ÇEVREMĠZDE SAYISIZ MADDE VAR

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "ÇEVREMĠZDE SAYISIZ MADDE VAR"

Transkript

1 E D? MADDE M A D

2 ÇEVREMĠZDE SAYISIZ MADDE VAR Maddeleri Nasıl Niteleriz? Çevremizde gördüğümüz, kullandığımız nesnelerin tümü maddedir. TaĢ, su, hava, ağaç gibi. Maddeleri duyu organlarımızla algılarız. Renklerini görürüz, seslerini duyarız, kokularını, tatlarını alırız. Maddeleri algılarken niteleme yaparız. Maddeleri nitelerken acı - tatlı, yumuģak - sert gibi zıt anlamlı özellik çiftlerini kullanırız.

3 YumuĢak - Sert Çizilmeye dayanıklı maddeler sert maddelerdir. Örneğin, tebeģiri tırnağımızla çok kolay çizebiliriz ancak çelik tavayı çizemeyiz. TebeĢire kolayca Ģekil verebiliriz ama çeliğe veremeyiz. Çelik, tebeģirden daha serttir. TebeĢir çeliğe göre yumuģak, pamuğa göre serttir.

4 Saydam - Opak Gözlük camları gibi baktığımızda arkasını görebildiğimiz, ıģığı geçiren maddelere saydam madde deriz. Normal cam saydamdır ancak buzlu cam ıģığı biraz geçirdiği için yan saydamdır. Tahta, altın, demir, yün kumaģ gibi maddeler ıģığı geçirmez. Bu maddelere opak maddeler denir.

5 Parlak Mat Altın parlak, kumaş ise mattır. Çelik kaşık parlak, tahta kaşık mattır. Ayna gibi ışığı tam olarak yansıtan maddeleri parlak, tam olarak yansıtmayan maddeleri mat olarak nitelendiririz. Sağlam Kırılgan Demir gibi kolayca kınlamayan, kopmayan maddeleri sağlam olarak nitelendiririz. Bir maddenin sert olması sağlam olduğunu göstermez. Ġkisi de sert olduğu hâlde çelik kâse, porselen kâseden daha sağlamdır. Porselen kâse gibi dayanıklılığı az olan, kolayca kırılabilen maddeleri kırılgan diye nitelendiririz

6 Esnek - Berk Saçlarımızı toplamak için kullandığımız saç lastikleri esnektir. Kırılmadan kolayca bükülebilen maddelere esnek maddeler deriz. Tahta çubuk gibi bükülemeyen maddelere ise berk deriz. Berk maddeler lastik, sünger gibi esnemez. Pürüzlü - Pürüzsüz Elimizi yüzeyinde kolayca kaydırabildiğimiz maddeleri pürüzsüz olarak nitelendiririz. Kayganlık özelliği az olan maddeleri ise pürüzlü olarak nitelendiririz. Masanın yüzeyi pürüzsüz, halınınki ise pürüzlüdür.

7 Suda Batma - Suda Yüzme Yapraklar suda yüzerken taģ suyun içinde batar. Maddelerin suda yüzmesi ya da batması maddenin cinsine bağlıdır. Tahtadan yapılan kocaman bir sal suda yüzerken küçük bir çay kaģığı batar. Suda Islananlar -Suda Islanmayanlar Havlu, peçete, pamuklu bez gibi maddeler suyu çeker. Çelik, plastik gibi maddeler suyu çekmez.

8 Mıknatıs Tarafından Çekilme ve Çekilmeme Demir, çelik ve nikelden yapılan maddeler mıknatıs tarafından çekilir, cam, tahta gibi maddeler mıknatıs tarafından çekilmez. Renk Koku Maddeler farklı renklerde olabildiği gibi aynı renkte de olabilirler. Un, tuz, şeker farklı maddeler olmalarına rağmen beyaz renktedir. Hava, su gibi maddelerin de renksiz olduklarını söyleriz.

9 Bir Maddeyi Birçok ġekilde Niteleyebilir miyiz? Maddeleri nitelerken ve sınıflandırırken anlaģmazlıklar yaģayabiliriz. Örneğin, cam hem saydam hem de kırılgandır. Suda batar, serttir, parlak ve pürüzsüzdür. Bu nedenle maddeleri nitelerken ve sınıflandırırken kesin sınırlar çizemeyiz. AnlaĢmazlıklarda ortaya çıkan farklı düģünceleri tartıģarak, akla ve bilime uygun olarak değerlendirmeliyiz. Atatürk de kurduğu çağdaģ devletin ileriye, yeniye, güzele ulaģmasını sağlamak için akıl ve bilim kurallarıyla hareket etmiģtir. Atatürk'e göre bilime ve akılcılığa dayanan uygarlık yolu, toplumlar için vazgeçilmez bir yoldur. "Benim manevi mirasım bilim ve akıldır." sözüyle bilime ve akla verdiği önemi vurgulamıģtır

10 Fen - Teknoloji - Toplum - Çevre Maddelerin Kullanım Alanları Günlük yaşamımızda kullandığımız eşya ve aletler, kullanıldıkları işlere uygun özelliklerde yapılır. Örneğin, görmemizi kolaylaştıran gözlük saydam bir madde olan camdan yapılır. Masa, sandalye, dolap gibi ev eşyaları sert ve sağlam madde olan tahta ve çelikten yapılır.

11 Yatak, koltuk gibi eģyalarda yumuģak ve esnek maddeler kullanılır. Genellikle rahat etmemizi sağlayan konforlu eģyalar yumuģak esnek maddelerden yapılır. Alet ve makinelerin kullanımında ise sağlam ve sert maddeler kullanılır. Maddeler Kullanım Alanlarına Göre Nasıl Adlandırılır? Madde, Cisim, Malzeme, Alet, Eşya Maddeler kullanıldığı yere göre farklı isimler alır ancak bazı durumlarda birinin yerine öteki kullanılır. Örneğin, cetvel bir eşyadır ama kullanım alanından dolayı alet olarak da isimlendirilir. Aynı şekilde şapkayı hem eşya hem de cisim olarak isimlendiririz.

12 Madde: Çevremizde gördüğümüz hemen her şey maddedir. Hava, su, toprak, taş, kalem, silgi gibi boşlukta yer tutan ve kütlesi olan varlıkları madde olarak isimlendiririz. Cisim, malzeme, alet ve eşya olarak adlandırdığımız her şey maddedir. Cisim: Maddenin şekil verilmiş hâline cisim deriz. Şekil verilebilme özelliklerinden dolayı yalnızca katı maddeler cisim olabilir Tabloda ağaç ve çelikten yapılan cisimleri inceleyiniz. EĢya ve alet olan her Ģey aynı zamanda birer cisimdir.

13 EĢya: Bir işimizde kullandığımız; evde, okulda bulunan, çantamızda taşıdığımız nesnelerdir. Giyecek, masa, sandalye, dolap gibi cisimler birer eşyadır. Eşyalar eskir ama uzun süre dayanır. Birkaç kullanımdan sonra atılmaz. Alet: Maddelere şekil vermek, onlar üzerinde bir iş yapmak için kullandığımız cisimlerdir. Örneğin, çekiç, makas tornavida, toplu iğne gibi cisimler alettir.

14 Malzeme: Bir maddenin ya da cismin oluşmasında kullanılan birçok maddeden biri malzemedir. Örneğin, ekmek yaparken kullanılan su, un, maya, tuz birer malzemedir Malzeme olan maddeler eģyalar gibi uzun süre dayanmaz. Kısa sürede biter ve yenisi alınır. Kâğıt havlu malzemedir. Bitince yenisini alırız. KumaĢ havlu ise eģyadır. Uzun süre kullanırız.

15 MADDENĠN HALLERĠ Katı Maddeler Taş, tahta, hamur gibi maddeler katı maddelerdir. Katılar akışkan değildir. Katı maddeler düzgün olmasa da belli şekilleri vardır. Katıların vardır. Katıların şekilleri dışarıdan bir etki olmadıkça değişmez. Sıvı Maddeler Su, zeytinyağı, limonata gibi maddeler sıvı maddelerdir. Sıvı maddeler akışkandır, belirli şekilleri yoktur. Sıvılar konuldukları kabın şeklini alır. Bu nedenle şekilleri değişkendir.

16 Hangi Katılar Sıvılara Benzer Davranır? Pirinç, mercimek, toz Ģeker gibi katı maddeler sıvılar gibi dolduruldukları kabın Ģeklini alırlar. Aynı zamanda böyle küçük taneli katılar sıvılar gibi akıcılık özelliği gösterir. Resimdeki gibi paket delindiğinde toz Ģeker tıpkı bir sıvı gibi akar.

17 Gaz Maddeler Soluk alıp verirken göğsümüzün ve akciğerlerimizin geniģlediğini ve bunun akciğerlerimize havanın dolmasıyla gerçekleģtiğini biliyoruz. Hava, gaz maddedir. Havayı göremeyiz, elimizle tutamayız. Havanın rengi ve kokusu yoktur.soluk alırken vücudumuza giren oksijen, soluk verirken dıģarı attığımız karbondioksit de havada bulunan gaz maddelerdir. Doğal gaz, petrol gazı da gaz maddelerdendir

18 Gaz maddeler bulundukları kabı tamamen doldurur. BoĢ bir su ĢiĢesinin içi hava ile doludur. Sınıfımız ve odamız da hava ile doludur. Bisiklet lastiğini ĢiĢirirken hava lastiğin her yerine dolar. Lastik sadece bir taraftan ĢiĢmez. Gazların belirli bir Ģekli yoktur. ġiģenin içine dolarak ĢiĢenin Ģeklini alır. Tekerleği ĢiĢirdiğimizde tekerleğin Ģeklini alır.

19 Gaz maddeler akıģkandır Balonu ĢiĢirdiğimizde havayı balonun içine doldururuz. Balonu herhangi bir ucundan sıktığımızda içindeki hava diğer tarafa akar. Gaz maddeler bulundukları ortamda hızla yayılır. Balonun ağzını gevģettiğimizde içindeki hava hızla dıģarı çıkar, ortama yayılır. BuharlaĢan kolonyanın ya da parfümün kokusunun hissedilmesi gazların hızla yayıldığını gösterir. Gazlar çok küçük gözeneklerden kaçabilir. ġiģirdiğimiz bir balonu toplu iğne ile deldiğimizde içindeki hava hızla dıģarı çıkar. Bunu yüzümüze çarpan rüzgârdan ve balonun küçülmesinden anlarız.

20

21 MADDENĠN ÖLÇÜLEBĠLĠR ÖZELLĠKLERĠ Kütle Nedir? Kütleyi Nasıl Ölçeriz? Pazarda ya da markette meyve ve sebzelerin miktarı terazi ile tartılarak belirlenir. Böylece terazi ile sebze ve meyvelerin kütlesi ölçülür. Kütle, madde miktarıdır. Terazide 1 kilogram olarak ölçülen peynirin madde miktarı belirlenmiģ olur. Kütle birimi kilogram (kg) ve gram (g)dır. 1 kg = 1000 g Madde miktarı 3 kg olan bir maddenin kütlesini 3000 g olarak da ifade edebiliriz.

22 Aynı büyüklükteki maddelerin kütleleri farklı olabilir. Yukarıdaki bilyeler aynı büyüklüktedir. Bu bilyeler tartıldığında demir bilyenin en ağır, tahta bilyenin en hafif bilye olduğu görülür. Çünkü demir bilyenin madde miktarı daha fazladır. Maddenin büyük olması madde miktarının fazla olduğu anlamına gelmez. Küçük bir taģ, daha büyük pamuktan ağır gelebilir.

23 Sıvıların Kütlesi Nasıl Ölçülür? Sıvılar akıģkan olduğu için kütlesini ölçmek katılara göre daha zordur. Kütlesi ölçülecek sıvı, bir kaba doldurularak terazide tartılır. Tartım iģlemi sırası ile aģağıdaki gibi yapılır. Önce boģ kabın kütlesi tartılır. BoĢ kabın kütlesine dara denir. Kaba sıvı doldurularak tekrar tartılır. Sıvı ile kabın kütlesine brüt kütle denir. BoĢ kabın kütlesini yani darayı brüt kütleden çıkardığımızda sıvının kütlesini buluruz. Buna net kütle denir. Yukarıdaki Ģekillerde gösterilen reçelin kütlesi, 1300 g g = 1000 g = 1 kg olarak belirlenir.

24 Hacim Nedir? Maddelerin Hacmini Nasıl Ölçeriz? Maddelerin uzayda kapladığı yere hacim denir. Sıvıların hacmini dereceli silindir veya litre ile ölçeriz. Ölçüm yaparken bu kapları düz bir zemine koymalıyız. Su akıģkan olduğu için eğik zemin yanlıģ ölçüm yapmamıza neden olabilir. Sıvıların hacmini ölçmek için litre ölçü birimini kullanırız. Litre "L" ile gösterilir. Daha az sıvı miktarlarını ölçmek için mililitre birimini kullanırız. Mililitre "ml" ile gösterilir.

25 Katıların Hacmini Ölçebilir miyiz? Çayımıza Ģeker attığımızda çayın seviyesinin yükseldiğini görürüz. ġekerin de hacminin olduğunu biliyoruz. ġekerler bardağın içinde yer kapladığı için çay yükselir. Katıların hacmini ölçmek için farklı yöntemler kullanılabilir. 1. Katı madde olan bir taģın ya da silginin hacmini ölçmek için önce dereceli kaba su konulur. Suyun hacmi ölçülerek not alınır. TaĢ suyun içine atılır. Bu durumda su seviyesi yükselir. Suyun seviyesi ne kadar yükselmiģse taģın hacmi o kadardır. Örneğin, Ģekildeki suyun seviyesi 400 ml iken500 ml'ye yükselmiģ. 100 ml yükseldiği için taģın hacmi 100 ml'dir. Yükselen su seviyesi ölçülerek yapılan son ölçümden ilk ölçüm çıkarılır, taģın hacmi bulunur. 500 ml ml = 100 ml (taģın hacmi)

26 Ölçü Birimleri Neden DeğiĢtirildi? Cumhuriyetin ilk yıllarında kullanılan ölçü birimleri, diğer ülkelerin kullandığı ölçü birimlerinden farklıydı. Bu durum dıģ ülkelerle ticarette sorunlar yaģanmasına neden oluyordu. Ayrıca ülke içinde de ölçülerde birlik yoktu. Örneğin, kütle ölçüsü birimi olan okkanın ölçtüğü miktar yöreden yöreye değiģebiliyordu. AlıĢveriĢ ve ticarette yaģanan sorunları ortadan kaldırmak için Atatürk, eski ölçü birimlerini kaldırdı yılında ülkemizde uluslararası ölçü ve ölçü birimleri kullanılmaya baģlandı. Böylece ülke içinde standart ölçüler kullanıldı. AlıĢveriĢlerde yaģanan sorunlar ortadan kalktı. Diğer ülkelerle ticari iliģkilerde olumlu geliģmeler oldu.

27 MADDENĠN DEĞĠġĠMĠ Doğal, ĠĢlenmiĢ ve Yapay Maddeleri Nasıl Ayırt Ederiz? Çevremizde gördüğümüz eşya ya da alet olarak kullandığımız nesnelerin yapımında çeşitli maddeler kullanılır. Bu maddeler, nesnelerin kullanım alanlarına uygun olarak seçilir. Örneğin, bina yapımında sağlam ve sert, konfor ve rahatlık için kullanılan eşyalar ise esnek ve yumuşak maddelerden yapılır. Nesnelerin yapımında ve malzeme olarak kullanılan maddeleri doğal, işlenmiş ve yapay maddeler olarak sınıflandırırız.

28 Doğal Maddeler: Ağaç, taģ, demir, altın, sebze, meyve, pamuk gibi doğada kendiliğinden bulunan maddelere doğal maddeler denir.

29 Doğal maddeler: çeģitli ürünleri elde ederken ham madde olarak kullanılır. Örneğin, pamuklu kumaģın ya da pamuk ipliğinin ham maddesi pamuktur. ĠĢlenmiĢ Maddeler: Doğal maddelerin insanlar tarafından fabrika, atölye vb. yerlerde iģlenmesiyle elde edilen maddelerdir. Pamuktan yapılan kumaģ ya da iplik iģlenmiģ maddedir. ĠĢlenmiĢ ürünlerin yapımında kullanılan maddeler malzemedir.

30 Doğal maddenin iģlenmesiyle elde edilen madde yine doğaldır. Pamuktan yapılan iplik, kumaģ, bluz birer iģlenmiģ doğal maddedir. Pamuk ipliğinin ürünü olan kumaģ ve bluz son üründür. Buğday ve unun iģlenmesiyle elde edilen ekmek de son üründür. Ekmek, tatlı için kullanıldığında malzeme de olur.

31

32 Yapay Maddeler Doğal maddelerin yerine kullanılmak üzere çeşitli yollarla yapılan maddelere yapay madde denir. Ağaçtan elde edilen doğal tahta yerine kullanılan sunta yapay maddedir. Sunta, odun talaşının yapıştırılıp sıkıştırılmasıyla elde edilir.

33 Paket lastiği, otomobil lastiği yapımında kullanılan kauçuk petrol katranından yapılan yapay bir maddedir. Kauçuk ağacından elde edilen doğal kauçuğun yerine kullanılır. Benzinin ham maddesi olan petrolden birçok doğal ve yapay madde elde edilir.

34 Petrolden Elde Edilen Doğal Maddeler Yer altından çıkarılan petrol, rafinerilere götürülerek iģlenir. Burada ısının etkisiyle petrolü oluģturan maddeler birbirinden ayrılır.petrol gazı (LPG) mutfakta (tüplü ocaklarda), taģıtlarda benzin gibi yakıt olarak kullanılır. Gaz yağı uçak yakıtlarına katılır, ısınma ve aydınlatmada kullanılır.motorin (mazot) evlerin ısıtılmasında, fabrikalarda ve bazı taģıtlarda yakıt olarak kullanılır. Petrolden Elde Edilen Yapay Maddeler Petrol katranından plastik, naylon, teflon, kauçuk gibi yapay maddeler elde edilir. Plastik: Plastikten leğen, kova gibi ev eşyaları, çeşitli oyuncaklar yapılır. Pencere yapımında kullanılır. Plastikten bakalit denilen sert plastik de yapılır. Bakalit tencere, tava, çaydanlık vb. saplarında, televizyon, radyo gibi ürünlerde, araba aksesuarlarında kullanılır.

35 Naylon: Günümüzdeki giysilerin birçoğunda yün veya pamuğun yanında naylon iplik de kullanılır. Naylondan elde edilen sentetik iplikten yapılan kumaģa sentetik kumaģ denir. Teflon: Tencere ve tava yapımında kullanılır. Çelik, bakır ve alüminyumdan yapılan tencereler iģlenmiģ doğal maddelerdir. Teflon ise yapay maddedir.

36 Doğal Kaynaklar Nelerdir? Doğal kaynaklar, yaģamımızı devam ettirebilmek ve kolaylaģtırabilmek için kullandığımız kaynaklardır. Ağaç, su, kömür, ham petrol, demir doğal kaynaklarımızdan bazılarıdır. Doğal kaynakları kullanarak birçok ürün elde ederiz. Binaların, ev eģyalarının, otomobillerin yapımında doğal kaynaklar kullanılır. Doğal Kaynakların Korunması Ġçin Neler Yapılmaktadır? Doğal kaynaklar sınırsız değildir. Birçok alanda kullandığımız için dikkatli ve tutumlu kullanmazsak kısa sürede azalır, ihtiyaçlarımızı karģılayamaz. Kâğıt, karton, demir ve cam gibi atıkların iģlenerek geri dönüģümleri sağlanmaktadır. Böylece birçok ağacın kesilmesi önlenmekte, yer altı kaynaklan korunmaktadır Aynı zamanda atıklar toplandığı için çevre temiz tutulmuģ, doğal denge de korunmuģ olur. Su kaynaklarının temiz tutulması ve tutumlu kullanılması da birçok canlının yaģamını sürdürmesi için gereklidir. Doğal kaynakların korunması için yapılan faaliyetler ülke ekonomisine katkıda bulunmaktadır.

37 Peribacaları, yumuģak kayaçların yağmur ve rüzgârın aģındırması sonucu oluģmuģtur. Yağan yağmur suları toprak ve kayaçlar arasındaki boģluklara dolar. Gündüz sıcak olan hava, gece aniden soğuyunca kayaçların arasındaki su donar. Donan su, kayacın parçalanmasına neden olur. Büyük ve sert kayaçların bu yolla parçalanması yıllar sürer. Kutuplardaki buzullar da yeryüzünün Ģeklini değiģtirir. Erimeyen karların çukur yerlerde birikmesiyle oluģan buzul, dağın yamacından aģağıya inerken kayaçlara sürtünerek kayaçları aģındırır.

38

39 Doğa Olayları Maddeleri Nasıl DeğiĢtirir? Doğa olayları, maddeleri sürükleyerek, aģındırarak ve parçalayarak yeryüzünü Ģekillendirir. Bunlar yağmur, rüzgâr, ani sıcaklık değiģimi, akarsular ve derelerin etkisiyle gerçekleģir. AĢırı yağmur yağınca oluģan sel, karģısına çıkan taģı ve toprağı sürükleyerek yerlerini değiģtirir, parçalanmasına neden olur. Akarsu ve dereler de taģları ve toprağı sürükler. Kıyılarındaki taģı ve toprağı kopararak da o yerin Ģeklini değiģtirir. Vadiler, bu yolla oluģmuģ yer Ģekilleridir. Yağmur gibi rüzgâr da bitki örtüsünün az olduğu, kurak ve verimsiz yerlerde aģınmaya neden olur.yağmur, akarsular ve rüzgâr özellikle yumuģak kayaçları aģındırır.

40 Isınma ve Soğuma MADDENĠN ISI ETKĠSĠYLE DEĞĠġĠMĠ Sıcaklığı ölçmek için termometre adı verilen alet kullanılır.termometre bir hazne ve ona bağlı cam borudan oluģur. Hazne içinde cıva veya renklendirilmiģ alkol bulunur.termometrenin bulundu u ortam ısıtılırsa haznedeki sıvı cam boruda yükselmeye baģlar; ortam soğutulduğunda ise ilk konumuna doğru geri döner. Sıvı seviyesinin karģısındaki sayılar ölçülen sıcaklık değerlerini gösterir.termometre derece denilen eģit aralıklara bölünmüģtür. Termometrede ölçülen sıcaklık, derece selsiyus olarak ifade edilir ve C sembolü ile gösterilir.

41 Soğuk hava, vücudumuzla temas edip ondan ısı alır. Isı veren vücudumuz soğur.üģümemek için, hava ile vücudumuzun temasını azaltmaya çalıģırız. Bunun için eldiven, atkı gibi giysiler kullanırız.ġçinde su kaynatmıģ olduğumuz çaydanlık da havaya ısı vermektedir.

42 Hal DeğiĢimi Maddeler katı, sıvı ve gaz olmak üzere üç hâlde bulunur.buzluktan çıkardığınız buzu ya da severek yediğiniz dondurmayı bir süre beklettiğinizde ne olur?suyu ısıttığınızda ısıtılan suda ne gibi değiģmeler gözlemlersiniz? Su buharı çıkar mı? Su miktarında bir azalma olur mu? Suyu ısıttığımızda açığa çıkan su buharı, suyun gaz hâlidir. Buzlukta bekletilen su, katı hâle geçerek donar.

43 Hal DeğiĢimi Erime Donma BuharlaĢma Kaynama YoğunlaĢma

44 Erime Katı bir maddenin ısı enerjisi alarak sıvı haline geçmesi olayına erime denir. Buzun erime sıcaklığı 0 C. Her maddenin erime ve donma sıcaklığı ayrıdır. Erime ve donma olayları bitinceye kadar sıcaklık sabit kalır.

45 Donma Sıvı bir maddenin yeterince soğutularak katı hale geçmesine donma denir. Örneğin suyun buz olması gibi.

46 BuharlaĢma Sıvı bir maddenin ısı enerjisi alarak gaz haline gelmesine buharlaģma denir.sıcaklık artarsa buharlaģma hızlanır.buharlaģma her sıcaklıkta olur.

47 YoğunlaĢma Gaz maddenin sıvı hale geçmesi olayına yoğunlaģma denir. Su buharının, su damlacıklarına dönüģmesi. YoğunlaĢma da buharlaģma gibi her sıcaklıkta olur

48 Katı eriyerek sıvıya, süblimleģerek gaza dönüģür. Sıvı buharlaģarak gaza, donarak katıya dönüģür.gaz yoğunlaģarak sıvıya, depozisyon ile ise katıya dönüģür. Erime Noktası Bir maddenin katı haleden sıvı hale geçmesidir.sıvılar için ayırt edicidir. Donma Noktası Bir maddenin sıvı halden katı hale geçmesidir. Sıvılar için ayırt edicidir.

49 Kaynama Noktası Bir maddenin sıvı halden gaz haline geçmesidir. Sıvılar için ayırt edicidir. YoğunlaĢma Noktası Bir maddenin gaz halinden sıvı hale geçmesidir.gazlar için ayırt edicidir. SüblimleĢme Bir maddenin katı halden gaz haline geçmesidir.katılar için ayırt edici özelliktir.

50

51 Bozunma Çay Ģekeri ve un gibi katı maddeler ısıtıldıklarında sıvı hâle geçmez, bozunur.örneğin çay Ģekerini ısıttığımızda rengi ısının etkisiyle önce sarıya sonra da kahverengiye dönüģür. Isıtmaya devam ettiğinizde Ģeker kömürleģir ve kokuyayar. ġekerin bu değiģimi BOZUNMA olarak adlandırılır.

52 MADDELER DOĞADA KARIġIK HALDE BULUNUR Saf Maddeler Bazı maddeler tek çeģit maddeden oluģur, yapısında kendinden baģka içermez. Bu tür maddelere saf madde denir. Örneğin, tuzun yapısında sadece tuz maddesi bulunur, tuzun en küçük parçası yine tuzdur. Bu nedenle tuz saf maddedir. Benzer Ģekilde Ģeker, yağmur suyu, külçe altın, termometrelerde kullanılan sıvılardan biri olan cıva saf maddedir.

53 KarıĢımlar Maddeler doğada saf halde bulunduğu gibi karıģım halinde bulunabilirler. Saf maddeler bir araya gelerek karıģım oluģtururlar. Çevremizdeki maddelerin çoğu karıģım halindedir. Reçel, hava, toprak gibi maddeler karıģıma örnek verilebilir. Kullandığımız altın takılar birer karıģımdır. Çünkü bu takılar saf maddeler olan bakır ve altının bir araya gelmesiyle oluģur. Serinlemek için kullandığımız kolonya da saf madde olan alkol ve suyun oluģturduğu bir karıģımdır.

54 Çözeltiler Bazı maddeler suyla karıģınca, sıvının her tarafına dağılarak gözle görünmeyecek kadar küçük parçalara ayrılır. Bu olaya çözünme denir. ġeker, mürekkep, limon ve portakal suyu,tuz, alkol, sabun gibi maddeler suda çözünür. Bu tür maddeler suda çözündükten sonra onları göremeyiz. Ancak orada olduklarını, kaybolmadıklarını tadabileceğimiz bir karıģımsa tadarak anlarız. Ayrıca karıģımı oluģturan maddelerin toplam kütlesini ve karıģımın kütlesini karģılaģtırdığımızda çözünen maddelerin yok olmadığını fark ederiz.

55 Çözeltilerin çoğu sıvıdır, fakat katı ve gaz hâlinde bulunan çözeltiler de vardır.çözeltilerdeki katı maddeler, çok küçük parçalar hâlinde sıvının içinde dağılır. Çözeltileri hazırlamak içingenellikle su kullanılır. Su ve sirke, su ve meyve Ģekeri, su ve süt,gazoz ve viģne suyu karıģtırıldıkları zaman birer çözelti oluģturur.bir çözelti, karıģımlar gibi en az iki maddenin bir araya gelmesiyle oluģur; çünkü çözeltiler de aslında birer karıģımdır.

56 KARIġIMLARIN AYRILMASI Bir çok maddenin doğada karıģım halinde bulunduğunu öğrenmiģtik. Ancak ihtiyaçlarımıza bağlı olarak maddelerden birisine veya birkaçına gerek duyabiliriz. Bu durumda karıģımın ayrılması gerekir

57 Süzme ile Ayırma Sıvı maddeleri, içinde çözünmemiģ katı maddeden ayırmak için süzerek ayırma yöntemi kullanılır. Örneğin, haģlanmıģ olan makarnayı suyundan, portakal suyunu posasını süzerek ayırırız. Günlük yaģantımızda bu yöntemin kullanıldığı bir çok alan vardır. Örneğin, bardağa çay koyarken süzgeç kullanılır. Böylece çay yapraklarının bardağa dökülmesi engellenir. Deliklerden su geçer, ancak çay taneleri geçemez. Böylece çayın suyu ve yaprakları birbirinden ayrılmıģ olur.

58 Yüzdürme ile Ayırma Katı maddelerden oluģan karıģımı ayırmak için suda yüzdürme yöntemi kullanılır.bu yöntem karıģım suya ilave edilir.ancak bu yöntemin uygulanabilmesi için karıģımı oluģturan katı maddelerin suda çözünmemesi gerekir.ayrıca ayırmak istediğimiz katı madde veya maddeler su üstünde kalırken diğeri de suda batmalıdır.yoksa bu yöntemi kullanamayız. KarıĢımda su üstünde kalan maddeler baģka bir kaba toplanır.kalan karıģımın suyu süzülür. Böylece karıģım ayrılmıģ olur.

59 BuharlaĢtırma ile Ayırma Su ve içinde çözünmüģ katı maddeden oluģan karıģımları ayırmak için suyun uzaklaģtırılması gerekir. Bunun için buharlaģtırma yöntemi kullanılır. Bu yöntemde karıģım ısıtılır. KarıĢım yeterince ısıtıldığında su buharlaģır, geriye suda çözünmüģ olan katı madde kalır. Örneğin, Ģekerli sudan Ģekeri, tuzlu sudan tuzu buharlaģtırma yöntemiyle ayırırız.

60 Mıknatıs ile Ayırma KarıĢımları ayırmak için kullanılan yöntemlerden birisi de mıknatısla ayırma yöntemidir. Bu yöntem mıknatıstan etkilenebilen maddeyi etkilenmeyen maddelerden ayırmak için kullanılır. Örneğin, çöplerin arasında kalan demir atıklarının ayrılmasında dev mıknatıslardan yararlanılır. Bu mıknatıslar demir atıklarını çekerken kağıt, cam, plastik gibi diğer atıkları çekmez. Böylece demirden yapılmıģ atıklar karıģımdan ayrılmıģ olur.

61 DERSİMİZ BİTMİŞTİR. ŞİMDİ DİNLENME ZAMANI HOŞÇAKALIN....

62 SEVCAN DENĠZ Sınıf Öğretmenliği (Ġ.Ö)

Madde Nedir? Boşlukta yer kaplayan, var olan her şeye madde denir. Örneğin kaşık bir maddedir.

Madde Nedir? Boşlukta yer kaplayan, var olan her şeye madde denir. Örneğin kaşık bir maddedir. MADDEYİ TANIYALIM Madde Nedir? Boşlukta yer kaplayan, var olan her şeye madde denir. Örneğin kaşık bir maddedir. MADDEYİ TANIYALIM A)Çevremizde sayısız madde vardır B)Maddenin halleri C)Maddenin ölcülebilir

Detaylı

MADDEYİ TANIYALIM HAKKI AKTAY

MADDEYİ TANIYALIM HAKKI AKTAY MADDENİN TÜRLERİ Maddeler kullanıldıkları yere göre farklı isimler alırlar. Ancak bazı durumlarda birinin yerine öteki kullanılır. Örneğin; cetvel bir eşyadır ama kullanım alanından dolayı alet olarak

Detaylı

SAF MADDE VE KARIŞIMLAR

SAF MADDE VE KARIŞIMLAR Bahri Yılmaz SAF MADDE VE KARIŞIMLAR Saf Madde Bazı maddeler tek çeşit maddeden oluşur, yapısında kendinden başka içermez. Bu tür maddelere saf madde denir. Örneğin, tuzun yapısında sadece tuz maddesi

Detaylı

MADDE. Uzayda yer kaplayan kütlesi ve hacmi olan her varlığa madde denir. Örnek: demir, bakır, taş, toprak, altın vb.

MADDE. Uzayda yer kaplayan kütlesi ve hacmi olan her varlığa madde denir. Örnek: demir, bakır, taş, toprak, altın vb. 05.06.2011 1 MADDE Uzayda yer kaplayan kütlesi ve hacmi olan her varlığa madde denir. Örnek: demir, bakır, taş, toprak, altın vb. Maddeleri şöyle gruplandırabiliriz; MADDE Ölçülebilir özellikler hacim

Detaylı

MADDEYİ TANIYALIM ASLI KOLCU

MADDEYİ TANIYALIM ASLI KOLCU MADDEYİ TANIYALIM A.ÇEVREMİZDE SAYISIZ MADDE VARDIR Maddeleri Nasıl Niteleriz? Çevremizde gördüğümüz, kullandığımız nesnelerin tümü maddedir. Taş, su, hava, ağaç gibi. Maddeleri duyu organlarımızla algılarız.

Detaylı

MADDEYİ TANIYALIM ÇEVREMİZDE SAYISIZ MADDE VARDIR MADDENİN ISI ETKİSİYLE DEĞİŞİMİ MADDENİN HALLERİ MADDELER DOĞADA KARIŞIK HALDE BULUNUR

MADDEYİ TANIYALIM ÇEVREMİZDE SAYISIZ MADDE VARDIR MADDENİN ISI ETKİSİYLE DEĞİŞİMİ MADDENİN HALLERİ MADDELER DOĞADA KARIŞIK HALDE BULUNUR MADDEYİ TANIYALIM ÇEVREMİZDE SAYISIZ MADDE VARDIR MADDENİN HALLERİ MADDENİN ÖLÇÜLEBİLİR ÖZELLİKLERİ MADDENİN DEĞİŞİMİ MADDENİN ISI ETKİSİYLE DEĞİŞİMİ MADDELER DOĞADA KARIŞIK HALDE BULUNUR KARIŞIMLAR AYRILABİLİR

Detaylı

MADDE NEDİR??? madde denir. Boşlukta yer kaplayan kütlesi ve hacmi olan her şeye

MADDE NEDİR??? madde denir. Boşlukta yer kaplayan kütlesi ve hacmi olan her şeye MADDE NEDİR??? Boşlukta yer kaplayan kütlesi ve hacmi olan her şeye madde denir. Taş, toprak, ağaç, metal, cam, plastik, kağıt, kum gibi varlıklar birer maddedir. MADDENİN ORTAK ÖZELLİKLERİ Maddenin kütle,

Detaylı

MADDENİN HALLERİ. Maddeler Üç Halde Bulunur: Bunlar haricinde maddelerin bir de. Katı maddeler. Sıvı maddeler. Gaz maddeler.

MADDENİN HALLERİ. Maddeler Üç Halde Bulunur: Bunlar haricinde maddelerin bir de. Katı maddeler. Sıvı maddeler. Gaz maddeler. MADDENİN HALLERİ MADDENİN HALLERİ Maddeler Üç Halde Bulunur: Katı maddeler Sıvı maddeler Gaz maddeler Bunlar haricinde maddelerin bir de plazma hali vardır. KATI MADDELER Katı Maddenin, atomları arasındaki

Detaylı

Madde-Cisim-Malzeme-Eşya

Madde-Cisim-Malzeme-Eşya MADDEYİ TANIYALIM Madde-Cisim-Malzeme-Eşya Evimizde, okulumuzda ve çevremizde bir çok madde ve bu maddelerden yapılmış çeşitli eşyalar görürüz. Bu maddelerden bazıları hiç bir değişikliğe uğramadan aynı

Detaylı

4.SINIF KKİMYA KONULARI

4.SINIF KKİMYA KONULARI 4.SINIF KKİMYA KONULARI GİRİŞ MADDENİN ÖLÇÜLEBİLİR ÖZELLİKLERİ MADDENİN HALLERİ MADDE-CİSİM-MALZEME-EŞYA MADDENİN ÖZELLİKLERİ MADDEYİ NİTELEYEN ÖZELLİKLER GİRİŞ MADDEYİ TANIYALIM Maddeleri özelliklerine

Detaylı

1.MADDEYİ NİTELEYEN ÖZELLİKLER

1.MADDEYİ NİTELEYEN ÖZELLİKLER NELER YAPACAĞIZ? Günlük yaşamda kullandığımız her şeyin kendine özgü bir hikayesi vardır.örneğin bisiklet yapımında kullanılan demirin, oyuncakların ana maddesi olan plastiğin üretilmesi, bunun gibi bir

Detaylı

Çevremizde Sayısız Madde Vardır

Çevremizde Sayısız Madde Vardır MADDEYİ TANIYALIM Çevremizde Sayısız Madde Vardır Maddeyi Niteleyen Özellikler Nelerdir? Nitelemek Ne Demek? Maddelerin Nitelikleri ve Kullanım Alanları Nedir? Çevremizde Sayısız Madde Vardır Nesneleri

Detaylı

MADDENİN ÖZELLİKLERİ

MADDENİN ÖZELLİKLERİ Çevremizde gördüğümüz, dokunduğumuz, kokladığımız birden çok varlık vardır. Az veya çok yer kaplayan her varlık madde olarak adlandırılır. Çiçekler, kalemimiz ve hatta bizde birer maddeyiz. Peki, çevremizde

Detaylı

MADDENİN ISI ETKİSİYLE HAL DEĞİŞİMİ SEZEN DEMİR

MADDENİN ISI ETKİSİYLE HAL DEĞİŞİMİ SEZEN DEMİR ISINMA VE SOĞUMA Her maddenin bir sıcaklığı vardır. Örneğin; çay ya da yeni pişirilmiş bir çorba sıcaktır. Buzdolabından çıkarılan su ya da dondurma ise soğuktur. Maddelerin hangisinin sıcak, hangisinin

Detaylı

Fen ve Teknoloji Dersi MADDEYĠ TANIYALIM. Hazırlayan: B. Rabia Aslan

Fen ve Teknoloji Dersi MADDEYĠ TANIYALIM. Hazırlayan: B. Rabia Aslan MADDEYĠ TANIYALIM Hazırlayan: B. Rabia Aslan Fen ve Teknoloji Dersleri Madde,Cisim, Malzeme,EĢya Maddenin Özellikleri Maddenin Halleri Maddenin Hal DeğiĢtirmesi Madde Uzayda yer kaplayan kütlesi ve hacmi

Detaylı

Madde-Cisim-Malzeme-Eşya Evimizde, okulumuzda ve çevremizde bir çok madde ve bu maddelerden yapılmış çeşitli eşyalar görürüz. Bu maddelerden bazıları

Madde-Cisim-Malzeme-Eşya Evimizde, okulumuzda ve çevremizde bir çok madde ve bu maddelerden yapılmış çeşitli eşyalar görürüz. Bu maddelerden bazıları Madde-Cisim-Malzeme-Eşya Evimizde, okulumuzda ve çevremizde bir çok madde ve bu maddelerden yapılmış çeşitli eşyalar görürüz. Bu maddelerden bazıları hiç bir değişikliğe uğramadan aynı şekilde kalmışken

Detaylı

MADDENİN ÖZELLİKLERİ MADDEYİ NİTELEYEN ÖZELLİKLER

MADDENİN ÖZELLİKLERİ MADDEYİ NİTELEYEN ÖZELLİKLER MADDEYİ TANIYALIM MADDENİN TÜRLERİ MADDENİN ÖZELLİKLERİ MADDEYİ NİTELEYEN ÖZELLİKLER MADDE NEDİR? Maddeler kullanıldıkları yere göre farklı isimler alırlar. Ancak bazı durumlarda birinin yerine öteki kullanılır.

Detaylı

MADDELERİ TANIYALIM MADDELERİ TANIYALIM MADDELERİ TANIYALIM MADDELERİ TANIYALIM MADDELERİ TANIYALIM. 1. Madde Nedir?

MADDELERİ TANIYALIM MADDELERİ TANIYALIM MADDELERİ TANIYALIM MADDELERİ TANIYALIM MADDELERİ TANIYALIM. 1. Madde Nedir? MADDELERİ TANIYALIM 1. Madde Nedir? Çevremizde bulunan bütün canlı ve cansız varlıklara madde denir. İçinde yaşadığımız evimiz, seyahat ettiğimiz otomobil, minibüs, okuduğumuz kitap, yazı yazdığımız defter,

Detaylı

MADDENİN ÖZELLİKLERİ Madde : madde

MADDENİN ÖZELLİKLERİ Madde : madde MADDEYİ TANIYALIM 1.Maddenin Özellikleri 2.Maddenin Halleri 3.Maddenin Ölçülebilir Özellikleri 4.Maddenin Değişimi 5.Isı ve Sıcaklık 6.Saf Madde ve Karışımlar MADDENİN ÖZELLİKLERİ Madde : Çevremizde dokunduğumuz,

Detaylı

4.SINIF FEN VE TEKNOLOJİ KİMYA KONULARI. MADDEYİ TANIYALIM Maddenin özellikleri Maddeyi Niteleyen Özellikler

4.SINIF FEN VE TEKNOLOJİ KİMYA KONULARI. MADDEYİ TANIYALIM Maddenin özellikleri Maddeyi Niteleyen Özellikler 4.SINIF FEN VE TEKNOLOJİ KİMYA KONULARI MADDEYİ TANIYALIM Maddenin özellikleri Maddeyi Niteleyen Özellikler MADDEYİ TANIYALIM Evimizde, okulumuzda ve çevremizde bir çok madde ve bu maddelerden yapılmış

Detaylı

4. SINIF FEN BİLİMLERİ DERSİ MADDEYİ TANIYALIM ÜNİTESİ ÇALIŞMA YAPRAĞI

4. SINIF FEN BİLİMLERİ DERSİ MADDEYİ TANIYALIM ÜNİTESİ ÇALIŞMA YAPRAĞI 4. SINIF FEN BİLİMLERİ DERSİ MADDEYİ TANIYALIM ÜNİTESİ ÇALIŞMA YAPRAĞI Ad Soyad: Numara: 1-Aşağıdaki çoktan seçmeli soruları cevaplayınız. 1 Aşağıdaki maddelerden hangisi gaz halinde değildir? A Karbondioksit

Detaylı

5.SINIF FEN VE TEKNOLOJİ KİMYA KONULARI MADDENİN DEĞİŞMESİ VE TANINMASI

5.SINIF FEN VE TEKNOLOJİ KİMYA KONULARI MADDENİN DEĞİŞMESİ VE TANINMASI 5.SINIF FEN VE TEKNOLOJİ KİMYA KONULARI MADDENİN DEĞİŞMESİ VE TANINMASI Yeryüzündeki sular küçük damlacıklar halinde havaya karışır. Bu damlacıklara su buharı diyoruz. Suyun küçük damlacıklar halinde havaya

Detaylı

SAF MADDELER SAFİYE TUT

SAF MADDELER SAFİYE TUT SAF MADDELER Tek çeşit maddeden oluşan varlıklara saf madde adı verilir. Bakır tel daha küçük parçalara ayrıldığında hep bakır özelliği gösterir. Demir bir kütle ufalanıp demir tozu haline getirildiğinde

Detaylı

Çevremizde Sayısız Madde Vardır

Çevremizde Sayısız Madde Vardır MADDEYİ TANIYALIM Çevremizde Sayısız Madde Vardır MADDE NEDİR? Boşlukta yer kaplayan,olan her şey maddedir. Maddelerin bazı özelliklerini, duyu organlarımızla belirleriz. Görürüz,hissederiz, tat alırız,

Detaylı

4.SINIF KİMYA KONULARI

4.SINIF KİMYA KONULARI 4.SINIF KİMYA KONULARI A-MADDEYİ TANIYALIM 1. Madde Nedir? Çevremizde bulunan bütün canlı ve cansız varlıklara madde denir. İçinde yaşadığımız evimiz, seyahat ettiğimiz otomobil, minibüs, okuduğumuz kitap,

Detaylı

MADDENİN YAPISI VE ÖZELLİKLERİ

MADDENİN YAPISI VE ÖZELLİKLERİ MADDENİN YAPISI VE ÖZELLİKLERİ MADDE Madde kütlesi, hacmi ve eylemsizliği olan her şeydir. Maddenin aynı zamanda kütlesi hacmi vardır. Maddenin üç fiziksel hali vardır: Katı, sıvı, gaz. HACİM Her maddenin

Detaylı

MADDEYİ TANIYALIM Bahri Yılmaz Fen ve Teknoloji

MADDEYİ TANIYALIM Bahri Yılmaz Fen ve Teknoloji MADDEYİ TANIYALIM Bahri Yılmaz Fen ve Teknoloji Çevremizde dokunduğumuz, gördüğümüz, kokladığımız birbirinden farklı varlık vardır. Az veya çok yer kaplayan her varlık madde olarak adlandırılır. Çiçekler,

Detaylı

Maddenin Biçim Ve Hacim Özellikleri

Maddenin Biçim Ve Hacim Özellikleri Maddenin Biçim Ve Hacim Özellikleri * Katı maddelerin biçimi belirlidir.örneğin;ekmek,peynir,anahtar,kalem,silgi.vb.cisimlerin biçimi bulundukları kabın biçimine göre değişmez. * Sıvı ve gaz halindeki

Detaylı

MADDENİN DEĞİŞİMİ VE TANINMASI

MADDENİN DEĞİŞİMİ VE TANINMASI Evimizde, okulumuzda ve çevremizde bir çok madde ve bu maddelerden yapılmış çeşitli eşyalar görürüz. Bu maddelerden bazıları hiç bir değişikliğe uğramadan aynı şekilde kalmışken bazıları değişikliğe uğrayarak

Detaylı

4.SINIF KİMYA KONULARI

4.SINIF KİMYA KONULARI K A İ M Y 4.SINIF KİMYA KONULARI MADDEYİ TANIYALIM MADDE NEDİR? Çevremizde dokunduğumuz,kokladığımız,gördü ğümüz birbirinden farklı birçok varlık vardır.az veya çok yer kaplayan her varlık madde olarak

Detaylı

Isı Cisimleri Hareket Ettirir

Isı Cisimleri Hareket Ettirir Isı Cisimleri Hareket Ettirir Yakıtların oksijenle birleşerek yanması sonucunda oluşan ısı enerjisi harekete dönüşebilir. Yediğimiz besinler enerji verir. Besinlerden sağladığımız bu enerji ısı enerjisidir.

Detaylı

4.SINIF FEN TEKNOLOJİ DERSİ MADDEYİ TANIYALIM

4.SINIF FEN TEKNOLOJİ DERSİ MADDEYİ TANIYALIM 4.SINIF FEN TEKNOLOJİ DERSİ MADDEYİ TANIYALIM KONULAR A. CEVREMİZDE SAYISIZ MADDE VARDIR 1. Maddeyi Niteleyen Özellikler 2. Nitelemek Ne Demek? 3. Maddelerin Nitelikleri ve Kullanım Alanları 4. Nesneleri

Detaylı

KARIŞIMLAR AYRILABİLİR Mİ? Nazife ALTIN Bayburt Üniversitesi, Eğitim Fakültesi

KARIŞIMLAR AYRILABİLİR Mİ? Nazife ALTIN Bayburt Üniversitesi, Eğitim Fakültesi KARIŞIMLAR AYRILABİLİR Mİ? Bayburt Üniversitesi, Eğitim Fakültesi www.wordpress.com KARIŞIMLAR AYRILABİLİR Mİ? Bir karışımı oluşturan maddeler, kendi özelliklerini kaybetmezler. Bu nedenle karışımdaki

Detaylı

KARIŞIMLAR. Birden çok maddenin kimyasal bağ oluşturmadan bir arada bulunmasıyla meydana gelen mad-delere karışım denir.

KARIŞIMLAR. Birden çok maddenin kimyasal bağ oluşturmadan bir arada bulunmasıyla meydana gelen mad-delere karışım denir. KARIŞIMLAR Birden çok maddenin kimyasal bağ oluşturmadan bir arada bulunmasıyla meydana gelen mad-delere karışım denir. 1-HETEROJEN KARIŞIMLAR (ADİ KARIŞIMLAR) Karışımı oluşturan maddeler karışımın her

Detaylı

4. Sınıf Fen Ve Teknoloji Dersi

4. Sınıf Fen Ve Teknoloji Dersi 4. Sınıf Fen Ve Teknoloji Dersi KİMYA Maddeyi tanıyalım; Maddenin özellikleri Maddenin halleri Maddenin ölçülebilir özellikleri Maddenin değişimi Isı ve sıcaklık Saf madde ve karışımlar Su ve şeker saf

Detaylı

MADDEYİ TANIYALIM MADDENİN ÖZELLİKLERİ

MADDEYİ TANIYALIM MADDENİN ÖZELLİKLERİ MADDEYİ TANIYALIM MADDENİN ÖZELLİKLERİ Madde nedir? Uzayda yer kaplayan duyularla algılanabilen nesnelere MADDE denir. Maddenin en küçük birimi atomdur. atomdan meydana gelmiştir. Taş,toprak,ağaç,masa,

Detaylı

Isı ve sıcaklık arasındaki fark : Isı ve sıcaklık birbiriyle bağlantılı fakat aynı olmayan iki kavramdır.

Isı ve sıcaklık arasındaki fark : Isı ve sıcaklık birbiriyle bağlantılı fakat aynı olmayan iki kavramdır. MADDE VE ISI Madde : Belli bir kütlesi, hacmi ve tanecikli yapısı olan her şeye madde denir. Maddeler ısıtıldıkları zaman tanecikleri arasındaki mesafe, hacmi ve hareket enerjisi artar, soğutulduklarında

Detaylı

1)Isı ve Sıcaklık farklıdır Sıcak Madde Soğuk Maddeyi İletir

1)Isı ve Sıcaklık farklıdır Sıcak Madde Soğuk Maddeyi İletir ISI VE SICAKLIK 1)Isı ve Sıcaklık farklıdır Sıcak Madde Soğuk Maddeyi İletir Sıcak bir bardak çay içine çay kaşığı bıraktığımızda bir süre sonra çay kaşığının sıcaklığı artar. Buna göre sıcak maddeler

Detaylı

Bilgi İletişim ve Teknoloji

Bilgi İletişim ve Teknoloji MADDENİN HALLERİ Genel olarak madde ya katı ya sıvı ya da gaz hâlinde bulunur. İstenildiğinde ortam şartları elverişli hâle getirilerek bir hâlden diğerine dönüştürülebilir. Maddenin katı, sıvı ve gaz

Detaylı

Fiziksel ve Kimyasal Değişmeler

Fiziksel ve Kimyasal Değişmeler Fiziksel ve Kimyasal Değişmeler MADDEDEKİ DEĞİŞMELER: 1. Fiziksel Değişme (Olay): Maddenin dış yapısını (renk, tat, koku, saydamlık, iletkenlik, çözünürlük ) ilgilendiren özelliklerine fiziksel özellikler

Detaylı

SEZEN DEMİR MADDE DOĞADA KARIŞIK HALDE BULUNUR

SEZEN DEMİR MADDE DOĞADA KARIŞIK HALDE BULUNUR Kütlesi, hacmi ve eylemsizliği olan her şey maddedir. Buna göre kütle hacim ve eylemsizlik maddenin ortak özelliklerindendir. Çevremizde gördüğümüz, hava, su, toprak v.s gibi her şey maddedir. Maddeler

Detaylı

1) Isı Alır Genleşir, Isı Verir Büzülür

1) Isı Alır Genleşir, Isı Verir Büzülür 1) Isı Alır Genleşir, Isı Verir Büzülür Bir bardak suyun içine buz parçaları koyduğumuzda suyun sıcaklığının azaldığını gözlemleriz. Sonuç olarak ısının maddeler üzerindeki en belirgin etkisi sıcaklık

Detaylı

SU HALDEN HALE GĠRER

SU HALDEN HALE GĠRER SU HALDEN HALE GĠRER SU DÖNGÜSÜ Yeryüzündeki suyun buharlaģıp havaya karıģması, bulutları oluģturması ve yağıģ olarak yeryüzüne dönmesi sürecinde izlediği yola su döngüsü denir. Su buharı soğuduğunda ise

Detaylı

Adı - Soyadı: Bekir Ergül Sınıf: 9-D No: 977 Öğretmeni: Fahrettin Kale

Adı - Soyadı: Bekir Ergül Sınıf: 9-D No: 977 Öğretmeni: Fahrettin Kale Adı - Soyadı: Bekir Ergül Sınıf: 9-D No: 977 Öğretmeni: Fahrettin Kale HACİM Hacim; bir maddenin kapladığı yerdir. Hacim; a. V harfi ile gösterilir. b. Skaler büyüklüktür. c. Maddeler için ayırt edici

Detaylı

Örneğin; İki hidrojen (H) uyla, bir oksijen (O) u birleşerek hidrojen ve oksijenden tamamen farklı olan su (H 2

Örneğin; İki hidrojen (H) uyla, bir oksijen (O) u birleşerek hidrojen ve oksijenden tamamen farklı olan su (H 2 On5yirmi5.com Madde ve özellikleri Kütlesi, hacmi ve eylemsizliği olan herşey maddedir. Yayın Tarihi : 21 Ocak 2014 Salı (oluşturma : 2/9/2016) Kütle hacim ve eylemsizlik maddenin ortak özelliklerindendir.çevremizde

Detaylı

Birden çok maddenin kimyasal bağ oluşturmadan bir arada bulunmasıyla meydana gelen maddelere karışım denir.

Birden çok maddenin kimyasal bağ oluşturmadan bir arada bulunmasıyla meydana gelen maddelere karışım denir. Anahtar Kavramlar Çözelti çözücü çözünen homojen hetorojen derişik seyreltik Birden çok maddenin kimyasal bağ oluşturmadan bir arada bulunmasıyla meydana gelen maddelere karışım denir. Solduğumuz hava;

Detaylı

KARIŞIMLAR AYRILABİLİR Mİ?

KARIŞIMLAR AYRILABİLİR Mİ? KARIŞIMLAR AYRILABİLİR Mİ? Karışımların halinde bulunan maddelerin bazılarının kullanılabilmesi için karışımların ayrılması gerekir. Örneğin; canlılar solunum için gerekli oksijeni havadan gaz halinde

Detaylı

MADDENİN ISI ETKİSİYLE DEĞİŞİMİ A. Isınma ve soğuma

MADDENİN ISI ETKİSİYLE DEĞİŞİMİ A. Isınma ve soğuma MADDENİN ISI ETKİSİYLE DEĞİŞİMİ A. Isınma ve soğuma B. Hal değişimi A. Bozunma A. ISINMA VE SOĞUMA Maddeler bulundukları ortamlara bağlı olarak sıcak yada soğuk olabilirler. Isının en önemli özelliklerinden

Detaylı

MADDENİN DEĞİŞİMİ VE TANINMASI

MADDENİN DEĞİŞİMİ VE TANINMASI MADDENİN DEĞİŞİMİ VE TANINMASI YAĞMURUN OLUŞUMU VE SUYUN UĞRADIĞI DEĞİŞİKLİKLER GÜNEŞ ENERJİSİ VE YERYÜZÜNE ETKİSİ ISI VE SICAKLIK KAVRAMLARI ISINMAK İÇİN KULLANILAN YAKITLAR ISININ MADDE ÜERİNDEKİ ETKİSİ

Detaylı

ISI VE SICAKLIK. 1 cal = 4,18 j

ISI VE SICAKLIK. 1 cal = 4,18 j ISI VE SICAKLIK ISI Isı ve sıcaklık farklı şeylerdir. Bir maddeyi oluşturan bütün taneciklerin sahip olduğu kinetik enerjilerin toplamına ISI denir. Isı bir enerji türüdür. Isı birimleri joule ( j ) ve

Detaylı

Fen ve Teknoloji MADDEYİ NİTELEYEN ÖZELLİKLER

Fen ve Teknoloji MADDEYİ NİTELEYEN ÖZELLİKLER Fen ve Teknoloji ÇEVREMİZDE SAYISIZ MADDE VARDIR Çevremize baktığımızda birçok canlı ve cansız maddelerin iç içe olduklarını görürüz. Üzerinde uyuduğumuz yataktan tutunda odamızda bulunan dolap, masa,

Detaylı

DENEY 3. MADDENİN ÜÇ HALİ: NİTEL VE NİCEL GÖZLEMLER Sıcaklık ilişkileri

DENEY 3. MADDENİN ÜÇ HALİ: NİTEL VE NİCEL GÖZLEMLER Sıcaklık ilişkileri DENEY 3 MADDENİN ÜÇ HALİ: NİTEL VE NİCEL GÖZLEMLER Sıcaklık ilişkileri AMAÇ: Maddelerin üç halinin nitel ve nicel gözlemlerle incelenerek maddenin sıcaklık ile davranımını incelemek. TEORİ Hal değişimi,

Detaylı

ÖĞRENME ALANI: Kuvvet ve Hareket 2.ÜNİTE: Kaldırma Kuvveti ve Basınç. Kaldırma Kuvveti

ÖĞRENME ALANI: Kuvvet ve Hareket 2.ÜNİTE: Kaldırma Kuvveti ve Basınç. Kaldırma Kuvveti ÖĞRENME ALANI: Kuvvet ve Hareket 2.ÜNİTE: Kaldırma Kuvveti ve Basınç Kaldırma Kuvveti - Dünya, üzerinde bulunan bütün cisimlere kendi merkezine doğru çekim kuvveti uygular. Bu kuvvete yer çekimi kuvveti

Detaylı

METEOROLOJİ. III. Hafta: Sıcaklık

METEOROLOJİ. III. Hafta: Sıcaklık METEOROLOJİ III Hafta: Sıcaklık SICAKLIK Doğada 2 tip denge var 1 Enerji ve sıcaklık dengesi (Gelen enerji = Giden enerji) 2 Su dengesi (Hidrolojik döngü) Cisimlerin molekülleri titreşir, ancak 273 o C

Detaylı

Maddenin Fiziksel Özellikleri

Maddenin Fiziksel Özellikleri ÜNİTE 5 Maddenin Fiziksel Özellikleri Amaçlar Bu üniteyi çalıştıktan sonra, maddeyi yakından tanıyacak, maddenin hallerini bilecek, maddenin fiziksel özelliklerini öğrenecek, fiziksel değişmeleri kavrayacaksınız.

Detaylı

Kaldırma kuvveti F k ile gösterilir birimi Newton dur.

Kaldırma kuvveti F k ile gösterilir birimi Newton dur. Cisimlere içerisinde bulundukları sıvı ya da gaz gibi akışkan maddeler tarafından uygulanan,ağırlığın tersi yöndeki etkiye kaldırma kuvveti denir. Kaldırma kuvveti F k ile gösterilir birimi Newton dur.

Detaylı

MADDENİN AYIRT EDİCİ ÖZELLİKLERİ

MADDENİN AYIRT EDİCİ ÖZELLİKLERİ MADDENİN AYIRT EDİCİ ÖZELLİKLERİ Maddeleri birbirinden ayırt etmek için her bir maddenin kendine özgü özelliklerini kullanırız. Örneğin; renk, koku, tat ve sertlik gibi özellikleri ile maddeleri ayırt

Detaylı

MADDENiN HÂLLERi ve ISI ALISVERiSi

MADDENiN HÂLLERi ve ISI ALISVERiSi MADDENiN HÂLLERi ve ISI ALISVERiSi Maddenin en küçük yapı taşının atom olduğunu biliyoruz. Maddeler, atomlardan ya da atomların bir araya gelmesiyle oluşan moleküllerden meydana gelmiştir. Şimdiye kadar

Detaylı

KARIŞIMLARIN AYRIŞTIRILMASI

KARIŞIMLARIN AYRIŞTIRILMASI KARIŞIMLARIN AYRIŞTIRILMASI Birden fazla maddenin kimyasal özellikleri değişmeyecek şekilde istenilen oranda bir araya getirilmesiyle oluşan madde topluluğuna karışım denir. KARIŞIMLARIN AYRIŞTIRILMASI

Detaylı

ÖĞRENME ALANI : FİZİKSEL OLAYLAR ÜNİTE 2 : KUVVET VE HAREKET

ÖĞRENME ALANI : FİZİKSEL OLAYLAR ÜNİTE 2 : KUVVET VE HAREKET ÖĞRENME ALANI : FİZİKSEL OLAYLAR ÜNİTE 2 : KUVVET VE HAREKET A BASINÇ VE BASINÇ BİRİMLERİ (5 SAAT) Madde ve Özellikleri 2 Kütle 3 Eylemsizlik 4 Tanecikli Yapı 5 Hacim 6 Öz Kütle (Yoğunluk) 7 Ağırlık 8

Detaylı

4.SINIF FEN VE TEKNOLOJİ DERSİ KİMYA KONULARI

4.SINIF FEN VE TEKNOLOJİ DERSİ KİMYA KONULARI 4.SINIF FEN VE TEKNOLOJİ DERSİ KİMYA KONULARI MADDEYİ TANIYALIM 1.Maddenin Özellikleri 2.Maddenin Halleri 3.Maddenin Ölçülebilir Özellikleri 4.Maddenin Değişimi 5.Isı ve Sıcaklık 6.Saf Madde ve Karışımlar

Detaylı

4. SINIF KİMYA KONU ANLATIMI MADDE NEDİR?

4. SINIF KİMYA KONU ANLATIMI MADDE NEDİR? 4. SINIF KİMYA KONU ANLATIMI MADDE NEDİR? Kütlesi, hacmi ve eylemsizliği olan herşey maddedir. Buna göre kütle hacim ve eylemsizlik maddenin ortak özelliklerindendir. Çevremizde gördüğümüz, hava, su, toprak

Detaylı

Konular: Maddenin Tanecikli Yapısı ve Isı Isının Yayılma Yolları. Isı Yalıtımı

Konular: Maddenin Tanecikli Yapısı ve Isı Isının Yayılma Yolları. Isı Yalıtımı MADDE VE ISI FEN VE TEKNOLOJİ DERSİ (VI. SINIF VI. ÜNİTE) Konular: Maddenin Tanecikli Yapısı ve Isı Isının Yayılma Yolları İletim Yoluyla Yayılma Işıma Yoluyla Yayılma Isının Tutulması Ve Yansıtılması

Detaylı

Suyun yeryüzünde, buharlaşma, yağış, yeraltına süzülme, kaynak ve akarsu olarak tekrar çıkma, bir göl veya denize akma vs gibi hareketlerine su

Suyun yeryüzünde, buharlaşma, yağış, yeraltına süzülme, kaynak ve akarsu olarak tekrar çıkma, bir göl veya denize akma vs gibi hareketlerine su Suyun yeryüzünde, buharlaşma, yağış, yeraltına süzülme, kaynak ve akarsu olarak tekrar çıkma, bir göl veya denize akma vs gibi hareketlerine su döngüsü denir. Su döngüsünü harekete geçiren güneş, okyanuslardaki

Detaylı

ÖĞRENME ALANI : MADDE VE DEĞĐŞĐM ÜNĐTE 5 : MADDENĐN HALLERĐ VE ISI

ÖĞRENME ALANI : MADDE VE DEĞĐŞĐM ÜNĐTE 5 : MADDENĐN HALLERĐ VE ISI ÖĞRENME ALANI : MADDE VE DEĞĐŞĐM ÜNĐTE 5 : MADDENĐN HALLERĐ VE ISI F- HAL DEĞĐŞĐM ISILARI (ERĐME DONMA VE BUHARLAŞMA YOĞUŞMA ISISI) 1- Hal Değişim Sıcaklıkları (Noktaları) 2- Hal Değişim Isısı 3- Hal Değişim

Detaylı

Maddenin Isı Etkisi İle Değişimi a)isınma-soğuma

Maddenin Isı Etkisi İle Değişimi a)isınma-soğuma MADDE VE ISI Maddenin Isı Etkisi İle Değişimi a)isınma-soğuma Isı enerjisi alan maddenin sıcaklığı artar. Maddenin sıcaklığının artması ısınma sonucunda gerçekleşir. Örneğin;Yanmakta olan ocağın üzerinde

Detaylı

SICAKLIK NEDİR? Sıcaklık termometre

SICAKLIK NEDİR? Sıcaklık termometre SICAKLIK NEDİR? Sıcaklık maddedeki moleküllerin hareket hızları ile ilgilidir. Bu maddeler için aynı veya farklı olabilir. Yani; Sıcaklık ortalama hızda hareket eden bir molekülün hareket (kinetik) enerjisidir.

Detaylı

MADDE NEDİR? Çevremize baktığımızda gördüğümüz her şey örneğin, dağlar, denizler, ağaçlar, bitkiler, hayvanlar ve hava birer maddedir.

MADDE NEDİR? Çevremize baktığımızda gördüğümüz her şey örneğin, dağlar, denizler, ağaçlar, bitkiler, hayvanlar ve hava birer maddedir. MADDE NEDİR? Çevremize baktığımızda gördüğümüz her şey örneğin, dağlar, denizler, ağaçlar, bitkiler, hayvanlar ve hava birer maddedir. Her maddenin bir kütlesi vardır ve bu tartılarak bulunur. Ayrıca her

Detaylı

MADDENİN HALLERİ VE TANECİKLİ YAPI

MADDENİN HALLERİ VE TANECİKLİ YAPI MADDENİN HALLERİ VE TANECİKLİ YAPI MADDE BİLGİSİ Kütlesi hacmi ve eylemsizliği olan her şeye madde denir. Maddenin şekil almış haline cisim denir. Cam bir madde iken cam bardak bir cisimdir. Maddeler doğada

Detaylı

CĠSMĠN Hacmi = Sıvının SON Hacmi - Sıvının ĠLK Hacmi. Sıvıların Kaldırma Kuvveti Nelere Bağlıdır? d = V

CĠSMĠN Hacmi = Sıvının SON Hacmi - Sıvının ĠLK Hacmi. Sıvıların Kaldırma Kuvveti Nelere Bağlıdır? d = V 8.SINIF KUVVET VE HAREKET ÜNİTE ÇALIŞMA YAPRAĞI /11/2013 KALDIRMA KUVVETİ Sıvıların cisimlere uyguladığı kaldırma kuvvetini bulmak için,n nı önce havada,sonra aynı n nı düzeneği bozmadan suda ölçeriz.daha

Detaylı

6. Kütlesi 600 g ve öz ısısı c=0,3 cal/g.c olan cismin sıcaklığı 45 C den 75 C ye çıkarmak için gerekli ısı nedir?

6. Kütlesi 600 g ve öz ısısı c=0,3 cal/g.c olan cismin sıcaklığı 45 C den 75 C ye çıkarmak için gerekli ısı nedir? ADI: SOYADI: No: Sınıfı: A) Grubu Tarih.../.../... ALDIĞI NOT:... ( ) a) Termometreler genleşme ilkesine göre çalışır. ( ) b) Isı ve sıcaklık eş anlamlı kavramlardır. ( ) c) Fahrenheit ve Celsius termometrelerinin

Detaylı

PDF created with pdffactory Pro trial version

PDF created with pdffactory Pro trial version 4. SINIF 4.DENEME SINAVI A KİTAPÇIĞI SORU VE CÖZÜMLERİ FEN VE TEKNOLOJİ TESTİ 1.SORUNUN ÇÖZÜMÜ: İskeletimizi saran KASLAR kasılma ve gevşeme hareketi yaparak kemiği çeker ve iterler,böylece hareket oluşur.bu

Detaylı

SU HALDEN HALE G İ RER

SU HALDEN HALE G İ RER SU HALDEN HALE GİRER Doğada Su Döngüsü Enerji Kaynağı Güneş Suyun yeryüzünde, buharlaşma, yağış, yeraltına süzülme, kaynak ve akarsu olarak tekrar çıkma, bir göl veya denize akma vs gibi hareketlerine

Detaylı

5. SINIF KİMYA KONULARI

5. SINIF KİMYA KONULARI 5. SINIF KİMYA KONULARI ISI VE SICAKLIK ISI Sıcaklıkları farklı olan maddeler bir araya konulduğunda aralarında enerji alış verişi olur. Alınan ya da verilen enerji ısı enerjisi denir. Isı ve sıcaklık

Detaylı

Maddeyi Oluşturan Tanecikler-Madde Hallerinin Tanecikli Yapısı. Maddeyi Oluşturan Tanecikler- Madde Hallerinin Tanecikli Yapısı

Maddeyi Oluşturan Tanecikler-Madde Hallerinin Tanecikli Yapısı. Maddeyi Oluşturan Tanecikler- Madde Hallerinin Tanecikli Yapısı Maddeyi Oluşturan Tanecikler- Madde Hallerinin Tanecikli Yapısı a) Saf Madde Kendine özgü fiziksel ve kimyasal özellikleri olan, ayırt edici özellikleri bulunan ve bu ayırt edici özellikleri sabit olan

Detaylı

TEOG Hazırlık Föyü Isı ve Sıcaklık

TEOG Hazırlık Föyü Isı ve Sıcaklık Isı * Bir enerji türüdür. * Kalorimetre kabı ile ölçülür. * Birimi kalori (cal) veya Joule (J) dür. * Bir maddeyi oluşturan taneciklerin toplam hareket enerjisidir. Sıcaklık * Enerji değildir. Hissedilen

Detaylı

8. SINIF KAZANIM TESTLERİ 7.SAYI. Ar-Ge Birimi Çalışmasıdır ŞANLIURFA İL MİLLİ EĞİTİM MÜDÜRLÜĞÜ DİZGİ & TASARIM İBRAHİM CANBEK MEHMET BOZKURT

8. SINIF KAZANIM TESTLERİ 7.SAYI. Ar-Ge Birimi Çalışmasıdır ŞANLIURFA İL MİLLİ EĞİTİM MÜDÜRLÜĞÜ DİZGİ & TASARIM İBRAHİM CANBEK MEHMET BOZKURT 8. SINIF ŞANLIURFA İL MİLLİ EĞİTİM MÜDÜRLÜĞÜ KAZANIM TESTLERİ TÜRKÇE MATEMATİK T.C İNKİLAP TARİHİ VE ATATÜRKÇÜLÜK FEN VE TEKNOLOJİ DİN KÜLTÜRÜ VE AHLAK BİLGİSİ İNGİLİZCE Ar-Ge Birimi Çalışmasıdır 7.SAYI

Detaylı

SU, HALDEN HALE GİRER

SU, HALDEN HALE GİRER Atmosferde yükselen buhar soğuk hava tabakasıyla karşılaştığında yoğuşur. Gaz halindeki bir madde dışarıya ısı verdiğinde sıvı hale geçiriyorsa bu olaya yoğuşma denir. Sıcak Hava Yükselir ve Soğuyup Yağış

Detaylı

Hazırlayanlar: Suzan Baran, Hilal Günay, Fatma Mutlu TOST MAKİNELERİNİN İÇİ NİÇİN SİYAHTIR?

Hazırlayanlar: Suzan Baran, Hilal Günay, Fatma Mutlu TOST MAKİNELERİNİN İÇİ NİÇİN SİYAHTIR? Hazırlayanlar: Suzan Baran, Hilal Günay, Fatma Mutlu TOST MAKİNELERİNİN İÇİ NİÇİN SİYAHTIR? ÖĞRENME ALANI: Madde ve Değişim SINIF: 6. Sınıf ÜNİTE: Madde ve Isı KONU: Isının Yayılma Yolları Kazanımlar:

Detaylı

Kütlesi,hacmi,eylemsizliği olan,tanecikli yapıdaki her şeye madde denir. Yer yüzünde gözümüzle görebildiğimiz her şey maddedir.

Kütlesi,hacmi,eylemsizliği olan,tanecikli yapıdaki her şeye madde denir. Yer yüzünde gözümüzle görebildiğimiz her şey maddedir. Madde Tanımı Kütlesi,hacmi,eylemsizliği olan,tanecikli yapıdaki her şeye madde denir. Yer yüzünde gözümüzle görebildiğimiz her şey maddedir. MADDENİN MADDENİN HALLERİ HALLERİ maddenin haller i MADDENİN

Detaylı

A- LABORATUAR MALZEMELERİ

A- LABORATUAR MALZEMELERİ 1- Cam Aktarma ve Ölçüm Kapları: DENEY 1 A- LABORATUAR MALZEMELERİ 2- Porselen Malzemeler 3- Metal Malzemeler B- KARIŞIMLAR - BİLEŞİKLER Nitel Gözlemler, Faz Ayırımları, Isısal Bozunma AMAÇ: Karışım ve

Detaylı

MADDENİN NİTELİKLERİ VE KULLANIM ALANLARI

MADDENİN NİTELİKLERİ VE KULLANIM ALANLARI MADDEYİ TANIYALIM Nitelemek ne demek? Niteleme amacıyla, saydam x opak (saydam olmayan), sert x yumuşak, parlak x mat, kırılgan x sağlam, esnek x berk (esnek olmayan), su çeken x su çekmeyen, suda yüzen

Detaylı

Buz. Fen ve Teknoloji. Zeytin ya. Hava. Uygulamal Etkinlik. Afla daki boflluklar uygun ifadelerle tamamlay n z.

Buz. Fen ve Teknoloji. Zeytin ya. Hava. Uygulamal Etkinlik. Afla daki boflluklar uygun ifadelerle tamamlay n z. Ad : Soyad : S n f : 4. SINIF Nu. : Maddeyi Tan yal m TEST 74 Uygulamal Etkinlik 1. Afla da maddelerin kat, s v ve gaz hâlleri ile ilgili baz resimler verilmifltir. Maddenin bu hâllerinin özelliklerini

Detaylı

60 C. Şekil 5.2: Kütlesi aym, sıcaklıkları farklı aym maddeler arasındaki ısı alışverişi

60 C. Şekil 5.2: Kütlesi aym, sıcaklıkları farklı aym maddeler arasındaki ısı alışverişi 5.2 ISI ALIŞ VERİŞİ VE SICAKLIK DEĞİŞİMİ Isı, sıcaklıkları farklı iki maddenin birbirine teması sonucunda, sıcaklığı yüksek olan maddeden sıcaklığı düşük olatı maddeye aktarılan enerjidir. Isı aktanm olayında,

Detaylı

Isı yalıtımı iki farklı ortam arasında ısı alış-verişinin engellenmesine denir. Bu genelde özel malzemelerle yapılır örneğin iki duvar arasına

Isı yalıtımı iki farklı ortam arasında ısı alış-verişinin engellenmesine denir. Bu genelde özel malzemelerle yapılır örneğin iki duvar arasına Isı yalıtımı iki farklı ortam arasında ısı alış-verişinin engellenmesine denir. Bu genelde özel malzemelerle yapılır örneğin iki duvar arasına yerleştirilen yalıtım malzemeleri ses, ısı vb. yalıtımı yapabilir.

Detaylı

TEOG DENEME SINAVI Adı Soyadı : Sınıf : No : 1. 3.

TEOG DENEME SINAVI Adı Soyadı : Sınıf : No : 1. 3. TEOG DENEME SINAVI Adı Soyadı : Sınıf : No : 1. 3. Bir ekosistemde beslenme ilişkisini gösteren besin zinciri yukarıdaki gibidir. Buna göre 1 ve 2 numaralı canlılar aşağıdakilerden hangileri olabilir?

Detaylı

Maddeye dışarıdan ısı verilir yada alınırsa maddenin sıcaklığı değişir. Dışarıdan ısı alan maddenin Kinetik Enerjisi dolayısıyla taneciklerinin

Maddeye dışarıdan ısı verilir yada alınırsa maddenin sıcaklığı değişir. Dışarıdan ısı alan maddenin Kinetik Enerjisi dolayısıyla taneciklerinin Maddeye dışarıdan ısı verilir yada alınırsa maddenin sıcaklığı değişir. Dışarıdan ısı alan maddenin Kinetik Enerjisi dolayısıyla taneciklerinin titreşim hızı artar. Tanecikleri bir arada tutan kuvvetler

Detaylı

ISI NEDİR? Isı bir enerji çeşidi olduğu için enerji birimleriyle ölçülür. HÜSEYİN DEMİRBAŞ

ISI NEDİR? Isı bir enerji çeşidi olduğu için enerji birimleriyle ölçülür. HÜSEYİN DEMİRBAŞ ISI NEDİR? Bir maddeyi oluşturan taneciklerin sahip oldukları hareket (kinetik) enerjilerinin toplamına ısı denir. Isı bir enerji türüdür ve ısı enerjisi kalorimetre kabı ile ölçülür. Isı bir enerji çeşidi

Detaylı

MADDE NEDİR? Çevremize baktığımızda gördüğümüz her şey örneğin, dağlar, denizler, ağaçlar, bitkiler, hayvanlar ve hava birer maddedir.

MADDE NEDİR? Çevremize baktığımızda gördüğümüz her şey örneğin, dağlar, denizler, ağaçlar, bitkiler, hayvanlar ve hava birer maddedir. MADDE NEDİR? Çevremize baktığımızda gördüğümüz her şey örneğin, dağlar, denizler, ağaçlar, bitkiler, hayvanlar ve hava birer maddedir. Her maddenin bir kütlesi vardır ve bu tartılarak bulunur. Ayrıca her

Detaylı

MADDE ve ÖZELLİKLERİ

MADDE ve ÖZELLİKLERİ MADDE ve ÖZELLİKLERİ 1 1. Aşağıdaki birimleri arasındaki birim çevirmelerini yapınız. 200 mg =.. cg ; 200 mg =... dg ; 200 mg =...... g 0,4 g =.. kg ; 5 kg =... g ; 5 kg =...... mg t =...... kg ; 8 t =......

Detaylı

1- İletken : Isıyı iyi ileten maddelere ısı iletkeni denir. Isı iletkenlerini oluşturan tanecikler arasındaki boşluk çok azdır ve tanecikler

1- İletken : Isıyı iyi ileten maddelere ısı iletkeni denir. Isı iletkenlerini oluşturan tanecikler arasındaki boşluk çok azdır ve tanecikler 1- İletken : Isıyı iyi ileten maddelere ısı iletkeni denir. Isı iletkenlerini oluşturan tanecikler arasındaki boşluk çok azdır ve tanecikler düzenlidir. Isı iletkenleri kısa sürede büyük miktarda ısı iletirler.

Detaylı

BASINÇ VE KALDIRMA KUVVETI. Sıvıların Kaldırma Kuvveti

BASINÇ VE KALDIRMA KUVVETI. Sıvıların Kaldırma Kuvveti BASINÇ VE KALDIRMA KUVVETI Sıvıların Kaldırma Kuvveti SIVILARIN KALDIRMA KUVVETİ (ARŞİMET PRENSİBİ) F K Sıvı içerisine batırılan bir cisim sıvı tarafından yukarı doğru itilir. Bu itme kuvvetine sıvıların

Detaylı

KARIŞIM NEDİR? YANDAKİ RESİMDE GÖRÜLEN SALATA KARIŞIM MIDIR?

KARIŞIM NEDİR? YANDAKİ RESİMDE GÖRÜLEN SALATA KARIŞIM MIDIR? KARIŞIMLAR KARIŞIM NEDİR? YANDAKİ RESİMDE GÖRÜLEN SALATA KARIŞIM MIDIR? Birden çok maddenin kimyasal bağ oluşturmadan bir arada bulunmasıyla meydana gelen maddelere karışım denir. Karışımlar görünümlerine

Detaylı

Isı enerjisi iletim, konveksiyon (taşıma = sıvı ve hava akımı) ve ışıma (radyasyon) yolu ile yayılır.

Isı enerjisi iletim, konveksiyon (taşıma = sıvı ve hava akımı) ve ışıma (radyasyon) yolu ile yayılır. 2) Isının Yayılımı Bulunduğu ortama göre sıcaklığı fazla (yüksek) olan her madde çevresine ısı aktarır, yayar. Masa, insan, ateş, buz, su kendisinden daha soğuk bir ortamda bulunduğunda çevresine ısı aktarır,

Detaylı

C. MADDEN N ÖLÇÜLEB L R ÖZELL KLER

C. MADDEN N ÖLÇÜLEB L R ÖZELL KLER C. MADDEN N ÖLÇÜLEB L R ÖZELL KLER 1. Patates ve sütün miktar nas l ölçülür? 2. Pinpon topu ile golf topu hemen hemen ayn büyüklüktedir. Her iki topu tartt n zda bulaca n z sonucun ayn olmas n bekler misiniz?

Detaylı

Maarif Günlüğü FEN BİLİMLERİ ISI VE SICAKLIK-1. Eğitim ve Kültür Yayıncılığı. Öz Isı (Cal /gr C) Su 4,18 Cam 0,45 Buz 2,09 Yağ 1,96

Maarif Günlüğü FEN BİLİMLERİ ISI VE SICAKLIK-1. Eğitim ve Kültür Yayıncılığı. Öz Isı (Cal /gr C) Su 4,18 Cam 0,45 Buz 2,09 Yağ 1,96 Madde Öz Isı (Cal gr/ C) K 0,96 L 0,63 M 0,78 N 0,81 1. Tabloda öz ısıları verilen ilk sıcaklıkları eşit olan K,L,M ve N sıvılarına özdeş ısıtıcılarla eşit süre ısı verildiğinde hangi maddenin son sıcaklığı

Detaylı

5. SINIF FEN BİLİMLERİ KUVVETİN BÜYÜKLÜĞÜNÜN ÖLÇÜLMESİ 50 N B C

5. SINIF FEN BİLİMLERİ KUVVETİN BÜYÜKLÜĞÜNÜN ÖLÇÜLMESİ 50 N B C 1-1- 50 N 50 N 50 N A B C Şekilde özdeş dinamometrelerin ucuna asılan A, B ve C cisimlerinin ağırlıkları arasındaki doğru ilişki aşağıdaki seçeneklerin hangisinde doğru olarak verilmiştir? A) A > B > C

Detaylı

Serüveni 4.ÜNİTE MADDENİN HALLERİ ORTAK VE AYIRDEDİCİ ÖZELLİKLER

Serüveni 4.ÜNİTE MADDENİN HALLERİ ORTAK VE AYIRDEDİCİ ÖZELLİKLER Serüveni 4.ÜNİTE MADDENİN HALLERİ ORTAK VE AYIRDEDİCİ ÖZELLİKLER MADDENİN HALLERİ MADDE MİKTARINA BAĞLI ÖZELLİKLER:(ORTAK ÖZELLİKLER) :Madde miktarının ölçüsüdür. :Maddenin boşlukta kapladığı yerdir Eylemsizlik:Maddenin

Detaylı

HACETTEPE ÜNĐVERSĐTESĐ EĞĐTĐM FAKÜLTESĐ KĐMYA EĞĐTĐMĐ ANABĐLĐM DALI

HACETTEPE ÜNĐVERSĐTESĐ EĞĐTĐM FAKÜLTESĐ KĐMYA EĞĐTĐMĐ ANABĐLĐM DALI HACETTEPE ÜNĐVERSĐTESĐ EĞĐTĐM FAKÜLTESĐ KĐMYA EĞĐTĐMĐ ANABĐLĐM DALI ÖĞRETĐMDE MATERYAL GELĐŞTĐRME DERSĐ KONU: MADDE KONU ANLATIMLI ÇALIŞMA YAPRAĞI DEĞERLENDĐRME ÇALIŞMA YAPRAĞI ÇÖZÜMLÜ ÇALIŞMA YAPRAĞI

Detaylı

1 - S u H a l d e n H a l e G i r e r Doğada su halden hale girer.yeryüzündeki sular birçok hava olayı ile yeryüzüne geri döner.

1 - S u H a l d e n H a l e G i r e r Doğada su halden hale girer.yeryüzündeki sular birçok hava olayı ile yeryüzüne geri döner. 1 - S u H a l d e n H a l e G i r e r Doğada su halden hale girer.yeryüzündeki sular birçok hava olayı ile yeryüzüne geri döner.yeryüzündeki sular Güneş in etkisiyle buharlaşır.buharlaşan su buharı havaya

Detaylı