TÜRKİYE'DE NEFROLOJİ - DİYALİZ ve TRANSPLANTASYON

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "TÜRKİYE'DE NEFROLOJİ - DİYALİZ ve TRANSPLANTASYON"

Transkript

1 TÜRK NEFROLOJİ DERNEĞİ YAYINLARI PUBLISHED BY THE TURKISH SOCIETY OF NEPHROLOGY TÜRKİYE'DE NEFROLOJİ - DİYALİZ ve TRANSPLANTASYON REGISTRY OF THE NEPHROLOGY, DIALYSIS AND TRANSPLANTATION IN TURKEY REGISTRY 2002 Kayıt Kurulu / Registry Committee Ekrem EREK Başkan Chairman Gültekin SÜLEYMANLAR Türk Nefroloji Derneği Genel Sekreteri General Secretary of Turkish Society of Nephrology İstanbul Kamil SERDENGEÇTİ Türk Nefroloji Derneği Başkanı President of Turkish Society of Nephrology

2 TÜRK NEFROLOJİ DERNEĞİ YAYINLARI PUBLISHED BY THE TURKISH SOCIETY OF NEPHROLOGY Önemli Not / Note Bu kitabın bütün hakları Türk Nefroloji Derneği'ne aittir. Makale ve bulgular kaynak gösterilmeden yeniden yaymlanamaz. All copyrights are reserved for Turkish Society of Nephrology. Articles and figures might not be published without reference Dizgi ve Tasarım / Contents and Design: Baskı / Printing: Baskı Tarihi / Printing date: Omega Araştırma Şti. Art Ofset Eylül / September 2003 ii Türkiye 2002 yılı Ulusal Hemodiyaliz, Transplantasyon ve Nefroloji Kayıt Sistemi (Registry) Raporu

3 Türk Nefroloji Derneğinin 1989 yılında İstanbul ile başlayan yıllık registry çalışmaları bu kitapçıkla on üçüncü yılını tamamlamaktadır. Nefroloji, Dializ ve Transplantasyon ile ilgili 12 kitapçık Türk Tıp arşivindeki müstesna yerini almış bulunmaktadır. Son yıllarda ingilizce kopyası da dahil edilen bu kitapçıktaki veriler 2 yıldır profesyonel bir ekip tarafından yurt genelinde toplanmakta ve istatistikleri yapılmaktadır. Tabiiki formların hazırlığı, dağıtılma ve toplanma ve sonuçların değerlendirilmesindeki kontrol, destek ve yayına hazırlanması Registry Merkez Kurulumuz tarafından yapılmaktadır. On iki yıllık çalışmanın geniş bir özeti ve yorumu, Avrupa Nefroloji Birliği Yayın Organı NDT dergisinde yayınlanmış ve büyük ilgi görmüştür (NDT, : ). Derginin baş editörü (Prof. Drüeke ) bu çalışmayı son derecede ilgi çekici {extremely interesting) bulduğunu bir mektupla bildirmiştir. Uzun yılların mahsûlü olan kayıt ile ilgili bu yerli ve yabancı yayınlar, Türkiye ile ilgili bu konudaki bilgileri öğrenmek isteyenlere temel bir kaynak olma niteliğini şimdiden kazanmıştır. Derneğimizin başkanı ve Avrupa Nefroloji Birliği'nin Türkiye temsilcisi Prof. Dr. Serdengeçti 'nin davetiyle Amsterdam'daki EDTA-ERA yeni Registry Merkezi Sorumlusu (Dr. Kitty Jager) ülkemize gelerek çalışmaları yerinde görmüş ileriye dönük tavsiyeleri alınmış ve sıkı işbirliğine karar verilmiştir. Kendisinin 2003 Antalya Kongresinde (bu kongre) konu ile ilgili bir konferans vermesi de sağlanmıştır. Bu yıl da yıllık kayıt bilgilerinin hazırlanmasında ve toplanmasında büyük emeği olan dernek başkanı Sn. Prof. Dr. Serdengeçti'ye, Genel Sekreter Sn. Prof. Dr. Süleymanlar'a, zaman zaman yardımlarını istediğimiz yurt çapındaki registry genel kurul üyelerine, ilgili merkezlerin formlarını bu yılda dolduran ve isimleri arka sayfalarda belirtilen merkezlerin sorumluları olan hekim ve hemşire dostlarımıza, veri toplanmasında bu yıl daha tecrübe kazanan Omega firması sahip ve çalışanlarına, kitabın bu sene de basımını üstlenen Fresenius Şirketi'ne teşekkürlerimi ve saygılarımı sunarım. ÖNSÖZ / INTRODUCTION Annual registry studies started in 1989 by Turkish Society of Nephrology is now celebrating its 13th year. Till now, 11 books about nephrology, dialysis and transplantation has been added to the Turkish medicine archive with English versions last few years. Data collection and statistical analysis has been performed by a professional team in last two years while designation, distribution and collection of the forms and controling and evaluation of the results, support and preparation for publishing has been done by our Central Registry Board. A summary and comment about studies has been taken place in NDT journal which is a publication of Eurpean Nephrology Association and has aroused big interest (NDT, : ). Prof. Drüeke, the executive editor of the journal, has stated with a letter that he has sfounded this study extremely interesting. These publications both national and international on this registry which is a product of long years has already been a key source to those who wants to get information about nephrology, dialysis and transplantation in Turkey. Kitty Jager, MD., who is the responsible person of the registry centre of EDTA-ERA located in Amsterdam has visited Turkey to examine our studies with the invitation of Prof. Serdengeçti, who is the head of our society and the representative of European Nephrology Association in Turkey. Through the desicion of working together in association she is going to deliver a lecture in 2003 Congress in Antalya. We appreciate to the chairman of our society Prof. Serdengeçti MD., to our general secretary Prof. Süleymanlar MD., to our registry board members, to our regional coordinators and to all the centres and their managers, physicians and nurses who has completed the forms (names are stated at the back pages of this book). We are also grateful to the staff and the managers of Omega company that has collected the data of this year's Registry and to the directors of Fresenius, who has yet once more sponsored the printing of this book. Prof. Dr. Ekrem EREK Eylül / September 2003, istanbul, Cerrahpaşa Türk Nefroloji Derneği Registry Komitesi Başkanı Turkish Society of Nephrology, Chairman to Registry Committee Türkiye 2002 yılı Ulusal Hemodiyaliz, Transplantasyon ve Nefroloji Kayıt Sistemi (Registry) Raporu iii

4 TÜRK NEFROLOJİ DERNEĞİ REGISTRY GENEL KURULU TURKISH SOCIETY OF NEPHROLOGY REGISTRY GENERAL COMMITTEE Genel Koordinatör; General Coordinator: Yardımcı Koordinatör; Assistant Coordinator: Prof. Dr. Kamil SERDENGEÇTİ Türk Nefroloji Derneği Başkanı istanbul Üniversitesi Cerrahpaşa Tıp Fakültesi ERA-EDTA Registry Türkiye Temsilcisi President of Turkish Society of Nephrology EDTA-ERA Registry Coordinator for Turkey Prof. Dr. Gültekin SÜLEYMANLAR Türk Nefroloji Derneği Genel Sekreteri Akdeniz Üniversitesi Tıp Fakültesi General Secretary of Turkish Society of Nephrology Ankara ve İç Anadolu Bölge Koordinatörleri /Regional Coordinators for Ankara and Mid-Turkey: Şali ÇAĞLAR, Mehmet HABERAL, Enver HASANOĞLU, Şükrü SİNDEL, Neval DUMAN, Aysın BAKKALOĞLU, Oğuz SÖYLEMEZOĞLU, Ayşe ÖNER, Haluk KİPER, Cengiz UTAŞ, Süleyman TÜRK İstanbul ve Trakya Bölge Koordinatörleri /Regional Coordinators for Istanbul and Thrace: Emel AKOĞLU, Mehmet SEVER, Rezzan ATAMAN, MİNE BESLER, Funda TÜRKMEN, Uluğ ELDEGEZ, Muzaffer SARIYAR, Saniye ŞEN, Metin ERMAN, Nedim SARSMAZ Bursa ve Marmara Bölge Koordinatörleri /Regional Coordinators for Bursa and Marmara Region: Mustafa YURTKURAN, Kamil DİLEK, Mustafa GÜLLÜLÜ, Nilay OKTAY İzmir ve Ege Bölge Koordinatörleri /Regional Coordinators for Izmir and Aegean Region: Gürhun ATABAY, Ali BAŞÇI, Sevgi MİR, Taner ÇAMSARI, Özdemir YARARBAŞ, Fehmi AKÇİÇEK Karadeniz Bölge Koordinatörleri /Regional Coordinators for Black Sea Region: Tekin AKPOLAT, Nurol ARIK Erzurum ve Doğu Anadolu Bölge Koordinatörleri /Regional Coordinators for Eastern Turkey: Yılmaz SELÇUK, Reha ERKOÇ Diyarbakır ve Güneydoğu Anadolu Bölge Koordinatörleri /Regional Coordinators for Southeastern Turkey: Bünyamin IŞIKOĞLU, Emin YILMAZ, Asım GÖYMEN Adana ve Çukurova Bölge Koordinatörleri /Regional Coordinators for Adana and Çukurova Region: Yahya SAĞLIKER, Uğur EKREN, Zeki GÜLOĞLU, Saime PAYDAŞ Antalya ve Akdeniz Bölge Koordinatörleri / Regional Coordinators for Antalya and Mediterranean Region: Tuncer KARPUZOĞLU, Gülsen YAKUPOĞLU, Fevzi ERSOY Proje yönetimi /Project Management: Omega Araştırma Şti. / Omega Contract Research Organization Proje sorumlusu /Project Manager: Hakan YILMAZ Bölge sorumluları /Regional Project Managers: Hakan YILMAZ, Bahar DAYANAN (İstanbul), Mehmet Emin KAPUCUGİL (Adana), Arzu SEÇKİN, Nilgün ÜNAL (Ankara), Muammer BAŞKAN (İzmir), Mesut BAHAR (Samsun) Veritabanı ve veri giriş programı /Database management and software development: Berk ÖZDEMİR, Savaş YILMAZ Veri girişi /Data entry officers: Leyla KARABULUT, Baki ÖZTUNÇ, Hakan YILMAZ İngilizce çeviriler / Translation: Murat KİRTİŞ Veri analizi ve raporlama / Data analysis and reporting: Doç. Dr. Oktay ÖZDEMİR iv Türkiye 2002 yılı Ulusal Hemodiyaliz, Transplantasyon ve Nefroloji Kayıt Sistemi (Registry) Raporu

5 İÇİNDEKİLER / CONTENTS Sayfa / Page 2002 Kayıt Sistemi / 2002 Registry...1 Klinik Nefroloji / Clinical Nephrology Hemodiyaliz/ Hemodialysis Periton Diyalizi / Peritoneal Dialysis Böbrek Transplantasyonu / Renal Transplantation Pediatrik Nefroloji / Pediatric Nephrology Pediatrik Hemodiyaliz / Pediatric Hemodialysis Pediatrik Periton Diyalizi / Pediatric Peritoneal Dialysis Türkiye'den ve Dünya'dan Genel Bilgiler Kayıt Sistemine Katılan Merkezler/ Responding Centres KISALTMALAR / ABBREVIATIONS APD...Otomatik periton diyalizi HD...Hemodiyaliz KBY...Kronik böbrek yetmezliği PD...Periton diyalizi SAPD...Sürekli ayaktan periton diyalizi SDBY...Son dönem böbrek yetmezliği BTx...Böbrek transplantasyonu APD...Automatic peritoneal dialysis ARF... Acute renal failure CAPD... Continuous ambulatory peritoneal dialysis CRF... Chronic renal failure ESRD... End-stage renal failure HD... Hemodialysis PD... Peritoneal dialysis RFT... Renal function tests RTx... Renal transplantation Türkiye 2002 yılı Ulusal Hemodiyaliz, Transplantasyon ve Nefroloji Kayıt Sistemi (Registry) Raporu v

6 2002 KAYIT SİSTEMİ 2002 REGISTRY TND 2002 registry formu gönderilen merkez sayısı Number of centres where TND forms sent HD ünitesi olmayan merkez sayısı Number of centres without HD unit HD ünitesi kapanmış olan merkez sayısı Number of centres where HD units were closed...18 HD ünitesi 2002 yılı içinde açılmış olan merkez sayısı Number of centres where HD units were opened in HD ünitesi aktif olup izlemde hastası olmayan merkez sayısı Number of centres with HD units without patients... 1 HD ünitesi aktif olmayan merkez sayısı Number of centres with non-functioning HD units...2 HD ünitesi aktif olan merkez sayısı Number of centres with functioning HD units Kayıt çalışmasına katılmayan merkez sayısı Number of non-responding centres...15 Yanıt veren merkez sayısı Number of responding centres and response rate (%96.2) HD merkezleri /HD centres Sorumlu uzman hekim sayısı / Number of specialists (MD) Sorumlu (pratisyen) hekim sayısı / Number of general practitioners Toplam hekim sayısı / Total number of doctors Hemşire sayısı / Number of nurses HD cihaz sayısı / Number of HD equipments Diyalize sürekli giren hasta sayısı / Number of patients on HD therapy PD merkezleri / PD centres Sorumlu uzman hekim sayısı / Number of specialists (MD) Sorumlu (pratisyen) hekim sayısı / Number of general practitioners Toplam hekim sayısı / Total number of doctors Hemşire sayısı / Number of nurses yılında izlenen SAPD / APD hasta sayısı / Number of CAPD / APD patients in Türkiye 2002 yılı Ulusal Hemodiyaliz, Transplantasyon ve Nefroloji Kayıt Sistemi (Registry) Raporu 1

7 KLİNİK NEFROLOJİ CLINICAL NEPHROLOGY TND 2002 registry formu gönderilen merkez sayısı: Number of centres registry forms sent Milyon nüfus başına düşen merkez sayısı Centres per million Yanıt veren merkez sayısı Number of responding centres and response rate (%96.2) 2 Türkiye 2002 yılı Ulusal Hemodiyaliz, Transplantasyon ve Nefroloji Kayıt Sistemi (Registry) Raporu

8 Ankete yanıt veren merkezlerin yıllara göre oranı Ratio of responding centers by years Türkiye'de RRT Oranları RRT ratios in Turkey Türkiye'de diyaliz tedavisi Dialysis treatment in Turkey Türkiye 2002 yılı Ulusal Hemodiyaliz, Transplantasyon ve Nefroloji Kayıt Sistemi (Registry) Raporu 3

9 Değerlendirme / Discussion Değerlendirme, 383 merkezden gelen bilgilere dayanarak yapılmıştır yılında bir önceki yıla göre yatan hasta ve polikliniklere başvuran hasta sayısında önemli değişiklik olmamıştır yılında Türkiye'de renal replasman tedavisi gerektiren son dönem kronik böbrek yetmezliği nokta prevalansı (pmp) ve insidensi ise 70 (pmp) olarak saptanmıştır. Geçen yıla göre insidenste azalma, prevelansta ise artma dikkati çekmiştir. Ülkemizde 2002 yılında da nefroloji ünitelerine başvuran yeni SDBY olgularında; kronik böbrek yetmezliğine götüren ilk üç neden diabetes mellitus, kronik glomerülonefrit ve hipertansiyon olma özelliğini korumaktadır. Evaluation is performed based on the results provided by 383 centres. There is no significant change in the numbers of the patients in policlinics and of the outpatients in the year 2002 when compared to last year. For the year 2002, the point prevalence of end stage renal failure cases needed renal replacement is found as (pmp) and incidence is found as 70 (pmp) in Turkey. There is a dicrease in incidence and an increase in prevalence when compared to last year. Similar to the year 2001, first three factors causing chronical renal failure among the patients with end stage renal failure (ESRD) applied nephrology clinics is again found as diabetes mellitus, chronic glomeulonephryte and hypertension, respectively. 4 Türkiye 2002 yılı Ulusal Hemodiyaliz, Transplantasyon ve Nefroloji Kayıt Sistemi (Registry) Raporu

10 HEMODİYALİZ HEMODIALYSIS Çalışmaya davet edilen toplam HD ünitesi sayısı Number of HD units invited to registry HD formunu dolduran merkez sayısı ve yanıt oranı Number of responding units and response rate (%96.2) Toplam HD cihaz sayısı Number of HD equipments Hemodiyalizde çalışan toplam hekim sayısı Number of physicians working in HD units yıl sonu itibariyle düzenli HD programında olan hasta sayısı Number of patients under regular HD program as of the end of yılında düzenli HD programına alınan diyabetik hasta sayısı Number of diabetic patients whose HD treatment started in yılı içinde uygulanan toplam HD seans sayısı Total number of HD sessions performed in yılı içinde tüketilen toplam diyalizer sayısı Total number of dialysers consumed in HD order'ı verilirken üre kinetik modeli kullanan merkez sayısı Number of centres using urea kinetics model for HD ordering (%61.1) Düzenli HD programında olan hipertansif hasta sayısı ve oranı (2002 yıl sonu itibariyle) Number and percentage of hypertensive HD patients (as of the end of 2002) (%37.8) Düzenli HD programında olan hastalarda antilipidemik ilaç kullanan hasta sayısı ve oranı (2002 yıl sonu itibariyle) Number and percentage of HD patients on antilipidemic treatment (as of the end of 2002) (%15.0) Düzenli HD programında olan ve halen sigara kullanan hastaların sayısı ve oranı (2002 yıl sonu itibariyle) Number and percentage of smoker HD patients (as of the end of 2002) (%26.2) Düzenli HD programında olan hipoalbüminemik (serum albümin düzeyi < 3.5 g/dl) hastaların sayısı ve oranı (2002 yıl sonu itibariyle) Number and percentage of hypoalbuminemic (serum albumin level lower than 3.5 g/dl) HD patients (as of the end of 2002) (% 19.2) Düzenli HD programında olan hastalarda EPO kullanan hasta sayısı ve oranı (2002 yıl sonu itibariyle) Number and percentage of HD patients on EPO treatment (as of the end of 2002) (%66.5) Düzenli HD programında olan hastalarda D vitamini kullanan hasta sayısı ve oranı (2002 yıl sonu itibariyle) Number and percentage of HD patients on vitamin D treatment (as of the end of 2002) (%45.0) Türkiye 2002 yılı Ulusal Hemodiyaliz, Transplantasyon ve Nefroloji Kayıt Sistemi (Registry) Raporu 5

11 Düzenli HD programında olan hastalarda esansiyel aminoasit ve/veya alfa ketoasit kullanan hasta sayısı ve oranı (2002 yıl sonu itibariyle) Number and percentage of HD patients on essential aminacid and/or alpha-ketoacid treatment (as of the end of 2002) (%34.1) Düzenli HD programında olan HBs Ag pozitif hastaların sayısı ve oranı (2002 yılında) Number and percentage of HBs Ag positive HD patients in (%4.8) Düzenli HD programında olan HCV Ab pozitif hastaların sayısı ve oranı (2002 yılında) Number and percentage of HCV Ab positive HD patients in (%24.6) Düzenli HD programında olan hem HBs Ag, hem de HCV Ab pozitif hastaların sayısı ve oranı (2002 yılında) Number and percentage of both HBs Ag and HCVAb positive HD patients in (%1.7) Düzenli HD programında olan HIV pozitif hastaların sayısı (2002 yılında) Number of HIV positive HD patients (as of the end of 2002) Türkiye 2002 yılı Ulusal Hemodiyaliz, Transplantasyon ve Nefroloji Kayıt Sistemi (Registry) Raporu

12 Yıllara göre HD merkez sayıları Number of HD centers by years Yıllara göre HD makine sayıları Number of HD equipments by year Türkiye 2002 yılı Ulusal Hemodiyaliz, Transplantasyon ve Nefroloji Kayıt Sistemi (Registry) Raporu 7

13 Yıllara göre HD hasta sayıları Number of HD patients by year HD'de prevelant olgularda demografik özelikler Demographics of prevelant cases in HD HD'deki yaş grupları (%) Age groups of HD patients (%) 8 Türkiye 2002 yılı Ulusal Hemodiyaliz, Transplantasyon ve Nefroloji Kayıt Sistemi (Registry) Raporu

14 HD seans sayıları (son üç yıl) Number of HD sessions (last three years) Seans Sayısı (Haftalık) / Number of sessions (Weekly) Merkez sayısına göre üre kinetik modeli kullanımı The usage of urea kinetic model by the number of the centres Türkiye 2002 yılı Ulusal Hemodiyaliz, Transplantasyon ve Nefroloji Kayıt Sistemi (Registry) Raporu 9

15 Son iki yıla göre üre kinetik modeli kullanım oranı The ratio of urea kinetic model usage in last two years HD'de kt/v oranları KtN ratios in HD HD'de kullanılan diyalizat türü Type of dialysate used in HD 10 Türkiye 2002 yılı Ulusal Hemodiyaliz, Transplantasyon ve Nefroloji Kayıt Sistemi (Registry) Raporu

16 HD hastalarında kullanılan diyalizör tipleri Types of dialysors applied to HD patients HD hastalarında Anti-HT ilaç türü The number of -types of Anti-HT drugs Türkiye 2002 yılı Ulusal Hemodiyaliz, Transplantasyon ve Nefroloji Kayıt Sistemi (Registry) Raporu 11

17 HD hastalarında kullanılan Anti-HT ilaç türleri Anti-HT classes used in HD patients HD hastalarında Telekardiyogram kontrolü Telecardioaram check in HD oat/ents HD hastalarında kardiyotorasik indeks Cardiotorasic index in HD patients 12 Türkiye 2002 yılı Ulusal Hemodiyaliz, Transplantasyon ve Nefroloji Kayıt Sistemi (Registry) Raporu

18 HD hastalarında serum total kolesterol düzeyleri Serum total cholesterol levels in HD patients HD hastalarında serum total trigliserid düzeyleri Serum total trigliserid levels in HD patients HD hastalarında sigara kullanımı Smoking rate in HD patients Türkiye 2002 yılı Ulusal Hemodiyaliz, Transplantasyon ve Nefroloji Kayıt Sistemi (Registry) Raporu 13

19 HD hastalarında Hepatit serolojisi (son 3 yıl) Hepatititis seroloqy in HD patients (last 3 years) HD hastalarında serum albumin düzeyi Serum albumin level in HD patients HD hastalarında EPO kullanımı EPO usage in HD patients 14 Türkiye 2002 yılı Ulusal Hemodiyaliz, Transplantasyon ve Nefroloji Kayıt Sistemi (Registry) Raporu

20 HD hastalarında Vitamin D kulllanımı The Vitamin D usage in HD patients HD hastalarında Ölüm Zamanı Death time in HT patients Türkiye 2002 yılı Ulusal Hemodiyaliz, Transplantasyon ve Nefroloji Kayıt Sistemi (Registry) Raporu 15

21 HD hastalarının ölüm nedenleri (ilk 90 günden sonra) Causes of death happened after 90 days of dialysis Değerlendirme / Discussion Değerlendirme, 383 hemodiyaliz merkezinden gelen verilere dayanılarak yapılmıştır. Registry'e katılan merkez sayısı, hemodiyaliz makina sayısı (n:5160) ve hemodiyaliz hasta sayısı önceki yıla göre artmıştır. Çocuk hasta oranı %1 civarındadır. Hemodiyaliz, ülkemizde en sık uygulanan RRT yöntemidir (%76.8). Hemodiyalizde çalışan toplam hekim sayısı: 1156, hemşire sayısı:2720'dir. Hemodiyaliz hasta popülasyonundaki diabetik hasta oranı %12'den %17.4'e çıkmıştır. Bu gelişme giderek artan bir sorunun işaretidir. Haftalık hemodiyaliz seansı: hastaların %78.8'inde 3, %18.7'sinde 2, %2.4'ünde 1 seansdır. Geçen yıla göre haftalık 3 seans oranı anlamlı derecede artmıştır. Bikarbonatlı diyazilat kullanım oranı %98.3'e çıkmıştır. Diyalizör membran tercihinde değişim gözlenmektedir. Kuprofan kullanımında azalma devam etmektedir. Sentetik membran kullanımındaki artış dikkat çekicidir yılında en çok reçete edilen membran sentetik membranlar (%49.6) olmuştur. Diyaliz yeterliliğinin değerlendirilmesinde üre kinetik modeli'nin kullanım oranında artış vardır. Yanıt veren merkezlerin yaklaşık %61'inde uygulanmaktadır. Hemodiyaliz hastalarında hipertansiyon oranı %37.8 olarak bulunmuştur. Kardiyotorasik indeks %32 olguda 0.5'den büyüktür. Volüm kontrolünde sorun hipertansiyon oluşumunda önemli bir Evaluation is performed based on the results provided by 383 hemodialysis centres. The number of the centres participating to the registry, the number of the hemodialysis equipments (n: 5160) and the number of the HD patients are all increased when compared to the year The rate of child patients is approximately 1%. With a rate of 76.8 hemodialysis is the most commonly used renal replacement method in Turkey. There are 1156 physicians and 2729 nurses working in hemodialysis. The rate of diabetics among the HD patients is increased to 17.4%, while it was 12% last year. This fact is an indication of coming problems. The number of hemodialysis session per week is 3 for 78.8% of the patients while it is 2 for 18.7% and 1 for 2.4% of them. The rate of the weekly 3 sessions is significantly increased when compared to last year. The rate of bicarbonate dialysate usage is increased to 98.3%. There observed a change in dialyser membrane usage. There is still a decrease in cuprophan usage. The increase in synthetic membrane usage is significant. The most prescripted membrane is found as synthetic ones with a rate of 49.6%. There is an increase in the rate of urea kinetic method usage in evaluating dialysis sufficiency. This method is performed in 61% of the centres replied. 16 Türkiye 2002 yılı Ulusal Hemodiyaliz, Transplantasyon ve Nefroloji Kayıt Sistemi (Registry) Raporu

22 faktör olma özelliğini korumaktadır. Hipertansiyon tedavisinde en sık reçete edilen ilaçlar, kalsiyum kanal blokerleri ve ACE inhibitörleridir. Hemodiyaliz hastalarında sigara kullanımı önemli bir sorun olarak görünmektedir. Tüm hemodiyaliz hastalarının %26.2'si aktif sigara içicisi olup, sigara kullanım süresi olguların yarısında 10 yıldan daha uzundur. Bu sorunla mücadelenin kardiyovasküler hastalık riskinin kontrolü açısından önemi büyüktür. Beslenmenin güvenilir göstergelerinden olan serum albümin düzeyi hemodiyaliz hastalarının %80.8'inde 3.5g/dl'nin üzerindedir. Geçen yıla göre biraz daha düşüktür. Hemodiyaliz hasta populasyonumuzda eritropoietin kullanım oranı ile oral ve/veya IV D vitamini kullanımı oranlarında geçen yıla göre anlamlı azalma olmuştur. EPO kullanım oranı %66.5 olup olguların ancak yarısında hedef HB düzeyine ulaşılmıştır. EPO direnci %10.6 olarak saptanmıştır. Bu değerler EPO kullanımındaki sorunların devam ettiğini göstermektedir. Hemodiyaliz hastalarında HBV enfeksiyon oranınında önceki yıllara göre düşme gözlenmiştir. HCV antikor pozitif hasta oranında da dramatik azalma olmuştur (%24.6'ya düşmüştür). Bu olumlu gelişmelere rağmen HCV enfeksiyonu klinik önemini korumaktadır. Hemodiyaliz hastalarındaki en sık rastlanan ölüm nedeni kardiyovasküler hastalıklardır (%46.4). Bunu serebrovasküler hastalık, enfeksiyonlar ve malignite izlemektedir. Hemodiyaliz hastalarındaki ölümlerin %31'inin diyalizin ilk 90 günü içinde oluştuğu görülmektedir. Bu değer, geçen yıla göre biraz düşük olmakla birlikte üzerinde durulması gereken bir konudur. Hemodiyaliz, ülkemizde son dönem böbrek yetmezliği gelişen hastalarda en sık uygulanan renal replasman yöntemidir. Hemodiyaliz olanakları ve hasta sayısındaki artışların yanısıra, daha kaliteli diyaliz sunulması konusunda da önemli gelişmeler devam etmektedir. Özünde pahalı bir tedavi yöntemi olan hemodiyalizin maliyetini azaltacak, diyaliz membranlarının sterilize edilerek aynı kişide tekrar kullanımı (reuse), EPO ve diğer ilaçların kullanılmasının sıkı kontrolü gibi stratejilerin geliştirilmesi ve uygulanması ülke ekonomisi açısından çok önemlidir. The rate of hypertension among the HD patients is found as 37.8%. Cardiotorasic index is bigger than 0.5 in 32% of the cases. The problems in volume controlling are still an important factor causing hypertension. Calcium channel blockers and ACE inhibitors are the most prescripted drugs. Smoking is still an important problem among the HD patients. The rate of active smokers among whole HD patients is 26.2% and smoking period is longer than 10 years in half of them. Fighting against this problem has significant importance with regard to the control of cardiovascular risk. Serum albumin level, a reliable indicator of nutrition, is over 3.5g/dl in 80.8% of the HD patients. This rate is a little lower when compared to last year. There observed a significant decrease in the rate of EPO (erythropoietin) usage and in the rate of oral/ IV vitamin D usage when compared to last year. The rate of EPO usage is 66.5% and target HB level is reached in only half of the cases. EPO resistance is found as 10.6%. Those numbers show that the prohlems in EPO usage are still living. There is a decrease in the rate of HBV infection when compared to the previous years. HCV infection is still clinically important, although there is a dramatic decrease in the rate of the patients (24.6%) with HCV+. With a rate of 46.4% cardiovascular diseases are the most common factor causing death in HD patients. Serebrovascular diseases, infections and malignity are the other factors. It is found that 31% of the HD patients die in the first 90 days of the dialysis. This ratio is a little lower than last year's. Hemodialysis is the most common renal replacement method in patients with end stage renal failure (ESRD). And while the number of patients keeps increasing there are improvements in hemodialysis conditions and studies to provide a more qualified dialysis are being carried on. To develop strategies like sterilization of dialysis membrane to provide reuse, strict control on EPO and on other drugs that will decrease the high costs of HD is very much important in Turkey's economy. Türkiye 2002 yılı Ulusal Hemodiyaliz, Transplantasyon ve Nefroloji Kayıt Sistemi (Registry) Raporu 17

23 PERİTON DİYALİZİ PERITONEAL DIALYSIS PD formunu dolduran merkez sayısı Number of responding units SAPD / CAPD 2002 yıl sonu itibariyle SAPD programında olan hasta sayısı Number of patients under CAPD program as of the end of yılında SAPD tedavisine yeni başlayan hasta sayısı Number of patients of whom CAPD treatment started in yılında ölen SAPD hastası sayısı Number of CAPD patients whom died in yılında Tx'e verilen SAPD hastası sayısı Number of CAPD patients who underwent transplantation in yılında HD'e geçen SAPD hastası sayısı Number of CAPD patients who were transferred to HD in yılında başka merkeze geçen SAPD hastası sayısı Number of CAPD patients who were transferred to another centre in yılında izlemden çıkan SAPD hastası sayısı Number of CAPD patients who were lost to follow-up in yılında SAPD programına alınan diyabetik hasta sayısı Number of diabetic patients whose CAPD treatment started in yılında kateter çıkış yeri infeksiyonu geçiren SAPD hastası sayısı Number of CAPD patients who had catheter outlet infection in (%15.2) Düzenli SAPD programında olan hipertansif hasta sayısı ve oranı (2002 yıl sonu itibariyle) Number and percentage of hypertensive CAPD patients (as of the end of 2002) (%48.5) Düzenli SAPD programında olan hastalarda antilipidemik ilaç kullanan hasta sayısı ve oranı (2002 yıl sonu itibariyle) Number and percentage of CAPD patients on antilipidemic treatment (as of the end of 2002) (%20.5) Düzenli SAPD programında olan ve halen sigara kullanan hastaların sayısı ve oranı (2002 yıl sonu itibariyle) Number and percentage of smoker CAPD patients (as of the end of 2002) (%15.6) Düzenli SAPD programında olan hipoalbüminemik (serum albümin düzeyi < 3.5 g/dl) hastaların sayısı ve oranı (2002 yıl sonu itibariyle) Number and percentage of hypoalbuminemic (serum albumin level lower than 3.5 g/dl) CAPD patients (as of the end of 2002)...810(%30.4) 18 Türkiye 2002 yılı Ulusal Hemodiyaliz, Transplantasyon ve Nefroloji Kayıt Sistemi (Registry) Raporu

24 Düzenli SAPD programında olan hastalarda EPO kullanan hasta sayısı ve oranı (2002 yıl sonu itibariyle) Number and percentage of CAPD patients on EPO treatment (as of the end of 2002) (%55.8) Düzenli SAPD programında olan hastalarda D vitamini kullanan hasta sayısı ve oranı (2002 yıl sonu itibariyle) Number and percentage of CAPD patients on vitamin D treatment (as of the end of 2002) (%38.7) Düzenli SAPD programında olan HBs Ag pozitif hastaların sayısı ve oranı (2002 yılında) Number and percentage of HBs Ag positive CAPD patients in (%4.8) Düzenli SAPD programında olan HCV Ab pozitif hastaların sayısı ve oranı (2002 yılında) Number and percentage of HCV Ab positive CAPD patients in (%13.0) Düzenli SAPD programında olan hem HBs Ag, hem de HCV Ab pozitif hastaların sayısı ve oranı (2002 yılında) Number and percentage of both HBs Ag and HCV Ab positive CAPD patients in (%0.8) Düzenli HD programında olan HIV pozitif hastaların sayısı (2002 yılında) Number of HIV positive HD patients (as of the end of 2002)...Yok (none) SAPD hemşiresi sayısı (2002 yılında) Number of CAPD nurses (as of the end of 2002) APD/APD 2002 yıl sonu itibariyle APD programında olan hasta sayısı Number of patients under APD program as of the end of yılında APD tedavisine yeni başlayan hasta sayısı Number of patients of whom APD treatment started in Aralık 2002 tarihi itibariyle izlemde olan APD hastası sayısı Number of APD patients as of the end of yılında ölen APD hastası sayısı Number of APD patients whom died in yılında Tx'e verilen APD hastası sayısı Number of APD patients who underwent transplantation in yılında HD'e geçen APD hastası sayısı Number of APD patients who were transferred to HD in yılında başka merkeze geçen APD hastası sayısı Number of APD patients who were transferred to another centre in yılında izlemden çıkan APD hastası sayısı Number of APD patients who were lost to follow-up in Türkiye 2002 yılı Ulusal Hemodiyaliz, Transplantasyon ve Nefroloji Kayıt Sistemi (Registry) Raporu 19

TÜRKİYE'DE NEFROLOJİ - DİYALİZ ve TRANSPLANTASYON

TÜRKİYE'DE NEFROLOJİ - DİYALİZ ve TRANSPLANTASYON TÜRK NEFROLOJİ DERNEĞİ YAYINLARI PUBLISHED BY THE TURKISH SOCIETY OF NEPHROLOGY TÜRKİYE'DE NEFROLOJİ - DİYALİZ ve TRANSPLANTASYON REGISTRY OF THE NEPHROLOGY, DIALYSIS AND TRANSPLANTATION IN TURKEY REGISTRY

Detaylı

TND Ulusal Kayıt Bilgilerine Göre. USRDS, DOPPS Verileri ile Karşılaştırılması. Prof Dr Gültekin Süleymanlar TND Başkanı

TND Ulusal Kayıt Bilgilerine Göre. USRDS, DOPPS Verileri ile Karşılaştırılması. Prof Dr Gültekin Süleymanlar TND Başkanı TND Ulusal Kayıt Bilgilerine Göre Diyaliz Kalite Göstergeleri ve USRDS, DOPPS Verileri ile Karşılaştırılması Prof Dr Gültekin Süleymanlar TND Başkanı DOPPS The Dialysis Outcomes and Practice Patterns Study

Detaylı

TÜRKİYE DE NEFROLOJİ - DİYALİZ ve TRANSPLANTASYON

TÜRKİYE DE NEFROLOJİ - DİYALİZ ve TRANSPLANTASYON TÜRK NEFROLOJİ DERNEĞİ YAYINLARI PUBLISHED BY THE TURKISH SOCIETY OF NEPHROLOGY TÜRKİYE DE NEFROLOJİ - DİYALİZ ve TRANSPLANTASYON REGISTRY OF THE NEPHROLOGY, DIALYSIS AND TRANSPLANTATION IN TURKEY REGISTRY

Detaylı

Türkiye de Renal Replasman Tedavilerinin Güncel Durumu: Türk. Nefroloji Derneği Kayıt Sistemi 2009 Yılı Özet Raporu

Türkiye de Renal Replasman Tedavilerinin Güncel Durumu: Türk. Nefroloji Derneği Kayıt Sistemi 2009 Yılı Özet Raporu Türkiye de Renal Replasman Tedavilerinin Güncel Durumu: Türk Nefroloji Derneği Kayıt Sistemi 2009 Yılı Özet Raporu Gültekin Süleymanlar 1, Nurhan Seyahi 2, Mehmet Rıza Altıparmak 2, Kamil Serdengeçti 2

Detaylı

ÇOCUKLARDA DİYALİZ. Prof. Dr. Mesiha Ekim. Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Nefrolojisi Bilim Dalı

ÇOCUKLARDA DİYALİZ. Prof. Dr. Mesiha Ekim. Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Nefrolojisi Bilim Dalı ÇOCUKLARDA DİYALİZ Prof. Dr. Mesiha Ekim Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Nefrolojisi Bilim Dalı Hipertansiyon ve Böbrek Hastalıkları Kongresi 19-23 Mayıs 2010 Antalya 2008 yılında ilk defa RRT

Detaylı

Böbrek transplantasyonu hastalarının retrospektif analizi Retrospective analysis of kidney transplanted patients

Böbrek transplantasyonu hastalarının retrospektif analizi Retrospective analysis of kidney transplanted patients Dicle Tıp Dergisi, 2009 Cilt: 36, Sayı: 2, (75-79) ARAŞTIRMA YAZISI / ORIGINAL ARTICLE Böbrek transplantasyonu hastalarının retrospektif analizi Retrospective analysis of kidney transplanted patients Tamer

Detaylı

TÜRKİYE DE NEFROLOJİ - DİYALİZ ve TRANSPLANTASYON

TÜRKİYE DE NEFROLOJİ - DİYALİZ ve TRANSPLANTASYON TÜRK NEFROLOJİ DERNEĞİ YAYINLARI PUBLISHED BY THE TURKISH SOCIETY OF NEPHROLOGY TÜRKİYE DE NEFROLOJİ - DİYALİZ ve TRANSPLANTASYON REGISTRY OF THE NEPHROLOGY, DIALYSIS AND TRANSPLANTATION IN TURKEY REGISTRY

Detaylı

BÖBREK NAKLİ SONRASI HİPERÜRİSEMİ GELİŞİMİ İLE İLİŞKİLİ RİSK FAKTÖRLERİNİN ARAŞTIRILMASI. Dr. Şahin EYÜPOĞLU

BÖBREK NAKLİ SONRASI HİPERÜRİSEMİ GELİŞİMİ İLE İLİŞKİLİ RİSK FAKTÖRLERİNİN ARAŞTIRILMASI. Dr. Şahin EYÜPOĞLU BÖBREK NAKLİ SONRASI HİPERÜRİSEMİ GELİŞİMİ İLE İLİŞKİLİ RİSK FAKTÖRLERİNİN ARAŞTIRILMASI Dr. Şahin EYÜPOĞLU Giriş Hiperürisemi, böbrek nakli sonrası yaygın olarak karşılaşılan bir komplikasyondur. Hiperürisemi

Detaylı

Diyaliz tedavisinde ilk seçenek: Periton diyalizi. Neslihan SEYREK, Çukurova Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji BD

Diyaliz tedavisinde ilk seçenek: Periton diyalizi. Neslihan SEYREK, Çukurova Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji BD Diyaliz tedavisinde ilk seçenek: Periton diyalizi Neslihan SEYREK, Çukurova Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji BD KBY PREVALANSI Dünyada SDBY Prevalans ve Prevalans İnsidansı İnsidans USRDS 2009 Önümüzdeki

Detaylı

TÜRKİYE DE NEFROLOJİ, DİYALİZ VE TRANSPLANTASYON

TÜRKİYE DE NEFROLOJİ, DİYALİZ VE TRANSPLANTASYON TÜRK NEFROLOJİ DERNEĞİ YAYINLARI PUBLISHED BY THE TURKISH SOCIETY OF NEPHROLOGY T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI TÜRKİYE DE NEFROLOJİ, DİYALİZ VE TRANSPLANTASYON REGISTRY OF THE NEPHROLOGY, DIALYSIS AND TRANSPLANTATION

Detaylı

TÜRKİYE DE NEFROLOJİ - DİYALİZ ve TRANSPLANTASYON

TÜRKİYE DE NEFROLOJİ - DİYALİZ ve TRANSPLANTASYON TÜRK NEFROLOJİ DERNEĞİ YAYINLARI PUBLISHED BY THE TURKISH SOCIETY OF NEPHROLOGY TÜRKİYE DE NEFROLOJİ - DİYALİZ ve TRANSPLANTASYON REGISTRY OF THE NEPHROLOGY, DIALYSIS AND TRANSPLANTATION IN TURKEY REGISTRY

Detaylı

SÜT ÇOCUKLARINDA UZUN SÜRELİ PERİTON DİYALİZİNİN SONUÇLARI

SÜT ÇOCUKLARINDA UZUN SÜRELİ PERİTON DİYALİZİNİN SONUÇLARI SÜT ÇOCUKLARINDA UZUN SÜRELİ PERİTON DİYALİZİNİN SONUÇLARI Gülseren PEHLİVAN, Nur CANPOLAT, Şennur ERKUT, Ayşe KESER, Salim ÇALIŞKAN, Lale SEVER İstanbul Üniversitesi Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Çocuk Sağlığı

Detaylı

TÜRK YE DE NEFROLOJ - D YAL Z ve TRANSPLANTASYON

TÜRK YE DE NEFROLOJ - D YAL Z ve TRANSPLANTASYON TÜRK NEFROLOJ DERNE YAYINLARI PUBLISHED BY THE TURKISH SOCIETY OF NEPHROLOGY TÜRK YE DE NEFROLOJ - D YAL Z ve TRANSPLANTASYON REGISTRY OF THE NEPHROLOGY, DIALYSIS AND TRANSPLANTATION IN TURKEY REGISTRY

Detaylı

TÜRKİYE DE NEFROLOJİ, DİYALİZ VE TRANSPLANTASYON

TÜRKİYE DE NEFROLOJİ, DİYALİZ VE TRANSPLANTASYON TÜRK NEFROLOJİ DERNEĞİ TÜRK NEFROLOJİ DERNEĞİ YAYINLARI PUBLISHED BY THE TURKISH SOCIETY OF NEPHROLOGY K U R U L U Ş 1 9 7 0 T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI TÜRKİYE DE NEFROLOJİ, DİYALİZ VE TRANSPLANTASYON REGISTRY

Detaylı

KONU 24A HEPATİT C. Tekin AKPOLAT, Cengiz UTAŞ

KONU 24A HEPATİT C. Tekin AKPOLAT, Cengiz UTAŞ 165 KONU 24A HEPATİT C Tekin AKPOLAT, Cengiz UTAŞ Hepatit C virusu (HCV) hemodiyaliz hastalarında kronik karaciğer hastalığının en sık nedenidir. Hepatit C virus infeksiyonu, ülkemizde hemodiyaliz ünitelerinin

Detaylı

TÜRK YE DE NEFROLOJ - D YAL Z ve TRANSPLANTASYON

TÜRK YE DE NEFROLOJ - D YAL Z ve TRANSPLANTASYON TÜRK NEFROLOJ DERNE YAYINLARI PUBLISHED BY THE TURKISH SOCIETY OF NEPHROLOGY TÜRK YE DE NEFROLOJ - D YAL Z ve TRANSPLANTASYON REGISTRY OF THE NEPHROLOGY, DIALYSIS AND TRANSPLANTATION IN TURKEY REGISTRY

Detaylı

TÜRKİYE DE NEFROLOJİ - DİYALİZ ve TRANSPLANTASYON

TÜRKİYE DE NEFROLOJİ - DİYALİZ ve TRANSPLANTASYON TÜRK NEFROLOJİ DERNEĞİ YAYINLARI PUBLISHED BY THE TURKISH SOCIETY OF NEPHROLOGY TÜRKİYE DE NEFROLOJİ - DİYALİZ ve TRANSPLANTASYON REGISTRY OF THE NEPHROLOGY, DIALYSIS AND TRANSPLANTATION IN TURKEY REGISTRY

Detaylı

PERİTON DİYALİZİ HASTALARINDA AKIM ARACILI DİLATASYON VE ASİMETRİK DİMETİLARGİNİN MORTALİTEYİ BELİRLEMEZ

PERİTON DİYALİZİ HASTALARINDA AKIM ARACILI DİLATASYON VE ASİMETRİK DİMETİLARGİNİN MORTALİTEYİ BELİRLEMEZ PERİTON DİYALİZİ HASTALARINDA AKIM ARACILI DİLATASYON VE ASİMETRİK DİMETİLARGİNİN MORTALİTEYİ BELİRLEMEZ Sami Uzun 1, Serhat Karadag 1, Meltem Gursu 1, Metin Yegen 2, İdris Kurtulus 3, Zeki Aydin 4, Ahmet

Detaylı

Hemodiyaliz mi? Dr. Mehmet Özkahya Ege Üniversitesi Nefroloji B.D

Hemodiyaliz mi? Dr. Mehmet Özkahya Ege Üniversitesi Nefroloji B.D Hemodiyaliz mi? Dr. Mehmet Özkahya Ege Üniversitesi Nefroloji B.D Dünyada yaşanan nedir? ABD de hastaların % 6 sı PD Dünyada hastaların % 11 i PD Dünyada yüksek PD oranları gelişmekte olan ülkelerde United

Detaylı

HEMODİYALİZ VE TRANSPLANTASYONDA MALİYET VE ETKİNLİK ANALİZİ DR. NURHAN SEYAHİ

HEMODİYALİZ VE TRANSPLANTASYONDA MALİYET VE ETKİNLİK ANALİZİ DR. NURHAN SEYAHİ HEMODİYALİZ VE TRANSPLANTASYONDA MALİYET VE ETKİNLİK ANALİZİ DR. NURHAN SEYAHİ İstanbul Üniversitesi Cerrahapaşa Tıp Fakültesi Nefroloji Bilim Dalı Transplantasyon hastaları daha uzun Yıl 1978 İmmunsupressifler

Detaylı

Dr. Rümeyza Kazancıoğlu Bezmialem Vakıf Üniversitesi Tıp Fakültesi İç Hastalıkları AD / Nefroloji BD

Dr. Rümeyza Kazancıoğlu Bezmialem Vakıf Üniversitesi Tıp Fakültesi İç Hastalıkları AD / Nefroloji BD Dr. Rümeyza Kazancıoğlu Bezmialem Vakıf Üniversitesi Tıp Fakültesi İç Hastalıkları AD / Nefroloji BD PD NEDİR? TARİHÇE 1744 İlk parasentez ve peritoneal lavaj TARİHÇE 1923 İlk Peritoneal Diyalizi, Georg

Detaylı

G. EKLERLE İLGİLİ AÇIKLAMA

G. EKLERLE İLGİLİ AÇIKLAMA 392 G. EKLERLE İLGİLİ AÇIKLAMA Kitabın sonuna pratikte yararlı olabilecek 7 ek konmuştur. 1.ekte hastalar için bir kimlik kartı tasarlanmıştır. Hastaların başka bir hemodiyaliz merkezine kısa süreli gittikleri

Detaylı

TÜRKİYE DE NEFROLOJİ - DİYALİZ ve TRANSPLANTASYON

TÜRKİYE DE NEFROLOJİ - DİYALİZ ve TRANSPLANTASYON TÜRK NEFROLOJİ DERNEĞİ YAYINLARI PUBLISHED BY THE TURKISH SOCIETY OF NEPHROLOGY TÜRKİYE DE NEFROLOJİ - DİYALİZ ve TRANSPLANTASYON REGISTRY OF THE NEPHROLOGY, DIALYSIS AND TRANSPLANTATION IN TURKEY REGISTRY

Detaylı

Böbrek Naklinde Bazal İmmunsupresyonda Kullanılan Ajanlar

Böbrek Naklinde Bazal İmmunsupresyonda Kullanılan Ajanlar Böbrek Naklinde Bazal İmmunsupresyonda Kullanılan Ajanlar Kalsinörin İnhibitörleri Siklosporin Takrolimus Antiproliferatif Ajanlar Mikofenolat Mofetil / Sodyum Azathiopurine Kortikosteroidler Sirolimus

Detaylı

KANSER HASTALARINDA ANKSİYETE VE DEPRESYON BELİRTİLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ UZMANLIK TEZİ. Dr. Levent ŞAHİN

KANSER HASTALARINDA ANKSİYETE VE DEPRESYON BELİRTİLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ UZMANLIK TEZİ. Dr. Levent ŞAHİN T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI İZMİR KATİP ÇELEBİ ÜNİVERSİTESİ ATATÜRK EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ AİLE HEKİMLİĞİ KLİNİĞİ KANSER HASTALARINDA ANKSİYETE VE DEPRESYON BELİRTİLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ UZMANLIK TEZİ

Detaylı

T.C. SÜLEYMAN DEMİREL ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ ISPARTA İLİ KİRAZ İHRACATININ ANALİZİ

T.C. SÜLEYMAN DEMİREL ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ ISPARTA İLİ KİRAZ İHRACATININ ANALİZİ T.C. SÜLEYMAN DEMİREL ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ ISPARTA İLİ KİRAZ İHRACATININ ANALİZİ Danışman Doç. Dr. Tufan BAL YÜKSEK LİSANS TEZİ TARIM EKONOMİSİ ANABİLİM DALI ISPARTA - 2016 2016 [] TEZ

Detaylı

Diyalize Başlarken PERİTON DİYALİZİ. Dr. Bülent Tokgöz Erciyes Üniversitesi

Diyalize Başlarken PERİTON DİYALİZİ. Dr. Bülent Tokgöz Erciyes Üniversitesi Diyalize Başlarken PERİTON DİYALİZİ Dr. Bülent Tokgöz Erciyes Üniversitesi Kronik böbrek hastalığı Böbrek işinde ilerleyici azalma GFR ve/veya albüminüri En ileri evresi SDBY dir SDBY li hasta sayısı >1,5

Detaylı

T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI Performans Yönetimi Ve Kalite Geliştirme Daire Başkanlığı

T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI Performans Yönetimi Ve Kalite Geliştirme Daire Başkanlığı T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI Performans Yönetimi Ve Kalite Geliştirme Daire Başkanlığı HEMODİYALİZ ÜNİTESİNİN HİZMET KALİTE STANDARTLARI AÇISINDAN DEĞERLENDİRİLMESİ Dr. Abdullah ÖZTÜRK 14 AĞUSTOS 2009 ANKARA

Detaylı

THE IMPACT OF AUTONOMOUS LEARNING ON GRADUATE STUDENTS PROFICIENCY LEVEL IN FOREIGN LANGUAGE LEARNING ABSTRACT

THE IMPACT OF AUTONOMOUS LEARNING ON GRADUATE STUDENTS PROFICIENCY LEVEL IN FOREIGN LANGUAGE LEARNING ABSTRACT THE IMPACT OF AUTONOMOUS LEARNING ON GRADUATE STUDENTS PROFICIENCY LEVEL IN FOREIGN LANGUAGE LEARNING ABSTRACT The purpose of the study is to investigate the impact of autonomous learning on graduate students

Detaylı

Renal Replasman Tedavilerinde Maliyet Karşılaştırma. Hemş.Hatice Gönül TOPRAK Aydın Devlet Hastanesi Periton Diyalizi Ünitesi

Renal Replasman Tedavilerinde Maliyet Karşılaştırma. Hemş.Hatice Gönül TOPRAK Aydın Devlet Hastanesi Periton Diyalizi Ünitesi Renal Replasman Tedavilerinde Maliyet Karşılaştırma Hemş.Hatice Gönül TOPRAK Aydın Devlet Hastanesi Periton Diyalizi Ünitesi RRT (Renal Replasman Tedaviler) NEDİR? Böbrek işlevleri vücut ihtiyaçlarına

Detaylı

Dünyada ve Türkiyede Hepatit B ve Hepatit C Epidemiyolojisi. Dr Meral Sönmezoğlu Yeditepe Üniversitesi Hastanesi

Dünyada ve Türkiyede Hepatit B ve Hepatit C Epidemiyolojisi. Dr Meral Sönmezoğlu Yeditepe Üniversitesi Hastanesi Dünyada ve Türkiyede Hepatit B ve Hepatit C Epidemiyolojisi Dr Meral Sönmezoğlu Yeditepe Üniversitesi Hastanesi EKMUD İstanbul Günleri 1 Mart 2016 Kronik hepatit B ve C Kronik hepatit B ve C dünyada önemli

Detaylı

TÜRKiYE'DEKi ÖZEL SAGLIK VE SPOR MERKEZLERiNDE ÇALIŞAN PERSONELiN

TÜRKiYE'DEKi ÖZEL SAGLIK VE SPOR MERKEZLERiNDE ÇALIŞAN PERSONELiN Spor Bilimleri Dergisi Hacettepe]. ofsport Sciences 2004 1 15 (3J 125-136 TÜRKiYE'DEKi ÖZEL SAGLIK VE SPOR MERKEZLERiNDE ÇALIŞAN PERSONELiN ış TATMiN SEViYELERi Ünal KARlı, Settar KOÇAK Ortadoğu Teknik

Detaylı

DİYALİZ: GENEL BİLGİLER

DİYALİZ: GENEL BİLGİLER 15 KONU 2 DİYALİZ: GENEL BİLGİLER Tekin AKPOLAT, Cengiz UTAŞ Diyaliz tedavisi hemodiyaliz ve periton diyalizi olmak üzere iki şekilde uygulanır. Bu bölümde diyaliz tedavisinin tanım ve tarihçesi, fizyolojik

Detaylı

NADİR HASTALIKLAR VE ORPHANET-TÜRKİYE. 2007- sonrası. Prof.Dr. Uğur Özbek Orphanet-Türkiye Koordinatörü İstanbul Üniversitesi, DETAE

NADİR HASTALIKLAR VE ORPHANET-TÜRKİYE. 2007- sonrası. Prof.Dr. Uğur Özbek Orphanet-Türkiye Koordinatörü İstanbul Üniversitesi, DETAE NADİR HASTALIKLAR VE ORPHANET-TÜRKİYE 2007- sonrası Prof.Dr. Uğur Özbek Orphanet-Türkiye Koordinatörü İstanbul Üniversitesi, DETAE Nadir hastalık ve yetim ilaç tanımı Ülkemizdeki durum Nadir hastalıkların

Detaylı

Glisemik kontrolün ölçütleri ve prognozla ilişkisi. Dr. Gülay Aşcı Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji Bilim Dalı İzmir

Glisemik kontrolün ölçütleri ve prognozla ilişkisi. Dr. Gülay Aşcı Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji Bilim Dalı İzmir Glisemik kontrolün ölçütleri ve prognozla ilişkisi Dr. Gülay Aşcı Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji Bilim Dalı İzmir HD e yeni başlayan hastaların 1/3 de neden diyabetik nefropati Yeni başlayan

Detaylı

A UNIFIED APPROACH IN GPS ACCURACY DETERMINATION STUDIES

A UNIFIED APPROACH IN GPS ACCURACY DETERMINATION STUDIES A UNIFIED APPROACH IN GPS ACCURACY DETERMINATION STUDIES by Didem Öztürk B.S., Geodesy and Photogrammetry Department Yildiz Technical University, 2005 Submitted to the Kandilli Observatory and Earthquake

Detaylı

ÖZET Amaç: Yöntem: Bulgular: Sonuçlar: Anahtar Kelimeler: ABSTRACT Rational Drug Usage Behavior of University Students Objective: Method: Results:

ÖZET Amaç: Yöntem: Bulgular: Sonuçlar: Anahtar Kelimeler: ABSTRACT Rational Drug Usage Behavior of University Students Objective: Method: Results: ÖZET Amaç: Bu araştırma, üniversite öğrencilerinin akılcı ilaç kullanma davranışlarını belirlemek amacı ile yapılmıştır. Yöntem: Tanımlayıcı-kesitsel türde planlanan araştırmanın evrenini;; bir kız ve

Detaylı

Dünyanın En Önemli Sağlık Sorunu: Kronik Hastalıklar. Dr. H. Erdal Akalın, FACP, FIDSA, FEFIM (h)

Dünyanın En Önemli Sağlık Sorunu: Kronik Hastalıklar. Dr. H. Erdal Akalın, FACP, FIDSA, FEFIM (h) Dünyanın En Önemli Sağlık Sorunu: Kronik Hastalıklar Dr. H. Erdal Akalın, FACP, FIDSA, FEFIM (h) Sağlık Sisteminde Karışıklığa Yol Açabilecek Gelişmeler Bekleniyor Sağlık harcamalarında kısıtlama (dünya

Detaylı

Hemodiyaliz mi? Periton Diyalizi mi? Transplantasyon mu? Nasıl Karar verelim? Dr: İ.Çetin Özener Marmara Üniversitesi Tıp Fakültesi

Hemodiyaliz mi? Periton Diyalizi mi? Transplantasyon mu? Nasıl Karar verelim? Dr: İ.Çetin Özener Marmara Üniversitesi Tıp Fakültesi Hemodiyaliz mi? Periton Diyalizi mi? Transplantasyon mu? Nasıl Karar verelim? Dr: İ.Çetin Özener Marmara Üniversitesi Tıp Fakültesi Son Dönem Böbrek Yetmezliği İnsidans ve Prevalans (ABD) Yansıması Hasta

Detaylı

PERİTON DİYALİZİ HASTALARINDA REZİDÜEL RENAL FONKSİYON VE İNVAZİF OLMAYAN ATEROSKLEROZ BELİRTEÇLERİ İLİŞKİSİ

PERİTON DİYALİZİ HASTALARINDA REZİDÜEL RENAL FONKSİYON VE İNVAZİF OLMAYAN ATEROSKLEROZ BELİRTEÇLERİ İLİŞKİSİ PERİTON DİYALİZİ HASTALARINDA REZİDÜEL RENAL FONKSİYON VE İNVAZİF OLMAYAN ATEROSKLEROZ BELİRTEÇLERİ İLİŞKİSİ Yaşar Çalışkan 1, Halil Yazıcı 1, Tülin Akagün 1, Nadir Alpay 1, Abdullah Özkök 1, Nihat Polat

Detaylı

KRONİK BÖBREK YETMEZLİĞİ HEMODİYALİZ VE PERİTON DİYALİZİ İĞİ

KRONİK BÖBREK YETMEZLİĞİ HEMODİYALİZ VE PERİTON DİYALİZİ İĞİ KRONİK BÖBREK YETMEZLİĞİ HEMODİYALİZ VE PERİTON DİYALİZİ Dr. Mürvet M YILMAZ ŞİŞLİ ETFAL HASTANESİ NEFROLOJİ KLİNİĞİ İĞİ Kronik Böbrek Yetmezliği KBY, glomerüler ler filtrasyon değerinde erinde azalmanın

Detaylı

Diyabetik Nefropatili Hastada Diyalize Ne Zaman Başlanmalıdır. Dr. Harun Akar Adnan Menderes Üniversitesi Tıp Fakültesi Aydın

Diyabetik Nefropatili Hastada Diyalize Ne Zaman Başlanmalıdır. Dr. Harun Akar Adnan Menderes Üniversitesi Tıp Fakültesi Aydın Diyabetik Nefropatili Hastada Diyalize Ne Zaman Başlanmalıdır Dr. Harun Akar Adnan Menderes Üniversitesi Tıp Fakültesi Aydın Diyabetik nefropatili hastada ne zaman diyalize başlarsak yaşam süresini artırabiliriz?

Detaylı

Ertenü.M, Timlioğlu İper.S, Boz.E.S, Özgültekin.A, Kabadayı.M, Tay.S, Yekeler.İ

Ertenü.M, Timlioğlu İper.S, Boz.E.S, Özgültekin.A, Kabadayı.M, Tay.S, Yekeler.İ Ertenü.M, Timlioğlu İper.S, Boz.E.S, Özgültekin.A, Kabadayı.M, Tay.S, Yekeler.İ Kalite standartlarına göre bir eğitim araştırma hastanesinde yatak sayısının %5 i oranında 3.düzey yoğun bakım yatağı ve

Detaylı

Uluslararası bilimsel toplantılarda sunulan ve bildiri kitabında basılan bildiriler:

Uluslararası bilimsel toplantılarda sunulan ve bildiri kitabında basılan bildiriler: ÖZGEÇMİŞ Adı Soyadı : ADEM SEZEN Doğum Tarihi : 20 Kasım 1971 Derece Alan Üniversite Yıl Lisans Tıp Karadeniz Teknik Üniversitesi Yükseklisans Hastane ve Sağlık Kurumları Yönetimi Beykent Üniversitesi

Detaylı

Türkiye Kronik Böbrek Hastalığı Prevalansı Araştırması Chronic REnal Disease In Turkey CREDIT

Türkiye Kronik Böbrek Hastalığı Prevalansı Araştırması Chronic REnal Disease In Turkey CREDIT Türkiye Kronik Böbrek Hastalığı Prevalansı Araştırması Chronic REnal Disease In Turkey CREDIT Prof. Dr. Gültekin Süleymanlar CREDIT Çalışması Koordinatörü Kronik Böbrek Hastalığı Sık görülen, Renal ve

Detaylı

Kronik Hipotansif Diyabetik Hemodiyaliz Hastalarında Midodrin Tedavisinin Etkinliği

Kronik Hipotansif Diyabetik Hemodiyaliz Hastalarında Midodrin Tedavisinin Etkinliği Kronik Hipotansif Diyabetik Hemodiyaliz Hastalarında Midodrin Tedavisinin Etkinliği M E T I N S A R I K A Y A, F U N D A S A R I, J I N I G Ü N E Ş, M U S T A F A E R E N, A H M E T E D I P K O R K M A

Detaylı

Akut ve Kronik Böbrek Yetmezliğinde Mortalite Nedenleri

Akut ve Kronik Böbrek Yetmezliğinde Mortalite Nedenleri Klinik Araştırma www.firattipdergisi.com Akut ve Kronik Böbrek Yetmezliğinde Mortalite Nedenleri Ferdi Seyyid TAŞ 1, Kuddusi CENGİZ 2, Emre ERDEM a2, Ahmet KARATAŞ 2, Coşkun KAYA 2 1 Ondokuz Mayıs Üniversitesi

Detaylı

ALANYA HALK EĞİTİMİ MERKEZİ BAĞIMSIZ YAŞAM İÇİN YENİ YAKLAŞIMLAR ADLI GRUNDTVIG PROJEMİZ İN DÖNEM SONU BİLGİLENDİRME TOPLANTISI

ALANYA HALK EĞİTİMİ MERKEZİ BAĞIMSIZ YAŞAM İÇİN YENİ YAKLAŞIMLAR ADLI GRUNDTVIG PROJEMİZ İN DÖNEM SONU BİLGİLENDİRME TOPLANTISI ALANYA HALK EĞİTİMİ MERKEZİ BAĞIMSIZ YAŞAM İÇİN YENİ YAKLAŞIMLAR ADLI GRUNDTVIG PROJEMİZ İN DÖNEM SONU BİLGİLENDİRME TOPLANTISI ALANYA PUBLIC EDUCATION CENTRE S FINAL INFORMATIVE MEETING OF THE GRUNDTVIG

Detaylı

SEVELAMER HEMODİYALİZ HASTALARINDA SERUM ELEKTROLİT DÜZEYİ, METABOLİK VE KARDİOVASKÜLER RİSKLERİ VE SAĞKALIMI ETKİLER

SEVELAMER HEMODİYALİZ HASTALARINDA SERUM ELEKTROLİT DÜZEYİ, METABOLİK VE KARDİOVASKÜLER RİSKLERİ VE SAĞKALIMI ETKİLER SEVELAMER HEMODİYALİZ HASTALARINDA SERUM ELEKTROLİT DÜZEYİ, METABOLİK VE KARDİOVASKÜLER RİSKLERİ VE SAĞKALIMI ETKİLER Siren SEZER, Şebnem KARAKAN, Nurhan ÖZDEMİR ACAR. Başkent Üniversitesi Nefroloji Bilim

Detaylı

Ani Kardiyak Ölüm: Önleyebilir miyiz? Doç. Dr. Yakup Ekmekçi Özel Ankara Güven Hastanesi

Ani Kardiyak Ölüm: Önleyebilir miyiz? Doç. Dr. Yakup Ekmekçi Özel Ankara Güven Hastanesi Ani Kardiyak Ölüm: Önleyebilir miyiz? Doç. Dr. Yakup Ekmekçi Özel Ankara Güven Hastanesi DİYALİZ-MORTALİTE 200 ölüm/1000 hasta-yıl. USRDS-2011 En önemli ölüm nedeni kardiyak hastalıklardır. USRDS -2011:

Detaylı

Yüz Tanımaya Dayalı Uygulamalar. (Özet)

Yüz Tanımaya Dayalı Uygulamalar. (Özet) 4 Yüz Tanımaya Dayalı Uygulamalar (Özet) Günümüzde, teknolojinin gelişmesi ile yüz tanımaya dayalı bir çok yöntem artık uygulama alanı bulabilmekte ve gittikçe de önem kazanmaktadır. Bir çok farklı uygulama

Detaylı

BİRİNCİ BASAMAKTA DİYABETİK AYAK İNFEKSİYONLARI EPİDEMİYOLOJİSİ VE ÖNEMİ. Doç. Dr. Serap Çifçili Marmara Üniversitesi Aile Hekimliği Anabilim Dalı

BİRİNCİ BASAMAKTA DİYABETİK AYAK İNFEKSİYONLARI EPİDEMİYOLOJİSİ VE ÖNEMİ. Doç. Dr. Serap Çifçili Marmara Üniversitesi Aile Hekimliği Anabilim Dalı BİRİNCİ BASAMAKTA DİYABETİK AYAK İNFEKSİYONLARI EPİDEMİYOLOJİSİ VE ÖNEMİ Doç. Dr. Serap Çifçili Marmara Üniversitesi Aile Hekimliği Anabilim Dalı BİRİNCİ BASAMAKTA GÜNCEL DURUM > 6330 Aile Sağlığı Merkezi

Detaylı

HEMODİYALİZ HASTASININ DEĞERLENDİRİLMESİ. Özel Gaziosmanpaşa Hastanesi

HEMODİYALİZ HASTASININ DEĞERLENDİRİLMESİ. Özel Gaziosmanpaşa Hastanesi HEMODİYALİZ HASTASININ TRANSPLANTASYON AÇISINDAN DEĞERLENDİRİLMESİ DrSevgi Şahin Özel Gaziosmanpaşa Hastanesi Organ Nakli klibirimii i Türkiye 2011 yılı Ulusal Hemodiyaliz, Transplantasyon ve Nefroloji

Detaylı

Kronik Hepatit B Tedavisi Zor Olgular

Kronik Hepatit B Tedavisi Zor Olgular Kronik Hepatit B Tedavisi Zor Olgular Dr. Faruk KARAKEÇİLİ Erzincan Üniversitesi Tıp Fakültesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Anabilim Dalı 22.01.2016 HATAY Tedavisi Zor Olgular! Zor hasta

Detaylı

ÖZGEÇMİŞ. Yabancı Dil: İngilizce. Uluslararası dergilerde yayınlanan makaleler

ÖZGEÇMİŞ. Yabancı Dil: İngilizce. Uluslararası dergilerde yayınlanan makaleler ÖZGEÇMİŞ Adı : Derya Soyadı: : Özcanlı Atik Doğum Yeri : ADANA-Kozan Doğum Tarihi : 01.03.1981 Medeni Hali : Evli Tel: 0534 970 1568 E-posta: deryaatik@osmaniye.edu.tr EĞİTİM DURUMU: Mezun Olduğu Üniversite:

Detaylı

PRE DİYALİZ DÖNEMDE HASTA EĞİTİMİNİN ROLÜ AYTEN KARAKOÇ

PRE DİYALİZ DÖNEMDE HASTA EĞİTİMİNİN ROLÜ AYTEN KARAKOÇ PRE DİYALİZ DÖNEMDE HASTA EĞİTİMİNİN ROLÜ AYTEN KARAKOÇ Bağcılar Eğitim ve Araştırma Hastanesi Diyaliz Ünitesi Hasta Eğitimi Amerikan Aile Hekimleri Eğiticileri Topluluğu (STFM) hasta eğitimini: Sağlığı

Detaylı

(1971-1985) ARASI KONUSUNU TÜRK TARİHİNDEN ALAN TİYATROLAR

(1971-1985) ARASI KONUSUNU TÜRK TARİHİNDEN ALAN TİYATROLAR ANABİLİM DALI ADI SOYADI DANIŞMANI TARİHİ :TÜRK DİLİ VE EDEBİYATI : Yasemin YABUZ : Yrd. Doç. Dr. Abdullah ŞENGÜL : 16.06.2003 (1971-1985) ARASI KONUSUNU TÜRK TARİHİNDEN ALAN TİYATROLAR Kökeni Antik Yunan

Detaylı

Hasta Çalışan Güvenliğinde Enfeksiyon Risklerinin Azaltılmasına Yönelik Đstatistiksel Kalite Kontrol Çalışmaları

Hasta Çalışan Güvenliğinde Enfeksiyon Risklerinin Azaltılmasına Yönelik Đstatistiksel Kalite Kontrol Çalışmaları Çalışan Güvenliğinde n Risklerinin Azaltılmasına Yönelik Đstatistiksel Kalite Kontrol Çalışmaları Yrd.Doç. Dr. Arzu ORGAN PAU. Đ.Đ.B.F. Kınıklı Kampüsü DENĐZLĐ Tarık GÜRBÜZ BSK nesi DENĐZLĐ 1.Özet 2009

Detaylı

KBY de ESA TEDAVİSİ. Prof Dr. Serhan Tuğlular MÜTF Nefroloji Bilim Dalı. Türk Nefroloji Derneği Nefroloji KIŞ OKULU 2011

KBY de ESA TEDAVİSİ. Prof Dr. Serhan Tuğlular MÜTF Nefroloji Bilim Dalı. Türk Nefroloji Derneği Nefroloji KIŞ OKULU 2011 KBY de ESA TEDAVİSİ Prof Dr. Serhan Tuğlular MÜTF Nefroloji Bilim Dalı Türk Nefroloji Derneği Nefroloji KIŞ OKULU 2011 KRONĠK BÖBREK YETERSĠZLĠĞĠ VE ANEMĠ K/DOQI Clinical Practice Guidelines for Chronic

Detaylı

DÜNYA BÖBREK GÜNÜ ETKİNLİĞİ ANALİZİ

DÜNYA BÖBREK GÜNÜ ETKİNLİĞİ ANALİZİ DÜNYA BÖBREK GÜNÜ ETKİNLİĞİ ANALİZİ Elif Bülbül 1,Canan SAYAN 2,Muhammet YETGİN 2,Cemile KESGİN TOKA 3,Reha ERKOÇ 4,Barış DÖNER 4,Rümeyza KAZANCIOĞLU 4 1 Bezmialem Vakıf Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi

Detaylı

4. Öğrenim Durumu: Derece Bölüm/Program Üniversite Yıl. Üniversitesi Psikiyatri Hemşireliği Anabilim

4. Öğrenim Durumu: Derece Bölüm/Program Üniversite Yıl. Üniversitesi Psikiyatri Hemşireliği Anabilim ÖZGEÇMİŞ 1. Adı Soyadı : Gül (Oban) Dikeç 2. Doğum Tarihi : 08.02.1986 3. Akademik Unvanı : Yardımcı Doçent Doktor 4. Öğrenim Durumu: Derece Bölüm/Program Üniversite Yıl Hemşirelik Yüksek Okulu Koç Üniversitesi

Detaylı

Kalp ve Damar Cerrahı Gözüyle. Op.Dr. Mesut KÖSEM Kalp ve Damar Cerrahisi Uzmanı Acıbadem International Hastanesi

Kalp ve Damar Cerrahı Gözüyle. Op.Dr. Mesut KÖSEM Kalp ve Damar Cerrahisi Uzmanı Acıbadem International Hastanesi Kalp ve Damar Cerrahı Gözüyle Op.Dr. Mesut KÖSEM Kalp ve Damar Cerrahisi Uzmanı Acıbadem International Hastanesi Damaryolu konusundaki gelişmeler, kronik hemodiyaliz tedavisini ve diyaliz sektörünü oluşturmuştur.

Detaylı

1. Hemadiyaliz sırasında en sık görülen komplikasyon aşağıdakilerden hangisidir? a. Ateş b. Hipotansiyon c. Hemoliz d. Tamponad e.

1. Hemadiyaliz sırasında en sık görülen komplikasyon aşağıdakilerden hangisidir? a. Ateş b. Hipotansiyon c. Hemoliz d. Tamponad e. SORUMLU HEKİM SORULARI 1. Hemadiyaliz sırasında en sık görülen komplikasyon aşağıdakilerden hangisidir? a. Ateş b. Hipotansiyon c. Hemoliz d. Tamponad e. Baş ağrısı 2. Aşağıdakilerden hangisi hemodiyaliz

Detaylı

TÜRK NEFROLOJİ DERNEĞİ FAALİYETLERİ ÖZETİ 24 Aralık 2005 TND 1970 yılında İstanbul da kurulmuş olup, halen çoğunluğu nefrolog olan 325 aktif üyesi vardır. I - T N D B İ L İ M S E L K O N G R E V E T O

Detaylı

Hemşirelerin Hasta Hakları Konusunda Bilgi Düzeylerinin Değerlendirilmesi

Hemşirelerin Hasta Hakları Konusunda Bilgi Düzeylerinin Değerlendirilmesi Sağlık Akademisyenleri Dergisi 2014; 1(2):141-145 ISSN: 2148-7472 ARAŞTIRMA / RESEARCH ARTICLE Hemşirelerin Hasta Hakları Konusunda Bilgi Düzeylerinin Değerlendirilmesi Assessıng Nurses Level of Knowledge

Detaylı

HEMODİALİZ HASTALARINA VERİLEN DİYET VE SIVI EĞİTİMİNİN BAZI PARAMETRELERE ETKİSİ

HEMODİALİZ HASTALARINA VERİLEN DİYET VE SIVI EĞİTİMİNİN BAZI PARAMETRELERE ETKİSİ HEMODİALİZ HASTALARINA VERİLEN DİYET VE SIVI EĞİTİMİNİN BAZI PARAMETRELERE ETKİSİ SELDA ARSLAN 1,FİGEN BEKAR TUNÇALP 2 1 Selçuk Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi, Hemşirelik Bölümü; 2 Selçuk Üniversitesi

Detaylı

Kronik böbrek yetmezliği olan olgularda tüberkülin cilt testi yanıtı

Kronik böbrek yetmezliği olan olgularda tüberkülin cilt testi yanıtı Kronik böbrek yetmezliği olan olgularda tüberkülin cilt testi yanıtı Öznur AYDOĞAN 1, Alev GÜRGÜN 1, Özen KAÇMAZ BAŞOĞLU 1, Gülay AŞÇI 2, Muhittin ERTİLAV 2, Feza BACAKOĞLU 1, Hüseyin TÖZ 2, Asuman GÜZELANT

Detaylı

Dersin Kodu Dersin Adı Dersin Türü Yıl Yarıyıl AKTS

Dersin Kodu Dersin Adı Dersin Türü Yıl Yarıyıl AKTS Dersin Kodu Dersin Adı Dersin Türü Yıl Yarıyıl AKTS 507004832007 KALİTE KONTROLÜ Seçmeli 4 7 3 Dersin Amacı Günümüz sanayisinin rekabet ortamında kalite kontrol gittikçe önem kazanan alanlardan birisi

Detaylı

Our İstanbul based Law Office provides professional legal services all over Turkey.

Our İstanbul based Law Office provides professional legal services all over Turkey. Av. Serdar B. SADAY Tel : 0 216 290 13 16 GSM : 0 532 204 28 80 E-mail: serdar@bilgehukuk.gen.tr Av. A. Akın AYSAN Tel :0 216 290 12 20 Gsm :0 505 668 85 90 E- mail: akin@bilgehukuk.gen.tr Address : Bahariye

Detaylı

INTERNATIONAL INTERNAL MEDICINE TRAINING MEETINGS-2 MACEDONIA

INTERNATIONAL INTERNAL MEDICINE TRAINING MEETINGS-2 MACEDONIA INTERNATIONAL INTERNAL MEDICINE TRAINING MEETINGS-2 MACEDONIA Uluslararası İÇ HASTALIKLARI EĞİTİM TOPLANTILARI-2 MAKEDONYA 06-08 Aralık 2013 Üsküp/Makedonya December 06-08, 2013 Skopje/Macedonia International

Detaylı

Türkiye Ev Kan Basıncı Ölçüm Aletleri Çalışması Sonuçları. Türk Hipertansiyon ve Böbrek Hastalıkları Derneği 21 Mayıs 2011-Antalya

Türkiye Ev Kan Basıncı Ölçüm Aletleri Çalışması Sonuçları. Türk Hipertansiyon ve Böbrek Hastalıkları Derneği 21 Mayıs 2011-Antalya Türkiye Ev Kan Basıncı Ölçüm Aletleri Çalışması Sonuçları Türk Hipertansiyon ve Böbrek Hastalıkları Derneği 21 Mayıs 2011-Antalya Sunuş Saygıdeğer Meslektaşlarımız, Hipertansiyon, dünyada ve ülkemizde

Detaylı

Kocaeli Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Nefroloji Bilim Dalı Ziyaret Raporu

Kocaeli Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Nefroloji Bilim Dalı Ziyaret Raporu ÇOCUK NEFROLOJİ DERNEĞİ ÇOCUK NEFROLOJİ YETERLİK KURULU AKREDİTASYON ALT KURULU Kocaeli Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Nefroloji Bilim Dalı Ziyaret Raporu Kocaeli Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Nefroloji

Detaylı

Bugün Neredeyiz? Dr. Yunus Erdem Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji Ünitesi

Bugün Neredeyiz? Dr. Yunus Erdem Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji Ünitesi Hipertansiyon Tedavisi: Bugün Neredeyiz? Dr. Yunus Erdem Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji Ünitesi Hipertansiyon Sıklık Yolaçtığı sorunlar Nedenler Kan basıncı hedefleri Tedavi Dünyada Mortalite

Detaylı

Diyaliz Sıklığını Azaltma ve Diyalizden Çıkarma Kararı Nasıl Verilmeli. Dr. Hüseyin ÇELİKER Fırat Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji Bilim Dalı

Diyaliz Sıklığını Azaltma ve Diyalizden Çıkarma Kararı Nasıl Verilmeli. Dr. Hüseyin ÇELİKER Fırat Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji Bilim Dalı Diyaliz Sıklığını Azaltma ve Diyalizden Çıkarma Kararı Nasıl Verilmeli Dr. Hüseyin ÇELİKER Fırat Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji Bilim Dalı Hemodiyaliz Normal Diyaliz İşlemi Kronik böbrek yetmezliği

Detaylı

SON DÖNEM BÖBREK YETMEZLİĞİ - DİYALİZ

SON DÖNEM BÖBREK YETMEZLİĞİ - DİYALİZ SON DÖNEM BÖBREK YETMEZLİĞİ - DİYLİZ Sayı: 1 2 Ekim 214 Kapsam ve Özet Ülkemizde son dönem böbrek yetmezliği (SDBY) hasta sayısı 6. in üzerindedir. Son dönem böbrek yetmezliğinde tedavi (RRT- Renal Replasman

Detaylı

Diyaliz Hastalarında Kan Basıncı Ölçümü Hangi Pozisyonlarda Yapılmalıdır?

Diyaliz Hastalarında Kan Basıncı Ölçümü Hangi Pozisyonlarda Yapılmalıdır? Diyaliz Hastalarında Kan Basıncı Ölçümü Hangi Pozisyonlarda Yapılmalıdır? HAZIRLAYANLAR: Hem. Gülistan Yoldaş Uzm.Dr. Murat Güllü Uzm.Dr. Süleyman Sökmen Doç.Dr. Ali Borazan 1 Giriş Diyaliz hastalarında

Detaylı

HEMATOPOETİK KÖK HÜCRE TRANSPLANTASYONUNDA HEMŞİRENİN ROLÜ. Nevin Çetin Hacettepe Üniversitesi Pediatrik KİT Ünitesi

HEMATOPOETİK KÖK HÜCRE TRANSPLANTASYONUNDA HEMŞİRENİN ROLÜ. Nevin Çetin Hacettepe Üniversitesi Pediatrik KİT Ünitesi HEMATOPOETİK KÖK HÜCRE TRANSPLANTASYONUNDA HEMŞİRENİN ROLÜ Nevin Çetin Hacettepe Üniversitesi Pediatrik KİT Ünitesi Hematopoetik kök hücre transplantasyonu hematoloji-onkoloji alanında özel bir daldır

Detaylı

Hemodiyaliz Hasta Yakınlarının Organ Bağışına İlişkin Tutum ve Düşüncelerinin Belirlenmesi

Hemodiyaliz Hasta Yakınlarının Organ Bağışına İlişkin Tutum ve Düşüncelerinin Belirlenmesi Hemodiyaliz Hasta Yakınlarının Organ Bağışına İlişkin Tutum ve Düşüncelerinin Belirlenmesi Bahar ÇETİN, Özel Lüleburgaz Diyaliz Merkezi Seher ÜNVER, Trakya Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Fakültesi Fatma

Detaylı

BOĞAZİÇİ UNIVERSITY KANDİLLİ OBSERVATORY and EARTHQUAKE RESEARCH INSTITUTE GEOMAGNETISM LABORATORY

BOĞAZİÇİ UNIVERSITY KANDİLLİ OBSERVATORY and EARTHQUAKE RESEARCH INSTITUTE GEOMAGNETISM LABORATORY Monthly Magnetic Bulletin May 2015 BOĞAZİÇİ UNIVERSITY KANDİLLİ OBSERVATORY and EARTHQUAKE RESEARCH INSTITUTE GEOMAGNETISM LABORATORY http://www.koeri.boun.edu.tr/jeomanyetizma/ Magnetic Results from İznik

Detaylı

Dünyada ve Türkiye de Kronik Hastalıklar. Prof. Dr. H. Erdal Akalın, FACP, FRCP, FIDSA Hacettepe Üniversitesi emekli Öğretim Üyesi

Dünyada ve Türkiye de Kronik Hastalıklar. Prof. Dr. H. Erdal Akalın, FACP, FRCP, FIDSA Hacettepe Üniversitesi emekli Öğretim Üyesi Dünyada ve Türkiye de Kronik Hastalıklar Prof. Dr. H. Erdal Akalın, FACP, FRCP, FIDSA Hacettepe Üniversitesi emekli Öğretim Üyesi Dünya Sorunu Dünya Sağlık Örgütü (WHO) raporlarına göre kronik hastalıklar

Detaylı

a, ı ı o, u u e, i i ö, ü ü

a, ı ı o, u u e, i i ö, ü ü Possessive Endings In English, the possession of an object is described by adding an s at the end of the possessor word separated by an apostrophe. If we are talking about a pen belonging to Hakan we would

Detaylı

Sivas İl Merkezinde Yaşlı Nüfusta Bazı Kronik Hastalıkların Prevalansı ve Risk Faktörleri

Sivas İl Merkezinde Yaşlı Nüfusta Bazı Kronik Hastalıkların Prevalansı ve Risk Faktörleri Cumhuriyet Üniversitesi Tıp Fakültesi Sivas İl Merkezinde Yaşlı Nüfusta Bazı Kronik Hastalıkların Prevalansı ve Risk Faktörleri Frequency of Some Chronic Diseases and Risk Factors Among the Elderly People

Detaylı

HEARTS PROJESİ YAYGINLAŞTIRMA RAPORU

HEARTS PROJESİ YAYGINLAŞTIRMA RAPORU HEARTS PROJESİ YAYGINLAŞTIRMA RAPORU BOLU HALKIN EGITIMINI GELISTIRME VE DESTEKLEME DERNEGI TARAFINDAN ORGANİZE EDİLEN YAYGINLAŞTIRMA FAALİYETLERİ - TURKİYE Bolu Halkın Egitimini Gelistirme ve Destekleme

Detaylı

YARASA VE ÇİFTLİK GÜBRESİNİN BAZI TOPRAK ÖZELLİKLERİ ve BUĞDAY BİTKİSİNİN VERİM PARAMETRELERİ ÜZERİNE ETKİSİ

YARASA VE ÇİFTLİK GÜBRESİNİN BAZI TOPRAK ÖZELLİKLERİ ve BUĞDAY BİTKİSİNİN VERİM PARAMETRELERİ ÜZERİNE ETKİSİ ATATÜRK ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ DOKTORA TEZİ YARASA VE ÇİFTLİK GÜBRESİNİN BAZI TOPRAK ÖZELLİKLERİ ve BUĞDAY BİTKİSİNİN VERİM PARAMETRELERİ ÜZERİNE ETKİSİ TARIMSAL YAPILAR VE SULAMA ANABİLİM

Detaylı

HEMODİYALİZDE NİTELİKLİ VE MALİYET ETKİN BAKIMIN SUNUMUNDA HEMŞİRENİN ROLÜ

HEMODİYALİZDE NİTELİKLİ VE MALİYET ETKİN BAKIMIN SUNUMUNDA HEMŞİRENİN ROLÜ HEMODİYALİZDE NİTELİKLİ VE MALİYET ETKİN BAKIMIN SUNUMUNDA HEMŞİRENİN ROLÜ Uzman Hemşire Emine DANE Acıbadem Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi edane69@hotmail.com Sunu Akışı Kronik bo brek yetmezliğine

Detaylı

Nebile ÖZDEMİR Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Organ Nakli Merkezi

Nebile ÖZDEMİR Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Organ Nakli Merkezi Nebile ÖZDEMİR Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Organ Nakli Merkezi TÜRKİYEDE BÖBREK NAKLİ 1975 yılında canlı 1978 yılında kadavra E.Ü.T.F Hastanesi Organ Nakli Uygulama ve Araştırma Merkezi 1988

Detaylı

HEMODİYALİZ HASTALARININ YETERLİ DİYALİZ HAKKINDA BİLGİ DÜZEYLERİNİN İNCELENMESİ VE BU KONUDA EĞİTİLMESİ

HEMODİYALİZ HASTALARININ YETERLİ DİYALİZ HAKKINDA BİLGİ DÜZEYLERİNİN İNCELENMESİ VE BU KONUDA EĞİTİLMESİ HEMODİYALİZ HASTALARININ YETERLİ DİYALİZ HAKKINDA BİLGİ DÜZEYLERİNİN İNCELENMESİ VE BU KONUDA EĞİTİLMESİ The Analysis of Information Levels of Haemodialysis Patients About Sufficient Dialysis and Training

Detaylı

HEMODİYALİZ HASTALARINDA DİYABET TEDAVİSİ

HEMODİYALİZ HASTALARINDA DİYABET TEDAVİSİ HEMODİYALİZ HASTALARINDA DİYABET TEDAVİSİ Dr. Mürvet YILMAZ Bakırköy Dr. Sadi Konuk Eğitim ve Araştırma Hastanesi KIŞ OKULU-2014 DM, genel popülasyonun % 3-6 20 yaş ve üzeri nüfus: 47.467.350 (%65.4) TURDEP-II

Detaylı

daha çok göz önünde bulundurulabilir. Öğrencilerin dile karşı daha olumlu bir tutum geliştirmeleri ve daha homojen gruplar ile dersler yürütülebilir.

daha çok göz önünde bulundurulabilir. Öğrencilerin dile karşı daha olumlu bir tutum geliştirmeleri ve daha homojen gruplar ile dersler yürütülebilir. ÖZET Üniversite Öğrencilerinin Yabancı Dil Seviyelerinin ve Yabancı Dil Eğitim Programına Karşı Tutumlarının İncelenmesi (Aksaray Üniversitesi Örneği) Çağan YILDIRAN Niğde Üniversitesi, Sosyal Bilimler

Detaylı

Cukurova Medical Journal

Cukurova Medical Journal Cukurova Medical Journal Araştırma Makalesi / Research Article 2008 2012 Yılları Arasında Adli Toksikoloji Laboratuvarına Gelen Olguların Değerlendirilmesi Evaluation of Cases Consulted to Forensic Toxicology

Detaylı

TRANSPLANTASYONA HAZIRLIK

TRANSPLANTASYONA HAZIRLIK TRANSPLANTASYONA HAZIRLIK Dr. Aydın TÜRKMEN Ġstanbul Tıp Fakültesi Nefroloji Bilim Dalı 01.04.2011 Antalya TND Kış Okulu Yüzde Ġstanbul Tıp Fakültesi Transplantasyon Serisi* Hasta Sağkalım Süreleri 120

Detaylı

Hepatit B Hasta Takibi Nasıl Yapılmalı?

Hepatit B Hasta Takibi Nasıl Yapılmalı? Hepatit B Hasta Takibi Nasıl Yapılmalı? Yrd. Doç. Dr. Kaya Süer Yakın Doğu Üniversitesi Tıp Fakültesi İnfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji AD Sunum Planı Giriş HBsAg Pozitifliği Kronik Hepatit

Detaylı

HEMODİYALİZE GEÇ BAŞLAMAK GEREKLİDİR. Dr. Rümeyza Kazancıoğlu Bezmialem Vakıf Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji Bilim Dalı

HEMODİYALİZE GEÇ BAŞLAMAK GEREKLİDİR. Dr. Rümeyza Kazancıoğlu Bezmialem Vakıf Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji Bilim Dalı HEMODİYALİZE GEÇ BAŞLAMAK GEREKLİDİR Dr. Rümeyza Kazancıoğlu Bezmialem Vakıf Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji Bilim Dalı DİYALİZ BAŞLANGICI SDBY hastalarında o Malnütrisyon o Hipervolemi o Kanama o

Detaylı

HÜRRİYET GAZETESİ: 1948-1953 DÖNEMİNİN YAYIN POLİTİKASI

HÜRRİYET GAZETESİ: 1948-1953 DÖNEMİNİN YAYIN POLİTİKASI T.C. ANKARA ÜNİVERSİTESİ SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ GAZETECİLİK ANABİLİM DALI HÜRRİYET GAZETESİ: 1948-1953 DÖNEMİNİN YAYIN POLİTİKASI Doktora Tezi Selda Bulut Tez Danışmanı Prof.Dr.Korkmaz Alemdar Ankara-2007

Detaylı

TÜRKİYE'DE NEFROLOJI - DIALIZ ve TRANSPLANTASYON

TÜRKİYE'DE NEFROLOJI - DIALIZ ve TRANSPLANTASYON TÜRK NEFROLOJİ DERNEĞİ YAYINLARI PUBLISHED BY THE TURKISH SOCIETY OF NEPHROLOGY TÜRKİYE'DE NEFROLOJI - DIALIZ ve TRANSPLANTASYON REGISTRY OF THE NEPHROLOGY DIALYSIS AND TRANSPLANTATION IN TURKEY Kayıt

Detaylı

ANAOKULU ÇOCUKLARlNDA LOKOMOTOR. BECERiLERE ETKisi

ANAOKULU ÇOCUKLARlNDA LOKOMOTOR. BECERiLERE ETKisi Spor Bilimleri Dergisi Hacettepe 1. ofsport Sciences 2004, 15 (2), 76-90 GELişTiRiLMiş OYUN-EGZERSiZ PROGRAMıNıN ANAOKULU ÇOCUKLARlNDA LOKOMOTOR. BECERiLERE ETKisi Fabna KERKEZ ÖZET Bu çalışmanın amacı

Detaylı

raşitizm okul çağı çocuk ve gençlerde diş çürükleri büyüme ve gelişme geriliği zayıflık ve şişmanlık demir yetersizliği anemisi

raşitizm okul çağı çocuk ve gençlerde diş çürükleri büyüme ve gelişme geriliği zayıflık ve şişmanlık demir yetersizliği anemisi büyüme ve gelişme geriliği diş çürükleri zayıflık ve şişmanlık okul çağı çocuk ve gençlerde demir yetersizliği anemisi 0-5 Yaş Grubu Çocuklarda iyot yetersizliği hastalıkları vitamin yetersizlikleri raşitizm

Detaylı

Technical Assistance for Increasing Primary School Attendance Rate of Children

Technical Assistance for Increasing Primary School Attendance Rate of Children This Project is co-financed by the European Union and the Republic of Turkey. Technical Assistance for Increasing Primary School Attendance Rate of Children This project is co-financed by the European

Detaylı

ÖZGEÇMİŞ. Derece Bölüm / Program Üniversite Yıl. Görev Ünvanı Görev Yeri Yıl. VKV Amerikan Hastanesi Eylül 1998 - Şubat, 2000

ÖZGEÇMİŞ. Derece Bölüm / Program Üniversite Yıl. Görev Ünvanı Görev Yeri Yıl. VKV Amerikan Hastanesi Eylül 1998 - Şubat, 2000 ÖZGEÇMİŞ 1. Adı Soyadı : Ülkü ÖZDEMİR 2. Doğum Yeri ve Tarihi : Giresun 18.11.1976 3. Unvanı : Öğretim Görevlisi 4. Öğrenim Durumu : Derece Bölüm / Program Üniversite Yıl Y. Lisans Sağlık Bilimleri Enstitüsü,

Detaylı