Sıcak Sulu Isıtma Sistemlerinde Boru Çaplarının Termoekonomik Optimizasyonu

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "Sıcak Sulu Isıtma Sistemlerinde Boru Çaplarının Termoekonomik Optimizasyonu"

Transkript

1 Makine Teknolojileri Elektronik Dergisi Cilt: 8, No: 4, 2011 (53-64) Electronic Journal of Machine Technologies Vol: 8, No: 4, 2011 (53-64) TEKNOLOJİK ARAŞTIRMALAR e-issn: Makale (Article) Sıcak Sulu Isıtma Sistemlerinde Boru Çaplarının Termoekonomik Optimizasyonu Celil YAVUZ *, Kemal ATİK ** * Sinop Üniversitesi Meslek Yüksekokulu, Sinop/TÜRKİYE ** Erciyes Üniversitesi Mustafa Çıkrıkçıoğlu Meslek Yüksekokulu, Kayseri/TÜRKİYE Geliş Tarihi: Kabul Tarihi: Özet Sıcak sulu ısıtma sistemlerinde su boru içerisinden geçerken iki tür enerji kaybı oluşmaktadır. Bu kayıplardan biri boru içi yüzey pürüzlülüklerinden dolayı sürtünme ve basınç kayıpları; diğeri boru dış yüzeyi ile ortam sıcaklık farkından dolayı oluşan ısı kayıplarıdır. Boru çaplarının küçük seçilmesi sonucu çapın azalmasıyla yüzey alanının azalışı ısı kayıplarını azaltırken su akış hızı arttığı için basınç kayıpları artırmaktadır. Boru çaplarının büyük seçilmesi durumunda ise su akış hızı azaldığı için basınç kayıpları azalırken, çapın artmasıyla yüzey alanının artışı da ısı kayıplarını artırmaktadır. Bu çalışmada, pompalama ve ısı kayıplarının toplamlarının en az olduğu boru çaplarının tespiti için Visual Basic 6.0 kodlarında bir program hazırlanmıştır. Bu program kullanılarak belirli bir ısı kapasitesini belirli bir mesafeye taşıyan boru sistemi için çeşitli boru türlerine göre yalıtımlı ve yalıtımsız optimum boru çapı değerleri hesaplanmıştır. Anahtar Kelimeler: Sıcak sulu ısıtma, Termoekonomik optimizasyon, Boru çapı. Thermo-economic Optimization of the Pipe Diameters of Hot Water Heating Systems Abstract There are two types of energy loss from hot water passing through a pipe in a hot water heating system. One of them is the friction and pressure losses due to the roughness of pipe's inner surface. The other one is the heat loss due to the temperature difference between the pipe's outer surface and the environment. Choosing smaller pipe diameters decreases the surface area and thus the heat loss while increases the pressure losses due to consequent increase in flow speed of the water. On the other hand, increasing the pipe diameter decreases the flow speed and pressure losses but increases the heat loss due to increased surface area. In this study, a program is written by Visual Basic 6.0 code to determine the pipe diameter at which the sum of the pumping losses and heat losses is the lowest. Using this program, insulated and non-insulated pipe diameters were calculated for a pipe system which is to transfer a certain amount of heat capacity for a certain distance. Keywords : Heating with hot water, Thermoeconomic optimization, Pipe diameter. 1. GİRİŞ Sıcak sulu ısıtma sistemleri genelde 90/70ºC ve daha düşük sıcak su gidiş-dönüş şartlarında çalışan ısıtma sistemleridir. Bu tip ısıtma sistemlerinde kazanda hazırlanan sıcak su pompa ve borular vasıtasıyla ilgili mahallerdeki ısıtıcılara iletilmektedir. Bu sistemlerin ilk kurulum ve işletme esnasındaki giderleri sistemin tasarımı ve çalışması esnasında hesaba katılması gereken önemli parametrelerdendir. Isı merkezlerinde ısıtılan su ısıtılacak mahallere taşınırken çevreye ısı kaybı gerçekleşmekte, ayrıca Bu makaleye atıf yapmak için Yavuz C. * Atik K. **., Sıcak Sulu Isıtma Sistemlerinde Boru Çaplarının Termoekonomik Optimizasyonu Makine Teknolojileri Elektronik Dergisi 2011, 8(4) How to cite this article Yavuz C. * Atik K. **., Thermo-economic Optimization of the Pipe Diameters of Hot Water Heating Systems Electronic Journal of Machine Technologies, 2011, 8(4) 53-64

2 Teknolojik Araştırmalar: MTED 2011 (8) Sıcak Sulu Isıtma Sistemlerinde akışkanın ilgili mahaldeki ısıtıcıya iletilmesi içinde pompa ile enerji harcanmaktadır. Isınmaya soğuk iklimlerde ihtiyaç duyulması ve dolayısıyla düşük dış sıcaklıkların sebep olduğu ısı kayıpları, ısı enerjisini karşılamak amacıyla ısıyı hazırlayan kazanın gereğinden fazla yakıt yakmasına sebep olmaktadır. Bu kayıplar kazan kapasitesini artırmakta buda ilk kurulumda kazan maliyetinin artırmasına sebep olmaktadır. Ayrıca kazan kapasitesinin gereğinden fazla olması durumunda daha fazla yakıt yakan kazan çevreye daha fazla atık gaz vb. salacağından bu durum çevreye de olumsuz etki etmektedir. Isı yüklü sıcak su değişik akış hızlarında boru içerisinden geçerken ilgili boruya ait iç yüzey pürüzlülüklerinden dolayı basınç kayıpları oluşmakta buda akışkanı ısıtılacak mahale ileten pompanın gereğinden fazla enerji harcamasına sebep olmaktadır. Ayrıca bu sistemlerde boru çaplarının küçük seçilmesi de boru içi akış hızını artıran bir etken olup basınç ve pompalama kayıplarına sebep olmaktadır. Sistemde boru çapı büyük seçildiğinde ise boru içi akış hızı azalıp basınç ve pompalama kayıpları azalmakla birlikte artan boru çapına paralel dış yüzey alanının artması ısı kayıplarını artırmaktadır. Bu kayıplar sistemin çalışması esnasında işletme maliyetleri içerisinde ele alınan enerji giderlerini artırmaktadır. Isı kayıplarının artan boru çapına bağlı olarak paralellik göstermesi sonucu kaybolan ısıyı karşılamak amaçlı daha fazla kapasitede kazan seçimine gidilmektedir. Isı kaybı ve pompalama kayıplarının en az olduğu durumlarda işletme kayıpları en aza ineceğinden bu tür sistemlerde optimum çap hesaplamaları bu kriterler esas alınarak yapılmalıdır. Isı kayıplarının yalıtım yapılarak en aza indirilmesi kazan kapasitesini ve fiyatını azaltırken, yalıtım giderlerini artırmaktadır. Bu giderler ilk yatırım ve işletme giderleri içerisinde olup, en az kayıpla çalışan sistem belirli bir süre sonra ilk yatırım giderlerini amorti ettikten sonra daha az yakıtla daha ekonomik çalışmakta ve çevresine daha az atık yanma ürünleri yaymaktadır. Buda temiz ve ucuz enerjiye olan ihtiyacın had safhada olduğu günümüzde dikkat edilmesi gereken önemli bir husustur. Tüm sistemlerin çalışmasında olduğu gibi ısıtma ve soğutma sistemlerinde de optimizasyon önemli bir konudur. Bu sistemleri oluşturan kazan, pompa, kompresör, boru, radyatör vb. gibi elemanların kapasitelerinin en yeterli düzeyde seçilmeleri en uygun şatlarda sistemden faydalanmayı sağlarken, en az yakıt harcayarak bu işlemler gerçekleşmektedir. Bu sistem elemanlarının sıcaklık farkına maruz kalan tüm elemanlarının yalıtılmaları ısı kayıp ve kazançlarını azaltacak ve bu sistemleri optimize edecektir. Bu tür sistemlerde yalıtım yapılarak gerçekleştirilen sitem optimizasyonu daha az enerji harcayarak sistemden faydalanmayı sağlarken, aynı zamanda da ısı kayıp ve kazançlarına ödenen enerji giderlerini en aza indirecektir. Isıl sistemlerin optimizasyonuyla ilgili yapılan birçok çalışma bulunmakta olup, bunlardan bazıları aşağıdaki gibidir. Öztürk vd. tarafından 2006 yılında yapılan çalışmada sıcak su taşıyan boru hatlarının termoekonomik optimizasyonu için karşılaştırmalı bir çalışma yapılmıştır. Çalışmada sıcak su taşıyan boru hatlarının çaplandırılması için dört farklı çeşitte optimizasyon yöntemi kullanılmış ve bu yöntemlerin karşılaştırmaları yapılmıştır. Birinci yöntemde ısı kaybı ve yalıtım kalınlığını ele almadan sadece artan boru çapı ve maliyet ilişkisine bağlı olarak değerlendirme yapılmış, ikinci yöntemde termodinamiğin birinci kuralı, yalıtım kalınlığı ve maliyet kriterleri ele alınarak değerlendirme yapılmış, üçüncü yöntemde maliyeti ele almadan boru çapı ve yalıtım kalınlığı değişimleri sonucu en büyük exerji verimliliğine göre değerlendirmeler yapılmış, dördüncü yöntemde ise boru çapı, yalıtım kalınlığı, en büyük exerji verimliği ve en küçük maliyet kriterlerine bağlı olarak optimizasyon işlemleri ele alınmıştır. Çalışmanın sonucu olarak sıcak su borularında boru çaplarının optimum seçilebilmesi için bu dört metodunda sonuçlarından faydalanılması gereği vurgulanmıştır [1]. Özsoysal tarafından 2004 yılında yapılan çalışmada gemilerde boru devresi tasarımı sırasında sürtünme kayıplarının ekonomi kavramı ile birlikte nasıl değerlendirilebileceği incelenmiştir. Gemi makine dairesi yerleşimi ve boru devresi tasarlanırken öncelikle ekonomik açıdan en az uzunlukta boru tesisatı çekilmesi gerektiği, devre ihtiyacına göre seçilecek boru tipi belirlendikten sonra en az sürtünmeye sahip borunun 54

3 Yavuz C., Atik K. Teknolojik Araştırmalar: MTED 2011 (8) uygun çapta kullanılması gerektiği ve tüm maliyet ilişkilerini dikkate alarak en uygun özelliklerdeki pompanın seçilmesi gereği vurgulanmıştır [2]. İleri ve Kesim tarafından 1999 yılında yapılan çalışmada soğutma sistemlerindeki bağlantı borularının optimum çaplarını veren ilişkiler elde edilmiştir. Bu termoekonomik optimizasyon, boru ilk yatırım maliyeti ile soğutma sisteminin çalışma ömrü boyunca borulardaki basınç kayıplarını karşılamak için harcanacak enerji maliyetinin toplamını minimize etmektedir. Optimize edilmiş çap değerlerine termodinamik ve ekonomik parametrelerin (soğutkan, yük, yoğuşma ve buharlaşma sıcaklıkları, boru ve elektrik fiyatları, faiz oranları, vb.) etkileri ortaya konmuştur [3]. Katı, sıvı veya gaz yakıtlı ısıtma sistemlerinde kazanda hazırlanan sıcak su ısıtılacak mahallerdeki radyatörlere borular ve sirkülasyon pompası aracılığıyla taşınmaktadır. Sıcak suyun ısıtılacak hacimlerdeki radyatörlere ulaştırılıncaya kadar ısı kayıplarına maruz kaldığı ve ayrıca bu sirkülasyon işlemi içinde pompa tarafından enerji harcandığı bilinen bir gerçektir. Boru çaplarının gereğinden fazla seçilmesi sonucu artan boru yüzey alanı ısı kayıplarını artırırken, gereğinden küçük çaplı boru seçimi de borular içerisindeki suyun akış hızını ve dolayısıyla pompanın akışkanı istenen bölgelere nakletmesi için karşılaşacağı sürtünme kayıplarını artırmaktadır. Ayrıca bu kayıplardan dolayı pompalama için gereğinden fazla enerji tüketilmekte, ısı kaybını karşılamak içinde gereğinden fazla yakıt yakılmaktadır. Artan enerji maliyetleri ısınma giderlerini artırırken, yakılan fazla yakıt sonucu da çevreye salınan baca gazı miktarı artmaktadır. Bu çalışmada, sıcak sulu ısıtma sistemlerinde kullanılan boruların optimum çaplarının tespiti için bir program hazırlanmıştır. Çalışmada üç farklı boru türü ve çeşitli kazan kapasiteleri için program ayrı ayrı çalıştırılmıştır. Yalıtımlı ve yalıtımsız borularda en az kaybın olduğu çaplar ve en düşük ekonomik maliyetler hesaplanılarak karşılaştırılmıştır. 2. SICAK SULU ISITMA SİSTEMLERİNDE SİSTEM SEÇİM KRİTERLERİ VE MALİYETLER Sıcak sulu ısıtma sistemlerinde sistem seçiminde göz önünde tutulacak pek çok kriter sıralanabilir. Bunlar; Konfor, Kuruluş Maliyeti, İşletme Maliyeti, Servis Bakım Sıklığı ve Kolaylığı, İşletme Kolaylığı ve Çevre Faktörüdür [4]. Isıtma sistemlerinin kurulumu esnasında boru ve boru işçiliği giderleri, yalıtım giderleri, sistemin çalışması esnasında pompalama ve ısı kayıpları, toplam maliyetler dikkate alınarak boru çapı ve sistem elamanlarının optimum değerlerde seçilmeleri gerekmektedir. Genel olarak ısıtma sistemlerinde ilgili hacimlerin ve binanın toplam ısı kayıpları hesap edildikten sonra kazan kapasiteleri hesaplanmaktadır. Kazan ile ısıtılacak hacimler arasındaki mesafenin fazla olduğu bölgesel ısıtma sistemleri, kooperatifler, üniversite kampüs binaları vb. gibi hacimlere ısı taşıyan sıcak suyun pompalanması veya iletilmesi esnasında önemli miktarlarda ısı kayıpları gerçekleşmektedir. Bu kayıpların en aza indirilmesi ilgili binalara ısıyı hazırlayan kazan kapasitelerini de beraberinde düşürmektedir. Kazan kapasitelerinin düşmesine paralel olarak azalan yakıt miktarı ve yakıt giderleri sonucu ısınma maliyetleri azalmaktadır. Teknik şartname ve kurallar dikkate alınmadan yapılan ısıtma tesisatı uygulamalarında gereğinden fazla kapasiteli seçilen kazan fazla yakıt yakıp çevresine hem fazla atık salmakta, hem de ısınma için gerekli yakıt maliyetini artırmaktadır. Bazı uygulamalarda da sistemde sıcak suyu ısıtılacak mahallerdeki ısıtıcılara ileten pompa gereğinden fazla güçlerde seçildiğinde işletme esnasındaki pompalama giderleri artmaktadır. İlk kurulumda toplam ısı kapasitesine göre seçilen kazan fiyatları kapasiteleri ile orantılı olarak değişmektedir. Ayrıca kazan kapasitesi büyüdükçe sirkülasyon için kullanılacak pompaların kapasiteleri ve fiyatları da artmaktadır. Büyük kapasiteli kazanların sıcak su giriş-çıkış çapları daha büyük olduğu için 55

4 Teknolojik Araştırmalar: MTED 2011 (8) Sıcak Sulu Isıtma Sistemlerinde dağıtım borularından çevreye olan ısı kaybı da artmaktadır. Bu bilinenler paralelinde teknik esaslara göre hesap edilen değerlerden daha üst ısıl değerlerdeki kazan seçimi tesisattaki devre elemanlarının da maliyetini artırmakta, ayrıca ısı kayıpları da artarak toplamda ele alınan genel giderleri artırmaktadır. Bayındırlık ve İskân Bakanlığının hazırladığı ve 2009 yılı başında yürürlüğe giren Binalarda Enerji Performansı Yönetmeliğine göre (BEP) 1000 m 2 ve üzeri yaşam alanı olan binalara merkezi ısıtma sistemi zorunlu hale gelmiştir. Ayrıca bu sistemlere ilave olarak her daireye ısı pay ölçer sistemlerinin montajı da gerekli kılınmıştır. Kazanda elde edilen toplam ısı ile dairelerin ısı pay ölçerlerinden okunan toplam ısı miktarları arasındaki fark dağıtım borularında kaybolacağı bilinen bir gerçektir. Kazanda sıcak su elde etmek için harcanan yakıt vb. masraflar dairelerin ısı pay ölçerlerinden okunan toplam ısı miktarıyla ilişkilendirileceği için, aradaki fark olan dağıtım borularındaki ısı kaybı miktarının en aza indirilmesinin önemi daha da açığa çıkmaktadır. Dağıtım borularındaki ısı kaybının en aza indirilebilmesi için ısı yalıtımının da önemi büyüktür. Binalarda ve ısıtma sistemlerinde genelde ısı kaybını azaltma amacı ile yapılan yalıtım işlemlerinin genel amaçları kısaca; Emniyet ve güvenli çalışma, Isı ekonomisi, Çevre kirliliğini engelleme, Isıl konfor şartlarının sağlanması, Ses yalıtımı, Yangın önleme, Terleme-yoğuşma ve donmanın önlenmesi, Isıl kapasitenin etkin kullanımı, Isı köprülerinin yalıtılması, Yiyeceklerin saklanması ve tıbbi yalıtım, Borularda-kanallarda ve depolarda sıcaklık düşüşünü en aza indirme olarak özetlenebilir [5]. Isı taşıyıcı akışkan borularına ısı kayıplarını azaltma amaçlı yapılan yalıtım; ilk kurulumda boru ve yalıtım maliyetlerini artırırken, azalan ısı kaybı sonucu düşen kazan kapasitesi de ilk kurulumda kazan ve sirkülasyon pompası maliyetlerini azaltmaktadır. Ayrıca ısı kayıplarının azalması sonucu düşen kazan kapasitesine oranla azalan yakıt miktarı da işletme maliyetlerini azaltacaktır. 3. ÇALIŞMADA KULLANILAN YÖNTEM VE EŞİTLİKLER Çalışmada yöntem olarak boru içerisinde akış, akış sürtünme kayıpları ve ısı transferi eşitliklerinden yararlanılarak program yazılmıştır. Farklı boru türleri, çeşitli yalıtım kalınlıklarında optimum boru ve yalıtım kalınlıklarını hesaplayarak sistem elemanlarının optimum seçilebilmesi için çeşitli sonuçlar elde edilmiştir. İlgili programda boru içerisinde akış ve ısı transferi hesaplamaları için aşağıdaki formül ve eşitlikler kullanılmıştır. 3.1 Pompa için gereken enerji ve kayıplar Sıcak suyun boru içerisindeki akış hızı ve akış türüne bağlı olarak formülize edilen f sürtünme katsayısı hesaplandıktan sonra basınç kaybı ve sürtünmeye harcanan pompalama gücünün hesaplanmasında aşağıdaki eşitliklerden faydalanılmıştır [6,7 ve 8]. Q V.. Cp. T (1) eşitliği ile kazan kapasitesi ve kazan gidiş dönüş suyu sıcaklık farklarına göre dağıtım boruları içerisinden geçen sıcak suyun hacimsel debisi hesaplanmaktadır [6]. V Q. Cp. T (2) Boru içi su akış hızı aşağıdaki eşitlik ile hesaplanmaktadır [6]. 56

5 Yavuz C., Atik K. Teknolojik Araştırmalar: MTED 2011 (8) V V A V. d 4 2 (3) Boru içerisinden akan suyun akış türü aşağıdaki eşitlik ile hesaplanmaktadır. Boru içerisinden akan suyun hızı arttıkça akış türbülansa yönelmekte ve buda ısı kayıplarını artırmaktadır[7,8 ve 9]. V.D Re Re<2300 Laminer akış, Re>2300 Türbülanslı akış (4) Laminer akış şartlarında tüm borularda tüm akışkanlar için sürtünme katsayısını veren eşitlik aşağıdaki gibidir [6 ve 8]. f 64 Re (5) Türbülans akışta pürüzlü borular için sürtünme katsayısını veren aşağıdaki Colebrook denklemi ve Haaland eşitliği kullanılmaktadır [7, 8 ve 9]. 1 f / log D 3.7 Re f (6) Yukarıdaki formül düzenlendiğinde f sürtünme katsayısı aşağıdaki gibi elde edilir. f 1.8log / D Re (7) Sürtünmelerden dolayı meydana gelen basınç kaybı[6 ve 9]. P f. L D. V. 2 2 (8) Sürtünmeye harcanan pompalama gücü; W p V. P (9) 3.2. Akışkan taşıyan borularda ısı kaybı Yalıtımsız borularda ısı kaybının hesaplanması için aşağıdaki eşitlik kullanılmaktadır [6]. 57

6 Teknolojik Araştırmalar: MTED 2011 (8) Sıcak Sulu Isıtma Sistemlerinde Q 2.. L.( Ti T) r2 n 1 r1 1 hi. r1 K hd. r2 (10) Yalıtımlı borularda ısı kaybının hesaplanması için aşağıdaki eşitlik kullanılmaktadır [6]. Qy 2.. L.( Ti T) r2 r3 n n 1 r1 r2 1 hi. r1 K1 K2 hd. r3 (11) Isı kaybı hesabında boru içerisindeki akış durumlarına göre Nusselt eşitlikleri aşağıdaki gibidir[6]. Laminer akış için Edwards et al.,1979 ; 0,065.( D / L).Re.Pr Nu 3,66 1 0,04. ( D / L).Re.Pr 2 / 3 (12) Türbülanslı akış için colburn eşitliği [6]; Nu 0,023.Re 0,8. Pr n (13) Burada n ısıtma işlemleri için 0,4 ve soğutma işlemleri için 0,3 alınır. Ra L Gr g..( T Pr s L. 2 T). L v 3 c.pr (14) Laminer ve Türbülanslı akışlar için ısı taşınım katsayıları ( hi, ho ) Nusselt eşitliğine göre hesaplanmakta olup bu eşitlik aşağıdaki gibidir [6]. h. L k c n Nu C.( GrL.Pr) C. Ra n L (15) Nu i hi. D k h Nu o ho. D k h (16) 4. EKONOMİK ANALİZ Termoekonomik analiz ısıl sistemlerin termodinamik ve ekonomik açıdan analiz edilmesidir. Üretim maliyetinin minimize edilmesi amacıyla kullanılır. Toplam maliyet; yatırım ve işletme maliyeti olmak üzere iki bileşenden oluşmaktadır. Toplam maliyet: C t = C inv + C op (17) Eşitliğiyle hesaplanır. Burada C inv sermaye maliyeti, C op işletme maliyetidir. Birim ısıtma maliyetindeki 58

7 Yavuz C., Atik K. Teknolojik Araştırmalar: MTED 2011 (8) sermaye maliyetini hesaplayabilmek için, toplam yatırım maliyetinin yıllık sermaye maliyetine dönüştürülmesi gerekir. Bu çalışmada sabit yıllık sermaye maliyeti metodu kullanılmıştır. Sermaye maliyeti: C inv CRF. C Q.8760 H (18) Eşitliğiyle hesaplanır. Burada C sistem kurulum maliyeti, Q H ısıtma gücü ve CRF sermaye geri ödeme faktörüdür. CRF aşağıdaki eşitlik kullanılarak hesaplanır; n i(1 i) CRF n (1 i) 1 (19) Burada i yıllık faiz, n sistemin çalışma süresidir. İşletme maliyeti birim ısıtma gücü için harcanan elektrik enerjisi fiyatıdır ve şöyle hesaplanır: C op C yakit. Q Q H kayip Burada C yakıt birim yakıt fiyatı, Q kayıp kaybedilen toplam enerji, Q H ısıtma gücüdür. (20) 5. SONUÇLAR Bu çalışmada belirli bir miktar ısının belirli bir uzaklığa taşınması işlemi incelenmiştir. 90/70 ºC su giriş çıkış şartları da dikkate alınarak kw ısı ihtiyacı için yalıtımsız optimum boru çapı değerleri hesaplanmıştır. Tüm borulara ait yüzey pürüzlülük ve ısı iletim katsayısı değerleri ayrı ayrı işleme katılarak sonuçlar elde edilmiştir. Tüm hesaplamalarda dış ortam hava sıcaklığı -3 ºC, birim boru boyu için, boru et kalınlığı ortalama 4 mm dir. Tablo 1 deki boru türlerine ait veriler programa ayrı ayrı girilerek Tablo 2 ve Tablo 3 deki sonuçlar elde edilmiştir. Tablo 1. Bazı borulara ait pürüz yükseklikleri [6]. Boru Malzemesi Türü Pürüz yüksekliği Isı iletim katsayısı ( mm ) (W/mºC) Galvanizli demir 0,15 58 İşlenmiş demir (Siyah boru) 0, Paslanmaz çelik 0,

8 Teknolojik Araştırmalar: MTED 2011 (8) Sıcak Sulu Isıtma Sistemlerinde Tablo kw ısı kapasitelerinde ısı nakledecek sıcak su boruları için yalıtımsız optimum boru çapı, toplam kayıp değerleri. Isı Kapasitesi Galvanizli Demir Boru İşlenmiş Demir Boru Paslanmaz Çelik Boru Optimum Çap (mm) Toplam Kayıp (W/m) Optimum Çap (mm) Toplam Kayıp (W/m) Optimum Çap (mm) Toplam Kayıp (W/m) (kw ) Isı ihtiyacı 1000 kw için yalıtım kalınlığı değiştirilerek optimum boru çapı ve toplam kayıplar hesaplanmıştır. Tablo 3. Kapasitesi 1000 KW olan bir kazanın ısı taşıyacak sıcak su dağıtım boruları için yalıtımlı ve yalıtımsız optimum boru çapı, toplam ısı ve pompalama kaybı değerleri (90/70 ºC çalışma şartlarında). Yalıtım Kalınlığı ( cm ) Galvanizli Demir Boru İşlenmiş Demir Bo Paslanmaz çelik Boru Optimum Toplam Optimum Toplam Optimum Toplam Çap Kayıp Çap Kayıp Çap Kayıp (mm) ( W/m ) ( mm ) (W/m) (mm) (W/m) Tablolardan da görüldüğü gibi yalıtımlı ve yalıtımsız tüm durumlar için paslanmaz çelik boruların optimum çaplarda kullanımı en az kayıpla sistemin çalışmasına olanak sağlamaktadır. Boru çapının artışına bağlı olarak boru içi sürtünme kayıpları azalmakta buda pompalama kayıp gücünü azaltmaktadır. Aynı esnada boru çapının artışına bağlı olarak ısı kaybı artmaktadır. Tüm bu artış ve azalışların toplamının en küçük olduğu çap tercih edilmesi gereken optimum çaptır. Hazırlanan program aracılığıyla paslanmaz çelik borular için elde edilen verilerden oluşturulan optimum çapları ve toplam kayıpları 60

9 Yavuz C., Atik K. Teknolojik Araştırmalar: MTED 2011 (8) gösteren grafik Şekil 1 deki gibidir. Pompalama ve Isı K aybıtoplamı ( Watt ) Pompalama ve Isı kaybı toplamı ( Watt ) Optimum çap ( mm ) Yalıtım kalınlığı ( cm ) Optimum Boru Çapı (mm). Şekil 1. Paslanmaz çelik sıcak su dağıtım borusundan ısı kaybını ez aza indirmek için yapılan yalıtımın kalınlığına göre değişen optimum boru çapı ve toplam kayıp grafiği Tablo 4. Üç boru türü için birim enerji maliyetleri ve optimum çaplar (TL/kW) Yalıtım Kalınlığı cm Siyah Boru Galvenizli Boru Paslanmaz Çelik Boru Çap Yatırım İşletme Toplam Çap Yatırım İşletme Toplam Çap Yatırım İşletme Toplam Yapılan ekonomik analizler sonucu elde edilen verilere ait grafikler işlenmiş boru(siyah boru) için Şekil 2. de, galvanizli boru için Şekil 3. de ve paslanmaz çelik boru için Şekil 4. de görülmektedir. 61

10 Teknolojik Araştırmalar: MTED 2011 (8) Sıcak Sulu Isıtma Sistemlerinde Şekil 2. Siyah boru için ekonomik analiz grafiği Siyah boru için: 73 mm çapa kadar toplam maliyet (işletme + ilk yatırım) hızla düşmektedir. Bu çaptan sonra düşüş hızı azalmaktadır. En iyi maliyet TL/kW ile 102 mm çapta 15 mm yalıtım kalınlığında olmaktadır. yatırım maliyeti TL/kW, işletme maliyeti TL/kW olmaktadır. Şekil 3. Galvanizli boru için ekonomik analiz grafiği Galvanizli boru için: 71 mm çapa kadar toplam maliyet (işletme + ilk yatırım) hızla düşmektedir. Bu çaptan sonra düşüş hızı azalmaktadır. En iyi maliyet TL/kW ile 109 mm çapta 18 mm yalıtım kalınlığında olmaktadır. Bu durumda yatırım maliyeti TL/kW, işletme maliyeti TL/kW dır. Paslanmaz çelik boru için: 63 mm çapa kadar toplam maliyet (işletme + ilk yatırım) hızla düşmektedir. Bu çaptan sonra düşüş hızı azalmaktadır. En iyi maliyet TL/kW ile 96 mm çapta 15 mm yalıtım kalınlığında olmaktadır. Bu durumda yatırım maliyeti TL/kW, işletme maliyeti, TL/kW dır. 62

11 Yavuz C., Atik K. Teknolojik Araştırmalar: MTED 2011 (8) Şekil 4. Paslanmaz çelik boru için ekonomik analiz grafiği Paslanmaz çelik boru aynı çap için daha pahalı olmasına rağmen, pürüzlülüğü daha az olduğu için sürtünme kayıpları daha az olmaktadır. Böylece daha küçük çap kullanılmakta, bu da daha az ısı kaybı meydana getirmektedir. Yani 109 mm çapında galvanizli boru veya 102 mm çapında siyah boru yerine 96 mm çapında paslanmaz çelik boru kullanımı daha uygundur. Aynı çaplar için paslanmaz çelik boru diğer türlerden pahalı olmasına rağmen işletme maliyeti düşük çıktığı için daha ekonomik olmaktadır. Galvanizli boru pürüzlülük değeri yüksek olduğu için ekonomik olmamaktadır. 6. SONUÇ VE ÖNERİLER Günümüzde sıcak sulu ısıtma sistemlerinde boru çapı hesap ve seçimlerine yeterli özen gösterilmediği için dağıtım borularının çapları genelde kazan veya pompa giriş-çıkış çaplarına göre seçilmektedir. Ekonomik analiz yapılmadan bu tür yanlış çap seçimi de ısıtma sistemlerinin yüksek maliyetlerde çalışmasına sebep olmaktadır. Bu çalışma sonucu elde edilen tablo ve grafiklerden de görüldüğü gibi paslanmaz çelik boruların bu sisteme ait şartlardaki optimum kullanımlarında yalıtımsız durum için 40 mm çapında kw toplam kayıp varken, 1 cm yalıtım yapılarak optimum çap 63 mm değerine çıkmış, toplam kayıp ise kw değerine düşmüştür. 10 cm yalıtım kalınlığında ise optimum çap 93 mm değerine çıkmış, toplam kayıp ise 3.04 kw değerine düşmüştür. Program aracılığıyla son alınan 20 cm yalıtım kalınlığı değerinde ise optimum çap 101 mm değerine çıktığı, toplam kaybın ise 2.15 kw değerine düştüğü görülmüştür. Program ile elde edilen sonuçlar değerlendirildiğinde bu tür sistemlerde yalıtım kalınlığı artışının ısı kayıplarını azalttığı, boru çapı artışının da pompalama-basınç kayıplarını azalttığı görülmüştür. Çalışmada da vurgulandığı gibi boru çaplarının seçiminde ısı ve pompalama kayıplarının en az olduğu ısı yalıtımlı optimum boru çaplarının seçimine dikkat edilmeli, bilinçsiz çaplandırma ve kapasite seçimlerinden kaçınılmalıdır. 7. SİMGE VE KISALTMALAR c p : Özgül ısı kapasitesi (j /kg. ºC) d : Boru iç çapı (m) D : Boru çapı (m) e : Pürüz yüksekliği (m) f : Sürtünme katsayısı g : Yerçekimi ivmesi (m/s 2 ) h d : Boru dışı ısı taşınım katsayısı (W/m 2 ºC) h i : Boru içi ısı taşınım katsayısı (W/m 2 ºC) L : Boru boyu (m) 63

12 Teknolojik Araştırmalar: MTED 2011 (8) Sıcak Sulu Isıtma Sistemlerinde n : Nusselt sayısının hesaplanmasında kullanılan soğuma-ısı kaybı katsayısı Q : Borudaki yalıtımsız ısı kaybı (Watt) Q K : Kazan kapasitesi (Watt ) Q y : Borudaki yalıtımlı ısı kaybı (Watt) r 1 : Boru iç yarı çapı (m) r 2 : Boru dış yarı çapı (m) r 3 : Boru ısıl yalıtımı sonrası yarıçapı (m) Ra : Grashof ve Prandtl sayılarının çarpımı Re : Reynold sayısı T i : Gidiş suyu sıcaklığı (ºC) T : Dış ortam sıcaklığı (ºC) v : Boru içi su akış hızı (m/s) V W p : Pompalanacak suyun hacimsel debisi (m 3 /s) : Basınç kayıplarını yenmek için pompanın harcadığı güç (Watt) P : Basınç kaybı (N/m 2 ) : Suyun yoğunluğu (kg/m 3 ) v : Dinamik viskozite ( m 2 /s) 8. KAYNAKLAR 1. Öztürk İ.T., Karabay H., Bilgen E., 2006, Thermo-economic optimization of hot water piping systems: A comparison study, Energy 31: Özsoysal O.A., 2004, Makina Dairesi Dizaynında Ekonomik Olarak Boru Boyutlarının Belirlenmesi Gemi Mühendisliği ve Sanayimiz Sempozyumu, Bildiriler kitapçığı, İleri A., Kesim S.C., 1999, Soğutma Sistemleri İçin Optimum Boru Boyutları IV. Ulusal Tesisat mühendisliği kongresi ve sergisi, Bildiriler kitapçığı: Dağsöz A.K.,1998, Sıcak sulu kalorifer tesisatı, Demirdöküm Teknik yayınları, No:6, 1.Baskı. 5. Parmaksızoğlu C., 2005, Isı Yalıtımının Amaçları ve Tesisatlarda Sıcaklık Düşmesi, İzolasyon Dergisi, sayı 53, Mayıs-Haziran. 6. Çengel Yunus A., 2008, Heat Transfer, 2nd Edition. 7. Lienhard John H., 2008, A Heat Transfer Textbook, Third edition. 8. Soğukoğlu M., 2000, Akışkanlar mekaniği, Birsen Yayınevi. 9. Ranald V.Giles,B.S.,M.S. Tercüme: Kadri ÖRENCİK 1976, Theory and problems of Fluid Mechanics and Hydraulics, Güven Yayıncılık san. Ve Tic. A.Ş. 64

Su Debisi ve Boru Çapı Hesabı

Su Debisi ve Boru Çapı Hesabı Su Debisi ve Boru Çapı Hesabı Su Debisi Hesabı Sıcak sulu ısıtma sistemleri, günümüzde bireysel ve bölgesel konut ısıtmasında, fabrika ve atölye, sera ısıtmasında, jeotermal enerjinin kullanıldığı ısıtma

Detaylı

LÜLEBURGAZDAKİ BİNA DIŞ DUVARLARI İÇİN OPTİMUM YALITIM KALINLIĞININ BELİRLENMESİ VE MALİYET ANALİZİ

LÜLEBURGAZDAKİ BİNA DIŞ DUVARLARI İÇİN OPTİMUM YALITIM KALINLIĞININ BELİRLENMESİ VE MALİYET ANALİZİ LÜLEBURGAZDAKİ BİNA DIŞ DUVARLARI İÇİN OPTİMUM YALITIM KALINLIĞININ BELİRLENMESİ VE MALİYET ANALİZİ Mak. Yük. Müh. Emre DERELİ Makina Mühendisleri Odası Edirne Şube Teknik Görevlisi 1. GİRİŞ Ülkelerin

Detaylı

AKM 205 BÖLÜM 8 - UYGULAMA SORU VE ÇÖZÜMLERİ

AKM 205 BÖLÜM 8 - UYGULAMA SORU VE ÇÖZÜMLERİ AKM 205 BÖLÜM 8 - UYGULAMA SORU VE ÇÖZÜMLERİ Doç.Dr. Ali Can Takinacı Ar.Gör. Yük. Müh. Murat Özbulut 1. Yoğunluğu 850 kg/m 3 ve kinematik viskozitesi 0.00062 m 2 /s olan yağ, çapı 5 mm ve uzunluğu 40

Detaylı

Isıtma tesisatında yıllık yakıt miktarı hesaplanarak, yakıt deposu tesisin en az 20 günlük yakıt gereksinimini karşılayacak büyüklükte olmalıdır.

Isıtma tesisatında yıllık yakıt miktarı hesaplanarak, yakıt deposu tesisin en az 20 günlük yakıt gereksinimini karşılayacak büyüklükte olmalıdır. 7. YILLIK YAKIT MĐKTARI HESABI VE YAKIT DEPOLARI Isıtma tesisatında yıllık yakıt miktarı hesaplanarak, yakıt deposu tesisin en az 20 günlük yakıt gereksinimini karşılayacak büyüklükte olmalıdır. 7.1 Yıllık

Detaylı

Bölüm II Sıcak Sulu Kalorifer Sistemleri. Yrd. Doç. Dr. Selahattin Çelik

Bölüm II Sıcak Sulu Kalorifer Sistemleri. Yrd. Doç. Dr. Selahattin Çelik Bölüm II Sıcak Sulu Kalorifer Sistemleri Yrd. Doç. Dr. Selahattin Çelik Doğal Taşınımlı Sıcak Su Sistemleri Doğal taşınımlı sıcak su tesisatında, su dolaşımı yerçekimi ivmesi yardımıyla sağlanır. Alttan

Detaylı

BORULARDA ISI KAYBI VE YALITIMI

BORULARDA ISI KAYBI VE YALITIMI Makale BORULARDA ISI KAYBI VE YALITIMI Y. Müh. Gökhan ÖZBEK Özet: Bu yazıda ısıtma tesisatında kullanılan borulardan olan ısı kaybı üzerinde durulmuştur. Isıtılmayan hacimlerden geçen sıcak su borularından

Detaylı

f = 1 0.013809 = 0.986191

f = 1 0.013809 = 0.986191 MAKİNA MÜHNDİSLİĞİ BÖLÜMÜ-00-008 BAHAR DÖNMİ MK ISI TRANSFRİ II (+) DRSİ YIL İÇİ SINAVI SORULARI ÇÖZÜMLRİ Soruların çözümlerinde Yunus A. Çengel, Heat and Mass Transfer: A Practical Approach, SI, /, 00,

Detaylı

KONUTLARDA VE SANAYİDE ISI YALITIMI İLE ENERJİ TASARRUFU - SU YALITIMI EĞİTİMİ VE GAP ÇALIŞTAYI

KONUTLARDA VE SANAYİDE ISI YALITIMI İLE ENERJİ TASARRUFU - SU YALITIMI EĞİTİMİ VE GAP ÇALIŞTAYI MARDİN ÇEVRE VE ŞEHİRCİLİK İL MÜDÜRLÜĞÜ (PROJE ŞUBE MÜDÜRLÜĞÜ) KONUTLARDA VE SANAYİDE ISI YALITIMI İLE ENERJİ TASARRUFU - SU YALITIMI EĞİTİMİ VE GAP ÇALIŞTAYI TS 825 in Bina Yaklaşımı Her hacim ayrı ayrı

Detaylı

BAŞKENT ÜNİVERSİTESİ MAKİNE MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MAK - 402 MAKİNE MÜHENDİSLİĞİ LABORATUVARI DENEY 4

BAŞKENT ÜNİVERSİTESİ MAKİNE MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MAK - 402 MAKİNE MÜHENDİSLİĞİ LABORATUVARI DENEY 4 BAŞKENT ÜNİVERSİTESİ MAKİNE MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MAK - 0 MAKİNE MÜHENDİSLİĞİ LABORATUVARI DENEY İÇİNDE SABİT SICAKLIKTA SİLİNDİRİK ISITICI BULUNAN DİKDÖRTGEN PRİZMATİK SAC KUTU YÜZEYLERİNDEN ZORLANMIŞ TAŞINIM

Detaylı

TEKNOLOJİK ARAŞTIRMALAR

TEKNOLOJİK ARAŞTIRMALAR www.teknolojikarastirmalar.org ISSN:1304-4141 Makine Teknolojileri Elektronik Dergisi 005 (3) 59-63 TEKNOLOJİK ARAŞTIRMALAR Teknik Not Düzlemsel Güneş Kolektörlerinde Üst Yüzeyden Olan Isıl Kayıpların

Detaylı

tmmob makina mühendisleri odası kocaeli şubesi Enerji Çalışma Grubu

tmmob makina mühendisleri odası kocaeli şubesi Enerji Çalışma Grubu tmmob makina mühendisleri odası kocaeli şubesi Enerji Çalışma Grubu Mart - 2011 Yahya Kaptan Toplu Konut Alanının Isı Yalıtımı Açısından Değerlendirilmesi Hazırlayan : Ünal ÖZMURAL, Alpaslan GÜVEN, Yavuz

Detaylı

Abs tract: Key Words: Meral ÖZEL Serhat ŞENGÜR

Abs tract: Key Words: Meral ÖZEL Serhat ŞENGÜR Meral Ozel:Sablon 02.01.2013 14:44 Page 5 Farklı Yakıt Türü ve Yalıtım Malzemelerine Göre Optimum Yalıtım Kalınlığının Belirlenmesi Meral ÖZEL Serhat ŞENGÜR Abs tract: ÖZET Bu çalışmada, Antalya ve Kars

Detaylı

RADYATÖR ARKALARINA YERLEŞTİRİLEN YANSITICI YÜZEYLERİN RADYATÖR ETKİNLİĞİNE ETKİSİ

RADYATÖR ARKALARINA YERLEŞTİRİLEN YANSITICI YÜZEYLERİN RADYATÖR ETKİNLİĞİNE ETKİSİ RADYAÖR ARKALARINA YERLEŞİRİLEN YANSIICI YÜZEYLERİN RADYAÖR EKİNLİĞİNE EKİSİ Mert ÜKEL Müslüm ARICI Mehmet Fatih BİNGÖLLÜ Hasan KARABAY ÖZE Bu çalışmada yapılardaki radyatörlerin arkalarına yerleştirilen

Detaylı

KOMPLE ÇÖZÜM ÇEVRE DOSTU ESNEK ÇÖZÜM. Tekli Uygulama. İkili Uygulama. Montaj Kolaylığı

KOMPLE ÇÖZÜM ÇEVRE DOSTU ESNEK ÇÖZÜM. Tekli Uygulama. İkili Uygulama. Montaj Kolaylığı KOMPLE ÇÖZÜM Isıtma Soğutma Sıhhi Sıcak Su ÇEVRE DOSTU Dünyanın en yüksek COP=4,5 değerine sahip ekonomik sistemlerdir. Yenilenebilir enerji olan Hava ve Güneşten faydalanma Gaz veya yakıt ile ısıtmaya

Detaylı

GÜNEŞ ENERJĐSĐ IV. BÖLÜM. Prof. Dr. Olcay KINCAY

GÜNEŞ ENERJĐSĐ IV. BÖLÜM. Prof. Dr. Olcay KINCAY GÜNEŞ ENERJĐSĐ IV. BÖLÜM Prof. Dr. Olcay KINCAY DÜZ TOPLAYICI Düz toplayıcı, güneş ışınımını, yararlı enerjiye dönüştüren ısı eşanjörüdür. Akışkanlar arasında ısı geçişi sağlayan ısı eşanjörlerinden farkı,

Detaylı

Kalorifer Tesisatı Proje Hazırlama Esasları. Niğde Üniversitesi Makine Mühendisliği Bölümü

Kalorifer Tesisatı Proje Hazırlama Esasları. Niğde Üniversitesi Makine Mühendisliği Bölümü Kalorifer Tesisatı Proje Hazırlama Esasları Niğde Üniversitesi Makine Mühendisliği Bölümü ISITMA TEKNİĞİ 1.Tarihsel gelişim 2.Günümüz ısıtma teknikleri Bir ısıtma tesisatının uygun olabilmesi için gerekli

Detaylı

BİLECİK ŞEYH EDEBALİ ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ MAKİNE VE İMALAT MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ

BİLECİK ŞEYH EDEBALİ ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ MAKİNE VE İMALAT MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ BİLECİK ŞEYH EDEBALİ ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ MAKİNE VE İMALAT MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MÜHENDİSLİKTE DENEYSEL METOTLAR-II BORU ve DİRSEKLERDE ENERJİ KAYBI DENEYİ 1.Deneyin Adı: Boru ve dirseklerde

Detaylı

SU-SU ÇİFTİ TÜRBÜLANSLI AKIŞ ISI EŞANJÖRÜ DENEYİ ISI EŞANJÖRÜNDE ETKENLİK TAYİNİ DENEYİ

SU-SU ÇİFTİ TÜRBÜLANSLI AKIŞ ISI EŞANJÖRÜ DENEYİ ISI EŞANJÖRÜNDE ETKENLİK TAYİNİ DENEYİ SU-SU ÇİFTİ TÜRBÜLANSLI AKIŞ ISI EŞANJÖRÜ DENEYİ ISI EŞANJÖRÜNDE ETKENLİK TAYİNİ DENEYİ Hazırlayanlar ProfDrMCAN - ÖğrGörEPULAT - ArşGörABETEMOĞLU SU-SU ÇİFTİ TÜRBÜLANSLI AKIŞ ISI EŞANJÖRÜ DENEYİ ISI EŢANJÖRÜNDE

Detaylı

HAVA SOĞUTMALI BİR SOĞUTMA GURUBUNDA SOĞUTMA KAPASİTESİ VE ETKİNLİĞİNİN DIŞ SICAKLIKLARLA DEĞİŞİMİ

HAVA SOĞUTMALI BİR SOĞUTMA GURUBUNDA SOĞUTMA KAPASİTESİ VE ETKİNLİĞİNİN DIŞ SICAKLIKLARLA DEĞİŞİMİ HAVA SOĞUTMALI BİR SOĞUTMA GURUBUNDA SOĞUTMA KAPASİTESİ VE ETKİNLİĞİNİN DIŞ SICAKLIKLARLA DEĞİŞİMİ Serhan Küçüka*, Serkan Sunu, Anıl Akarsu, Emirhan Bayır Dokuz Eylül Üniversitesi Makina Mühendisliği Bölümü

Detaylı

5. BORU HATLARI VE BORU BOYUTLARI

5. BORU HATLARI VE BORU BOYUTLARI h 1 h f h 2 1 5. BORU HATLARI VE BORU BOYUTLARI (Ref. e_makaleleri) Sıvılar Bernoulli teoremine göre, bir akışkanın bir borudan akabilmesi için, aşağıdaki şekilde şematik olarak gösterildiği gibi, 1 noktasındaki

Detaylı

Radyatör Arkalarına Yerleştirilen Yansıtıcı Yüzeylerin Radyatör Etkisi

Radyatör Arkalarına Yerleştirilen Yansıtıcı Yüzeylerin Radyatör Etkisi mert:sablon 31.12.2009 14:25 Page 49 Radyatör Arkalarına Yerleştirilen Yansıtıcı Yüzeylerin Radyatör Etkisi Mert TÜKEL Araş. Gör. Müslüm ARICI Mehmet Fatih BİNGÖLLÜ Öğr. Gör. Hasan KARABAY ÖZET Bu çalışmada

Detaylı

ONDOKUZ MAYIS ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ KİMYA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ KMB 305 KİMYA MÜHENDİSLİĞİ LABORATUVARI - 1

ONDOKUZ MAYIS ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ KİMYA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ KMB 305 KİMYA MÜHENDİSLİĞİ LABORATUVARI - 1 ONDOKUZ MAYIS ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ KİMYA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ KMB 305 KİMYA MÜHENDİSLİĞİ LABORATUVARI - 1 AKIŞKANLAR MEKANİĞİ DENEY FÖYÜ (BORULARDA SÜRTÜNME KAYIPLARI) Hazırlayan: Araş. Gör.

Detaylı

Abs tract: Key Words: Meral ÖZEL Nesrin İLGİN

Abs tract: Key Words: Meral ÖZEL Nesrin İLGİN Nesrin ilgin:sablon 02.01.2013 14:49 Page 27 Periyodik Sınır Şartlarına Maruz Kalan Çok Katmanlı Duvarlarda Sıcaklık Dağılımının ANSYS'de Analizi Meral ÖZEL Nesrin İLGİN Abs tract: ÖZET Bu çalışmada, çok

Detaylı

GÜNEŞ ENERJİSİ İLE SU ISITILMASI

GÜNEŞ ENERJİSİ İLE SU ISITILMASI PROJE 032 GÜNEŞ ENERJİSİ İLE SU ISITILMASI 1 GÜNEŞLİ SU ISITICILARININ TASARIMI Edirne de 84 kişilik 21 dairenin su ihtiyacını tüm yıl karşılayacak sistemin hesabı. Sıcak su sıcaklığı, güneşli su ısıtıcılarda

Detaylı

ONDOKUZ MAYIS ÜNĠVERSĠTESĠ MÜHENDĠSLĠK FAKÜLTESĠ KĠMYA MÜHENDĠSLĠĞĠ BÖLÜMÜ KMB 405 KĠMYA MÜHENDĠSLĠĞĠ LABORATUVARI - 3

ONDOKUZ MAYIS ÜNĠVERSĠTESĠ MÜHENDĠSLĠK FAKÜLTESĠ KĠMYA MÜHENDĠSLĠĞĠ BÖLÜMÜ KMB 405 KĠMYA MÜHENDĠSLĠĞĠ LABORATUVARI - 3 ONDOKZ MAYIS ÜNĠVERSĠTESĠ MÜHENDĠSLĠK FAKÜLTESĠ KĠMYA MÜHENDĠSLĠĞĠ BÖLÜMÜ KMB 405 KĠMYA MÜHENDĠSLĠĞĠ LABORATVARI - 3 DENEY 6: GÖVDE BORL ISI DEĞĠġTĠRĠCĠ (SHELL AND TBE HEAT EXCHANGER) Akışkan ya da katı

Detaylı

Paket Tip Isı Pompaları

Paket Tip Isı Pompaları Paket Tip Isı Pompaları Daire, villa, yazlık, ofis, mağaza gibi bireysel kullanımlar için Tesisat ekipmanları aynı gövdenin içine yerleştirilmiş Yüksek verim değerleri ile elektrik tüketimi düşük Isıtma,

Detaylı

Boyler, Baca hesabı. Niğde Üniversitesi Makine Mühendisliği Bölümü

Boyler, Baca hesabı. Niğde Üniversitesi Makine Mühendisliği Bölümü Boyler, Baca hesabı Niğde Üniversitesi Makine Mühendisliği Bölümü Boyler nedir? Kalorifer kazanının sıcaklığından yararlanarak içindeki suyun ısıtılması sağlayan ve bu su ile yerleşim yerine sıcak su sağlayan

Detaylı

The Effects On Energy Saving Thermal Insulation Thickness In Used Different Structure Materials

The Effects On Energy Saving Thermal Insulation Thickness In Used Different Structure Materials Makine Teknolojileri Elektronik Dergisi ilt: 8, No: 1, 2011 (47-56) Electronic Journal of Machine Technologies Vol: 8, No: 1, 2011 (47-56) TEKNOLOJĐK ARAŞTIRMALAR www.teknolojikarastirmalar.com e-issn:1304-4141

Detaylı

7.4.2015. Oturum Başkanı: Zühtü FERAH

7.4.2015. Oturum Başkanı: Zühtü FERAH Oturum Başkanı: Zühtü FERAH Dilşad BAYSAN ÇOLAK SPIRAX INTERVALF 1 Biraz Teori Bu bütün prosesin temelidir Isı transfer alanı Logaritmik ortalama sıcaklık farklılığı İhtiyaç duyulan enerji Q = A k LMTD

Detaylı

Bölüm IV KAZANLAR, KAZAN DAİRESİ VE GENLEŞME DEPOLARI

Bölüm IV KAZANLAR, KAZAN DAİRESİ VE GENLEŞME DEPOLARI Bölüm IV KAZANLAR, KAZAN DAİRESİ VE GENLEŞME DEPOLARI Kazanların Sınıflandırılması 1.Kazan İmalatında Kullanılan Malzemeye Göre a) Dökme dilimli kazanlar b) Çelik kazanlar 2. Kazan Ocak Tipi, Tasarım Şekli

Detaylı

NİTELİKLİ CAMLAR ve ENERJİ TASARRUFLU CAMLARIN ISI YALITIMINA ETKİSİ

NİTELİKLİ CAMLAR ve ENERJİ TASARRUFLU CAMLARIN ISI YALITIMINA ETKİSİ NİTELİKLİ CAMLAR ve ENERJİ TASARRUFLU CAMLARIN ISI YALITIMINA ETKİSİ Dr. Ş.Özgür ATAYILMAZ 28. Ders İÇERİK 1. Cam ve Pencerenin Gelişimi 2. Enerji Tasarrufu 3. Camlarda Isı yalıtımı 4. Tek Camdan Isı Kaybı

Detaylı

ISITILAN YÜZME HAVUZLARINDA ISITMA YÜKÜ HESABI ve ISITICI SEÇİMİ

ISITILAN YÜZME HAVUZLARINDA ISITMA YÜKÜ HESABI ve ISITICI SEÇİMİ 1 ISITILAN YÜZME HAVUZLARINDA ISITMA YÜKÜ HESABI ve ISITICI SEÇİMİ Cüneyt ÖZYAMAN ÖZET Bu çalışmada;ısıtılan yüzme larında,sıcak su kaynağı,ısı değiştirgeci ve tesisatlarının seçim ve tasarımda kullanılacak

Detaylı

6. GENLEŞME DEPOLARI 6.1 AÇIK GENLEŞME DEPOSU

6. GENLEŞME DEPOLARI 6.1 AÇIK GENLEŞME DEPOSU 6. GENLEŞME DEPOLARI Genleşme depoları sistemdeki basıncın kontrolü ve sisteme gerekli su desteğinin sağlanması bakımından çok önemlidir. Genleşme depoları açık ve kapalı olmak üzere iki tiptedir. 6.1

Detaylı

KALORİFER TESİSATINDA HİDROLİK DENGESİZLİĞİN RADYATÖR DEBİLERİ VE ISI AKTARIMLARINA ETKİSİ

KALORİFER TESİSATINDA HİDROLİK DENGESİZLİĞİN RADYATÖR DEBİLERİ VE ISI AKTARIMLARINA ETKİSİ 5 KALORİFER TESİSATINDA HİDROLİK DENGESİZLİĞİN RADYATÖR DEBİLERİ VE ISI AKTARIMLARINA ETKİSİ Serhan KÜÇÜKA Erdem MUSAOĞLU ÖZET Sıcaksulu ısıtma sistemlerinde ısıtıcılardan istenilen su debisinin geçmesi

Detaylı

BİR OTELİN SICAK SU İHTİYACININ SUDAN SUYA ISI POMPASIYLA DESTEKLENMESİ VE SİSTEMİN TERMOEKONOMİK ANALİZİ

BİR OTELİN SICAK SU İHTİYACININ SUDAN SUYA ISI POMPASIYLA DESTEKLENMESİ VE SİSTEMİN TERMOEKONOMİK ANALİZİ BİR OTELİN SICAK SU İHTİYACININ SUDAN SUYA ISI POMPASIYLA DESTEKLENMESİ VE SİSTEMİN TERMOEKONOMİK ANALİZİ Tansel KOYUN Onur KILIÇ Ali GÜLGÜZEL ÖZET Isı pompası temel olarak elektrik enerjisi kullanarak

Detaylı

MAK-LAB007 AKIŞKAN YATAĞINDA AKIŞKANLAŞTIRMA DENEYİ

MAK-LAB007 AKIŞKAN YATAĞINDA AKIŞKANLAŞTIRMA DENEYİ MAK-LAB007 AKIŞKAN YATAĞINDA AKIŞKANLAŞTIRMA DENEYİ 1.GİRİŞ Deney tesisatı; içerisine bir ısıtıcı,bir basınç prizi ve manometre borusu yerleştirilmiş cam bir silindirden oluşmuştur. Ayrıca bu hazneden

Detaylı

DEÜ Makina Mühendisliği Bölümü MAK 4097

DEÜ Makina Mühendisliği Bölümü MAK 4097 ÇİFT BORULU BİR ISI EĞİŞTİRİCİSİNE ISI YÜKLERİNİN VE TOPLAM ISI TRANSFER KATSAYISININ BELİRLENMESİ üzenleyen: Prof. r. Serhan KÜÇÜKA r. Mehmet Akif EZAN eney Sorumlu: Prof. r. Serhan KÜÇÜKA Arş. Gör Ayşe

Detaylı

SANTRALLERİ SICAK SULU ISITMA DENGELENMESİ. üçüka Dokuz Eylül Üniversitesi Makina Müh. M

SANTRALLERİ SICAK SULU ISITMA DENGELENMESİ. üçüka Dokuz Eylül Üniversitesi Makina Müh. M DEÜ HASTANESİ KLİMA SANTRALLERİ SICAK SULU ISITMA SİSTEMLERİNİN N ISIL VE HİDROLİK DENGELENMESİ Burak Kurşun un / Doç.Dr.Serhan KüçüK üçüka Dokuz Eylül Üniversitesi Makina Müh. M BölümüB GİRİŞ Değişen

Detaylı

ATLAS ISI İSTASYONU ( IST )

ATLAS ISI İSTASYONU ( IST ) ATLAS ISI İSTASYONU ( IST ) MODELLER : - IST-30 ( 30 Kw ) - IST-45 ( 45 Kw ) - IST-60 ( 60 Kw ) - IST-80 ( 85 Kw ) Atlas Sayaç ve Ölçü Aletleri AŞ. 2012 yılında IST model numaralı kat istasyonları üretimine

Detaylı

TESİSAT BİLGİSİ DERSİ DERS NOTLARI

TESİSAT BİLGİSİ DERSİ DERS NOTLARI TESİSAT BİLGİSİ DERSİ DERS NOTLARI 6.HAFTA Hazırlayan: Öğr. Gör. Tuğberk ÖNAL MALATYA 2016 1. POMPA SEÇİMİ Kapalı ısıtma devresinin pompa seçimi için iki farklı parametrenin belirlenmesine ihtiyaç vardır:

Detaylı

Home Station. Isı İstasyonu Çözümleri

Home Station. Isı İstasyonu Çözümleri Home Station Isı İstasyonu Çözümleri Merkezi ısıtma sistemlerinde, daire ısıtma ve termostatik kontrollü sıcak su için ALNA HOME STATION su ısıtıcısı ve fark basınç kontrolü ile tam bir çözümdür. Özellikler

Detaylı

KAZANLARDA ENERJİ VERİMLİLİĞİ

KAZANLARDA ENERJİ VERİMLİLİĞİ KAZANLARDA ENERJİ VERİMLİLİĞİ BİRSEN BAKIR ELEKTRİK MÜH. ENERJİ YÖNETİCİSİ EVD ENERJİ YÖNETİMİ -1- Kazanlar Yakıtın kimyasal enerjisini yanma yoluyla ısı enerjisine dönüştüren ve bu ısı enerjisini taşıyıcı

Detaylı

Key words: Double-glazed windows, triple-glazed windows, optimum air-layer thickness

Key words: Double-glazed windows, triple-glazed windows, optimum air-layer thickness İKİ CAMLI VE ÜÇ CAMLI PENCERELERDE ISI GEÇİŞİNİN İNCELENMESİ Arş. Gör. Müslüm ARICI, Semih KÖSE, Ömer Oğuz TOZKOPARAN, Yrd. Doç. Dr. Hasan KARABAY Kocaeli Üniversitesi, Makine Mühendisliği Bölümü muslumarici@gmail.com

Detaylı

Isıtma Tesisatında Kullanılan Plastik Borular için Sürtünme Basınç Kaybı Gradyanı Çizelgesinin Hazırlanması ve Örnek Projeye Uygulanması

Isıtma Tesisatında Kullanılan Plastik Borular için Sürtünme Basınç Kaybı Gradyanı Çizelgesinin Hazırlanması ve Örnek Projeye Uygulanması Çukurova Üniversitesi Mühendislik Mimarlık Fakültesi Dergisi, 30(2), 25-40 ss., Aralık 2015 Çukurova University Journal of the Faculty of Engineering and Architecture, 30(2), pp. 25-40, December 2015 Isıtma

Detaylı

Gaz Yakıtlı Sıcak Hava Üreteçleri www.cukurovaisi.com

Gaz Yakıtlı Sıcak Hava Üreteçleri www.cukurovaisi.com Yenilikçi ve Güvenilir... Gaz Yakıtlı Sıcak Hava Üreteçleri www.cukurovaisi.com Gaz Yakıtlı Sıcak Hava Üreteçleri Çukurova Isı nın kendi markası olan ve son teknolojiyle üretilen Silversun Hot Air Gaz

Detaylı

YENİ YÖNETMELİĞE UYGUN YALITIM VE DUVAR DOLGU MALZEME SEÇİMİNDE OPTİMİZASYON

YENİ YÖNETMELİĞE UYGUN YALITIM VE DUVAR DOLGU MALZEME SEÇİMİNDE OPTİMİZASYON TMMOB Makina Mühendisleri Odası Yalıtım Kongresi 23-24-25 Mart 2001 Eskişehir-Türkiye YENİ YÖNETMELİĞE UYGUN YALITIM VE DUVAR DOLGU MALZEME SEÇİMİNDE OPTİMİZASYON ÖZET M. Gökhan KORKMAZ MARDAV Yalıtım

Detaylı

SICAK SU HAZIRLAYICISI (BOYLER)

SICAK SU HAZIRLAYICISI (BOYLER) SICAK SU HAZIRLAYICISI (BOYLER) Sıcak su hazırlayıcısı ; sıcak su, kaynar su veya buhardan faydalanarak sıcak su hazırlayan cihazdır.bu cihazlar soğuk ve sıcak ortamların akış yönlerine, cidar sayısına

Detaylı

ISITILAN YÜZME HAVUZLARINDA ISITMA YÜKÜ HESABI ve ISITICI SEÇİMİ

ISITILAN YÜZME HAVUZLARINDA ISITMA YÜKÜ HESABI ve ISITICI SEÇİMİ Makale ISITILAN YÜZME HAVUZLARINDA ISITMA YÜKÜ HESABI ve ISITICI SEÇİMİ Cüneyt ÖZYAMAN ÖZET Bu çalışmada;ısıtılan yüzme larında,sıcak su kaynağı, ısı değiştirgeci ve tesisatlarının seçim ve tasarımda kullanılacak

Detaylı

DÜNYADAKİ ATIK SU ISI DEĞİŞTİRİCİSİ UYGULAMALARI. Doç.Dr.Hüseyin GÜNERHAN Yük.Müh.Oğuzhan ÇULHA

DÜNYADAKİ ATIK SU ISI DEĞİŞTİRİCİSİ UYGULAMALARI. Doç.Dr.Hüseyin GÜNERHAN Yük.Müh.Oğuzhan ÇULHA DÜNYADAKİ ATIK SU ISI DEĞİŞTİRİCİSİ UYGULAMALARI Doç.Dr.Hüseyin GÜNERHAN Yük.Müh.Oğuzhan ÇULHA İçerik 1. Sisteme Genel Bakış 2. Atık Su Kaynaklı Isı Pompası Isı Değiştiricileri ve Tasarımı 3. Atık Su Isı

Detaylı

Uluslararası Yavuz Tüneli

Uluslararası Yavuz Tüneli Uluslararası Yavuz Tüneli (International Yavuz Tunnel) Tünele rüzgar kaynaklı etkiyen aerodinamik kuvvetler ve bu kuvvetlerin oluşturduğu kesme kuvveti ve moment diyagramları (Aerodinamic Forces Acting

Detaylı

ONDOKUZ MAYIS ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ KİMYA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ KMB-305 KİMYA MÜHENDİSLİĞİ LABORATUVARI I

ONDOKUZ MAYIS ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ KİMYA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ KMB-305 KİMYA MÜHENDİSLİĞİ LABORATUVARI I ONDOKUZ MAYIS ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ KİMYA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ KMB-305 KİMYA MÜHENDİSLİĞİ LABORATUVARI I DENEY 2 : BORULARDA BASINÇ KAYBI VE SÜRTÜNME DENEYİ (AKIŞKANLAR MEKANİĞİ) DENEYİN AMACI:

Detaylı

Mekanik Tesisatta Ekonomik Yalıtım Kalınlığı

Mekanik Tesisatta Ekonomik Yalıtım Kalınlığı Tesisat Mühendisliği Dergisi Sayı: 91, s. 39-45, 2006 Mekanik Tesisatta Ekonomik Yalıtım Kalınlığı Mustafa ÖZDEMĐR* Đ. Cem PARMAKSIZOĞLU** Özet Önceki çalışmamızda, ekonomik analizin tanımları, maliyetlerin

Detaylı

GIDALARIN BAZI FİZİKSEL ÖZELLİKLERİ

GIDALARIN BAZI FİZİKSEL ÖZELLİKLERİ GIDALARIN BAZI FİZİKSEL ÖZELLİKLERİ Gıdalara uygulanan çeşitli işlemlere ilişkin bazı hesaplamalar için, gıdaların bazı fiziksel özelliklerini yansıtan sayısal değerlere gereksinim bulunmaktadır. Gıdaların

Detaylı

BLOK MALZEME KULLANILAN DUVARLAR İÇİN MALİYET ANALİZİ. 4-Kasım-2014

BLOK MALZEME KULLANILAN DUVARLAR İÇİN MALİYET ANALİZİ. 4-Kasım-2014 BLOK MALZEME KULLANILAN DUVARLAR İÇİN MALİYET ANALİZİ 4-Kasım-2014 Bu rapor ORTA DOĞU TEKNİK ÜNİVERSİTESİ 2014-03-03-1-00-112 kod nolu danışmanlık projesi kapsamında hazırlanmıştır 1 GİRİŞ Günümüzde enerji

Detaylı

YERDEN ISITMA SİSTEMİYLE İLGİLİ PARAMETRİK BİR ÇALIŞMA

YERDEN ISITMA SİSTEMİYLE İLGİLİ PARAMETRİK BİR ÇALIŞMA YERDEN ISITMA SİSTEMİYLE İLGİLİ PARAMETRİK BİR ÇALIŞMA Arş.Gör.Müslüm Arıcı, Dilay Dil, Yrd.Doç.Dr.Hasan Karabay, Doç.Dr.Kadri S. Yiğit Kocaeli Üniversitesi Makine Mühendisliği Bölümü muslumarici@gmail.com

Detaylı

Gönen Jeotermal Bölge Isıtma Sistemiyle Isıtılan Farklı Tip Binaların Dış Duvarlarının Optimum Yalıtım Kalınlıklarının Belirlenmesi

Gönen Jeotermal Bölge Isıtma Sistemiyle Isıtılan Farklı Tip Binaların Dış Duvarlarının Optimum Yalıtım Kalınlıklarının Belirlenmesi BAÜ FBE Dergisi Cilt:12, Sayı:1, 100-111 Temmuz 2010 Gönen Jeotermal Bölge Isıtma Sistemiyle Isıtılan Farklı Tip Binaların Dış Duvarlarının Optimum Yalıtım Kalınlıklarının Belirlenmesi Asiye ASLAN 1,*,

Detaylı

HELİSEL BORULARDA AKIŞ VE ISI TRANSFERİNİN İNCELENMESİ. Fırat Üniversitesi Teknik Eğitim Fakültesi Makina Eğitimi Bölümü, 23119, Elazığ

HELİSEL BORULARDA AKIŞ VE ISI TRANSFERİNİN İNCELENMESİ. Fırat Üniversitesi Teknik Eğitim Fakültesi Makina Eğitimi Bölümü, 23119, Elazığ TEKNOLOJİ, (2001), Sayı 3-4, 57-61 TEKNOLOJİ HELİSEL BORULARDA AKIŞ VE ISI TRANSFERİNİN İNCELENMESİ İsmail TÜRKBAY Yasin VAROL Fırat Üniversitesi Teknik Eğitim Fakültesi Makina Eğitimi Bölümü, 23119, Elazığ

Detaylı

A. PROJE BİLGİLERİ 2 B. DEPO HACMİ 4 C. YAPI BİLEŞENLERİNİN ÖZELLİKLERİ VE ISI İLETİM KATSAYILARI 5 1)DIŞ DUVAR 5 2)İÇ DUVAR 5 3)TAVAN 6 4)TABAN 6

A. PROJE BİLGİLERİ 2 B. DEPO HACMİ 4 C. YAPI BİLEŞENLERİNİN ÖZELLİKLERİ VE ISI İLETİM KATSAYILARI 5 1)DIŞ DUVAR 5 2)İÇ DUVAR 5 3)TAVAN 6 4)TABAN 6 A. PROJE BİLGİLERİ 2 B. DEPO HACMİ 4 C. YAPI BİLEŞENLERİNİN ÖZELLİKLERİ VE ISI İLETİM KATSAYILARI 5 1)DIŞ DUVAR 5 2)İÇ DUVAR 5 3)TAVAN 6 4)TABAN 6 D.ISI YÜKÜ HESABI 7 1. Trasnsmisyon Isı Yükü 7 2- İnfilitrasyon

Detaylı

MLİLİĞİİĞİ ISI YALITIMI-ENERJ

MLİLİĞİİĞİ ISI YALITIMI-ENERJ BİNALARDA ENERJİ VERİML MLİLİĞİİĞİ ISI YALITIMI-ENERJ ENERJİ VERİML MLİLİĞİ İZODER Isı Su Ses ve Yangın Yalıtımc mcıları Derneği Timur DİZ timur@izoder.org.tr Binalarda Enerji Verimliliği Isıtma ve soğutma

Detaylı

ISI Mühendisliği İçindekiler

ISI Mühendisliği İçindekiler ISI Mühendisliği İçindekiler Aktarım hesabı...2 Genel...2 Nominal tüketim...2 Nominal tüketimin hesaplanması...4 Tesis kapasitesi...6 Tesis kapasitesinin hesaplanması...8 1 Aktarım Hesabı Genel Aktarım

Detaylı

SERALARIN TASARIMI (Seralarda Isıtma Sistemleri) Doç. Dr. Berna KENDİRLİ A. Ü. Ziraat Fakültesi Tarımsal Yapılar ve Sulama Bölümü

SERALARIN TASARIMI (Seralarda Isıtma Sistemleri) Doç. Dr. Berna KENDİRLİ A. Ü. Ziraat Fakültesi Tarımsal Yapılar ve Sulama Bölümü SERALARIN TASARIMI (Seralarda Isıtma Sistemleri) Doç. Dr. Berna KENDİRLİ A. Ü. Ziraat Fakültesi Tarımsal Yapılar ve Sulama Bölümü Seralarda Isıtma Sistemlerinin Planlanması Bitki büyümesi ve gelişmesi

Detaylı

İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ Bölüm 1 DAİRESEL HAREKET Bölüm 2 İŞ, GÜÇ, ENERJİ ve MOMENTUM

İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ Bölüm 1 DAİRESEL HAREKET Bölüm 2 İŞ, GÜÇ, ENERJİ ve MOMENTUM ÖNSÖZ İÇİNDEKİLER III Bölüm 1 DAİRESEL HAREKET 11 1.1. Dairesel Hareket 12 1.2. Açısal Yol 12 1.3. Açısal Hız 14 1.4. Açısal Hız ile Çizgisel Hız Arasındaki Bağıntı 15 1.5. Açısal İvme 16 1.6. Düzgün Dairesel

Detaylı

PLAKALI ISI EŞANJÖRÜ SEÇĐMĐ: [1)YÜZME HAVUZLARININ ISITILMASINDA ÇAĞDAŞ ÇÖZÜM. Semih Ferit Emekli

PLAKALI ISI EŞANJÖRÜ SEÇĐMĐ: [1)YÜZME HAVUZLARININ ISITILMASINDA ÇAĞDAŞ ÇÖZÜM. Semih Ferit Emekli [1)YÜZME HAVUZLARININ ISITILMASINDA ÇAĞDAŞ ÇÖZÜM Semih Ferit Emekli 1960 Đstanbul'da doğdu. Pertevniyal Lisesi'nden sonra ĐDMMA Yıldız Üniversitesi Makine Mühendisliği Bölümü'nden 1980 81 döneminde mezun

Detaylı

POMPALAR 1. BORULARDA AKIŞ

POMPALAR 1. BORULARDA AKIŞ POMPALAR 1. BORULARDA AIŞ Borularda akış esnasında basınç düşmesi ve yük kaybı ile doğrudan ilişkili olan sürtünmeye özel önem göstermek gerekir. Çünkü bu basınç düşmesi pompalama gücü ihtiyacını belirlemek

Detaylı

Selçuk Üniversitesi. Mühendislik-Mimarlık Fakültesi. Kimya Mühendisliği Bölümü. Kimya Mühendisliği Laboratuvarı. Venturimetre Deney Föyü

Selçuk Üniversitesi. Mühendislik-Mimarlık Fakültesi. Kimya Mühendisliği Bölümü. Kimya Mühendisliği Laboratuvarı. Venturimetre Deney Föyü Selçuk Üniversitesi Mühendislik-Mimarlık Fakültesi Kimya Mühendisliği Bölümü Kimya Mühendisliği Laboratuvarı Venturimetre Deney Föyü Hazırlayan Arş.Gör. Orhan BAYTAR 1.GİRİŞ Genellikle herhangi bir akış

Detaylı

BORULARDA BASINÇ KAYBI VE SÜRTÜNME DENEYİ

BORULARDA BASINÇ KAYBI VE SÜRTÜNME DENEYİ ONDOKUZ MAYIS ÜNİERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ MAKİNA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MM30 MAKİNA MÜHENDİSLİĞİ LABORATUARI DERSİ BORULARDA BASINÇ KAYBI E SÜRTÜNME DENEYİ Hazırlayan Yrd.Doç.Dr. Mustafa ÖZBEY SAMSUN

Detaylı

GÜNEŞ ENERJİLİ TABİİ SİRKÜLASYONLU ENDİREKT SICAK SU HAZIRLAMA SİSTEMLERİNDE KANATÇIK KULLANMANIN ISIL ANALİZİ

GÜNEŞ ENERJİLİ TABİİ SİRKÜLASYONLU ENDİREKT SICAK SU HAZIRLAMA SİSTEMLERİNDE KANATÇIK KULLANMANIN ISIL ANALİZİ TEKNOLOJİ, Cilt 7, (2004), Sayı 2, 189-195 TEKNOLOJİ ÖZET GÜNEŞ ENERJİLİ TABİİ SİRKÜLASYONLU ENDİREKT SICAK SU HAZIRLAMA SİSTEMLERİNDE KANATÇIK KULLANMANIN ISIL ANALİZİ Etem Sait ÖZ* Tayfun MENLİK** Mustafa

Detaylı

TAŞINIM VE IŞINIMLA BİRLEŞİK ISI TRANSFERİ DENEYİ

TAŞINIM VE IŞINIMLA BİRLEŞİK ISI TRANSFERİ DENEYİ TAŞINIM VE IŞINIMLA BİRLEŞİK ISI TRANSFERİ DENEYİ İÇİNDEKİLER Sayfa. Genel Bilgiler. Deney Düzeneği. Teori... Analiz 8 . GENEL BİLGİLER Aralarında sonlu sıcaklık farkı olan katı bir yüzey ve bu yüzeyle

Detaylı

Kavitasyon. Pompa Teknolojileri ve Çalışma Prensipleri

Kavitasyon. Pompa Teknolojileri ve Çalışma Prensipleri Kavitasyon Pompanın içinde statik basınç, basılan sıvının buharlaşma basıncının altına düştüğünde sıvı buharlaşır ve içinde küçük buhar kabarcıkları oluşur. Sıvının pompa içinde dinamik hareketiyle sürüklenen

Detaylı

Yüksek verimli gaz yakıtlı çelik kazan CompactGas

Yüksek verimli gaz yakıtlı çelik kazan CompactGas Yüksek verimli gaz yakıtlı çelik kazan CompactGas Patentli alufer teknolojisi ile yüksek verim, düşük emisyon 1 CompactGas ın (1000-2800) avantajları Hoval CompactGas; konfor,ekonomi, güvenilirlik ve teknik

Detaylı

1).S.Ü. MÜH.-MİM. FAKÜLTESİ, MİMARLIK BÖLÜMÜ/KONYA mutosun@selcuk.edu.tr, mustosun@hotmail.com tel: 0542 644 83 19

1).S.Ü. MÜH.-MİM. FAKÜLTESİ, MİMARLIK BÖLÜMÜ/KONYA mutosun@selcuk.edu.tr, mustosun@hotmail.com tel: 0542 644 83 19 YAPILARDA ENERJİ TASARRUFUNA YÖNELİK ÇABALAR İÇİN BİR BİLGİSAYAR ANALİZ PROGRAM MODELİ Dr. Mustafa TOSUN 1 1).S.Ü. MÜH.-MİM. FAKÜLTESİ, MİMARLIK BÖLÜMÜ/KONYA mutosun@selcuk.edu.tr, mustosun@hotmail.com

Detaylı

Enerji Yönetmeliğine Göre Konutların Farklı Isı Yalıtım Malzemeleri İle Yalıtılmasının Ekonomik Analizi Üzerine Bir Araştırma: Kahramanmaraş Örneği

Enerji Yönetmeliğine Göre Konutların Farklı Isı Yalıtım Malzemeleri İle Yalıtılmasının Ekonomik Analizi Üzerine Bir Araştırma: Kahramanmaraş Örneği KSU Mühendislik Bilimleri Dergisi, 17(1),214 1 KSU. Journal of Engineering Sciences, 17(1),214 Enerji Yönetmeliğine Göre Konutların Farklı Isı Yalıtım Malzemeleri İle Yalıtılmasının Ekonomik Analizi Üzerine

Detaylı

Enervis H o ş g e l d i n i z Ocak 2015

Enervis H o ş g e l d i n i z Ocak 2015 Enervis H o ş g e l d i n i z Ocak 2015 Enervis Sanayide Enerji Verimliliği Hizmetleri Soğutmanın Temelleri Doğalgazlı Soğutma Otomotiv Fabrikası İçin Örnek Çalışma Örnek Çalışma Sonuçları Enervis Sanayide

Detaylı

ÇATI MANTOLAMA SİSTEMLERİ

ÇATI MANTOLAMA SİSTEMLERİ ÇATI MANTOLAMA SİSTEMLERİ Maksimum enerji verimliliği, daha fazla enerji tasarrufu ve ideal yaşam konforu Isı kayıplarını gösteren özel kamera çekimi. Part of the Monier Group Yüksek Performanslı Isı Yalıtım

Detaylı

Makina Mühendisliği Bölümü Makine Laboratuarı

Makina Mühendisliği Bölümü Makine Laboratuarı Makina Mühendisliği Bölümü Makine Laboratuarı Reynolds Sayısı ve Akış Türleri Deneyi 1. Genel Bilgi Bazı akışlar oldukça çalkantılıyken bazıları düzgün ve düzenlidir. Düzgün akım çizgileriyle belirtilen

Detaylı

AKÜMÜLASYON TANKI SICAK SU DEPOLAMA TANKI

AKÜMÜLASYON TANKI SICAK SU DEPOLAMA TANKI AKÜMÜLASYON TANKI SICAK SU DEPOLAMA TANKI 71AT Serisi Ürün No: 71 İSTANBUL KAZAN İmalat Makina İnşaat San. ve Tic. Ltd Şti. www.istanbulkazan.com.tr info@istanbulkazan.com.tr www.eastanbulwaterheater.com.tr

Detaylı

TESİSAT BİLGİSİ DERSİ DERS NOTLARI

TESİSAT BİLGİSİ DERSİ DERS NOTLARI TESİSAT BİLGİSİ DERSİ DERS NOTLARI 5.HAFTA Hazırlayan: Öğr. Gör. Tuğberk ÖNAL MALATYA 2016 KALORİFER TESİSATI 1.BORU TİPLERİ 1.1.Bakır borular: - Kullanılır durumdaki mevcut binalarda, açıktan giden ısıtma

Detaylı

ERCİYES ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ ENERJİ SİSTEMLERİ MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MOTORLAR LABORATUARI

ERCİYES ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ ENERJİ SİSTEMLERİ MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MOTORLAR LABORATUARI ERCİYES ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ ENERJİ SİSTEMLERİ MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MOTORLAR LABORATUARI DENEY FÖYÜ DENEY ADI LAMİNER VİSKOZ AKIM ISI DEĞİŞTİRİCİSİ DERSİN ÖĞRETİM ÜYESİ YRD. DOÇ. DR. GÜLŞAH

Detaylı

OTG-130 BİLGİSAYAR KONTROLLÜ ISI DEĞİTİRİCİ EĞİTİM SETİ. www.ogendidactic.com

OTG-130 BİLGİSAYAR KONTROLLÜ ISI DEĞİTİRİCİ EĞİTİM SETİ. www.ogendidactic.com 2012 OTG-130 BİLGİSAYAR KONTROLLÜ ISI DEĞİTİRİCİ EĞİTİM SETİ www.ogendidactic.com GİRİŞ 2 Eşanjör ya da ısı değiştirici, değişik sıcaklıklardaki iki ya da daha çok akışkanın, ısılarını, birbirine karışmadan

Detaylı

Tesisatlarda Enerji Verimliliği & Isı Yalıtımı

Tesisatlarda Enerji Verimliliği & Isı Yalıtımı Türk Sanayisinde Enerji Verimliliği Semineri - 11 Mart 2009 İstanbul Sanayi Odası - Türkiye Tesisatlarda Enerji Verimliliği & Isı Yalıtımı Timur Diz Teknik İşler ve Eğitim Koordinatörü İZODER Isı Su Ses

Detaylı

GÜNEŞ ENERJİLİ SICAK SU SİSTEMLERİ

GÜNEŞ ENERJİLİ SICAK SU SİSTEMLERİ GÜNEŞ ENERJİLİ SICAK SU SİSTEMLERİ l AMAÇ Güneş enerjili sıcak su sistemlerinin incelenmesi ve tabii dolaşımlı güneşli su ısıtıcılarının temel özelliklerinin belirlenmesi 2GİRİŞ Günümüzde artan enerji

Detaylı

DENEYSAN EĞİTİM CİHAZLARI SANAYİ VE TİCARET LTD. ŞTİ.

DENEYSAN EĞİTİM CİHAZLARI SANAYİ VE TİCARET LTD. ŞTİ. DENEY FÖYLERİ DENEYSAN EĞİTİM CİHAZLARI SANAYİ VE TİCARET LTD. ŞTİ. Küçük Sanayi sitesi 12 Ekim Cad. 52.Sok. No:18/A BALIKESİR Tel:0266 2461075 Faks:0266 2460948 ttp://www.deneysan.com mail: deneysan@deneysan.com

Detaylı

DİKEY TİP TOPRAK KAYNAKLI ISI POMPASI KULLANIMINDA GÜNEŞ ENERJİ DESTEĞİNİN ARAŞTIRILMASI

DİKEY TİP TOPRAK KAYNAKLI ISI POMPASI KULLANIMINDA GÜNEŞ ENERJİ DESTEĞİNİN ARAŞTIRILMASI DİKEY TİP TOPRAK KAYNAKLI ISI POMPASI KULLANIMINDA GÜNEŞ ENERJİ DESTEĞİNİN ARAŞTIRILMASI Kimya Y. Müh. Haluk AĞUSTOS Arş. Gör. Özgen AÇIKGÖZ Arş. Gör. Uğur AKBULUT Prof. Dr. Olcay KINCAY Yıldız Teknik

Detaylı

MAKİNA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ AKIŞKANLAR MEKANİĞİ II FİNAL SINAVI 22.05.2015 Numara: Adı Soyadı: SORULAR-CEVAPLAR

MAKİNA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ AKIŞKANLAR MEKANİĞİ II FİNAL SINAVI 22.05.2015 Numara: Adı Soyadı: SORULAR-CEVAPLAR MAKİNA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ AKIŞKANLAR MEKANİĞİ II FİNAL SINAVI 22.05.2015 Numara: Adı Soyadı: 1- (24 Puan) Şekildeki 5.08 cm çaplı 38.1 m uzunluğunda, 15.24 cm çaplı 22.86 m uzunluğunda ve 7.62 cm çaplı

Detaylı

BİNA HAKKINDA GENEL BİLGİLER

BİNA HAKKINDA GENEL BİLGİLER Sayfa : 1 Bina Bilgileri BİNA HAKKINDA GENEL BİLGİLER Projenin Adı : ISORAST DEFNE Binanın Adı : DEFNE Ada/Parsel : Sokak-No : Semt : İlçe : İl : ISTANBUL Dizayn Bilgileri: Brüt Hacim : 593 Net Kullanım

Detaylı

SANDVİÇ VE GAZBETON DUVAR UYGULAMALARININ ORTALAMA ISI GEÇİRGENLİK KATSAYISI VE ISI KAYBI ÜZERİNDEKİ ETKİSİNİN İNCELENMESİ. U.

SANDVİÇ VE GAZBETON DUVAR UYGULAMALARININ ORTALAMA ISI GEÇİRGENLİK KATSAYISI VE ISI KAYBI ÜZERİNDEKİ ETKİSİNİN İNCELENMESİ. U. Erciyes Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi 24 (1-2) 277-290 (2008) http://fbe.erciyes.edu.tr/ ISSN 1012-2354 SANDVİÇ VE GAZBETON DUVAR UYGULAMALARININ ORTALAMA ISI GEÇİRGENLİK KATSAYISI VE ISI

Detaylı

BATIKENT, TAM ISI YALITIMLI 5.000 KONUTTA İŞLETME DÖNEMİ SONUÇLARI

BATIKENT, TAM ISI YALITIMLI 5.000 KONUTTA İŞLETME DÖNEMİ SONUÇLARI 77 BATIKENT, TAM ISI YALITIMLI 5.000 KONUTTA İŞLETME DÖNEMİ SONUÇLARI Abdullah BİLGİN ÖZET Proje, uygulama ve işletme dönemini yaşadığımız 50,000 konutluk Batıkent projesinde, ısı yalıtımı uygulamasına,

Detaylı

R-712 SOĞUTMA LABORATUAR ÜNİTESİ DENEY FÖYLERİ

R-712 SOĞUTMA LABORATUAR ÜNİTESİ DENEY FÖYLERİ DENEYSAN EĞİTİM CİHAZLARI SAN. VE TİC. Yeni sanayi sitesi 36.Sok. No:22 BALIKESİR Telefaks:0266 2461075 http://www.deneysan.com R-712 SOĞUTMA LABORATUAR ÜNİTESİ DENEY FÖYLERİ HAZIRLAYAN Yrd.Doç.Dr. Hüseyin

Detaylı

AirHome Serisi Paket Tip Isı Pompaları

AirHome Serisi Paket Tip Isı Pompaları AirHome Serisi Paket Tip Isı Pompaları Apartman, siteler gibi toplu konut projelerinde ve Daire, villa, yazlık, ofis, mağaza gibi bireysel kullanımlar için 20 kw'a kadar performans aralığında Tesisat ekipmanları

Detaylı

ISI POMPASI DENEY FÖYÜ

ISI POMPASI DENEY FÖYÜ ONDOKUZ MAYIS ÜNĐVERSĐTESĐ MÜHENDĐSLĐK FAKÜLTESĐ MAKĐNA MÜHENDĐSLĐĞĐ BÖLÜMÜ ISI POMPASI DENEY FÖYÜ Hazırlayan: YRD. DOÇ. DR HAKAN ÖZCAN ŞUBAT 2011 DENEY NO: 2 DENEY ADI: ISI POMPASI DENEYĐ AMAÇ: Isı pompası

Detaylı

MARINE SU ISITICILARI MARINE & TİCARİ TİP ELEKTRİKLİ SU ISITICISI

MARINE SU ISITICILARI MARINE & TİCARİ TİP ELEKTRİKLİ SU ISITICISI MARINE SU ISITICILARI MARINE & TİCARİ TİP ELEKTRİKLİ SU ISITICISI 62EWH-M Serisi Ürün No: 62 İSTANBUL KAZAN İmalat Makina İnşaat San. ve Tic. Ltd Şti. www.istanbulkazan.com.tr info@istanbulkazan.com.tr

Detaylı

HRV-DX Plus. DX Tavan Tipi Isı Geri Kazanım Cihazı

HRV-DX Plus. DX Tavan Tipi Isı Geri Kazanım Cihazı HRV-DX Plus DX Tavan Tipi Isı Geri Kazanım Cihazı HRV-DX Plus DX Tavan Tipi Isı Geri Kazanım Cihazı IGK cihazları kapalı mekanlardaki egzoz ve taze hava ihtiyacını karşılamak amacı ile tasarlanmış alüminyum

Detaylı

Paket Tip Isı Pompaları

Paket Tip Isı Pompaları Paket Tip Isı Pompaları Daire, villa, yazlık, ofis, mağaza gibi bireysel kullanımlar için Tesisat ekipmanları entegrasyonlu Yüksek verim değerleri ile elektrik tüketimi düşük Isıtma, soğutma, kullanım

Detaylı

Dış Ortam Sıcaklığının Değişimine Bağlı Olarak Isı Köprülerindeki Isı Transferinin Sayısal Olarak İncelenmesi

Dış Ortam Sıcaklığının Değişimine Bağlı Olarak Isı Köprülerindeki Isı Transferinin Sayısal Olarak İncelenmesi Çukurova Üniversitesi Mühendislik Mimarlık Fakültesi Dergisi, 26(2), ss. 87-97, Aralık 211 Çukurova University Journal of the Faculty of Engineering and Architecture, 26(2), pp. 87-97, December 211 Dış

Detaylı

Binalarda Isı Yalıtımı ile Güneş Kontrolünün Önemi

Binalarda Isı Yalıtımı ile Güneş Kontrolünün Önemi Binalarda Isı Yalıtımı ile Güneş Kontrolünün Önemi Dünyamızda milyarlarca yıl boyunca oluşan fosil yakıt rezervleri; endüstri devriminin sonucu olarak özellikle 19.uncu yüzyılın ikinci yarısından itibaren

Detaylı

XII. ULUSAL TESİSAT MÜHENDİSLİĞİ KONGRESİ EVAPORATÖR TASARIMLARINDA FARKLI MALZEME VE KONSTRÜKSİYON UYGULAMALARI İLE KARŞILAŞTIRMALI YENİ YAKLAŞIMLAR

XII. ULUSAL TESİSAT MÜHENDİSLİĞİ KONGRESİ EVAPORATÖR TASARIMLARINDA FARKLI MALZEME VE KONSTRÜKSİYON UYGULAMALARI İLE KARŞILAŞTIRMALI YENİ YAKLAŞIMLAR XII. ULUSAL TESİSAT MÜHENDİSLİĞİ KONGRESİ EVAPORATÖR TASARIMLARINDA FARKLI MALZEME VE KONSTRÜKSİYON UYGULAMALARI İLE KARŞILAŞTIRMALI YENİ YAKLAŞIMLAR Feyza ŞAHİN Hayati CAN Naci ŞAHİN 8-11 NİSAN 2015,

Detaylı