Bu doküman Sabancı Vakfı Hibe Programı nın mali katkısı ile hazırlanmıştır. Bu belgenin içeriğinden sadece TCYOV (Türkiye Çocuklara Yeniden Özgürlük

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "Bu doküman Sabancı Vakfı Hibe Programı nın mali katkısı ile hazırlanmıştır. Bu belgenin içeriğinden sadece TCYOV (Türkiye Çocuklara Yeniden Özgürlük"

Transkript

1

2 2

3 Bu doküman Sabancı Vakfı Hibe Programı nın mali katkısı ile hazırlanmıştır. Bu belgenin içeriğinden sadece TCYOV (Türkiye Çocuklara Yeniden Özgürlük Vakfı) sorumludur ve bu içerik herhangi bir şekilde Sabancı Vakfı nın görüş veya tutumunu yansıtmaz. 3

4 Türkiye de Kadın Cezaevlerine Genel Bakış: Sorunlar Ve Çözüm Önerileri Küçük Adımlarla Büyük Oyunlar Projesi kapsamında kadın hapishanelerine ilişkin bir savunu söylemi oluşturmak adına hazırlanan bu kitap, kadın hapishaneleri ile ilgili çalışan uzmanlara, akademisyenlere, sivil toplum örgütleri, üniversiteler ve Adalet Bakanlığı Ceza ve Tevkifevleri Genel Müdürlüğü personeline yöneliktir. Hazırlayanlar Fulya GİRAY Birgül HAZNEDAROĞLU Grafik Tasarım Ergin İSHAKOĞLU Türkiye Çocuklara Yeniden Özgürlük Vakfı Yayınları, Mayıs 2012:İstanbul TCYOV Rıhtım Cad. Yoğurtçu Şükrü Sok. No:19, Kadıköy- İstanbul- Türkiye Tel: Fax: Tüm hakları saklıdır. Bu yayının hiçbir bölümü Türkiye Çocuklara Yeniden Özgürlük Vakfı nın (TCYOV) izni olmadan hiçbir elektronik veya mekanik formatta ve araçla (fotokopi, kayıt, bilgi depolama v.b) çoğaltılamaz. Proje Ekibi Fulya Giray Proje Koordinatörü Birgül Haznedaroğlu- Proje Asistanı Aslı Akdaş Mitrani- Proje Danışmanı Zafer Kıraç- Proje Danışmanı Olcay Vural Özer- Proje Eğitmeni Ayşe Yüksel Memiş- Proje Eğitmeni 4

5 ÖNSÖZ Kriminoloji alanında yapılan çalışmalar, çoğu suç olgusunda olduğu gibi, kadınların toplum içinde karşılaştıkları dezavantajlı durumlar ile onları suça iten etkenlerin paralel olduğunu söylüyor. Toplum içerisinde kadınların karşılaştığı hak ihlalleri çoğu kadını cezaevinde de bırakmıyor. Hapishanelerde hayat her yaştan her birey için zordur kuşkusuz. Ancak kadınsanız ve sizinle birlikte çocuğunuz da cezaevinde kalıyorsa, bir anne olarak yaşadıklarınızı tarif etmek çoğu zaman imkânsızlaşır. Hapishaneye girdiği için ailesi tarafından dışlanan ve reddedilen, eşleri tarafından terk edilen, çocuğuna bakacak kimsesi olmadığı için çocuğu ile hapishanede yaşamak zorunda kalan ve çocuğu 6 yaşını doldurduğunda ondan ayrılan, hiç okula gidememiş, hayatı boyunca aile içi şiddet mağduru olmuş ve tahliye sonrasında da aynı hayata geri dönmek zorunda kalan mahpus kadınlar, kadın cezaevlerinin çoğunluğunu oluşturuyor. 5

6 Bu çarpıcı tablodan hareket ederek çıktık biz de yola. Başlangıçta Küçük Adımlarla Büyük Oyunlar Projesi ekibi olarak amacımız, annelerinin yanında hapishanede kalan 0-6 yaş arası çocuklara odaklanmak, çocukların ihtiyaçlarını gözlemlemek ve bu ihtiyaçlara en uygun alternatif çözüm önerilerinin savunuculuğunu üstlenmekti. Ancak süreç içerisinde kadın hapishanelerinde dokunulması gereken bambaşka hayatlar olduğunu fark ettik.. Öyle ki kadın kurumlarında çalıştığımız her grup, kendi özelinde çok değerli ve bir o kadar da değişime açıktı. Hapishanelerdeki küçük misafirlerin neşe çığlıkları eşliğinde kimi zaman anne mahpuslarla cezaevinde anne olmanın zorlu yanlarını konuştuk, kimi zaman henüz çocuk yaşta suça karışmış genç kızların gelecek planlarına ortak olmaya çalıştık. Çoğu çalışmamızda tüm profesyonel ilkelerimize rağmen, kendimizi yoğun duyguların ortasında, insani dertlerin tam göbeğinde bulduk. Bazen çocukların elinden tutan infaz koruma memurların özverilerine hayran kaldık, bazen odasına her giren çocuğa şeker dağıtan babacan idarecilerin model olması gerektiğini düşündük. Cezaevlerinde çalışan personelin tükenmişliğini anlamaya çalışırken ise, kadın hapishanelerinin kadın odaklı bir bakıştan oldukça uzak, 6

7 maskülen bir sistem tarafından yönetildiğini, kadınların çoğu ihtiyacının sistem tarafından fark edilmediğini/karşılanmadığını gördük. Süreç boyunca çoğu zaman zorlandık, yorulduk, ama içeri her girişimizde mahpusların umutlarını gördükçe biz de umutlandık. Kısacası yola çıkarken çizdiğimiz resim, hazırladığımız çalışma planı ve diğer tüm kâğıt üzerindeki karalamanın süreç içerisinde, insanla temas ettikçe ne denli değişebileceğine tanıklık ettik. Kuşkusuz Küçük Adımlarla Büyük Oyunlar Projesi nin hayata geçmesine ve onca insana ışık saçmasına fırsat tanıyan çok önemli paydaşlarımız vardı. Başta bu projeye inanan, kadın hapishanelerinde oluşturmaya çalıştığımız kadın politikasında duyarlılığını ortaya koyan Sabancı Vakfı ve Sabancı Vakfı Toplumsal Gelişme Hibe Programları ekibine, projenin tüm zorluklarına rağmen desteklerini hiç esirgemedikleri ve projeyi kolaylaştırdıkları için sonsuz teşekkürlerimizi sunuyoruz. Öte yandan, bu projenin uygulanabilirliğine olanak sağlayan ve çözüm odaklı yaklaşımı ile süreci hızlandıran Adalet Bakanlığı Ceza ve Tevkifevleri Genel Müdürlüğü ne, projenin bilimsel standartlarla ilerlemesine destek veren Doğuş Üniversitesi Psikoloji Bölümü 7

8 akademisyenleri ve öğrencileri ile Sabancı Üniversitesi Mor Sertifika ekibine, projenin iletişim ayağı kısmında ilişkilerin sağlıklı ilerlemesine büyük katkılar sağlayan Ceza İnfaz Sisteminde Sivil Toplum Derneği ne, Türkiye Çocuklara Yeniden Özgürlük Vakfı üye ve gönüllülerine, bu projeye inanarak katkı sağlayan tüm kadın cezaevleri çalışanları, projeye destek veren tüm eğitmen, sanatçı ve gönüllüler ile bize yüreklerini açan cezaevindeki mahpus kadınlara sonsuz teşekkürler. Nisan Nisan 2012 arasında kadın hapishanelerinde sürdürdüğümüz Küçük Adımlarla Büyük Oyunlar projesinde gözlemlerimizi toparlayarak bir savunu raporu haline getirdik. Bu raporda, Türkiye deki kadın hapishanelerinin genel bir profilini çizerek, ihtiyaçlarını değerlendirmeye çalıştık. Projede yer alan tüm eğitmenlerin, gönüllülerin, kurumlarda çalışılan personel ve mahpusların görüşlerinden yola çıkarak hazırlanan bu raporun, iyileştirme çalışmalarına kaynaklık etmesini diliyoruz. Uzm. Psk. / Sosyolog Fulya GİRAY Küçük Adımlarla Büyük Oyunlar Proje Koordinatörü 8

9 Sabancı Vakfı Hakkında 1974 yılında Sabancı Ailesi nin hayır işlerini kurumsallaştırmak amacıyla kurulan Sabancı Vakfı nın varolma nedeni Toplumsal potansiyelin gelişimini sağlamak ve toplumsal duyarlılık bilincini gelecek nesillere aktarmak için özgün, yenilikçi ve kalıcı değerler oluşturarak insanların hayatında fark yaratmak olarak benimsenmiştir. Sabancı Vakfı, Türkiye geneline dağılmış 78 yerleşim merkezinde, Sabancı Üniversitesi nin de aralarında bulunduğu, sayıları 120 den fazla kalıcı eseri toplumun hizmetine sunmuştur. Başarıları teşvik etmek amacıyla eğitim, spor, kültür ve sanat faaliyetlerinde ulusal ve uluslararası düzeyde başarı kazanan kişilere, bugüne kadar 900 ü aşkın ödül ve in üzerinde burs vermiştir. Sabancı Uluslararası Adana Tiyatro Festivali, Türkiye Halk Dansları Yarışması, Uluslararası Ankara Müzik Festivali, Türkiye Gençlik Filarmoni Orkestrası, Mehtap Ar Çocuk Tiyatrosu ve Metropolis kazıları gibi çeşitli kültür ve sanat faaliyetlerini desteklemektedir yılında başlattığı stratejik yapılanma çalışmaları sonucunda yeni yöntem ve 9

10 programlar geliştirme kararı alan Vakıf, bu vizyonun hayata geçirilmesi kapsamında çeşitli programlar yürütmektedir. Bu programlar arasında; Kadınlar, gençler ve engellilere eşit fırsatların yaratılmasını ve topluma aktif katılımlarını destekleyen ortamların geliştirilmesine katkıda bulunulmasını amaçlayan Hibe Programları, toplumsal gelişmeye katkıda bulunanların öykülerini gündeme getirerek, onları teşvik etmek ve topluma ilham vermek amacıyla Fark Yaratanlar Programı, Türkiye deki tüm Birleşmiş Milletler kuruluşları, İçişleri Bakanlığı, Sabancı Vakfı ve Sabancı Üniversitesi nin ortaklığı ile yürütülen Birleşmiş Milletler Kadınların ve Kız Çocuklarının İnsan Haklarının Korunması ve Geliştirilmesi Ortak Programı, sivil toplum sektörüne hem kapasite geliştirme olanağı hem de sosyal iletişim ağı oluşturma konularında ışık tutmak amacıyla Seminerler, farklı toplumsal ihtiyaçların karşılandığı Toplumsal Katkı bulunmaktadır. Türkiye Çocuklara Yeniden Özgürlük Vakfı tarafından yürütülen Küçük Adımlarla Büyük Oyunlar Projesi, Sabancı Vakfı Hibe Programları kapsamında desteklenmiştir. 10

11 Türkiye Çocuklara Yeniden Özgürlük Vakfı Hakkında Türkiye Çocuklara Yeniden Özgürlük Vakfı; suça sürüklenerek yasalarla sorun yaşayan çocuk ve gençlerin toplumsal yaşama aktif ve üretken bir biçimde katılmalarına destek olmak amacıyla kurulmuştur. Vakfın kurucusu aynı alanda çalışan Dostlar Dayanışma Derneği'dir (ddd- 1985). Dernek, bu alandaki çalışmaların etkinliğini arttırmak amacıyla 1992 yılında Türkiye Çocuklara Yeniden Özgürlük Vakfı'nı kurmuştur. Vakıf merkezi İstanbul / Kadıköy dedir. Mart 1995 de Ankara, Eylül 1996 da İzmir Şubeleri kurularak çalışmalar yaygınlaşarak sürdürülmektedir. Vakıf, suça itilmiş çocukların tutuksuz yargılanması, tutuklulukları ve hükümlülükleri sırasında ve sonrasında güven duygularının geliştirilmesi, toplum içinde yapıcı birey olma gibi sosyal yaşama katılabilmelerine yönelik destek sağlanması ve yeniden suça sürüklenmenin önlenebilmesi yönünde çalışmaktadır. Ayrıca çocuk suçluluğunu önlemeye yönelik üniversitelerle 11

12 birlikte sempozyum, paneller düzenleyerek toplumsal duyarlılık yaratılması ve politika geliştirilmesi Vakfın amaçları arasındadır. Vakıf son yıllarda özellikle hapishanelerdeki kadın mahpuslar ve çocuklarıyla kalan annelerle kadını güçlendirici çalışmalar yürütmeye başlamıştır. 12

13 İçindekiler Önsöz Yönetici Özeti Kadın ve Suç Hapishanede Kadın ve Anne Olmak Kadın Politikası Üretmenin Önemi & Gerekliliği Türkiye de Durum Sayılarla Türkiye deki Kadın Hapishaneleri Küçük Adımlarla Büyük Oyunlar Projesi Türkiye deki Kadın Hapishanelerine İlişkin Gözlemler Çözüm Önerileri Sonuç ve Tartışma Proje Görselleri Görüşler Kaynakça Sözlük

14 YÖNETİCİ ÖZETİ Proje Hakkında Sabancı Vakfı Toplumsal Gelişme Hibe Programı kapsamında desteklenen Küçük Adımlarla Büyük Oyunlar projesi, Türkiye Çocuklara Yeniden Özgürlük Vakfı tarafından Doğuş Üniversitesi ve Ceza İnfaz Sisteminde Sivil Toplum Derneği ortaklığında sürdürülmüştür. Türkiye deki 5 kadın ceza infaz kurumunu hedef alan proje sürecinde; çocuk, genç, yetişkin ve/veya anne olarak hapishanede kalan kadınların yanı sıra, kurum personeline yönelik çalışmalar da yürütülmüştür. Projeye kadın hapishanelerine ilişkin bir model önerisi sunma hedefi ile başlanmış; ancak süreç içerisinde kadınların ceza infaz sistemindeki görünmezliğini gidermek ve kadın mahpuslara yönelik öncelikli birçok başka sorunun çözümü adına bir kadın hapishaneleri profili nin ortaya konmasıyla çalışmalar sonlandırılmıştır. Proje kapsamında; 14

15 Bakırköy kadın hapishanesinde düzenlenen seminerlere katılan 250 kadın, sivil toplumun önemi, depresyon, hapiste anne olmak, kadın hakları ve toplumsal cinsiyet konularında bilgilenmiştir. 65 ceza infaz koruma memuru, kadın cezaevlerinde kadın ve çocuklarla çalışmanın önemi, toplumsal cinsiyet ve sivil toplum konularında bilgi sahibi olmuştur. Psikososyal uyum eğitimleri sonucunda 60 genç kızda özgüven artışı olduğu, kızların tahliye sonrasına dair kaygılarının azaldığı ve kariyer planı yaptıkları gözlemlenmiştir. 43 anne etkin ebeveynlik becerisi geliştirme konusunda bilinçlenmiştir. 8 psikososyal servis uzmanı kadınlarla (genç ve/veya anne) çalışma becerisi kazanmıştır. 5 kurumdaki personel ve mahpus kadınlar hakkında veri toplanmıştır. Bu verilerin gelecekte hapishanelerle ilgili yapılacak olan çalışmalara yol göstermesi hedeflenmektedir. Psikososyal servise yönelik genç kız ve etkin annelik becerisi eğitici modülleri 15

16 oluşturulmuş ve projenin uygulandığı 5 hapishaneye bu modüllerin kılavuzları gönderilmiştir. Türkiye de kadın odaklı hapishane modelinin uygulanmasına yönelik bir basın ve kamuoyu toplantısı gerçekleştirilmiş, toplantı sonucu ortaya çıkan görüş ve öneriler bu kitaba eklenmiştir. Proje süresince yapılan gözlemler sonucunda kadın hapishanelerine yönelik temel öneriler aşağıdaki gibi olmuştur: Mahpus anneleriyle birlikte kalan çocuklara yönelik, çocuk dostu mekânlar oluşturulmalı ve bu çocukların sağlıklı bir gelişim süreci gösterebilmeleri adına gerekli düzenlemeler yapılmalıdır. Kadın hapishanelerinde kalan kız çocuklar ve genç kadınların tahliye sonrasına yönelik kaygıları üzerine çalışılmalı, bu grubun dışarı çıktıktan sonra hayata adaptasyonlarını 16

17 hızlandırmak adına eğitim ya da mesleki donanım kazanmaları sağlanmalıdır. Kadın hapishanelerinde bulunan birçok farklı mahpus grubunun güçlendirilmesi amacıyla, psiko- sosyal servis uzmanlarının mesleki becerilerinden faydalanılmalı, kurum idarecileri tarafından psiko- sosyal servisin yürütmek istediği iyileştirici faaliyetler önemsenmeli/teşvik edilmelidir. Kurum personeli ve infaz koruma memurlarına yönelik kapasite arttırıcı eğitim ve psiko- sosyal destek olanağı sağlanmalıdır. Kadın ceza infaz kurumu yönetiminde, kadın mahpusların özel bir grup olduğu hatırlanmalı, kadın hakları, aile içi şiddet ve toplumsal cinsiyet konularında kadınlar bilinçlendirilmelidir. Ceza infaz kurumlarında sivil toplum ve üniversitelerin desteği önemsenmeli, dış kurumlarla ilişkiler güçlendirilmelidir. 17

18 KADIN VE SUÇ Suç ve ceza insanlığın var oluşu kadar eski kavramlardır. Ancak toplumlardaki değişim, kültürel faktörler ve daha birçok dinamiğin etkisi ile suç; yaş, cinsiyet, medeni hal ve diğer demografik faktörlere bağlı olarak değişim gösterebilmektedir. Genelde suç ve suçlu kavramları erkeğe özgü özellikler gibi görülmekte, suç işleme özelliğinin getirdiği olumsuz atıflar maskülenite ile eşdeğer tutulmaktadır. Oysa ki kürselleşen dünyada son yıllarda kadın ve çocuk suçluluğunun da hızlı bir ivme kazanarak arttığı gözlenmiştir. Suç üzerine yapılan araştırmalar bu hızlı yükselişin nedenlerine odaklanmaya başlamıştır. Kentleşme ve sanayileşme ile birlikte değişen sosyal yapı ve aile dinamikleri, göç, nüfus artışı gibi etkenler şiddet kültürü ve bunun bir sonucu olarak suç kavramının giderek artmasını önceleyen faktörler olarak sıralanabilir. Kültürlerarası araştırmalar, kadınların sosyal hayatta daha aktif yer almalarıyla birlikte kadın- erkek suç oranları arasındaki uçurumun giderek kapandığını söylemektedir. Ancak her şartta ve dönemde erkek 18

19 suçluluğu kadın suçluluğundan yüksek olmuştur. Bazı çalışmalar bu farklılığı kadın- erkek fizyolojisinden kaynaklı sebeplere bağlasa da; bu farklılıkta eğitim, gelenek, toplumsal cinsiyet rolleri, kültür gibi sosyal nedenlerin gücü ve toplumun kadın- suç olgusunu yan yana göremeyişi gibi daha güçlü sebepler söz konusudur (İçli ve Öğün, 1988). Öte yandan yapılan son araştırmalar kadın suçluluğunda geçmiş döneme ait aile içi şiddet mağduriyetlerinin oldukça yüksek olduğunu söylemektedir. Kadınların işledikleri suçlar incelendiğinde onları kurtaracak ve hayatlarına bir çözüm sağlayacak suçlara yöneldikleri görülmektedir. Özellikle Amerika daki kadın suçluların işledikleri suçlar arasında uyuşturucu madde satmak ya da kullanmak, seks işçiliği ve dolandırıcılık ilk sıralarda gelmektedir (Women in Prison Project, 2002). Kadınların madde satma nedenleri arasında, para kazanmak, kendi bağımlılıkları için madde temin edebilmek, şiddet öykülü kötü giden ilişkilerini bastırmak ya da olumsuz koşullardaki hayatlarını insani standartlara yükseltmek gibi nedenlerin varlığı görülmektedir. 19

20 Kadınların şiddet içeren suç eylemlerine başvurmaları ise karşılaştıkları kötü muamele sonucu kendilerini korumak amacıyla adam öldürme ya da yaralama suçlarıyla ortaya çıkmaktadır (İçli, 1995; akt: Gürtuna 2009). Diğer yandan eski eş, partner ya da erkek arkadaşlarını öldüren mahkum kadınların % 93 ünün bu kişiler tarafından cinsel ya da fiziksel istismara maruz kaldıkları ve kendilerini savunmak için suça yöneldikleri gözlenmiştir (Women in Prison Project, 2002). Yürütülen bir diğer çalışma ise, hapisteki kadın ve genç kızların çocukluk çağı istismarlarına sıklıkla maruz kaldıklarını ve bu mağduriyetlerin ileride suçluluğa yol açabildiğini söylemektedir (Widom, 2000). Öte yandan kadın suçluluğu ile ilgili Amerika da yapılan araştırmalar suça karışmış kadınların çoğunlukla siyahi ve Hispanik- Latin kökenli olduklarını ve sosyo ekonomik- kültürel açıdan düşük gelir seviyesine sahip ve şiddetin yoğun görüldüğü bölgelerde yaşadıklarını vurgulamaktadır (Richie, 2000). 20

21 Hapishanede Kadın ve Anne Olmak Kadın suçluluğu olgusu toplumlarda henüz bir tehdit gibi algılanmasa da oranlar açısından erkek suçluluğuna göre çok daha hızlı bir ivme ile artış göstermektedir. Ancak yine de sayıca erkek suçluluğundan düşük olması ve kadınların işledikleri suç türlerine verilmeyen önem, aynı oranda kadınların kapatılma sürecindeki ihtiyaçlarının, suça itilme nedenlerine yönelik tedbirlerin ve yardımların ihmal edilmesine yol açmaktadır (Gürtuna, 2009). Kadın, erkekten farklı olarak yaşadığı hapishane sürecinin sosyal etiketinden ve erk egemen hapishane ortamından daha çok etkilenmektedir. Kadının özellikle aile bağlarına yakınlığı, annelik özelliği ve duygusallığı bu süreci psikolojik olarak daha zor geçirmesine yol açabilmektedir. Ülkemizde erkek hapishanelerine göre sayıca çok daha az kadın hapishane olması, kadınların çoğu zaman kendi yaşadıkları şehirlerin dışında cezalarını çekmelerine neden olmaktadır ki; bu durum, kadınların aileleri ile bağlarını güçleştirmekte, yakınları, çocukları ve 21

22 sevdikleri ile iletişimlerini büyük ölçüde zarara uğratarak onları dış dünyadan uzaklaştırmaktadır. Kadınların hapis ortamında baş etmekte güçlük çektikleri bir diğer konu çocuklarıyla ilişkilerinin kesintiye uğramasıdır. Hapisteki çoğu kadının anne olması, dışarıda annesini bekleyen ve bakıma ihtiyaç duyan çocukların varlığına işaret etmektedir. Ancak hapse giren kadın, erkekten farklı olarak kimi zaman ailelerinden dışlanmakta, çocuğu kendisinden uzaklaştırılmakta ya da ziyarete getirilmemektedir. Bu kısıtlamalar hem dışarıdaki çocuğun hem de hapishane ortamında özgürlüğünden yoksun kalmış kadının geçirdiği süreci daha da zorlaştırmaktadır. Bazı hallerde ise kadın hamile olarak hapse girmekte ya da dışarıda çocuğuna bakım sağlayacak herhangi bir yakını olmaması sebebiyle çocuğunu yanına almaktadır. Bu hassas durum ülkemizde 2006 yılında revize edilen Ceza İnfaz Kurumlarının Yönetimi İle Ceza Ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Tüzüğün 70.maddesinde şu şekilde belirtilmiştir: 22

23 Hükümlünün bakıma muhtaç çocuklarının barındırılması MADDE 70 (1) Anaları hükümlü olup da dışarıda korumasına bırakılacak kimsesi bulunmayan sıfır- altı yaş grubundaki çocuklar, analarının yanında kalabilirler. Bu çocuklar gündüzleri kurum bünyesindeki veya Sosyal Hizmetler ve Çocuk Esirgeme Kurumu veya diğer kurum ve kuruluşlara ait kreş ve gündüz bakımevlerinde barındırılırlar. (2) Analarının yanında kalan çocuklara, yaş ve durumlarına ve ihtiyaçlarına göre yiyecek ve içecek verilir. (3) Üç yaşını doldurmuş çocuklar, kurumda bulunan psiko- sosyal yardım ve sağlık servisinin önerisi, Cumhuriyet savcısının talebi ve hâkim kararıyla çocuk yuvalarına veya yetiştirme yurtlarına yerleştirilebilirler. Bu çocukların belirlenecek bir program ve usule göre zaman zaman analarıyla temasları sağlanır. (4) Altı yaşını doldurmuş çocukların menfaati de göz önünde tutularak kurum dışında barındırılacakları yerler, 23

24 ilgili mevzuat hükümlerine göre belirlenir. (Ceza ve Tevkifevleri Genel Müdürlüğü, 2006). Mevcut yasal düzenlemeler bu şekilde söylese de; annelerinin yanında hapiste kalmak zorunda olan çocukların durumu oldukça sorunludur. Zira, suç olgusunun erkekle eşdeğer görüldüğü ve kadına özel hapishanelerin bile yeni yapılanmaya başladığı bir düzende, annelerinin yanında kalan 0-6 yaş arası çocuklar, sistemin görmediği bireylerdir. Yasal düzenleme, bu çocukların gündüzleri Sosyal Hizmetler ve Çocuk Esirgeme Kurumu ya da eşdeğerdeki kreş ve yuvalara gönderileceğini, akşamları ise annelerinin yanına getirileceğini belirtse de bu ifade uygulamaya geçirilememektedir. Türkiye deki 5 kadın ceza infaz kurumundan sadece iki tanesinde kampüs içi kreş uygulaması mevcuttur ve bu kreşlere sadece 3-6 yaş arası çocuklar alınmakta, 0-3 yaş arası çocuklar bütün gün anneleri ile koğuşta vakit geçirmektedir. Yine mevcut yasal düzenleme, bu çocukların gelişimlerine uygun besin takviyeleri alacağından söz etse de; koşullar çocukların ancak annelerine düşen 24

25 yiyeceklerden faydalanmalarına olanak tanımaktadır 1. Ayrıca her kurumun kendi idaresi bu çocuklarla ilgili farklı bir tutum benimsemiş durumdadır. Örneğin, bazı kurumlar sadece 0-3 yaş arası çocukların anneleri ile kalmalarına izin verirken, bazı kurumlar 0-6 yaş arası tüm çocukların anneleri ile kalmalarına olanak tanımaktadır. Sistem tarafından görülmeyen bu çocuklarla ilgili yurtdışındaki uygulamaları bakıldığında ise, oldukça farklı bir yaklaşımdan söz etmek mümkün yılında yayınlanan Birleşmiş Milletler Hapishanede Büyüyen Bebek ve Küçük Çocuklar Raporu hapishanelerdeki bebek ve çocukların durumunu ortaya koymaktadır. Rapor, konuyla ilgili uluslararası uygulamaları, sistem içinde çocukların görünmez durumunu ve diğer birçok sorunu gündeme getirmiştir (Brett, & Bastick, 2005). Raporda Almanya ve İspanya da çocukların 6 yaşına kadar ebeveynleri yanında hapiste kalmalarına izin verildiği ancak Norveç te hiç izin verilmediği belirtilmektedir. Finlandiya çocukların hapiste ebeveyn sayılı Resmi Gazete de yayınlandığı üzere hükümlü ve tutuklular ile ceza infaz kurumları personelinin iaşe yönetmeliğinde değişiklik yapılmasına dair yönetmeliğe göre çocuk hükümlü ve tutuklular ile kurumda annesiyle birlikte kalan çocuklara, süt emziren anneler ve hamilelere durumlarına uygun ve Bakanlıkça belirlenen tutarda gıda verilmesine karar verilmıstir. 25

26 yanında kalmalarına izin veren ülkeler arasında gösterilmiştir. Finlandiya yasalarına göre, anne ve babaya çocuklarını yanlarına alma hakkı tanınmaktadır. Kesin yaş sınırlamaları olmasa da, tavsiye edilen prensiplere göre 2 yaş altı çocuklar kapalı kurumlarda, 3 yaş altı çocuklar ise açık kurumlarda kalabilmektedir. Anne- bebek üniteleri Finlandiya da 1881 yılından bu yana var olsa da, bu birimlerin çocuk hakları bağlamında irdelenmesi ancak 2000 li yıllarda başlamıştır (Pösö vd. 2010). Finlandiya bu konuda örnek uygulama yürüten birkaç ülkeden biridir. Ülkedeki kadın hapishanelerinin ayrı bir bölümü anne ve çocuklara ayrılmıştır. Modern yapılar olarak tanımlanabilecek anne- bebek ünitelerinde anne, çocuğun büyüme ve bakımından birincil sorumlu olan kişidir. Ancak bu ünitelerde anneyi sürekli olarak destekleyen hemşireler de mevcuttur. Anne, kapalı kurumda kalmakta ise 2 yaş, açık kurumda ise 3 yaşına kadar olan çocuğunu yanına alabilmekte; ancak çocuğun bakımı ile ilgilendiği için kurum içi eğitim, iş, rehabilitasyon çalışmaları ve benzeri etkinliklere katılamamaktadır (Pösö vd. 2010). 26

27 27

28 Çocukların hapishanede anneleriyle birlikte kalmalarına izin verilip verilmemesi halen tartışmaların sürdüğü, bilimsel olarak fikir birliğine varılamamış önemli konulardan biridir. Çocuk gelişiminin ilk yıllarında anne ile kurulan bağın ne denli önemli olduğu kanıtlanmıştır (Bowlby, 1969). Ancak anne ile sürdürülmesi gereken bu derinlikli ilişkiyi sağlamak adına, hapishane koşullarında çocuğun sağlıklı gelişim hakkı elinden alınmaktadır. Kurumlarda çocuğu ile birlikte kalan annelerin en büyük engeli, kendi özgürlüklerine ek olarak çocuklarının özgürlüklerini de kısıtlıyor olmalarından ötürü duydukları suçluluk duygusu ve pişmanlıktır. Bazı anneler bu duyguyla baş edemedikleri için çocuklarını yaşları dolmadan dışarıya gönderirken; bazıları kendilerine destek verdiğini söyleyerek çocuklarını yanlarında tutmaktadır. Karar vermesi oldukça güç olan bu konuda en doğru çözüm yolu çocuğun yararını gözetmek olacaktır. 28

29 KADIN POLİTİKASI ÜRETMENİN ÖNEMİ VE GEREKLİLİĞİ Hapishaneler mimariden güvenliğe, sağlık koşullarından çalışma, eğitim ve aile ziyaretlerine kadar genel olarak erkek mahpus nüfusa göre oluşturulmuş ve düzenlenmiş olup kadın mahpuslar görmezden gelinmiştir. Tüm dünyada erkek mahpusların sayısı oldukça fazla iken kadın mahpus sayısı ülkelerdeki tüm hapishane nüfusunun %2 ile %8 i arasında değişmektedir (Coyle, 2002). Ülkemizde bu oran, toplam mahpus sayısının % 4 üne denk gelmektedir. Erkeğe göre oluşturulmuş bu mekânlar kadınların ihtiyaçlarını karşılayamamakta; dolayısıyla kadın için mahpusluk daha örseleyici olmaktadır. Eril düzene ait bu kurumlarda kadın hakları ve saygınlığı büyük ölçüde ihlal edilmektedir. Son 10 yılda çoğu ülkede kadın suçluluğu oranındaki dramatik artış göze çarpmaktadır ile 2004 yılları arasında hapisteki kadınların oranı Barbados, Kenya, Bolivya, Kolombiya, Avustralya, İngiltere ve Galler, Yeni Zelanda, ABD ve Kırgızistan gibi ülkelerde çok hızlı bir şekilde artış göstermiştir. 29

30 Örneğin cinsiyetler arası suç artışlarına ülke bazında bakıldığında Meksika da kadınlarda %235 artış olurken erkeklerde %134; Kenya da ise kadınlarda %100 iken erkeklerde %24 artış olmuştur. Bu oran Avustralya da ( yılları arasında) erkekler için %75 iken; kadınlar için %209 şeklinde çok yüksek bir artış ile kendini göstermiştir (Bastick & Townhead, 2008). Kadınlardaki suç artış oranının erkeklerdeki artışla kıyaslandığında çok daha yüksek olduğu gözlenmektedir. Bunun nedeni de kadınların daha fazla suça karışması değil önceden hapis cezası verilmeyen suçlara (uyuşturucu ve şiddet içermeyen hırsızlık gibi) artık hapis cezasının verilmesi ile açıklanmaktadır. Dünyada kadın suçluluğu, yoksullukla yakından ilişkilendirilmektedir. Araştırmalar göstermiştir ki suça karışmış kadınlar genellikle ekonomik ve sosyal açıdan toplumun dezavantajlı kesimlerinden gelmekte; tipik olarak genç, işsiz, eğitim düzeyi düşük ve bakıma muhtaç çocuklara sahiptirler (Bastick & Townhead, 2008). Çoğunda alkol ve uyuşturucu geçmişine rastlanırken genelde fiziksel ve cinsel şiddet mağduru olabilmektedirler. 30

31 Kadın hapishanelerinde bulunan mahpusların profilleri incelendiğinde, ihtiyaçları birbirinden çok farklı gruplar dikkat çekmektedir. Bu gruplar hemen her ülkede olduğu gibi Türkiye de de; genç kızlar, fiziksel/zihinsel engelli ya da kronik bir rahatsızlığı olanlar, yabancı uyruklular, azınlıklar, anneler ve anneleriyle birlikte kalan 0-6 yaş arası çocuklardır (Townhead, 2006). Tüm dünyadaki kadın hapishaneleri incelendiğinde, kadınların durumlar ve ihtiyaçlarının erkeklerinkinden birçok açıdan farklılık gösterdiği söylenebilir: Kadın, çocuk bakımında birincil öneme sahip olup ailevi sorumlulukları vardır. Bu sorumlulukları hapishaneden yürütmek kadın için daha zorludur. Kadın, kapalı kurumlarda fiziksel ve cinsel istismara karşı daha fazla savunmasızdır. Sağlık ihtiyaçları (üreme ve cinsel açılardan) farklıdır. Bazı ülkelerde kadınlar hapishanelerde hamileliklerini geçirmekte ve orada doğum 31

32 yapmaktadırlar. Çocukların her türlü bakımını üstlenmektedirler. Erkeğe oranla kadının hapse girmiş olması daha büyük bir etiketlenmeye yol açmakta; kadın gerek aileden gerekse toplumdan dışlanmaktadır. Mahpus kadınlar duygusal açıdan daha fazla örselenmekte, hapishanede çeşitli psikolojik rahatsızlıklar yaşayabilmektedir (Women in Prison Project, 2002). Aşırı kalabalıklık, kötü hijyen koşulları, yetersiz ziyaretler vb. gibi etmenler, hem erkeği hem de kadını hapishane yaşamında kötü etkilemekle birlikte; bu faktörlerin kadın için daha zorlayıcı olduğu yadsınmaz bir gerçektir. Kadın mahpuslara yönelik uygun bir politikanın olmayışı, kadınların ihtiyaç duydukları programlara erişimini zorlaştırmakla beraber onları genelde ailelerinden, yaşadıkları bölgelerden uzaklaştırmaktadır. Aileyle temas kuramamak hem kadın için hem de aile için sarsıcı bir süreçtir. Özellikle küçük çocuklar üzerinde 32

33 olumsuz etki bırakan hapishanelerdeki bu görüşme zorluğu aile bağlarına da zarar vermektedir. Araştırmalar göstermiştir ki aile üyeleriyle özellikle çocuklarla kurulan temasın yetersiz oluşu kadın mahpsular için başlı başına bir kaygı kaynağıdır. Aile ilişkilerinin zedelenmesi, özellikle tahliye sonrasında kadının topluma adapte olmasını güçleştirmek gibi bir dolu olumsuz sonuca yol açmaktadır. Bu konuyla ilgili yapılan araştırmalara göre, hapiste bulunduğu sürede aile bağlarını koruyan ve ilişkilerini sürdüren kadınların hapiste bulundukları sürede daha az disiplin problemi yaşadıkları, fiziksel ve ruhsal olarak daha sağlıklı oldukları, tahliye sonrasında ise topluma karışma açısından daha başarılı olup daha az oranda yeniden suç işledikleri görülmektedir (Harrison, 1997; akt; Women in Prison Project, 2002). Sosyal destek yoksunluğu, suçun tahliye sonrası yeniden ortaya çıkması ile ilişkilendirilmiştir. Dolayısıyla tahliye sonrası için hapishanelerde destek programlarının varlığı çok önemlidir. Tahliye ile birlikte kadının aylarca ya da yıllarca alıştığı ortam birdenbire değişmekte ve kadın, aylar/ yıllar öncesinde hatırladığı dünyaya geri dönmektedir. Fiziki koşulların bile günler içinde değiştiği 33

34 içinde bulunulan şu hızlı çağda hayatının bir dönemini uzun ya da kısa hapishanede geçirmiş bir birey için tahliye sonrası dış dünya, sanıldığından daha fazla destek gerektirmektedir. Bazı ülkelerde kadınların suç işleyip hapse tekrar dönmeleri sayı ve zaman olarak erkeklere oranla çok daha fazla ve hızlı olabilmektedir. Bu da tahliye sonrası sosyal yaşamda kadın mahpusların daha büyük sıkıntı ve engellerle karşılaştığını göstermektedir. Kadınlar tahliye sonrası toplum tarafından etiketlenme ve kabul görmeme/ reddedilme hallerini sıkça yaşamaktadırlar. Tahliye sonrası çoğu kadının ruhsal sağlıklarında bozulma meydana gelir. Yeni tahliye olmuş bir kadın için kalacak sağlam ve güvenli bir yer bulmak çok kolay mümkün olmamaktadır. İngiltere de yapılan bir araştırmada tahliyesi yaklaşan annelerin yarısı önceki evlerine geri dönmeyi beklemediklerini; 10 undan 4 ü evlerini kaybettiklerini ve evsiz olarak bundan sonraki yaşamlarına devam etmeyi düşündüklerini belirtmişlerdir (Wedderburn, 2000). Topluma yeniden karışma açısından tahliye sonrasında güvenli bir ev mecburidir; aksi takdirde aileyi yeniden bir araya getirmek bu kadınlar için daha da 34

35 imkânsızlaşmaktadır. Etkili bir şekilde tahliye sonrası için destek görmek kadına, onu tekrar suça itecek yıkıcı ve zararlı ilişkilerden uzak durması için bir şans verecektir. 35

Birleşmiş Milletler Kadın Mahpuslar için. Bangkok Yasaları El Rehberi

Birleşmiş Milletler Kadın Mahpuslar için. Bangkok Yasaları El Rehberi Birleşmiş Milletler Kadın Mahpuslar için Bangkok Yasaları El Rehberi Dünya çapında hapishanelerde mahkûmiyeti takiben veya suçsuzluğunun ispatı için duruşma bekleyen bir buçuk milyondan fazla kadın bulunmaktadır.

Detaylı

Cezaevi Çalışmaları. Sohbet hakkı

Cezaevi Çalışmaları. Sohbet hakkı Cezaevi Çalışmaları Anadolu Kültür 2005 2006 yılları arasında Bandırma ve Kars Ceza İnfaz Kurumlarında 18 ay boyunca toplam 105 etkinlik programı gerçekleştirmiştir. Bunlar sanatsal aktivite resim, heykel,

Detaylı

Projenin Adı: ERGOTERAPİ İÇİNDE HAYATIN RİTİMLERİNİ ÖĞRENMEK

Projenin Adı: ERGOTERAPİ İÇİNDE HAYATIN RİTİMLERİNİ ÖĞRENMEK Projenin Adı: ERGOTERAPİ İÇİNDE HAYATIN RİTİMLERİNİ ÖĞRENMEK Projenin Amacı: Ülke geleceği üzerinde söz sahibi olan, hedef kitledeki dezavantajlı grubun, BSRM lerde kalan 14-20 yaş arası 60 genç kızın,

Detaylı

Fark Ettikçe, Birlikte Güçleniyoruz...

Fark Ettikçe, Birlikte Güçleniyoruz... Kadın Örgütlerinin Engelli Kadınlarla İlgili Farkındalıklarının Arttırılması Projesi Fark Ettikçe, Birlikte Güçleniyoruz... Sabancı Vakfı Toplumsal Gelişme Hibe Programı kapsamında desteklenen Kadın Örgütlerinin

Detaylı

OKUL SOSYAL HİZMETİ NİN OKUL ERKEN TERKİ ÜZERİNE POTANSİYEL ETKİSİ

OKUL SOSYAL HİZMETİ NİN OKUL ERKEN TERKİ ÜZERİNE POTANSİYEL ETKİSİ OKUL SOSYAL HİZMETİ NİN OKUL ERKEN TERKİ ÜZERİNE POTANSİYEL ETKİSİ UZM. OZAN SELCİK RECEP TAYYİP ERDOĞAN ÜNİVERSİTESİ PROF. DR. YASEMİN ÖZKAN HACET TEPE ÜNİVERSİTES İ SOSYAL HİZMET SEMPOZYUMU 2015 Sunum

Detaylı

Kadın Dostu Kentler Projesi. Proje Hedefleri. Genel Hedef: Amaçlar:

Kadın Dostu Kentler Projesi. Proje Hedefleri. Genel Hedef: Amaçlar: Kadın Dostu Kentler Projesi İçişleri Bakanlığı Mahalli İdareler Genel Müdürlüğünün ulusal ortağı ve temel paydaşı olduğu Kadın Dostu Kentler Projesi, Birleşmiş Milletler Nüfus Fonu-UNFPA ve Birleşmiş Milletler

Detaylı

SABANCI VAKFI 14 Kasım 2016

SABANCI VAKFI 14 Kasım 2016 SABANCI VAKFI 14 Kasım 2016 VAKFIN KURULUŞU Ailedeki hayırseverlik geleneğini kurumsallaştırmak amacıyla, 1974 yılında Sabancı kardeşler tarafından Adana da kuruldu. Kuruluş malvarlığı, kardeşler ve Sabancı

Detaylı

Kadınların Çok Yönlü Güçlendirilmesi Projesi

Kadınların Çok Yönlü Güçlendirilmesi Projesi Kadınların Çok Yönlü Güçlendirilmesi Projesi Kadınların Çok Yönlü Güçlendirilmesi Projesi Okuryazarlık ve Cinsiyet Eşitliği Konusunda Türkiye'nin Gerçekleri Okuryazarlık ve eğitimin ülkelerin ekonomik

Detaylı

Adli Psikoloji ve Denetimli Serbestlik Denetimli Serbestlik Psikologlar

Adli Psikoloji ve Denetimli Serbestlik Denetimli Serbestlik Psikologlar Adli Psikoloji ve Denetimli Serbestlik Adli psikoloji, psikologların görev alabileceği ve topluma hizmette çok öneme sahip bir alandır. Çünkü suç durumlarında, gerek suçlular gerek mağdurlar açısından

Detaylı

EK-2: İnşaat Mühendisliği Öğrenci Anketi

EK-2: İnşaat Mühendisliği Öğrenci Anketi 80 EK-2: İnşaat Mühendisliği Öğrenci Anketi Sayın İnşaat Mühendisi Adayı, İnşaat Mühendisliği Eğitimi Kurulu, İMO 40. Dönem Çalışma Programı çerçevesinde İMO Yönetim Kurulu nca İnşaat Mühendisliği Eğitimi

Detaylı

OCAK-MART 2015 3 AYLIK SOMA VE DURSUNBEY PSİKOSOSYAL DESTEK MERKEZLERİ FAALİYET RAPORU

OCAK-MART 2015 3 AYLIK SOMA VE DURSUNBEY PSİKOSOSYAL DESTEK MERKEZLERİ FAALİYET RAPORU APHB AFETLERDE PSİKOSOSYAL HİZMETLER BİRLİĞİ SOMADA PSİKOSOSYAL DESTEK MERKEZLERİ PROJESİ OCAK-MART 2015 3 AYLIK SOMA VE DURSUNBEY PSİKOSOSYAL DESTEK MERKEZLERİ FAALİYET RAPORU YÖNETİCİ ÖZETİ SOMADA projesi

Detaylı

T.C. ADALET BAKANLIĞI CEZA VE TEVKİFEVLERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ EYLEM PLANI ANKARA 2016 DENETİMLİ SERBESTLİK DAİRE BAŞKANLIĞI

T.C. ADALET BAKANLIĞI CEZA VE TEVKİFEVLERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ EYLEM PLANI ANKARA 2016 DENETİMLİ SERBESTLİK DAİRE BAŞKANLIĞI T.C. ADALET BAKANLIĞI CEZA VE TEVKİFEVLERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ EYLEM PLANI ANKARA 2016 DENETİMLİ SERBESTLİK DAİRE BAŞKANLIĞI HEDEF NO HEDEF İLGİLİ ŞUBE MÜDÜRLÜĞÜ 1- Türkiye deki denetimli serbestlik sisteminin

Detaylı

KADIN ve TOPLUMSAL CİNSİYET ÇALIŞMALARI BİRİMİ BİZ KİMİZ?

KADIN ve TOPLUMSAL CİNSİYET ÇALIŞMALARI BİRİMİ BİZ KİMİZ? KADIN ve TOPLUMSAL CİNSİYET ÇALIŞMALARI BİRİMİ BİZ KİMİZ? Aralık 2011 de kurulan Türk Psikologlar Derneği Kadın ve Toplumsal Cinsiyet Çalışmaları Birimi (TPD-KTCÇB),TPD bünyesinde düzenlenecek toplumsal

Detaylı

Dr. Oğuzhan Zahmacıoğlu Yeditepe Üni. Tıp Fak. Çocuk ve Ergen Psikiyatrisi Anabilim Dalı

Dr. Oğuzhan Zahmacıoğlu Yeditepe Üni. Tıp Fak. Çocuk ve Ergen Psikiyatrisi Anabilim Dalı Dr. Oğuzhan Zahmacıoğlu Yeditepe Üni. Tıp Fak. Çocuk ve Ergen Psikiyatrisi Anabilim Dalı Gebe Ergenlerin Kendilik Algıları Gebe ergenlerin puan ortalaması, diğer ergenlere göre daha yüksek tespit edilmiş!

Detaylı

Araştırma Notu 16/202

Araştırma Notu 16/202 Araştırma Notu 16/202 20 Aralık 2016 ÇOCUKLARA KİM BAKIYOR? KADIN İŞGÜCÜNE KATILIMI VE TOPLUMSAL CİNSİYET Hande Paker ve Gökçe Uysal Yönetici Özeti Bu araştırma notunda çocuk bakımıyla ilgili çeşitli görevlerin

Detaylı

SOSYAL HİZMET UZMANI (SOSYAL ÇALIŞMACI)

SOSYAL HİZMET UZMANI (SOSYAL ÇALIŞMACI) TANIM Ekonomik, sosyal ve kültürel yönden sıkıntı içinde bulunan kişi, grup ve topluluklara sorunlarını tanıyıp çözümlemelerinde sahip oldukları olanakları kullanma ve çevredeki olanakları araştırma ve

Detaylı

Prof. Dr. Aytuğ ATICI. CHP Mersin Milletvekili

Prof. Dr. Aytuğ ATICI. CHP Mersin Milletvekili Prof. Dr. Aytuğ ATICI CHP Mersin Milletvekili Türkiye de çocuklar yeterince korunup ihtiyaçları karşılanmadığı için: Suça sürüklenmekte, Çalıştırılmakta, Cinsel istismara ve Şiddete maruz kalmaktadır.

Detaylı

AİLELERE ve GENÇLERE YÖNELİK MADDE BAĞIMLILIĞI ÖNLEME EĞİTİMLERİ UYMA! PROJESİ

AİLELERE ve GENÇLERE YÖNELİK MADDE BAĞIMLILIĞI ÖNLEME EĞİTİMLERİ UYMA! PROJESİ AİLELERE ve GENÇLERE YÖNELİK MADDE BAĞIMLILIĞI ÖNLEME EĞİTİMLERİ UYMA! PROJESİ Sivil toplum kuruluşlarının irtibat içinde olduğu ailelerin ve gençlerin, UYuşturucu ve MAdde bağımlılığı konusunda bilgi

Detaylı

T.C. İZMİR KÂTİP ÇELEBİ ÜNİVERSİTESİ ÖĞRENCİ DANIŞMANLIĞI YÖNERGESİ

T.C. İZMİR KÂTİP ÇELEBİ ÜNİVERSİTESİ ÖĞRENCİ DANIŞMANLIĞI YÖNERGESİ T.C. İZMİR KÂTİP ÇELEBİ ÜNİVERSİTESİ ÖĞRENCİ DANIŞMANLIĞI YÖNERGESİ Amaç MADDE 1- (1) Bu yönergenin amacı; İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesi ndeki tüm fakülte ve yüksekokullarda öğrenim görmekte olan öğrencilere

Detaylı

EĞİTİM YÖNETİMİ BİLİM DALI TEZLİ YÜKSEK LİSANS PROGRAMI DERS İÇERİKLERİ

EĞİTİM YÖNETİMİ BİLİM DALI TEZLİ YÜKSEK LİSANS PROGRAMI DERS İÇERİKLERİ EĞİTİM YÖNETİMİ BİLİM DALI TEZLİ YÜKSEK LİSANS PROGRAMI DERS İÇERİKLERİ BİLİMSEL ARAŞTIRMA YÖNTEMLERİ Bu ders kapsamında Eğitim Bilimleri ve Öğretmen Yetiştirme Alanında kullanılan nicel ve nitel araştırma

Detaylı

AİLE EĞİTİMİ KURS PROGRAMI (0-18 YAŞ) UYGULAMALARI İLE İLGİLİ SIKÇA SORULAN SORULAR VE CEVAPLARI

AİLE EĞİTİMİ KURS PROGRAMI (0-18 YAŞ) UYGULAMALARI İLE İLGİLİ SIKÇA SORULAN SORULAR VE CEVAPLARI AİLE EĞİTİMİ KURS PROGRAMI (0-18 YAŞ) UYGULAMALARI İLE İLGİLİ SIKÇA SORULAN SORULAR VE CEVAPLARI 1.Neden aile eğitimi Cevap: Ailelerin bilgi beceri yoksunluğunun, çocukların gelişmelerinin önünde büyük

Detaylı

DR. BİRKAN SANCAK Bursa Halk Sağlığı Müdürlüğü

DR. BİRKAN SANCAK Bursa Halk Sağlığı Müdürlüğü DR. BİRKAN SANCAK Bursa Halk Sağlığı Müdürlüğü PROJE AMAÇLARI AMAÇ 1 Madde Bağımlılığını Önleme Konularında Doğru, Güncel ve Standart Bilgilendirme ve Eğitimlerin Sağlanması AMAÇ 2 Bursa İli Yıldırım

Detaylı

İstanbul Tıp Fakültesi Sosyal Sorumluluk Projeleri

İstanbul Tıp Fakültesi Sosyal Sorumluluk Projeleri İstanbul Tıp Fakültesi Sosyal Sorumluluk Projeleri Sosyal Sorumluluk Projelerinin Amacı Yaşamın sürdürülebilirliği, Toplumsal yaşamın iyileştirilmesi için ortak evrensel değerlerin toplumlar tarafından

Detaylı

BAĞIMSIZ BİREY SAĞLIKLI TOPLUM STRATEJİK EYLEM PLANI

BAĞIMSIZ BİREY SAĞLIKLI TOPLUM STRATEJİK EYLEM PLANI AKTİF EĞİTİM -SEN Aktif Eğitimciler Sendikası BAĞIMSIZ BİREY SAĞLIKLI TOPLUM STRATEJİK EYLEM PLANI Aktif Eğitim-Sen - 2015 2 AKTİF EĞİTİM-SEN Beştepe Mahallesi 33. Sokak Nu.:13 Yenimahalle/ ANKARA Tel:

Detaylı

Mirbad Kent Toplum Bilim Ve Tarih Araştırmaları Enstitüsü. Kadına Şiddet Raporu

Mirbad Kent Toplum Bilim Ve Tarih Araştırmaları Enstitüsü. Kadına Şiddet Raporu Mirbad Kent Toplum Bilim Ve Tarih Araştırmaları Enstitüsü Kadına Şiddet Raporu 1 MİRBAD KENT TOPLUM BİLİM VE TARİH ARAŞTIRMALARI ENSTİTÜSÜ KADINA ŞİDDET RAPORU BASIN BİLDİRİSİ KADIN SORUNU TÜM TOPLUMUN

Detaylı

Ankara Numune Eğitim ve Araştırma Hastanesi Mahpus Hasta Bölümü İnceleme Raporu

Ankara Numune Eğitim ve Araştırma Hastanesi Mahpus Hasta Bölümü İnceleme Raporu Ankara Numune Eğitim ve Araştırma Hastanesi Mahpus Hasta Bölümü İnceleme Raporu 24. Dönem 4. Yasama Yılı 2014 (Rapor Komisyonun 29.01.2014 tarihli toplantısında kabul edilmiştir.) ANKARA NUMUNE EĞİTİM

Detaylı

Yeni Göç Yasas Tecrübeleri

Yeni Göç Yasas Tecrübeleri Eflref Ar kan Bildiğiniz gibi Almanya aile birleşiminin gerçekleşmesi konusunda göç yasasında bazı değişiklikler yapmıştır. Bu değişiklikleri eleştirenler ve olumlu görenler bulunmaktadır. Ben göç yasasının

Detaylı

12. MĐSYON 13. VĐZYON

12. MĐSYON 13. VĐZYON 12. MĐSYON Namık Kemal Üniversitesi Tıp Fakültesi nin misyonu, evrensel ölçütleri kendisine temel alan, beraberinde ulusal değerlere sahip çıkan, çağdaş tıp bilgi birikimine sahip, koruyucu hekimlik ilkelerini

Detaylı

VERITAS FOCUS. İş Yerinde Ruh Sağlığı Programları 2013-2014

VERITAS FOCUS. İş Yerinde Ruh Sağlığı Programları 2013-2014 VERITAS FOCUS İş Yerinde Ruh Sağlığı Programları 2013-2014 İş Yerinde Psikolojik Sağlık ve Etkin Çalışma Çalıştay Çalışanların çoğu kez fark edilmeyen psikolojik sorunları verimlilik ve iş tatmininin önündeki

Detaylı

DAYANAK Tekirdağ ilindeki sınavsız öğrenci alan meslek Liseleri

DAYANAK Tekirdağ ilindeki sınavsız öğrenci alan meslek Liseleri Projenin Adı: Projenin Sloganı TEKİRDAĞ MİLLİ EĞİTİM MÜDÜRLÜĞÜ PROJENİN GEREKÇESİ PROJENİN ÖZETİ Çatışmadan kaynaklanan disiplin sorunlarının çokluğu. Meslek Liselerinde disiplin sorunlarının önüne geçebilmek,

Detaylı

TÜRKİYE DE MAĞDUR ÇOCUKLAR

TÜRKİYE DE MAĞDUR ÇOCUKLAR TÜRKİYE DE MAĞDUR ÇOCUKLAR Bilgi Notu-2: Cinsel Suç Mağduru Çocuklar Yazan: Didem Şalgam, MSc Katkılar: Prof. Dr. Münevver Bertan, Gülgün Müftü, MA, Adem ArkadaşThibert, MSc MA İçindekiler Grafik Listesi...

Detaylı

BİZ SİZ HEPİMİZ. Biz: Hakkımızda I Siz: Misyonumuz I Hepimiz: Vizyonumuz

BİZ SİZ HEPİMİZ. Biz: Hakkımızda I Siz: Misyonumuz I Hepimiz: Vizyonumuz www.tugva.org BİZ Türkiye Gençlik Vakfı, merkezi Türkiye, çalışma alanı dünya olan, yenilikçi olmaktan ve icat çıkarmaktan çekinmeyen yeni nesil gençlik vakfı dır. TÜGVA, geleneklerine bağlı kalarak, çağın

Detaylı

Sosyal Hizmet Uzmanlarının Çalıştığı Alana Dair Memnuniyet Araştırması

Sosyal Hizmet Uzmanlarının Çalıştığı Alana Dair Memnuniyet Araştırması Sosyal Hizmet Uzmanlarının Çalıştığı Alana Dair Memnuniyet Araştırması İçindekiler Sosyal Hizmet Uzmanlarının Çalıştığı Alana Dair Memnuniyet Araştırması (Haziran 2011)... 2 1-Ankete Katılan Katılımcı

Detaylı

DÜZCE ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK HİZMETLERİ MESLEK YÜKSEKOKULU DIŞ PAYDAŞ MEMNUNİYET ANKETİ SONUÇLARI

DÜZCE ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK HİZMETLERİ MESLEK YÜKSEKOKULU DIŞ PAYDAŞ MEMNUNİYET ANKETİ SONUÇLARI DÜZCE ÜNİVERSİTESİ SAĞLIK HİZMETLERİ MESLEK YÜKSEKOKULU DIŞ PAYDAŞ MEMNUNİYET ANKETİ SONUÇLARI Haziran, 2016 SUNUŞ Değerli Çalışma Arkadaşlarım, Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksekokulu olarak Sağlık ve Bakım

Detaylı

Sn. M. Cüneyd DÜZYOL, Kalkınma Bakanlığı Müsteşarı Açılış Konuşması, 13 Mayıs 2015

Sn. M. Cüneyd DÜZYOL, Kalkınma Bakanlığı Müsteşarı Açılış Konuşması, 13 Mayıs 2015 Sayın YÖK Başkanı, Üniversitelerimizin Saygıdeğer Rektörleri, Kıymetli Bürokratlar ve Değerli Konuklar, Kalkınma Araştırmaları Merkezi tarafından hazırlanan Yükseköğretimin Uluslararasılaşması Çerçevesinde

Detaylı

ÖZGEÇMİŞ. 4. Öğrenim Durumu: Derece Alan Üniversite Yıl

ÖZGEÇMİŞ. 4. Öğrenim Durumu: Derece Alan Üniversite Yıl ÖZGEÇMİŞ 1. Adı Soyadı : Alper Aksoy 2. Doğum tarihi : 10/05/1971 3. Unvanı : Uzman Psikolog 4. Öğrenim Durumu: Derece Alan Üniversite Yıl Lisans Psikoloji Hacettepe Üniversitesi 1990-1995 Lisansüstü Uygulamalı

Detaylı

Amaç MADDE 1 Kapsam MADDE 2

Amaç MADDE 1 Kapsam MADDE 2 Amaç MADDE 1 (1) Bu Tebliğin amacı, korunma ihtiyacı olan veya suça sürüklenen çocuklar hakkında verilen danışmanlık tedbirlerinin uygulanmasına ilişkin usûl ve esasları düzenlemektir. Kapsam MADDE 2 (1)

Detaylı

GEÇMİŞTEN BUGÜNE DOĞUŞ

GEÇMİŞTEN BUGÜNE DOĞUŞ DOĞUŞ ÜNİVERSİTESİ GEÇMİŞTEN BUGÜNE DOĞUŞ Doğuş markası, eğitime adanmış yarım asra yaklaşan bir anlam ifade etmektedir. Doğuş Üniversitesi eğitimde ilklerin sahibi, yeniliklerin öncüsü olarak, geçmişinden

Detaylı

ANABİLİM EĞİTİM KURUMLARI ARKADAŞLIK İLİŞKİLERİ

ANABİLİM EĞİTİM KURUMLARI ARKADAŞLIK İLİŞKİLERİ A u ok na lu ANABİLİM EĞİTİM KURUMLARI ARKADAŞLIK İLİŞKİLERİ PSİKOLOJİK DANIŞMANLIK VE REHBERLİK BİRİMİ - MART 2014 ANAOKULLARI BÜLTENİ ARKADAŞLIK İLİŞKİLERİ Okul öncesi dönem, gelişimin hızlı olması ve

Detaylı

AİLE EĞİTİM PROGRAMLARI (AÇEV)

AİLE EĞİTİM PROGRAMLARI (AÇEV) AİLE EĞİTİM PROGRAMLARI (AÇEV) Eylül, 2009 Çocuk İstismarını ve İhmalini Önleme Kongresi, Ankara Uzm. Seda YILMAZ İNAL AÇEV Ankara Temsilcisi Ailenin Önemi Anne-babalar, ilk eğiticiler olarak çocukların

Detaylı

KADIN DOSTU KENTLER - 2

KADIN DOSTU KENTLER - 2 KADIN DOSTU KENTLER - 2 KADIN DOSTU KENT NEDİR? KADINLARIN Sağlık, eğitim ve sosyal hizmetlere İstihdam olanaklarına Kaliteli, kapsamlı kentsel hizmetlere (ulaşım, konut vb) Şiddete maruz kaldıkları takdirde

Detaylı

1- Adı Soyadı: Fulya Seda Giray Sözen 2- Doğum Tarihi: Unvanı: Yrd. Doç. Dr. 4- Öğrenim Durumu: Derece Alan Üniversite Yıl.

1- Adı Soyadı: Fulya Seda Giray Sözen 2- Doğum Tarihi: Unvanı: Yrd. Doç. Dr. 4- Öğrenim Durumu: Derece Alan Üniversite Yıl. 1- Adı Soyadı: Fulya Seda Giray Sözen 2- Doğum Tarihi: 13.09.1984 3- Unvanı: Yrd. Doç. Dr. 4- Öğrenim Durumu: Derece Alan Üniversite Yıl Lisans İngilizce Sosyoloji İstanbul Bilgi 2002-2007 (Anadal) İngilizce

Detaylı

EĞİTİM MERKEZLERİNİN 2015 YILI EĞİTİM PLANI CEZA İNFAZ KURUMLARI VE TUTUKEVLERİ PERSONELİ ANKARA EĞİTİM MERKEZİ

EĞİTİM MERKEZLERİNİN 2015 YILI EĞİTİM PLANI CEZA İNFAZ KURUMLARI VE TUTUKEVLERİ PERSONELİ ANKARA EĞİTİM MERKEZİ EĞİTİM MERKEZLERİNİN 2015 YILI EĞİTİM PLANI CEZA İNFAZ KURUMLARI VE TUTUKEVLERİ PERSONELİ ANKARA EĞİTİM MERKEZİ S.NO EĞİTİM MERKEZİNİN ADI TALEP EDEN BİRİM TARİHLERİ ARASINDA EĞİTİMİN ADI TÜRÜ HEDEF KİTLE

Detaylı

Teknoloji Bağımlılığı

Teknoloji Bağımlılığı Teknoloji Bağımlılığı Açelya Şahin Fırat Uzman Klinik Psikolog www.monomente.com MEV Okulları Basınköy 17.11.2015 Bağımlılık nedir? Bağımlılık; herhangi bir insan, nesne veya maddeye karşı duyulan önlenemez

Detaylı

İNFAZ VE KORUMA MEMURU (GARDİYAN)

İNFAZ VE KORUMA MEMURU (GARDİYAN) TANIM Ceza ve infaz kurumlarında hükümlü ve tutukluların talimatlar çerçevesinde, fiziki ve teknik imkanları kullanarak, can mal güvenliği ve huzuru sağlamak için gözetim, denetim ve kontrolünü yapan kişidir.

Detaylı

SCA Davranış Kuralları

SCA Davranış Kuralları SCA Davranış Kuralları SCA Davranış Kuralları SCA paydaşları ile değer yaratmaya, çalışanları, müşterileri, tüketicileri, hissedarları ve diğer iş ortaklarıyla saygı, sorumluluk ve mükemmelliğe dayanan

Detaylı

Öğretmen Yetiştirme ve Eğitimi Genel Müdürlüğü

Öğretmen Yetiştirme ve Eğitimi Genel Müdürlüğü Ek 1 ÖZ DEĞERLENDİRME FORMU (Öğretmenlik Mesleği Genel Yeterliklerine İlişkin) Sayın Öğretmenim, Bu form, sizin kişisel ve mesleki yeterlik düzeyinizi kendi bakış açınızla değerlendirmeniz için hazırlanmıştır.

Detaylı

Türk Tıbbi Onkoloji Derneği nin

Türk Tıbbi Onkoloji Derneği nin Türk Tıbbi Onkoloji Derneği nin Kanser Kontrolü ndeki Rolü DR. PINAR SAİP TÜRK TIBBİ ONKOLOJİ DERNEĞİ BAŞKANI Misyonumuz Ülkemizdeki tıbbi onkologların özlük haklarını savunmak, birlikte çalışma kültürünü

Detaylı

R E H B E R L İ K B Ü L T E N İ - 1

R E H B E R L İ K B Ü L T E N İ - 1 1886 ÖZEL GETRONAGAN ERMENİ LİSESİ R E H B E R L İ K B Ü L T E N İ - 1 2010 2011 Bilgili olduğumuz oranda özgür oluruz. Sokrates 9. S ı n ı f l a r LĠSELĠ OLMAK ve REHBERLĠK SERVĠSĠNĠN TANITIMI Sevgili

Detaylı

BÜYÜKŞEHİR BELEDİYELERİ ÖZÜRLÜ HİZMET BİRİMLERİ YÖNETMELİĞİ. Resmi Gazete Tarihi: 16.08.2006. Resmi Gazete Sayısı: 26261 BİRİNCİ BÖLÜM

BÜYÜKŞEHİR BELEDİYELERİ ÖZÜRLÜ HİZMET BİRİMLERİ YÖNETMELİĞİ. Resmi Gazete Tarihi: 16.08.2006. Resmi Gazete Sayısı: 26261 BİRİNCİ BÖLÜM BÜYÜKŞEHİR BELEDİYELERİ ÖZÜRLÜ HİZMET BİRİMLERİ YÖNETMELİĞİ Resmi Gazete Tarihi: 16.08.2006 Resmi Gazete Sayısı: 26261 BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Amaç MADDE 1 - (1) Bu Yönetmeliğin

Detaylı

Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı Çocuk Hizmetleri Genel Müdürlüğü Anka Çocuk Destek Programı Uygulama Yönergesi

Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı Çocuk Hizmetleri Genel Müdürlüğü Anka Çocuk Destek Programı Uygulama Yönergesi Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı Çocuk Hizmetleri Genel Müdürlüğü Anka Çocuk Destek Programı Uygulama Yönergesi BİRİNCİ BÖLÜM Amaç ve Tanımlar Amaç MADDE 1-(1) Bu Yönergeninin amacı; suça sürüklenmesi,

Detaylı

EZİNE ÇOK PROGRAMLI LİSESİ HAYDİ! HALİL İBRAHİM SOFRASINA

EZİNE ÇOK PROGRAMLI LİSESİ HAYDİ! HALİL İBRAHİM SOFRASINA EZİNE ÇOK PROGRAMLI LİSESİ HAYDİ! HALİL İBRAHİM SOFRASINA 1-PROJENİN ADI: HAYDİ HALİL İBRAHİM SOFRASINA EZİNE ÇOK PROGRAMLI LİSESİ 2-PROJENİN ÖZETİ: 2013-2014 eğitim- öğretim yılında okulumuz da gerçekleştireceğimiz

Detaylı

BELGESİ. YÜKSEK PLANLAMA KURULU KARARI Tarih: 05.06.2009 Sayı: 2009/21

BELGESİ. YÜKSEK PLANLAMA KURULU KARARI Tarih: 05.06.2009 Sayı: 2009/21 TÜRKİYE HAYAT BOYU ÖĞRENME STRATEJİ BELGESİ YÜKSEK PLANLAMA KURULU KARARI Tarih: 05.06.2009 Sayı: 2009/21 Dr. Mustafa AKSOY Hayat Boyu Öğrenmenin Geliştirilmesi Operasyon Koordinatörü mustafaaksoy@meb.gov.tr

Detaylı

Aliağa Rehberlik ve Araştırma Merkezi Müdürlüğü

Aliağa Rehberlik ve Araştırma Merkezi Müdürlüğü Aliağa Rehberlik ve Araştırma Merkezi Müdürlüğü Aliağa Rehberlik ve Araştırma Merkezi Müdürlüğü Aliağa Rehberlik ve Araştırma Merkezi 2004 yılında Hükümet konağının 5. katında 4 oda tahsis edilerek kurulmuştur.

Detaylı

AFETLERDE ERGOTERAPİ. Prof.Dr. Esra AKI H.Ü Sağlık Bilimleri Fakültesi Ergoterapi Bölümü

AFETLERDE ERGOTERAPİ. Prof.Dr. Esra AKI H.Ü Sağlık Bilimleri Fakültesi Ergoterapi Bölümü AFETLERDE ERGOTERAPİ Prof.Dr. Esra AKI H.Ü Sağlık Bilimleri Fakültesi Ergoterapi Bölümü Ergoterapi Nedir? Anlamlı ve amaçlı aktivitelerle sağlığı ve refahı geliştiren kişi merkezli bir sağlık mesleğidir.

Detaylı

Eğitimde ve Toplumsal Katılımda Cinsiyet Eşitliğinin Sağlanması Projesi

Eğitimde ve Toplumsal Katılımda Cinsiyet Eşitliğinin Sağlanması Projesi Eğitimde ve Toplumsal Katılımda Cinsiyet Eşitliğinin Sağlanması Projesi 2005-2008 Gerçekleştirmek istediğimiz hedeflerimiz var... Birleşmiş Milletler Bin Yıl Hedefleri: Tüm kız ve erkek çocuklarının ücretsiz,

Detaylı

LGBTİ MAHKUMLARA HAPİSHANEDE İŞKENCE GİBİ TECRİT

LGBTİ MAHKUMLARA HAPİSHANEDE İŞKENCE GİBİ TECRİT LGBTİ MAHKUMLARA HAPİSHANEDE İŞKENCE GİBİ TECRİT! Aralık 2, 2015, 11:40 Birçok sivil toplum kuruluşu, yaptıkları ortak bildiri ile Alanya L Tipi Hapishanesindeki LGBTİ mahpusların fiili olarak tecrit altında

Detaylı

SÜLEYMAN DEMİREL ÜNİVERSİTESİ GÖNEN MESLEK YÜKSEKOKULU 2016-2020 STRATEJİK PLAN ÇALIŞMASI İÇİNDEKİLER

SÜLEYMAN DEMİREL ÜNİVERSİTESİ GÖNEN MESLEK YÜKSEKOKULU 2016-2020 STRATEJİK PLAN ÇALIŞMASI İÇİNDEKİLER SÜLEYMAN DEMİREL ÜNİVERSİTESİ GÖNEN MESLEK YÜKSEKOKULU 2016-2020 STRATEJİK PLAN ÇALIŞMASI İÇİNDEKİLER 1.Gönen Meslek yüksekokulu Logosu... 1 2. Durum Analizi... 1 2.1.Gönen Meslek Yüksekokulu Tarihçesi...

Detaylı

KORKMADAN ÖĞRENMEK OKUL ve OKUL ÇEVRESİ GÜVENLİĞİ

KORKMADAN ÖĞRENMEK OKUL ve OKUL ÇEVRESİ GÜVENLİĞİ 06 KORKMADAN ÖĞRENMEK OKUL ve OKUL ÇEVRESİ GÜVENLİĞİ ULUSLARARASI STRATEJİK ARAŞTIRMALAR KURUMU Sosyal Araştırmalar Merkezi USAK RAPOR NO: 11-06 Dilek Karal Eylül 2011 Korkmadan Öğrenmek: Okul ve Okul

Detaylı

HİBE VEREN KURUMLAR TEKNOLOJİ TRANSFER OFİSİ

HİBE VEREN KURUMLAR TEKNOLOJİ TRANSFER OFİSİ HİBE VEREN KURUMLAR TEKNOLOJİ TRANSFER OFİSİ Gaziantep ve AB Projeleri SIRASI KURULUŞ SÖZLEŞME ADEDİ YÜZDESİ HİBE TUTARI ( ) YÜZDESİ 1 Ankara 206 6,39 23.461.895,52 5,83 2 İstanbul 203 6,29 25.963.219,98

Detaylı

ECE Hizmetleri Yoksullara Nasıl Yaygınlaştırılır ve Kadınlar için Güçlendirme Stratejisi Olarak Nasıl Kullanılır?

ECE Hizmetleri Yoksullara Nasıl Yaygınlaştırılır ve Kadınlar için Güçlendirme Stratejisi Olarak Nasıl Kullanılır? ECE Hizmetleri Yoksullara Nasıl Yaygınlaştırılır ve Kadınlar için Güçlendirme Stratejisi Olarak Nasıl Kullanılır? Kadın ve Çocuk Merkezleri ECE Hizmetleri Sunan Kadın Kooperatifleri Kadın Emeğii Değerlendirme

Detaylı

18 KASIM PAZARTESİ İZMİR GÜNDEMİ. -Sağlık, Kültür ve Spor Daire Başkanlığı - Basın Halkla İlişkiler Şube Müdürlüğü

18 KASIM PAZARTESİ İZMİR GÜNDEMİ. -Sağlık, Kültür ve Spor Daire Başkanlığı - Basın Halkla İlişkiler Şube Müdürlüğü 18 KASIM PAZARTESİ İZMİR GÜNDEMİ -Sağlık, Kültür ve Spor Daire Başkanlığı - Basın Halkla İlişkiler Şube Müdürlüğü Maddeye Değil, Hayata Bağlan Bağımlılık yaşının sürekli düşmesi üzerine, toplumda bağımlılıkla

Detaylı

İş Yerinde Ruh Sağlığı

İş Yerinde Ruh Sağlığı İş Yerinde Ruh Sağlığı Yeni bir Yaklaşım Freud a göre, bir insan sevebiliyor ve çalışabiliyorsa ruh sağlığı yerindedir. Dünya Sağlık Örgütü nün tanımına göre de ruh sağlığı, yalnızca ruhsal bir rahatsızlık

Detaylı

2014 2015 Öğretim Yılı Rehberlik Çerçeve Programı kapsamlı gelişimsel psikolojik danışmanlık hizmetleri anlayışına bağlı kalınarak hazırlanmıştır.

2014 2015 Öğretim Yılı Rehberlik Çerçeve Programı kapsamlı gelişimsel psikolojik danışmanlık hizmetleri anlayışına bağlı kalınarak hazırlanmıştır. K. K. T. C. MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI EĞİTİM ORTAK HİZMETLER DAİRESİ MÜDÜRLÜĞÜ PSİKOLOJİK DANIŞMA REHBERLİK VE ARAŞTIRMA ŞUBESİ 2014 2015 Öğretim Yılı Rehberlik Çerçeve Programı kapsamlı gelişimsel psikolojik

Detaylı

ANKET SONUÇLARI. Anket -1 Lise Öğrencileri anketi.

ANKET SONUÇLARI. Anket -1 Lise Öğrencileri anketi. ANKET SONUÇLARI Anket -1 Lise Öğrencileri anketi. Bu anket, çoğunluğu Ankara Kemal Yurtbilir İşitme Engelliler Meslek Lisesi öğrencisi olmak üzere toplam 130 öğrenci üzerinde gerçekleştirilmiştir. Araştırmaya

Detaylı

Türkiye de Erken Çocukluk Eğitimi. Temel Eği)m Genel Müdürlüğü. Funda KOCABIYIK Genel Müdür

Türkiye de Erken Çocukluk Eğitimi. Temel Eği)m Genel Müdürlüğü. Funda KOCABIYIK Genel Müdür Türkiye de Erken Çocukluk Eğitimi Temel Eği)m Genel Müdürlüğü Funda KOCABIYIK Genel Müdür 2013 I. Türkiye de Geçmişten Günümüze Erken Çocukluk Eğitimi II. Türkiye de Erken Çocukluk Eğitiminin Yapısı III.

Detaylı

Araştırma Notu 14/163

Araştırma Notu 14/163 g Araştırma Notu 14/163 7 Mart 2014 REİSİ KADIN OLAN HER DÖRT HANEDEN BİRİ YOKSUL Gökçe Uysal * ve Mine Durmaz ** Yönetici özeti Gerek toplumsal cinsiyet eşitliği gerekse gelecek nesillerin fırsat eşitliği

Detaylı

ENGELLİ KADINLARIN HAK TEMELLİ MÜCADELE ADIMLARI PROJESİ

ENGELLİ KADINLARIN HAK TEMELLİ MÜCADELE ADIMLARI PROJESİ ENGELLİ KADINLARIN HAK TEMELLİ MÜCADELE ADIMLARI PROJESİ Proje Hakkında Sabancı Vakfı Toplumsal Gelişme Hibe Programı kapsamında desteklenen Engelli Kadınların Hak Temelli Mücadele Adımları projemiz Orta

Detaylı

Sivil Toplum Afet Platformu: Soma İçin Bilgi Paylaşımı Toplantısı 21.05.2014

Sivil Toplum Afet Platformu: Soma İçin Bilgi Paylaşımı Toplantısı 21.05.2014 Kurum Adı ÇALIŞMA ALANI NE YAPIYOR NEREDE HEDEF GRUP NE AŞAMADA KAPASITE ve EK BİLGİLER SİTAP adına Hayata Anne Çocuk Vakfı (AÇEV) İnsan Kaynağını Geliştirme Vakfı (İKGV) Bilgi Yönetimi ve Planlama Soma

Detaylı

M-CARE. Anket Sonuçları Raporu - Yönetici Özeti

M-CARE. Anket Sonuçları Raporu - Yönetici Özeti M-CARE Engelli ve Yaşlı Bireylere Evde Bakım ve Sağlık Hizmeti Sağlayıcılarının Mobil Eğitimi Anket Sonuçları Raporu - Yönetici Özeti İş Paketi No: İş Paketi Adı: İP2 Durum Taslak 1 Araştırma ve Analiz

Detaylı

Pazartesi İzmir Basın Gündemi

Pazartesi İzmir Basın Gündemi 16.01-2017 Pazartesi İzmir Basın Gündemi Kurumsal Dış Değerlendirme Süreci Tamamlandı Yükseköğretim Kalite Güvencesi Yönetmeliği Gereği, 2016 yılında 20 üniversite ile başlanan kurumsal dış değerlendirme

Detaylı

Yrd. Doç. Dr. Nilay PEKEL ULUDAĞLI

Yrd. Doç. Dr. Nilay PEKEL ULUDAĞLI Yrd. Doç. Dr. Nilay PEKEL ULUDAĞLI Doğum Tarihi: 1980 E-posta: npekel@baskent.edu.tr Tel: 0 312 246 66 66-1645 (Dahili) Faks: 0 312 246 663 Adres: Başkent Üniversitesi, Fen-Edebiyat Fakültesi, Psikoloji

Detaylı

Ankara Şubesi Yönetim Kurulu Başkanı

Ankara Şubesi Yönetim Kurulu Başkanı 12.02.2009 Çağdaş Yaşamı Destekleme Derneği olarak, toplumsal sorunlara yaklaşımımız sorunların değil çözümün bir parçası olmaktır. Bu nedenle, ülke sorunlarının çözümüne yönelik somut projeler oluşturarak

Detaylı

GÖÇ İDARESİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ TAŞRA TEŞKİLATI KURULUŞ, GÖREV VE ÇALIŞMA YÖNETMELİĞİ. Resmi Gazete Tarihi: 14.11.2013, Sayısı: 28821

GÖÇ İDARESİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ TAŞRA TEŞKİLATI KURULUŞ, GÖREV VE ÇALIŞMA YÖNETMELİĞİ. Resmi Gazete Tarihi: 14.11.2013, Sayısı: 28821 GÖÇ İDARESİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ TAŞRA TEŞKİLATI KURULUŞ, GÖREV VE ÇALIŞMA YÖNETMELİĞİ Resmi Gazete Tarihi: 14.11.2013, Sayısı: 28821 BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Amaç ve kapsam MADDE 1 (1)

Detaylı

Stratejik Plan 2015-2019

Stratejik Plan 2015-2019 Stratejik Plan 2015-2019 Bu Stratejik Plan önümüzdeki beş yıl Bezmiâlem in gelmesini umut ettiğimiz yeri ve buraya nasıl geleceğimizi anlatan bir Vizyon Belgesidir. 01.01.2015 Rektör Sunuşu Sevgili Bezmiâlem

Detaylı

2013 / 2014 SAYI: 17. Haftanın Bazı Başlıkları

2013 / 2014 SAYI: 17. Haftanın Bazı Başlıkları 2013 / 2014 SAYI: 17 Haftanın Bazı Başlıkları Çocukla İyi Zaman Geçirmenin 10 Yolu VI. Geleneksel Piyano Resitali Miniklere Anlamlı Hediye Okul Küçük Erkek Basketbol Takımı mızdan Başarı Çocukla İyi Zaman

Detaylı

Sivil Toplum Geliştirme Merkezi KATILIMCI DEMOKRASİDE YEREL YÖNETİM-STK İŞBİRLİĞİ 1. TOPLANTI

Sivil Toplum Geliştirme Merkezi KATILIMCI DEMOKRASİDE YEREL YÖNETİM-STK İŞBİRLİĞİ 1. TOPLANTI Sivil Toplum Geliştirme Merkezi KATILIMCI DEMOKRASİDE YEREL YÖNETİM-STK İŞBİRLİĞİ 1. TOPLANTI 25-26 Kasım 2005, İstanbul Sivil Toplumun Geliştirilmesi İçin Örgütlenme Özgürlüğünün Güçlendirilmesi Projesi,

Detaylı

Şiddetin Psikolojisi Bahar Dönemi Adli Psikoloji Doktora Programı. Şiddetin çevresel kökenleri

Şiddetin Psikolojisi Bahar Dönemi Adli Psikoloji Doktora Programı. Şiddetin çevresel kökenleri Şiddetin Psikolojisi 2015-2016 Bahar Dönemi Adli Psikoloji Doktora Programı Şiddetin çevresel kökenleri Aile Özellikleri Eğitim Durumu ve Gelir Problem davranış Arkadaş seçimi Etkisiz ya da fiziksel disiplin

Detaylı

GADEM AÇILIŞ. Meclis üyelerimizin vermiş olduğu soru önergesi ile GADEM in temeli atılmıştır.

GADEM AÇILIŞ. Meclis üyelerimizin vermiş olduğu soru önergesi ile GADEM in temeli atılmıştır. KONU BAŞLIKLARIMIZ GADEM Açılış Misyonumuz Hedef kitlemiz İşleyişimiz İşbirliği yaptığımız kurumlar Mobil Ekip Uygulamamız Bütünşehir Sistemi Etkinliklerimiz Ödül Sistemimiz Danışan İstatistiklerimiz GADEM

Detaylı

Hakkımızda GHA 2007 / 2

Hakkımızda GHA 2007 / 2 Tanıtım Hakkımızda Kurucumuz, yaşam ile ilgili araştırma, deneyim, gözlem ve eğitim ile hayatın bilinçle uygulanması gereken bir süreç olduğunu belirledi ve bu bilincin insanlığa verilmesini hedefledi.

Detaylı

Avrupa Birliği Eğitim ve Gençlik Programları. Bilgilendirme Toplantıları

Avrupa Birliği Eğitim ve Gençlik Programları. Bilgilendirme Toplantıları Avrupa Birliği Eğitim ve Gençlik Programları Bilgilendirme Toplantıları Ulusal Ajans olarak da bilinen AB Eğitim ve Gençlik Programları Merkezi Başkanlığı, Avrupa Komisyonu tarafından yürütülen Eğitim

Detaylı

Ebelik Sosyal Hizmet. Hemşirelik. http://syo.kocaeli.edu.tr

Ebelik Sosyal Hizmet. Hemşirelik. http://syo.kocaeli.edu.tr Ebelik Sosyal Hizmet Hemşirelik http://syo.kocaeli.edu.tr Okulumuzun varlık nedeni, bilimsel bilgi ışığında, değişime ve gelişime açık, toplumsal duyarlılık ve sorumluluğu olan, sorun çözme yeteneği gelişmiş,

Detaylı

ÖZEL ANAKENT İLKOKULU. 2013-2014 EĞİTİM ve ÖĞRETİM DÖNEMİ DEĞERLER EĞİTİMİ PROJESİ OCAK ŞUBAT SAYFASI

ÖZEL ANAKENT İLKOKULU. 2013-2014 EĞİTİM ve ÖĞRETİM DÖNEMİ DEĞERLER EĞİTİMİ PROJESİ OCAK ŞUBAT SAYFASI ÖZEL ANAKENT İLKOKULU 2013-2014 EĞİTİM ve ÖĞRETİM DÖNEMİ DEĞERLER EĞİTİMİ PROJESİ OCAK ŞUBAT SAYFASI TAKIM RUHU HEDEF BELİRLEME VE PLANLI OLMA Hedeflere ulaşmak için düzenli çalışmalar yaptık Öğrencilerimiz

Detaylı

ULUSAL KLİNİK ARAŞTIRMA ALTYAPI AĞI (TUCRIN) UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ

ULUSAL KLİNİK ARAŞTIRMA ALTYAPI AĞI (TUCRIN) UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ ULUSAL KLİNİK ARAŞTIRMA ALTYAPI AĞI (TUCRIN) UYGULAMA VE ARAŞTIRMA MERKEZİ FAALİYET RAPORU 2012 SUNUŞ Bilimsel araştırmaların günümüzdeki haliyle daha karmaşık ve zorlu sorulara cevap arandıkça, daha fazla

Detaylı

KANSER HASTALIĞINDA PSİKOLOJİK DESTEĞİN ÖNEMİ & DEPRESYON. Uzm. İletişim Deniz DOĞAN Liyezon Psikiyatri Yük.Hem.

KANSER HASTALIĞINDA PSİKOLOJİK DESTEĞİN ÖNEMİ & DEPRESYON. Uzm. İletişim Deniz DOĞAN Liyezon Psikiyatri Yük.Hem. KANSER HASTALIĞINDA PSİKOLOJİK DESTEĞİN ÖNEMİ & DEPRESYON Uzm. İletişim Deniz DOĞAN Liyezon Psikiyatri Yük.Hem. Onkoloji Okulu İstanbul /2014 SAĞLIK NEDİR? Sağlık insan vücudunda; Fiziksel, Ruhsal, Sosyal

Detaylı

T.C. MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI Özel Eğitim, Rehberlik ve Danışma Hizmetleri Genel Müdürlüğü

T.C. MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI Özel Eğitim, Rehberlik ve Danışma Hizmetleri Genel Müdürlüğü T.C. MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI Özel Eğitim, Rehberlik ve Danışma Hizmetleri Genel Müdürlüğü AFYONKARAHİSAR REHBERLİK VE ARAŞTIRMA MERKEZİ MÜDÜRLÜĞÜ 1 MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI REHBERLİK VE PSİKOLOJİK DANIŞMA

Detaylı

ERASMUS+ ( ) 2016

ERASMUS+ ( ) 2016 ERASMUS+ (2014-2020) 2016 Yürütme Ajansı na Sunulan Merkezi Projeler Merkezi Projeler MERKEZİ PROJELER NİÇİN ÖNEMLİDİR? Sektörlere yön veren kurum ve kuruluşlarla ortaklık kurmayı sağlar, Proje sonuçlarının

Detaylı

ÇALIŞTAY II ÜNİVERSİTELERDE CİNSEL TACİZ VE CİNSEL SALDIRIYA KARŞI NELER YAPILABİLİR? ÇALIŞTAYI II 04 EKİM 2012 ÇALIŞTAY RAPORU GİRİŞ

ÇALIŞTAY II ÜNİVERSİTELERDE CİNSEL TACİZ VE CİNSEL SALDIRIYA KARŞI NELER YAPILABİLİR? ÇALIŞTAYI II 04 EKİM 2012 ÇALIŞTAY RAPORU GİRİŞ ÇALIŞTAY II ÜNİVERSİTELERDE CİNSEL TACİZ VE CİNSEL SALDIRIYA KARŞI NELER YAPILABİLİR? ÇALIŞTAYI II 04 EKİM 2012 ÇALIŞTAY RAPORU GİRİŞ Doğu Akdeniz Üniversitesi Kadın Araştırmaları ve Eğitimi Merkezi tarafından

Detaylı

EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI SULUCA ORTAOKULU 6/B SINIFI 2. DÖNEM VELİ TOPLANTI TUTANAĞI

EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI SULUCA ORTAOKULU 6/B SINIFI 2. DÖNEM VELİ TOPLANTI TUTANAĞI 2015 2016 EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI SULUCA ORTAOKULU 6/B SINIFI 2. DÖNEM VELİ TOPLANTI TUTANAĞI TARİH: 18.02.2016 Perşembe Saat: 12.00 YER: 6-B Sınıfı VELİ TOPLANTISI GÜNDEM MADDELERİ Yoklama Velilerin görevleri,

Detaylı

28.10.2009. 1. Rakamlarla İş Bankası. 2. İş Bankası Müşteri Odaklı Dönüşüm Programı. 4. Misyon, Vizyon ve Çalışma İlkelerimiz

28.10.2009. 1. Rakamlarla İş Bankası. 2. İş Bankası Müşteri Odaklı Dönüşüm Programı. 4. Misyon, Vizyon ve Çalışma İlkelerimiz Yetenek Yönetimi Bölümü 27 Ekim 2009 1. Rakamlarla İş Bankası 2. İş Bankası Müşteri Odaklı Dönüşüm Programı 3. Yeni İK İş Modeli 4. Misyon, Vizyon ve Çalışma İlkelerimiz 5. Yetenek Yönetimi Yaklaşımımız

Detaylı

SODES 2011 ÇALIŞTAYI - GAZİANTEP

SODES 2011 ÇALIŞTAYI - GAZİANTEP SODES 2011 ÇALIŞTAYI - GAZİANTEP SODES 2011 yılı hibe çağrısına yönelik Gaziantep Valiliği SODES Proje Koordinasyon Birimi tarafından 21 Nisan 2011 tarihinde Tilmen Otel de çalıştay düzenlenmiştir. Çalıştay

Detaylı

DOĞAN GRUBU SOSYAL SORUMLULUK POLİTİKASI

DOĞAN GRUBU SOSYAL SORUMLULUK POLİTİKASI DOĞAN GRUBU SOSYAL SORUMLULUK POLİTİKASI Sayfa : 1/5 1. AMAÇ Bu politikanın amacı, Doğan Grubu olarak sosyal sorumluluk ilkelerimizi belirtmek ve sosyal sorumluluk kapsamındaki çalışmaların Grubumuz için

Detaylı

AMASYA ÜNİVERSİTESİ SABUNCUOĞLU ŞEREFEDDİN SAĞLIK HİZMETLERİ MESLEK YÜKSEKOKULU

AMASYA ÜNİVERSİTESİ SABUNCUOĞLU ŞEREFEDDİN SAĞLIK HİZMETLERİ MESLEK YÜKSEKOKULU AMASYA ÜNİVERSİTESİ SABUNCUOĞLU ŞEREFEDDİN SAĞLIK HİZMETLERİ MESLEK YÜKSEKOKULU PROJENİN AMACI 1- Ekonomik yetersizlikten kaynaklı sorunları azaltmak; Amasya il merkezinde, dezavantajlı grupta yer alan

Detaylı

Sayı: 2000/01 FAALİYET TEKNİK RAPORU

Sayı: 2000/01 FAALİYET TEKNİK RAPORU Sayı: 2000/01 FAALİYET TEKNİK RAPORU 2000 Sayfa No: İÇERİK Kapak 2 İçerik 3 1. AKEV Hakkında 4 2. Mütevelli Heyeti ve Yönetim Kurulu 5 3. Özet 6 4. Faaliyetler ve Çıktılar 8 5. Genel Başarı Göstergeleri

Detaylı

Köy nüfusu genel olarak azalmaktadır Kamu hizmetleri kırsal alanda yetersiz. Tarım ve hayvancılıkta elde edilen gelir düşük

Köy nüfusu genel olarak azalmaktadır Kamu hizmetleri kırsal alanda yetersiz. Tarım ve hayvancılıkta elde edilen gelir düşük Çorum 3. grup (Kırılgan Gruplar) Moderatör: Yrd. Doç. Dr. Metin UÇAR Raportör: Sümer ÇAKIR I.Bölüm Kırsalda yaşayanlar Sorunlar Gelir kaynakları yetersiz Köy nüfusu genel olarak azalmaktadır Kamu hizmetleri

Detaylı

Neyi Amaçlamaktadır?

Neyi Amaçlamaktadır? Neyi Amaçlamaktadır? Toplumsal cinsiyet ve kadın çalışmaları ile ilgili akademisyen, idari kadro, mezun ve öğrencileri bir araya getirmeyi, Akademik araştırmaları teşvik etmeyi, Konuyla ilgili ders ve

Detaylı

TÜRKİYE - SUUDİ ARABİSTAN YUVARLAK MASA TOPLANTISI 1

TÜRKİYE - SUUDİ ARABİSTAN YUVARLAK MASA TOPLANTISI 1 ( STRATEJİK VİZYON BELGESİ ) TÜRKİYE - SUUDİ ARABİSTAN YUVARLAK MASA TOPLANTISI 1 Yeni Dönem Türkiye - Suudi Arabistan İlişkileri: Kapasite İnşası ( 2016, İstanbul - Riyad ) Türkiye 75 milyonluk nüfusu,

Detaylı

2014-2023 BÖLGE PLANI SÜRECİ. Eskişehir Sosyal Yapı Özel İhtisas Komisyonu Çalışmaları 14.05.2013 Anadolu Üniversitesi

2014-2023 BÖLGE PLANI SÜRECİ. Eskişehir Sosyal Yapı Özel İhtisas Komisyonu Çalışmaları 14.05.2013 Anadolu Üniversitesi 2014-2023 BÖLGE PLANI SÜRECİ Eskişehir Sosyal Yapı Özel İhtisas Komisyonu Çalışmaları 14.05.2013 Anadolu Üniversitesi Küreselleşme Küresel ekonominin bütünleşmesi Eşitsiz büyüme Ekonomik krizler Kaynak

Detaylı

Çocuk Haklarına Dair Sözleşmesinin Uygulanması

Çocuk Haklarına Dair Sözleşmesinin Uygulanması Birleşmiş Milletler Çocuk Haklarına Dair Sözleşme CRC/C/TUR/Q/2-3 Dağıtım: Genel 16 Kasım 2011 Aslı: İngilizce Çocuk Hakları Komitesi Altmışıncı Oturum 29 Mayıs 15 Haziran 2012 Çocuk Haklarına Dair Sözleşmesinin

Detaylı

TARLABAŞI TOPLUM MERKEZİ

TARLABAŞI TOPLUM MERKEZİ TARLABAŞI TOPLUM MERKEZİ Tarlabaşı Toplum Merkezi (TTM) İstanbul un cok boyutlu dezavantajlı bölgelerinden biri olan Tarlabaşı nda bölge sakinlerinin kent yaşamına eşit katılımlarını desteklemek için 2006

Detaylı