜRKĐYE DE DÖKÜM SEKTÖRÜ 1 23.02.2007 Demir ve Çelik Döküm Sanayi sektörü; endüksiyon, ark veya kupol ocaklarında, çeşitli pik demiri, çelik hurdaları ve ferro alaşımların ergitilerek, kalıplama tesislerinde

Detaylı

Soru 1: Firma olarak 2012 yılının ikinci yarısı için nasıl bir ekonomik beklenti içindesiniz?

Soru 1: Firma olarak 2012 yılının ikinci yarısı için nasıl bir ekonomik beklenti içindesiniz? EKONOMİK DURUM TESPİT ANKET SONUÇLARI Ankete Katılım: 1998 yılından bu tarafa düzenlenen anketimize bu dönem 56 firmadan cevap gelmiştir. Bu miktar toplam üyelerimizin %9 una karşılık gelmektedir. Ankete

Detaylı

TÜRKİYE PLASTİK İNŞAAT MAMULLERİ SEKTÖR İZLEME RAPORU Ay PAGEV

TÜRKİYE PLASTİK İNŞAAT MAMULLERİ SEKTÖR İZLEME RAPORU Ay PAGEV TÜRKİYE PLASTİK İNŞAAT MAMULLERİ SEKTÖR İZLEME RAPORU 2015 6 Ay PAGEV YÖNETİCİ ÖZETİ Plastiklerin tüm uygulama alanları arasında, % 20 25 bir hacme sahip olan yapı ve inşaat, ambalaj uygulamalarından sonra

Detaylı

TÜRKİYE DIŞ TİCARETİNDEN İZMİR İN ALDIĞI PAYIN ANALİZİ

TÜRKİYE DIŞ TİCARETİNDEN İZMİR İN ALDIĞI PAYIN ANALİZİ 2013 ARALIK EKONOMİ TÜRKİYE DIŞ TİCARETİNDEN İZMİR İN ALDIĞI PAYIN ANALİZİ Erdem ALPTEKİN Giriş İzmir, 8.500 yıllık tarihsel geçmişe sahip, birçok medeniyetin birlikte hoşgörüyle yaşadığı, oldukça zengin

Detaylı

Mayıs Konya Dış Ticaret Verileri

Mayıs Konya Dış Ticaret Verileri Mayıs 2014 Konya Dış Ticaret Verileri Dış Ticaret Tablo 1-İhracatta Türkiye Konya Karşılaştırması 1000 $ 2013 Mayıs 2014 Mayıs Değişim 2013 Ocak - Mayıs 2014 Ocak - Mayıs Değişim İHRACAT İTHALAT 1000 $

Detaylı

Mayıs Ayı Tekstil Gündemi

Mayıs Ayı Tekstil Gündemi Mayıs Ayı Tekstil Gündemi 03.06.2016 Mayıs Ayı Tekstil Gündemi «Çin, Mısır da tekstil bölgesi kuruyor» «Bangladeş konfeksiyon sektörü, verimlilikteki düşüşten endişe ediyor» «Pakistan pamuk endüstrisi,

Detaylı

ÖDEMİŞ İLÇESİNDE PATATES ÜRETİMİ, KOŞULLAR ve SORUNLAR

ÖDEMİŞ İLÇESİNDE PATATES ÜRETİMİ, KOŞULLAR ve SORUNLAR ÖDEMİŞ İLÇESİNDE PATATES ÜRETİMİ, KOŞULLAR ve SORUNLAR GİRİŞ Solanaceae familyasına ait olduğu bilinen patatesin Güney Amerika`nın And Dağları nda doğal olarak yetiştiği; 16. yüzyılın ikinci yarısında

Detaylı

Enerji ve İklim Haritası

Enerji ve İklim Haritası 2013/2 ENERJİ İŞLERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ Enerji ve Çevre Yönetimi Dairesi Başkanlığı Enerji ve İklim Haritası Uzm. Yrd. Çağrı SAĞLAM 22.07.2013 Redrawing The Energy Climate Map isimli kitabın çeviri özetidir.

Detaylı

İŞLETME VE ORGANİZASYON STAJI UYGULAMA ESASLARI

İŞLETME VE ORGANİZASYON STAJI UYGULAMA ESASLARI İŞLETME VE ORGANİZASYON STAJI UYGULAMA ESASLARI ENDÜSTRİ MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ İŞLETME VE ORGANİZASYON STAJI UYGULAMA ESASLARI 2014 İŞLETME VE ORGANİZASYON STAJI UYGULAMA ESASLARI Açıklama Staj yapılan işletmelerde

Detaylı

II. KKTC KOBİ ZİRVESİ GİRİŞİMCİLİK EKOSİSTEMİ GELECEK STRATEJİLERİ KONFERANSI

II. KKTC KOBİ ZİRVESİ GİRİŞİMCİLİK EKOSİSTEMİ GELECEK STRATEJİLERİ KONFERANSI II. KKTC KOBİ ZİRVESİ GİRİŞİMCİLİK EKOSİSTEMİ GELECEK STRATEJİLERİ KONFERANSI KKTC GENEL VE EKONOMİK BİLGİLER 2 KKTC Genel ve Ekonomik Bilgiler Nüfus (2014); 313.626 Gayrisafi Yurtiçi Hasıla (2015); 10,2

Detaylı

DEMİR-ÇELİK SEKTÖR DEĞERLENDİRMESİ

DEMİR-ÇELİK SEKTÖR DEĞERLENDİRMESİ DEMİR-ÇELİK SEKTÖR DEĞERLENDİRMESİ Nurel KILIÇ Dünya çelik sektöründe, 2011 yılının, kriz kayıplarının telafi edildiği bir yıl olması nedeniyle büyüme oranı % 15 ten % 6,8 e gerilemiştir. Bu nedenle Çin

Detaylı

TIBBİ CİHAZLAR SEKTÖR ANALİZİ

TIBBİ CİHAZLAR SEKTÖR ANALİZİ TIBBİ CİHAZLAR SEKTÖR ANALİZİ 1. Tıbbi cihazlar sektörü dünyada çok hızla büyüyen, dinamizmi yüksek ve temel özellikleri zamanla gelişmiş ülkeler/dev firmalar lehine oluşmuş bir yapıya sahiptir. Dünya

Detaylı

Konya Ekonomik Verileri. Temmuz 2014

Konya Ekonomik Verileri. Temmuz 2014 Konya Ekonomik Verileri Temmuz 2014 Dış Ticaret Tablo 1-Dış Ticarette Türkiye Konya Karşılaştırması 1000 $ Temmuz 13 Temmuz 14 Değişim % Oca.-Tem.13 Oca.-Tem. 14 Değişim % İHRACAT Konya 117.647 115.165-2,11%

Detaylı