BBM 231 Yazmaçların Aktarımı Seviyesinde Tasarım! Hacettepe Üniversitesi Bilgisayar Müh. Bölümü

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "BBM 231 Yazmaçların Aktarımı Seviyesinde Tasarım! Hacettepe Üniversitesi Bilgisayar Müh. Bölümü"

Transkript

1 BBM 231 Yazmaçların Aktarımı Seviyesinde Tasarım! Hacettepe Üniversitesi Bilgisayar Müh. Bölümü

2 Bu derste! Büyük, karmaşık sayısal sistemlerin tasarımı ele alınacaktır. ASM ve ASMD çizgeleri Tasarım Örnekleri Denetleme Mantığı * yazmaç ve kod çözücüler ile * her bir durum için bir iki durumlu ile Çoklayılar ile Tasarım 2

3 Büyük Sayısal Sistemler! Büyük sayısal sistemleri, Durum sayıları çok fazla olduğundan, durum tablosu ile ifade edemeyiz. Modüler bir yaklaşım ile ele alınırlar. Sistem her biri bir işlevi yerine getiren daha küçük sistemlere bölünür. Bu modüller, yazmaçlar, kodlayıcılar, aritmetik elemanlar, kontrol mantığı gibi cihazlardan oluşur. Modüller, veri yolları ve kontrol sinyalları ile birbirlerine bağlanırlar. 3

4 Yazmaç Aktarımı Düzeyi! Yazmaçlar, bir sayısal sistemin temel bileşenleri arasında sayılırlar. Yazmaç aktarım düzeyi sistemdeki yazmaçlar kümesi yazmaçlarda saklanılan veri üzerindeki işlemler sistemdeki işlemlerin sırasını denetleyen denetim birimi 4

5 Gösterimler! Bir sayısal sistemde en çok karşılaşılan işlemler: 1. Aktarım işlemleri R2 ß R1 if(t3 == 1) then (R2 ß R1, R3ß R2) (T3: kontrol sinyali) 2. Aritmetik işlemler R1 ß R1 + R2 3. Mantıksal işlemler (e.g. OR) 4. Kaydırma işlemleri R4 ß shr R4 5

6 ASM : Algoritmasal Durum Makinaları (Algorithmic State Machines)! Sayısal sistemlerde saklanan ikili veri Veri Denetim Veri-işleme işlemleri : aritmetik işlemler, kaydırma, vb. Sayısal sistem tasarımı: 1. Veri işleme işlemlerini gerçekleştiren devrelerin tasarımı (datapath unit) 2. Çeşitli olayların hangi sırada olduğunu belirleyen denetim devrelerinin tasarımı (control unit) 6

7 Donanım Algoritması => bir sayısal sistemin denetim sırası ve datapath görevlerinin belirtilmesi. Donanım algoritmasının tanımlanması için kullanılan akış çizgeleri ASM (algorithmic state machine) 7

8 3 temel bileşen içerir: ASM çizgesi! 1. Durum kutusu (State box) 2. Karar kutusu (Decision box) 3. Koşullu kutu (Conditional Box) 8

9 ASM Çizgesi Bileşenleri 1/2! State Box: Decision Box: R 0, S_pause durumundan bir sonraki duruma geçişte gerçekleşir! Start_OP_A: Moore tipi sinyal 9

10 ASM Çizgesi Bileşenleri 2/2! Hiçbir veri- işleme işlemi barındırmayan ASM çizgesi 10

11 ASM Bloğu! Her bir blok, bir saat-vuruşu süresinde sistemin durumunu belirtir. Genel olarak, Moore türü çıkışlar state box lar ile, Mealy türü çıkışlar ise koşullu box lad ile üretilirler. 11

12 Eşdeğer Durum Çizeneği! 12

13 ASM de Zaman! Bir sonraki saat vuruşunda : A yazmacındaki değer arttırılır. Eğer E = 1 ise R temizlenir. Bir sonraki duruma geçilir. 13

14 ASMD Çizgesi (Algorithmic State Machine and Datapath ASM çizgesinden farkı. 1) Yazmaç işlemleri state box larda ifade edilmez. 2) Yazmaç işlemleri, çizgenin kenarlarında gösterilir. 3) conditional box lar yazmaç işlemlerini denetleyen sinyalleri belirtir. 14

15 Tasarım Örneği-1! Veriyolu (datapath) birimi E ve F diye iki tane JK ikidurumlusundan Bir tane 4-bit ikili sayaç : A[3:0] tan oluşur. A daki ikidurumlular A 3 A 2 A 1 A o dır. A 3 en yüksek öncelikli bittir. Start sinyali sistemi başlatır. A nın içeriği ve F sıfırlanır. Herbir saat vuruşunda sayaç 1 arttırılır. A 2 A 3 bitleri işlemlerin sırasını belirler. A 2 =0 ise E 0 lanır ve sayma devam eder. A 2 =1 ise E 1 lenir ve A 3 =0 ise sayma devam eder. A 2 =1 ise E 1 lenir ve A 3 =1 ise F 1 lenir ve bir sonraki saat vuruşunda sistem saymayı durdurur. - Start = 0 ise sistem ilk durumda kalır, 1 ise işlemler devam eder. 15

16 Tasarım Örneği-1: Blok diagram! Status signals A3 A2 clr_e set_e Datapath A Start Controller set_f clr_a_f E incr_a F reset_b clock (a) 16

17 Tasarım Örneği-1: ASMD Çizgesi! Zamanuyumsuz reset için Zamanuyumlu reset için 17

18 Tasarım Örneği-1 : Gelişmiş ASMD Çizgesi! Zamanuyumsuz reset için Eğer bir işlem koşulsuz ise Moore-türü sinyal A nın arttırılması (S_1) Koşullu ise Mealy-türü sinyal E nin 1lenmesi (S_1 ve A 2 =1) 18

19 Tasarım Örneği-1: İşlem Sırası! 19

20 Tasarım Örneği 1! 20

21 Tasarım Örneği-1: Durum Tablosu! 21

22 Tasarım Örneği-1! 22

23 Tasarım Örneği-2: İkili Çarpma! (register B) (register Q) partial product formed in register A, stored in registers A and Q carry after addition in flip-flop C number of bits in the multiplier initially in counter P 4. Bölümde, toplayıcılar ve AND geçitleri ile gerçekleştirmiştik. daha çok donanım ile fakat 1 saat vuruşunda gerçekleşir. Şimdi à 1 toplayıcı ve 1 kaydırma yazmacı ile gerçekleştireceğiz. daha az donanım ile fakat birden çok saat vuruşunda gerçekleşir. 23

24 Tasarım Örneği-2: Genel Görünüm! 24

25 Tasarım Örneği-2 : Yazmaçlar! 25

26 Tasarım Örneği-2: ASMD Çizgesi! 26

27 Tasarım Örneği-2: Çalışması! 27

28 Tasarım Örneği-2: Durum Çizeneği! Start 0 Zero 1 S_idle Start 1 S_add S_shift (a) Zero 0 State Transition Register Operations From To S_idle Initial state S_idle S_add A 0, C 0, P dp_width S_add S_shift P = P 1 if (Q[0]) then (A A B, C C out ) S_shift shift right {CAQ}, C < 0 28

29 Denetleme Mantığı (Control Logic)! Denetleyici, bir dizisel devredir. Bilinen dizisel devre tasarımı ile yapılabilir. Durum ve girişlerin çok olduğu durumlarda? İki tasarım yöntemi: Bir yazmaç ve kod çözücü ile (sequence register and decoder) Her bir durum için bir ikidurumlu ile (one-hot design: one flip-flop per state) 29

30 Bir Yazmaç ve Kod Çözücü ile Tasarım! 30

31 Bir Yazmaç ve Kod Çözücü ile Tasarım (1)! 31

32 Bir Yazmaç ve Kod Çözücü ile Next State Tasarım Logic (2)! Q[0] Zero D C Decoder (S_add) T 1 (S_shift) T 2 G 1 T 3 Add_regs Decr_P Shift_regs C clock reset_b (a) Next State Logic Ready Start Q[0] D C G 0 0 (S_idle) T 0 Load_regs Add_regs (S_add) T Decoder Decr_P Zero (S_shift) T 2 Shift_regs 1 D G 1 T 3 D G1 = T 1 D G0 = T 0 Start + T 2 Zero C clock reset_b 32

33 Her Bir Durum için İkidurumlu ile Tasarım! Maksimum sayıda ikidurumlu içerir. Bir önceki yöntemde 2 n durum için n ikidurumlu. Bu yöntemde 2 n durum için 2 n ikidurumlu. Avantajı basitliği durum ya da uyarma çizelgesine ihtiyaç yoktur. (D türü ikidurumlu için) ASMD ya da durum çizgesine bakarak tasarlanabilir. 33

34 Her Bir Durum için İkidurumlu ile Tasarım! 34

35 Çoklayıcılar ile Tasarım! Bir yazmaç ve kod çözücü ile tasarım İkidurumlular (durum değeri) Kod çözücü: denetim çıkışlarını üretir. Geçitler: bir sonraki durumu ve çıkış sinyallerini belirler. Geçitler yerine çoklayıcılar da kullanabiliriz. 35

36 Bir Örnek: Çoklayıcılar ile Tasarım! 00 durumunda w = 0 ise 00 durumuna w = 1 ise 01 durumuna 36

37 37

38 Bir Örnek: Çoklayıcılar ile Tasarım! 00 durumunda w = 0 ise 00 durumuna w = 1 ise 01 durumuna 38

39 Tasarım Örneği: Yazmaçtaki Birlerin Sayılması! R1 yazmacındaki birlerin sayısı R2 yazmacına aktarılır. Birim zamanda R1 den bir bit sola, E ikidurumlusuna aktarılır. E = 1 ise R2 yazmacındaki değer arttırılır. R1= 0 ise sona erer. Status signals E Zero data Load_regs E Datapath... R1 Start Ready Controller Shift_left Incr_R2 Shift_left... R2 reset_b clock count 39

40 Yazmaçtaki Birlerin Sayılması! 40

41 41

42 Yazmaçtaki Birlerin Sayılması! 42

Bilgisayar Mühendisligi Bölümü Hacettepe Üniversitesi

Bilgisayar Mühendisligi Bölümü Hacettepe Üniversitesi Bu derste... BİL 201 Birleşimsel Mantık (Combinational Logic) Bilgisayar Mühendisligi Bölümü Hacettepe Üniversitesi Birleşimsel Devreler - Çözümlenmesi - Tasarımı Birleşimsel Devre Örnekleri - Yarım Toplayıcı

Detaylı

EEM122SAYISAL MANTIK SAYICILAR. Elektrik Elektronik Mühendisliği Yrd. Doç. Dr. Hüseyin Sağkol

EEM122SAYISAL MANTIK SAYICILAR. Elektrik Elektronik Mühendisliği Yrd. Doç. Dr. Hüseyin Sağkol EEM122SAYISAL MANTIK BÖLÜM 6: KAYDEDİCİLER VE SAYICILAR Elektrik Elektronik Mühendisliği Yrd. Doç. Dr. Hüseyin Sağkol KAYDEDİCİLER VE SAYICILAR Flip-flopkullanan devreler fonksiyonlarına göre iki guruba

Detaylı

Yrd.Doç.Dr. Celal Murat KANDEMİR. Kodlama (Coding) : Bir nesneler kümesinin bir dizgi (bit dizisi) kümesi ile temsil edilmesidir.

Yrd.Doç.Dr. Celal Murat KANDEMİR. Kodlama (Coding) : Bir nesneler kümesinin bir dizgi (bit dizisi) kümesi ile temsil edilmesidir. Bilgisayar Mimarisi İkilik Kodlama ve Mantık Devreleri Yrd.Doç.Dr. Celal Murat KANDEMİR ESOGÜ Eğitim Fakültesi - BÖTE twitter.com/cmkandemir Kodlama Kodlama (Coding) : Bir nesneler kümesinin bir dizgi

Detaylı

BBM 231 Zamanuyumlu dizisel devreler (synchronous sequential logic)" Hacettepe Üniversitesi Bilgisayar Müh. Bölümü

BBM 231 Zamanuyumlu dizisel devreler (synchronous sequential logic) Hacettepe Üniversitesi Bilgisayar Müh. Bölümü BBM 23 Zaanuyulu dizisel devreler (synchronous sequential logic)" Hacettepe Üniversitesi Bilgisayar Müh. Bölüü Ders hakkında" Aykut Erde aykut@cs.hacettepe.edu.tr Oda: Tel: 297 75 / 46 Ofis Saati: Carşaba

Detaylı

HDL Dilleri VHDL. Son olarak, spesifik ASIC teknolojisi için devrenin yerleşimi netlist tanımlamalarından gelen diğer araçlarla oluşturulmuş olunur.

HDL Dilleri VHDL. Son olarak, spesifik ASIC teknolojisi için devrenin yerleşimi netlist tanımlamalarından gelen diğer araçlarla oluşturulmuş olunur. HDL Dilleri HDL(Donanım Tanımlama Dili); tasarımın, HDL dillerinden her hangi bir tanesinin kullanılarak yapılmasıdır. HDL bir donanım parçasını modellemek için kullanılan yazılım dilidir. VHDL ile Verilog

Detaylı

KASIRGA 4. GELİŞME RAPORU

KASIRGA 4. GELİŞME RAPORU KASIRGA 4. GELİŞME RAPORU 14.07.2008 Ankara İçindekiler İçindekiler... 2 Giriş... 3 Kasırga Birimleri... 3 Program Sayacı Birimi... 3 Bellek Birimi... 3 Yönlendirme Birimi... 4 Denetim Birimi... 4 İşlem

Detaylı

BM-311 Bilgisayar Mimarisi. Hazırlayan: M.Ali Akcayol Gazi Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü

BM-311 Bilgisayar Mimarisi. Hazırlayan: M.Ali Akcayol Gazi Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü BM-311 Bilgisayar Mimarisi Hazırlayan: M.Ali Akcayol Gazi Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü Konular Bilgisayar Bileşenleri Bilgisayarın Fonksiyonu Instruction Cycle Kesmeler (Interrupt lar) Bus

Detaylı

yaratırdı), sayma dizisi içinde, bir bit geçişini tetiklemek için kullanılabilecek, bazı diğer biçim düzenleri bulmak zorundayız:

yaratırdı), sayma dizisi içinde, bir bit geçişini tetiklemek için kullanılabilecek, bazı diğer biçim düzenleri bulmak zorundayız: Eşzamanlı Sayaçlar Bir eşzamanlı sayacın çıktı bit'leri, eşzamansız sayacın aksine, dalgacıklanma olmadan anlık durum değiştirirler. J-K ikidurumluluardan böyle bir sayaç devresi yapmanın tek yolu bütün

Detaylı

Ders Notlarının Creative Commons lisansı Feza BUZLUCA ya aittir. Lisans: http://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/3.0/

Ders Notlarının Creative Commons lisansı Feza BUZLUCA ya aittir. Lisans: http://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/3.0/ Eşzamanlı (Senkron) Ardışıl Devrelerin Tasarlanması (Design) Bir ardışıl devrenin tasarlanması, çözülecek olan problemin sözle anlatımıyla (senaryo) başlar. Bundan sonra aşağıda açıklanan aşamalardan geçilerek

Detaylı

SAYISAL TASARIM. Ege Üniversitesi Ege MYO Mekatronik Programı

SAYISAL TASARIM. Ege Üniversitesi Ege MYO Mekatronik Programı SAYISAL TASARIM Ege Üniversitesi Ege MYO Mekatronik Programı BÖLÜM 2 Kayar Yazaçlar 23.02.2015 Sayısal Tasarım 3 Kayar Yazacın Çalışma Şekilleri Kayar yazaç flip-flopların veri saklamak ve veri taşımak

Detaylı

DERS 3 MİKROİŞLEMCİ SİSTEM MİMARİSİ. İçerik

DERS 3 MİKROİŞLEMCİ SİSTEM MİMARİSİ. İçerik DERS 3 MİKROİŞLEMCİ SİSTEM MİMARİSİ İçerik Mikroişlemci Sistem Mimarisi Mikroişlemcinin yürüttüğü işlemler Mikroişlemci Yol (Bus) Yapısı Mikroişlemci İç Veri İşlemleri Çevresel Cihazlarca Yürütülen İşlemler

Detaylı

ncü Bilgi İşleyen Makine Olarak Beyin Beyin 2005 Albert Long Hall, Boğazi

ncü Bilgi İşleyen Makine Olarak Beyin Beyin 2005 Albert Long Hall, Boğazi Bilgisayar ve Beynin Karşılaştırmalı Evrimi Bilgi Đşleyen Makina Olarak Beyin - 3 23-24 Aralık 2005 Boğ, Đstanbul M. Ufuk Çağlayan Bilgisayar Mühendisliği Bölümü Boğ 24 Aralık 2005 Motivasyon Bilgisayar

Detaylı

SELÇUK ÜNĠVERSĠTESĠ MÜHENDĠSLĠK-MĠMARLIK FAKÜLTESĠ ELEKTRĠK-ELEKTRONĠK MÜHENDĠSLĠĞĠ BÖLÜMÜ LOJĠK DEVRE TASARIM DERS NOTLARI

SELÇUK ÜNĠVERSĠTESĠ MÜHENDĠSLĠK-MĠMARLIK FAKÜLTESĠ ELEKTRĠK-ELEKTRONĠK MÜHENDĠSLĠĞĠ BÖLÜMÜ LOJĠK DEVRE TASARIM DERS NOTLARI SELÇUK ÜNĠVERSĠTESĠ MÜHENDĠSLĠK-MĠMARLIK FAKÜLTESĠ ELEKTRĠK-ELEKTRONĠK MÜHENDĠSLĠĞĠ BÖLÜMÜ LOJĠK DEVRE TASARIM DERS NOTLARI Konya- 2012 i KONULAR 1. Ardışıl lojik devreler, senkron ardışıl lojik devreler

Detaylı

Ders Adı Kodu Yarıyılı T+U Saati Ulusal Kredisi AKTS

Ders Adı Kodu Yarıyılı T+U Saati Ulusal Kredisi AKTS DERS BİLGİLERİ Ders Adı Kodu Yarıyılı T+U Saati Ulusal Kredisi AKTS Sayısal Lojik Tasarımı BIL281 3 5+0 5 6 Ön Koşul Dersleri Yok Dersin Dili Dersin Seviyesi Dersin Türü Türkçe Lisans Zorunlu / Yüz Yüze

Detaylı

SAYISAL MANTIK LAB. PROJELERİ

SAYISAL MANTIK LAB. PROJELERİ 1. 8 bitlik Okunur Yazılır Bellek (RAM) Her biri ayrı adreslenmiş 8 adet D tipi flip-flop kullanılabilir. RAM'lerde okuma ve yazma işlemleri CS (Chip Select), RD (Read), WR (Write) kontrol sinyalleri ile

Detaylı

Fatih University- Faculty of Engineering- Electric and Electronic Dept.

Fatih University- Faculty of Engineering- Electric and Electronic Dept. SAYISAL DEVRE TASARIMI EEM Ref. Morris MANO & Michael D. CILETTI SAYISAL TASARIM 5. Baskı Fatih University- Faculty of Engineering- Electric and Electronic Dept. Birleşik Mantık Tanımı X{x, x, x, x n,}}

Detaylı

BLG4146 - Sistem Analizi ve Tasarımı. Öğr. Grv. Aybike ŞİMŞEK

BLG4146 - Sistem Analizi ve Tasarımı. Öğr. Grv. Aybike ŞİMŞEK BLG4146 - Sistem Analizi ve Tasarımı Öğr. Grv. Aybike ŞİMŞEK Tasarım Evresi Analiz evresinde sorulan NE sorusuyla elde edilen bilgilerin NASIL yapılacağı, NASIL gerçekleştirileceğinin ortaya konulduğu

Detaylı

ELM019 - Ölçme ve Enstrümantasyon 3

ELM019 - Ölçme ve Enstrümantasyon 3 DAQ - Converters Veri Toplayıcılar Data Acquisition Bir Veri Toplama Sisteminin (DAS) Bileşenleri Bazı tıbbi cihazlar bir hastadan gelen fizyolojik işaretlerin takibini ve analizini yapabilir. Şekildeki

Detaylı

BİLGİSAYAR MİMARİSİ. Bilgisayar Bileşenleri Ve Programların Yürütülmesi. Özer Çelik Matematik-Bilgisayar Bölümü

BİLGİSAYAR MİMARİSİ. Bilgisayar Bileşenleri Ve Programların Yürütülmesi. Özer Çelik Matematik-Bilgisayar Bölümü BİLGİSAYAR MİMARİSİ Bilgisayar Bileşenleri Ve Programların Yürütülmesi Özer Çelik Matematik-Bilgisayar Bölümü Program Kavramı Bilgisayardan istenilen işlerin gerçekleştirilebilmesi için gereken işlem dizisi

Detaylı

İşletim Sistemlerine Giriş

İşletim Sistemlerine Giriş İşletim Sistemlerine Giriş İşletim Sistemleri ve Donanım İşletim Sistemlerine Giriş/ Ders01 1 İşletim Sistemi? Yazılım olmadan bir bilgisayar METAL yığınıdır. Yazılım bilgiyi saklayabilir, işleyebilir

Detaylı

BİLGİSAYAR MİMARİSİ. İkili Kodlama ve Mantık Devreleri. Özer Çelik Matematik-Bilgisayar Bölümü

BİLGİSAYAR MİMARİSİ. İkili Kodlama ve Mantık Devreleri. Özer Çelik Matematik-Bilgisayar Bölümü BİLGİSAYAR MİMARİSİ İkili Kodlama ve Mantık Devreleri Özer Çelik Matematik-Bilgisayar Bölümü Kodlama Kodlama, iki küme elemanları arasında karşılıklığı kesin olarak belirtilen kurallar bütünüdür diye tanımlanabilir.

Detaylı

İKİLİ SAYILAR VE ARİTMETİK İŞLEMLER

İKİLİ SAYILAR VE ARİTMETİK İŞLEMLER İKİLİ SAYILAR VE ARİTMETİK İŞLEMLER DENEY 3 GİRİŞ Bu deneyde kurulacak devreler ile işaretsiz ve işaretli ikili sayılar üzerinde aritmetik işlemler yapılacak; işaret, elde, borç, taşma kavramları incelenecektir.

Detaylı

27.10.2011 HAFTA 1 KALICI OLMAYAN HAFIZA RAM SRAM DRAM DDRAM KALICI HAFIZA ROM PROM EPROM EEPROM FLASH HARDDISK

27.10.2011 HAFTA 1 KALICI OLMAYAN HAFIZA RAM SRAM DRAM DDRAM KALICI HAFIZA ROM PROM EPROM EEPROM FLASH HARDDISK Mikroişlemci HAFTA 1 HAFIZA BİRİMLERİ Program Kodları ve verinin saklandığı bölüm Kalıcı Hafıza ROM PROM EPROM EEPROM FLASH UÇUCU SRAM DRAM DRRAM... ALU Saklayıcılar Kod Çözücüler... GİRİŞ/ÇIKIŞ G/Ç I/O

Detaylı

8086 nın Bacak Bağlantısı ve İşlevleri. 8086, 16-bit veri yoluna (data bus) 8088 ise 8- bit veri yoluna sahip16-bit mikroişlemcilerdir.

8086 nın Bacak Bağlantısı ve İşlevleri. 8086, 16-bit veri yoluna (data bus) 8088 ise 8- bit veri yoluna sahip16-bit mikroişlemcilerdir. Bölüm 9: 8086 nın Bacak Bağlantısı ve İşlevleri 8086 & 8088 her iki işlemci 40-pin dual in-line (DIP) paketinde üretilmişlerdir. 8086, 16-bit veri yoluna (data bus) 8088 ise 8- bit veri yoluna sahip16-bit

Detaylı

Ders Adı Kodu Yarıyılı T+U Saati Ulusal Kredisi AKTS. Dijital Tasarım EEE324 6 3+2 4 6

Ders Adı Kodu Yarıyılı T+U Saati Ulusal Kredisi AKTS. Dijital Tasarım EEE324 6 3+2 4 6 DERS BİLGİLERİ Ders Adı Kodu Yarıyılı T+U Saati Ulusal Kredisi AKTS Dijital Tasarım EEE324 6 3+2 4 6 Ön Koşul Dersleri Dersin Dili Dersin Seviyesi Dersin Türü İngilizce Lisans Zorunlu / Yüz Yüze Dersin

Detaylı

1. Sayıcıların çalışma prensiplerini ve JK flip-floplarla nasıl gerçekleştirileceğini anlamak. 2. Asenkron ve senkron sayıcıları incelemek.

1. Sayıcıların çalışma prensiplerini ve JK flip-floplarla nasıl gerçekleştirileceğini anlamak. 2. Asenkron ve senkron sayıcıları incelemek. DENEY 7-2 Sayıcılar DENEYİN AMACI 1. Sayıcıların çalışma prensiplerini ve JK flip-floplarla nasıl gerçekleştirileceğini anlamak. 2. Asenkron ve senkron sayıcıları incelemek. GENEL BİLGİLER Sayıcılar, flip-floplar

Detaylı

T.C. BOZOK ÜNİVERSİTESİ ELEKTRİK ELEKTRONİK MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ LOJĐK DEVRELER LABORATUARI DENEY FÖYÜ

T.C. BOZOK ÜNİVERSİTESİ ELEKTRİK ELEKTRONİK MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ LOJĐK DEVRELER LABORATUARI DENEY FÖYÜ T.C. BOZOK ÜNİVERSİTESİ ELEKTRİK ELEKTRONİK MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ LOJĐK DEVRELER LABORATUARI DENEY FÖYÜ Haziran 2009 ĐÇĐNDEKĐLER Deney-1 Temel Kapı Devreleri. 1 1.1 Ön Çalışma. 1 1.2 Deneyin Amacı 1 1.3

Detaylı

Multiplication/division

Multiplication/division Multiplication/division Oku H&P sections 4.6-4.8 Bir kac integer multiplication algorithm Bir integer division algorithms Floating point math 10/22/2004 Bilgisayar Mimarisi 6.1 10/22/2004 Bilgisayar Mimarisi

Detaylı

PROGRAMLAMAYA GİRİŞ. Öğr. Gör. Ayhan KOÇ. Kaynak: Algoritma Geliştirme ve Programlamaya Giriş, Dr. Fahri VATANSEVER, Seçkin Yay.

PROGRAMLAMAYA GİRİŞ. Öğr. Gör. Ayhan KOÇ. Kaynak: Algoritma Geliştirme ve Programlamaya Giriş, Dr. Fahri VATANSEVER, Seçkin Yay. PROGRAMLAMAYA GİRİŞ Öğr. Gör. Ayhan KOÇ Kaynak: Algoritma Geliştirme ve Programlamaya Giriş, Dr. Fahri VATANSEVER, Seçkin Yay., 2007 Algoritma ve Programlamaya Giriş, Ebubekir YAŞAR, Murathan Yay., 2011

Detaylı

Saklayıcı (veya Yazmaç) (Register)

Saklayıcı (veya Yazmaç) (Register) Saklayıcı (veya Yazmaç) (Register) Genel bir ardışıl devre: Saklayıcılar Ardışıl devre analiz ve sentezi için iyi bir örnektir. Ayrıca daha büyük çaplı ardışıl devrelerin tasarımında kullanılabilirler.

Detaylı

Bölüm 4 Ardışıl Lojik Devre Deneyleri

Bölüm 4 Ardışıl Lojik Devre Deneyleri Bölüm 4 Ardışıl Lojik Devre Deneyleri DENEY 4-1 Flip-Floplar DENEYİN AMACI 1. Kombinasyonel ve ardışıl lojik devreler arasındaki farkları ve çeşitli bellek birimi uygulamalarını anlamak. 2. Çeşitli flip-flop

Detaylı

ANAKARTLAR. Anakartın Bileşenleri

ANAKARTLAR. Anakartın Bileşenleri ANAKARTLAR Anakartlar, bilgisayarların temel donanım elemanıdır. Bir bilgisayarın tüm parçalarını üzerinde barındıran ve bu parçaların iletişimini sağlayan elektronik devredir. Anakartın Bileşenleri 1-Yonga

Detaylı

9. MERKEZİ İŞLEM BİRİM MODÜLÜ TASARIMI

9. MERKEZİ İŞLEM BİRİM MODÜLÜ TASARIMI 1 9. MERKEZİ İŞLEM BİRİM MODÜLÜ TASARIMI Mikroişlemci temelli sistem donanımının en önemli kısmı merkezi işlem birimi modülüdür. Bu modülü tasarlamak için mikroişlemcinin uç işlevlerinin çok iyi bilinmesi

Detaylı

Algoritmalar ve Programlama. Algoritma

Algoritmalar ve Programlama. Algoritma Algoritmalar ve Programlama Algoritma Algoritma Bir sorunu / problemi çözmek veya belirli bir amaca ulaşmak için gerekli olan sıralı mantıksal adımların tümüne algoritma denir. Algoritma bir sorunun çözümü

Detaylı

Mikroişlemci ve Yapısı. Mikroişlemciler ve Mikrobilgisayarlar

Mikroişlemci ve Yapısı. Mikroişlemciler ve Mikrobilgisayarlar Mikroişlemci ve Yapısı 1 Katmanlı Sistem Yapısı (Machine Levels) Bu kısmın altındaki katmanlara programcı ve kullanıcının erişmesi söz konusu değildir. 2 Assembler Kaynak Kod Assembler Linker ADD D0,D1

Detaylı

DOKUZ EYLÜL ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ DEKANLIĞI DERS/MODÜL/BLOK TANITIM FORMU. Dersin Orjinal Adı: LOGIC DESIGN. Dersin Kodu: CME 2003

DOKUZ EYLÜL ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ DEKANLIĞI DERS/MODÜL/BLOK TANITIM FORMU. Dersin Orjinal Adı: LOGIC DESIGN. Dersin Kodu: CME 2003 Dersi Veren Birim: Bilgisayar Mühendisliği Dersin Türkçe Adı: MANTIK TASARIMI Dersin Orjinal Adı: LOGIC DESIGN Dersin Düzeyi:(Ön lisans, Lisans, Yüksek Lisans, Doktora) Lisans Dersin Kodu: CME 00 Dersin

Detaylı

TEKNOLOJİ FAKÜLTESİ ELEKTRİK ELEKTRONİK MÜHENDİSLİĞİ EET-206 SAYISAL ELEKTRONİK - II LABORATUVARI

TEKNOLOJİ FAKÜLTESİ ELEKTRİK ELEKTRONİK MÜHENDİSLİĞİ EET-206 SAYISAL ELEKTRONİK - II LABORATUVARI TEKNOLOJİ FAKÜLTESİ ELEKTRİK ELEKTRONİK MÜHENDİSLİĞİ EET-206 SAYISAL ELEKTRONİK - II LABORATUVARI DENEY FÖYÜ 1 EET-206 SAYISAL ELEKTRONİK - II LABORATUVARI DENEY NO : 1 DENEYİN ADI : OSİLATÖR DEVRESİ Giriş

Detaylı

Temel Bilgisayar Programlama ve BASIC Diline Giriş

Temel Bilgisayar Programlama ve BASIC Diline Giriş Temel Bilgisayar Programlama ve BASIC Diline Giriş Ders Notları Selahattin ERGEÇ-Mustafa Y.ATA KAPSAM 1. Temel Bilgisayar Donanım-Yazılım Bilgileri 2. Simgeler, Değişmezler ve Değişkenler 3. Aritmetiksel

Detaylı

Temel Mikroişlemci Tabanlı Bir Sisteme Hata Enjekte Etme Yöntemi Geliştirilmesi. Buse Ustaoğlu Berna Örs Yalçın

Temel Mikroişlemci Tabanlı Bir Sisteme Hata Enjekte Etme Yöntemi Geliştirilmesi. Buse Ustaoğlu Berna Örs Yalçın Temel Mikroişlemci Tabanlı Bir Sisteme Hata Enjekte Etme Yöntemi Geliştirilmesi Buse Ustaoğlu Berna Örs Yalçın İçerik Giriş Çalişmanın Amacı Mikroişlemciye Hata Enjekte Etme Adımları Hata Üreteci Devresi

Detaylı

25. Aşağıdaki çıkarma işlemlerini doğrudan çıkarma yöntemi ile yapınız.

25. Aşağıdaki çıkarma işlemlerini doğrudan çıkarma yöntemi ile yapınız. BÖLÜM. Büyüklüklerin genel özellikleri nelerdir? 2. Analog büyüklük, analog işaret, analog sistem ve analog gösterge terimlerini açıklayınız. 3. Analog sisteme etrafınızdaki veya günlük hayatta kullandığınız

Detaylı

Bilgisayarda Programlama. Temel Kavramlar

Bilgisayarda Programlama. Temel Kavramlar Bilgisayarda Programlama Temel Kavramlar KAVRAMLAR Programlama, yaşadığımız gerçek dünyadaki problemlere ilişkin çözümlerin bilgisayarın anlayabileceği bir biçime dönüştürülmesi / ifade edilmesidir. Bunu

Detaylı

Mikroişlemcilerde Aritmetik

Mikroişlemcilerde Aritmetik Mikroişlemcilerde Aritmetik Mikroişlemcide Matematiksel Modelleme Mikroişlemcilerde aritmetik işlemler (toplama, çıkarma, çarpma ve bölme) bu iş için tasarlanmış bütünleşik devrelerle yapılır. Bilindiği

Detaylı

BÖLÜM 5 S_BĐT. Komut listesi (STL) Network 1 LD I0.0 S Q0.0, 1

BÖLÜM 5 S_BĐT. Komut listesi (STL) Network 1 LD I0.0 S Q0.0, 1 BÖLÜM 5 ET VE EET ÖLELEĐ : PLC teknolojisinde sürekli çalışmayı sağlamak için mühürleme (kilitleme) pek kullanılmaz. ürekli çalışma başka bir yöntemle çözülür. Bu da ET ve EET tekniğidir. Çıkışın girişe

Detaylı

Algoritma Geliştirme ve Veri Yapıları 3 Veri Yapıları. Mustafa Kemal Üniversitesi

Algoritma Geliştirme ve Veri Yapıları 3 Veri Yapıları. Mustafa Kemal Üniversitesi Algoritma Geliştirme ve Veri Yapıları 3 Veri Yapıları Veri yapısı, bilginin anlamlı sırada bellekte veya disk, çubuk bellek gibi saklama birimlerinde tutulması veya saklanması şeklini gösterir. Bilgisayar

Detaylı

PASCAL PROGRAMLAMA DİLİ YAPISI

PASCAL PROGRAMLAMA DİLİ YAPISI BÖLÜM 3 PASCAL PROGRAMLAMA DİLİ YAPISI 3.1. Giriş Bir Pascal programı en genel anlamda üç ayrı kısımdan oluşmuştur. Bu kısımlar bulunmaları gereken sıraya göre aşağıda verilmiştir. Program Başlığı; Tanımlama

Detaylı

DOKUZ EYLÜL ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ DEKANLIĞI DERS/MODÜL/BLOK TANITIM FORMU. Dersin Kodu: CME 2006

DOKUZ EYLÜL ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ DEKANLIĞI DERS/MODÜL/BLOK TANITIM FORMU. Dersin Kodu: CME 2006 Dersi Veren Birim: Bilgisayar Mühendisliği Dersin Türkçe Adı: BİLGİSAYAR MİMARİSİ Dersin Orjinal Adı: COMPUTER ARCHITECTURE Dersin Düzeyi:(Ön lisans, Lisans, Yüksek Lisans, Doktora) Lisans Dersin Kodu:

Detaylı

Ders - 1. BİL 221 Bilgisayar Yapısı GİRİŞ. Ders Hakkında. Ders İzlencesi

Ders - 1. BİL 221 Bilgisayar Yapısı GİRİŞ. Ders Hakkında. Ders İzlencesi Ders - 1 BİL 221 Bilgisayar Yapısı GİRİŞ Ders Hakkında Ders İzlencesi Bilgisayar Sınıfları Kişisel Bilgisayarlar$ Genel amaçlı, çok çeşitli yazılımlar$ Performans - maliyet ödünleşmesi hedeflenir$ Sunucular$

Detaylı

C PROGRAMLAMA YRD.DOÇ.DR. BUKET DOĞAN PROGRAM - ALGORİTMA AKIŞ ŞEMASI

C PROGRAMLAMA YRD.DOÇ.DR. BUKET DOĞAN PROGRAM - ALGORİTMA AKIŞ ŞEMASI C PROGRAMLAMA DİLİ YRD.DOÇ.DR. BUKET DOĞAN 1 PROGRAM - ALGORİTMA AKIŞ ŞEMASI Program : Belirli bir problemi çözmek için bir bilgisayar dili kullanılarak yazılmış deyimler dizisi. Algoritma bir sorunun

Detaylı

Sayıcılar n bitlik bir bilgiyi tutmanın yanısıra her saat çevriminde tuttukları değeri artıran veya azaltan ardışıl devrelerdir.

Sayıcılar n bitlik bir bilgiyi tutmanın yanısıra her saat çevriminde tuttukları değeri artıran veya azaltan ardışıl devrelerdir. Sayıcılar (Counters) Sayıcılar n bitlik bir bilgiyi tutmanın yanısıra her saat çevriminde tuttukları değeri artıran veya azaltan ardışıl devrelerdir. Genel olarak iki gruba ayrılır: Senkron sayıcılar Asenkron

Detaylı

Mobil ve Kablosuz Ağlar (Mobile and Wireless Networks)

Mobil ve Kablosuz Ağlar (Mobile and Wireless Networks) Mobil ve Kablosuz Ağlar (Mobile and Wireless Networks) Hazırlayan: M. Ali Akcayol Gazi Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü Ders konuları 2 1 Kodlama ve modülasyon yöntemleri İletim ortamının özelliğine

Detaylı

Proses. Prosesler 2. İşletim Sistemleri

Proses. Prosesler 2. İşletim Sistemleri 2 PROSESLER Proses Bir işlevi gerçeklemek üzere ardışıl bir program parçasının yürütülmesiyle ortaya çıkan işlemler dizisi Programın koşmakta olan hali Aynı programa ilişkinbirdenfazlaprosesolabilir. Görev

Detaylı

Mikrobilgisayar Mimarisi ve Programlama

Mikrobilgisayar Mimarisi ve Programlama Mikrobilgisayar Mimarisi ve Programlama 2. Hafta Bellek Birimleri ve Programlamaya Giriş Doç. Dr. Akif KUTLU Ders web sitesi: http://www.8051turk.com/ http://microlab.sdu.edu.tr Bellekler Bellekler 0 veya

Detaylı

T.C. RC SERVO MOTOR KONTROLÜ

T.C. RC SERVO MOTOR KONTROLÜ T.C. BİLECİK ŞEYH EDEBALİ ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ BİLGİSAYAR MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ RC SERVO MOTOR KONTROLÜ İBRAHİM ALİ METİN BİLECİK 30 Mart 2015 T.C. BİLECİK ŞEYH EDEBALİ ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK

Detaylı

Microsoft Excel Uygulaması 2

Microsoft Excel Uygulaması 2 Microsoft Excel Uygulaması 2 Dört Temel İşlem: MS Excel hücrelerinde doğrudan değerlere ya da hücre başvurularına bağlı olarak hesaplamalar yapmak mümkündür. Temel aritmetik işlemlerin gerçekleştirilmesi

Detaylı

2013-14 GÜZ YY. - MKT103 - GÖRSEL PROGRAMLAMA DERSİ - ARA SINAVI

2013-14 GÜZ YY. - MKT103 - GÖRSEL PROGRAMLAMA DERSİ - ARA SINAVI 2013-14 GÜZ YY. - MKT103 - GÖRSEL PROGRAMLAMA DERSİ - ARA SINAVI KOÜ Mekatronik Mühendisliği Bölümü/MKT-103-Görsel Programlama Dersi - Ara Sınav J-grubu Ad-Soyad:...No:... J GRUBU-süre:70dk 1.) Aşağıdaki

Detaylı

Bölüm 5: ARITMETIK VE MANTIK IŞLEM YAPAN KOMUTLAR

Bölüm 5: ARITMETIK VE MANTIK IŞLEM YAPAN KOMUTLAR Bölüm 5: ARITMETIK VE MANTIK IŞLEM YAPAN KOMUTLAR Toplama (Addition) Toplama (ADD) belirtilen iki yazaç veya yazaç ile belleğin içeriğini toplar ve kullanılan adresleme moduna göre sonucu belirtilen yazaca

Detaylı

Mikroçita. Mikroçita Rapor 2:

Mikroçita. Mikroçita Rapor 2: Mikroçita Rapor 2: İşlemci projemizle ilgili olarak hazırlamış olduğumuz bu ikinci raporda öncelikli olarak vhdl kullanarak tasarladığımız işlemcimizin genel çalışmasını ilk rapora göre daha ayrıntılı

Detaylı

PLC (Programlanabilir Lojik. Denetleyici)

PLC (Programlanabilir Lojik. Denetleyici) PLC (Programlanabilir Lojik Denetleyici) İÇERİK Giriş PLC nedir? PLC lerin Uygulama Alanları PLC lerin Yapısı PLC lerin Avantajları PLC Çeşitleri SİEMENS PLC JAPON PLCLER KARŞILAŞTIRMA Giriş PLC

Detaylı

Proje Teslimi: 2013-2014 güz yarıyılı ikinci ders haftasında teslim edilecektir.

Proje Teslimi: 2013-2014 güz yarıyılı ikinci ders haftasında teslim edilecektir. ELEKTRONĐK YAZ PROJESĐ-2 (v1.1) Yıldız Teknik Üniversitesi Elektronik ve Haberleşme Mühendisliği Bölümünde okuyan 1. ve 2. sınıf öğrencilerine; mesleği sevdirerek öğretmek amacıyla, isteğe bağlı olarak

Detaylı

BQ370-02 Modbus Analog Giriş Kartı 6 Kanal 4 20mA. Kullanım Kılavuzu. Doküman Versiyon: 1.0 03.05.2016 BQTEK

BQ370-02 Modbus Analog Giriş Kartı 6 Kanal 4 20mA. Kullanım Kılavuzu. Doküman Versiyon: 1.0 03.05.2016 BQTEK Modbus Analog Giriş Kartı 6 Kanal 4 20mA Kullanım Kılavuzu Doküman Versiyon: 1.0 03.05.2016 BQTEK İçindekiler İçindekiler... 2 1. Cihaz Özellikleri... 3 2. Genel Bilgi... 3 1. Genel Görünüm... 4 2. Cihaz

Detaylı

KASIRGA -4 Buyruk Tasarımı Belgesi. 30.04.2008 Ankara

KASIRGA -4 Buyruk Tasarımı Belgesi. 30.04.2008 Ankara KASIRGA -4 Buyruk Tasarımı Belgesi 30.04.2008 Ankara 1 İŞLEMLER 00000000 SYSCALL 00000001 HLT 00000010 DEBUG 00000011 CONTINUE S-TİPİ 00000100 NOP 00000101 IN 00000110 OUT 00000111 BRET 00001000 ADD 00001001

Detaylı

C Dersleri Bölüm 3 : Program akışı

C Dersleri Bölüm 3 : Program akışı İzmir Ekonomi Üniversitesi Bilgisayar Topluluğu www.ieubt.org C Dersleri Bölüm 3 : Program akışı Sorularınız için : programlama@ieubt.org Hazırlayan : Görkem PAÇACI (gorkem.pacaci@std.ieu.edu.tr) C Program

Detaylı

BM-311 Bilgisayar Mimarisi

BM-311 Bilgisayar Mimarisi 1 BM-311 Bilgisayar Mimarisi Hazırlayan: M.Ali Akcayol Gazi Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü Konular Processor organization Register organization Instruction cycle 2 Processor organization İşlemci

Detaylı

Algoritmalar ve Karmaşıklık

Algoritmalar ve Karmaşıklık Algoritmalar ve Karmaşıklık Ders 11 Algoritma Ayrık matematikte karşılaşılan bir çok problem sınıfı mevcuttur. Örneğin, verilen tamsayı grubu içindeki en büyük olanının bulunması, verilen bir kümenin bütün

Detaylı

BMÜ-421 Benzetim ve Modelleme Kesikli Olay Benzetimi. İlhan AYDIN

BMÜ-421 Benzetim ve Modelleme Kesikli Olay Benzetimi. İlhan AYDIN BMÜ-421 Benzetim ve Modelleme Kesikli Olay Benzetimi İlhan AYDIN KESİKLİ-OLAY BENZETİMİ Kesikli olay benzetimi, durum değişkenlerinin zaman içinde belirli noktalarda değiştiği sistemlerin modellenmesi

Detaylı

KLASİK ÇARPMA ALGORİTMALARININ DONANIMSAL SİMÜLASYONLARI VE PERFORMANS DEĞERLENDİRİMİ

KLASİK ÇARPMA ALGORİTMALARININ DONANIMSAL SİMÜLASYONLARI VE PERFORMANS DEĞERLENDİRİMİ KLASİK ÇARPMA ALGORİTMALARININ DONANIMSAL SİMÜLASYONLARI VE PERFORMANS DEĞERLENDİRİMİ R. Selami Özbey 1 ve Ahmet Sertbaş 2 1 TUBİTAK/UEKAE (Ulusal Elektronik ve Kriptoloji Araştırma Enstitüsü) 2 İstanbul

Detaylı

Bu dersimizde pic pinlerinin nasıl input yani giriş olarak ayarlandığını ve bu işlemin nerelerde kullanıldığını öğreneceğiz.

Bu dersimizde pic pinlerinin nasıl input yani giriş olarak ayarlandığını ve bu işlemin nerelerde kullanıldığını öğreneceğiz. Ders-2: ---------- Bu dersimizde pic pinlerinin nasıl input yani giriş olarak ayarlandığını ve bu işlemin nerelerde kullanıldığını öğreneceğiz. Hazırlanan programlarda pic in zaman zaman dış ortamdan bilgi

Detaylı

İSTANBUL TİCARET ÜNİVERSİTESİ BİLGİSAYAR MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MİKROİŞLEMCİLİ SİSTEM LABORATUARI İKİLİ TABANDA ÇOK BAYTLI ÇARPMA

İSTANBUL TİCARET ÜNİVERSİTESİ BİLGİSAYAR MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MİKROİŞLEMCİLİ SİSTEM LABORATUARI İKİLİ TABANDA ÇOK BAYTLI ÇARPMA İSTANBUL TİCARET ÜNİVERSİTESİ BİLGİSAYAR MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MİKROİŞLEMCİLİ SİSTEM LABORATUARI İKİLİ TABANDA ÇOK BAYTLI ÇARPMA Aritmetik işlemler onlu sayı sisteminde yapılabileceği gibi diğer sayı sistemleri

Detaylı

DENEY 4: TOPLAYICILAR, ÇIKARICILAR VE KARŞILAŞTIRICILAR

DENEY 4: TOPLAYICILAR, ÇIKARICILAR VE KARŞILAŞTIRICILAR DENEY 4: TOPLAYICILAR, ÇIKARICILAR VE KARŞILAŞTIRICILAR 1 Amaç Toplayıcı ve çıkarıcı devreleri kurmak ve denemek. Büyüklük karşılaştırıcı devreleri kurmak ve denemek. 2 Kullanılan Malzemeler 7404 Altılı

Detaylı

MİKROBİLGİSAYAR SİSTEMLERİ. Teknik Bilimler Meslek Yüksekokulu

MİKROBİLGİSAYAR SİSTEMLERİ. Teknik Bilimler Meslek Yüksekokulu MİKROBİLGİSAYAR SİSTEMLERİ Teknik Bilimler Meslek Yüksekokulu Dersin Amacı Mikroişlemciler Mikrodenetleyiciler PIC Mikrodenetleyiciler Micro BASIC Programlama Kullanılacak Programlar MSDOS DEBUG PROTEUS

Detaylı

MC6800. Veri yolu D3 A11. Adres yolu A7 A6 NMI HALT DBE +5V 1 2. adres onaltılık onluk 0000 0. 8 bit 07FF 2047 0800 2048. kullanıcının program alanı

MC6800. Veri yolu D3 A11. Adres yolu A7 A6 NMI HALT DBE +5V 1 2. adres onaltılık onluk 0000 0. 8 bit 07FF 2047 0800 2048. kullanıcının program alanı GİRİŞ Günümüzde kullanılan bilgisayarların özelliklerinden bahsedilirken duyduğumuz 80386, 80486 Pentium-III birer mikroişlemcidir. Mikroişlemciler bilgisayar programlarının yapmak istediği tüm işlerin

Detaylı

ESNEK ÜRETİM SİSTEMLERİNDE CNC TEZGAHLARIN BİLGİSAYAR KONTROLÜ. Elektronik Yük. Müh, Figen PALAMUTÇUOĞLU TEKOM A.Ş.

ESNEK ÜRETİM SİSTEMLERİNDE CNC TEZGAHLARIN BİLGİSAYAR KONTROLÜ. Elektronik Yük. Müh, Figen PALAMUTÇUOĞLU TEKOM A.Ş. ESNEK ÜRETİM SİSTEMLERİNDE CNC TEZGAHLARIN BİLGİSAYAR KONTROLÜ Elektronik Yük. Müh, Figen PALAMUTÇUOĞLU TEKOM A.Ş. 25 OCAK 1991 Esnek Üretim Sistemleri (Flexible Manufacturing Systems - FMS), tasarım

Detaylı

Ders Adı Kodu Yarıyılı T+U Saati Ulusal Kredisi AKTS. Mantık Devreleri EEE307 5 3+0 3 3

Ders Adı Kodu Yarıyılı T+U Saati Ulusal Kredisi AKTS. Mantık Devreleri EEE307 5 3+0 3 3 DERS BİLGİLERİ Ders Adı Kodu Yarıyılı T+U Saati Ulusal Kredisi AKTS Mantık Devreleri EEE307 5 3+0 3 3 Ön Koşul Dersleri Dersin Dili Dersin Seviyesi Dersin Türü İngilizce Lisans Zorunlu / Yüz Yüze Dersin

Detaylı

FPGA ile Kablosuz Görüntü Aktarımı. Yusuf Onur Koçberber

FPGA ile Kablosuz Görüntü Aktarımı. Yusuf Onur Koçberber FPGA ile Kablosuz Görüntü Aktarımı Yusuf Onur Koçberber Seminer 2009 Yaz Plan FPGA Genel bilgiler FPGA nın İç Yapısı, Nasıl Programlanabiliyor?, Nasıl Çalışıyor? Neden bu kadar popüler oldu? MPW Her şeyin

Detaylı

(Computer Integrated Manufacturing)

(Computer Integrated Manufacturing) 1 (Computer Integrated Manufacturing) 2 1 Bilgisayarlı Sayısal Kontrol; ekipman mekanizmaların hareketlerinin doğru ve hassas biçimde gerçekleştirilmesinde bilgisayarların kullanılması, programlama ile

Detaylı

VIERO ARAÇ SAYIM SİSTEMİ

VIERO ARAÇ SAYIM SİSTEMİ VIERO ARAÇ SAYIM SİSTEMİ VIERO, görüntü tabanlı analiz sayesinde, ortalama araç hızı bilgisi üretmekte ve araç yoğunluğunu da ölçmektedir. Viero Araç Sayım Sistemi Viero Araç Sayım Sistemi, görüntü tabanlı

Detaylı

W SAYAC SAYAC SAYAC. SAYAC=10110110 ise, d=0 W 01001001

W SAYAC SAYAC SAYAC. SAYAC=10110110 ise, d=0 W 01001001 MOVLW k Move Literal to W k sabit değerini W saklayıcısına yükler. MOVLW h'1a' W 1A. Hexadecimal 1A sayısı W registerine yüklenir. MOVF f,d Move f f saklayıcısının içeriğini W veya f'e yükler. MOVF SAYAC,0

Detaylı

Dr. Aysın Yeltekin. EST Enerji

Dr. Aysın Yeltekin. EST Enerji Dr. Aysın Yeltekin EUREKA PROJELERİMİZ EUREKA, E!1770 St. Joseph 2000, EUREKA E!2007, Pack 2000 EUREKA E! 2659 ONE ECOPOWER, EUROSTARS EUREKA E!4720 PLUG and PACK St. Joseph 2000, EUREKA project, E!1770,

Detaylı

SAYISAL UYGULAMALARI DEVRE. Prof. Dr. Hüseyin EKİZ Doç. Dr. Özdemir ÇETİN Arş. Gör. Ziya EKŞİ

SAYISAL UYGULAMALARI DEVRE. Prof. Dr. Hüseyin EKİZ Doç. Dr. Özdemir ÇETİN Arş. Gör. Ziya EKŞİ SAYISAL DEVRE UYGULAMALARI Prof. Dr. Hüseyin EKİZ Doç. Dr. Özdemir ÇETİN Arş. Gör. Ziya EKŞİ İÇİNDEKİLER ŞEKİLLER TABLOSU... vi MALZEME LİSTESİ... viii ENTEGRELER... ix 1. Direnç ve Diyotlarla Yapılan

Detaylı

18. FLİP FLOP LAR (FLIP FLOPS)

18. FLİP FLOP LAR (FLIP FLOPS) 18. FLİP FLOP LAR (FLIP FLOPS) Flip Flop lar iki kararlı elektriksel duruma sahip olan elektronik devrelerdir. Devrenin girişlerine uygulanan işarete göre çıkış bir kararlı durumdan diğer (ikinci) kararlı

Detaylı

(Random-Access Memory)

(Random-Access Memory) BELLEK (Memory) Ardışıl devreler bellek elemanının varlığı üzerine kuruludur Bir flip-flop sadece bir bitlik bir bilgi tutabilir Bir saklayıcı (register) bir sözcük (word) tutabilir (genellikle 32-64 bit)

Detaylı

Temel Flip-Flop ve Saklayıcı Yapıları. Mikroişlemciler ve Mikrobilgisayarlar

Temel Flip-Flop ve Saklayıcı Yapıları. Mikroişlemciler ve Mikrobilgisayarlar Temel Flip-Flop ve Saklayıcı Yapıları 1 Sayısal alga Şekilleri 1 2 4 3 1. Yükselme Zamanı 2. Alçalma Zamanı 3. Sinyal Genişliği 4. Genlik (Amplitude) 2 Periot (T) : Tekrar eden bir sinyalin arka arkaya

Detaylı

DERS 12 PIC 16F84 ile KESME (INTERRUPT) KULLANIMI İÇERİK

DERS 12 PIC 16F84 ile KESME (INTERRUPT) KULLANIMI İÇERİK DERS 12 PIC 16F84 ile KESME (INTERRUPT) KULLANIMI İÇERİK KESME NEDİR KESME ÇEŞİTLERİ INTCON SAKLAYICISI RBO/INT KESMESİ PORTB (RB4-RB7) LOJİK SEVİYE DEĞİŞİKLİK KESMESİ Ders 12, Slayt 2 1 KESME PIC in bazı

Detaylı

Data Communications. Gazi Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü. 5. Analog veri iletimi

Data Communications. Gazi Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü. 5. Analog veri iletimi Veri İletişimi Data Communications Suat ÖZDEMİR Gazi Üniversitesi Bilgisayar Mühendisliği Bölümü 5. Analog veri iletimi Sayısal analog çevirme http://ceng.gazi.edu.tr/~ozdemir/ 2 Sayısal analog çevirme

Detaylı

İSTANBUL TİCARET ÜNİVERSİTESİ BİLGİSAYAR MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MİKROİŞLEMCİLİ SİSTEM LABORATUVARI KESMELİ GİRİŞ/ÇIKIŞ

İSTANBUL TİCARET ÜNİVERSİTESİ BİLGİSAYAR MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MİKROİŞLEMCİLİ SİSTEM LABORATUVARI KESMELİ GİRİŞ/ÇIKIŞ İSTANBUL TİCARET ÜNİVERSİTESİ BİLGİSAYAR MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MİKROİŞLEMCİLİ SİSTEM LABORATUVARI KESMELİ GİRİŞ/ÇIKIŞ 8259 PIC (Programmable Interrupt Controller) ve 8086 CPU tümleşik devrelerin sinyal akışı

Detaylı

Bil101 Bilgisayar Yazılımı I. M. Erdem ÇORAPÇIOĞLU Bilgisayar Yüksek Mühendisi

Bil101 Bilgisayar Yazılımı I. M. Erdem ÇORAPÇIOĞLU Bilgisayar Yüksek Mühendisi Bil101 Bilgisayar Yazılımı I Bilgisayar Yüksek Mühendisi Sözde kod, algoritmalar ve programlar oluşturulurken kullanılan, günlük konuşma diline benzer ve belli bir programlama dilinin detaylarından uzak

Detaylı

TEMEL BİLGİSAYAR BİLİMLERİ

TEMEL BİLGİSAYAR BİLİMLERİ TEMEL BİLGİSAYAR BİLİMLERİ Doç. Dr. M.Ümit GÜMÜŞAY YTÜ - 2012 2 PROGRAMLAMA MANTIĞI Herhangi bir amaç için hazırlanan programın mantık hataları içermesi durumunda, alınacak sonucunda yanlış olacağı aşikardır.

Detaylı

KURULUMU İşletim Sistemi kurulumlarını(win7,pardus) bilgisayar üzerinde uygulama Bilişim Teknolojilerinin Temelleri Dersi Egzersizleri

KURULUMU İşletim Sistemi kurulumlarını(win7,pardus) bilgisayar üzerinde uygulama Bilişim Teknolojilerinin Temelleri Dersi Egzersizleri MEZİTLİ MESLEKİ VE TEKNİK ANADOLU LİSESİ BİLİŞİM TEKNOLOJİLERİ ALANI BİLGİSAYAR TEKNİK SERVİS DALIİŞLETMELERDE BECERİ EĞİTİMİ DERSİ 2014-2015 EĞİTİM ÖĞRETİM YILI ÜNİTELENDİRİLMİŞ YILLIK DERS PLANI Öğretim

Detaylı

Algoritma ve Akış Diyagramları

Algoritma ve Akış Diyagramları Algoritma ve Akış Diyagramları Bir problemin çözümüne ulaşabilmek için izlenecek ardışık mantık ve işlem dizisine ALGORİTMA, algoritmanın çizimsel gösterimine ise AKIŞ DİYAGRAMI adı verilir 1 Akış diyagramları

Detaylı

VHDL. Ece Olcay Güneş & S. Berna Örs

VHDL. Ece Olcay Güneş & S. Berna Örs VHDL Ece Olcay Güneş & S. Berna Örs Giriş VHDL VHSIC Hardware Description Language in kısaltmasıdır. VHSIC Very High Speed Integrated Circuit in kısaltmasıdır. VHDL dışında da pekçok donanım tasarlama

Detaylı

BİLGİSAYAR MİMARİSİNDE YENİ YAKLAŞIMLAR DÖNEM PROJESİ

BİLGİSAYAR MİMARİSİNDE YENİ YAKLAŞIMLAR DÖNEM PROJESİ BİLGİSAYAR MİMARİSİNDE YENİ YAKLAŞIMLAR DÖNEM PROJESİ P6 MİMARİSİ MUSTAFA ÇAYIR 704062001 İÇİNDEKİLER 1. Intel İşlemcilerinin Tarihi Gelişimi... 3 2. X86 Komut Kümesi... 5 2.1. X86 Yazmaçları... 5 2.2.

Detaylı

BLG2109 BİLGİSAYAR DONANIMI DERS 3. Öğr. Grv. Aybike ŞİMŞEK

BLG2109 BİLGİSAYAR DONANIMI DERS 3. Öğr. Grv. Aybike ŞİMŞEK BLG2109 BİLGİSAYAR DONANIMI DERS 3 Öğr. Grv. Aybike ŞİMŞEK Haftanın Konuları Giriş İşlemciler İşlemci Tarihçesi İşlemci Parametreleri Saat Hızı Komut Seti Cache Bellek Bus Giriş Bir mikroişlemci bağımsız

Detaylı

C++ Operatörler (Operators)

C++ Operatörler (Operators) C++ Operatörler (Operators) Konular Operatörler o Aritmetiksel (Matematiksel) Operatörler o Karşılaştırma Operatörleri o Mantıksal Operatörler o Atama Operatörleri o Bit Düzeyinde Operatörler o Özel Amaçlı

Detaylı

Sanal Bellek (Virtual Memory)

Sanal Bellek (Virtual Memory) Sanal Bellek (Virtual Memory) Bellek yönetim tekniklerinde belleğin zaman içinde parçalanması ve işlemlerin boyutunun fiziksel belleğin boyutuyla sınırlı olması sorunları vardır. Ana belleğin yetersiz

Detaylı

Bir işaretli büyüklük sayısında en soldaki basamak bir işaret içerir. Diğer basamaklarda ise sayısal değerin büyüklüğü (mutlak değeri) gösterilir.

Bir işaretli büyüklük sayısında en soldaki basamak bir işaret içerir. Diğer basamaklarda ise sayısal değerin büyüklüğü (mutlak değeri) gösterilir. İşaretli Tamsayı Gösterimi 1. İşaretli Büyüklük Bir işaretli büyüklük sayısında en soldaki basamak bir işaret içerir. Diğer basamaklarda ise sayısal değerin büyüklüğü (mutlak değeri) gösterilir. Örnek

Detaylı

BSE 207 Mantık Devreleri Lojik Kapılar ve Lojik Devreler (Logic Gates And Logic Circuits)

BSE 207 Mantık Devreleri Lojik Kapılar ve Lojik Devreler (Logic Gates And Logic Circuits) SE 207 Mantık Devreleri Lojik Kapılar ve Lojik Devreler (Logic Gates nd Logic Circuits) Sakarya Üniversitesi Lojik Kapılar - maçlar Lojik kapıları ve lojik devreleri tanıtmak Temel işlemler olarak VE,

Detaylı

EEM 306 Mikroişlemciler ve Lab. Doç.Dr. Mehmet SAĞBAŞ

EEM 306 Mikroişlemciler ve Lab. Doç.Dr. Mehmet SAĞBAŞ EEM 306 Mikroişlemciler ve Lab. Doç.Dr. Mehmet SAĞBAŞ Alt Program Yapısı Alt programın çağrılması Alt program korunur alınır ;Argumanlar R12 R15 registerlarına atanir. call #SubroutineLabel SubroutineLabel:

Detaylı

Embedded(Gömülü)Sistem Nedir?

Embedded(Gömülü)Sistem Nedir? Embedded(Gömülü)Sistem Nedir? Embedded Computing System de amaç; elektronik cihaza bir işlevi sürekli tekrar ettirmektir. Sistem içindeki program buna göre hazırlanmıştır. PC lerde (Desktop veya Laptop)

Detaylı

Adım Motoru: açıya adım. Şekil 8.2 tekyönlü. Lab 8. Siyah (A) Mavi ( B ) Kırmızı (B)

Adım Motoru: açıya adım. Şekil 8.2 tekyönlü. Lab 8. Siyah (A) Mavi ( B ) Kırmızı (B) 446 GÖMÜLÜ SİSTEM TASARIMI Adım Motoru 8.1 Amaç Bu laboratuvarda LauchPad a dışarıdan bağlanacak adım motorunun dönme yönünü ve hızını kontrol eden programın yazılımı verilecektir. 8.2 Gerekli Malzeme

Detaylı