DERS SOSYAL BİLGİLER PROJENİN KONUSU BULAŞICI HASTALIKLAR HAZIRLAYANLAR MERVE ONARAN MİNE BARDAKÇI DEFNE MEVSİM H.PINAR DÖNMEZ

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "DERS SOSYAL BİLGİLER PROJENİN KONUSU BULAŞICI HASTALIKLAR HAZIRLAYANLAR MERVE ONARAN MİNE BARDAKÇI DEFNE MEVSİM H.PINAR DÖNMEZ"

Transkript

1 ÖZEL EGE LİSESİ DERS SOSYAL BİLGİLER PROJENİN KONUSU BULAŞICI HASTALIKLAR HAZIRLAYANLAR MERVE ONARAN MİNE BARDAKÇI DEFNE MEVSİM H.PINAR DÖNMEZ DERS ÖĞRETMENİ AHMET KANYILMAZ İZMİR 1

2 İÇİNDEKİLER Teşekkür... 1 Önsöz... 2 Bulaşıcı Hastalıklar/Çiçek Hastalığı... 3 Difteri...4 Bulaşıcı Hastalıklar Tablosu... 5 Çocuk Felci... 6 Grip...7/8 Kızamık...9 Kızamıkçık...10 Kızıl/Kolera...11 Kuduz Menenjit/Suçiçeği...13 Tüberküloz...14/15 Tetanos Tifo...17 Tifüs...18/19 AIDS...20/26 Kaynakça

3 TEŞEKKÜR Bu projeyi hazırlamamızda bize yardım eden Sosyal Bilgiler öğretmenimiz Ahmet Kanyılmaz a, Kütüphane görevlilerine, bilgisayar öğretmenlerimize ve ailelerimize teşekkür ederiz. 3

4 ÖNSÖZ Yeryüzünde yaşam başladığından beri varolan bulaşıcı hastalıklar ana sağlık sorunlarının büyük bir kısmını oluşturmakta ve insan hayatını tehdit etmektedir. Son yüzyıllarda modern tıbbın ve aşı teknolojisinin gelişmesiyle bulaşıcı hastalıklara karşı oldukça büyük gelişme ve ilerlemeler yapılmıştır. Ancak son yıllarda ortaya çıkan ve henüz tam olarak tedavisi bulunamamış AIDS, SARS gibi hastalıklar nedeniyle insanoğlunun, bulaşıcı hastalıklarla olan savaşı devam etmektedir. Biz de insanların bulaşıcı hastalıklar hakkında genel bir bilgi sahibi olmaları için bu projeyi seçtik. Umarız size de yararı olur. 4

5 BULAŞICI HASTALIKLAR İnsanlarda, mikrop denilen hastalık etkenleri tarafından meydana getirilen enfeksiyonların birçoğu aynı zamanda bulaşıcıdır. Eskiden bu hastalıklara intani hastalıklar denir ve hastalar intaniye servislerinde ayrı bakıma alınırlardı. Sağlam insana diğer bir hastadan veya hayvan, böcek gibi bir aracı yoluyla bulaşan ve zaman zaman salgınlar yapan bu hastalıklar, eskiden beri insanlar için sorun olmuştur. Sıtma, tifo, tifüs, çiçek, menenjit, veba gibi birçok hastalıkların büyük salgınlar yaptığı görülmüştür. Hastalıkların iyi edilmesi ve salgınların önlenmesi konusunda bilim adamlarının yıllar boyu süren çabaları sonucunda bu hastalıklardan bazıları ortadan kaldırılmıştır. Bu savaşta önce hastalık etkenleri ve bulaşma yolları incelenmiş, daha sonra bu mikroplara karşı aşılar bulunmuş, uluslararası antlaşmalarda karantina ve zorunlu aşılama önlemleri alınmıştır. Bulaşıcı hastalık oluşturacak bir mikrobun vücuda girmesinden hastalık belirtilerinin ortaya çıkmasına kadar geçen zamana kuluçka dönemi denir. Kuluçka dönemi mikrobun cinsine göre değişiklik gösterir. Vücuda mikrop girince vücutta o mikroba karşı antikorlar yapılmaya başlanır. Bu antikorlar hastalık geçtikten sonra da vücutta mevcuttur. Aynı mikrobun ikinci bir saldırısında hazır olan antikorlar karşı koyarlar. Bu mikrobu vücut tanıyıp ona karşı antikor yapmışsa o mikrobun daha sonraki girişlerinde ya hiç hastalık olmaz ya da hastalık hafif seyreder. Buna bağışık olma durumu denir. Suni olarak meydana getirilen bağışıklıkta kişiye zayıflatılmış veya ölü mikroplar verilir. Bunlara karşı hastalık belirtileri meydana gelmeden antikor teşekkül eder. Böylece kişinin hastalığa karşı korunması saðlanır. Birçok hastalığa karşı kullanılan aşılar böyledir. Aşılar her bulaşıcı hastalıkta etkili olmayıp ancak bazı hastalıklarda etkilidir. Ülkemizde haber verilmesi zorunlu olan bazı hastalıklar şunlardır: veba, tifo, tifüs, kolera, kuduz, çiçek, cüzam, menenjit, kızıl, çocuk felci ÇİÇEK HASTALIĞI Çiçek hastalığı, deride çukurlaşmış yara izleri bırakarak iyileşen, bulaşıcı bir hastalıktır. Çiçek virüsünün iki tipi vardır; variola major ve variola minor. Bu iki tip birbirine çok benzer fakat variola major da ölüm oanı daha fazladır. Hastalık, bağışıklığı olmayan kimselere kolayca ve hızla bulaşır. Eskiden geniş kitlelere yayılırken şimdi aşı ve hijyenik şartların gelişmesiyle olay sayısı azalmış, 5

6 hatta yok edilmiş sayılır. Baş ağrısı, titreme, sırt kol ve bacaklarda ağrı, yüksek ateş ve çocuklarda ek olarak kasılma ve kusmalarla başlar. Bu arada 3-4 gün içerisinde yüzde ve bilekte küçük kırmızımsı sivilceler görülür. Sivilceler kol, bacak ve vücuda yayılır. Bunlar 1-2 günde kabarır ve 7-8 günden itibaren kuruyarak kabuklaşmaya başlar. 3-4 hafta sonra kabuklar düşerek yerine çiçeği andıran çukurlar bırakır. Bunlara çiçek bozuğu denir. Çiçek hastalığında hastanın çevre ile temasının kesilmesi ve karantina altına alınması zorunludur. Sadece hastalık döneminde değil, uzun iyileşme döneminde de hastalık bulaşıcıdır. Çiçek hastalığı geçiren kimse hayat boyu bağışıklık kazanır. Çiçek aşısı; Çiçek hastalığından korunmak için kullanılan çiçek aşısını Lady Montague 1716 yılında İstanbul daki bir ziyaretinde bulmuştur. İlk olarak, aşı Türkler tarafından başarıyla kullanılmıştır. Çiçek aşısının sağladığı bağışıklıklar geçicidir ve 5-7 yıllık aralarla tekrarlanmalıdır. İlk aşı 3 ay-1 yaş arasında, tekrarı 7-11 yaş arasında yapılmalıdır.hastalığın salgın olduğu bir bölgeye yolculuk yapılacaksa aşı olunmalıdır. DİFTERİ (KUŞPALAZI) Difteri eskiden aşılanmanın yaygın olmadığı zamanlarda daha çok görülen ve çocuk ölümlerine bile neden olan bir hastalıktır. Difteri mikrobu solunum yoluyla gelip bademciklere yerleşir. Hastalığın kuluçka devresi 1-4 gündür. İki gün içinde bademcikler şişmediyse difteri ihtimali azalmış demektir. Şüpheli vakalarda boğazdan doku alınıp kültür yapılmalı ve difteri bulunursa serum uygulanmalıdır. Her anjinde difteri serumu yapmak doğru değildir. Koparılınca kanayan bu yalancı zarlar bazen ses kısıklığı ve nefes darlığı yapabilir. Bu durumda uzman yardımı ile nefes borusu dışarıdan açılmalı ve nefes alınması sağlanmalıdır. Aksi halde hasta boğularak ölebilir. Hastalıktan korunmak için üç aylıktan sonra bütün bebeklere doktor tarafından difteri karma aşısı (DTP) yapılmalıdır. Okul çağında da bu aşı tekrarlanmalıdır. Hastalığı tedavi etmek amacıyla antibiyotikler ve analeptik ilaçlar kullanılabilir. 6

7 Hastalık Nedeni Belirtileri Suçiçeği Virüs döküntü Nezle Virüs nezle Difteri Bakteri boğaz tıkanıklığı lokal felçler Belsoğukluğu Bakteri cinsel organlarda akıntı Hepatit (sarılık) Virüs sarılık Grip Virüs üşüme, boğaz ağrısı kas ağrıları Lejyoner hastalığı Bakteri zatürree,genel sağlığın bozulması Sıtma Birhücreli ateş Kızamık Virüs döküntü, burun ve gözlerde akıntı Menejit Virüs ya da Bakteri şiddetli baş ağrısı, ense sertliği, bulantı, ışığa bakamama, sersemlik Kabakulak Virüs tükürük bezlerinde şişlik Zatürree(pnömoni) Bronkopnömoni lober pnömoni öksürük, göğüs ağrısı Saçkıran Mantar deri döküntüsü Kızıl Bakteri deride döküntü ve soyunma Frengi Spiroket birçok belirti enfeksiyondan yıllar sonra çıkar Tetanos Bakteri çene kitlenmesi, kasılmalar Verem Bakteri genelllikle akciğerleri etkiler, kanlı öksürüğe neden olur Pamukçuk Mantar rahatsız edici vajinal akıntı Tifo Bakteri ateş, baş ağrısı, daha sonra ishal Tifüs Riketsiya ateş, döküntü 7

8 ÇOCUK FELCİ (POLİOMİLEYİT) Çocuk felci omuriliğin gri maddesinin iltihaplanması sonucu oluşan bir hastalıktır. Çocuk felcinin üç şekli vardır. Abortiv Poliomiyelit tipi hafif ishal, mide şikayetleri, üşüme, kas ağrısı şeklindedir ve birkaç günde iyileşir. Geçici olarak felç meydana gelirse buna Non Paralitik Poliomiyelit denir. Bu hastalık sonunda sakatlıklar görülür. Paralitik Poliomiyelit tipinde ise hastalık solunum kaslarını tuttuğu için ölüme yol açar. Poliomiyelit virüsü omurilik hücrelerini, beyni ve diğer sinir dokularına etki eder. En tehlikelisi beyinde omurilik soğanını tutması sonucu solunum kasları felciyle ölüme yol açmasıdır. Hastalık baş ağrısı, kollarda, boyunda ve uyluklarda kasılma, adale güçsüzlüğü ile kendini belli eder. Hastalığın önlenmesi aşı ile olur. Çocuk felci genel olarak 5 hatta 3 yaşından küçük çocukların hastalığıdır. Hastalığa tutulma ihtimali bundan yukarı yaşlara doğru gittikçe azalır. Çocuk felcini yapan virüs cinsi bir mikroptur. Bu virüs şimdiye kadar bilinen virüslerden en küçüğüdür. Boyu milimetrenin on milyonda biri kadardır. Eskiden bu mikrop insana solunum yolu ile geçer koku alma sinirleriyle beyne, omuriliğe gider sanılırdı. Ancak son yıllarda çocuk felci mikrobunun daha çok dışkı, pislik bulaşmasıyla yayıldığı anlaşıldı. Kendi hasta olmadan bağırsaklarında hastalığın virüsünü taşıyanlar dışkılarıyla, buna bulaştırdıkları elleriyle mikrobu çevrelerine saçarlar, böylece başkaları hele çocuklar için çok tehlikeli olurlar. Çocuk felci mikrobu beyne, beynin soğancık denen kısmına gidip yerleşir ve en büyük kötülüğü de omurilikte yapar. Çocuk felci mikrobu omuriliğin içindeki esmer kırmızı bölgenin hücrelerini yemeye, yok etmeye koyulur. Bunun sonucu olarak da hücrelerden komuta gelmez, sinir tellerinden hareket akımları geçmez, böylece vücudun hareketi aksar, Buna felç denir. Felç göğüs kaslarına solunumu engelliyecek ağırlıkta gelirse hastanın ciğerleri açılıp kapanamaz, solunum yapamaz. Bunun için hasta çelik ciğer denilen özel bir alet içine konur. Bu aletin yardımıyla solunum bir dereceye kadar sağlanır, böylece, hastayı ölümden kurtarmaya çalışılır. Ateş, boğaz yanması, göğüs tırmalanması sindirim bozuklukları, baş ağrısı, sırt, bel, kol, bacak ağrıları çocuk felcinin baştaki belirtileridir. Bazen ense sertliği görülebilir ki bu, menenjitin de bir belirtisidir; bunun için, insanı şaşırtabilir. Bu gibi bir durumda, hastalığı kesin olarak tanıyabilmek için, belkemiğinden su alınır, muayene edilir. 8

9 Korunma yolları; Temiz olduğuna emin olmadığımız yiyecekleri, hele açıkta satılanları yemekten kaçınılmalıdır. Çocuk felci mikrobu dışkılardan yayıldığına göre, lağım ağızlarının açıldığı yerlerdeki deniz suları tehlikelidir, Lağım ağızlarından uzak olan pek fazla kirlenmeyen sularda bu tehlike o kadar büyük değildir; çünkü bir yandan deniz, bir yandan güneş, bu mikropları barındırmaz. Çocuk felci bulunan yerlerdeki kirli suları, çamaşır suyu gibi mikrop öldürücü maddelerle ilaçlanmalıdır. Felç Aşısı Ne Zaman Yapılmalıdır? Çocuk felcinin iki türlü aşısı vardır. Bunlardan son yıllarda, daha çok, Sabin aşısı kullanılmaktadır. Çünkü bu yeni aşı çocuklara daha kolay ağızdan verilebilir. 4 aylık çocuklardan başlamak üzere 12 yaşına kadar olanlarda uygulanır. GRİP 16. yüzyılın sonlarından başlayarak tamamlanmamış olan, genellikle salgınlar halinde ortaya çıkan soluk borusu ve bronş iltihaplarına yol açan, ateş, halsizlik, kas ağrıları gibi belirtiler veren, vücudun güçsüz düşmesine bağlı olarak bakteri kökenli komplikasyonlara zemin hazırlayan bir hastalıktır. Daha çok kış aylarında rastlanır. Nedenleri Grip hastalığının etkeni olan virüs türü, bazı özelliklerine göre üç tipe ayrılır. A, B ve C harfleriyle tanımlanan bu tipler de kendi içlerinde alt tiplere ayrılır. Büyük salgınlara yol açarak toplum sağlığını tehdit eden en önemli virüs A tipidir. C tipi virüs daha az önem taşır. B tipi ise yalnız yerel salgınlar yapar. Hastalığın bu derece yaygın olması hem virüsün kolay bulaşabilmesi, hem de vücudun bağışıklık sistemini hazırlıksız yakalayan antijen yapısındaki değişkenliğe bağlıdır. 9

10 Belirtileri Başlıca belirtileri baş dönmesi, baş ağrısı, ışığa karşı duyarlılık, kaslarda eklemlerde ve kemiklerde yaygın ağrı ve birden yükselen ateştir. Hasta birkaç saat sonra kendini kımıldamayacak ölçüde yorgun ve halsiz hisseder. İlk 2-3 gün içinde iştah kaybı ve kusma olur. Daha sonra boğazlarda iltihaplanma görülebilir. Burunda akıntı, gözyaşı salgısında artış ve ses kısıklığı başlar. Bu durum 2-3 gün bazen 1 hafta sürer. Bu sürenin sonunda ateş düşer. Hasta gene de bitkindir. Sonra hasta hiç iz kalmadan iyileşir. Ama bir ay halsizlik olabilir. Tedavi Hastalığı en kolay biçimde atlatabilmek için sindirimi kolay ve sıvı ağırlıklı bir beslenme ile kesin olarak yatakta dinlenme yoluna gidilmelidir. Belirtilere karşı ateş düşürücü ve ağrı kesiciler oldukça sık kullanlır. Mikrop öldürücü ve iltihap giderici gargaralar, burun damlası ve kalbive sinir sistemini destekleyici uyarıcılar da kullanılabilir. İyileşme devresinde çok dikkatli olunmalı, yinelenmeleri önlemek için yatakta dinlenmeyi uzatmalı, vücuduntam olarak sağlığına kavuşması için besleyici ve bol çeşitli yiyecekler tüketilmelidir. Korunma Grip son derece bulaşıcı olduğundan genel korunma önlemleri çoğu zaman yetersiz kalır. Çevre koşullarına dikkat edilmelidir. Bunlar arasında soğuktan korunma, terlemeye neden olacak ölçüde kalın giyinmekten kaçınma, alkollü içkiler gibi vücudu yıpratan kötü alışkanlıklardan uzak durma, iyi beslenme, aniden sıcaktan soğuğa çıkmama, sık sık havalandırılan ve nem oranıuygun ortamlarda bulunma sayılabilir. Hastaya bakan kişi, kişisel temizliğine büyük özen göstermeli, özellikle yüz ve el temizliğine dikkat etmelidir. Aşılar En geçerli korunma, salgın yapan virüsün etkisizleştirilmiş örneklerini içeren aşıyı yaptırmakla sağlanır. Aşı kas içine ya da deri altına uygulanır ve erişkinlere bir kez, 12 yaşından küçüklere ve daha önce hiç aşı olmamış kişilere 1 ay ara ile 2 kez yapılır. Aşıyla elde edilen korunma oranı %60 ve %80 arasında değişir. Korunma süresi 3 aydır. Aşağıdaki özellikleri taşıyanların komplikasyon 10

11 tehlikesine oldukça açık olmaları nedeniyle hastalığa karşı aşılanmalarında büyük yarar vardır; Özellikle yurtlarda ya da yaşlılar evinde kalan 65 yaşını aşmış kişiler, Başta kalp-solunum yetmezliği olmak üzere kalp-damar ya da akciğer hastalığı olanlar, Şeker hastalığı, tümör, kronik böbrekya da karaciğer yetmezliği olanlar ve Hastanelerin yoğun bakım ünitelerinde yatanlar. Ayrıca aşının şişme, kızarma ve ağrı gibi yan etkileri olabilir. Bilmek İstedikleriniz Grip ölüm nedeni olabilir mi? Grip her yıl az olsa da ölüme yol açmaktadır. Büyük bir grip felaketi da yaşanmıştır. İspanyol gribi adıyla tanınan bu tür 25 milyon kişinin ölümüne yol açmıştır. Grip virüsü vücudu nasıl etkiler? Virüs vücuda solunum yoluyla girer. Sık sık virüsün yıkıma uğrattığı solunum yollarında biriken sıvı ve hücre artıkları üzerine yerleşen bakteriler bütün bronş ağacına yayılır. Gribin bulaşmasını ve yayılmasını kolaylaştıran etkenler nelerdir? En önemli neden ısı değişimidir. Özellikle aşırı ısıtılmış bir ortamdan soğuk bir ortama geçilmesi çok tehlikelidir. Hastalığa en çok hangi yaşlarda yakalanılır? Hastalık her yaşta görülür. Hastalığın görülme sıklığı 7 yaşından sonra hızla düşer ve 40 yaşından sonra gene artar. KIZAMIK (Döküntülü Hastalık) Kızamık (Rubeola) çok bulaşıcı ve salgınlar yapan bir enfeksiyon hastalığıdır. Morbilirougeole veya measles gibi isimler de verilen hastlığın etkeni kızamık virüsüdür. Virüsün kuluçka devresi iki haftadır. Hastalık küçük çocuklarda nezle şeklinde yani burun akması, hapşırık, göz yaşarması, öksürük ile başlar. Baş ağrısı,ateş yükselmesine ağız içinde koplik lekeleri denilen, etrafı kırmızı, ortası beyaz sivilcelerin görülmesi ile teşhis konur. Daha sonra 3-4 gün içerisinde kulak arkasında, boyunda, alında başlayan deri döküntüleri süratle yüze, kol bacaklara, bütün vücuda yayılır. Lenf bezleri genellikle şişer. Kızamık enfeksiyonu beyne yerleştiğinde öldürücü ansefalite sebep olabilir. Virüs enfekiyonu olduğu için kızamığın özel bir tedavisi yoktur. Hastalığın en bulaşıcı 11

12 olduğu devre ilk iki gün içinde yani nezle devri olduğundan, döküntü başladıktan sonra çocuğu ayırmanın anlamı yoktur. Ancak çocuğu sıcak tutmak, istirahat ettirmek faydalıdır. Zayıf düşen organizmayı, üst solunum yollarını bakteriel enfeksiyodan korumak için antibiyotik kullanılır. Hastalık geçtikten sonra ömür boyu bağışıklık oluşur. Kızamıktan korunmak, hastalığa karşı aktif bağışıklık kazanmak için bütün sağlıklı bebekler en uygun olan zamanda yani 15 aylıkken aşılanmalıdır. Aşıdan sonraki günlerde ateş ve hafif bir döküntü belirebilir. KIZAMIKÇIK (Döküntülü Hastalık) Kızamığa benzediği ve 3 gün sürdüğü için kızamıkçık (Rubella) (German Measles) adı verilen, virütük, döküntülü ve bulaşıcı bir hastalıktır. Kızamıkçık salgını 3-4 yıl aralıklarla, genellikle bahar başlangıcında kızamıkla birlikte ortaya çıkar. Kızamıkçık her yaşta insanda görülür, fakat bebeklerde ve 4 yaşının altındaki çocuklarda olağan değildir. Kızamıkçık, kızamık gibi genellikle tükürükle etrafa saçılan mikroplarla (damlacık enfeksiyonu) ve doğrudan temasla geçer. Kuluçka dönemi gün kadardır. Deride kızarıklıklar başlamadan önce, bulaşıcı dönem genellikle 1 veya 2 gündür. Gençlerde ilk belirtiler hafif ateş yükselmesi, burun akıntısı ve boğaz ağrısı şeklindedir. Yetişkinlerde ise baş ağrısı, halsizlik, kırıklık, hafif ateş, baştaki ve boyundaki lenf bezlerinin şişmesi adenomegali ile birlikte ortaya çıkabilir. 24 veya 48 saat içinde yüzde, başta, saç diplerinde, kulakların arkasında görünürler ve bütün vücuda yayılr. Kırmızı lekeler 3 gün kadar devam eder ve kabuklanarak kurur. Kaşınmaya karşı Sipraktin, Prakten gibi ilaçlar verilir. Genel tedavisi kızamıktaki gibidir. Hasta, ateşi normale dönene ve kırmızılıklar kaybolana kadar yatakta kalınmalıdır. Kızamıkçık tehlikeli değildir. Kızamıkçık olan çocuklar, hastalığın ilk belitisinden itibaran 3 hafta süre ile okuldan uzak tutulmalıdır. Kızamıkçık, gebe kadınlarda ilk üç ay içinde fetüsün ölümüne veya sakat doğmasına neden olabilr. Fetüste görülebilecek anormallikler, göz bozuklukları, (katarak, glokom vb. ) kalp hastalıkları, sinir sistemi bozuklukları (zeka geriliği, spastik felç ) kan bozukluklarıdır.kızamıkçığın bir kez geçirilmesi bağışıklık kazandırır 12

13 KIZIL (Mikrobik Döküntülü Hastalık) Kızıl (Scarlet Fever) deride kırmızı kabarcıkların oluşmasıyla beliren, akut, bulaşıcı, döküntülü bir hastalıktır. Beş ile altı yaş arasındaki çocuklarda, çoğunlukla sonbahar ve kış mevsiminde görülür. Bir yaşından küçük çocuklar, ender olarak bu hastalığa yakalanabilirler.hastalığın kuluçka devresi yaklaşık olarak 3-5 gündür. Hastalıklı kimseyle ilişkide bulunduktan 1-2 gün sonra şidetli boğaz ağrısı (tonsilit, farenjit) bulantı, kusma ve titreme gibi belirtilerle başlar. Nabız yükselir, ateş 40 dereceye çıkar ve çocukta şiddetli baş ağrısı görülebilir. Çene altı lenf bezleri şişebilir. Döküntülerin çoğunlukla göğüste ve boyunda görülen, sonradan da bütün vücuda yayılan, küçük, parlak, kırmızı noktacıklardır. Lekelerin, yüzden çok vücuda etkilemesine rağmen yüksek ateş nedeniyle lekeler yüzde de görülür. Elde yada ayakta deri soyulmaya başlar veya kabuk halinde düşer. Dişler, tırnaklar ve zaman zaman da saç gibi, vücudun bütün kısımlarını bundan etkilenir. Dil, kırmızı-beyaz benekli ve şiştir. Bu duruma ağaç çileği dili denir. Kızıl, damlacık enfeksiyonu ile yada hastalıklı kişinin salgılarıyla doğrudan temas yoluyla geçer. Hastalığı geçirdikten 2-3 hafta sonra görülen böbrek hastalığı veya akut romatizma ise streptokoklara karşı aşırı bir duyarlık sonucu meydana gelmiş geç komplikasyonlardır. Bütün insanlar hayatlarında daha önce hafif bir şekilde kızıl geçirmişlerdir. Ancak hastalığa yanlış teşhis konulmuş ya da hiç farkedilmemiştir, ama kişi bağışıklık kazanmıştır. Kızılın yayılmasını önlemede en etkili yol, özellikle burundan, boğazdan yada kulaklardan gelen akıntıların aktif olduğu devrede, hastalıklı kişilerle temas edilmemesidir. Ateş devam ettiği sürece hafif bir bir diyet önerilir. Hastaya ateş düştükten sonra, deride soyulma başlayıncaya kadar sulu besiler verilmeli, daha sonra, vitamin, mineral ve protein bakımından zengin besinler, süt ve yeşil sebzeler diyete eklenmelidir. Hastalığın tedavisi anitibiyotik (penilisin ) ile yapılır. Boğaz ağrısını geçirmek için ateş düşürücü ve ağrı kesiciler ve boğaz antisepsisi için gargara yaralı olabilir. Hastaya bakan kişi sürekli mikroplara maruz kalacağı için kızıl geçirmiş kişi olması tercih edilmelidir. 13

14 KOLERA (Salgın Yapan Bir Enfeksiyon Hastalığıdır) Kolera, fazla sayıda ishal ve kusma ile çok miktarda sıvı ve kaybedilmesine sebep olan bir ince bağırsak hastalığıdır. elektrolit 19.yüzyılda Hindistan, Bengal de görülen hastalık ticaret yollarıyla yayılmış, 1817 de Japonya da, 1826 da Moskova da, 1831 de Berlin de, Paris te ve Londra da salgınlar yapmıştır. Daha sonra Londra dan göçmenlerle Kanada ya ulaşan salgınlar birçok insanın ölümüne neden olmuştur. Kolera etkeni, ağız yoluyla bulaşır. Kuluçka devri birkaç saatten 1 haftaya kadar değişir. Genellikle 5 saat ile 3 gün arasında kabul edilir. Hastalık, kuluçka devrini takiben ani ishal ve kusmalarla başlar. İshal sırasında karın ağrısı yoktur. Hastalarda ses kısıklığı, kulak çınlaması ve işitme bozukluğu, reflekslerin azalması görülür. Bilhassa göz refleksleri kaybolur, pupillara genişler ve göz kapakları tam olarak kapanmaz. Bu belirtilerin görüldüğü safhaya stadium algidum adı verilir ve genellikle 3-5 gün sürer. Koleradan ölümlerin 2/3 ü bu safhada olur. Bu safhayı geçirenler, yavaş yavaş iyileşme dönemine girerler. Kolera mikrobu alan herkes hastalanmaz. Koleradan korunmak için hastaların en yakın sağlık kuruluşuna ihbar edilmesi ve dışarıyla temasının kesilmesi lazımdır. Şüpheli şahıslarda portör kontrolü yapmak gerekir. Hasta ile temas edenler veya kolera bulunan bir yerden gelen 5 gün karantinaya alınırlar. Kolera vakaları görülen bir bölgede, sokakta her türlü yiyecek ve içeceğin açıkta satılması ve yemek servisi yapılması yasaktır. Çiğ yenen meyve ve sebzeler önemli bir enfeksiyon kaynağıdır. Koleraya karşı birçok aşı vardır. Fakat diğer aşılarda olduğu gibi salgınlar olmadığında yaygın bir kullanımı yoktur. KUDUZ (Hidrofobia) Kuduz (Rabies) her yolla vücuda girebilen bir virüs ile oluşan, bulaşıcı, akut bir hayvan hastalığıdır. Hastalıklı hayvanın öteki hayvanları ya da insanları ısırması sonucu bulaşır. Köpek hem bu hastalığa en çok yakalanan hem de bu hastalığı insanlara en çok taşıyan hayvandır. Kuduz hastalığının köpek ilk belirtileri huysuzluk, yutkunmada zorluk ve felçtir. Köpeğin ağzı açıktır ve bu da salya akmasına neden olur. Kuduzun son devrelerinde köpek ulumaya, koşmaya, atlayıp sıçramaya ve ısırmaya başlar. Sonunda felç gelir ve köpek ölür. Hastalık 14

15 son aşamaya çok ender olarak ulaşır. Çünkü kuduz köpek hemen teşhis edilir ve öldürülür. Bu virüs, bir hayvanın ısırmasıyla ya da başka bir yolla insan vücuduna girdiğinde sinir sistemine yani omirilik ve beyne ulaşır. Yüzdeki dudak ve ellerdeki ısırıklar virüsün girdiği yerin beyne yakın olması nedeniyle daha tehlikelidir. Her köpek ısrmasında kuduz olma olasılığı göz önüne alınarak mümkünse hayvan 10 gün süreyle gözaltında bulundurulmalı ve kuduz belirtileri aranmalıdır. Sonra ısırık yerleri ve derin yaralar; ucunda kör bir iğne bulunan şırınga ile temizlenmeli ve derhal kuduz hastanesine baş vurulmalıdır. Eğer ısırıklar yüzde ve eldeyse doktor kuduz virüsününün hemen beyne ve sinir sisitemine ulaşmasını önlemek için hastaya kuduz serumu yapar. Bu hastalığın kuluçka süresini uzatmaya yarar. Daha sonra aktif bağışıklık sağlamak için kuduz aşısı (vaccinun rabicum) yapılır. Eğer ısıran hayvan 7 gün sonra hala sağlıklı ise doktor uyguladığı tedaviyi durdurur. Kuduzu önlemek için en iyi yol, bütün köpek yavrularını doğduktan hemen sonra kuduza karşı aşılamaktır. MENENJİT (Beyin Zarının İltihaplanması) Menenjit, belli bir hastalık değildir. Menenjit; beyin zarının iltihaplanmasının genel adıdır. Menenjite neden olan değişik virüsler varsa genellikle pnömokok, stafilokok veya streptokok gibi mikroorganizmalar menenjitin başlıca nedenleridir. Bu hastalık tek tük olaylar halinde görüldüğü gibi salgın şekilde de yayılabilir. Salgın menenjit bu hastalığı taşıyanların öksürmesi veya hapşırması yoluyla saçılan mikroplu zerreciklerle temas edilmesiyle, damlacık enfeksiyonu şeklinde yayılmaktadır. Kesin teşhis lomber ponksionla alınan beyin-omirilik sıvısında cerahat hücrelerinin bulunması ile konur. Daha çok çocukları ve gençleri yakalayan bu hastalık kış aylarında ve ilk baharda daha fazla görülür. Epidemik menenjite aşırı kalabalık ve sağlığa aykırı yerleşmelerde raslanır. Kuluçka dönemi 3-7 gündür. Menenjitin başlangıcı anidir ve üşütme, soğuk algınlığına benzer. Ateş, üşüme, baş ağrısı, boyunda, kol ve bacaklarda ağrı, kusma ve halsizlik vardır. Menenjitin en önemli belirtisi boyunda oluşan sertliktir. Otuz altı saat içinde başlar ve başın hareketleri son derece ağrı vericidir. Tedavide kemeterapötikler, özellikle sülfamidli ilaçlar ve penisilin kullanılarak bu hastalıktan ölüm oranı büyük ölçüde azalmıştır. Bu yüzden bu hastalıktan geçmişteki kadar korkulmamaktadır. 15

16 SUÇİÇEĞİ (Döküntülü Hastalık) Suçiçeği (Chiken pox) çocukluk devresinin, sık rastlanan, akut, bulaşıcı bir hastalıktır. Vücudun farklı kısımlarında, birbirini izleyen ufak, içi berrak sıvı ile dolu döküntüler ile belirgindir. Suçiçeği, kış ve bahar aylarında 5-6 yaş grubunda ve hassas olan çocuklarda görülür. 20 yaşın üzerinde çok nadirdir. Hayat boyu bağışıklık sağlar. Bulaşma devresi, döküntülerden 2 gün önce başlar ve yaklaşık 14 gün sürer. Enfeksiyon, hafif ateş, baş ağrısı, kırgınlık ve ilgisizlik gibi belirtilerle başlar. Bir veya iki gün sonra sırt ve göğüste toplu iğne başı büyüklüğünde kırmızı lekeler ortaya çıkar birkaç saat içinde bu kırmızı lekelerin ortasında berrak sıvı ile dolu kabarcıklar gelişir. Bunlar 3-4 gün devam eder. Lekeler yüz, kafa, el ve ayaklara yayılır. Kabarcıkların içindeki berak sıvı daha sonra yeşile dönüşür ve kabuk bağlar. Kabuklar 5-20 içinde soyulur. Kaşıntı dönemi başlar. Suçiçeği hafif geçer ve özel bir tedaviye gerek yoktur. Eğer kaşıntı çok fazla olursa doktor tavsiyesine göre kalaminlosyonu veya antihistaminik ilaçlar verilebilir. Suçiçeğinin en büyük tehlikesi beyinde ansefalit, menengoansefalit gibi hastalıklara yol açmasıdır. Bu devrede hasta kusma, konuşma bozukluğu, istemsiz hareketler, ellerde titreme vardır. Ancak hastalık çoğunlukla iyileşir. Hastayı en az 21 gün sağlamlardan ayırmakla hastalığın başkalarına bulaşması kısmen önlenmiş olur. TÜBERKÜLOZ Tüberküloz veya eski adıyla verem en çok akciğerleri tutan bir enfeksiyon hastalığıdır. Bu nedenle tüberküloz denilince akciğer veremi veya halk arasındaki adı ile ince hastalık akla gelir. Hastalığın etkeni Koch tarafından bulunduğu için Koch basili diye anılan Mikobakterium tübercülosis tir. Tüberkolüz hastalığına yakalanmakta katılım veya hastalığa yatkınlığın (predispozisyon) rolü varsa da, ağır işte çalışıp yetersiz beslenmenin ve mikropla sık sık karşılaşmanın da önemi büyüktür. İlk defa solunum yoluyla akciğerlere giren tüberküloz mikrobu orada bir odak yani tüberkül meydana getirir. Organizma, Koch basiline karşı duyarlı hale geldiği gibi bağışıklık da kazanır. Bu ilk enfeksiyona primer veya start kompleks adı verilir. Bu nedenle hastalığı teşhis etmek için kullanılan testlerde (Mantoux testi) pozitif 16

17 reaksiyon görülmesi o kimsenin basil ile daha önceden tanışmış olduğunu anlatır. Ama bu pozitiflik o kimsenin hasta olduğunu göstermez. Aynı nedenle tüberkülin testi negatif çıkanları, hastalığa karşı bağışık kılmak için tüberküloz aşısı (BCG) yapılır. Tüberküloz enfeksiyonuna yakalanan kimse çok kere iyileşirse de bazen mikrop etrafa yayılarak akciğer dokusunda akut bir tüberküloz hastalığı başlatır. Dokudaki iltihap ilerler ve sonunda yuvarlak bir nekroz meydana getirir. Nekroze doku peynir gibi ufalanıp kazeifiye olur ve bronşlara açılıp dışarı atılır. Yerinde kavern dediğimiz bir boşluk bırakır. Gerek iltihap (tüberkül) devresinde, gerek kavern oluştuktan sonra çekilecek röntgen filmlerinde bu iki lezyon da açıkça görülür. Mikrop plevraya bulaştığında plörezi yani sulu zatülcenp belirtileri meydana gelir. Tüberküloz hastalığında ateş, terleme, iştahsızlık, sırt ağrıları, zayıflama, öksürük ve balgam vardır. Bazen hemoptizi yani balgamda kan görülebilir.tüberküloz balgamı mukuslu ve cerahatlidir. İçinde küçük, sarıyeşilimtırak pürülan tanecikler bulunur. Balgam muayenesinde Koch basillerin aranması, kültürde üretilmesi, teşhiste yol gösterici yöntemlerdir. Kanın çökme hızı, yani sedimantasyon yüksek ve yine kanda C-reaktif protein testi kuvvetle pozitiftir. İlk enfeksiyonun veya hastalığın iyileşip geçmesinden aylar veya seneler sonra hastalığın yeniden alevlenmesinin nedeni, bağışıklığın kaybolması veya senler sonra hastalığın yeniden alevlenmesinin nedeni, bağışıklığın kaybolması veya bir ganglionun bronşa açılmasıdır. Böylece duyarlı, yani hastalığa karşı hipererjik bir hale gelen kimse hastalığın aktif dönemine girmiş demektir. Bu mikrobun akciğerleri harap etmesi sonucu hasta zayıflar. İştahsızlık ve beslenme yetersizliği hastanın zayıflığını artırır ve kaşeksiye götürür. Hastaya bir komplikasyon sonucu (hematemez veya jenarilize tübeküloz) ölür ya da akciğerlerde sert bir fibroz doku gelişerek kronik fibröz tüberküloz meydana gelir. Hastalığın hipererjik döneminde tüberküloz mikroplarının kan yoluyla dağılması bir septisemi yapar ki buna milyer tüberküloz denir. Bu durumda hastalığa tutulan sadece akciğerler değil, bütün organlardır. Yayılma, akciğer atardamar yolu ile olursa akciğerlerde granüli denilen durum meydana gelir ve röntgen filminde bütün akciğer dokusunun hasta olduğu görülür. Hastada şiddetli nefes darlığı siyanoz yani morluk, öksürük ve yüksek ateş vardır. Genel durum çok bozuktur. Doktorlar uzun süren ateşlerde milyer tüberküloz hastalığının üç değişik türünü düşünürler. 17

18 Çünkü mikrobun yayıldığı bölgelere göre menenjit şeklinde, tifo şeklinde ve pnömoni şeklinde belirtiler ön planda görülebilir. Tüberküloz mikrobunun lenf bezlerinde toplanması ve bu bezlerin büyümesi adenit tüberküloz adını alır. En çok boyun ganglionlarında iki tarafta lastik kıvamında, hareketli şişlikler görülür. Şişmiş olan bu lenf bezleri zamanla deriye ve dokulara yapışır, yumuşar ve etrafı kırmızılaşarak açılır, akmaya başlar. Bazen açılmadan da kireçleşip kalabilir. Tüberküloz mikrobunun eklemlerde yerleşmesi ile artrit dediğimiz hastalıklar meydana gelir. Belkemiği ekleminde yerleştiğinde hastalığa onu ilk tarif edene izafeten Pott hastalığı (Mal ve Pott) adı da verilir. Eklemlerde yaptığı tahribat ve meydana getirdiği soğuk apseler röntgen filmi ile tesbit edilebilir. Tedavi edilmezse hastanın kambur kalmasına neden olabilir. Kalça ekleminin tüberkülozu ise koksalji (Coxalgi) adı ile anılır. Kalça ekleminin oynamasına engel olarak hastanın sakat kalmasına yol açar. Dizde ve diğer eklemlerde de tüberküloz yerleşebilir. Eklemlerde su toplanması ve şişlik vardır. Üzerindeki beyaz olduğu için bu şişlik beyaz bir ur (tumor albus) manzarası almıştır. Tüberküloz mikrobu bağırsaklarda karın ağrısı,hafif ateş ve ishal belirtileri ile enterekolit denilen hastalık tablosunu meydana getirebilir. Böbreklerde yerleşen tüberküloz mikrobu hafif ateş, künt böbrek ağrısı, kanlı idrar etme ve zor idrar etme şikayetleriyle ortaya çıkan böbrek tüberkülozuna neden olabilir. Tüberküloz hastalığının tedavisinde 1945 yılından beri büyük ilerleme olmuş, yeni bulunan ilaçlarla hastalığın yenilenmesinde büyük adımlar atılmıştır. Bu ilaçların başında Streptomisin, İsoniazid, paraamino salisilik asit ve Rifampisin gelmektedir. Ayrıca tüberkülozdan korunmada ve tedavide tam yatak istirahati, havadar yerde, bol gıda ve güneş çok yararlıdır. TETANOS Tetanos, Clostridium tetani adı verilen mikrobun vücutta yapmış olduğu bir hastalıktır. Aslında hastalığı mikrobun kendisi değil, salgıladığı toksin yapar ve bu toksin bilinen en güçlü zehirlerden biridir. Hemen herkes paslı bir çivinin deriyi çizmesi sonucu tetanos meydana geldiğini bilir. 18

19 Kirli ve paslı çivi tetanos mikrobunu taşımakta ve vücuda bulaştırmaktadır. Yalnız paslı çivi değil, tetanos mikrobunu taşıyan diğer başka kirli cisimler de mikrop bulaştırabilir ve hastalık meydana getirebilir. Mikrop vücuda bulaştığı zaman zehri ancak sinirlere ulaştığında ve yerleştiğinde tetanos denilen hastalık tablosu ortaya çıkar. Sinirlere ulaşamayan yüzeysel yaralanmalarda eğer yara temizlenirse tehlike atılabilir. Bazı yararlar diğerlerinden daha fazla tetanosun meydana gelmesine neden olurlar. En önemlileri, derin, delici, kesici ve ezici yaralardır. Çünkü böyle yaralar tetanos mikrobunu taşıyan yabancı cisimlerin dokulara iyice bulaşmasına ve orada kalmasına sebep olur. Tetanos mikrobu oksijen yokluğunda daha iyi çoğalır. Zehrini salarak hastalığı meydana getirir. Tetanos hastalığının kuluçka devri yaranın durumuna göre ortalama yedi gün kabul edilir. Daha erken veya geç de olabilir. İlk belirtiler olarak yaranın çevresinde kas seyirmesi, ağrılı çekilme hissi vardır. Keza enfeksiyonun genel belirtileri olan, baş ağrısı, titreme, ateş de bulunur. Daha sonra ve boyunda hastalığa ismini veren çekilmeler yani tetanik kasılmalar olur. Ağzın açılması güçleşir, çeneler mengene gibi sıkışır ve boğaz kasları sertleşir. Yüz kaslarının kasılması, ağız köşelerinin arkaya çekilmesi ve göz yuvarlarının yukarı yönelmesiyle yüz tipik bir sırıtma şeklini alır. Şeytan gülüşüne benzetildiği için bu yüz ifadesine risus sardonicus denir. Daha ağır toksinin etkisiyle bütün kaslar ve sinirler uyarıldığından kuvvetli kasılmalar ve konvülsiyonlar meydana gelir. Eğer kasılmalar solunum veya kalp kasını da etkilerse hastalık ölümle sonlanır. Bütün bu olaylar sırasında hastanın bilinci tamamen yerindedir. Tedavide öncelikle yara genişçe açılmalı, görülebilen her türlü toprak, elbise parçası gibi yaraya bulaşmış yabancı maddeler temizlenebilir. Daha sonra yaraya mikropları yok etmek için hidrojen peroksit veya tendürdiyot gibi uygun antiseptikler uygulanır. Çünkü tetanos mikrobu anaerob bir mikrop olduğu için havasız ortamda ürer, havanın kendisine ulaşması halinde ise üremesi durur. Ayrıca yaradaki yabancı cisimler iyice görülmüş ve mikroplar antiseptik solusyonlarla temizlenmiş olur. 19

20 Önceden tetanos aşısı olmuş bir kimse yaralandığı zaman hemen tetanos aşısı yapılarak aşılanma durumu tazelenmelidir.ayrıca ikinci ve altıncı haftalarda birer aşı daha tekrarlanmalıdır. Evvelce aşılanmış kimselerde ise tetanos aşısı yapıldıktan sonra ilk 24 saat içinde pasif immunite sağlanmaktadır. Yani tetanosa karşı hazırlanmış spesifik antitetanikserumlar yara çevresine ve kas içine zerk edilmelidir. Bundan başka hastaya antibiyotikler verilir.antibiyotiklerin, mikrobun zehrine etkisi yoktur. Sadece tetanos mikrobunun üremesini, dolayısıyla zehrini yapmasını önler. Tetanos mikrobundan korunmak için aşılanmak gerekir. Bu da çocukluktan itibaren başlar. İlk zerk üç aylıkken yapılır. Bugün saf tetanos aşısı yerine difteri, tetanos ve boğmacaya karşı bağışıklık sağlayan aşı kullanılmaktadır. Üçüncü, beşinci, yedinci aylarda adale için birer ampul DPT zerk edilir. Son zerkten bir sene sonra ve ilkokula başlarken birer ampul yapılarak aşı tekrarlanır. Aşıların tekrarlanmasına rapel aşı denir. İyi ve devamlı bir bağışıklık için aşı 5 senede bir tekrarlanmalıdır. TİFO Tifo, Salmonella grubu bir basil tarafından oluşturulan akut bir enfeksiyondur. Daha 1900 lere kadar tifo en tehlikeli hastalıklar arasındaydı ve her yıl çok sayıda ölüme neden olurdu. Günümüzde sağlık koşulları bozuk olan bölgelerde tifo olayları görülüyorsa da bu hastalıktan ölüm, antibiyotiklerin sayesinde çok azalmıştır. Mikrop, hasta kişilerin kanında bulunur. Tifo olaylarının %80 inde bu mikrobun dışkıda bulunduğu saptanmıştır. Tifo mikrobu dışkı ile bulaşan yiyecekten, giysiden, sudan ve sütten insanlara geçer. Geliştirilen sağlık koşullarına, tedavi yöntemlerine ve aşılamaya rağmen bu bulaşma yollarına karşı hiçbir önlem alınamamaktadır. Çünkü hastalığı geçirip iyileşen kişiler tifo mikrobu taşımaktadırlar ve sürekli olarak çevrelerine bunu yayarlar. Bu gibi kimselere portör veya taşıyıcı denir. Penisilin kullanımı ve taşıyıcıların safrakesesinin alınması, `taşıyıcıları ancak azaltmış, ama ortadan kaldıramamıştır. Tifonun kuluçka devresi diye bilinen devre gün arasında değişir. Bu süre içinde mikroplar vücut içinde gelişir ve zehrini yaymaya başlarlar. Her zaman görünen enfeksiyon belirtileri vardır. Bunlar bitkinlik hissi, baş ağrısı, ağrılar ve 20

Su Çiçeği. Suçiçeği Nedir?

Su Çiçeği. Suçiçeği Nedir? Suçiçeği Nedir? Su çiçeği varisella zoster adı verilen bir virüs tarafından meydana getirilen ateşli bir enfeksiyon hastalığıdır. Varisella zoster virüsü havada 1-2 saat canlı kalan ve çok hızlı çoğalan

Detaylı

GRİP İSTANBUL SAĞLIK MÜDÜRLÜĞÜ EĞİTİM ŞUBESİ 2008

GRİP İSTANBUL SAĞLIK MÜDÜRLÜĞÜ EĞİTİM ŞUBESİ 2008 GRİP İSTANBUL SAĞLIK MÜDÜRLÜĞÜ EĞİTİM ŞUBESİ 2008 GRİP HAKKINDA BİLMEMİZ GEREKENLER Gribin nasıl bir hastalık olduğunu, Gripten korunmak için neler yapmamız gerektiğini, Grip aşısını ve ne zaman aşı olmamız

Detaylı

Kazanılmış Bağışıklık Eksikliği Sendromu

Kazanılmış Bağışıklık Eksikliği Sendromu AIDS EĞİTİMİ Acquired Immune Deficiency Syndrome Kazanılmış Bağışıklık Eksikliği Sendromu AIDS Tüm Dünyayı Tehdit Ediyor. Tanzanya da AIDS yetimleri AIDS Nedir? AIDS, bulaşıcı ve ölümcül bir hastalıktır.

Detaylı

KADIN VE AİLE SAĞLIĞI HİZMETLERİ İSTANBUL BÜYÜKŞEHİR BELEDİYESİ SAĞLIK VE SOSYAL HİZMETLER DAİRE BAŞKANLIĞI SAĞLIK VE HIFZISSIHHA MÜDÜRLÜĞÜ

KADIN VE AİLE SAĞLIĞI HİZMETLERİ İSTANBUL BÜYÜKŞEHİR BELEDİYESİ SAĞLIK VE SOSYAL HİZMETLER DAİRE BAŞKANLIĞI SAĞLIK VE HIFZISSIHHA MÜDÜRLÜĞÜ KADIN VE AİLE SAĞLIĞI HİZMETLERİ İSTANBUL BÜYÜKŞEHİR BELEDİYESİ SAĞLIK VE SOSYAL HİZMETLER DAİRE BAŞKANLIĞI SAĞLIK VE HIFZISSIHHA MÜDÜRLÜĞÜ CİNSEL YOLLA BULAŞAN HASTALIKLAR BU EĞİTİMDE NELER PAYLAŞACAĞIZ?

Detaylı

ÇEVRESEL SİNİR SİSTEMİ SELİN HOCA

ÇEVRESEL SİNİR SİSTEMİ SELİN HOCA ÇEVRESEL SİNİR SİSTEMİ SELİN HOCA Çevresel Sinir Sistemi (ÇSS), Merkezi Sinir Sistemine (MSS) bilgi ileten ve bilgi alan sinir sistemi bölümüdür. Merkezi Sinir Sistemi nden çıkarak tüm vücuda dağılan sinirleri

Detaylı

T.C. Sağlık Bakanlığı Türkiye Halk Sağlığı Kurumu Tüberküloz Daire Başkanlığı. VEREM HASTALIĞI ve VEREM HAFTASI

T.C. Sağlık Bakanlığı Türkiye Halk Sağlığı Kurumu Tüberküloz Daire Başkanlığı. VEREM HASTALIĞI ve VEREM HAFTASI T.C. Sağlık Bakanlığı Türkiye Halk Sağlığı Kurumu Tüberküloz Daire Başkanlığı VEREM HASTALIĞI ve VEREM HAFTASI VEREM EĞİTİM VE PROPAGANDA HAFTASI Geleneksel olarak her yıl Ocak ayının ilk Pazar gününden

Detaylı

HEPATİT B, TÜRKİYE İÇİN AIDS TEN DAHA TEHLİKELİ. Dr. Zülkar Dönmez Asil Çelik San. Tic. A.Ş.

HEPATİT B, TÜRKİYE İÇİN AIDS TEN DAHA TEHLİKELİ. Dr. Zülkar Dönmez Asil Çelik San. Tic. A.Ş. HEPATİT B, TÜRKİYE İÇİN AIDS TEN DAHA TEHLİKELİ BİRLEŞİK METAL-İŞ YAYINLARI Tünel Yolu Cd. No.2 81110 Bostancı - İstanbul Tel: (0216) 380 8590 Faks: (0216) 373 6502 Dr. Zülkar Dönmez Asil Çelik San. Tic.

Detaylı

Türkiye'de Yıllara Göre Yeni Verem Hasta Sayıları. 1965 1970 1975 1980 1985 1990 1995 2000 2005 2007 Yıllar

Türkiye'de Yıllara Göre Yeni Verem Hasta Sayıları. 1965 1970 1975 1980 1985 1990 1995 2000 2005 2007 Yıllar Verem Haftası etkinlikleri çerçevesinde Akkuş İlçe Sağlık Grup Başkanımız Dr. Mustafa AKDOĞAN 18/01/2010 tarihinde ilçemizde çalışan din adamları ve halka yönelik verem hastalığı ile ilgili çeşitli bilgiler

Detaylı

Hepatit B ile Yaşamak

Hepatit B ile Yaşamak Hepatit B ile Yaşamak NEDİR? Hepatit B, karaciğerin iltihaplanmasına sebep olan, kan yolu ve cinsel ilişkiyle bulaşan bir virüs hastalığıdır. Zaman içerisinde karaciğer hasarlarına ve karaciğer kanseri

Detaylı

BASİLLİ DİZANTERİ (SHİGELLOZİS) (KANLI İSHAL)

BASİLLİ DİZANTERİ (SHİGELLOZİS) (KANLI İSHAL) BASİLLİ DİZANTERİ (SHİGELLOZİS) (KANLI İSHAL) TANIMI Shigella türü bakterilerde meydana gelen;karekteristik belirti ve bulguları olan,ilium ve kolonun akut enfeksiyonudur.basilli ve amipli dizanteri olmak

Detaylı

Bakteriler, virüsler, parazitler, mantarlar gibi pek çok patojen hastalığın oluşmasına neden olur.

Bakteriler, virüsler, parazitler, mantarlar gibi pek çok patojen hastalığın oluşmasına neden olur. Dr.Armağan HAZAR ZATÜRRE (PNÖMONİ) Zatürre yada tıbbi tanımla pnömoni nedir? Halk arasında zatürre olarak bilinmekte olan hastalık akciğer dokusunun iltihaplanmasıdır. Tedavi edilmediği takdirde ölümcül

Detaylı

Beyin Tümörü Sinir sisteminin (Beyin, omurilik ve sinirlerin) tümörleri, sinir dokusunda bulunan çeşitli hücrelerden kaynaklanabilir ya da vücudun başka bir yerindeki habis tümörün genellikle kan yolu

Detaylı

Sigara sağlığa zararlı olmasına rağmen birçok kişi bunu bile bile sigara kullanmaktadır. En yaygın görülen zararlı alışkanlıkların içinde en başı

Sigara sağlığa zararlı olmasına rağmen birçok kişi bunu bile bile sigara kullanmaktadır. En yaygın görülen zararlı alışkanlıkların içinde en başı Sigara sağlığa zararlı olmasına rağmen birçok kişi bunu bile bile sigara kullanmaktadır. En yaygın görülen zararlı alışkanlıkların içinde en başı çeken sigara vücuda birçok zarar vermekte ve uzun süre

Detaylı

T.C. Sağlık Bakanlığı Türkiye Halk Sağlığı Kurumu Tüberküloz Daire Başkanlığı VEREM HASTALIĞI

T.C. Sağlık Bakanlığı Türkiye Halk Sağlığı Kurumu Tüberküloz Daire Başkanlığı VEREM HASTALIĞI T.C. Sağlık Bakanlığı Türkiye Halk Sağlığı Kurumu Tüberküloz Daire Başkanlığı VEREM HASTALIĞI VEREM (TÜBERKÜLOZ) NEDİR? Verem hastalığı; verem mikrobunun solunum yolu ile alınmasıyla oluşan bulaşıcı bir

Detaylı

SAĞLIK ÇALIŞANLARI MESLEKİ RİSKİ TALİMATI

SAĞLIK ÇALIŞANLARI MESLEKİ RİSKİ TALİMATI Dok No: ENF.TL.15 Yayın tarihi: NİSAN 2013 Rev.Tar/no: -/0 Sayfa No: 1 / 6 1.0 AMAÇ:Sağlık çalışanlarının iş yerinde karşılaştıkları tehlikeler ve meslek risklerine karşı korumak. 2.0 KAPSAM:Hastanede

Detaylı

HODGKIN DIŞI LENFOMA

HODGKIN DIŞI LENFOMA HODGKIN DIŞI LENFOMA HODGKIN DIŞI LENFOMA NEDİR? Hodgkin dışı lenfoma (HDL) veya Non-Hodgkin lenfoma (NHL), vücudun savunma sistemini sağlayan lenf bezlerinden kaynaklanan kötü huylu bir hastalıktır. Lenf

Detaylı

Kansız kişilerde görülebilecek belirtileri

Kansız kişilerde görülebilecek belirtileri Kansızlık (anemi) kandaki hemoglobin miktarının yaş ve cinsiyete göre kabul edilen değerlerin altında olmasıdır. Bu değerler erişkin erkeklerde 13.5 g/dl, kadınlarda 12 g/dl nin altı kabul edilir. Kansızlığın

Detaylı

Hepatit C ile Yaşamak

Hepatit C ile Yaşamak Hepatit C ile Yaşamak NEDİR? Hepatit C kan yoluyla bulaşan Hepatit C virüsünün(hcv) neden olduğu bir karaciğer hastalığıdır. 1 NEDİR? Hepatit C virüsünün birçok türü (genotipi ) bulunmaktadır. Ülkemizde

Detaylı

Kanserin sebebi, belirtileri, tedavi ve korunma yöntemleri...

Kanserin sebebi, belirtileri, tedavi ve korunma yöntemleri... Kanser Nedir? Kanserin sebebi, belirtileri, tedavi ve korunma yöntemleri... Kanser, günümüzün en önemli sağlık sorunlarından birisi. Sık görülmesi ve öldürücülüğünün yüksek olması nedeniyle de bir halk

Detaylı

Kaç çeşit yara vardır? Kesik Yaralar Ezikli Yaralar Delici Yaralar Parçalı Yaralar Enfekte Yaralar

Kaç çeşit yara vardır? Kesik Yaralar Ezikli Yaralar Delici Yaralar Parçalı Yaralar Enfekte Yaralar YARALANMALAR YARA NEDİR? Bir travma sonucu deri yada mukozanın bütünlüğünün bozulmasıdır. Aynı zamanda kan damarları, adale ve sinir gibi yapılar etkilenebilir. Derinin koruma özelliği bozulacağından enfeksiyon

Detaylı

Sigaranın Vücudumuza Zararları

Sigaranın Vücudumuza Zararları Sigaranın Vücudumuza Zararları Sigaranın vücudumuza olan zararları ve sigarayı bıraktıktan sonra vücudumuzdaki değişimler burada anlatılmaktadır. Sırt ve Bel Ağrısı: Sigara içmek bel ile ilgili hastalıkların

Detaylı

09/11/2015 BEYAZ KAN HÜCRELERİ. Lökosit ya da akyuvarlar olarak adlandırılan beyaz kan hücresi, kemik iliğinde üretilir.

09/11/2015 BEYAZ KAN HÜCRELERİ. Lökosit ya da akyuvarlar olarak adlandırılan beyaz kan hücresi, kemik iliğinde üretilir. BEYAZ KAN HÜCRELERİ Lökosit ya da akyuvarlar olarak adlandırılan beyaz kan hücresi, kemik iliğinde üretilir. 1 Görevleri nelerdir? Bu hücreler vücudu bulaşıcı hastalıklara ve yabancı maddelere karşı korur.

Detaylı

07.11.2014. Hastalıkların Oluşmasında Rol Oynayan Faktörler. 10.Sınıf Enfeksiyondan Korunma. Hastalıkların Oluşmasında Rol Oynayan Faktörler

07.11.2014. Hastalıkların Oluşmasında Rol Oynayan Faktörler. 10.Sınıf Enfeksiyondan Korunma. Hastalıkların Oluşmasında Rol Oynayan Faktörler 10.Sınıf Enfeksiyondan Korunma 4.Hafta ( 08 10 / 10 / 2014 ) 1.) HASTALIKLARIN OLUŞMASINDA ROL OYNAYAN FAKTÖRLER 2.) ENFEKSİYON HASTALIKLARININ GENEL BELİRTİLERİ 3.) ENFEKSİYON HASTALIKLARINDA GÖRÜLEN

Detaylı

KUDUZ HASTALIĞINA KARŞI HAVADAN AŞILAMA VE KUDUZ HASTALIĞI İLE MÜCADELE

KUDUZ HASTALIĞINA KARŞI HAVADAN AŞILAMA VE KUDUZ HASTALIĞI İLE MÜCADELE KUDUZ HASTALIĞINA KARŞI HAVADAN AŞILAMA VE KUDUZ HASTALIĞI İLE MÜCADELE KUDUZ HASTALIĞI; İnsan ve tüm sıcak kanlı hayvanlarda Merkezi sinir sistemini etkileyerek ölüme neden olan, önlenebilir bulaşıcı

Detaylı

TROMBOSİTOPENİ KONTROLÜ

TROMBOSİTOPENİ KONTROLÜ TROMBOSİTOPENİ KONTROLÜ GÜLDER GÜMÜŞKAYA HACETTEPE ÜNİVERSİTESİ ONKOLOJİ HASTANESİ TROMBOSİT NEDİR? 1 Kemik iliğinde yapılan kan hücrelerinden biridir. Pıhtılaşma hücreleri olarak bilinir. 1mm 3 kanda

Detaylı

SAĞLIK MESLEK LİSELERİ HEMŞİRELİK BÖLÜMÜ XII. SINIF BULAŞICI HASTALIKLAR VE BAKIMI DERSİ İŞLETMELERDE BECERİ EĞİTİMİ PROGRAMI

SAĞLIK MESLEK LİSELERİ HEMŞİRELİK BÖLÜMÜ XII. SINIF BULAŞICI HASTALIKLAR VE BAKIMI DERSİ İŞLETMELERDE BECERİ EĞİTİMİ PROGRAMI T.C. MİLLÎ EĞİTİM BAKANLIĞI SAĞLIK İŞLERİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI SAĞLIK MESLEK LİSELERİ HEMŞİRELİK BÖLÜMÜ XII. SINIF BULAŞICI HASTALIKLAR VE BAKIMI DERSİ İŞLETMELERDE BECERİ EĞİTİMİ PROGRAMI ANKARA 2007 GİRİŞ

Detaylı

Kan Kanserleri (Lösemiler)

Kan Kanserleri (Lösemiler) Lösemi Nedir? Lösemi bir kanser türüdür. Kanser, sayısı 100'den fazla olan bir hastalık grubunun ortak adıdır. Kanserde iki önemli özellik bulunur. İlk önce bedendeki bazı hücreler anormalleşir. İkinci

Detaylı

21.12.2015 Pazartesi İzmir Basın Gündemi

21.12.2015 Pazartesi İzmir Basın Gündemi 21.12.2015 Pazartesi İzmir Basın Gündemi MANİSA HABER Soğuklarla birlikte sinüzit vakalarında artış yaşanıyor Kulak Burun Boğaz Hastalıkları Anabilim Dalı Başkanı Doç. Dr. Ercan Pınar, havaların

Detaylı

Verem Eğitim ve Propaganda Haftası

Verem Eğitim ve Propaganda Haftası TÜRKİYE ULUSAL VEREM SAVAŞI DERNEKLERİ FEDERASYONU TUVSDF www.verem.org.tr Verem Eğitim ve Propaganda Haftası (Her yılın ilk haftası) TÜRKİYE ULUSAL VEREM SAVAŞI DERNEKLERİ FEDERASYONU Kuruluş: 1948 Ord.Prof.Dr.Tevfik

Detaylı

MEME KANSERİ. Söke Fehime Faik Kocagöz Devlet Hastanesi Sağlıklı Günler Diler

MEME KANSERİ. Söke Fehime Faik Kocagöz Devlet Hastanesi Sağlıklı Günler Diler MEME KANSERİ Söke Fehime Faik Kocagöz Devlet Hastanesi Sağlıklı Günler Diler KANSER NEDİR? Hücrelerin kontrolsüz olarak sürekli çoğalmaları sonucu yakındaki ve uzaktaki başka organlara yayılarak kötü klinik

Detaylı

Kırım Kongo Kanamalı Ateşi (KKKA)

Kırım Kongo Kanamalı Ateşi (KKKA) Kırım Kongo Kanamalı Ateşi (KKKA) 1 Kırım-Kongo Kanamalı Ateşi (KKKA) Nedir? Kırım-Kongo Kanamalı Ateşi (KKKA), çoğunlukla keneler aracılığıyla hayvanlardan insanlara bulaştırılan mikrobik bir hastalıktır.

Detaylı

YAŞLILIKTA SIK GÖRÜLEN HASTALIKLAR. Prof. Dr. Mehmet Ersoy

YAŞLILIKTA SIK GÖRÜLEN HASTALIKLAR. Prof. Dr. Mehmet Ersoy YAŞLILIKTA SIK GÖRÜLEN HASTALIKLAR Prof. Dr. Mehmet Ersoy DEMANSA NEDEN OLAN HASTALIKLAR AMAÇ Demansın nedenleri ve gelişim sürecinin öğretmek Yaşlı bireyde demansa bağlı oluşabilecek problemleri öğretmek

Detaylı

DOMUZ GRİBİ BELİRTİLERİ VE TANISI

DOMUZ GRİBİ BELİRTİLERİ VE TANISI DOMUZ GRİBİ BELİRTİLERİ VE TANISI Domuz gribi nedir? Domuz gribi, A(H1N1) tipi virüsten kaynaklanan, insanlarda hastalığa yol açan viral bir hastalıktır. Hastalık ilk kez Meksika ve ABD de görülmüş ve

Detaylı

Pandemik grip. Grip salgını (dünya grip salgını) hakkında bilmeniz gereken bilgiler.

Pandemik grip. Grip salgını (dünya grip salgını) hakkında bilmeniz gereken bilgiler. Pandemik grip Grip salgını (dünya grip salgını) hakkında bilmeniz gereken bilgiler. Bu broşürde neler yazılıdır? Bu broşürde grip pandemisi (dünya grip salgını) hakkında bilgiler verilmiştir. Dünya grip

Detaylı

ÇOCUKLULARDA TÜBERKÜLOZ

ÇOCUKLULARDA TÜBERKÜLOZ ÇOCUKLULARDA TÜBERKÜLOZ FR-HYE-04-418-04 Tüberküloz (Verem) hastalığı nedir? Tıpta tüberküloz olarak adlandırılan verem hastalığına halk arasında ince hastalık da denmektedir. Tüberküloz, asıl olarak akciğerlerde

Detaylı

Yaralanmalar. Bölüm 5

Yaralanmalar. Bölüm 5 Yaralanmalar Bölüm 5 Kapsam: Yara nedir? Kaç çeşit yara vardır? Yaraların ortak belirtileri nelerdir? Yaralanmalarda ilkyardım nasıl olmalıdır? Ciddi yaralanmalar nelerdir? Ciddi yaralanmalarda ilkyardım

Detaylı

H1N1 den Korunmada Alınacak Önlemler. Pandemik H1N1 Gribi (Domuz Gribi)

H1N1 den Korunmada Alınacak Önlemler. Pandemik H1N1 Gribi (Domuz Gribi) H1N1 den Korunmada Alınacak Önlemler Pandemik H1N1 Gribi (Domuz Gribi) İnfluenza olarak da bilinen grip, viral bir hastalıktır. Sağlıklı insanlarda ortalama bir haftada geçmesine rağmen; vücut direncini

Detaylı

KULLANMA TALİMATI. Bu ilacı kullanmaya başlamadan önce bu KULLANMA TALİMATINI dikkatlice okuyunuz, çünkü sizin için önemli bilgiler içermektedir.

KULLANMA TALİMATI. Bu ilacı kullanmaya başlamadan önce bu KULLANMA TALİMATINI dikkatlice okuyunuz, çünkü sizin için önemli bilgiler içermektedir. TIENAM 500 mg I.V. enjektabl flakon Damar içine uygulanır. KULLANMA TALİMATI Etkin madde(ler): Her bir flakon steril olarak 500 mg imipenem (imipenem monohidrat olarak) ve 500 mg silastatin (silastatin

Detaylı

CIPROFLOXACIN: Menengokok hastalığı bulaşmış olan bir kişi ile temas eden kimseler için antibiyotik

CIPROFLOXACIN: Menengokok hastalığı bulaşmış olan bir kişi ile temas eden kimseler için antibiyotik CIPROFLOXACIN: Menengokok hastalığı bulaşmış olan bir kişi ile temas eden kimseler için antibiyotik Ciprofloxacin, bazen menengokok hastalığına yakalanan kimselerle teması olan kişilere verilen bir antibiyotiktir.

Detaylı

Yaralanmalarda Ve Göze, Kulağa, Buruna Yabancı Cisim Kaçmalarında İlk Yardım

Yaralanmalarda Ve Göze, Kulağa, Buruna Yabancı Cisim Kaçmalarında İlk Yardım Yaralanmalarda Ve Göze, Kulağa, Buruna Yabancı Cisim Kaçmalarında İlk Yardım Yara Nedir? Bir travma sonucu deri ya da mukoza bütünlüğünün bozulmasıdır. Aynı zamanda kan damarları, adale ve sinir gibi yapılar

Detaylı

NEFRİT. Prof. Dr. Tekin AKPOLAT. Genel Bilgiler. Nefrit

NEFRİT. Prof. Dr. Tekin AKPOLAT. Genel Bilgiler. Nefrit NEFRİT Prof. Dr. Tekin AKPOLAT Genel Bilgiler Böbreğin temel fonksiyonlarından birisi idrar üretmektir. Her 2 böbrekte idrar üretimine yol açan yaklaşık 2 milyon küçük ünite (nefron) vardır. Bir nefron

Detaylı

SİNÜS - AĞRI, BASINÇ, AKINTI

SİNÜS - AĞRI, BASINÇ, AKINTI SİNÜS - AĞRI, BASINÇ, AKINTI Yardım edin sinüslerim beni öldürüyor! Bunu daha önce hiç söylediniz mi?. Eğer cevabınız hayır ise siz çok şanslısınız demektir. Çünkü her yıl milyonlarca lira sinüs problemleri

Detaylı

AŞI RIZA BEYANI. Söz konusu aşı hakkında daha fazla sorunuz varsa lütfen aşı yapan doktorla görüşme imkanınızı kullanınız.

AŞI RIZA BEYANI. Söz konusu aşı hakkında daha fazla sorunuz varsa lütfen aşı yapan doktorla görüşme imkanınızı kullanınız. AŞI RIZA BEYANI Boostrix Polio Enjeksiyon için Kullanıma Hazır Enjektör içinde Süspansiyon (Difteri, tetanos, aselüler boğmaca ve poliomiyelit (inaktif) aşısı (adsorbe, indirgenmiş antijen içerik) LÜTFEN

Detaylı

Verem (TB) ile teması olan kişiler için bilgiler

Verem (TB) ile teması olan kişiler için bilgiler Verem (TB) ile teması olan kişiler için bilgiler Information for contacts of Tuberculosis (TB) - Turkish January 2013 Page 1 Verem (Tüberküloz) için sizinle niçin ilişkiye geçtik? Veremli bir kişiyle temasınız

Detaylı

Henoch-Schöenlein Purpurası

Henoch-Schöenlein Purpurası www.printo.it/pediatric-rheumatology/tr/intro Henoch-Schöenlein Purpurası 2016 un türevi 1. HENOCH-SCHÖENLEİN PURPURASI NEDİR? 1.1 Nedir? Henoch-Shöenlein purpurası (HSP), küçük kan damarlarının (kapilerlerin)

Detaylı

HİJYEN. Sağlıklı yaşama şartlarını öğreten bir bilim dalıdır.

HİJYEN. Sağlıklı yaşama şartlarını öğreten bir bilim dalıdır. HİJYEN HİJYEN Sağlıklı yaşama şartlarını öğreten bir bilim dalıdır. Aynı zamanda birey ve toplum olarak insan sağlığının korunması ve geliştirilmesini hedefler. Yaşamın verimli, sağlıklı düzeyde uzun süre

Detaylı

KORUMA. Doç. Dr. Levent GÖRENEK GATA İnfeksiyon Hastalıkları ve Kl. Mik. AD.

KORUMA. Doç. Dr. Levent GÖRENEK GATA İnfeksiyon Hastalıkları ve Kl. Mik. AD. SALGINDA KONTROL VE KORUMA Doç. Dr. Levent GÖRENEK GATA İnfeksiyon Hastalıkları ve Kl. Mik. AD. Salgın inceleme basamakları 1. Saha çalışması için hazırlık yapılması 2. Bir salgının varlığının ğ gösterilmesi

Detaylı

MEVSİM GRİBİ Neden aşı olmanız gerekir

MEVSİM GRİBİ Neden aşı olmanız gerekir MEVSİM GRİBİ Neden aşı olmanız gerekir Grip. Korunun, koruyun. MEVSİM GRİBİ: NEDEN AŞI OLMANIZ GEREKİR Son zamanlarda sık sık mevsim gribi ve domuz gribi gibi farklı grip türlerinden söz edildiğini duymuş

Detaylı

AIDS Dinle, Öğren, Yaşa! Sözünde Dur AIDS i Durdur AIDS e Sırtını Dönme

AIDS Dinle, Öğren, Yaşa! Sözünde Dur AIDS i Durdur AIDS e Sırtını Dönme AIDS Dinle, Öğren, Yaşa! Sözünde Dur AIDS i Durdur AIDS e Sırtını Dönme 1 2 AIDS 3 AIDS İlk defa 1981 yılında Amerika Birleşik Devletleri'nde bir grup homoseksüel erkekte ve Haiti'den gelen göçmenlerde

Detaylı

Tetanoz Acil Serviste Tanı Yaralanmalarda Profilaksi. Uzm.Dr.İlhan UZ

Tetanoz Acil Serviste Tanı Yaralanmalarda Profilaksi. Uzm.Dr.İlhan UZ Tetanoz Acil Serviste Tanı Yaralanmalarda Profilaksi Uzm.Dr.İlhan UZ Tetanoz Latince gerilme anlamına gelir. İstemli kasların tonik spazmıyla karakterize akut bir toksemidir. Etken: Clostridium tetani

Detaylı

BÖBREK HASTALIKLARI. Prof. Dr. Tekin AKPOLAT. Böbrekler ne işe yarar?

BÖBREK HASTALIKLARI. Prof. Dr. Tekin AKPOLAT. Böbrekler ne işe yarar? BÖBREK HASTALIKLARI Prof. Dr. Tekin AKPOLAT Böbrekler ne işe yarar? Böbreğin en önemli işlevi kanı süzmek, idrar oluşturmak ve vücudun çöplerini (artık ürünleri) temizlemektir. Böbrekte oluşan idrar, idrar

Detaylı

Ebola virüsü İstanbul'a geldi!

Ebola virüsü İstanbul'a geldi! On5yirmi5.com Ebola virüsü İstanbul'a geldi! Ebola Virüsü İstanbul'a Geldi! Ebola Nedir? Afrika'da birçok insanın ölmesine sebep olan Ebola virüsünün İstanbul'a gelmiş olduğundan şüpheleniliyor. Yayın

Detaylı

KENDI ÜLKENIZE DÖNÜŞ

KENDI ÜLKENIZE DÖNÜŞ KENDI ÜLKENIZE DÖNÜŞ www.vggm.nl KENDI ÜLKENIZE DÖNÜŞ Yıllardır Hollanda da yaşıyorsunuz, fakat kendi ülkenize döneceksiniz. Vücudunuz Hollanda nın koşullarına alışmış. Eskiden normal olarak yaptıklarınız,

Detaylı

Buzağı İshalleri ve Koruma Yöntemleri. Dengeli ve Ekonomik Besleme

Buzağı İshalleri ve Koruma Yöntemleri. Dengeli ve Ekonomik Besleme Buzağı İshalleri ve Koruma Yöntemleri Buzağılar Sürünün Geleceğidir. Buzağı yetiştiriciliğinde anahtar noktalar! Doğum Kolostrum (Ağız Sütü) Besleme Sistemi Sindirim Sağlık Doğum ile ilgili anahtar noktalar

Detaylı

Hastalıkların Oluşmasında Rol Oynayan Faktörler. Enfeksiyon Hastalıklarının Genel Belirtileri. Enfeksiyon Hastalıklarında Görülen Ateş Tipleri

Hastalıkların Oluşmasında Rol Oynayan Faktörler. Enfeksiyon Hastalıklarının Genel Belirtileri. Enfeksiyon Hastalıklarında Görülen Ateş Tipleri Hastalıkların Oluşmasında Rol Oynayan Faktörler Enfeksiyon Hastalıklarının Genel Belirtileri Enfeksiyon Hastalıklarında Görülen Ateş Tipleri Dolaşım Sistemi Belirtileri Solunum Sistemi Belirtileri Sindirim

Detaylı

LENF DOLAŞIMI LENF SİSTEMİ

LENF DOLAŞIMI LENF SİSTEMİ LENF DOLAŞIMI Hücreler için gerekli olan besin ve oksijen temiz kan sayesinde atardamarlardan kılcal damarlara geçer ve kılcal damarlar sayesinde dokulardaki hücrelerin arasını dolduran ara maddeye (doku

Detaylı

KADIN VE AİLE SAĞLIĞI HİZMETLERİ İSTANBUL BÜYÜKŞEHİR BELEDİYESİ SAĞLIK VE SOSYAL HİZMETLER DAİRE BAŞKANLIĞI SAĞLIK VE HIFZISSIHHA MÜDÜRLÜĞÜ

KADIN VE AİLE SAĞLIĞI HİZMETLERİ İSTANBUL BÜYÜKŞEHİR BELEDİYESİ SAĞLIK VE SOSYAL HİZMETLER DAİRE BAŞKANLIĞI SAĞLIK VE HIFZISSIHHA MÜDÜRLÜĞÜ KADIN VE AİLE SAĞLIĞI HİZMETLERİ İSTANBUL BÜYÜKŞEHİR BELEDİYESİ SAĞLIK VE SOSYAL HİZMETLER DAİRE BAŞKANLIĞI SAĞLIK VE HIFZISSIHHA MÜDÜRLÜĞÜ BAĞIRSAK PARAZİTLERİ VE KORUNMA YOLLARI BU EĞİTİMDE NELER PAYLAŞACAĞIZ?

Detaylı

Hasta kişi ile cinsel temas, Gebelerde anneden bebeğe geçiş ( konjenital Sifilis ), Kan teması ile bulaşır.

Hasta kişi ile cinsel temas, Gebelerde anneden bebeğe geçiş ( konjenital Sifilis ), Kan teması ile bulaşır. SİFİLİS Frengi; Lues; Sifilis cinsel yolla bulaşan bulaşıcı mikrobik enfeksiyon hastalığıdır. Tedavi edilmez ise beyin, sinir, göz ve iç organlarda ciddi hasarlar yaparak ölüme neden olur. Sifilis Treponema

Detaylı

KITALARARASI GRİP SALGINI. Aileniz ve sizin için önemli bilgiler

KITALARARASI GRİP SALGINI. Aileniz ve sizin için önemli bilgiler KITALARARASI GRİP SALGINI Aileniz ve sizin için önemli bilgiler Dünya Sağlık Örgütü uzmanları, kıtalararası bir grip salgını olacağını öngörmektedirler. Bu broşürde grip salgını, bu ülkede ortaya çıkma

Detaylı

KULLANMA TALİMATI. Bu ilacı kullanmaya başlamadan önce bu KULLANMA TALİMATINI dikkatlice okuyunuz, çünkü sizin için önemli bilgiler içermektedir.

KULLANMA TALİMATI. Bu ilacı kullanmaya başlamadan önce bu KULLANMA TALİMATINI dikkatlice okuyunuz, çünkü sizin için önemli bilgiler içermektedir. KULLANMA TALİMATI FUSİNAT 500 mg film tablet Ağızdan alınır. Etkin madde: Bir film kaplı tablet 500 mg sodyum fusidat içerir. Yardımcı maddeler: Mikrokristal selüloz PH 200, krospovidon, laktoz anhidrat,

Detaylı

bekletilme ünitesi Sebze yıkama ünitesi Bulaşık yıkama ünitesi

bekletilme ünitesi Sebze yıkama ünitesi Bulaşık yıkama ünitesi MUTFAK HİJYENİ VE KİŞİSEL HİJYEN ENFEKSİYON KONTROL KURULU MUTFAK HİJYENİ Mutfakta fiziki iki alanlar; l Yemek pişirilme ünitesi Hazırlanan yemeklerin bekletilme ünitesi Sebze yıkama ünitesi Bulaşık yıkama

Detaylı

Günümüzde diş ve diş eti hastalıkları bütün dünyada yaygın ve önemli bir sorundur. Çünkü ağız ve diş sağlığı genel sağlığımızla yakından ilişkilidir.

Günümüzde diş ve diş eti hastalıkları bütün dünyada yaygın ve önemli bir sorundur. Çünkü ağız ve diş sağlığı genel sağlığımızla yakından ilişkilidir. Ağız ve Diş Sağlığı Günümüzde diş ve diş eti hastalıkları bütün dünyada yaygın ve önemli bir sorundur. Çünkü ağız ve diş sağlığı genel sağlığımızla yakından ilişkilidir. Ağız sağlığı: Dişler ve onları

Detaylı

SIĞIRLARIN NODÜLER EKZANTEMİ LUMPY SKIN DISEASE (LSD) Hastalık Kartı. Hazırlayan. Dr. M. Fatih BARUT Vet. Hekim

SIĞIRLARIN NODÜLER EKZANTEMİ LUMPY SKIN DISEASE (LSD) Hastalık Kartı. Hazırlayan. Dr. M. Fatih BARUT Vet. Hekim SIĞIRLARIN NODÜLER EKZANTEMİ LUMPY SKIN DISEASE (LSD) Hastalık Kartı Hazırlayan Dr. M. Fatih BARUT Vet. Hekim Etlik Veteriner Kontrol Merkez Araştırma Enstitüsü Virolojik Teşhis Laboratuvarı Etken: Etken,

Detaylı

KALP KRİZİNDE İLK MÜDAHALE VE STENTLİ HASTANIN YAŞAMI. Uzm.Dr. Selahattin TÜREN Kardiyoloji Bölümü

KALP KRİZİNDE İLK MÜDAHALE VE STENTLİ HASTANIN YAŞAMI. Uzm.Dr. Selahattin TÜREN Kardiyoloji Bölümü KALP KRİZİNDE İLK MÜDAHALE VE STENTLİ HASTANIN YAŞAMI Uzm.Dr. Selahattin TÜREN Kardiyoloji Bölümü KALP KRıZINDE ILK MÜDAHALE Kalp krizi tıbbi bir acil durumdur. Erken tanı ve hızlı tedavi oldukça hayati

Detaylı

Kabakulak (Epidemik Parotitis) Prof. Dr. Haluk Çokuğraş

Kabakulak (Epidemik Parotitis) Prof. Dr. Haluk Çokuğraş Kabakulak (Epidemik Parotitis) Prof. Dr. Haluk Çokuğraş 1 Olgu 1: 4 aylık erkek çocuk 2 Üç gündür ateş, boynun sağ yanında şişlik. Bu bölgede yaygın şişlik-kızarıklık ve ısı artışı. Ağız içerisinde Stenon

Detaylı

RSV. RSV kennen. Anne babaların bilmesi gereken bir virüs. Kinder schützen

RSV. RSV kennen. Anne babaların bilmesi gereken bir virüs. Kinder schützen RSV kennen Kinder schützen RSV Anne babaların bilmesi gereken bir virüs. Pek tanınmayan bir virüse dair bilgiler - RSV enfeksiyonu riskini nasıl azaltabileceğinize yönelik pratik ipuçları. Bu brosürün

Detaylı

İLKYARDIM TEMEL EĞİTİMİ TEORİ SINAV SORULARI-1

İLKYARDIM TEMEL EĞİTİMİ TEORİ SINAV SORULARI-1 İLKYARDIM TEMEL EĞİTİMİ TEORİ SINAV SORULARI-1 1) Aşağıdaki durumlardan hangisinde turnike uygulanır? a) Çok sayıda yararı varsa ilkyardımcı tek ise b) Yaralının güç koşullarda bir yere taşınması gerekiyorsa

Detaylı

HİJYEN VE SANİTASYON

HİJYEN VE SANİTASYON HİJYEN VE SANİTASYON TEMİZLİK+ HİJYEN= SANİTASYON Bulunduğumuz ortamda hastalık yapan mikroorganizmaların hastalık yapamayacak seviyede bulunma durumuna hijyen denir. Sağlıklı (temiz ve hijyenik) bir ortamın

Detaylı

Uzm. Dr. Salih Kenan ŞAHİN

Uzm. Dr. Salih Kenan ŞAHİN Soğuk ve Algınlığı Grip Uzm. Dr. Salih Kenan ŞAHİN 1 Soğuk algınlığı ve Grip Kış mevsimi gelince akla soğuk algınlığı ve grip salgınları gelir. Soğuk algınlığı ve grip ayrı rahatsızlıklardır. Solunum yollarının

Detaylı

Endometriozis. (Çikolata kisti)

Endometriozis. (Çikolata kisti) Endometriozis (Çikolata kisti) Bugün Neler Konuşacağız? Endometriozis Nedir? Belirtileri Nelerdir? Ne Sıklıkta Görülür? Hangi Sorunlara Neden Olur? Nasıl Tanı Konur? Nasıl Tedavi Edilir? Endometriozis

Detaylı

f D r. f akup İMREN Halk Sağlığı Müdürü

f D r. f akup İMREN Halk Sağlığı Müdürü T.C. VAN V A LİLİĞ İ Van Halk Sağlığı M üdürlüğü Sayı : 37.811.563-934/ 30/11/2015 Konu : Teklife Davet Kurumumuzun ihtiyacı olan (2) kalem AFİŞ VE BROŞÜR ALIMI işi için aşağıda yazılı ihtiyaç kalemleri,4734

Detaylı

AKUT ROMATİZMAL ATEŞ TEDAVİ VE KORUNMA REHBERİ

AKUT ROMATİZMAL ATEŞ TEDAVİ VE KORUNMA REHBERİ FR-HYE-04-422-08 AKUT ROMATİZMAL ATEŞ TEDAVİ VE KORUNMA REHBERİ ÇOCUK SAĞLIĞI VE HASTALIKLARI ANABİLİM DALI ÇOCUK KARDİYOLOJİ BİLİM DALI Hazırlayan AD/BD/Birim(ler): Çocuk Kardiyoloji Bilim Dalı Sayfa

Detaylı

Hastalık sahra altı Afrika da ve güney Amerika da yaşayanlarda ve bu bölgeye seyahat edenlerde görülür.

Hastalık sahra altı Afrika da ve güney Amerika da yaşayanlarda ve bu bölgeye seyahat edenlerde görülür. SARI HUMMA Yellow Fever; Sarı humma sivri sinekler ile bulaşan mikrobik hastalıktır. Hastalık sahra altı Afrika ve güney Amerika da görülmektedir. Bu bölgeye seyahat yapacak kişilerin Sarı humma aşısı

Detaylı

Temelde akılda tutulması gereken nöbetlerin iki çeşit olduğudur parsiyel (yani beyinde bir bölgeye sınırlı başlayan nöbetler jeneralize (beyinde

Temelde akılda tutulması gereken nöbetlerin iki çeşit olduğudur parsiyel (yani beyinde bir bölgeye sınırlı başlayan nöbetler jeneralize (beyinde EPİLEPSİ Basitleştirilmiş şekliyle epilepsi nöbeti kısa süreli beyin fonksiyon bozukluğuna bağlıdır, ve beyin hücrelerinde geçici anormal deşarjlar sonucu ortaya çıkar. Epilepsi nöbetlerinin çok değişik

Detaylı

ALLERJİNİN NEDENİ NEDİR?

ALLERJİNİN NEDENİ NEDİR? Saman nezlesi tanımı yanlış isimlendirilmektedir. Çünkü saman bu olaya neden olmaz. Hastalık; akan / kaşınan burun ve göz, hapşırma, boğaz kaşıntısı ve burun, boğazda çok miktarda akıntıdan oluşmaktadır.

Detaylı

Gıda Zehirlenmesi ve Önlenmesi

Gıda Zehirlenmesi ve Önlenmesi (16.12.2001) İçindekiler... 1 Gıda Zehirlenmesi Nasıl Oluşur?... 1 Gıdalara Nasıl Bulaşma Olur?... 2 Gıda Zehirlenmesi Nasıl Önlenir?... 3 Bazı Yaygın Gıda Zehirleyen Bakteriler... 3 Salmonella... 3 Bacillus...

Detaylı

DESTEK ve HAREKET SİSTEMİ. Kemiklerin Görevleri: - Destek ve hareket sistemimiz: iskelet sistemi, eklemler ve kas sisteminden meydana gelir.

DESTEK ve HAREKET SİSTEMİ. Kemiklerin Görevleri: - Destek ve hareket sistemimiz: iskelet sistemi, eklemler ve kas sisteminden meydana gelir. DESTEK ve HAREKET SİSTEMİ - Destek ve hareket sistemimiz: iskelet sistemi, eklemler ve kas sisteminden meydana gelir. İskelet Sistemi - İskelet sisteminin oluşturan yapılar kemiklerdir. - Kemikler şekillerine

Detaylı

KORUMA AŞISI İÇİN MUVAFAKATNAME. Priorix Enjeksiyonluk solüsyon hazırlamak için toz ve çözücü Canlı kızamık, kabakulak ve kızamıkçık aşısı

KORUMA AŞISI İÇİN MUVAFAKATNAME. Priorix Enjeksiyonluk solüsyon hazırlamak için toz ve çözücü Canlı kızamık, kabakulak ve kızamıkçık aşısı KORUMA AŞISI İÇİN MUVAFAKATNAME Priorix Enjeksiyonluk solüsyon hazırlamak için toz ve çözücü Canlı kızamık, kabakulak ve kızamıkçık aşısı LÜTFEN AŞAĞIDAKİ SORULARI CEVAPLAYINIZ: ( Lütfen uygun olan seçeneği

Detaylı

DELİCİ KESİCİ ALET YARALANMALARI VE ALINMASI GEREKEN ÖNLEMLER

DELİCİ KESİCİ ALET YARALANMALARI VE ALINMASI GEREKEN ÖNLEMLER DELİCİ KESİCİ ALET YARALANMALARI VE ALINMASI GEREKEN ÖNLEMLER Hastanelerde Hastaneler enfeksiyon etkenleri bakımından zengin ortamlar Sağlık personeli kan yolu ile bulaşan hastalıklar açısından yüksek

Detaylı

Hepatit'in her türü ölümcül değildir

Hepatit'in her türü ölümcül değildir On5yirmi5.com Hepatit'in her türü ölümcül değildir Hepatit ve Hepatit türlerini, belirtilerini ve tedavi yöntemlerini İnfeksiyon Hastalıkları Uzmanı Profesör Doktor Aziz Hacibektaşioğlu ile konuştuk. Yayın

Detaylı

KANSER NEDIR? TARAMA YÖNTEMLERI NELERDIR? BURSA HALK SAĞLIĞI MÜDÜRLÜĞÜ KANSER ŞUBE DR.AYŞE AKAN

KANSER NEDIR? TARAMA YÖNTEMLERI NELERDIR? BURSA HALK SAĞLIĞI MÜDÜRLÜĞÜ KANSER ŞUBE DR.AYŞE AKAN KANSER NEDIR? TARAMA YÖNTEMLERI NELERDIR? BURSA HALK SAĞLIĞI MÜDÜRLÜĞÜ KANSER ŞUBE DR.AYŞE AKAN 2005 DEN 2030 A DÜNYADA KANSER 7 milyon ölüm 17 milyon 11 milyon yeni vaka 27 milyon 25 milyon kanserli kişi

Detaylı

Kızınızın sağlığı için: HPV aşısıyla rahim ağzı kanserine* karşı önlem alın. * belli human papillom virüsleri neden olur

Kızınızın sağlığı için: HPV aşısıyla rahim ağzı kanserine* karşı önlem alın. * belli human papillom virüsleri neden olur Kızınızın sağlığı için: HPV aşısıyla rahim ağzı kanserine* karşı önlem alın * belli human papillom virüsleri neden olur TÜM INSANLARIN %80 i hayatları boyunca bunlarla temas eder HPV nedir ve neye yol

Detaylı

Vücudumuzda oluşan tümör hücrelerini yok etmek için uygulanan ilaç tedavisine kemoterapi denir.

Vücudumuzda oluşan tümör hücrelerini yok etmek için uygulanan ilaç tedavisine kemoterapi denir. KEMOTERAPİ KEMOTERAPİ NEDİR? Vücudumuzda oluşan tümör hücrelerini yok etmek için uygulanan ilaç tedavisine kemoterapi denir. Kemoterapide, bir veya birden fazla ilaç bir arada kullanılabilir. Her ilacın

Detaylı

Bruselloz. Muhammet TEKİN. Bulaşıcı Hastalıklar Çevre ve Çalışan Sağlığı Şube Müdürü

Bruselloz. Muhammet TEKİN. Bulaşıcı Hastalıklar Çevre ve Çalışan Sağlığı Şube Müdürü Bruselloz Muhammet TEKİN Bulaşıcı Hastalıklar Çevre ve Çalışan Sağlığı Şube Müdürü Bruselloz Esas olarak hayvanların hastalığı olan bulaşıcı bakteriyel bir enfeksiyon hastalığı Hayvanlardan insanlara mikroplu

Detaylı

Juvenil SPondiloArtrit/Entezit İle İlişkili Artrit (SPA-EİA)

Juvenil SPondiloArtrit/Entezit İle İlişkili Artrit (SPA-EİA) www.printo.it/pediatric-rheumatology/tr/intro Juvenil SPondiloArtrit/Entezit İle İlişkili Artrit (SPA-EİA) 2016 un türevi 1. JUVENİL SPONDİLOARTRİT/ ENTEZİT İLE İLİŞKİLİ ARTRİT (SPA- EİA) NEDİR? 1.1 Nedir?

Detaylı

BİLİNÇ BOZUKLUKLARINDA İLKYARDIM DERS NOTLARI

BİLİNÇ BOZUKLUKLARINDA İLKYARDIM DERS NOTLARI BİLİNÇ BOZUKLUKLARINDA İLKYARDIM DERS NOTLARI Yrd. Doç.Dr. Vesile ŞENOL Tıbbi Hizmetler ve Teknikler Böl. Bşk Paramedik Program Koordinatörü E.Ü. H.B.S.H.M.Y.O 1 Bilinç Bozukluğu/Bilinç Kaybı Beynin normal

Detaylı

Prof. Dr. Semih KESKİL

Prof. Dr. Semih KESKİL Yazar Ad 55 Prof. Dr. Semih KESKİL Larson un 1960 larda veciz olarak belirttiği gibi, yaşlıların acil hastalıkları diye bir durum yoktur. Bizimde burada söz konusu edeceğimiz yaşlılar arasındaki acil

Detaylı

Kilo verme niyetiyle diyet tedavisinin uygulanamayacağı durumlar nelerdir? -Hamilelik. -Emziklik. -Zeka geriliği. -Ağır psikolojik bozukluklar

Kilo verme niyetiyle diyet tedavisinin uygulanamayacağı durumlar nelerdir? -Hamilelik. -Emziklik. -Zeka geriliği. -Ağır psikolojik bozukluklar Diyet denilince aklımıza aç kalmak gelir. Bu nedenle biz buna ''sağlıklı beslenme programı'' diyoruz. Aç kalmadan ve bütün besin öğelerinden dengeli biçimde alarak zayıflamayı ve bu kiloda kalmayı amaçlıyoruz.

Detaylı

KANSER TANIMA VE KORUNMA

KANSER TANIMA VE KORUNMA KANSER TANIMA VE KORUNMA Uzm. Dr Dilek Leyla MAMÇU Sunum İçeriği Genel Bilgiler Dünyada ve Ülkemizdeki son durum Kanser nasıl oluşuyor Risk faktörleri neler Tedavi seçenekleri Önleme mümkün mü Sorular/

Detaylı

Okul Hastalık Getirmesin!

Okul Hastalık Getirmesin! On5yirmi5.com Okul Hastalık Getirmesin! Veliler dikkat! Okulların açılması ve havaların soğumasıyla çocuklarda görülen hastalıklar da artıyor. Yayın Tarihi : 14 Eylül 2010 Salı (oluşturma : 11/21/2015)

Detaylı

BEL AĞRISI. Dahili Servisler

BEL AĞRISI. Dahili Servisler BEL AĞRISI Dahili Servisler İnsan omurgası vücut ağırlığını taşımak, hareketine izin vermek ve spinal kolonu korumak için dizayn edilmiştir. Omurga kolonu, birbiri üzerine dizilmiş olan 24 ayrı omur adı

Detaylı

Haftalık İnfluenza (Grip) Sürveyans Raporu

Haftalık İnfluenza (Grip) Sürveyans Raporu Bulaşıcı Hastalıklar Daire Başkanlığı Haftalık İnfluenza (Grip) Sürveyans Raporu 20 Mayıs 2015 20. Hafta (11-17 Mayıs 2015) ÖZET Ülkemiz de 2015 yılı 20. hafta itibariyle çalışılan sentinel numunelerdeki

Detaylı

ERKEN ÇOCUKLUKTA GELİŞİM

ERKEN ÇOCUKLUKTA GELİŞİM 9.11.2015 ERKEN ÇOCUKLUKTA GELİŞİM Konular Doğum öncesi gelişim aşamaları Zigot Doğum öncesi çevresel etkiler Teratojenler Doğum Öncesi G elişim Anneyle ilgili diğer faktörler Öğr. Gör. C an ÜNVERDİ Zigot

Detaylı

Ankilozan Spondilit BR.HLİ.065

Ankilozan Spondilit BR.HLİ.065 Gençlerde Bel Ağrısına Dikkat! Bel ağrısı tüm dünyada oldukça yaygın bir problem olup zaman içinde daha sık görülmektedir. Erişkin toplumun en az %10'unda çeşitli nedenlerle gelişen kronik bel ağrıları

Detaylı

SUPRAFEN %5 jel Cilt üzerine uygulanır.

SUPRAFEN %5 jel Cilt üzerine uygulanır. KULLANMA TALİMATI SUPRAFEN %5 jel Cilt üzerine uygulanır. Etkin madde: Her 1 gram jel etkin madde olarak 50 mg ibuprofen içerir. Yardımcı maddeler: Propilen glikol, karbomer 940, disodyum edta, etil alkol

Detaylı

HASTALIKLARA ÖZEL BESLENME

HASTALIKLARA ÖZEL BESLENME HASTALIKLARA ÖZEL BESLENME Beslenme Yetersizliğine Bağlı Sorunlar 1 PROTEİN ENERJİ YETERSİZLİĞİ Büyüme ve gelişme için gerekli olan enerji, protein, karbonhidrat, vitamin ve minerallerin yeterince alınmamasına

Detaylı

KORUMA AŞISI İÇİN MUVAFAKATNAME

KORUMA AŞISI İÇİN MUVAFAKATNAME KORUMA AŞISI İÇİN MUVAFAKATNAME Infanrix hexa, kullanıma hazır enjektör ile enjeksiyon için süspansiyon hazırlamaya yarayan toz ve süspansiyon (Difteri (D), tetanoz (T), boğmaca (asellüler komponentleri)

Detaylı

Haftalık İnfluenza (Grip) Sürveyans Raporu

Haftalık İnfluenza (Grip) Sürveyans Raporu Bulaşıcı Hastalıklar Daire Başkanlığı Haftalık İnfluenza (Grip) Sürveyans Raporu 29 Nisan 2015 17. Hafta (20-26 Nisan 2015) ÖZET Ülkemiz de 2015 yılı 17. hafta itibariyle çalışılan sentinel numunelerdeki

Detaylı