İlişkisel Veri Modeli. İlişkisel Cebir İşlemleri

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "İlişkisel Veri Modeli. İlişkisel Cebir İşlemleri"

Transkript

1 İlişkisel Veri Modeli İlişkisel Cebir İşlemleri

2 Veri işleme (Mnipultion) işlemleri (İlişkisel Cebir İşlemleri) Seçme (select) işlemi Projeksiyon (project) işlemi Krtezyen çrpım (crtesin product) işlemi Birleştirme (join) işlemi Toplm (union) işlemi Kesiştirme (intersect) işlemi Çıkrm (difference) işlemi Bölme (division) işlemi

3 Seçme işlemi Seçme opersyonunun gösterim şekli: R, ilişkinin ismini vermektedir. <şrt> ise seçimde kullnıln şrtı verir. Bir Örnek: Burd UYENO 4 oln kullnıcı DOLASIM ilişkisinden seçilmektedir. Sonuç ilişki şğıdki gibidir.

4 Projeksiyon İşlemi Gösterim şekli Bir Örnek Sonuç ilişki

5 Krtezyen Çrpım Gösterim şekli R x S R ve S iki frklı ilişkidir. R(A,, An) ve S(B,, Bm) olmk üzere Q=R x S olmk üzere; Q(A,, An, B, Bm) şeklinde verilebilir. Q ilişkisinde n+m det nitelik bulunur. Nr, R ilişkisindeki stır syısını, Ns, S ilişkisindeki stır syısını vermek üzere Nq=Nr*Ns dir.

6 Krtezyen-Çrpım Örneği R, S ilişkileri: R x S: A B A B C D γ γ E b b b b C D γ E b b R S

7 Birleştirme Opersyonu (Join) Krtezyen çrpım tek bşın bir nlm ifde etmemektedir. Birleştirme işlemi krtezyen çrpım ek bir işlemdir. Gösterimi: R [X] <şrt> S tir. <şrt> є {=,, >,, <, } den biridir. Birleştirme opersyonu iki ilişkideki ilişkili stırlrı tek bir stırd birleştirir.

8 Join-Devm R [x] <srt> S = σ <srt> (R X S) Birleştirme opersyonu krtezyen çrpım işlemine seçme işleminin uygulnmsıdır. Bu işlem syesinde gereksiz veri tekrrı engellenmiş olur.

9 Join Örneği Öğrenci(ö_no, _dersler) ve Hoc (h_no, v_dersler) Olmk üzere; Öğrenci [X] <Öğrenci._dersler=Hoc.v_dersler> Hoc şeklindeki bir ifde, hoclrın verdiği dersleri ln öğrenciler mnsın gelmektedir. Bu örnekte şrt opertörü olrk eşitlik kullnılmıştır.

10 Doğl Birleştirme Birleştirme opersyonu için eşitliğin kullnılmsın equi join dı verilir. Equi join işleminde iki ilişkideki ilişkili stırlr tek bir stırd toplnmkt fkt stır içinde bzı nitelikler birden fzl tekrr edilmektedir. Bu tekrrın engellendiği birleştirme şekline doğl birleştirme dı verilir.

11 Doğl Birleştirme Örneği Örneğin: R = (A, B, C, D) S = (E, B, D) Sonuçşemsı = (A, B, C, D, E) R ve s şğıdki şekilde tnımlnır: r.a, r.b, r.c, r.d, s.e (σ r.b = s.b r.d = s.d (r x s))

12 Örneğin gösterimi r, s ilişkileri: A B γ δ 4 C D γ γ b b B 3 3 D b b E γ δ r A B δ C D γ γ b E γ γ δ s r s

13 Toplm (U) Opersyonu Gösterim şekli; S U R Bu opersyonun yerine getirilebilmesi için R ve S ilişkilerinin eşit syıd niteliğe ship olmsı ve nitelik tiplerinin ynı olmsı gerekmektedir. Toplm opersyonu ile ynı ilişkinin frklı kopylrı bir ilişki hline getirilir.

14 Toplm Opersyonu Örnek R ve s ilişkileri: A B A B 3 r s r s: A B 3

15 Frk (-) Opersyonu Gösterim şekli; S-R Toplm opersyonund olduğu gibi bu opersyonun d yerine getirilebilmesi için R ve S ilişkilerinin eşit syıd niteliğe ship olmsı ve nitelik tiplerinin ynı olmsı gerekmektedir. Bu opersyonun sonucund elde edilen ilişki bir ilişkiye sonrdn eklenen stırlrın bulunmsı gibi bir sonuç verecektir. S ilişkinin son içeriği, R ilişkinin önceki içeriği ise, S-R rdki stırlrın bulunduğu ilişkidir.

16 Frk Opersyonu Örneğin R ve s ilişkileri: A B A B 3 r s r s: A B

17 Kesişim Opersyonu Gösterim şekli; R S R S = R - (R - S)

18 Kesişim Opersyonu Örnek R ve s ilişkisi: A B A B 3 r s A B r s

19 Bölme (/) Opersyonu R (x,y) ve S(y) olmk üzere R/S ilişkisi nitelik değeri y ye eşit oln R ilişkisi içindeki (x) nitelik değerlerini verir. R/S ilişkisi bütün x stırlrını içerir ve S deki her y stırı için R de bir x değeri vrdır. Kısc, S ilişkisinde bulunn y niteliğine ship R ilişkisi elemnlrı çıktı olrk verilir.

20 Bölme opersyonu-örnek R ve s ilişkileri: A B B r s: A γ δ δ δ r s

21 Bnkcılık Örneği brnch (brnch-nme, brnch-city, ssets) customer (customer-nme, customer-street, customer-only) ccount (ccount-number, brnch-nme, blnce) lon (lon-number, brnch-nme, mount) depositor (customer-nme, ccount-number) borrower (customer-nme, lon-number)

22 Örnek sorgulr 00 dolrdn fzl kredi lnlrın tmmı. σ mount > 00 (lon) 00 dolrdn dh fzl kredi lnlrın kredi numrlrı lon-number (σ mount > 00 (lon))

23 Örnek sorgulr Bnkd mevdut hesbı vey kredi hesbı oln müşterilerin müşteri isimlerini getir. customer-nme (borrower) customer-nme (depositor) Bnkd hem mevdut hesbı hemde kredi hesbı oln müşterilerin müşteri isimlerini getir. customer-nme (borrower) customer-nme (depositor)

24 Örnek Sorgulr Öğrenci ve Hoc ilişkilerinden dh önce bhsedilmişti. 0 nolu hocnın verdiği dersleri lbilecek öğrencilerin numrlrını getirin. Π o_no ((σ <h_no=0> Hoc) [X] Ogrenci)

25 Örnek Sorgu 0 vey 0 nolu öğrencilerin ldıklrı derslerin hoc numrlrını getiriniz. Π h_no, v_dersler ((σ <o_no=0 V o_no=0> Öğrenci) [X] Hoc)

26 Anhtr Nitelikler Süper Anhtr: bir ilişkide bütün stırlrı birbirinden frklı oln niteliktir. Örneğin; kitp tblosund demirbş numrsı vey kimlik tblosund kimlik no gibi. Ady Anhtr: Bir ilişkide birden fzl nhtr vrs bunlrdn her birine dy nhtr dı verilir. Örneğin; ödünç kitp tblosund üye_no ve erisim_no dy nhtrdır. Birincil nhtr (primry key): Ady nhtrlrdn seçilenidir. Birincil nhtr tekil olduğu zmn süper nhtr olur.

27 İlişkisel VT Şemsındki Bütünlük Kısıtlmlrı Anhtr kısıtlmsı: herhngi bir ilişkideki her bir stır için bu niteliğin tek olmsı gerekir. Vrlık bütünlük kısıtlmsı: bu değer boş olmz. Refernslı bütünlük kısıtlmsı: eğer bir ilişkideki bir stır bşk bir ilişkideki bşk bir stırı referns ediyors referns edilen stır vr olmlıdır.

b göz önünde tutularak, a,

b göz önünde tutularak, a, 3.ALT GRUPLAR Tnım 3.. bir grup ve G, nin boş olmyn bir lt kümesi olsun. Eğer ( ise ye G nin bir lt grubu denir ve G ile gösterilir. ) bir grup Not 3.. ) grubunun lt grubu olsun. nin birimi ve nin birimi

Detaylı

DOĞRU AKIM MAKİNELERİ

DOĞRU AKIM MAKİNELERİ DOĞRU AKIM MAKİNELERİ 3.1 Doğru Akım Mkinelerinin Ypısı Doğru kım mkineleri ypısl çıdn diğer elektrik mkineleri krşılştırıldığınd dh bsit bir görüntü sergilemektedir. Mkinede durn kısımdn oluşn ve sttor

Detaylı

2010 Mart. www.guven-kutay.ch KAYNAK BAĞLANTILARI. Özet. M. Güven KUTAY. 07_kaynak.doc

2010 Mart. www.guven-kutay.ch KAYNAK BAĞLANTILARI. Özet. M. Güven KUTAY. 07_kaynak.doc 010 Mrt KAYNAK BAĞLANTILARI 07 Özet M. Güven KUTAY 07_kynk.doc 07_kynk.doc I N H A L T S V E R Z E I C H N I S 0 Genel...5 Prçnın kynklnm özelliği...6 0.1.1 Kynklnm yeteneği...6 0.1.1.1 Çeliklerin kynklnm

Detaylı

III.4.KONDANSATÖRLER, SIĞA, DİELEKTRİK

III.4.KONDANSATÖRLER, SIĞA, DİELEKTRİK 63 III.4.KONDANSATÖRLER, SIĞA, DİELEKTRİK III.4.0l. KONDANSATÖR, SIĞA Yük deplyn sistemlerden ln kndnstörler çeşitli elektrik devrelerinde yygın lrk kullnılmktdır. Örnek lrk kndnstörler; rdy lıcılrının

Detaylı

İç boşluk - türler ve normlar

İç boşluk - türler ve normlar İç boşluk - türler ve normlr İç boşluk, monte edilmemiş bir rulmnın iki bileziğinin frklı yönlere itildiklerinde hreket edebildiği mesfedir. Rdyl ve eksenel boşluk olrk yrılmktdır. Rdyl boşluk rulmnın

Detaylı

Kısmi En Küçük Kareler Regresyon Yöntemi Algoritmalarından Nipals ve PLS - Kernel Algoritmalarının Karşılaştırılması ve Bir Uygulama

Kısmi En Küçük Kareler Regresyon Yöntemi Algoritmalarından Nipals ve PLS - Kernel Algoritmalarının Karşılaştırılması ve Bir Uygulama Dokz Eylül Üniversiesi İkisdi ve İdri Bilimler Fkülesi Dergisi, Cil:4, Syı:, Yıl:009, ss.7-8. Kısmi En Küçük Kreler Regresyon Yönemi Algorimlrındn Nipls ve PLS - Kernel Algorimlrının Krşılşırılmsı ve Bir

Detaylı

KADINLARA KARfiI HER TÜRLÜ AYRIMCILI IN ÖNLENMES ULUSLARARASI SÖZLEfiMES

KADINLARA KARfiI HER TÜRLÜ AYRIMCILI IN ÖNLENMES ULUSLARARASI SÖZLEfiMES KADINLARA KARfiI HER TÜRLÜ AYRIMCILI IN ÖNLENMES ULUSLARARASI SÖZLEfiMES Her çocuk için S l k, E itim, Eflitlik, Korum NSANLI IN GEL fi M KADINLARA KARfiI HER TÜRLÜ AYRIMCILI IN ÖNLENMES ULUSLARARASI SÖZLEfiMES

Detaylı

PERMÜTASYON, KOMBİNASYON. Örnek: Örnek: Örnek:

PERMÜTASYON, KOMBİNASYON. Örnek: Örnek: Örnek: SAYMANIN TEMEL KURALLARI Toplama Kuralı : Sonlu ve ayrık kümelerin eleman sayılarının toplamı, bu kümelerin birleşimlerinin eleman sayısına eşittir. Mesela, sonlu ve ayrık iki küme A ve B olsun. s(a)=

Detaylı

AKTİVİTE VE KİMYASAL DENGE

AKTİVİTE VE KİMYASAL DENGE AKTİVİTE VE KİMYASAL DENGE (iyonik türlerin dengeye etkisi) Prof. Dr. Mustafa DEMİR M.DEMİR 11-AKTİVİTE VE KİMYASAL DENGE 1 Denge sabitinin tanımında tanecikler arası çekim kuvvetinin olmadığı (ideal çözelti)

Detaylı

SAYILARIN ASAL ÇARPANLARINA AYRILMASI

SAYILARIN ASAL ÇARPANLARINA AYRILMASI ASAL SAYILAR Asal sayılar, 1 ve kendisinden başka pozitif tam böleni olmayan 1' den büyük tamsayılardır. En küçük asal sayı, 2' dir. 2 asal sayısı dışında çift asal sayı yoktur. Yani, 2 sayısı dışındaki

Detaylı

YÖNET M VE EKONOM Y l:2003 Cilt:10 Say :2 Celal Bayar Üniversitesi..B.F. MAN SA. Alt n Aral k

YÖNET M VE EKONOM Y l:2003 Cilt:10 Say :2 Celal Bayar Üniversitesi..B.F. MAN SA. Alt n Aral k YÖNET M VE EKONOM Y l:00 Cilt:0 Sy : Cell Byr Üniversitesi..B.F. MN S lt n rl k Yrd. Doç. Dr. Kn YRLIO LU Dokuz Eylül Üniversitesi, BF, Ekonometri Bölümü, ZM R ÖZET Geçme y d klmn n söz konusu oldu u skor

Detaylı

BİRLİKTELİK KURALI YÖNTEMİ İÇİN BİR VERİ MADENCİLİĞİ YAZILIMI TASARIMI VE UYGULAMASI

BİRLİKTELİK KURALI YÖNTEMİ İÇİN BİR VERİ MADENCİLİĞİ YAZILIMI TASARIMI VE UYGULAMASI İstanbul Ticaret Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi Yıl: 6 Sayı:12 Güz 2007/2 s. 21-37 BİRLİKTELİK KURALI YÖNTEMİ İÇİN BİR VERİ MADENCİLİĞİ YAZILIMI TASARIMI VE UYGULAMASI Feridun Cemal ÖZÇAKIR, A. Yılmaz

Detaylı

Madde 4. Kulüpler; amaç ve çalışmalarını saptarken aşağıdaki kuralları göz önünde bulundurmak zorundadır.

Madde 4. Kulüpler; amaç ve çalışmalarını saptarken aşağıdaki kuralları göz önünde bulundurmak zorundadır. Amaç Madde 1. Bu tüzüğün amacı, Işık Üniversitesi öğrencilerinin ders dışı sosyal, kültürel, sportif çalışmalar yapabilmeleri; ilgilenen öğrecilerin, Üniversite tarafından sağlanan olanaklardan eşit ve

Detaylı

Şimdi de [ ] vektörünün ile gösterilen boyu veya büyüklüğü Pisagor. teoreminini iki kere kullanarak

Şimdi de [ ] vektörünün ile gösterilen boyu veya büyüklüğü Pisagor. teoreminini iki kere kullanarak 10.Konu İç çarpım uzayları ve özellikleri 10.1. ve üzerinde uzunluk de [ ] vektörünün ile gösterilen boyu veya büyüklüğü Pisagor teoreminden dir. 1.Ö.: [ ] ise ( ) ( ) ve ( ) noktaları gözönüne alalım.

Detaylı

Python Programlama Dili

Python Programlama Dili Python Programlama Dili 2. Python da Koşul ifadeleri Python da koşullu durumların nasıl oluşturulacağını bu bölümde öğreneceğiz. Bu iş için kullanacağımız üç tane deyim var: if, else ve elif 2.1. if If

Detaylı

Grid Bilgi Sistemleri (Grid Information Systems)

Grid Bilgi Sistemleri (Grid Information Systems) Grid Bilgi Sistemleri (Grid Information Systems) TR-Grid Kullanıcı Eğitimi (9-10 Temmuz 2007) Hakan Bayındır Bu Sunumda Grid Bilgi Sistemleri glite Bilgi Sistemi GLUE Şeması Grid Elemanları LCG Bilgi Sistemi

Detaylı

IP Adres Sınıfları A sınıfı:1-126 B sınıfı:128-191 C Sınıfı:192-223 D sınıfı:224-239 E sınıfı:240-254

IP Adres Sınıfları A sınıfı:1-126 B sınıfı:128-191 C Sınıfı:192-223 D sınıfı:224-239 E sınıfı:240-254 Alt Ağlara Bölme Internet Protokolü (IP) vasıtasıyla haberleşmek durumunda olan tüm cihazlar bu haberleşmeyi sağlayabilmek için dinamik ya da statik mutlaka bir ip adresine sahip olmalıdırlar. Cihazlar

Detaylı

Karabük Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi...www.IbrahimCayiroglu.com. STATİK (3. Hafta)

Karabük Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi...www.IbrahimCayiroglu.com. STATİK (3. Hafta) TAŞIYICI SİSTEMLER VE MESNET TEPKİLERİ STATİK (3. Hafta) Taşıyıcı Sistemler Bir yapıya etki eden çeşitli kuvvetleri güvenlik sınırları içinde taşıyan ve bu kuvvetleri zemine aktaran sistemlere taşıyıcı

Detaylı

Para talebi ekonomik bireylerinin yanlarında bulundurmak istedikleri para miktarıdır. Ekonomik bireylerin para talebine tesir eden iki neden vardır;

Para talebi ekonomik bireylerinin yanlarında bulundurmak istedikleri para miktarıdır. Ekonomik bireylerin para talebine tesir eden iki neden vardır; B.E.A. Para Piyasaları (Finans Piyasaları): Ekonomide mal-hizmet piyasalarının yanında para piyasaları bulunmaktadır. Bu piyasanın amacı mal piyasasının (reel veya üretim piyasaları) ihtiyaç duyduğu ihtiyaçları

Detaylı

Analiz I (Temel Gerçel Analiz)

Analiz I (Temel Gerçel Analiz) Ali Nesin Analiz I (Temel Gerçel Analiz) Nesin Yayıncılık A.Ş. İnönü Mahallesi Çimen Sokak No: 50/A Elmadağ Şişli/İstanbul Tel: 022 29 49 89 Faks: 022 234 7 77 nesin@nesinyayinevi.com www.nesinyayinevi.com

Detaylı

A SINAV TARİHİ VE SAATİ : 28 Nisan 2007 Cumartesi, 09.30-11.00

A SINAV TARİHİ VE SAATİ : 28 Nisan 2007 Cumartesi, 09.30-11.00 TÜBİTAK TÜRKİYE BİLİMSEL VE TEKNOLOJİK ARAŞTIRMA KURUMU BİLİM İNSANI DESTEKLEME DAİRE BAŞKANLIĞI 12. ULUSAL İLKÖĞRETİM MATEMATİK OLİMPİYATI SINAVI - 2007 Birinci Bölüm Soru kitapçığı türü A SINAV TARİHİ

Detaylı

4.3. Türev ile İlgili Teoremler

4.3. Türev ile İlgili Teoremler 4.. Türev ile İlgili Teoremler Bu kesimde ortalama değer teoremini vereceğiz. Ortalama değer teoremini ispatlarken kullanılacak olan Fermat teoremini ve diğer bazı teoremleri ispat edeceğiz. 4...Teorem

Detaylı

Rasgele Vektörler Çok Değişkenli Olasılık Dağılımları

Rasgele Vektörler Çok Değişkenli Olasılık Dağılımları 4.Ders Rasgele Vektörler Çok Değişkenli Olasılık Dağılımları Tanım:,U, P bir olasılık uzayı ve X, X,,X n : R n X, X,,X n X, X,,X n olmak üzere, her a, a,,a n R n için : X i a i, i,, 3,,n U özelliği sağlanıyor

Detaylı

2. BÖLÜM AKIŞKANLARIN STATİĞİ

2. BÖLÜM AKIŞKANLARIN STATİĞİ . BÖLÜM AKIŞKANLARIN STATİĞİ Akışknlr mekniğinin birçok probleminde reket yoktur. Bu tip problemlerde durn bir kışkn içinde bsınç dğılımı ve bu bsınç dğılımının ktı yüzeylere ve yüzen vey dlmış cisimlere

Detaylı

Kısa Süreli Cerrahide Sugammadeks ile Neostigminin Karşılaştırılması h

Kısa Süreli Cerrahide Sugammadeks ile Neostigminin Karşılaştırılması h e A þ t ý m Compison of Sugmmdex nd Neostigmine in Shot Tem Sugey l n i j i O O i g in Kıs Süeli Cehide Sugmmdeks ile Neostigminin Kşılştıılmsı h c s Re l Sugmmdeks ile Neostigmin Kşılştıılmsı / Compison

Detaylı

Eksikler: Composition factors Inverse limit and Hom

Eksikler: Composition factors Inverse limit and Hom Ali Nesin Okura Not: Henüz bitmemiş ve gözden geçirilmemiş kitap notlarıdır. İçinde yanlışlar, eksiklikler, dikkatsizlikler, yanlış ifadeler, kötü anlatımlar olabilir. anesin@nesinvakfi.org adresine yollanan

Detaylı

Şekilde verilen kuvvet takımına ait tesir çizgisinin denklemi hangisidir? [] y=5 [] y=-5 [] x=5 [] y=x

Şekilde verilen kuvvet takımına ait tesir çizgisinin denklemi hangisidir? [] y=5 [] y=-5 [] x=5 [] y=x ÜZLM UVVTLR ileşke kuvvetin şiddeti kç Newton du? [] [] 5 [] 7 [] 9 [] 7 kuvvetinin bileşenlei ve di. + = olduğun göe kç deecedi? >0, >0 [] 5 [] 0 [] 55 [] 45 kuvvetinin ve doğultulındki bileşenlei sınd,

Detaylı

3. ENERJİ VE ENTALPİ. (Ref. e_makaleleri) ENERJİ. Termodinamiğin Birinci Kanunu. Joule İşi

3. ENERJİ VE ENTALPİ. (Ref. e_makaleleri) ENERJİ. Termodinamiğin Birinci Kanunu. Joule İşi 1 3. ENERJİ VE ENTALPİ (Ref. e_makaleleri) ENERJİ Termodinamiğin birinci kanunu, mekanik enerjinin korunması ilkesinin genişletilmiş bir halidir. Enerjinin bir sistemden diğerine transfer edilmesi iş ve

Detaylı

PARALEL KUVVETLERİN DENGESİ

PARALEL KUVVETLERİN DENGESİ ARALEL KUVVETLERİN DENGESİ aralel kuvvetler eğer aynı yönlü ise bileşke kuvvet iki kuvvetin arasında ve büyük kuvvete daha yakın olur. Bileşke kuvvetin bulunduğu noktadan cisim asılacak olursak cisim dengede

Detaylı

DENEY 9 OSİLOSKOP UYGULAMALARI

DENEY 9 OSİLOSKOP UYGULAMALARI T.C. Maltepe Üniversitesi Mühendislik ve Doğa Bilimleri Fakültesi Elektrik-Elektronik Mühendisliği Bölümü ELK 21 DEVRE TEORİSİ DERSİ LABORATUVARI DENEY 9 OSİLOSKOP UYGULAMALARI Hazırlayanlar: B. Demir

Detaylı