Treatment Efficacy of Subcutaneous Insulin Infusion Therapy In Type 1 Diabetic Patients

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "Treatment Efficacy of Subcutaneous Insulin Infusion Therapy In Type 1 Diabetic Patients"

Transkript

1 80 Original Makale Orijinal Article Cilt Alt nsülin nfüzyon Tedavisinin Tip 1 Diyabetik Hastalarda Tedavi Etkinli i Treatment Efficacy of Subcutaneous Insulin Infusion Therapy In Type 1 Diabetic Patients Soner Cander, Sinem K y c, Adem Deligönül*, Özen Öz Gül, O uz Kaan Ünal, Mustafa Sakall *, Ercan Tuncel, fiazi mamo lu Uluda Üniversitesi T p Fakültesi, Endokrinoloji Anabilim Dal, Bursa, Türkiye *Uluda Üniversitesi T p Fakültesi, ç Hastal klar Anabilim Dal, Bursa, Türkiye Özet Amaç: Diyabet tedavisinde güncel hedefler, normale yak n glisemiyi sa lamak, fliddetli hipoglisemi riskini en aza indirmek, kilo al m n s n rlamak ve yaflam kalitesini iyilefltirmektir. Sürekli cilt alt insülin infüzyonu (SC ) tedavisi, tüm bu hedeflere ulaflmay amaçlayan bir tedavi seçene i sa lamaktad r. SC, yo un insülin enjeksiyonu (Y E) tedavisi alan motive ve yetenekli diyabet hastalar için tedavide uygun bir alternatif oluflturmaktad r. Biz bu çal flmam zda SC ve Y E kullanan hastalar m zda diyabetik kontrol ve tedavi memnuniyetini karfl laflt rmay amaçlad k. Gereç ve Yöntemler: y llar nda takip edilen 50 tip 1 diyabet hastas çal flmaya dahil edildi. SC öncesi, son bir y l ve çal flma sonunda biyokimyasal sonuçlardaki de ifliklikler (glikozillenmifl hemoglobin; HbA1c), hipoglisemi ve kilo art fl retrospektif olarak analiz edildi. Tedavi uyumu ve memnuniyetinin araflt rmak için 12 adet soru içeren bir anket kullan ld. Hastalar Y E kullanan ve en az bir y ldan beri SC kullanan hastalar olmak üzere iki gruba al nd. (Grup 1; n:27; SC kullanan hastalar, Grup 2; n:23; Y E kullanan hastalar) Bulgular: Her iki grupta son HbA1c düzeylerine bak ld nda anlaml fark tespit edilmedi. SC grubunda tedaviye geçmeden önceki HbA1c de erlerinde ortalama 1,66 y ll k takip süresinde %0,79 ortalama düflüfl mevcuttu (%9,19±2,23; %8,40±1,17). Her iki grup karfl laflt r ld nda hipoglisemi oranlar ve son bir y lda kilo art fl aç s ndan istatistiksel olarak anlaml fark saptanmad, ancak SC grubunda hipoglisemi oranlar daha düflüktü. Son olarak SC grubundaki hastalarda evde kan fleker ölçümü s kl n n daha yüksek olmas ile birlikte daha yüksek uyum ve daha yüksek tedavi memnuniyeti oran tespit edildi, ayr ca tüm hastalar incelendi inde evde kan fleker ölçümü s kl ile HbA1c de erleri aras nda negatif korelasyon saptand. Sonuç: SC tedavisi seçilmifl tip 1 diyabetik hastalarda çoklu enjeksiyon tedavisi ile karfl laflt r ld nda, daha yüksek tedavi memnuniyeti ile beraber, glisemik kontrolü iyilefltirmede etkilidir. Türk Jem 2010; 14: 80-4 Anahtar kelimeler: Sürekli cilt alt insülin infüzyonu (SC ), yo un insülin enjeksiyonu (Y E), glisemik kontrol, tedavi memnuniyeti, tedavi uyumu Abstract Objective: Current goals of treatment of diabetes are to achieve near-normal glycemia, minimize the risk of severe hypoglycemia, limit excessive weight gain, and to improve quality of life. Insulin pump or continuous subcutaneous insulin infusion (CSII) therapy provides a treatment option to aid in achieving all of these goals. CSII is a viable alternative to multiple daily injections (MDI) therapy for patients with diabetes who are capable and motivated. In this study, we aimed to compare the diabetic control and treatment satisfaction in our patients using CSII and MDI. Materials and Methods: Fifty patients with type 1 diabetes, who had been followed between , were enrolled in the study. Changes in biomedical outcomes (glycated haemoglobin; HbA1c), hypoglycaemia, and weigth gain pre-csii, during the last year and at the end of the study were analyzed retrospectively. For treatment satisfaction and compliance, we used a questionnaire containing 12 questions. The patients were divided into two groups according to MDI or CSII therapy use for least one year: Group 1 using CSII (n:27) and Group 2 using MDI (n:23). Yaz flma Adresi: Dr. Soner Cander, Uluda Üniversitesi T p Fakültesi, Endokrinoloji Anabilim Dal, Bursa, Türkiye Gsm: Fax: E-posta: Gelifl Tarihi: Kabul Tarihi: Turkish Journal of Endocrinology and Metabolism, published by Galenos Publishing.

2 Cander ve ark. Turk Jem 2010; 14: 80-4 Cilt Alt nsülin nfüzyon Tedavisinin Tip 1 Diyabetik Hastalarda Tedavi Etkinli i 81 Results: There was no significant difference between the last HbA1c levels in both groups. In CSII group, decrease in HbA1c was 0.79% for average follow-up of 1.66 years ( 9.19%±2.23; 8.40%±1.17). When the two groups were compared in terms of hypoglycemia rates and weight gain over the last year, no statistically significant difference was found, but in CSII group, hypoglycemia rates were lower. Finally, CSII group demonstrated a higher treatment satisfaction rate and higher compliance, while a negative correlation was detected between frequency of home blood glucose monitoring and HbA1c levels in all patients. Conclusion: CSII therapy is effective in improving glycemic control with higher treatment satisfaction when compared with MDI therapy in selected type 1 diabetic patients. Turk Jem 2010; 14: 80-4 Key words: Continuous subcutaneous insulin infusion (CSII), multiple daily injections (MDI), glycemic control, treatment satisfaction, treatment compliance Girifl Diyabet tedavisindeki ana hedef normale yak n glisemi kontrolünü sa layarak kronik komplikasyonlar n geliflimini önlemek ve var olan komplikasyonlar n progresyonunu engellemektir y l nda DCCT (The Diabetes Control and Complications Trial; Diyabet Kontrol ve Komplikasyonlar Çal flmas ) araflt rma grubu taraf ndan intensif yaklafl m n hedefleri, normale yak n glisemi düzeylerini sa lamak, hipoglisemileri önlemek ve uzun süreli komplikasyonlar en aza indirerek yaflam süresi ve kalitesini artt rmak olarak belirlenmifltir (1). Diyabetik hastalarda yap lacak insülin tedavisi ile hedeflenen kan glikoz regülâsyonunun sa lanmas, ancak diyabetik olmayan kiflilerde gözlenen fizyolojik insülin paterninin baflar l taklit edilmesi ile mümkündür. Fizyolojik insülin sal n fl n taklit etmek amac yla çeflitli farmakokinetik yap ya sahip insülinler ve insülin uygulama rejimleri gelifltirilmifltir. Bugün için fizyolojik insülin sal n fl n n taklit edilmesi aç s ndana en uygun olan insülin uygulama rejimi yo un insülin tedavisi olarak kabul edilmektedir. Yo un insülin uygulamas için bafll ca iki farkl tedavi seçene i bulunmaktad r; 1- MDI (Multiple daily injections; yo un insülin enjeksiyonu; Y E) 2- CSII (Continuous subcutaneous insulin infusion; sürekli cilt alt insülin infüzyonu; SC ) Hastalar n e itim ve bilinç düzeyi, motivasyonu, glikoz ölçümü s kl, g da al m ve aktivite düzeylerine göre tedavi dozlar n de ifltirebilme yeterlili i, yo un insülin tedavisi yaklafl m n n baflar s n etkileyen faktörlerdir. Y E ile karfl laflt r ld nda SC tedavisinin, tek tip insülin kullan m ve buna ba l farmakodinamideki de iflkenli in azalmas, yaflam serbestli i ve ö ünlerdeki fleksibilitenin artmas, programlanabilir insülin infüzyonu ile optimum glikoz kontrolünün sa lanmas, pulsatil sal n m özelli i ile daha düflük insülin doz gereksinimi, minör ve majör hipoglisemi görülme s kl n n azalmas gibi avantajlar bulunmaktad r (2). Sürekli cilt alt insülin infüzyon pompas ile tedavi endikasyonlar Tablo 5 te özetlenmifltir (2-4). SC tedavisinde fizyolojik insülin sal n m paternine daha benzer bir insülin sal n m n n sa lanabiliyor olmas (pulsatil sal n m, günün farkl bölümlerinde farkl bazal doz uygulanmas, bazal insülin uygulamas nda tepe etkisi oluflmamas gibi) kan fleker regülasyonunu iyilefltirmektedir. Ayr ca bu tedavi yöntemi ile uygun hastalarda motivasyonun art fl ve hastalar n kendi diyabet kontrol yeteneklerinin artt r lmas, kan fleker regülasyonunun iyilefltiren di er faktörlerdir. Glisemi kontrolü zay f olan hastalarla yap lan 79 olgu say l bir çal flmada SC ve Y E tedavisi A1c düzeyi, dokuz nokta kapiller glukoz ölçümü aç s ndan karfl laflt r lm flt r. Bafllang çta A1c düzeyleri % 9,27 ve % 9,25 iken 16 hafta sonunda SC tedavi grubunda A1c düzeyi % 0,84 daha düflük (p 0,002) bulundu u ve kapiller ölçümler aç s ndan SC tedavisinde istatistiksel olarak anlaml olmamakla beraber daha fazla iyileflme sa land bildirilmifltir (5). Diyabet hastalar nda normogliseminin sa lanamamas na ba l olarak kendini iyi hissedememe durumu, tedavi baflar s zl n n oluflturdu u psikolojik sorunlar ve diyabet komplikasyonlar na ba l olarak yaflam n zorlaflmas, tedavi memnuniyetini etkileyen faktörlerdir. Altm fl iki farkl klinikte 1261 hastada Y E ve SC tedavileri karfl laflt r lm fl ve SC tedavisi, diyet k s tlamas, günlük yaflam ve hipoglisemiden etkilenme ile ilgili parametrelerde yaflam kalitesi aç s ndan anlaml olarak daha üstün bulunmufltur (6). Di er bir çal flmada ise SC tedavisi diyet k s tlamas, serbest zamandaki fleksibilite, fiziksel s k nt, günlük yaflam mücadelesi ve toplam yaflam kalitesi skorlar nda Y E tedavisine göre anlaml olarak daha üstün bulunmufltur (7). Çal flmam zda sürekli cilt alt insülin infüzyon (SC ) tedavisi kullanmakta olan tip 1 diyabetik hastalarda tedavi etkinli i ve memnuniyetinin de erlendirilmesi ve çoklu enjeksiyon tedavisi kullanmakta olan hastalarla karfl laflt r lmas planlanm flt r. Gereç ve Yöntem Retrospektif olarak y llar aras nda Uluda Üniversitesi T p Fakültesi Endokrinoloji ve Metabolizma Hastal klar Bilim Dal poliklini inde takip edilen tip 1 diyabet hastalar na ait dosyalar taranarak verilerine ulafl labilen ve telefonla irtibat sa lanabilen 50 hasta çal flmaya dâhil edildi. Hastalar n demografik özellikleri ve glisemik kontrol verileri hasta dosyalar ndan elde edildi. Hastalar SC kullanan ve Y E ile takip edilen hastalar olmak üzere iki grup fleklinde s n fland r ld. En az 1 y ldan beri SC kullanan hastalar birinci grupta yer al rken daha k sa süreli SC tedavisi gören hastalar çal flmaya dâhil edilmedi. SC kullanan hastalar n tedaviye bafllamadan önceki HbA1c de erleri ile tüm hastalar n 1 y l önce ve son 3 ay içinde ölçülmüfl olan HbA1c düzeyleri kaydedildi. Hastalara e itim durumu, medeni durum, gelir durumu, haftal k çal flma süresi, diyet ve egzersiz uyumu, hipoglisemik olay geliflim s kl, evde kan glikoz izlem s kl ve tedavi memnuniyetinin belirlenmesi için haz r sorulardan oluflan bir anket formu kullan ld. SC kullanan hastalara ayr ca Y E ald klar dönemle karfl laflt rma yapmalar amac ile Y E tedavisine göre memnuniyet?, Hipoglisemilerde azalma?, Glisemi dalgalanmalar nda azalma?, Pompa tedavisi sonras nda kilo art fl?, Ö ünlerde serbestlik?, Yaflam tarz nda serbestlik? sorular na evet veya hay r fleklinde cevap vermeleri istendi. Hipoglisemik olaylar minör (a zdan besin al m ile düzelen ve baflka birinin yard m n gerektirmeyen) ve majör (baflka birinin yard m n veya hastaneye baflvurmay gerektiren) olmak üzere iki ayr flekilde tan mland. Evde kan fleker ölçüm s kl günde 3 veya daha fazla ve günde 3 ten az olacak flekilde belirlendi. Diyet uyumu, egzersiz uyumu ve tedavi memnuniyeti hastalar n verdi i cevaplara göre iyi ve kötü olarak grupland r ld. Hastalar n gelir durumlar ayl k kazançlar <1000 TL ve >1000 TL olacak flekilde s n fland r ld. Hastalar n vücut a rl klar kendi beyanlar na göre kaydedildi.

3 82 Cander ve ark. Cilt Alt nsülin nfüzyon Tedavisinin Tip 1 Diyabetik Hastalarda Tedavi Etkinli i Turk Jem 2010; 14: 80-4 statiksel analiz için SPSS 17 program kullan ld. Verilere iliflkin ortalama de erler için Frequencies ve Means analizleri al n rken, grup karfl laflt rmalar nda verilerin normal da l m testlerinde parametrik verilere uymamas nedeniyle non parametrik testlerden Mann Whitney U testi ve Chi-Square testi kullan ld. HbA1c de erleri ile korelâsyon analizleri için Spierman s correlation coefficient analizi kullan ld. Ortalamalar standart sapmalarla beraber incelendi. P< 0,05 de eri istatistiksel olarak anlaml kabul edildi. Bulgular Toplam 50 hastan n 27 si SC (grup1; yafl ort. 33,3±9,3, 19/27 K), 23 ü Y E (grup2; yafl ort. 33,2±9,1, 11/23 K) gruplar na dâhil edildi. Hastalara ait demografik özellikler tablo 1 de özetlenmifltir. Her iki gurup karfl laflt r ld nda yafl, cinsiyet, beden kitle indeksi, medeni durum, e itim düzeyi, çal flma düzeni aç s ndan anlaml fark tespit edilmedi. SC grubunda ayl k geliri yüksek olanlar Y E grubuna göre anlaml olarak daha fazlayd (s ras yla %59,3 ve %26,1, p 0,039). Hastalar n tedavi uyumu ile ilgili sorgulamalar ndan elde edilen veriler incelendi inde evde 3 ve daha fazla kan flekeri izlemi yapan hasta oran SC grubunda %40,7, Y E grubunda %13,0 bulundu ve istatistiksel testlerde bu fark anlaml bulundu (Tablo 2). Diyet ve egzersiz uyumu aç s ndan iki grup aras nda istatistiksel anlaml fark bulunmad, ancak diyet uyumu iyi olan hasta oran SC grubunda daha yüksekti. Her iki grup hastalar na flu anda almakta oldu unuz tedavinizden memnun musunuz? fleklinde sorulan soruya 1.grup hastalar %88,9, ikinci grup hastalar %56,5 oran nda evet cevab verdi. Hastalar n tedavi sonuçlar na iliflkin veriler tablo 3 te özetlenmifltir. Tüm hastalar n ortalama diyabet süresi 14,7 y l olarak bulundu. SC grubunda diyabet tan süresi 12,7, Y E grubunda ise 17,0 y ld (p: 0,024). HbA1c ortalamalar tüm hastalar, SC ve Y E gruplar nda s ras yla %8,38, %8,40, %8,36 olarak bulundu ve istatiksel fark tespit edilmedi. SC kullanan hastalar n insülin enjeksiyonu uygulan rken son HbA1c de eri ortalamalar %9,19 olarak bulundu. Buna göre SC tedavisine geçtikten sonra hastalar n HbA1c ortalamalar nda Tablo 1. Hastalara ait demografik özellikler SC Y E p n Yafl (y l) 33,3±9,3 33,2±9,1,899 Cinsiyet (E/K) 8/19 12/11,183 Evli olan oran % 70,4 52,2,304 Yüksekokul mezunu % 48,1 39,1,758 Ayl k gelir>1000 TL % 59,3 26,1,039 Düzenli çal flan hasta % 48,1 43,5,216 Düzensiz çal flan/ 51,9 56,5,216 serbest/ö renci % Tablo 2. Hastalar n tedaviye uyum kriterleri ile ilgili verileri SC Y E p n Evde günde 3 ten fazla 40,7 13,0,030 KfiT yapan hasta % Diyet uyumu iyi olan hasta % 37,0 21,7,386 Egzersiz uyumu iyi olan hasta % 44,4 43,5 1,000 Tedavi memnuniyeti iyi olan hasta % 88,9 56,5,023 % 0,79 luk bir iyileflme oldu u tespit edildi. Günlük toplam insülin kullan m tüm hastalarda ortalama 50,7 Ü/gün, SC grubunda 45,2 Ü/gün ve Y E grubunda 57,1 Ü/gün olarak tespit edildi (p: 0,021). Son bir y ll k kilo art fl, haftal k minör hipoglisemi s kl, y ll k majör hipoglisemi s kl aç s ndan iki grup aras nda istatistiksel fark saptanmad, ancak hipoglisemi s kl SC grubunda daha düflük olarak tespit edildi (Tablo 3). Tüm hastalarda son bir y lda HbA1c düflüflü ve son HbA1c de erleri ile hastalar n tedavi uyumu bilgileri ve tedavilerine iliflkin veriler aras nda korelasyon olup olmad araflt r ld (Tablo 4). Buna göre son HbA1c de eri ile evde KfiT s kl aras nda zay f olmakla beraber anlaml negatif korelasyon (R: -0,374, p: 0,010) ve gelir durumu ile ayn flekilde anlaml olmakla beraber zay f negatif korelasyon (R: -0,361, p: 0,013) tespit edildi. Ayr ca hastalar n son bir y ldaki kilo art fl ile HbA1c de eri aras nda da negatif korelasyon (R: -0,376, p: 0,009) mevcuttu. Beden kitle indeksi düflük olan hastalarda da HbA1c daha düflük olacak flekilde bir korelasyon olmakla beraber bu iliflki istatiksel olarak anlaml de ildi (R: -0,284, p: 0,053). Son bir y ldaki HbA1c düflüflü ile di er veriler aras nda ise istatistiksel anlam olan korelasyon mevcut de ildi. SC kullanan hastalar n %96,3 ü önceki tedaviye göre flu anda ald tedaviden memnun oldu unu ifade ederken hastalar n %88,9 u daha az hipoglisemi yaflad n, glisemik dalgalanman n daha az oldu unu ve önceki tedavi dönemi ile karfl laflt r ld nda Tablo 3. Tedavi sonuçlar na iliflkin de erlendirmeler Toplam SC Y E p n Diyabet tan süresi 14,7±7,3 12,7±7,6 17,0±6,2,024 HbA1c (Son) % 8,38±1,39 8,40±1,17 8,36±1,64,856 HbA1c (SC tedavisi 9,19±2,23 öncesi) % SC tedavi süresi (y l) 1,66±1,10 Y E tedavi süresi (y l) 11,82±7,01 9,81±6,87 14,17±6,55,028 Günlük toplam 50,7±20,0 45,2±18,4 57,1±20,4,021 insülin dozu (ünite) VK (kg/m 2 ) 23,3±3,3 23,1±3,1 23,5±3,5,640 Kilo art fl (son bir y lda) (kg) 1,5±4,4 1,59±2,64 1,56±6,02,940 Haftal k minör 2,16±2,07 1,62±1,24 2,78±2,64,120 hipoglisemi s kl Y ll k major 0,88±2,60 0,59±2,04 1,21±3,16,065 hipoglisemi s kl Tablo 4. Hastalar n son HbA1c de erleri ile tedavi uyumu ve tedavi baflar s ile ilgili de erler aras ndaki korelasyon A1c ile korelasyon r P Evde KfiT -,374 0,010 Diyet uyumu +,060 0,690 Egzersiz uyumu -,238 0,108 Tedavi memnuniyeti -,004 0,981 E itim -,053 0,724 Medeni durum +,189 0,204 Gelir durumu -,361 0,013 Yafl -,088 0,554 Diyabet süresi +,046 0,757 nsülin dozu -,138 0,353 BMI -,284 0,053 Son bir y lda kilo art fl -,376 0,009

4 Cander ve ark. Turk Jem 2010; 14: 80-4 Cilt Alt nsülin nfüzyon Tedavisinin Tip 1 Diyabetik Hastalarda Tedavi Etkinli i 83 yaflam serbestli inin daha fazla oldu unu belirtti. Ayr ca hastalar n %77,8 i ö ün serbestli inin daha iyi oldu unu ve %59,3 ü de kilo art fl n n daha az oldu unu belirtti. Tart flma Tip 1 diyabet tedavisinde SC yöntemi ile yap lan yo un insülin tedavisinin çoklu enjeksiyon tedavisine göre daha iyi glisemik kontrol sa lad (8-11), hipoglisemi oran nda azalma sa lad (9,11,12), kilo art fl nda kullan lan insülin miktar n n azalmas na ba l olarak s n rlama sa lad (13) ve yaflam kalitesini artt rd (14-16), yap lan bir çok çal flmada gösterilmifltir. Bununla birlikte bu tedavi için uygun adaylar motivasyonu ve hastal ile ilgili bilinç düzeyi yüksek olan, hastal n kontrol etme yetene i iyi durumda olan hastalard r ve bu faktörler tedavinin baflar s n çok fazla etkilemektedir. Bode ve arkadafllar n n yapt çal flmada SC tedavisine geçmeden önce %9,64 olan HbA1c ortalama de erinin %8,24 e düfltü ü (8), Chantaleu ve arkadafllar n n yapt çal flmada %7,6 dan %7,1 e düfltü ü (9), Rodrigues ve arkadafllar n n yapt çal flmada %9,6 dan %8,3 e düfltü ü (10) gösterilmifltir. Çal flmalar n ço unda tip 1 diyabet hastalar nda SC tedavisine geçildikten sonra HbA1c de erlerinde %0,5-1,4 aras nda düflme görülmüfltür. Bu çal flmalarda evde yap lan kapiller kan fleker ölçüm de erlerinde de düflüfl oldu u gösterilmifltir. Çal flmam zda SC tedavisi öncesinde %9,19 olan HbA1c ortalama de eri %8,40 e düflmektedir ve bu bulgu literatür bilgileri ile uyumludur. Son HbA1c de erlerine bak ld nda her iki gruba ait ortalama de erler benzer oranda bulunmufltur, ancak SC tedavisi bafllanan hastalar n önceki glisemik kontrollerinin daha kötü oldu u düflünülürse bu durum glisemik kontrol üzerinde SC tedavisinin Y E ne göre daha baflar l oldu u de erlendirmesi ile çeliflmemektedir. Y E grubunda, SC tedavi süreleri ile karfl laflt - r labilir uygun HbA1c de erleri mevcut olmad ndan iki grup aras ndaki HbA1c de ifliklikleri çal flmam zda karfl laflt r lamam flt r, ancak son bir y ldaki de iflim incelendi inde iki grup aras nda fark saptanmam flt r. HbA1c de iflimlerinin karfl laflt r lmam fl olmas çal flmam z n retrospektif olma özelli inden kaynaklanmaktad r ve çal flmam z n olumsuz say labilecek bir özelli idir. SC tedavisinin glisemik kontrol üzerine etkisinin incelendi i çal flmalarda hipoglisemi s kl nda belirgin azalma gösterilmifltir. Tablo 5. SC kullan m endikasyonlar 1- Yeterli glisemik kontrol sa lanamamas A1c yüksekli i; > %7 Dawn fenomeni (AKfi > ) Günler aras nda glisemi düzeylerindeki de ifliklikler 2- Hipoglisemi Hipoglisemi semptomlar n n hasta taraf ndan hissedilmemesi fiiddetli hipoglisemiler (kendi bafl na karbonhidrat al m ile düzelmeyen) 3- Yaflam tarz nda fleksibilite gereksinimi Vardiyal çal flma, ifl seyyah, güvenlikle ilgili ifller v.b. Günlük aktivitenin de iflkenli i (Egzersiz; sporcular, atletler v.b.) 4- Gebelik veya planlanan gebelik öncesi dönem 5- Düflük insülin gereksinimi; < 20 ü/gün 6- Gastroparezi 7- Çocuk hastalarda k sa sürelerde doz ayarlanmas gereksinimi 8- Günler aras nda insülin gereksiniminde de iflkenlik; örn. menstruasyon durumu Hipoglisemilerdeki azalma Y E ne göre ortalama %70 civar nda bildirilmektedir (17). Çal flmam zda hastalar n SC öncesi hipoglisemi s kl ile ilgili veri bulunmamaktad r, ancak iki grup karfl laflt r ld nda haftal k minör hipoglisemi s kl %42 oran nda daha düflük (1,62, 2,78), y ll k majör hipoglisemi s kl ise SC grubunda %52 oran nda daha düflük (0,59, 1,21) bulunmufltur. Çal flmam zda her iki grupta beden kitle endeksi verileri benzer oranda bulunmufltur ve son bir y lda kilo art fl na bak ld nda her iki gruptaki ortalama de erler benzer (1,59, 1,56) bulunmufltur. Ancak hastalar m z n SC tedavisine geçmeden önceki kilo verileri dosyadan bulunamam fl olup son bir y ldaki kilo art fllar da hastalar n kendi ifadeleri ile elde edilmifltir. Yaflam kalitesi anketleri ile ilgili veriler çal flmam zda bulunmamakla beraber hastalara tedavi memnuniyeti ile ilgili olarak sorulan genel sorulara SCII kullanan hastalar m z n yüksek oranda olumlu yan t verdikleri görülmüfltür. Hipoglisemi s kl nda ve enjeksiyon say s nda azalma ile beraber glisemik kontroldeki iyileflme olas l kla bu memnuniyetteki önemli faktörlerdir. Motivasyon ve tedavi uyumu tüm diyabet hastalar nda glisemik kontrolü olumlu etkilemektedir. Çal flmam zda evde kan fleker ölçüm s kl art fl, gelir durumu ve son bir y ldaki kilo art fl ile HbA1c de erleri aras nda negatif korelâsyon saptanm flt r. Evde daha çok say da kan flekeri izlemi yapan ve gelir düzeyi daha iyi olan hastalarda HbA1c düzeylerinin daha düflük oldu u sonucuna var ld. Evde kan fleker ölçüm s kl hasta motivasyonunu gösterebilecek bir parametredir, gelir durumundaki üstünlük ise motivasyon ve tedavi uyumunu gelifltirmeye olanak sa layabilecek bir durumdur ve bu aç dan bak ld nda bizim çal flmam zda ald m z sonuçlarla uyum faktörlerinin glisemik kontrolde önemli rol oynad n söyleyebiliriz. Kilo al m na ait veriler hastalar n beyanlar na göre kaydedilmifltir. Bu nedenle kilo al m ve HbA1c düflüflü aras ndaki negatif korelasyon güvenilir de ildir. Bununla beraber bu hastalarda daha iyi glisemik kontrol ile iliflkili olarak görülebilen hipoglisemiler ve buna ba l olarak afl r beslenmenin bir sonucu olarak ta de erlendirilebilir. Diyet uyumu aç s ndan HbA1c ile korelâsyon saptanmam fl olmas na karfl n anketimizde bu sorgulama da subjektif olarak yap lm fl ve hastan n ifadesine göre s n flama yap lm flt r. Sonuç Bu sonuçlar SC tedavisinin çoklu enjeksiyon tedavisi alanlara k yasla seçilmifl tip 1 diyabetik hastalarda yan etkisi düflük ve tedavi memnuniyeti daha yüksek bir yöntem oldu unu ve glisemik kontrolü iyilefltirmede etkili oldu unu düflündürmekte olup, evde kan glikoz izlem s kl, hastalar n gelir düzeylerinin HbA1c kontrolünde önemli faktörler oldu unu göstermektedir. Kaynaklar 1. The Diabetes Control and Complications Trial (DCCT) Research Group. The effect of intensive treatment of diabetes on the development and progression of long-term complications in insulin-dependent diabetes mellitus. New Engl J Med 1993;329: Cander S, mamo lu fi. nsülin pompas ve yeni insülinlerle tedavi. Diyabet Forumu 2008;4: Tuncel E, Selimo lu H. Alternatif nsülin Uygulama Yollar. Türkiye Klinikleri J Int Med Sci 2007;3: Ercan T, fiazi mamo lu R, Ali F. Özkalemkafl, Erdinç E, Ayhan A. Comparison of Metabolic Effects of Continuous Subcutaneous nsulin nfusion Treatment With Conventional nsulin Treatment in Type I diabetes Mellitus. Turkish Journal of Endocrinology 1997;1:18-23.

5 84 Cander ve ark. Cilt Alt nsülin nfüzyon Tedavisinin Tip 1 Diyabetik Hastalarda Tedavi Etkinli i Turk Jem 2010; 14: JH DeVries, FJ Snoek, PJ Kostense, N Masurel, RJ Heine. On behalf of the Dutch Insulin Pump Study Group. A Randomized Trial of Continuous Subcutaneous Insulin Infusion and Intensive Injection Therapy in Type 1 Diabetes for Patients With Long- Standing Poor Glycemic Control. Diabetes Care 2002;25: E Quality1 Study Group-Evaluation of QUALITY of Life and Costs in Diabetes Type 1, Nicolucci A, Maione A, Franciosi M, Amoretti R, Busetto E, Capani F, Bruttomesso D, Di Bartolo P, Girelli A, Leonetti F, Morviducci L, Ponzi P, Vitacolonna E. Quality of life and treatment satisfaction in adults with Type 1 diabetes: a comparison between continuous subcutaneous insulin infusion and multiple daily injections. Diabetes UK. Diabetic Med 2008;25: Scheidegger U, Allemann S, Scheidegger K, Diem P. Continuous subcutaneous insulin infusion therapy: effects on quality of life. Swiss Med Wkly 2007;137: Bode BW, Sabbah HT, Gross TM, Fredrickson LP, Davidson PC. Diabetes management in the new millennium using insulin pump therapy. Diabetes Metab Res Rev 2002;18: Chantelau E, Spraul M, Mühlhauser I, Gause R, Berger M. Long-term safety, efficacy and side-effects of continuous subcutaneous insulin i nfusion treatment for type I (insulin-dependent) diabetes mellitus: a one centre experience. Diabetologia 1989;32: Rodrigues IA, Reid HA, Ismail K, Amiel SA. Indications and efficacy of continuous subcutaneous insulin infusion (CSII) therapy in Type 1 diabetes mellitus: a clinical audit in a specialist service. Diabetes UK. Diabetic Med 2005;22: Linkeschova R, Raoul M, Bott U, Berger M, Spraul M. Less severe hypoglycaemia, better metabolic control, and improved quality of life in Type 1 diabetes mellitus with continuous subcutaneous insulin infusion (CSII) therapy; an observational study of 100 consecutive patients followed for a mean of 2 years. Diabetes UK. Diabetic Med 2002;19: Boland EA, Grey M, Oesterle A, Fredrickson L, Tamborlane WV. A new way to lower risk of severe hypoglycemia, improve metabolic control, and enhance coping in adolescents with type 1 diabetes. Diabetes Care 1999;22: Bode B, Steed D, Davidson P. Determinants of glycemic control in insulin pump therapy. Diabetes 1997;46: McMahon SK, Airey FL, Marangou DA, McElwee KJ, Carne CL, Clarey AJ, Davis EA, Jones TW. Insulin pump therapy in children and adolescents: improvements in key parameters of diabetes management including quality of life. Diabetes UK. Diabetic Med 2004;22: Scheidegger U, Allemann S, Scheidegger K, Diem P. Continuous subcutaneous insulin infusion therapy: effects on quality of life. Swiss Med Wkly 2007;137: Hoogma RP, Spijker AJ, van Doorn-Scheele M ve ark. Quality of life and metabolic control in patients with diabetes mellitus type 1 treated by continuous subcutaneous insulin infusion or multiple daily insulin injections. Neth J Med 2004; 62: Pickup JC, Renard E. Long-Acting Insulin Analogs Versus Insulin Pump Therapy for the Treatment of Type 1 and Type 2 Diabetes. Diabetes Care 2008;31:140-5.

Merkezi Sterilizasyon Ünitesinde Hizmet çi E itim Uygulamalar

Merkezi Sterilizasyon Ünitesinde Hizmet çi E itim Uygulamalar Merkezi Sterilizasyon Ünitesinde Hizmet çi E itim Uygulamalar Hmfl. Sevgili GÜREL Emekli, Ac badem Sa l k Grubu Ac badem Hastanesi, Merkezi Sterilizasyon Ünitesi, STANBUL e-posta: sgurkan@asg.com.tr H

Detaylı

Sürekli ciltaltı insülin infüzyonu (CSII) Sürekli glukoz izlemi(cgm) (Klinik Kullanımı)

Sürekli ciltaltı insülin infüzyonu (CSII) Sürekli glukoz izlemi(cgm) (Klinik Kullanımı) Sürekli ciltaltı insülin infüzyonu (CSII) Sürekli glukoz izlemi(cgm) (Klinik Kullanımı) Prof. Dr. Erdinç Ertürk Uludağ Üniversitesi Tıp Fakültesi Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları Bilim Dalı 49.

Detaylı

ÇOCUKLUK ve ERGENL KTE D YABETLE YAfiAM

ÇOCUKLUK ve ERGENL KTE D YABETLE YAfiAM ÇOCUKLUK ve ERGENL KTE D YABETLE YAfiAM D YABETLE YAfiAMAK Bu kitapç n içeri i Çocuk Endokrinolojisi ve Diyabet Derne i nin web sitesinden faydalan larak haz rlanm flt r. www.cocukendokrindiyabet.org Diyabet,

Detaylı

Dr. M. Fatih Önsüz 1, Doç. Dr. Ahmet Topuzo lu 2

Dr. M. Fatih Önsüz 1, Doç. Dr. Ahmet Topuzo lu 2 Dr. M. Fatih Önsüz 1, Doç. Dr. Ahmet Topuzo lu 2 1 Sakarya l Sa l k Müdürlü ü 2 Marmara Üniversitesi T p Fakültesi Halk Sa l AD. ÖZET Amaç: Diyabetin tedavi ve kontrolünde en önemli hedef glisemik kontroldür.

Detaylı

Hart Walker, gövde deste i ve dengeli tekerlek sistemi sayesinde, geliflim düzeyi uygun olan çocuklar n, eller serbest flekilde yürümesini sa lar.

Hart Walker, gövde deste i ve dengeli tekerlek sistemi sayesinde, geliflim düzeyi uygun olan çocuklar n, eller serbest flekilde yürümesini sa lar. Cerebral palsi gibi hareket ve postüral kontrol bozukluklar na yol açan hastal klar olan çocuklar, hastal klar n n derecesine ba l olarak yürüme güçlü ü çekmekte veya hiç yürüyememektedir. Hart Walker,

Detaylı

TİP 2 DİYABETLİ BİREYLERDE UYKU KALİTESİ, GÜNDÜZ UYKULULUK HALİ VE İLİŞKİLİ FAKTÖRLER

TİP 2 DİYABETLİ BİREYLERDE UYKU KALİTESİ, GÜNDÜZ UYKULULUK HALİ VE İLİŞKİLİ FAKTÖRLER TİP 2 DİYABETLİ BİREYLERDE UYKU KALİTESİ, GÜNDÜZ UYKULULUK HALİ VE İLİŞKİLİ FAKTÖRLER Doç.Dr. Belgüzar Kara*, Özge KILIÇ** *GATA Hemşirelik Yüksekokulu, **GATA Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları

Detaylı

KANSER HASTALARINDA PALYATİF BAKIM VE DESTEK SERVİSİNDE NARKOTİK ANALJEZİK KULLANIMI

KANSER HASTALARINDA PALYATİF BAKIM VE DESTEK SERVİSİNDE NARKOTİK ANALJEZİK KULLANIMI T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI İZMİR KATİP ÇELEBİ ÜNİVERSİTESİ ATATÜRK EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ AİLE HEKİMLİĞİ KLİNİĞİ KANSER HASTALARINDA PALYATİF BAKIM VE DESTEK SERVİSİNDE NARKOTİK ANALJEZİK KULLANIMI UZMANLIK

Detaylı

Dünyada ve Türkiye de Güncel Verilerle HIV/AIDS. Hacettepe Üniversitesi AIDS Tedavi ve Araflt rma Merkezi (HATAM)

Dünyada ve Türkiye de Güncel Verilerle HIV/AIDS. Hacettepe Üniversitesi AIDS Tedavi ve Araflt rma Merkezi (HATAM) Dünyada ve Türkiye de Güncel Verilerle /AIDS Dr. Aygen Tümer Hacettepe Üniversitesi AIDS Tedavi ve Araflt rma Merkezi (HATAM) Dünyada /AIDS Dünya Sa l k Örgütü (DSÖ)/UNAIDS taraf ndan Aral k 2010 tarihinde

Detaylı

TÜRKİYE DE HASTA UYUMU VE SORUNLAR

TÜRKİYE DE HASTA UYUMU VE SORUNLAR TÜRKİYE DE HASTA UYUMU VE SORUNLAR 51. Ulusal Diyabet Kongresi 22-25 Nisan Antalya Dr. İlhan TARKUN Kocaeli Üniversitesi Tıp Fakültesi Endokrinoloji ve Metabolizma Bilim Dalı Sağlık sistemi ve sağlık sunucuları

Detaylı

GENÇ YET fik NLERDE BÜYÜME HORMONU EKS KL

GENÇ YET fik NLERDE BÜYÜME HORMONU EKS KL Hasta Rehberi Say 7 GENÇ YET fik NLERDE BÜYÜME HORMONU EKS KL Orta kolayl kta okunabilir rehber Genç Yetiflkinlerde Büyüme Hormonu Eksikli i - Say 7 (A ustos 2006 da güncellenmifltir) Bu rehber Reading

Detaylı

Dr. Semih Demir. Tez Danışmanı. Doç.Dr.Barış Önder Pamuk

Dr. Semih Demir. Tez Danışmanı. Doç.Dr.Barış Önder Pamuk T.C. İZMİR KATİP ÇELEBİ ÜNİVERSİTESİ ATATÜRK EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ İÇ HASTALIKLARI KLİNİĞİ GEÇİRİLMİŞ GESTASYONEL DİYABETES MELLİTUS ÖYKÜSÜ OLAN BİREYLERDE ANJİOPOETİN BENZERİ PROTEİN-2 ( ANGPTL-2

Detaylı

Hepinizin bildi i gibi bilgi ça olarak adland r lan günümüzde bilim ve teknoloji alan nda

Hepinizin bildi i gibi bilgi ça olarak adland r lan günümüzde bilim ve teknoloji alan nda Say n Meslektafllar m z, Hepinizin bildi i gibi bilgi ça olarak adland r lan günümüzde bilim ve teknoloji alan nda bafl döndürücü flekilde h zl ilerlemeler olmaktad r. Bu geliflmelerin en fazla oldu u

Detaylı

BELGES Z MAL BULUNDURULMASI VEYA H ZMET SATIN ALINMASI NEDEN YLE KDV SORUMLULU U

BELGES Z MAL BULUNDURULMASI VEYA H ZMET SATIN ALINMASI NEDEN YLE KDV SORUMLULU U BELGES Z MAL BULUNDURULMASI VEYA H ZMET SATIN ALINMASI NEDEN YLE KDV SORUMLULU U Cengiz SAZAK* 1.G R fi Bilindi i üzere Katma De er Vergisi harcamalar üzerinden al n r ve nihai yüklenicisi, (di er bir

Detaylı

Araflt rma modelinin oluflturulmas. Veri toplama

Araflt rma modelinin oluflturulmas. Veri toplama 21 G R fi Araflt rman n amac na ba l olarak araflt rmac ayr ayr nicel veya nitel yöntemi kullanabilece i gibi her iki yöntemi bir arada kullanarak da araflt rmas n planlar. Her iki yöntemin planlama aflamas

Detaylı

4/A (SSK) S GORTALILARININ YAfiLILIK AYLI INA HAK KAZANMA KOfiULLARI

4/A (SSK) S GORTALILARININ YAfiLILIK AYLI INA HAK KAZANMA KOfiULLARI 4/A (SSK) S GORTALILARININ YAfiLILIK AYLI INA HAK KAZANMA KOfiULLARI Resul KURT* I. G R fi Ülkemizde 4447 say l Kanunla, emeklilikte köklü reformlar yap lm fl, ancak 4447 say l yasan n emeklilikte kademeli

Detaylı

SB Sakarya E itim ve Araflt rma Hastanesi Asinetobakterli Hastalarda DAS Uygulamalar ve yilefltirme Çabalar

SB Sakarya E itim ve Araflt rma Hastanesi Asinetobakterli Hastalarda DAS Uygulamalar ve yilefltirme Çabalar SB Sakarya E itim ve Araflt rma Hastanesi Asinetobakterli Hastalarda DAS Uygulamalar ve yilefltirme Çabalar Hmfl. Özlem SANDIKCI SB Sakarya E itim ve Araflt rma Hastanesi, nfeksiyon Kontrol Hemfliresi,

Detaylı

30 > 35. nsan Kaynaklar. > nsan Kaynaklar Yönetimi > Personel E itimleri > Personel Otomasyonu

30 > 35. nsan Kaynaklar. > nsan Kaynaklar Yönetimi > Personel E itimleri > Personel Otomasyonu 30 > 35 nsan Kaynaklar > nsan Kaynaklar Yönetimi > Personel E itimleri > Personel Otomasyonu > nsan Kaynaklar Personele Göre fl De il, fle Göre Personel. stanbul Büyükflehir Belediyesi, Personele Göre

Detaylı

T bbi At k Kontrolü P80-P82. 7. Ulusal Sterilizasyon Dezenfeksiyon Kongresi - 2011 673

T bbi At k Kontrolü P80-P82. 7. Ulusal Sterilizasyon Dezenfeksiyon Kongresi - 2011 673 T bbi At k Kontrolü P80-P82 7. Ulusal Sterilizasyon Dezenfeksiyon Kongresi - 2011 673 P80 Son Dört Y ll k Kontamine Kesici Delici Alet Yaralanmalar Sürveyans Melek Meltem Göksel, Özgül Taflp nar, Fatma

Detaylı

2007 YILI VE ÖNCES TAR H BASKILI HAYVANCILIK B LG S DERS K TABINA L fik N DO RU YANLIfi CETVEL

2007 YILI VE ÖNCES TAR H BASKILI HAYVANCILIK B LG S DERS K TABINA L fik N DO RU YANLIfi CETVEL 2007 YILI VE ÖNCES TAR H BASKILI HAYVANCILIK B LG S DERS K TABINA L fik N DO RU YANLIfi CETVEL NOT: Düzeltmeler bold (koyu renk) olarak yaz lm flt r. YANLIfi DO RU 1. Ünite 1, Sayfa 3 3. DÜNYA HAYVAN POPULASYONU

Detaylı

www.mercedes-benz.com.tr Mercedes-Benz Orijinal Ya lar

www.mercedes-benz.com.tr Mercedes-Benz Orijinal Ya lar www.mercedes-benz.com.tr Mercedes-Benz Orijinal Ya lar Kazand ran Güç Mercedes-Benz orijinal ya lar arac n z üreten uzmanlar taraf ndan, gelifltirilmifltir. Mercedes-Benz in dilinden en iyi Mercedes-Benz

Detaylı

Türkiye Odalar ve Borsalar Birli i. 3. Ödemeler Dengesi

Türkiye Odalar ve Borsalar Birli i. 3. Ödemeler Dengesi Türkiye Odalar ve Borsalar Birli i 3. Ödemeler Dengesi 2003 y l nda 8.037 milyon dolar olan cari ifllemler aç, 2004 y l nda % 91,7 artarak 15.410 milyon dolara yükselmifltir. Cari ifllemler aç ndaki bu

Detaylı

Animasyon Tabanl Uygulamalar n Yeri ve Önemi

Animasyon Tabanl Uygulamalar n Yeri ve Önemi Otomasyon Sistemleri E itiminde Animasyon Tabanl Uygulamalar n Yeri ve Önemi Murat Ayaz Kocaeli Üniversitesi Teknik E itim Fakültesi, Elektrik E itimi Koray Erhan Kocaeli Üniversitesi, Teknoloji Fakültesi,

Detaylı

Selülit ile mücadelede son nokta. Cellulaze. www.ortadoguas.com

Selülit ile mücadelede son nokta. Cellulaze. www.ortadoguas.com Be Selülit ile mücadelede son nokta Cellulaze www.ortadoguas.com Cellulite Laser Workstation Sadece tek bir uygulamadan sonra etkinli i kan tlanm fl, baflar l sonuçlar Cellulaze minimal invaziv bir selülit

Detaylı

İKİNCİ BÖLÜM EKONOMİYE GÜVEN VE BEKLENTİLER ANKETİ

İKİNCİ BÖLÜM EKONOMİYE GÜVEN VE BEKLENTİLER ANKETİ İKİNCİ BÖLÜM EKONOMİYE GÜVEN VE BEKLENTİLER ANKETİ 120 kinci Bölüm - Ekonomiye Güven ve Beklentiler Anketi 1. ARAfiTIRMANIN AMACI ve YÖNTEM Ekonomiye Güven ve Beklentiler Anketi, tüketici enflasyonu, iflsizlik

Detaylı

TMS 19 ÇALIfiANLARA SA LANAN FAYDALAR. Yrd. Doç. Dr. Volkan DEM R Galatasaray Üniversitesi Muhasebe-Finansman Anabilim Dal Ö retim Üyesi

TMS 19 ÇALIfiANLARA SA LANAN FAYDALAR. Yrd. Doç. Dr. Volkan DEM R Galatasaray Üniversitesi Muhasebe-Finansman Anabilim Dal Ö retim Üyesi 1 2. B Ö L Ü M TMS 19 ÇALIfiANLARA SA LANAN FAYDALAR Yrd. Doç. Dr. Volkan DEM R Galatasaray Üniversitesi Muhasebe-Finansman Anabilim Dal Ö retim Üyesi 199 12. Bölüm, TMS-19 Çal flanlara Sa lanan Faydalar

Detaylı

TĠP 1 DĠABETES MELLĠTUS Sürekli Ciltaltı Ġnsülin Ġnfüzyonu

TĠP 1 DĠABETES MELLĠTUS Sürekli Ciltaltı Ġnsülin Ġnfüzyonu TĠP 1 DĠABETES MELLĠTUS Sürekli Ciltaltı Ġnsülin Ġnfüzyonu ENDO KURS 26 Mart 2011 - EskiĢehir Dr. Ercan TUNCEL Uludağ Üniversitesi Tıp Fakültesi Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları Bilim Dalı Bazal

Detaylı

Farkl protokollerdeki durdurma gücü oranlar n n %DD e risine etkisi

Farkl protokollerdeki durdurma gücü oranlar n n %DD e risine etkisi Türk Onkoloji Dergisi 9;24(1):15- Farkl protokollerdeki durdurma gücü oranlar n n %DD e risine etkisi The effect of stopping power ratios of different protocols on %DD curve Hilal ACAR 1 1 stanbul Üniversitesi

Detaylı

Yatan hastalarda güncel diyabet tedavisi

Yatan hastalarda güncel diyabet tedavisi Yatan hastalarda güncel diyabet tedavisi Doç. Dr. Mehmet Uzunlulu Medeniyet Üniversitesi Göztepe EAH İç Hastalıkları Kliniği Diyabet hastası neden yatar? Kontrolsüz diyabet HbA1c: %16 Metformin DPP-4 inhibitörü

Detaylı

Aile flirketleri, kararlar nda daha subjektif

Aile flirketleri, kararlar nda daha subjektif Dr. Yeflim Toduk Akifl Aile flirketleri, kararlar nda daha subjektif flirket birleflmeleri ve sat nalmalar, türkiye deki küçük iflletmelerden, dev flirketlere kadar her birinin gündeminde olmaya devam

Detaylı

YAYGIN ANKSİYETE BOZUKLUĞU OLAN HASTALARDA NÖROTİSİZM VE OLUMSUZ OTOMATİK DÜŞÜNCELER UZM. DR. GÜLNİHAL GÖKÇE ŞİMŞEK

YAYGIN ANKSİYETE BOZUKLUĞU OLAN HASTALARDA NÖROTİSİZM VE OLUMSUZ OTOMATİK DÜŞÜNCELER UZM. DR. GÜLNİHAL GÖKÇE ŞİMŞEK YAYGIN ANKSİYETE BOZUKLUĞU OLAN HASTALARDA NÖROTİSİZM VE OLUMSUZ OTOMATİK DÜŞÜNCELER UZM. DR. GÜLNİHAL GÖKÇE ŞİMŞEK GİRİŞ Yaygın anksiyete bozukluğu ( YAB ) birçok konuyla, örneğin parasal, güvenlik, sağlık,

Detaylı

TÜRKiYE'DEKi ÖZEL SAGLIK VE SPOR MERKEZLERiNDE ÇALIŞAN PERSONELiN

TÜRKiYE'DEKi ÖZEL SAGLIK VE SPOR MERKEZLERiNDE ÇALIŞAN PERSONELiN Spor Bilimleri Dergisi Hacettepe]. ofsport Sciences 2004 1 15 (3J 125-136 TÜRKiYE'DEKi ÖZEL SAGLIK VE SPOR MERKEZLERiNDE ÇALIŞAN PERSONELiN ış TATMiN SEViYELERi Ünal KARlı, Settar KOÇAK Ortadoğu Teknik

Detaylı

Mardin Piyasasında Tüketime Sunulan Bulgurların Bazı Fiziksel Özelliklerinin Türk Standartlarına Uygunluklarının İstatistikî Kontrolü

Mardin Piyasasında Tüketime Sunulan Bulgurların Bazı Fiziksel Özelliklerinin Türk Standartlarına Uygunluklarının İstatistikî Kontrolü Mardin Piyasasında Tüketime Sunulan Bulgurların Bazı Fiziksel Özelliklerinin Türk Standartlarına Uygunluklarının İstatistikî Kontrolü - doi: 10.17932/ IAU.IAUD.m.13091352.2015.7/26.15-21 Şerzan ASLAN 1

Detaylı

Pilonidal Sinüs Hastal nda Komplikasyon ve Nüks Aç s ndan Hastaya Ait Faktörlerin ncelenmesi

Pilonidal Sinüs Hastal nda Komplikasyon ve Nüks Aç s ndan Hastaya Ait Faktörlerin ncelenmesi ÖZGÜN MAKALE & Hastal klar Dergisi Journal of Diseases of the Colon and Rectum Pilonidal Sinüs Hastal nda Komplikasyon ve Nüks Aç s ndan Hastaya Ait Faktörlerin ncelenmesi Investigation of Patient Dependent

Detaylı

Okumufl / Mete (Ed.) Anne Babalar için Do uma Haz rl k / Sa l k Profesyonelleri için Rehber 16.5 x 24 cm, XIV + 210 Sayfa ISBN 978-975-8882-31-1

Okumufl / Mete (Ed.) Anne Babalar için Do uma Haz rl k / Sa l k Profesyonelleri için Rehber 16.5 x 24 cm, XIV + 210 Sayfa ISBN 978-975-8882-31-1 Deomed Medikal Yay nc l k Okumufl / Mete (Ed.) Anne Babalar için Do uma Haz rl k / Sa l k Profesyonelleri için Rehber 16.5 x 24 cm, XIV + 210 Sayfa ISBN 978-975-8882-31-1 Birinci bask Deomed, 2009. 62

Detaylı

NSAN KAYNAKLARI NSAN KAYNAKLARI 2009 YILI ODA FAAL YET RAPORU

NSAN KAYNAKLARI NSAN KAYNAKLARI 2009 YILI ODA FAAL YET RAPORU NSAN KAYNAKLARI NSAN KAYNAKLARI 2009 YILI ODA FAAL YET RAPORU 36 nsan Kaynaklar SMMMO Kurumsallaflma çal flmalar çerçevesinde; 2008 y l nda nsan Kaynaklar Birimi oluflturulmufltur. nsan Kaynaklar Biriminin

Detaylı

Glisemik kontrolün ölçütleri ve prognozla ilişkisi. Dr. Gülay Aşcı Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji Bilim Dalı İzmir

Glisemik kontrolün ölçütleri ve prognozla ilişkisi. Dr. Gülay Aşcı Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji Bilim Dalı İzmir Glisemik kontrolün ölçütleri ve prognozla ilişkisi Dr. Gülay Aşcı Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji Bilim Dalı İzmir HD e yeni başlayan hastaların 1/3 de neden diyabetik nefropati Yeni başlayan

Detaylı

TÜRK DÜNYASI TRANSPLANTASYON DERNE

TÜRK DÜNYASI TRANSPLANTASYON DERNE Prof. Haberal dan Yeni Bir Uluslararas At l m: TÜRK DÜNYASI TRANSPLANTASYON DERNE Dünyan n dört bir yan ndan yüzlerce biliminsan Prof. Dr. Mehmet Haberal taraf ndan kurulan Türk Dünyas Transplantasyon

Detaylı

Uluslararas De erleme K lavuz Notu, No.9. Pazar De eri Esasl ve Pazar De eri D fl De er Esasl De erlemeler için ndirgenmifl Nakit Ak fl Analizi

Uluslararas De erleme K lavuz Notu, No.9. Pazar De eri Esasl ve Pazar De eri D fl De er Esasl De erlemeler için ndirgenmifl Nakit Ak fl Analizi K lavuz Notlar Uluslararas De erleme K lavuz Notu, No.9 Pazar De eri Esasl ve Pazar De eri D fl De er Esasl De erlemeler için ndirgenmifl Nakit Ak fl Analizi 1.0 Girifl 1.1 ndirgenmifl nakit ak fl ( NA)

Detaylı

Tip 1 diyabetik hastalar ve beta-hücre harabiyeti gelişen Tip 2 diyabetik hastalar

Tip 1 diyabetik hastalar ve beta-hücre harabiyeti gelişen Tip 2 diyabetik hastalar DERLEME Hacettepe T p Dergisi 2007; 38:121-126 Devaml subkütan insülin infüzyon tedavisi Nefle Ersöz Gülçelik 1, Alper Gürlek 2, Aydan Usman 2 1 Uzman Dr., Hacettepe Üniversitesi İç Hastalıkları Anabilim

Detaylı

Türkiye Endokrinoloji ve Metabolizma Derneği En İyi Genç Araştırıcı Ödülü-2011

Türkiye Endokrinoloji ve Metabolizma Derneği En İyi Genç Araştırıcı Ödülü-2011 Türkiye Endokrinoloji ve Metabolizma Derneği En İyi Genç Araştırıcı Ödülü-2011 Dr. Serhat IŞIK 13.10.2011 TİROİD PARATİROİD TİROİD PARATİROİD TİROİD PARATİROİD TİROİD PARATİROİD TİROİD PARATİROİD TİROİD

Detaylı

Tip 1 Diyabetik Hasta Kan Şekeri Regülasyonu. Dr.Oğuzhan DEYNELİ Marmara Üniv. Tıp Fak. Endokrinoloji ve Metab. Hast. BD.

Tip 1 Diyabetik Hasta Kan Şekeri Regülasyonu. Dr.Oğuzhan DEYNELİ Marmara Üniv. Tıp Fak. Endokrinoloji ve Metab. Hast. BD. Tip 1 Diyabetik Hasta Kan Şekeri Regülasyonu Dr.Oğuzhan DEYNELİ Marmara Üniv. Tıp Fak. Endokrinoloji ve Metab. Hast. BD. Çerçeve Tip 1 Diabetes mellitus, risk faktörleri, prevalans Glisemik kontrol etkileri

Detaylı

Diyabetik Hastalarda Tedavi Bariyerleri ve Bunlar n Glisemik Kontroldeki Önemleri: Ankara- Pursaklar Bölgesinde Kesitsel bir çal şma

Diyabetik Hastalarda Tedavi Bariyerleri ve Bunlar n Glisemik Kontroldeki Önemleri: Ankara- Pursaklar Bölgesinde Kesitsel bir çal şma Orijinal makale Diyabetik Hastalarda Tedavi Bariyerleri ve Bunlar n Glisemik Kontroldeki Önemleri: Ankara- Pursaklar Bölgesinde Kesitsel bir çal şma Oğuz TEKİN 1, Elife ERARSLAN 2, Bünyamin IŞIK 1, Adem

Detaylı

Tip 2 Diabetes Mellitusta Hangi Hastaya Ne Zaman Hangi İnsülin

Tip 2 Diabetes Mellitusta Hangi Hastaya Ne Zaman Hangi İnsülin Tip 2 Diabetes Mellitusta Hangi Hastaya Ne Zaman Hangi İnsülin Dr. Füsun Törüner Gazi Üniversitesi Tıp Fakültesi Endokrinoloji ve Metabolizma B.D, Ankara 22-23.Kasım.2013 -TEKİRDAĞ Tip 2 DM progresif bir

Detaylı

YÖNTEM 1.1. ÖRNEKLEM. 1.1.1. Örneklem plan. 1.1.2. l seçim ölçütleri

YÖNTEM 1.1. ÖRNEKLEM. 1.1.1. Örneklem plan. 1.1.2. l seçim ölçütleri BÖLÜM 1 YÖNTEM Bu çal flma 11, 13 ve 15 yafllar ndaki gençlerin sa l k durumlar ve sa l k davran fllar n saptamay hedefleyen, kesitsel tan mlay c ve çok uluslu Health Behavior in School Aged Children,

Detaylı

TÜRK YE B L MSEL VE TEKNOLOJ K ARAfiTIRMA KURUMU DESTEK PROGRAMLARI BAfiKANLIKLARI KURULUfi, GÖREV, YETK VE ÇALIfiMA ESASLARINA L fik N YÖNETMEL K (*)

TÜRK YE B L MSEL VE TEKNOLOJ K ARAfiTIRMA KURUMU DESTEK PROGRAMLARI BAfiKANLIKLARI KURULUfi, GÖREV, YETK VE ÇALIfiMA ESASLARINA L fik N YÖNETMEL K (*) TÜRK YE B L MSEL VE TEKNOLOJ K ARAfiTIRMA KURUMU DESTEK PROGRAMLARI BAfiKANLIKLARI KURULUfi, GÖREV, YETK VE ÇALIfiMA ESASLARINA L fik N YÖNETMEL K (*) Amaç ve Kapsam Madde 1- Bu Yönetmelik, Türkiye Bilimsel

Detaylı

Ortaö retim Alan Ö retmenli i Tezsiz Yüksek Lisans Programlar nda Akademik Ba ar n n Çe itli De i kenlere Göre ncelenmesi: Mersin Üniversitesi Örne i

Ortaö retim Alan Ö retmenli i Tezsiz Yüksek Lisans Programlar nda Akademik Ba ar n n Çe itli De i kenlere Göre ncelenmesi: Mersin Üniversitesi Örne i Ortaö retim Alan Ö retmenli i Tezsiz Yüksek Lisans Programlar nda Akademik Ba ar n n Çe itli De i kenlere Göre ncelenmesi: Mersin Üniversitesi Örne i Devrim ÖZDEM R ALICI * Özet Bu ara t rmada 2002-2003

Detaylı

Doç. Dr. Mehmet Durdu KARSLI Sakarya Üniversitesi E itim fakültesi Doç. Dr. I k ifa ÜSTÜNER Akdeniz Üniversitesi E itim Fakültesi

Doç. Dr. Mehmet Durdu KARSLI Sakarya Üniversitesi E itim fakültesi Doç. Dr. I k ifa ÜSTÜNER Akdeniz Üniversitesi E itim Fakültesi ÜN VERS TEYE G R SINAV S STEM NDEK SON DE KL E L K N Ö RENC LER N ALGILARI Doç. Dr. Mehmet Durdu KARSLI Sakarya Üniversitesi E itim fakültesi Doç. Dr. I k ifa ÜSTÜNER Akdeniz Üniversitesi E itim Fakültesi

Detaylı

Neden MGB Tercih Ediyorum? DR. HALİL COŞKUN İSTANBUL

Neden MGB Tercih Ediyorum? DR. HALİL COŞKUN İSTANBUL Neden MGB Tercih Ediyorum? DR. HALİL COŞKUN İSTANBUL İdeal Bariatrik Cerrahi Kriterleri Ne Olmalıdır? 1. Düşük komplikasyon riski olmalı 2. Etkili kilo kaybı olmalı 3. Teknik olarak kolay uygulanabilmeli

Detaylı

KONJEN TAL ADRENAL H PERPLAZ

KONJEN TAL ADRENAL H PERPLAZ Hasta Rehberi Say 6 KONJEN TAL ADRENAL H PERPLAZ Orta kolayl kta okunabilir rehber Konjenital Adrenal Hiperplazi - Say 6 (A ustos 2006 da güncellenmifltir) Bu rehber Reading Üniversitesi, Sa l k Bilimleri

Detaylı

İş Sağlığı İş Sağlığı nedir? Çağdaş İş Sağlığı anlayışı nedir?

İş Sağlığı İş Sağlığı nedir?    Çağdaş İş Sağlığı anlayışı nedir? İş Sağlığı İş sağlığı denilince, üretimi ve işyerini içine alan bir kavram düşünülmelidir. İşyerinde sağlıklı bir çalışma ortamı yoksa işçilerin sağlığından söz edilemez. İş Sağlığı nedir? Bütün çalışanların

Detaylı

MALAT SANAY N N TEMEL GÖSTERGELER AÇISINDAN YAPISAL ANAL Z

MALAT SANAY N N TEMEL GÖSTERGELER AÇISINDAN YAPISAL ANAL Z MALAT SANAY N N TEMEL GÖSTERGELER AÇISINDAN YAPISAL ANAL Z Nisan 2010 ISBN 978-9944-60-631-8 1. Bask, 1000 Adet Nisan 2010 stanbul stanbul Sanayi Odas Yay nlar No: 2010/5 Araflt rma fiubesi Meflrutiyet

Detaylı

DÜNYADAN HABERLER NİSAN

DÜNYADAN HABERLER NİSAN DÜNYADAN HABERLER NİSAN 2012 Türk Eczacıları Birliği tarafından hazırlanmıştır. WillyBrandt Sok. no:9 06690 Çankaya Ankara İçindekiler: İspanya da Artık Emekliler de Katılım Payı Ödeyecek İrlanda da Jenerik

Detaylı

stanbul Kültür Üniversitesi, Türkiye

stanbul Kültür Üniversitesi, Türkiye 215 ROMANYA LE BULGAR STAN IN AB YE EKONOM K ENTEGRASYONU Yrd. Doç. Dr. Mesut EREN stanbul Kültür Üniversitesi, Türkiye 1. Girifl Avrupa Birli i nin 5. ve son genifllemesi 2004 y l nda 10 Orta ve Do u

Detaylı

Uygulama Önerisi 1110-2: ç Denetim Yöneticisi- Hiyerarflik liflkiler

Uygulama Önerisi 1110-2: ç Denetim Yöneticisi- Hiyerarflik liflkiler Uygulama Önerileri 59 Uygulama Önerisi 1110-2: ç Denetim Yöneticisi- Hiyerarflik liflkiler Uluslararas ç Denetim Meslekî Uygulama Standartlar ndan Standart 1110 un Yorumu lgili Standart 1110 Kurum çi Ba

Detaylı

6. SINIF MATEMAT K DERS ÜN TELEND R LM fi YILLIK PLAN

6. SINIF MATEMAT K DERS ÜN TELEND R LM fi YILLIK PLAN GEOMETR Geometrik Cisimler Uzunluklar Ölçme 6. SINIF MATEMAT K DERS ÜN TELEND R LM fi YILLIK PLAN 1. Prizmalar n temel elemanlar n belirler. Tabanlar n n karfl l kl köflelerini birlefltiren ayr tlar tabanlara

Detaylı

KUDOS. Laboratuvar Cihazları. 195 www.sahinlerkimya.com Tel: (0212) 659 54 00 pbx ULTRASON K SU BANYOLARI

KUDOS. Laboratuvar Cihazları. 195 www.sahinlerkimya.com Tel: (0212) 659 54 00 pbx ULTRASON K SU BANYOLARI Laboratuvar Cihazları ULTRASON K SU BANYOLARI en yüksek kalite ultrasonic temizleyicileri dünya çap na sunmaktan gurur duyar. Ultrasonik teknoloji bir lider üreticisi olarak, Kudos yenilikçi ve patent

Detaylı

İnfeksiyonlu Hastada Antidiyabetik Tedavi İlkeleri

İnfeksiyonlu Hastada Antidiyabetik Tedavi İlkeleri İnfeksiyonlu Hastada Antidiyabetik Tedavi İlkeleri Doç. Dr. Mehmet Uzunlulu İstanbul Medeniyet Üniversitesi Göztepe EAH, İç Hastalıkları Kliniği Sunum akışı Kılavuzlar ışığında; Glisemik tanımlamalar ve

Detaylı

RAN SLÂM CUMHUR YET ANKARA KÜLTÜR MÜSTEfiARLI I WEB S TES H ZMETE AÇILDI www.irankulturevi.com

RAN SLÂM CUMHUR YET ANKARA KÜLTÜR MÜSTEfiARLI I WEB S TES H ZMETE AÇILDI www.irankulturevi.com NTERNET S TES TANITIMI RAN SLÂM CUMHUR YET ANKARA KÜLTÜR MÜSTEfiARLI I WEB S TES H ZMETE AÇILDI www.irankulturevi.com ran slâm nk lâb n n 25. y ldönümü münasebetiyle hizmete aç lan ran slâm Cumhuriyeti

Detaylı

NIJERYA DAN GELEN YOLCUDA EBOLAYA RASTLANMADI

NIJERYA DAN GELEN YOLCUDA EBOLAYA RASTLANMADI Portal Adres NIJERYA DAN GELEN YOLCUDA EBOLAYA RASTLANMADI : www.cayyolu.com.tr İçeriği : Gündem : http://www.cayyolu.com.tr/haber/nijerya-dan-gelen-yolcuda-ebolaya-rastlanmadi/96318 1/3 SAGLIK IÇIN EGZERSIZ

Detaylı

Farkl alanlarda çal flmalar n sürdüren firmam z n bafll ca faaliyet alanlar ;

Farkl alanlarda çal flmalar n sürdüren firmam z n bafll ca faaliyet alanlar ; FARK n zolsun Bir DPAK Prestij Torbalar DPAK File Torbalar DPAK Bantl Torbalar Etiketler Etiketli Çuvallar Rulo Etiketler Üzüm Torbalar Sebze Torbalar Koliler Tüp File ve Extrude File çeflitleri Hakk m

Detaylı

ORHAN YILMAZ (*) B- 3095 SAYILI YASADA YAPILAN DE fi KL KLER:

ORHAN YILMAZ (*) B- 3095 SAYILI YASADA YAPILAN DE fi KL KLER: YASAL TEMERRÜT FA Z ORHAN YILMAZ (*) A- G R fi: Bilindi i üzere, gerek yasal kapital faizi ve gerekse yasal temerrüt faizi yönünden uygulanmas gereken hükümler, 19.12.1984 gün ve 18610 say l Resmi Gazete

Detaylı

ISI At f Dizinlerine Derginizi Kazand rman z çin Öneriler

ISI At f Dizinlerine Derginizi Kazand rman z çin Öneriler ISI At f Dizinlerine Derginizi Kazand rman z çin Öneriler Metin TUNÇ Seçici Olun ISI' n editoryal çal flanlar her y l yaklafl k olarak 2,000 dergiyi de erlendirmeye tabi tutmaktad r. Fakat de erlendirilen

Detaylı

Sürekli Ciltaltı İnsülin İnfüzyonu (SCİİ)

Sürekli Ciltaltı İnsülin İnfüzyonu (SCİİ) Sürekli Ciltaltı İnsülin İnfüzyonu (SCİİ) Dr. İlhan Satman İ.Ü. İstanbul Tıp Fakültesi İç Hastalıkları AD Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları BD Diyabet tedavisinin teknolojik evrimi İnsülin Pompaları

Detaylı

BİREYSEL SES EĞİTİMİ ALAN ÖĞRENCİLERİN GELENEKSEL MÜZİKLERİMİZİN DERSTEKİ KULLANIMINA İLİŞKİN GÖRÜŞ VE BEKLENTİLERİ

BİREYSEL SES EĞİTİMİ ALAN ÖĞRENCİLERİN GELENEKSEL MÜZİKLERİMİZİN DERSTEKİ KULLANIMINA İLİŞKİN GÖRÜŞ VE BEKLENTİLERİ BİREYSEL SES EĞİTİMİ ALAN ÖĞRENCİLERİN GELENEKSEL MÜZİKLERİMİZİN DERSTEKİ KULLANIMINA İLİŞKİN GÖRÜŞ VE BEKLENTİLERİ Dr. Ayhan HELVACI Giriş Müzik öğretmeni yetiştiren kurumlarda yapılan eğitim birçok disiplinlerden

Detaylı

Türkiye Ekonomi Politikaları Araştırma Vakfı Değerlendirme Notu Sayfa1

Türkiye Ekonomi Politikaları Araştırma Vakfı Değerlendirme Notu Sayfa1 Sağlık Reformunun Sonuçları İtibariyle Değerlendirilmesi 26-03 - 2009 Tuncay TEKSÖZ Dr. Yalçın KAYA Kerem HELVACIOĞLU Türkiye Ekonomi Politikaları Araştırma Vakfı Türkiye 2004 yılından itibaren sağlık

Detaylı

S STEM VE SÜREÇ DENET M NDE KARfiILAfiILAN SORUNLAR VE ÇÖZÜM ÖNER LER

S STEM VE SÜREÇ DENET M NDE KARfiILAfiILAN SORUNLAR VE ÇÖZÜM ÖNER LER S STEM VE SÜREÇ DENET M NDE KARfiILAfiILAN SORUNLAR VE ÇÖZÜM ÖNER LER Erol LENGERL / Akis Ba ms z Denetim ve SMMM A.fi. 473 474 2. Salon - Paralel Oturum VIII - Sistem ve Süreç Denetiminde Karfl lafl lan

Detaylı

OYUNCU SAYISI Oyun bir çocuk taraf ndan oynanabilece i gibi, farkl yafl gruplar nda 2-6 çocuk ile de oynanabilir.

OYUNCU SAYISI Oyun bir çocuk taraf ndan oynanabilece i gibi, farkl yafl gruplar nda 2-6 çocuk ile de oynanabilir. OYUNCA IN ADI Akl nda Tut YAfi GRUBU 4-6 yafl OYUNCU SAYISI Oyun bir çocuk taraf ndan oynanabilece i gibi, farkl yafl gruplar nda 2-6 çocuk ile de oynanabilir. GENEL KURALLAR Çocuklar n görsel belle inin

Detaylı

ÇOCUKLUKTA ve ERGENL KTE KEM K SA LI I

ÇOCUKLUKTA ve ERGENL KTE KEM K SA LI I ÇOCUKLUKTA ve ERGENL KTE KEM K SA LI I Bu kitapç n içeri i Çocuk Endokrinolojisi ve Diyabet Derne i nin web sitesinden faydalan larak haz rlanm flt r. www.cocukendokrindiyabet.org ÇOCUKLUK ve ERGENL KTE

Detaylı

NIR Analizleri için Hayvansal Yem ve G da Numunelerinin Haz rlanmas

NIR Analizleri için Hayvansal Yem ve G da Numunelerinin Haz rlanmas NIR Analizleri için Hayvansal Yem ve G da Numunelerinin Haz rlanmas Çiftlik hayvanlar yeti tiricili inde yem kalitesinin belirleyici etkisi vard r. Ancak, yüksek kaliteli yem besicilik maliyetlerini önemli

Detaylı

OHSAS 18001 fl Sa l ve Güvenli i Yönetim Sisteminde Yap lan De iflikliklere Ayr nt l Bak fl

OHSAS 18001 fl Sa l ve Güvenli i Yönetim Sisteminde Yap lan De iflikliklere Ayr nt l Bak fl OHSAS 18001 fl Sa l ve Güvenli i Yönetim Sisteminde Yap lan De iflikliklere Ayr nt l Bak fl Altan ÇET NKAL MESS fl Sa l ve Güvenli i Uzman Geliflen yeni yönetim anlay fllar, hiyerarflik yap - lanmadan

Detaylı

Zihin ve Hareket Engelli Çocuklar çin E itim Araflt rma ve Uygulama Merkezi nde zlenen Olgular n Demografik Özellikleri

Zihin ve Hareket Engelli Çocuklar çin E itim Araflt rma ve Uygulama Merkezi nde zlenen Olgular n Demografik Özellikleri TRAKYA ÜN V TIP FAK DERG 2005;22(2):88-92 KL N K ARAfiTIRMA Zihin ve Hareket Engelli Çocuklar çin E itim Araflt rma ve Uygulama Merkezi nde zlenen Olgular n Demografik Özellikleri Demographic Characteristics

Detaylı

MAKÜ YAZ OKULU YARDIM DOKÜMANI 1. Yaz Okulu Ön Hazırlık İşlemleri (Yaz Dönemi Oidb tarafından aktifleştirildikten sonra) Son aktif ders kodlarının

MAKÜ YAZ OKULU YARDIM DOKÜMANI 1. Yaz Okulu Ön Hazırlık İşlemleri (Yaz Dönemi Oidb tarafından aktifleştirildikten sonra) Son aktif ders kodlarının MAKÜ YAZ OKULU YARDIM DOKÜMANI 1. Yaz Okulu Ön Hazırlık İşlemleri (Yaz Dönemi Oidb tarafından aktifleştirildikten sonra) Son aktif ders kodlarının bağlantıları kontrol edilir. Güz ve Bahar dönemindeki

Detaylı

ntermitan Alerjik Rinit ( AR) hastalar nda desloratadinin etkinlik ve güvenlili inin de erlendirildi i ACCEPT 1 Çal flmas sonuçlar n görmek için

ntermitan Alerjik Rinit ( AR) hastalar nda desloratadinin etkinlik ve güvenlili inin de erlendirildi i ACCEPT 1 Çal flmas sonuçlar n görmek için A LE HEK MLER NE ÖZEL Say :05 Haziran 2014 stanbul Ba c lar ilçesi 14 No lu Aile Sa l Merkezi doktorlar ndan Dr. Levent Arıç ile yapt m z röportaj n tamam n okumak için lütfen t klay n. ntermitan Alerjik

Detaylı

Girifl Marmara Üniversitesi Eczac l k Fakültesi Farmakoepidemiyoloji Araflt rma Birimi (MEFEB) Ecz. Neslihan Güleno lu

Girifl Marmara Üniversitesi Eczac l k Fakültesi Farmakoepidemiyoloji Araflt rma Birimi (MEFEB) Ecz. Neslihan Güleno lu G R fi Girifl Bu kitapç k Marmara Üniversitesi Eczac l k Fakültesi Farmakoepidemiyoloji Araflt rma Birimi (MEFEB) taraf ndan, befleri t bbi ürünlerin güvenlili inin izlenmesi ve de erlendirilmesi hakk

Detaylı

II. AMAÇ ve HEDEFLER 6-STRATEJ K ALAN: B L fi M TEKNOLOJ LER 6.1.STRATEJ K AMAÇ: Hizmetlerin kaliteli, güvenli, verimli, h zl ve düflük maliyetle sunulmas d r. STRATEJ K HEDEF 6.1.a) Birimler aras tam

Detaylı

TÜİK KULLANICI ANKETİ SONUÇLARI

TÜİK KULLANICI ANKETİ SONUÇLARI TÜİK KULLANICI ANKETİ SONUÇLARI Aralık 1 Giriş Kurumumuz taraf ndan üretilen istatistikler kullan c lara çeşitli kanallar yoluyla sunulmakta, hizmet kalitesini artt rmak ve kullan c ihtiyaçlar n karş lamak

Detaylı

dan flman teslim ald evraklar inceledikten sonra nsan Kaynaklar Müdürlü ü/birimine gönderir.

dan flman teslim ald evraklar inceledikten sonra nsan Kaynaklar Müdürlü ü/birimine gönderir. TÜB TAK BAfiKANLIK, MERKEZ VE ENST TÜLERDE ÇALIfiIRKEN YÜKSEK L SANS VE DOKTORA Ö REN M YAPANLARA UYGULANACAK ESASLAR (*) Amaç ve Kapsam Madde 1- Bu Esaslar n amac ; Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araflt

Detaylı

ÇÖZÜM Say : 90-2008. Mustafa BAfiTAfi* I-G R fi

ÇÖZÜM Say : 90-2008. Mustafa BAfiTAfi* I-G R fi ÇÖZÜM Say : 90-2008 KISM SÜREL VEYA ÇA RI ÜZER NE ÇALIfiANLAR LE BU KANUNA GÖRE EV H ZMETLER NDE AY ÇER S NDE 30 GÜNDEN AZ ÇALIfiANLAR 01.10.2010 TAR H NE KADAR YEfi L KART ALAB LECEKLER Mustafa BAfiTAfi*

Detaylı

ÇALIŞAN SAĞLIĞI BİRİMİ İŞLEYİŞİ Hastanesi

ÇALIŞAN SAĞLIĞI BİRİMİ İŞLEYİŞİ Hastanesi KİHG/İŞL-005 19.08.2009 07.08.2012 2 1/8 GÜNCELLEME BİLGİLERİ Güncelleme Tarihi Güncelleme No Açıklama 11.11.2009 1 Belge içeriğinde ve belge numarasında değişiklik yapılması 07.08.2012 2 Komite, başlık,

Detaylı

.. 95. Çeviren: Dr. Almagül sina

.. 95. Çeviren: Dr. Almagül sina .. 95 Türkiye ile Kazakistan: Karfl l kl Kazan mlara Dayal Bir flbirli i Bektas Mukhamejanov * Çeviren: Dr. Almagül sina Kazakistan ba ms zl n kazand ndan itibaren, d fl politika stratejisinde çok yönlü

Detaylı

ZİRVE ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM FAKÜLTESİ EĞİTİM BİLİMLERİ BÖLÜMÜ PSİKOLOJİK DANIŞMANLIK VE REHBERLİK ABD

ZİRVE ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM FAKÜLTESİ EĞİTİM BİLİMLERİ BÖLÜMÜ PSİKOLOJİK DANIŞMANLIK VE REHBERLİK ABD ZİRVE ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM FAKÜLTESİ EĞİTİM BİLİMLERİ BÖLÜMÜ PSİKOLOJİK DANIŞMANLIK VE REHBERLİK ABD. 2013 2014 GÜZ YARIYILI OKULLARDA GÖZLEM DERSİ UYGULAMALARI Dersin Sorumlusu: Yrd.Doç.Dr.Ramin ALİYEV

Detaylı

Prof. Dr. Neslihan OKAKIN

Prof. Dr. Neslihan OKAKIN I Prof. Dr. Neslihan OKAKIN Marmara Üniversitesi..B.F. Çal flma Ekonomisi ve Endüstri liflkileri Bölümü Yönetim ve Çal flma Psikolojisi Anabilim Dal Ç a l fl m a Y a fl a m n d a nsan Kaynaklar Yönetimi

Detaylı

Yaflam. Yaflam iyilefltiren sa l k ve. Yaflam iyilefltiren sa l k ve bak m çözümleri...

Yaflam. Yaflam iyilefltiren sa l k ve. Yaflam iyilefltiren sa l k ve bak m çözümleri... BAKIM MERKEZ efltiren sa l k e Yaflam iyileflt vtiren sa l k ve bak m çözümle Yaflam iyilefltiren sa l k ve bak m çözümleri... Yaflam www.eczacibasisaglik.com.tr iyilefltiren sa l k ve bak m çözümleri...

Detaylı

Diyabet ve egzersiz TÜRKİYE ENDOKRİNOLOJİ VE METABOLİZMA DERNEĞİ DİABETES MELLİTUS ÇALIŞMA VE EĞİTİM GRUBU

Diyabet ve egzersiz TÜRKİYE ENDOKRİNOLOJİ VE METABOLİZMA DERNEĞİ DİABETES MELLİTUS ÇALIŞMA VE EĞİTİM GRUBU TÜRKİYE ENDOKRİNOLOJİ VE METABOLİZMA DERNEĞİ DİABETES MELLİTUS ÇALIŞMA VE EĞİTİM GRUBU TEMD DİABETES MELLİTUS ÇALIŞMA VE EĞİTİM GRUBU HASTA EĞİTİM KİTAPÇIKLARI SERİSİ 02 Diyabet ve egzersiz Diyabetli bireyler

Detaylı

NORMAL EKMEK ANKARA HALK EKMEK

NORMAL EKMEK ANKARA HALK EKMEK NORMAL EKMEK ANKARA HALK EKMEK NORMALEKMEK ekmek k vam nda sofralar n gözdesi Normal ekmek; un, su, tuz, maya ve gerekli durumlarda katk maddesi ilave edilerek üretilmektedir. nsan beslenmesi aç s ndan

Detaylı

KULLANILMIfi B NEK OTOMOB L TESL MLER N N KDV KANUNU KARfiISINDAK DURUMU

KULLANILMIfi B NEK OTOMOB L TESL MLER N N KDV KANUNU KARfiISINDAK DURUMU KULLANILMIfi B NEK OTOMOB L TESL MLER N N KDV KANUNU KARfiISINDAK DURUMU Bülent SEZG N* 1-G R fi: Bilindi i üzere 3065 say l Katma De er Vergisi Kanununun Verginin konusunu teflkil eden ifllemler bafll

Detaylı

Schindler Grup nsan Kaynaklar Politikas

Schindler Grup nsan Kaynaklar Politikas Schindler Grup nsan Kaynaklar Politikas Girifl Schindler Kurumsal nsan Kaynaklar ( K) politikas, Schindler'in çal flanlar ile ilgili önceliklerini tan mlamaktad r. Bu belge, Navigator kitapç nda anlat

Detaylı

Şimdi hep beraber değişme zamanı BD Micro-Fine + 4mm

Şimdi hep beraber değişme zamanı BD Micro-Fine + 4mm DİYABET HEMŞİREM BAZI HİPOGLİSEMİK ATAKLARIMIN, KAS İÇİNE ENJEKSİYONDAN KAYNAKLANABİLECEĞİNİ SÖYLEDİ. KAS IÇINE ENJEKSIYON RISKINI AZALTMAYA YARDIMCI OLMASI İÇİN BD MICRO FINE + 4MM KALEM İĞNESİ'NE GEÇMEMİ

Detaylı

H ZMET AKD LE ÇALIfiANLARIN T BAR H ZMET SÜRES NE OLACAK?

H ZMET AKD LE ÇALIfiANLARIN T BAR H ZMET SÜRES NE OLACAK? H ZMET AKD LE ÇALIfiANLARIN T BAR H ZMET SÜRES NE OLACAK? Cevdet CEYLAN* I-G R fi tibari hizmet süresi; a r, riskli ve sa l a zararl ifllerde fiilen çal flan ve bu ifllerin risklerine maruz kalan sigortal

Detaylı

AĞRI İBRAHİM ÇEÇEN ÜNİVERSİTESİ FEN-EDEBİYAT FAKÜLTESİ BİTİRME TEZİ YÖNERGESİ

AĞRI İBRAHİM ÇEÇEN ÜNİVERSİTESİ FEN-EDEBİYAT FAKÜLTESİ BİTİRME TEZİ YÖNERGESİ Amaç AĞRI İBRAHİM ÇEÇEN ÜNİVERSİTESİ FEN-EDEBİYAT FAKÜLTESİ BİTİRME TEZİ YÖNERGESİ I. BÖLÜM GENEL Madde 1- Bu yönergenin amacı, Ağrı İbrahim Çeçen Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesinden mezun olacak öğrencilerin

Detaylı

BURSA DAKİ ENBÜYÜK 250 FİRMAYA FİNANSAL ANALİZ AÇISINDAN BAKIŞ (2005) Prof.Dr.İbrahim Lazol

BURSA DAKİ ENBÜYÜK 250 FİRMAYA FİNANSAL ANALİZ AÇISINDAN BAKIŞ (2005) Prof.Dr.İbrahim Lazol BURSA DAKİ ENBÜYÜK 250 FİRMAYA FİNANSAL ANALİZ AÇISINDAN BAKIŞ (2005) Prof.Dr.İbrahim Lazol 1. Giriş Bu yazıda, Bursa daki (ciro açısından) en büyük 250 firmanın finansal profilini ortaya koymak amacındayız.

Detaylı

Bir Üniversite Hastânesinde Çal flan Asistan Doktorlar n Örgütsel Stres Düzeylerinin De erlendirilmesi

Bir Üniversite Hastânesinde Çal flan Asistan Doktorlar n Örgütsel Stres Düzeylerinin De erlendirilmesi Bir Üniversite Hastânesinde Çal flan Asistan Doktorlar n Örgütsel Stres Düzeylerinin De erlendirilmesi Dr. M. Fatih Önsüz, Dr. Seyhan H d ro lu, Dr. Yücel Gürbüz, Yrd. Doç. Dr. Ahmet Topuzo lu, Prof. Dr.

Detaylı

Ara rma, Dokuz Eylül Üniversitesi Strateji Geli tirme Daire Ba kanl na ba

Ara rma, Dokuz Eylül Üniversitesi Strateji Geli tirme Daire Ba kanl na ba 1.1 Ara rman n Amac Ara rmada, Dokuz Eylül Üniversitesi Strateji Geli tirme Daire Ba kanl na ba olarak hizmet vermekte olan; 1. Bütçe ve Performans Program ube Müdürlü ü 2. Stratejik Yönetim ve Planlama

Detaylı

Uygulama Önerisi 2120.A1-3: Üç Ayl k Finansal Raporlama, Özel Durum Aç klamalar ve Yönetim Onaylar Konusunda ç Denetçinin Rolü

Uygulama Önerisi 2120.A1-3: Üç Ayl k Finansal Raporlama, Özel Durum Aç klamalar ve Yönetim Onaylar Konusunda ç Denetçinin Rolü Uygulama Önerileri 229 Uygulama Önerisi 2120.A1-3: Üç Ayl k Finansal Raporlama, Özel Durum Aç klamalar ve Yönetim Onaylar Konusunda ç Denetçinin Rolü Uluslararas ç Denetim Meslekî Uygulama Standartlar

Detaylı

G ünümüzde bir çok firma sat fllar n artt rmak amac yla çeflitli adlar (Sat fl

G ünümüzde bir çok firma sat fllar n artt rmak amac yla çeflitli adlar (Sat fl 220 ÇEfi TL ADLARLA ÖDENEN C RO PR MLER N N VERG SEL BOYUTLARI Fatih GÜNDÜZ* I-G R fi G ünümüzde bir çok firma sat fllar n artt rmak amac yla çeflitli adlar (Sat fl Primi,Has lat Primi, Y l Sonu skontosu)

Detaylı

TÜRK YE DE A LE Ç fi DDET Ülke Çap nda Kriminolojik-Viktimolojik Alan Araflt rmas ve De erlendirmeler

TÜRK YE DE A LE Ç fi DDET Ülke Çap nda Kriminolojik-Viktimolojik Alan Araflt rmas ve De erlendirmeler 1 TÜRK YE DE A LE Ç fi DDET Ülke Çap nda Kriminolojik-Viktimolojik Alan Araflt rmas ve De erlendirmeler stanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi Ceza Hukuku ve Kriminoloji Araflt rma ve Uygulama Merkezi 2003

Detaylı

KDV BEYAN DÖNEM, TAKV M YILININ ÜÇER AYLIK DÖNEMLER OLAN MÜKELLEFLER

KDV BEYAN DÖNEM, TAKV M YILININ ÜÇER AYLIK DÖNEMLER OLAN MÜKELLEFLER KDV BEYAN DÖNEM, TAKV M YILININ ÜÇER AYLIK DÖNEMLER OLAN MÜKELLEFLER Bülent SEZG N* 1-G R fi Katma de er vergisinde vergilendirme dönemi, 3065 Say l Katma De- er Vergisi Kanununun 39 uncu maddesinin 1

Detaylı