Farkýndalýk Temelli Terapiler ve Terapötik Süreçler

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "Farkýndalýk Temelli Terapiler ve Terapötik Süreçler"

Transkript

1 DERLEME Farkýndalýk Temelli Terapiler ve Terapötik Süreçler Mindfulness Based Therapies and Therapeutic Processes Pelin Devrim Çatak 1, Kültegin Ögel 2 1 Uz.Psk., Mod Psikolojik Danýþmanlýk ve Eðitim Merkezi, 2 Doç.Dr., Acýbadem Üniversitesi Psikiyatri Bölümü, Ýstanbul ÖZET Farkýndalýk (mindfulness), dikkatin þimdiki ana yöneltilerek, anlýk deneyimlerin yargýlanmadan ve kabullenmeyle gözlemlenmesine dayanmaktadýr. Farkýndalýk, otuz yýla yakýn bir süredir Batý'daki psikoterapi yaklaþýmlarý içerisinde bir terapi yöntemi olarak kullanýlmaktadýr. Kökenleri Doðu'nun kiþisel geliþim pratiklerine dayanan farkýndalýðý, psikolojik süreçler temelinde açýklamaya çalýþan pek çok çalýþma olduðu görülmektedir. Farkýndalýkla ilgili araþtýrmalarýn bir bölümü Farkýndalýk Temelli Terapilerin etki mekanizmalarýna yöneliktir. Üst biliþ, duygulaným düzenleme, dikkat düzenleme ve içsel maruz býrakma Farkýndalýk Temelli Terapilerin içerdiði deðiþim mekanizmalarý olarak önerilmiþtir. Farkýndalýðý üstbiliþsel bir bilgi iþlemleme süreci olarak ele alan görüþlerde, farkýndalýðýn içerdiði biliþsel uzaklaþma yoluyla, iþlevsiz üst biliþ inanýþlarýnýn etkisinin azaldýðý belirtilmektedir. Farkýndalýðýn duygulaným düzenleme üzerindeki olumlu etkileri Farkýndalýk Temelli Terapi uygulamalarýna önemli bir etki mekanizmasý olarak ortaya çýkmaktadýr. Farkýndalýðýn duygulanýmsal toleransý ve iþlevsel duygulaným düzenlenmesini desteklediðini belirten görüþler bulunmaktadýr. Þimdiki ana odaklanmýþ dikkatin, farkýndalýðýn temel bileþenlerinden olduðu düþünülmektedir. Farkýndalýðýn dikkat süreçleri üzerindeki etkilerini inceleyen çalýþmalarda, farkýndalýk ile dikkat bileþenleri arasýnda iliþki bulunduðu görülmüþtür. Olumlu veya olumsuz tüm içsel yaþantýlara yönelimi içeren farkýndalýðýn, içsel maruz býrakma yöntemiyle benzer etki mekanizmasýna sahip olduðu düþünülmektedir. Farkýndalýðýn biliþsel ve duygulanýmsal süreçlerle iliþkisini açýklayan pek çok görüþ ve bulgu ortaya konulduðu görülmektedir. Anýlan bulgular farkýndalýðýn operasyonel düzeyde tanýmlanmasý ve Farkýndalýk Temelli Terapilerin etkililiðinin yükseltilmesi açýsýndan önemli bir adýmdýr. Anahtar Sözcükler: farkýndalýk, üst biliþ, dikkat, duygu düzenleme, maruz býrakma. () SUMMARY Mindfulness is based on focusing attention to present moment and observing present moment experiences in a non-judgmental and accepting way. Mindfulness has been applied as a therapy method in Western psychotherapy practice for almost thirty years. While mindfulness stems from Eastern contemplative practices, a number of studies had investigated the psychological processes underlying mindfulness. Some of these studies focused on explaining the change mechanisms through which mindfulness-based interventions have their therapeutic effects. Meta-cognition, emotion regulation, attention regulation and interoceptive exposure have been suggested as change mechanisms involved in mindfulness based therapies. The notion explaining mindfulness as a meta-cognitive information processing asserts that the decentering involved in mindfulness decreases the effects of maladaptive meta-cognitive beliefs. The incremental effect of mindfulness on emotion regulation is another proposed effect mechanism in mindfulness-based interventions. This view suggests that mindfulness supports emotional tolerance and adaptive emotion regulation. The present-focused attention is regarded as a fundamental component of mindfulness. In studies investigating the effects of mindfulness on attentional processes, relationships have been found between mindfulness and the components of executive attention. It has also been proposed that interoceptive exposure technique and mindfulness operate through a similar therapeutic mechanism since mindfulness involves orientation towards all negative and positive subjective experiences. A number of views have been proposed regarding the relation between mindfulness and cognitive and emotional processes and the findings supported the effects of mindfulness on these processes. This is an important step towards explaining mindfulness on an operational level and increasing the effectiveness of mindfulness-based interventions. Key Words: Mindfulness, meta-cognition, attention, emotion regulation, exposure. Makalenin geliþ tarihi: , Yayýna kabul tarihi:

2 Çatak PD, Ögel K. GÝRÝÞ Farkýndalýk (mindfulness), dikkatin anlýk yaþantýlara odaklanmasýný ve içsel deneyimlerin gözlemlenmesini içeren bir zihin ve beden pratiðidir. Farkýndalýk kavramý kökenlerini Doðu'da uygulanan meditasyon pratiklerden almaktadýr. Farkýndalýk meditasyonu olarak adlandýrýlan bu pratikte, dikkat sürekli olarak nefes alýþ veriþe, beden duyumlarýna, duygulara veya zihnin akýþýna yani düþüncelere odaklanmaktadýr. Bütün bu içsel deneyimler, yargýsýzca ve kabullenmeyle gözlemlenmektedir (Kabat-Zinn 2005). Farkýndalýk, otuz yýla yakýn bir süredir Batý'daki psikoterapi yaklaþýmlarý içerisinde bir terapi yöntemi olarak kullanýlmaktadýr (Kabat-Zinn 1982, Linehan 1993, Hayes ve ark. 1999, Segal ve ark. 2002). Farkýndalýðýn Doðu'nun spiritüel gelenekleriyle yakýn iliþkisi yanýnda, farkýndalýðý psikolojik bir süreç olarak tanýmlama çabalarý da sürmektedir (Bishop ve ark. 2004, Shapiro ve ark. 2006). Önerilen bir tanýma göre farkýndalýk, dikkatin istemli bir þekilde ve yargýsýzca anlýk deneyimlerin akýþýna yöneltilmesidir (Kabat-Zinn 2003). Farkýndalýðýn bir baþka tanýmýnda, öznel deneyimlerin ayrýmsanmasý ve kabullenilmesinden söz edilmektedir (Siegel ve ark. 2009). Baer (2003) ise, farkýndalýðý içsel ve dýþsal uyarýcý akýþýnýn yargýsýz bir þekilde gözlemlendiði bir süreç þeklinde tanýmlamaktadýr. Görüldüðü gibi farkýndalýðýn çok sayýda operasyonel tanýmý mevcuttur. Operasyonel tanýmlarýn çokluðu, farkýndalýðýn birden fazla bileþeni olmasýnýn doðal bir yansýmasýdýr. Birbirinden farklý bu tanýmlar birlikte deðerlendirildiðinde, þimdiye odaklý dikkat, içsel gözlem, yargýsýzlýk ve kabullenmenin farkýndalýðýn temel bileþenleri olduðunun söylenmesi mümkündür. Farkýndalýk Temelli Terapiler, danýþanlarýn farkýndalýk düzeyini arttýran çeþitli teknik ve alýþtýrmalarýn kullanýldýðý terapi yaklaþýmlarýdýr. Bu yaklaþýmlarýn bir bölümü yoðun meditasyon uygulamalarýný içermektedir (Kabat-Zinn 1982, Segal ve ark. 2002). Diðer yaklaþýmlarda ise çeþitli biliþsel ve yaþantýsal alýþtýrmalar yoluyla farkýndalýk düzeyinin geliþtirilmesi amaçlanmaktadýr (Linehan 1993, Hayes ve ark. 1999). Farkýndalýk Temelli Terapiler, depresyon (Barnhofer ve ark. 2009, Kuyken ve ark. 2009), kaygý bozukluklarý (Roemer ve Orsillo 2002, Folette ve ark. 2006), yeme bozukluklarý (Kristeller ve ark. 2006) ve madde baðýmlýlýðý (Witkiewitz ve ark. 2005) gibi bir çok psikolojik soruna yönelik olarak uygulanmaktadýr. Farkýndalýk Temelli Terapiler, biliþsel-davranýþçý terapiler içerisinde deðerlendirilmektedir. Hayes (2004) Farkýndalýk Temelli Terapileri, davranýþ terapilerinin "üçüncü dalgasý" olarak nitelemiþtir. Farkýndalýðýn Temelli Terapilerin, Biliþsel Terapilerle birlikte deðerlendirilmesindeki en önemli etken, farkýndalýðýn içerdiði diðer biliþsel yaklaþýmlarla benzer deðiþim mekanizmalarýna dayanmasýdýr. Üstbiliþ, duygu düzenleme, dikkat düzenleme ve maruz býrakma Farkýndalýk Temelli Terapilerde yer alan ortak deðiþim mekanizmalarýndan bazýlarýdýr (Teasdale 1999, Wells 2002, Baer 2003, Lynch ve Bronner 2006). Farkýndalýk ve Farkýndalýk Temelli Terapi, ülkemizdeki psikoterapi pratiðinde henüz yaygýnlýk kazanmamýþ bir yaklaþýmdýr. Ülkemizde yayýnlanan güncel bir gözden geçirme çalýþmasýnda (Çatak ve Ögel 2010), farkýndalýk psikolojik bir süreç olarak kavramsal düzeyde ele alýnmýþtýr. Bu gözden geçirme çalýþmasýnda ise Farkýndalýk Temelli Terapilerde bulunan deðiþim mekanizmalarýna iliþkin güncel araþtýrma ve bulgularýn aktarýlmasý amaçlanmýþtýr. Üstbiliþ Farkýndalýðý biliþsel süreçler açýsýndan ele alan pek çok çalýþma, farkýndalýðý üstbiliþle iliþkilendirmektedir (Toneatto 2002, Wells 2002, Bishop ve ark. 2004, Garland 2007, Corcoran ve Segal 2008). Wells'e (2002) göre farkýndalýk, uzaklaþmýþ (decentered) bir bakýþ açýsý içermektedir. Farkýndalýkta oluþan biliþsel uzaklaþma etkisiyle, iþlevsiz üst biliþ inanýþlarýnýn etkisi azalmaktadýr. Böylece kendine odaklý tekrarlayan (perseverative) düþünme örüntüleri deðiþebilmektedir. Wells (2002) farkýndalýkta üst biliþsel bilgi iþlemleme yapýldýðýna dikkat çekmektedir. Buna göre, farkýndalýk düþüncelerin gerçekle eþdeðer olarak deðerlendirildiði nesnesel bilgi iþleme düzeyinden (Wells ve Matthews 1996) uzaklaþmayý saðlamakta ve üst biliþsel bilgi iþlemlemeye geçilmektedir. 86

3 Farkýndalýk Temelli Terapiler ve Terapötik Süreçler Teasdale (1999) ise farkýndalýðýn üst biliþsel içgörüyü arttýrdýðýný belirtmektedir. Bu görüþe göre, farkýndalýkta zihin akýþýnýn gözlenmesi sonucu üstbiliþsel bir içgörü açýða çýkmaktadýr. Böylece düþüncelerin bilinç akýþýnýn geçici ürünleri olduðu ve gerçeði temsil etmedikleri kavranabilmektedir. Bu görüþü temel alan Farkýndalýk Temelli Biliþsel Terapi'de farkýndalýk, düþüncelere mesafe kazanmayý pekiþtiren bir beceri olarak öðretilmektedir. Teasdale ve ark. (2002) tarafýndan yürütülen bir çalýþmada Farkýndalýðýn üst biliþsel içgörüyü arttýran etkisi gösterilmiþtir. Duygu Düzenleme Farkýndalýk Temelli Terapilerin içerdiði etki mekanizmalarýndan birisi de duygusal düzenlemedir. Farkýndalýðýn duygusal düzenleme açýsýndan olumlu etkileri bulunduðu ve duygusal düzenlemede iyileþme saðladýðý düþülmektedir (Lynch ve Bronner 2006, Hayes ve Feldman 2004, Coffey ve Hartman 2008, Roemer ve ark. 2008, Mitmansgruber ve ark. 2009). Farkýndalýðýn duygusal düzenleme üzerindeki etkilerini ele alan çalýþmalar, Gross (1998) tarafýndan önerilmiþ olan duygu düzenleme süreçlerini temel almýþtýr. Gross (1998), duygu düzenlemeyi öncül ve tepki odaklý olarak iki bölümde ele almýþtýr. Buna göre, öncül duygu düzenlemesi, duygusal tepkiyi tetikleyen ipuçlarýnýn deðerlendirilmesini içermektedir. Tepki odaklý duygusal düzenleme ise açýða çýkmýþ duygusal tepkinin çeþitli bileþenlerinin düzenlenmesini içermektedir. Farkýndalýðýn duygusal düzenleme üzerindeki etkileriyle ilgili çalýþmalarýn bir bölümünde, farkýndalýðýn tepkisel düzenleme aþamasýndaki etkileri incelenmiþtir (Brown ve Cordon 2009). Bu çalýþmalarda farkýndalýðýn, özellikle ruminasyon (Nolen-Hoeksema, 1991) ya da bastýrma (suppression, Wegner 1994) gibi tepkisel düzenleme mekanizmalarý üzerindeki etkilerine bakýlmýþtýr. Söz konusu araþtýrmalarýn sonuçlarý, farkýndalýðýn ruminasyonu ve bastýrmayý azalttýðýný göstermiþtir (Wiveka ve ark. 2004, Bowen ve ark. 2007, Jain ve ark. 2007). Yeniden deðerlendirme (Reappraisal ve ark. 1964), duygusal düzenlemenin öncül aþamasýnda bulunan yer alan bir biliþsel bir mekanizmadýr. Yeniden deðerlendirmenin duygu düzenleme açýsýndan olumlu sonuçlarý bulunduðu gösterilmiþtir (Gross 1998). Farkýndalýðýn duygusal düzenleme üzerindeki etkilerinin tepki aþamasýyla sýnýrlandýðý ve yeniden deðerlendirmeyi etkilemeyeceði görüþü mevcuttur (Hoffman ve Asmundson 2008). Ancak, farkýndalýðýn yeniden deðerlendirmeyi etkilediði yönünde görüþler de bulunmaktadýr (Garland 2007, Linehan ve ark. 2007, Walach ve ark. 2008). Garland'a (2007) göre, farkýndalýk stresör uyarýcýlarla ilgili yapýlan birincil deðerlendirmelere mesafe kazandýrmaktadýr. Böylece pozitif içerikli ikincil deðerlendirmelerin yapýlmasý kolaylaþmaktadýr. Güncel bir araþtýrmada (Garland ve ark. 2009) bu görüþü destekleyen bulgulara ulaþýlmýþ ve farkýndalýðýn pozitif yeniden deðerlendirmeyle iliþkili olduðu görülmüþtür. Farkýndalýðýn duygusal düzenleme üzerindeki etkilerine iliþkin bir diðer görüþ ise duygusal tolerans ile ilgilidir (Roemer ve ark. 2008). Bu görüþe göre farkýndalýk, istenmeyen duygularý kabullenmeyi saðlamakta ve olumsuz duygulara karþý tolerans kapasitesini arttýrmaktadýr. Dikkat Düzenleme Farkýndalýk dikkatin istemli bir þekilde anlýk yaþantýlara odaklanmasýný içermektedir. Bu nedenle farkýndalýðýn bir çok tanýmýnda, dikkat farkýndalýðýn temel bir bileþeni olarak deðerlendirilmiþtir (Teasdale ve ark. 1999, Bishop ve ark. 2004). Farkýndalýk ve dikkatle ilgili çalýþmalarýn bir bölümünde, farkýndalýk doðrudan kendine özgü bir dikkat biçimi olarak tanýmlanmýþtýr. Bu çalýþmalarda farkýndalýk dikkatinin fiziksel ve duygusal iyi olma hali (well-being) ile olumlu iliþkisi bulunduðu, depresyon ve kaygý belirtileriyle ise olumsuz iliþkisi olduðu görülmüþtür (Brown ve Ryan 2003, Zvolensky ve ark. 2006). Bu çalýþmalar, farkýndalýðýn içerdiði ana odaklanmýþ dikkatin, olumsuz kendine odaklanma tarzlarýndan farklý nitelik taþýdýðýna iþaret etmektedir. Farkýndalýðýn dikkat süreçleri üzerindeki etkisini inceleyen diðer çalýþmalarda, yönelim, uyarým (alerting), sürekli dikkat, odak deðiþtirme (switching) gibi dikkat bileþenlerinin farkýndalýkla iliþkisi araþtýrýlmýþtýr. Jha ve ark. (2007) tarafýndan yürütülen bir çalýþmada, 8 haftalýk farkýndalýk eðiti- 87

4 Çatak PD, Ögel K. mi sonrasýnda dikkat yönelimi ve uyarýmýnda artma olduðu görülmüþtür. Farkýndalýðýn sürekli dikkat (sustained attention) üzerindeki etkileri inceleyen çalýþmalarda bulunmaktadýr (Anderson ve ark. 2007, Chambers ve ark. 2009, Schmertz ve ark. 2009). Bu çalýþmalarýn bir bölümünde farkýndalýðýn sürekli dikkat kapasitesini arttýrdýðý görülmüþtür (Chambers ve ark. 2009). Ancak farkýndalýðýn sürekli dikkat performansý üzerinde bir etkisi olmadýðýný gösteren bulgular da mevcuttur (Anderson ve ark. 2007, Schmertz ve ark. 2009). Farkýndalýk ve odak deðiþtirme arasýndaki iliþkiyi inceleyen araþtýrmalarda ise çeliþkili sonuçlar elde edildiði görülmektedir. Farkýndalýðýn odak deðiþtirme performansýný arttýrdýðýný gösteren bulgularýn yanýnda (Zylowska ve ark. 2009), odak deðiþtirme kapasitesinin farkýndalýktan etkilenmediðini gösteren bulgularýn da mevcuttur (Chambers ve ark. 2009). Maruz Býrakma Maruz býrakma (Craske ve ark. 2000) biliþsel ve davranýþsal yaklaþýmlarda yaygýn olarak kullanýlan bir terapi yöntemidir. Farkýndalýðýn bir terapi yöntemi olarak, maruz býrakma yöntemiyle ortak etki mekanizmasýna sahip olabileceðine yönelik görüþler bulunmaktadýr. Farkýndalýðýn özellikle içsel maruz býrakma yöntemiyle benzer þekilde deðiþime yol açtýðý düþünülmektedir (Kabat-Zinn ve ark. 2002). Ýçsel maruz býrakma, kaygýnýn somatik belirtilerinin istemli olarak açýða çýkarýlmasýna ve bu somatik duyumlara odaklanýlmasýný içermektedir. Farkýndalýk pratiðinde benzer þekilde, dikkat sürekli olarak düþünce, duygu, dürtülere, bedensel duyumlara yöneltilmektedir ve bu yaþantýlar kabullenmeyle gözlemlenmektedir. Ýçsel uyaranlara istemli olarak odaklanma ve kaçýnmadan gözlemleme sonucunda, içsel duyumlardan kaynaklanan duygusal rahatsýzlýðýn da azaldýðý düþünülmektedir (Baer 2003). Yakýn tarihli bir araþtýrmada, farkýndalýk ve maruz býrakma arasýndaki iliþki incelenmiþtir (Carmody ve ark. 2009). Bu araþtýrma, farkýndalýðýn istenmeyen içsel yaþantýlara temas etme isteðini arttýrdýðýný göstermiþtir. Bir diðer araþtýrmada ise (Arch ve Craske 2006), 15 dakikalýk süren farkýndalýk alýþtýrmasýnýn sonrasýnda, katýlýmcýlarýn olumsuz içeriðe sahip görsel malzemeyi izleme isteklerinde artýþ olduðu görülmüþtür. Söz konusu bulgular, farkýndalýk pratiðinin, maruz býrakmaya benzer bir yolla istenmeyen ve kaçýnýlan yaþantýlara yönelme kapasitesini arttýrdýðýna iþaret etmektedir. Sonuç Farkýndalýðýn psikolojik sorunlar üzerindeki olumlu etkilerini gösteren bulgularýn artmasý ile birlikte, Farkýndalýk Temelli Terapilerin içerdiði deðiþim mekanizmalarýna yönelik araþtýrmalar artýþ göstermiþtir. Bu araþtýrmalarýn sonuçlarý, farkýndalýðýn psikolojik bozukluklarýn içerdiði ortak biliþsel ve duygusal süreçler üzerinde etkili olduðuna iþaret etmektedir (Baer 2007). Üst biliþ, çeþitli psikolojik bozukluklarýn biliþsel yapýsýnda rol oynamaktadýr (Rachman ve Safran 1991, Wells 1995). Üst biliþe dayalý bilgi iþleme modellerine göre (Barnard ve Teasdale 1991, Wells ve Matthews 1996), üst biliþsel süreçlerdeki iþlevsizlikler, psikopatalojiyle iliþkilidir. Mevcut gözden geçirme çalýþmasýnda aktarýlan ve farkýndalýðýn üst biliþ üzerindeki etkilerini gösteren bulgularýn bu yönden önem taþýdýðý görülmektedir. Ancak farkýndalýðýn üst biliþsel bir bilgi iþlemleme olduðu önermesini destekleyecek daha fazla veriye ihtiyaç duyulduðunu söylenebilir. Farkýndalýk Temelli Terapilerde bulunduðu düþünülen bir diðer deðiþim mekanizmasý da duygusal düzenlemedir. Kaygý bozukluklarý, yeme bozukluklarý ya da alkol kötüye kullanýmý gibi çeþitli bozukluklarda görülen duygusal düzenleme sorunlarý (Johnson ve Larson, 1982, Cooper ve ark. 1995, Mennin ve ark. 2005) göz önüne alýndýðýnda, farkýndalýðýn duygusal süreçler üzerindeki olumlu etkisinin de önem kazanmaktadýr. Dikkat düzenlemesi, farkýndalýðýn etkili olduðu bir diðer deðiþim mekanizmasý olarak ön plana çýkmaktadýr. Farkýndalýk ve dikkat süreçlerine iliþkin aktarýlan bulgularýn bir bölümü, farkýndalýk ile dikkat regülasyonu arasýndaki iliþkiye destek saðlamaktadýr. Ancak araþtýrmalarýn bi bölümünde çeliþkili sonuçlar elde edildiði de görülmektedir. Farkýndalýðýn dikkat süreçleri üzerindeki etkisine iliþkin bulgular deðerlendirilirken, aktarýlan 88

5 Farkýndalýk Temelli Terapiler ve Terapötik Süreçler araþtýrmalarýn yöntemsel çeþitliliðinin göz önüne alýnmasý yararlý olabilir. Araþtýrmalarýn bir bölümünde katýlýmcýlara farkýndalýk eðitimi verildikten sonra gerçekleþen deðiþiklikler incelenirken, bazý araþtýrmalar da ise farkýndalýk eðitimin verilmeden doðrudan temel seviye ölçümleri esas alýnmýþtýr. Gelecekteki araþtýrmalarda, özellikle farkýndalýk eðitim ardýndan dikkat süreçlerinde gerçekleþen deðiþliklilerin incelenmesi, farkýndalýðýn dikkat düzenlemesi üzerindeki etkileri açýsýndan daha aydýnlatýcý olabilir. Farkýndalýk, tüm bedensel duyumlarýn tekrarlayan þekilde gözlemlenmesine dayanmaktadýr. Farkýndalýðýn bu biçimsel niteliði nedeniyle içsel maruz býrakma ile farkýndalýk arasýnda paralellik kurulmuþtur. Uygulama açýsýndan dikkate alýnabilecek bir nokta, içsel maruz býrakma yönteminde nefes ya da baþdönmesi gibi somatik duyumlarýn istemli bir þekilde açýða çýkarýlmasýdýr. Farkýndalýk pratiðinde ise bedensel duyumlar istemli olarak tetiklenmemekte, duyumlarýn olaðan akýþý izlenmektedir. Otto (2008) içsel maruz býrakma ve farkýndalýk arasýndaki bu yöntemsel farký, "sýcak" ve "soðuk" süreçler olarak ayýrmaktadýr ve bu süreçlerin duygusal tolerans üzerindeki farklý etkileri bulunabileceðine dikkat çekmektedir. Farkýndalýkla ilgili araþtýrmalar, farkýndalýðýn operasyonel düzeyde tanýmlanmasý, farkýndalýðýn ölçülmesi, Farkýndalýðýn Temelli Terapilerin etkililiði ve deðiþim mekanizmalarý eksenlerinde ilerlemektedir. Farkýndalýðýn etki mekanizmalarýna iliþkin çalýþmalarýn, Farkýndalýk Temelli Terapilerin içerdiði deðiþim süreçlerine ýþýk tutmaya baþladýðý görülmektedir. Farkýndalýk Temelli Terapilerin deðiþim mekanizmalarýna iliþkin bulgular, farkýndalýðýn operasyonel düzeyde tanýmlamasýna da katký saðlayacaðýný söylemek mümkündür. Farkýndalýkta yer alan deðiþim mekanizmalarýnýn anlaþýlmasý, Farkýndalýk Temelli Terapilerin etkililik düzeylerinin artmasýna da katký saðlayacaktýr. Yazýþma adresi: Uz.Psk. Pelin Devrim Çatak, Mod Psikolojik Danýþmanlýk ve Eðitim Merkezi, Bakýrköy, Ýstanbul, Anderson ND, Lau MA, Segal ZV ve ark. (2007) Mindfulnessbased stress reduction and attentional control. Clin Psychol Psychother, 14: Arch JJ, Craske MG (2006) Mechanisms of mindfulness: emotion regulation following a focused breathing induction. Behav Res Ther, 44: Baer RA (2003) Mindfulness training as a clinical intervention: a conceptual and empirical review. Clin Psychol Sci Pract, 10: Baer RA (2007) Mindfulness, assessment, and transdiagnostic processes. Psychol Inq, 18: Barnard PJ, Teasdale JD (1991) Interacting cognitive subsystems: a systemic approach to cognitive-affective interaction and change. Cognition Emotion, 5:1-39. Barnhofer T, Crane C, Hargus E ve ark. (2009) Mindfulnessbased cognitive therapy as a treatment for chronic depression: a preliminary study. Behav Res Ther, 47: Bishop SR, Lau, M, Shapiro S ve ark. (2004) Mindfulness: a proposed operational definition. Clin Psychol Sci Pract, 11: Bowen S, Witkiewitz K, Dillworth TM ve ark. (2007) The role of thought suppression in the relationship between mindfulness meditation and alcohol use. Addict Behav, 32: Brown KW, Ryan RM (2003) The benefits of being present, mindfulness and its role in psychological well-being, J Pers Soc Psychol, 84: KAYNAKLAR Brown KW, Cordon, S (2009) Toward a Phenomenology of Mindfulness: Subjective Experience and Emotional Correlates, Clinical Handbook of Mindfulness, 1. Baský, F. Didonna (Editör), New York, Springer Publishing, s Carmody J, Baer RA, Lykins, ELB ve ark. (2009) An empirical study of the mechanisms of mindfulness in a mindfulness-based stress reduction program. J Clin Psychol, 65:1-14. Chambers R, Lo BCY, Allen NB (2009) The impact of intensive mindfulness training on attentional control, cognitive style, and affect. Cognitive Ther Res, 32: Coffey KA, Hartman M (2008) Mechanisms of action in the inverse relationship between mindfulness and psychological distress. Comp Health Prac Rev, 13: Cooper ML, Frone MR, Russell M ve ark. (1995) Drinking to regulate positive and negative emotions: a motivational model of alcohol use. J Pers Soc Psychol, 69: Corcoran KM, Segal ZV (2008) Metacognition in depressive and anxiety disorders: current directions. Int J Cogn Ther, 1: Craske MG, Barlow DH, Meadows EA (2000) Mastery of your anxiety and panic: Therapist guide for anxiety, panic, and agoraphobia, San Antonio, Graywind Publishing/The Psychological Corporation. Çatak PD, Ogel K (2010) Bir terapi yöntemi olarak farkýndalýk. Nöropsikiyatri Arþivi, 47:

6 Çatak PD, Ögel K. Folette V, Palm KM, Pearson, AM (2006) Mindfulness and trauma: implications for treatment. J Rat-Emo Cognitive-Behav Ther, 24: Garland E, Gaylord S Park J (2009) The role of mindfulness in positive reappraisal. Explore, 5: Garland EL (2007) The meaning of mindfulness: a second order cybernetics of stres, metacognition and coping. Comp Health Prac Rev, 12: Gross JJ (1998) Antecedent and response-focused emotion regulation: Divergent consequences for experience, expression, and physiology. J Pers Soc Psychol,74: Hayes AM, Feldman G (2004) Clarifying the construct of mindfulness in the context of emotion regulation. Clin Psychol Sci Pract, 11: Hayes SC, Strosahl KD, Wilson KG (1999) Acceptance and Commitment Therapy: an Experiental Approach to Behaviour Change, New York, Guilford Press. Hayes, SC (2004) Acceptance and commitment therapy, relational frame theory, and the third wave of behaviour therapy. Behav Ther, 35: Hofmann SG, Asmundson GJ (2008) Acceptance and mindfulness-based therapy: new wave or old hat? Clin Psychol Rev, 28: Jain S, Shapiro SL, Swanick S ve ark. (2007) A randomized controlled trial of mindfulness meditation versus relaxation training: Effects on distress, positive states of mind, rumination, and distraction. Ann Behav Med, 33: Jha AP, Krompinger J, Baime M (2007) Mindfulness training modifies subsystems of attention. Cogn Affect Behav Neurosci, 7: Johnson C, Larson R (1982) Bulimia: An analysis of moods and behavior. Psychosom Med, 44: Kabat-Zinn J (1982) An outpatient program in behavioral medicine for chronic pain patients based on thepractice of mindfulness meditation: theoretical considerations and preliminary results. Gen Hosp Psychiatry, 4: Kabat-Zinn J (2003) Mindfulness-based interventions in context: past, present, and future. Clin Psychol Sci Pract, 10(2): Kabat-Zinn J (2005) Full Catastrophe Living: Using the Wisdom of Your Body and Mind to Face Stress, Pain, and Illness, 3.baský, New York, Bantam Dell, s.34. Kabat-Zinn J, Massion MD, Kristeller J ve ark. (1992) Effectiveness of a meditation-based stress reduction program in the treatment of anxiety disorders. Am J Psychiatry, 149: Kristeller JL, Baer RA, Quillian-Wolever R (2006). Mindfulness-based approaches to eating disorders, Mindfulness and Acceptance-Based Interventions: Conceptualization, Application, and Empirical Support. 1. Baský, R. Baer (Ed), San Diego CA, Elsevier, s Kuyken W, Byford S, Taylor RS ve ark.(2008) Mindfulnessbased cognitive therapy to prevent relapse in recurrent depression. J Consult Clin Psychol, 76: Lazarus RS, Alfert E. (1964) Short-circuiting of threat by experimentally altering cognitive appraisal. J Abnorm Soc Psychol, 69: Linehan MM (1993) Cognitive-Behavioral Treatment of Borderline Personality Disorder. New York, Guilford. Linehan MM, Bohus M, Lynch TR (2007) Dialectical Behavior Therapy for Pervasive Emotion Dysregulation, Handbook of Emotion Regulation, 1. Baský, JJ Gross (Ed), New York, The Guilford Press, s Lynch TR, Bronner LL (2006) Mindfulness and Dialectical Behaviour Therapy: application with depressed older adults with personality disorders. Mindfulness and Acceptance Based Treatment Approaches, 1. Baský, R. Baer (Ed), USA, Academic Press, s Mennin DS, Heimberg RG, Turk CL ve ark. (2005) Preliminary evidence for an emotion dysregulation model of generalized anxiety disorder. Behav Res Ther, 43: Mitmansgruber H, Beck TN, Höfer S ve ark. (2009) When you don't like what you feel: experiential avoidance, mindfulness and meta-emotion in emotion regulation. Pers Indiv Differ, 46: Nolen-Hoeksema S (1991) Responses to depression and their effects on the duration of depressive episodes. J Abnorm Psychol, 100: Otto MW (2008) Anxiety sensitivity, emotional intolerance, and expansion of the application of interoceptive exposure: commentary on the special issue. J Cogn Psychother, 22: Rachman S & Shafran R (1991) Cognitive distortions: thoughtaction fusion, Clin Psychol Psychother, 6: Roemer L, Lee JK, Salters-Pedneault K ve ark. (2008) Mindfulness and emotion regulation difficulties in generalized anxiety disorder: Preliminary Evidence for Independent and Overlapping Contributions. Behav Ther, 40: Roemer L, Orsillo SM (2002) Expanding our conceptualization of and treatment for generalized anxiety disorder: integrating mindfulness/acceptance-based approaches with existing cognitive-behavioural models. Clin Psychol Sci Prac, 9: Schmertz SK, Anderson PL, Robins DL (2009) The relation between self-report mindfulness and performance on tasks of sustained attention, J Psychopathol Behav Assess, 31: Segal ZV, Williams JMG, Teasdale JD (2002) Mindfulnessbased Cognitive Therapy for Depression: A New Approach to Preventing Relapse, New York, Guilford Press. Shapiro, SL, Carlson LE, Astin JA ve ark. (2006) Mechanisms of mindfulness. J Clin Psychol, 62: Siegel RD, Germer CK, Olendzki A (2009) Mindfulness: what is it? where did it come from?, Clinical Handbook of Mindfulness, 1. Baský, F. Didonna (Ed), New York: USA, Springer Publishing, s Teasdale J, Segal Z, Williams J (1995) How does cognitive therapy prevent depressive relapse and why should attentional control (mindfulness) training help? Behav Res Ther, 33: Teasdale JD (1999) Metacognition, mindfulness and modification of mood disorders. Clin Psychol Psychother, 6:

7 Farkýndalýk Temelli Terapiler ve Terapötik Süreçler Teasdale JD, Moore RG, Hayhurst H ve ark. (2002) Metacognitive awareness and prevention of relapse in depression: empirical evidence. J Consult Clin Psychol, 70: Toneatto T (2002) A metacognitive therapy for anxiety disorders: buddhist psychology applied, Cogn Behav Pract, 9: Walach H, Lynch S, Marie-Louise G (2008) Mindfulness-based coping with university life, (MBCUL): A randomised wait-list controlled study. Eur J Integ Med, 1: Wegner DM (1994) Ironic processes of mental control. Psychol Rev, 101: Wells A (1995) Meta-cognition and worry: a cognitive model of generalized anxiety disorder. Behav Cogn Psychother, 23: Wells A (2002) GAD, metacognition, and mindfulness: an information processing analysis. Clin Psychol Sci Pract, 9: Wells A, Matthews G (1996) Modeling cognition in emotional disorder: The S-REF model. Behav Res Ther, 32: Witkiewitz K, Marlatt GA, Walker D (2005) Mindfulness-based relapse prevention for alcohol and substance use disorders. J Cognit Psychother, 19: Wiveka R, Goldin PR, Carmona PA ve ark. (2004) The effects of mindfulness meditation on cognitive processes and affect in patients with past depression. Cognit Ther Res, 28: Zvolensky MJ, Sondra ES, Alison CM ve ark. (2006) Incremental validity of mindfulness based attention in relation to the concurrent prediction of anxiety and depressive symptomology and perceptions of health. Cognit Behav Ther, 35: Zylowska L, Ackerman DL, Yang MH ve ark. (2008) Mindfulness meditation training in adults and adolescents with ADHD. J Atten Disord, 11:

Farkındalık Temelli Terapiler (Mindfulness Based Therapy)

Farkındalık Temelli Terapiler (Mindfulness Based Therapy) Farkındalık Temelli Terapiler (Mindfulness Based Therapy) Doç. Dr. Kültegin Ögel Acıbadem Üniversitesi Tıp Fakültesi www.farkindalik farkindalik.info Yargısız Farkındalık (Mindfulness) nedir? Yargısız

Detaylı

Bağımlı olan ve olmayan bireylerde farkındalık (mindfulness) ve farkındalığı etkileyen etkenlerin incelenmesi

Bağımlı olan ve olmayan bireylerde farkındalık (mindfulness) ve farkındalığı etkileyen etkenlerin incelenmesi 282 Bağımlı olan ve olmayan bireylerde farkındalık (mindfulness) ve farkındalığı etkileyen Araştırma / Original article Bağımlı olan ve olmayan bireylerde farkındalık (mindfulness) ve farkındalığı etkileyen

Detaylı

Bilinçli Farkındalık Temelli Kognitif Terapi Programının Bireylerin Depresif Belirti Düzeyleri Üzerine Etkisi

Bilinçli Farkındalık Temelli Kognitif Terapi Programının Bireylerin Depresif Belirti Düzeyleri Üzerine Etkisi http://dergipark.ulakbim.gov.tr/iupcd/ Psikoloji Çalışmaları Dergisi 35-1 (2015) 15-26 Bilinçli Farkındalık Temelli Kognitif Terapi Programının Bireylerin Depresif Belirti Düzeyleri Üzerine Etkisi Volkan

Detaylı

GÖRME ENGELLİLERDE DEPRESİF BELİRTİLERE YÖNELİK BİLİNÇLİ FARKINDALIK TEMELLİ BİLİŞSEL TERAPİ PROGRAMININ ETKİLİLİĞİ.

GÖRME ENGELLİLERDE DEPRESİF BELİRTİLERE YÖNELİK BİLİNÇLİ FARKINDALIK TEMELLİ BİLİŞSEL TERAPİ PROGRAMININ ETKİLİLİĞİ. DOI: 10.7816/nesne-03-06-04 Nesne Psikoloji Dergisi (NPD), 2015, Cilt 3, Sayı 6, Volume 3, Issue 6 GÖRME ENGELLİLERDE DEPRESİF BELİRTİLERE YÖNELİK BİLİNÇLİ FARKINDALIK TEMELLİ BİLİŞSEL TERAPİ PROGRAMININ

Detaylı

ÖZGEÇMİŞ. Derece Alan Üniversite Yıl

ÖZGEÇMİŞ. Derece Alan Üniversite Yıl ÖZGEÇMİŞ 1. Adı Soyadı : Zümra Özyeşil 2. Doğum Tarihi : 11.10.1979 3. Unvanı : Yardımcı Doçent 4. Öğrenim Durumu : Ph.D. 5. Çalıştığı Kurum : MEF Üniversitesi Derece Alan Üniversite Yıl Lisans EĞİTİM

Detaylı

EGZERSiziN DEPRESYON TEDAVisiNDEKi YERi VE ETKiLERi

EGZERSiziN DEPRESYON TEDAVisiNDEKi YERi VE ETKiLERi Spor Bilimleri Dergisi Hacettepe 1. ofsport Sciences 2004, 15 (1),49-64 Dave/li Derleme EGZERSiziN DEPRESYON TEDAVisiNDEKi YERi VE ETKiLERi Ziya KORUÇ, Perlearı BAYAR Hacettepe Üniversitesi Spor Bilimleri

Detaylı

ÖZGEÇMİŞ. Eğitim. Akademik Ünvanlar HACETTEPE ÜNİVERSİTESİ EDEBİYAT FAKÜLTESİ PSİKOLOJİ BÖLÜMÜ SEVGİNAR VATAN. sevginarvatan@gmail.

ÖZGEÇMİŞ. Eğitim. Akademik Ünvanlar HACETTEPE ÜNİVERSİTESİ EDEBİYAT FAKÜLTESİ PSİKOLOJİ BÖLÜMÜ SEVGİNAR VATAN. sevginarvatan@gmail. ÖZGEÇMİŞ SEVGİNAR VATAN E-Posta: sevginarvatan@gmail.com Telefon: 2978325 Adres: Hacettepe Üniversitesi Psikoloji Bölümü Beytepe/Ankara Eğitim Mezuniyet Tarihi Derece Alan Kurum 2006 Lisans Psikoloji Orta

Detaylı

PSK 552 BİLGİ İŞLEME VE PSİKOPATOLOJİ

PSK 552 BİLGİ İŞLEME VE PSİKOPATOLOJİ PSK 552 BİLGİ İŞLEME VE PSİKOPATOLOJİ BAŞKENT ÜNİVERSİTESİ PSİKOLOJİ ANABİLİM DALI PSK 552 BİLGİ İŞLEME VE PSİKOPATOLOJİ DERS PROGRAMI VE BEKLENTİLER PROF. DR. NESRİN HİSLİ ŞAHİN PSK 552 BİLGİ İŞLEME VE

Detaylı

ÖZGEÇMİŞ. Derece Alan Üniversite Yıl

ÖZGEÇMİŞ. Derece Alan Üniversite Yıl ÖZGEÇMİŞ 1. Adı Soyadı: Zeynep Çatay Çalışkan 2. Doğum Tarihi: 18 Şubat 1975 3. Unvanı: Yardımcı Doçent 4. Öğrenim Durumu: Derece Alan Üniversite Yıl Lisans Psikoloji Boğaziçi Üniversitesi 1996 Y. Lisans

Detaylı

Araþtýrma Hazýrlayan: Ebru Kocamanlar Araþtýrma Uzman Yardýmcýsý Gýda Ürünlerinde Ambalajýn Satýn Alma Davranýþýna Etkisi Dünya Ambalaj Örgütü nün açýklamalarýna göre dünyada ambalaj kullanýmýnýn %30 unu

Detaylı

Spor Bilimleri Derneði Ýletiþim Aðý

Spor Bilimleri Derneði Ýletiþim Aðý Spor Bilimleri Derneði Ýletiþim Aðý Spor Bilimleri Derneði, üyeler arasýndaki haberleþme aðýný daha etkin hale getirmek için, akademik çalýþmalar yürüten bilim insaný, antrenör, öðretmen, öðrenci ve ilgili

Detaylı

Bilinçli Farkındalık Ölçeği ni Türkçeye Uyarlama Çalışması. Adaptation of the Mindful Attention Awareness Scale into Turkish

Bilinçli Farkındalık Ölçeği ni Türkçeye Uyarlama Çalışması. Adaptation of the Mindful Attention Awareness Scale into Turkish Eğitim ve Bilim 2011, Cilt 36, Sayı 160 Education and Science 2011, Vol. 36, No 160 Bilinçli Farkındalık Ölçeği ni Türkçeye Uyarlama Çalışması Adaptation of the Mindful Attention Awareness Scale into Turkish

Detaylı

Türkiye: Gelecek Nesiller için Fýrsatlarýn Çoðaltýlmasý 11. Çocuk Geliþimi ve Çocuklarýn Karþýlaþtýðý Riskler Eþitsizliðin nesiller arasý geçiþinin bugün Türkiye nin en genç neslini ciddi ölçüde etkilediði

Detaylı

BASKIDA. Endişe ve Ruminasyonun Kaygı ve Depresyon Belirtileri Üzerindeki Rolü. Psik. Adviye Esin YILMAZ 1. Türk Psikiyatri Dergisi 2014;25( ):

BASKIDA. Endişe ve Ruminasyonun Kaygı ve Depresyon Belirtileri Üzerindeki Rolü. Psik. Adviye Esin YILMAZ 1. Türk Psikiyatri Dergisi 2014;25( ): Türk Psikiyatri Dergisi 2014;25( ): Endişe ve Ruminasyonun Kaygı ve Depresyon Belirtileri Üzerindeki Rolü BASKIDA Psik. Adviye Esin YILMAZ 1 ÖZET Amaç: Bu araştırmanın amacı kaygı ve depresyon belirtilerinin

Detaylı

0.2-200m3/saat AISI 304-316

0.2-200m3/saat AISI 304-316 RD Firmamýz mühendisliðinde imalatýný yaptýðýmýz endüstriyel tip hava kilidleri her türlü proseste çalýþacak rotor ve gövde seçeneklerine sahiptir.aisi304-aisi316baþtaolmaküzerekimya,maden,gýda...gibi

Detaylı

KANSER HASTALARINDA ANKSİYETE VE DEPRESYON BELİRTİLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ UZMANLIK TEZİ. Dr. Levent ŞAHİN

KANSER HASTALARINDA ANKSİYETE VE DEPRESYON BELİRTİLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ UZMANLIK TEZİ. Dr. Levent ŞAHİN T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI İZMİR KATİP ÇELEBİ ÜNİVERSİTESİ ATATÜRK EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ AİLE HEKİMLİĞİ KLİNİĞİ KANSER HASTALARINDA ANKSİYETE VE DEPRESYON BELİRTİLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ UZMANLIK TEZİ

Detaylı

PSK 529 KİŞİLERARASI NÖROBİYOLOJİ

PSK 529 KİŞİLERARASI NÖROBİYOLOJİ PSK 529 KİŞİLERARASI NÖROBİYOLOJİ BAŞKENT ÜNİVERSİTESİ PSİKOLOJİ BÖLÜMÜ PSK 529 KİŞİLERARASI NÖROBİYOLOJİ DERS PROGRAMI VE BEKLENTİLER PROF. DR. NESRİN HİSLİ ŞAHİN PSK 529 KİŞİLERARASI NÖROBİYOLOJİ PROF.

Detaylı

Derece Alan Üniversite Yıl. Lisans Psikoloji Hacettepe 1999

Derece Alan Üniversite Yıl. Lisans Psikoloji Hacettepe 1999 EK 3 ÖZGEÇMİŞ 1. Adı Soyadı: Ferzan Curun 2. Doğum Tarihi: 11.04.1975 3. Unvanı: :Yrd.Doç.Dr 4. Öğrenim Durumu: :Doktora Derece Alan Üniversite Yıl Lisans Psikoloji Hacettepe 1999 Yüksek Lisans Doktora

Detaylı

Cage Testi ile Alkol Kullanýmý Üzerine Epidemiyolojik Bir Çalýþma #

Cage Testi ile Alkol Kullanýmý Üzerine Epidemiyolojik Bir Çalýþma # Cage Testi ile Alkol Kullanýmý Üzerine Epidemiyolojik Bir Çalýþma # Metin TURAN*, Ali S. ÇÝLLÝ**, Rüstem AÞKIN***, Hasan HERKEN ##, Metin TELCÝOÐLU # *, Rahim KUCUR # ** ÖZET Alkol kullanýmý ve buna baðlý

Detaylı

ÖZGEÇMİŞ VE ESERLER LİSTESİ

ÖZGEÇMİŞ VE ESERLER LİSTESİ 1 ÖZGEÇMİŞ VE ESERLER LİSTESİ ÖZGEÇMİŞ Adı Soyadı: ÖMER FARUK ŞİMŞEK Öğrenim Durumu: Doktora Derece Bölüm/Program Üniversite Yıl Lisans Eğitimde Psikolojik Hizmetler Ankara Üniversitesi 1996 Y. Lisans

Detaylı

İŞLETMELERDE KURUMSAL İMAJ VE OLUŞUMUNDAKİ ANA ETKENLER

İŞLETMELERDE KURUMSAL İMAJ VE OLUŞUMUNDAKİ ANA ETKENLER ANKARA ÜNİVERSİTESİ SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ HALKLA İLİŞKİLER VE TANITIM ANA BİLİM DALI İŞLETMELERDE KURUMSAL İMAJ VE OLUŞUMUNDAKİ ANA ETKENLER BİR ÖRNEK OLAY İNCELEMESİ: SHERATON ANKARA HOTEL & TOWERS

Detaylı

Derece Alan Üniversite Yıl. BA Psychology Hacettepe 1999

Derece Alan Üniversite Yıl. BA Psychology Hacettepe 1999 Resume 1. Name, Last Name: Ferzan Curun 2. Date of Birth: 11.04.1975 3. Position Title: :Assistant Professor 4. Education Info: :PhD. Derece Alan Üniversite Yıl BA Psychology Hacettepe 1999 Yüksek Lisans

Detaylı

ÖZGEÇMİŞ. Görev Kurum Yıl Dekan Yardımcısı Akdeniz Üniversitesi Eğitim Fakültesi 1999-2004 Bölüm Başkanı

ÖZGEÇMİŞ. Görev Kurum Yıl Dekan Yardımcısı Akdeniz Üniversitesi Eğitim Fakültesi 1999-2004 Bölüm Başkanı ÖZGEÇMİŞ Doç. Dr. Demet Erol Öngen Adres Akdeniz Üniversitesi Eğitim Fakültesi Eğitim Bilimler Bölümü Kampus 07058 E-posta demetongen@akdeniz.edu.tr Telefon 2423102072 Faks 2422261953 RESİM EKLENECEK 1.

Detaylı

Bilişsel Davranışçı Terapide Direnç ve Motivasyonel Görüşme Teknikleri

Bilişsel Davranışçı Terapide Direnç ve Motivasyonel Görüşme Teknikleri Psikiyatride Güncel Yaklaşımlar-Current Approaches in Psychiatry 2016; 8(2):95-101 doi: 10.18863/pgy.22890 Bilişsel Davranışçı Terapide Direnç ve Motivasyonel Görüşme Teknikleri Resistance in Cognitive

Detaylı

Yardımcı Doçent Psikoloji Haliç Üniversitesi 2000 Yardımcı Doçent Psikoloji FSM Vakıf Üniversitesi 2011

Yardımcı Doçent Psikoloji Haliç Üniversitesi 2000 Yardımcı Doçent Psikoloji FSM Vakıf Üniversitesi 2011 ÖZGEÇMİŞ 1. Adı Soyadı : Gaye (Enbiyaoğlu) Saltukoğlu 2. Doğum Tarihi : 1945 3. Unvanı : Yardımcı Doçent 4. Öğrenim Durumu Derece Alan Üniversite Yıl Lisans Psikoloji Hacettepe Üniversitesi 1969 Yüksek

Detaylı

EMDR Nedir? EMDR nin Ortaya Çıkışı

EMDR Nedir? EMDR nin Ortaya Çıkışı EMDR Nedir? EMDR- Göz Hareketleriyle Duyarsızlaştırma ve Yeniden İşleme- savaş stresi, taciz, doğal afetler veya çocukluk döneminde yaşanan üzücü olaylar gibi rahatsız edici yaşam deneyimlerinin neden

Detaylı

Bilişsel Davranışçı Terapide Ev Ödevi Uygulamaları

Bilişsel Davranışçı Terapide Ev Ödevi Uygulamaları Psikiyatride Güncel Yaklaşımlar-Current Approaches in Psychiatry 2015; 7(3):280-288 doi: 10.5455/cap.20141029012248 Bilişsel Davranışçı Terapide Ev Ödevi Uygulamaları Homework Assignments in Cognitive

Detaylı

2 - Konuþmayý Yazýya Dökme

2 - Konuþmayý Yazýya Dökme - 1 8 Konuþmayý Yazýya Dökme El yazýnýn yerini alacak bir aygýt düþü XIX. yüzyýlý boyunca çok kiþiyi meþgul etmiþtir. Deðiþik tasarým örnekleri görülmekle beraber, daktilo dediðimiz aygýtýn satýlabilir

Detaylı

İŞ YAŞAMINDA FARKINDALIK: İŞ-AİLE DENGESİ VE İŞ PERFORMANSI İLE İLİŞKİSİ

İŞ YAŞAMINDA FARKINDALIK: İŞ-AİLE DENGESİ VE İŞ PERFORMANSI İLE İLİŞKİSİ İŞ YAŞAMINDA FARKINDALIK: İŞ-AİLE DENGESİ VE İŞ PERFORMANSI İLE İLİŞKİSİ Yrd. Doç. Dr. Gülşah KARAVARDAR * ÖZ Organizasyonların rekabet avantajlarını sürdürüp, istedikleri verimlilik ve etkinlik durumuna

Detaylı

Obsesif Kompulsif Bozukluğun Metakognitif Modeli Metacognitive Model of Obsessive Compulsive Disorder

Obsesif Kompulsif Bozukluğun Metakognitif Modeli Metacognitive Model of Obsessive Compulsive Disorder Psikiyatride Güncel Yaklaşımlar-Current Approaches in Psychiatry 2012; 4(3):335-349 doi:10.5455/cap.20120420 Obsesif Kompulsif Bozukluğun Metakognitif Modeli Metacognitive Model of Obsessive Compulsive

Detaylı

YRD. DOÇ. DR. MÜGE AKBAĞ

YRD. DOÇ. DR. MÜGE AKBAĞ YRD. DOÇ. DR. MÜGE AKBAĞ ÖĞRENİM DURUMU Üniversite Fakülte/Yüksekokul Bölüm Giriş Yılı Mezuniyet Yılı İstanbul Edebiyat Psikoloji 1987 1991 üstü Tür Tez Konusu Tez Danışmanı Yüksek Doktora Liseli Ergenlerin

Detaylı

Sosyal Anksiyete Bozukluğunda Bilişsel Davranışçı Terapi: Güncel Kavramlar

Sosyal Anksiyete Bozukluğunda Bilişsel Davranışçı Terapi: Güncel Kavramlar Psikiyatride Güncel Yaklaşımlar-Current Approaches in Psychiatry 2015; 7(3):229-243 doi: 10.5455/cap.20140719110703 Sosyal Anksiyete Bozukluğunda Bilişsel Davranışçı Terapi: Güncel Kavramlar Cognitive

Detaylı

PSİKOTERAPİ VE DALGALAR. Prof. Dr. Erol GÖKA

PSİKOTERAPİ VE DALGALAR. Prof. Dr. Erol GÖKA PSİKOTERAPİ VE DALGALAR Prof. Dr. Erol GÖKA Akademide en çok tanımlanan iki kavram: Kültür ve psikoterapi Hekimin hastayı etkilemek için kullandığı psikolojik yöntemlerin bütünü (TDK) Hekimin hastayı sağaltmakta

Detaylı

Beden-Zihin-Ruh Bütünlüğünü Korumaya Yönelik Bir Program: Farkındalık Temelli Stres Azaltma Programı

Beden-Zihin-Ruh Bütünlüğünü Korumaya Yönelik Bir Program: Farkındalık Temelli Stres Azaltma Programı Psikiyatride Güncel Yaklaşımlar-Current Approaches in Psychiatry 2015; 7(1):68-80 doi: 10.5455/cap.20140504031811 Beden-Zihin-Ruh Bütünlüğünü Korumaya Yönelik Bir Program: Farkındalık Temelli Stres Azaltma

Detaylı

Mýsýr Þekerine Ýliþkin Baþlýca Efsaneler Birçok gýda ve içecekte tatlandýrýcý olarak kullanýlan mýsýr þekeri, birkaç yýl önce beslenme komitelerinden bazý araþtýrmacýlarýn bu bileþeni obezite salgýnýnýn

Detaylı

ÖZGEÇMİŞ. 1. Adı Soyadı: Serra İçellioğlu 2. Doğum Tarihi: 17.02.1983 3. Unvanı: Yardımcı Doçent 4. Öğrenim Durumu: Doktora

ÖZGEÇMİŞ. 1. Adı Soyadı: Serra İçellioğlu 2. Doğum Tarihi: 17.02.1983 3. Unvanı: Yardımcı Doçent 4. Öğrenim Durumu: Doktora ÖZGEÇMİŞ 1. Adı Soyadı: Serra İçellioğlu 2. Doğum Tarihi: 17.02.1983 3. Unvanı: Yardımcı Doçent 4. Öğrenim Durumu: Doktora Derece Alan Üniversite Yıl Lisans Psikoloji İstanbul Üniversitesi 2001-2005 Y.

Detaylı

Üniversite Öğrencilerinin Öz-anlayış Düzeylerinin Bilinçli-farkındalık, Kişilik Özellikleri Ve Bazı Değişkenler Açısından İncelenmesi

Üniversite Öğrencilerinin Öz-anlayış Düzeylerinin Bilinçli-farkındalık, Kişilik Özellikleri Ve Bazı Değişkenler Açısından İncelenmesi ÖZGEÇMİŞ Adı Soyadı: ZÜMRA Atalay Özyeşil Doğum Tarihi: 11.10.1979 Ünvanı: Doçent Dr. Derece Bölüm/Program Üniversite Yıl Lisans EĞİTİM Fakültesi SELCUK ÜNİVERSİTESİ 2000 Y. Lisans EĞİTİM Fakültesi SELCUK

Detaylı

ulu Sosy Anahtar Kelimeler: .2014, Makale Kabul Tarihi:21.10.2014 2014, Cilt:11, 163-184

ulu Sosy Anahtar Kelimeler: .2014, Makale Kabul Tarihi:21.10.2014 2014, Cilt:11, 163-184 ulu.2014, Makale Kabul Tarihi:21.10.2014 Sosy Anahtar Kelimeler: 2014, Cilt:11, 163184 The Relaionship Between Social Capital of Schools And Organizational Image Based On Perceptions of Teachers Abstract:The

Detaylı

PSİKOLOJİ BÖLÜMÜ 2014-2015 EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI GÜZ DÖNEMİ PROGRAMI

PSİKOLOJİ BÖLÜMÜ 2014-2015 EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI GÜZ DÖNEMİ PROGRAMI ANADAL EĞİTİM PROGRAMI ZORUNLU DERSLERİ 1.Sınıf/1.Yarıyıl in ön koşulu var mı? *** in önceki eğitim programında eşdeğer bir dersi var mı? **** 1 YDİ101 YDF101 YDA101 2 ATA101 Temel Yabancı Dil (İngilizce)

Detaylı

Bulimia Nervozada Tedavi

Bulimia Nervozada Tedavi Bulimia Nervozada Tedavi Atila EROL*, Fadime YAZICI** ÖZET Psikiyatrik sýnýflama sistemine son dönemde giren bulimia nervoza, yinelemelerle seyreden kronik bir hastalýktýr. Etkin tedavi þeklini belirlemek

Detaylı

ANKSİYETE DUYARLILIĞI. Yard.Doç.Dr.Selim Tümkaya

ANKSİYETE DUYARLILIĞI. Yard.Doç.Dr.Selim Tümkaya ANKSİYETE DUYARLILIĞI Yard.Doç.Dr.Selim Tümkaya ANKSİYETE DUYARLILIĞI Anskiyete Duyarlılığı Panik bozukluk hastalarının panik atak yaşamaktan korku duyuyor olması, tanımlandığı ilk dönemlerden beri panik

Detaylı

Madde Bağımlılığında Nüksü Önlemede Bilinçli Farkındalığın Önemi: Bir Derleme Çalışması

Madde Bağımlılığında Nüksü Önlemede Bilinçli Farkındalığın Önemi: Bir Derleme Çalışması DOI 10.15805/addicta.2015.2.2.068 Copyright 2015 Türkiye Yeşilay Cemiyeti http://addicta.com.tr/ Addicta: The Turkish Journal on Addictions Güz 2015 2(2) 123-142 ISSN 2148-7286 eissn 2149-1305 Başvuru

Detaylı

Mental sağlığın korunmasında etkili faktörler. Prof. Dr. Zeynep Oşar Siva İ.Ü. Cerrahpaşa Tıp Fakültesi

Mental sağlığın korunmasında etkili faktörler. Prof. Dr. Zeynep Oşar Siva İ.Ü. Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Mental sağlığın korunmasında etkili faktörler Prof. Dr. Zeynep Oşar Siva İ.Ü. Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Diyabetlilerin önemli bir kısmında bulunan psikolojik bozukluklar çoğu zaman gözardı edilmekte ve

Detaylı

Çocuk Ýstismarýna Birimler Arasý Yaklaþým: Bir Olgu Sunumu

Çocuk Ýstismarýna Birimler Arasý Yaklaþým: Bir Olgu Sunumu OLGU SUNUMU Çocuk Ýstismarýna Birimler Arasý Yaklaþým: Bir Olgu Sunumu Multidisciplinary Approach to Child Abuse: A Case Report Muhammed Ayaz 1, Ayþe Burcu Ayaz 1 1 Uz.Dr., Sakarya Üniversitesi Týp Fakültesi

Detaylı

Simge Özer Pýnarbaþý

Simge Özer Pýnarbaþý Simge Özer Pýnarbaþý 1963 yýlýnda Ýstanbul da doðdu. Ortaöðrenimini Kadýköy Kýz Lisesi nde tamamladý. 1984 yýlýnda Ýstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Arkeoloji ve Sanat Tarihi Bölümü nü bitirdi.

Detaylı

rm o f t a l ip j o l o n ek gýda T a d ý G m için ya þ a i ye Türk u ulusal GIDA TEKNOLOJÝ PLATFORMU y a þ a m i ç i n g ý d a Kaynak: 2010 Envanteri (TGDF) Gýda Sektörü 73.722.988 nüfus Hane halký gýda

Detaylı

Derece Alan Üniversite Yıl. Lisans Psikoloji Hacettepe 1999

Derece Alan Üniversite Yıl. Lisans Psikoloji Hacettepe 1999 EK 3 ÖZGEÇMİŞ 1. Adı Soyadı: Ferzan Curun 2. Doğum Tarihi: 11.04.1975 3. Unvanı: :Yrd.Doç.Dr 4. Öğrenim Durumu: :Doktora Derece Alan Üniversite Yıl Lisans Psikoloji Hacettepe 1999 Yüksek Lisans Doktora

Detaylı

Özgül Fobinin Göz Hareketleri ile Duyarsýzlaþtýrma ve Yeniden Ýþleme Yöntemi ile Tedavisi: Bir Olgu Sunumu

Özgül Fobinin Göz Hareketleri ile Duyarsýzlaþtýrma ve Yeniden Ýþleme Yöntemi ile Tedavisi: Bir Olgu Sunumu OLGU SUNUMU Özgül Fobinin Göz Hareketleri ile Duyarsýzlaþtýrma ve Yeniden Ýþleme Yöntemi ile Tedavisi: Bir Olgu Sunumu Treatment of Specific Phobia with Eye Movement Desensitization and Reprocessing Method:

Detaylı

Yetişkinlerde Sosyal Fobinin Tedavisinde Bilişsel Davranışçı Grup Terapisinin Etkililiği: Sistematik Bir Gözden Geçirme

Yetişkinlerde Sosyal Fobinin Tedavisinde Bilişsel Davranışçı Grup Terapisinin Etkililiği: Sistematik Bir Gözden Geçirme Psikiyatride Güncel Yaklaşımlar-Current Approaches in Psychiatry 2016; 8(Suppl 1):61-78 doi: 10.18863/pgy.28154 Yetişkinlerde Sosyal Fobinin Tedavisinde Bilişsel Davranışçı Grup Terapisinin Etkililiği:

Detaylı

Yardým Çalýþanlarýnda Travmatik Stres

Yardým Çalýþanlarýnda Travmatik Stres DERLEME Yardým Çalýþanlarýnda Travmatik Stres Banu Yýlmaz 1 1 Psk., Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih Coðrafya Fakültesi Psikoloji Bölümü, Ankara ÖZET Travmatik olaylarýn ardýndan, olaya doðrudan maruz

Detaylı

ERGENLER ÝÇÝN SOSYAL KAYGI ÖLÇEÐÝNÝN (ESKÖ) GEÇERLÝK VE GÜVENÝRLÝÐÝNÝN ÝNCELENMESÝ

ERGENLER ÝÇÝN SOSYAL KAYGI ÖLÇEÐÝNÝN (ESKÖ) GEÇERLÝK VE GÜVENÝRLÝÐÝNÝN ÝNCELENMESÝ ERGENLER ÝÇÝN SOSYAL KAYGI ÖLÇEÐÝNÝN (ESKÖ) GEÇERLÝK VE GÜVENÝRLÝÐÝNÝN ÝNCELENMESÝ Arzu AYDIN*, Serap TEKÝNSAV SÜTCÜ** ÖZET Amaç: Bu çalýþmanýn amacý Ergenler için Sosyal Kaygý Ölçeði'nin (ESKÖ) Türk ergenler

Detaylı

Zorunlu Dersler 20501D1KPJ601 Klinik Psikolojinin Temelleri 20501D1KPJ602 Psikoterapi Yaklaşımları 20501D1KPJ603 Psikopatoloji

Zorunlu Dersler 20501D1KPJ601 Klinik Psikolojinin Temelleri 20501D1KPJ602 Psikoterapi Yaklaşımları 20501D1KPJ603 Psikopatoloji Zorunlu Dersler 20501D1KPJ601 Klinik Psikolojinin Temelleri Klinik psikolojinin ve psikoloğun tanımı, rolü, diğer disiplinlerle ilişkileri, psikolojinin diğer alt alanları ile etkileşimi; klinik psikolojide

Detaylı

ÖZGEÇMİŞ. Derece Alan Üniversite Yıl Lisans İşletme (İngilizce) Hacettepe Üniversitesi 2001. Derece Alan Üniversite Yıl

ÖZGEÇMİŞ. Derece Alan Üniversite Yıl Lisans İşletme (İngilizce) Hacettepe Üniversitesi 2001. Derece Alan Üniversite Yıl 1 Adı Soyadı: Savaş CEYLAN 2 Unvanı: Arş. Gör. Dr. 3 İletişim Bilgileri Tlf: 297 83 39 / 532 430 95 47 E-posta: savasc@hacettepe.edu.tr 4 Öğrenim Durumu ÖZGEÇMİŞ Derece Alan Üniversite Yıl Lisans İşletme

Detaylı

Açıklama 2008 2009. Araştırmacı: YOK. Danışman: YOK. Konuşmacı: YOK

Açıklama 2008 2009. Araştırmacı: YOK. Danışman: YOK. Konuşmacı: YOK Açıklama 2008 2009 Araştırmacı: YOK Danışman: YOK Konuşmacı: YOK SİLAHLI ÇATIŞMA İLE İLİŞKİLİ TRAVMA SONRASI STRES BOZUKLUĞUNDA DİĞER BİYOLOJİK TEDAVİ SEÇENEKLERİ Dr. Cemil ÇELİK Sunumun hedefleri Silahlı

Detaylı

ÖZGEÇMİŞ. Derece Alan Üniversite Yıl. OrtaöğretimMatematikEğitimi BoğaziciÜniversitesi 2007

ÖZGEÇMİŞ. Derece Alan Üniversite Yıl. OrtaöğretimMatematikEğitimi BoğaziciÜniversitesi 2007 ÖZGEÇMİŞ 1. AdıSoyadı: Rukiye Didem Taylan 2. DoğumTarihi: 25 Temmuz 1984 3. Unvanı: Yrd. Doç. Dr. 4. ÖgrenimDurumu: Derece Alan Üniversite Yıl Lisans OrtaöğretimMatematikEğitimi BoğaziciÜniversitesi 2007

Detaylı

Depresyon Tanýsý Almýþ Hastalarda Ölüm Kaygýsýnýn Araþtýrýlmasý

Depresyon Tanýsý Almýþ Hastalarda Ölüm Kaygýsýnýn Araþtýrýlmasý ARAÞTIRMA Depresyon Tanýsý Almýþ Hastalarda Ölüm Kaygýsýnýn Araþtýrýlmasý Investigation of Death Anxiety Among Depressive Patients Nilgün Öngider 1, Suna Özýþýk Eyüpoðlu 2 1 Psk.Dr., P.S. Yaþam Özel Aile

Detaylı

Prof. Dr. Gonca Soygüt Hacettepe Üniversitesi, Edebiyat Fakültesi, Psikoloji Bölümü

Prof. Dr. Gonca Soygüt Hacettepe Üniversitesi, Edebiyat Fakültesi, Psikoloji Bölümü KİŞİSEL BİLGİLER Prof. Dr. Gonca Soygüt Hacettepe Üniversitesi, Edebiyat Fakültesi, Psikoloji Bölümü Adres: Hacettepe Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Psikoloji Bölümü E- Posta: goncab@hacettepe.edu.tr

Detaylı

05 Ekim 2010 / 14:00 15:30 / Salon 11 ÇG 1 Yeme Bozukluklarýnda Grup Psikoterapisi Uygulamalarý Grup deneyimi : Zerrin Oðlaðu Amaç: Ýstanbul Týp Fakültesi Psikiyatri Anabilim Dalý Yeme Bozukluklarý Programý

Detaylı

Ayşe Devrim Başterzi. Son iki senedir ilaç endüstrisi ve STO ile araştırmacı, danışman ya da konuşmacı olarak herhangi bir çıkar çatışmam yoktur.

Ayşe Devrim Başterzi. Son iki senedir ilaç endüstrisi ve STO ile araştırmacı, danışman ya da konuşmacı olarak herhangi bir çıkar çatışmam yoktur. Ayşe Devrim Başterzi Son iki senedir ilaç endüstrisi ve STO ile araştırmacı, danışman ya da konuşmacı olarak herhangi bir çıkar çatışmam yoktur. Epidemiyoloji ve eğitim mi? Eğitim ve epidemiyoloji mi?

Detaylı

..T.C. DANýÞTAY SEKiziNCi DAiRE Esas No : 2005/1614 Karar No : 2006/1140

..T.C. DANýÞTAY SEKiziNCi DAiRE Esas No : 2005/1614 Karar No : 2006/1140 ..T.C. Davacý Davalý : Trabzon Baro Baþkanlýðý Trabzon Barosu Adliye Sarayý : 1- Maliye Bakanlýðý 2- Baþbakanlýk -TRABZON Davanýn Özeti: Karaparanýn Aklanmasýnýn Önlenmesine Dair 4208 sayýlý Kanunun Uygulanmasýna

Detaylı

THE IMPACT OF AUTONOMOUS LEARNING ON GRADUATE STUDENTS PROFICIENCY LEVEL IN FOREIGN LANGUAGE LEARNING ABSTRACT

THE IMPACT OF AUTONOMOUS LEARNING ON GRADUATE STUDENTS PROFICIENCY LEVEL IN FOREIGN LANGUAGE LEARNING ABSTRACT THE IMPACT OF AUTONOMOUS LEARNING ON GRADUATE STUDENTS PROFICIENCY LEVEL IN FOREIGN LANGUAGE LEARNING ABSTRACT The purpose of the study is to investigate the impact of autonomous learning on graduate students

Detaylı

Asistant professor: 1996 2002 Hacettepe University Department of psychology. Proffessor: 2010- Present Hacettepe University Department of psychology

Asistant professor: 1996 2002 Hacettepe University Department of psychology. Proffessor: 2010- Present Hacettepe University Department of psychology CURRICULUM VITAE PROF.GONCA SOYGÜT PEKAK goncab@hacettepe.edu.tr goncasoygut@gmail.com Phone: +90 (312) 297 8338 Hacettepe Universtiy Department of Psychology Beytepe06535- Ankara, Turkey EDUCATION Post-

Detaylı

KULLANILAN MADDE TÜRÜNE GÖRE BAĞIMLILIK PROFİLİ DEĞİŞİKLİK GÖSTERİYOR MU? Kültegin Ögel, Figen Karadağ, Cüneyt Evren, Defne Tamar Gürol

KULLANILAN MADDE TÜRÜNE GÖRE BAĞIMLILIK PROFİLİ DEĞİŞİKLİK GÖSTERİYOR MU? Kültegin Ögel, Figen Karadağ, Cüneyt Evren, Defne Tamar Gürol KULLANILAN MADDE TÜRÜNE GÖRE BAĞIMLILIK PROFİLİ DEĞİŞİKLİK GÖSTERİYOR MU? Kültegin Ögel, Figen Karadağ, Cüneyt Evren, Defne Tamar Gürol 1 Acibadem University Medical Faculty 2 Maltepe University Medical

Detaylı

EĞİTİM Doktora Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Ankara 1997 2005 Eğitim Fakültesi, Bilgisayar Öğretimi ve Teknolojileri Bölümü

EĞİTİM Doktora Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Ankara 1997 2005 Eğitim Fakültesi, Bilgisayar Öğretimi ve Teknolojileri Bölümü HAKKIMDA Dr. Erhan Şengel, yüksek lisans eğitimi yıllarında başlamış olduğu öğretim teknolojileri ile ilgili çalışmalarına 1994 yılından beri devam etmektedir. Online eğitim, Bilgisayar Destekli Eğitim,

Detaylı

Hacer ÖZYURT¹, Özcan ÖZYURT 2, Hasan KARAL 3

Hacer ÖZYURT¹, Özcan ÖZYURT 2, Hasan KARAL 3 999 PERMÜTASYON- - E- Hacer ÖZYURT¹, Özcan ÖZYURT 2, Hasan KARAL 3 1 hacerozyurt@ktu.edu.tr 2 oozyurt@ktu.edu.tr 3 Yrd.Doç.Dr. hasankaral@ktu.edu.tr Özet: - - de - Anahtar kelimeler: e- Abstract: Conducted

Detaylı

ݺletmelerin Rekabet Gücünün Artýrýlmasý. Dýºa Açýlmalarýna Mali Destek Programý

ݺletmelerin Rekabet Gücünün Artýrýlmasý. Dýºa Açýlmalarýna Mali Destek Programý ݺletmelerin Rekabet Gücünün Artýrýlmasý ve Dýºa Açýlmalarýna Mali Destek Programý 2010 içindekiler Orta Karadeniz Kalkýnma Ajansý Kalkýnma Ajanslarýnýn Kuruluþ Amaçlarý Vizyonumuz Misyonumuz Orta Karadeniz

Detaylı

SPOR TÜKETIMINDE PAZARLAMA BILEŞENLERI: ÖLÇEK GELIŞTIRME

SPOR TÜKETIMINDE PAZARLAMA BILEŞENLERI: ÖLÇEK GELIŞTIRME Spor Bilinileri Dergisi Hacettepe J. ofsport Sdences 20041 15 (4)1219-232 SPOR TÜKETIMINDE PAZARLAMA BILEŞENLERI: ÖLÇEK GELIŞTIRME Hasan Biral YALÇIN*, Bekir YÜKTAŞIR*, Zafer DO~RU** Abant Izzet Baysal

Detaylı

Panik Bozukluğun Tedavisinde Bilişsel Davranışçı Grup Terapisinin Etkililiği: Sistematik Bir Gözden Geçirme

Panik Bozukluğun Tedavisinde Bilişsel Davranışçı Grup Terapisinin Etkililiği: Sistematik Bir Gözden Geçirme Psikiyatride Güncel Yaklaşımlar-Current Approaches in Psychiatry 2016; 8(Suppl 1):79-94 doi: 10.18863/pgy.73383 Panik Bozukluğun Tedavisinde Bilişsel Davranışçı Grup Terapisinin Etkililiği: Sistematik

Detaylı

BASKIDA. Obsesif Kompülsif Bozuklukta Bilişsel Davranışçı Grup Psikoterapisinin Etkinliğinin Değerlendirilmesi

BASKIDA. Obsesif Kompülsif Bozuklukta Bilişsel Davranışçı Grup Psikoterapisinin Etkinliğinin Değerlendirilmesi Türk Psikiyatri Dergisi 2013;2( ): Obsesif Kompülsif Bozuklukta Bilişsel Davranışçı Grup Psikoterapisinin Etkinliğinin Değerlendirilmesi BASKIDA Dr. Yasir ŞAFAK 1, Dr. Mehmet Emrah KARADERE 2, Dr. Kadir

Detaylı

TTB-GPE Ýletiþim Becerileri Eðitim Programý

TTB-GPE Ýletiþim Becerileri Eðitim Programý TTB-GPE Ýletiþim Becerileri Eðitim Programý Tuðrul Erbaydar*, Özen Aþut*, Hüseyin Demirdizen*, Adile Öniz*, Hakan Þen*, Derya Karakaya*, Nevruz Gürceðiz*, Nilgün Arpacý*, Birgün Uz*, Perihan Etiz*, Sürel

Detaylı

Düşünce-Eylem Kaynaşması, Yükleme Biçimleri, Depresif ve Obsesif-Kompulsif Belir ler Arasındaki İlişkilerin İncelenmesi

Düşünce-Eylem Kaynaşması, Yükleme Biçimleri, Depresif ve Obsesif-Kompulsif Belir ler Arasındaki İlişkilerin İncelenmesi Türk Psikiyatri Dergisi 2007; 18(3):197-206 Düşünce-Eylem Kaynaşması, Yükleme Biçimleri, Depresif ve Obsesif-Kompulsif Belir ler Arasındaki İlişkilerin İncelenmesi Psik. Serap PİRİ 1, Dr. Elif KABAKÇI

Detaylı

Þizofrenide Duygu Algýlama ve Tanýma Süreçleri

Þizofrenide Duygu Algýlama ve Tanýma Süreçleri Þizofrenide Duygu Algýlama ve Tanýma Süreçleri Özlem Altunel 1, Görkem Demirdöðen 2, Uzay Dural 3, M. Kemal Kuþçu 4 1 Uz.Dr., Serbest Hekim, 2 Psk., 3 Kl.Psk., 4 Doç.Dr., Marmara Üniversitesi Ýstanbul

Detaylı

Modül I-4. Psikososyal ve Davranışsal Yaklaşımlar. Modül I-4

Modül I-4. Psikososyal ve Davranışsal Yaklaşımlar. Modül I-4 Psikososyal ve Davranışsal Yaklaşımlar Genel Açıklama Amaçlar Hedefler Diabetes mellitus, diyabetli bireyler ve ailelerinin yaşamlarının her alanı üzerinde önemli etkisi olan kronik bir hastalıktır. Diyabet,

Detaylı

Ballorex Venturi. Çift Regülatörlü Vana

Ballorex Venturi. Çift Regülatörlü Vana Ballorex Venturi Çift Regülatörlü Vana Isýtma ve soðutma sistemlerinin balanslanmasý Precision made easy Ballorex Venturi ýsýtma ve soðutma sistemlerini balanslamasýný saðlayan olan yeni jenerasyon çift

Detaylı

Çekingen Kiþilik Bozukluðunun Klinik Özellikleri ve Tedavisi

Çekingen Kiþilik Bozukluðunun Klinik Özellikleri ve Tedavisi Çekingen Kiþilik Bozukluðunun Klinik Özellikleri ve Tedavisi Levent SEVÝNÇOK*, Ferhan DEREBOY**, Çiðdem DEREBOY* ÖZET Çekingen Kiþilik bozukluðu (ÇKB) konusunda þimdiye dek az sayýda çalýþma yayýnlanmýþtýr.

Detaylı

Yatan hastalarýn anksiyete ve depresyon düzeyleri ve iliþkili faktörlerin incelenmesi

Yatan hastalarýn anksiyete ve depresyon düzeyleri ve iliþkili faktörlerin incelenmesi ARAÞTIRMA 1 Yatan hastalarýn anksiyete ve depresyon düzeyleri ve iliþkili faktörlerin incelenmesi Fahriye Oflaz, Huriye Varol GATA Hemþirelik Yüksek Okulu 06010 Etlik-Ankara Özet Amaç: Bu çalýþmanýn amacý

Detaylı

THD 7th International Medical Hypnosis Congress

THD 7th International Medical Hypnosis Congress THD 7th International Medical Hypnosis Congress AWARENESS AND HYPNOSIS Istanbul-TURKIYE 12 14th April, 2013 Bu kongre ESH (Avrupa Hipnoz Derneği) tarafından 20 ECH (European Certificate of Hypnosis/ Avrupa

Detaylı

Afet Sonrasý Kurtarma Faaliyetlerinde Biliþim Hizmetlerinin Önemi

Afet Sonrasý Kurtarma Faaliyetlerinde Biliþim Hizmetlerinin Önemi Afet Sonrasý Kurtarma Faaliyetlerinde Biliþim Hizmetlerinin Önemi Ýrfan MACÝT a, Z.Nazan ALPARSLAN a, S.Noyan OÐULATA a a Çukurova Üniversitesi, Adana Importance of Information Technologies in Rescue Activities

Detaylı

Hukuk ve Hukukçular için İngilizce/ English for Law and Lawyers

Hukuk ve Hukukçular için İngilizce/ English for Law and Lawyers Hukuk ve Hukukçular için İngilizce/ English for Law and Lawyers Size iş imkanı sağlayacak bir sertifikaya mı ihtiyacınız var? Dünyanın önde gelen İngilizce sınavı TOLES, Hukuk İngilizcesi becerilerinin

Detaylı

ÖZGEÇMİŞ HACETTEPE ÜNİVERSİTESİ EDEBİYAT FAKÜLTESİ PSİKOLOJİ BÖLÜMÜ ÖĞR. GÖR. DR. ARZU ÖZKAN CEYLAN. ozkana@hacettepe.edu.tr.

ÖZGEÇMİŞ HACETTEPE ÜNİVERSİTESİ EDEBİYAT FAKÜLTESİ PSİKOLOJİ BÖLÜMÜ ÖĞR. GÖR. DR. ARZU ÖZKAN CEYLAN. ozkana@hacettepe.edu.tr. ÖĞR. GÖR. DR. ARZU ÖZKAN CEYLAN ÖZGEÇMİŞ E-Posta: ozkana@hacettepe.edu.tr Telefon: Adres: Hacettepe Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Psikoloji Bölümü 06800 Beytepe Yerleşkesi Çankaya / ANKARA Eğitim Mezuniyet

Detaylı

Obsesif Kompulsif Bozuklukta Bilişsel Davranışçı Grup Psikoterapisinin Etkinliğinin Değerlendirilmesi

Obsesif Kompulsif Bozuklukta Bilişsel Davranışçı Grup Psikoterapisinin Etkinliğinin Değerlendirilmesi Türk Psikiyatri Dergisi 2014;25(4):225-33 Obsesif Kompulsif Bozuklukta Bilişsel Davranışçı Grup Psikoterapisinin Etkinliğinin Değerlendirilmesi Dr. Yasir ŞAFAK 1, Dr. Mehmet Emrah KARADERE 2, Dr. Kadir

Detaylı

PANİK BOZUKLUĞUNDA PSİKOEĞİTİM

PANİK BOZUKLUĞUNDA PSİKOEĞİTİM PANİK BOZUKLUĞUNDA PSİKOEĞİTİM Dr. Elif ONUR AYSEVENER Anksiyete Bozuklukları BÇB 17. Yıllık Toplantı ve Klinik Eğitim Sempozyumu 12. Nisan. 2013 ANTALYA Psikoeğitim, hastaların ve ailelerinin hastalık

Detaylı

Þizofreninin klinik özelliklerini anlatan kitap ya

Þizofreninin klinik özelliklerini anlatan kitap ya Þizofrenide Prodromal Belirtiler Prof. Dr. Ýsmet KIRPINAR* Þizofreninin klinik özelliklerini anlatan kitap ya da yazýlarýn çoðu; þizofreninin heterojen bir sendrom olduðunu, bu hastalýk için hiçbir patognomonik

Detaylı

Hanusch Hastanesi (Eğitim ve Araştırma Hastanesi), Viyana - Avusturya

Hanusch Hastanesi (Eğitim ve Araştırma Hastanesi), Viyana - Avusturya ÖZGEÇMİŞ Tıp Doktoru Lisansı 1995 2001 Viyana Üniversitesi Tıp Fakültesi İhtisas Eğitimi 2001 2003 Hanusch Hastanesi (Eğitim ve Araştırma Hastanesi), Viyana - Avusturya Dahiliye Rotasyonu 2004-2005 Epsom

Detaylı

RASYONEL - EMOTİF (KET) VE BİLİŞSEL - DAVRANIŞÇI TERAPİLER (BDT) : YAKIN DÖNEM ARAŞTIRMA BULGULARI. Uzm. Psk. GÜL ÇÖRÜŞ

RASYONEL - EMOTİF (KET) VE BİLİŞSEL - DAVRANIŞÇI TERAPİLER (BDT) : YAKIN DÖNEM ARAŞTIRMA BULGULARI. Uzm. Psk. GÜL ÇÖRÜŞ RASYONEL - EMOTİF (KET) VE BİLİŞSEL - DAVRANIŞÇI TERAPİLER (BDT) : YAKIN DÖNEM ARAŞTIRMA BULGULARI Uzm. Psk. GÜL ÇÖRÜŞ İstanbul Üniversitesi, Edebiyat Fakültesi, Psikoloji Bölümü Etkinliğinin ne olduğuna

Detaylı

NÖROBİLİM TEMELLİ BİLİŞSEL-DAVRANIŞÇI TERAPİ (NBT-BDT) EĞİTİMİ DUYURUSU (ANKARA)

NÖROBİLİM TEMELLİ BİLİŞSEL-DAVRANIŞÇI TERAPİ (NBT-BDT) EĞİTİMİ DUYURUSU (ANKARA) NÖROBİLİM TEMELLİ BİLİŞSEL-DAVRANIŞÇI TERAPİ (NBT-BDT) EĞİTİMİ DUYURUSU (ANKARA) Bilişsel-Davranışçı Terapiler, son 20 yıldır büyük atılımlar yapmış, danışanların temelde şimdiki sorunlarını çözmeye yönelik

Detaylı

Dr. rer. nat. Serkan Het Psikolojik Psikoterapist Diplom Psikolog Özgeçmiş Doğum tarihi ve yeri 12.12.1977, Essen

Dr. rer. nat. Serkan Het Psikolojik Psikoterapist Diplom Psikolog Özgeçmiş Doğum tarihi ve yeri 12.12.1977, Essen Özgeçmiş Doğum tarihi ve yeri 12.12.1977, Essen İş Deneyimleri 07/2013 - bugüne kadar Frankfurt am Main şehrinde kendi psikoterapi muayenehanemle yerleşme 05/2008-06/2013 Hamm şehrinde, Psikologlar Eric

Detaylı

4. Öğrenim Durumu: Derece Bölüm/Program Üniversite Yıl. Üniversitesi Psikiyatri Hemşireliği Anabilim

4. Öğrenim Durumu: Derece Bölüm/Program Üniversite Yıl. Üniversitesi Psikiyatri Hemşireliği Anabilim ÖZGEÇMİŞ 1. Adı Soyadı : Gül (Oban) Dikeç 2. Doğum Tarihi : 08.02.1986 3. Akademik Unvanı : Yardımcı Doçent Doktor 4. Öğrenim Durumu: Derece Bölüm/Program Üniversite Yıl Hemşirelik Yüksek Okulu Koç Üniversitesi

Detaylı

Sýnav Kaygýsý ve Ýliþkili Psikiyatrik Belirtiler

Sýnav Kaygýsý ve Ýliþkili Psikiyatrik Belirtiler ARAÞTIRMA Sýnav Kaygýsý ve Ýliþkili Psikiyatrik Belirtiler Test Anxiety and Related Psychiatric Symptoms Önder Kavakcý 1, Ayþegül Selcen Güler 2, Selma Çetinkaya 3 1 Yrd.Doç.Dr., Cumhuriyet Üniversitesi

Detaylı

ÜNİVERSİTE ÖĞRENCİLERİNDE BİLİNÇLİ FARKINDALIK DÜZEYİ İLE STRESLE BAŞA ÇIKMA TARZININ DEPRESYON, KAYGI VE STRES BELİRTİLERİYLE İLİŞKİSİ

ÜNİVERSİTE ÖĞRENCİLERİNDE BİLİNÇLİ FARKINDALIK DÜZEYİ İLE STRESLE BAŞA ÇIKMA TARZININ DEPRESYON, KAYGI VE STRES BELİRTİLERİYLE İLİŞKİSİ Hacettepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Psikoloji Anabilim Dalı Klinik Psikoloji Bilim Dalı ÜNİVERSİTE ÖĞRENCİLERİNDE BİLİNÇLİ FARKINDALIK DÜZEYİ İLE STRESLE BAŞA ÇIKMA TARZININ DEPRESYON, KAYGI

Detaylı

Yetiþkin Öznel Ýyi Oluþu ile Pozitif Psikoterapi Baðlamýnda Birincil ve Ýkincil Yetenekler Arasýndaki Ýliþkilerin Ýncelenmesi

Yetiþkin Öznel Ýyi Oluþu ile Pozitif Psikoterapi Baðlamýnda Birincil ve Ýkincil Yetenekler Arasýndaki Ýliþkilerin Ýncelenmesi ARAÞTIRMA Yetiþkin Öznel Ýyi Oluþu ile Pozitif Psikoterapi Baðlamýnda Birincil ve Ýkincil Yetenekler Arasýndaki Ýliþkilerin Ýncelenmesi Investigating of the Relationships Between Adults' Subjective Well-being

Detaylı

BASKIDA. Depresyonun Üstbilişsel Modeli nin Türkiye deki Bir Üniversite Öğrencisi Örnekleminde İncelenmesi. Adviye Esin YILMAZ 1

BASKIDA. Depresyonun Üstbilişsel Modeli nin Türkiye deki Bir Üniversite Öğrencisi Örnekleminde İncelenmesi. Adviye Esin YILMAZ 1 Türk Psikiyatri Dergisi 2016;27(): Depresyonun Üstbilişsel Modeli nin Türkiye deki Bir Üniversite Öğrencisi Örnekleminde İncelenmesi BASKIDA 2 Adviye Esin YILMAZ 1 ÖZET Amaç: Bu çalışmanın amacı alanyazında

Detaylı

KAMU PERSONELÝ SEÇME SINAVI PUANLARI ÝLE LÝSANS DÝPLOMA NOTU ARASINDAKÝ ÝLÝÞKÝLERÝN ÇEÞÝTLÝ DEÐÝÞKENLERE GÖRE ÝNCELENMESÝ *

KAMU PERSONELÝ SEÇME SINAVI PUANLARI ÝLE LÝSANS DÝPLOMA NOTU ARASINDAKÝ ÝLÝÞKÝLERÝN ÇEÞÝTLÝ DEÐÝÞKENLERE GÖRE ÝNCELENMESÝ * Abant Ýzzet Baysal Üniversitesi Eðitim Fakültesi Dergisi Cilt: 8, Sayý: 1, Yýl: 8, Haziran 2008 KAMU PERSONELÝ SEÇME SINAVI PUANLARI ÝLE LÝSANS DÝPLOMA NOTU ARASINDAKÝ ÝLÝÞKÝLERÝN ÇEÞÝTLÝ DEÐÝÞKENLERE

Detaylı

Travma Sonrası Stres Bozukluğunun Tedavisinde Bilişsel Davranışçı Grup Terapisinin Etkililiği: Sistematik Bir Gözden Geçirme

Travma Sonrası Stres Bozukluğunun Tedavisinde Bilişsel Davranışçı Grup Terapisinin Etkililiği: Sistematik Bir Gözden Geçirme Psikiyatride Güncel Yaklaşımlar-Current Approaches in Psychiatry 2016; 8(Suppl 1):95-107 doi: 10.18863/pgy.01566 Travma Sonrası Stres Bozukluğunun Tedavisinde Bilişsel Davranışçı Grup Terapisinin Etkililiği:

Detaylı

AKADEMİK ÖZGEÇMİŞ YAYIN LİSTESİ. : Fatih Sultan Mehmet Vakıf Üniversitesi Telefon : (0212) 521 81 00 : gsaltukoglu@fsm.edu.tr

AKADEMİK ÖZGEÇMİŞ YAYIN LİSTESİ. : Fatih Sultan Mehmet Vakıf Üniversitesi Telefon : (0212) 521 81 00 : gsaltukoglu@fsm.edu.tr AKADEMİK ÖZGEÇMİŞ VE YAYIN LİSTESİ 1. Adı Soyadı : Gaye (Enbiyaoğlu) Saltukoğlu İletişim Bilgileri Adres : Fatih Sultan Mehmet Vakıf Üniversitesi Telefon : (0212) 521 81 00 Mail : gsaltukoglu@fsm.edu.tr

Detaylı

K 1 05 Ekim 2010 / 14:00 15:30 / Salon 2 Baðýmlýlýk Tedavisinde Týbbi Yaklaþým Baðýmlýlýk ve beyin : Berna Uluð Madde baðýmlýlýðý sosyal, davranýþsal ve nörobiyolojik süreçlerin birlikte rol oynadýðý bir

Detaylı

BÝLGÝLENDÝRME BROÞÜRÜ

BÝLGÝLENDÝRME BROÞÜRÜ IPA Cross-Border Programme CCI No: 2007CB16IPO008 BÝLGÝLENDÝRME BROÞÜRÜ SINIR ÖTESÝ BÖLGEDE KÜÇÜK VE ORTA ÖLÇEKLÝ ÝÞLETMELERÝN ORTAK EKO-GÜÇLERÝ PROJESÝ Ref. ¹ 2007CB16IPO008-2011-2-063, Geçerli sözleþme

Detaylı

Öznur Öncül (Yrd. Doç. Dr.) Eğitim: Doktora: Klinik Psikoloji, 2014, Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Ankara.

Öznur Öncül (Yrd. Doç. Dr.) Eğitim: Doktora: Klinik Psikoloji, 2014, Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Ankara. Öznur Öncül (Yrd. Doç. Dr.) Eğitim: Doktora: Klinik Psikoloji, 2014, Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Ankara. Yüksek Lisans: Klinik Psikoloji, 2008, Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Ankara. Lisans: Psikoloji

Detaylı