PATENT FORAMEN OVALE. Anahtar kelimeler: Patent foramen ovale, Embolism, Atrium. (Türk Giriþimsel Kard. Der. 2006;10: )

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "PATENT FORAMEN OVALE. Anahtar kelimeler: Patent foramen ovale, Embolism, Atrium. (Türk Giriþimsel Kard. Der. 2006;10: 104-113)"

Transkript

1 TGKD Cilt: 10 Sayý: 3 Aðustos 2006 PATENT FORAMEN OVALE Uz.Dr. Necati Daðlý, Yrd.Doç.Dr. Mehmet Akbulut, Dr. Mehmet Balin, Yrd.Doç.Dr. Mustafa Yavuzkýr Fýrat Üniversitesi Týp Fakültesi Kardiyoloji Anabilim Dalý, ELAZIÐ (PFO) septum primum ile septum sekundumun arasýnda ince, membranöz, esnek ve fleb benzeri konjenital, oblik bir kanaldýr. Geçmiþte masum fizyolojik bir bulgu olarak bilinen patent foramen ovalenin günümüzde iskemik inme, paradoks emboli, dekompresyon hastalýðý, yað embolisi, obstrüktif sleep apne sendromu, platipne ve ortodeoksi sendromu, geçici global amnezi ve migren gibi hastalýklarla iliþkili olduðu bildirilmektedir. Son yýllarda yapýlan çalýþmalar ýþýðýnda PFO yakýn takibi gereken kardivasküler ve diðer sistemik hastalýklara neden olan veya kliniðini kötüleþtiren konjenital bir patoloji olarak kabul edilmektedir. Gelecekte yapýlacak yeni çalýþmalar ýþýðýnda PFO'nin klinik önemi daha da artabilir. Bu yazýda, PFO'nin fizyopatolojisi, klinik önemi, iliþkili olduðu diðer hastalýklar, tedavi prognozunu derledik. Anahtar kelimeler:, Embolism, Atrium (Türk Giriþimsel Kard. Der. 2006;10: ) GÝRÝÞ Atriyumlar arasýnda þantýn varlýðý Galen zamanýndan günümüze kadar bilinmektedir yýlýnda Botallo doðum sonrasýnda PFO'nin varlýðýný göstermiþtir 1. önceleri masum ve fizyolojik bir bulgu olarak gösterilmiþtir. Ancak yapýlan araþtýrmalar sonucunda PFO'nin birçok hastalýðýn patogenezinde rol oynadýðý görülmüþtür. Ýlk zamanlarda fazla önemsenmeyen PFO, zamanla klinik önemi artmýþ ve üzerinde birçok araþtýrmalar yapýlmýþtýr. Foramen ovale; ince, membranöz, esnek ve fleb benzeri yapýda olan alt bölge (septum primum) ile daha kalýn, sert ve musküler bir yapýda olan üst bölge (septum sekundum) ile karakterize, oblik bir kanaldýr 2. Embriyolojik kalýntý olan bu kanalýn anatomik olarak açýk kalmasýna PFO denir (Þekil-1). Ýntrauterin geliþimin 33. gününden itibaren septum primum, atriyumun kraniyodorsal duvarýndan köken alarak, sol endokardiyal yastýða doðru nüfuz eder. Septum sekundum ise atriyumun ventrikülokraniyal duvarýndan aþaðýya doðru geliþir ve aþaðýda endokardiyumla birleþir. Gebeliðin 7. haftasýnda septum primum ve sekundum yan yana gelerek birleþirler. Septum sekundum içeriye doðru geliþimini tamamlayamamasý sonucu ise foramen ovale geliþir 1,2. Sol atriyal septum, embriyolojik olarak septum primumdan geliþir, sað atriyal septum ise, septum sekundumdan geliþmektedir. Ýntrauterin hayatta fetusun yaþayabilmesi için, foramen ovale ve duktus arteriyozusun hayati önemi vardýr. Açýk kalan foramen ovale ve duktus arteriyozus, saðdan sola tek yönlü olarak kan akýþýna müsaade eder. Plesentadan temizlenerek gelen satüre venöz kan, vena kava inferiyordan geçerek sað atriyuma ulaþýr. Yazýþma adresi: Uz.Dr. Necati DAÐLI Fýrat Üniversitesi Týp Fakültesi Kardiyoloji Anabilim Dalý, ELAZIÐ Telefon: Fax: Daha sonra foramen ovale yolu ile sol atriyuma gelir ve sistemik arteriyel dolaþýma katýlýr. Böylece fetal arteriyel dolaþýmdan tüm organlarýn oksijenasyonu saðlanmýþ olur 1,2. Doðumdan hemen sonra fetusun ilk nefes almasý ile pulmoner sirkülasyon baþlar ve sol atriyumda bir basýnç artýþý oluþur. Fetal hayatta daha yüksek olan sað atriyum basýncý göreceli olarak daha düþük basýnçta kalýr. Foramen ovalenin sol atriyuma açýlan aðýzda septum primumun oluþturduðu ve sadece saðdan sola þant izin veren memranöz bir kapak bulunur. Bu kapak sol atriyumdaki basýnç artýþýný takiben fonksiyonel olarak tek yönlü kapanýr. Fonksiyonel kapanmayý takiben ilk iki yaþta septum pirimum ile septum sekundum arasýnda fibröz yapýþýklýk geliþir ve anatomik kapanma tamamlanýr. Eðer fibröz yapýþýklýk oluþmaz ise foramen ovale açýklýðý devam eder ve PFO geliþir (Þekil-2). günümüzde iskemik inme, paradoks emboli, pulmoner emboli, kronik obstrüktif akciðer hastalýðý dekompresyon hastalýðý, yað embolisi, obstrüktif sleep abne sendromu, platipne ve ortodeoksi sendromu, geçici global amnezi ve migren gibi hastalýklarla iliþkili olduðu bildirlmektedir. Son yýllarda yapýlan çalýþmalar ýþýðýnda PFO yakýn takibi gereken kardivasküler, sistemik hastalýklara neden olan veya kliniðini kötüleþtiren konjenital bir patoloji olarak kabul edilmektedir 1-9. Bu yazýda, PFO'nin fizyopatolojisi, klinik önemi, iliþkili olduðu diðer hastalýklar, tedavi prognozunu derledik. PREVALANS Birçok vakada PFO hayat boyu açýk kalmaktadýr. Adölesan ve yetiþkinlerdeki otopsi verileri prevalansýn %17 ila %35 arasýnda deðiþtiði görülmüþtür. Otuz yaþ öncesi PFO prevalansý %35 civarýnda iken, 30 ile 90 yaþlarý arasýnda %22 ile %27 arasýnda deðiþmektedir. Bu da PFO'nin yaþlanma ile birlikte kapanabileceðini düþündürmektedir. Bununla beraber yaþlanma ile PFO boyutlarýnda artýþ olabilir 3-9. de ailevi yatkýnlýðý destekleyen çalýþmalar vardýr. Ailesinde PFO hikâyesi bulunan hastalarda

2 Þekil 1: 'nin gross anotomisi (a) 'nin sað atriyumdan görünümü. CS: Koroner Sinüs, S: Triküspit kapak Septal leaflet, A: Triküspit kapak Anteriyor leaflet, (b) Ayný olguda sol atriyumda açýklýðýn görünümü. A: Mitral kapak Anteriyor leaflet. prevalansýn %43,5'lara kadar çýktýðý görülmüþtür. Ailesinde PFO hikâyesi bulunan hastalarda prevalans normal populasyona oranla üç kat daha fazladýr. Ailesinde PFO hikâyesi olmayan hastalarda ise, prevalans normal populasyona yakýn oranda bulunmuþtur. Bu hastalarda kadýn cinsiyet arasýnda genetik geçiþ riski çok daha yüksektir. Normal populasyonda ise PFO için cinsiyet ayýrýmý yoktur. Her iki cinsiyette yaklaþýk olarak eþit oranda görülür 8. de genetik yatkýnlýðýn rolününde olabileceði bildirilmiþtir. Ancak, bu tam olarak ispatlanamamýþtýr. Genetik patogenezde ailesel gen modifikasyonu ve çevresel risk faktörlerin rol oynadýðý düþünülmektedir 8. nin boyutu 965 saðlýklý kalbi içeren bir otopsi çalýþmasýnda 1 mm ile 19 mm arasýnda deðiþmektedir. Ortalama boyutu 4,9 mm olarak tespit edilmiþtir. Patent foramen ovale boyutu 1. dekatta ortalama 3-4 mm, 10. dekatta ortalama 5-8 mm olarak ölçülmüþtür. Yaþla beraber PFO boyutunda minimal bir artýþ izlenebilir 5. PATOFÝZYOLOJÝ de her zaman þant görülmez. Ancak, bazý patolojik veya fizyolojik durumlarda saðdan sola þant geliþebilir. nin kapaðý sol atriyuma doðru açýlýr. Bu kapak yapýsý çoðu zaman soldan saða þant oluþumunu engeller. Ancak, kalbin sol tarafýný ilgilendiren patolojilerin varlýðýnda (yüksek basýnç ve volüm) nadiren soldan saða þant oluþabilir. Aksi halde soldan saða þant çok nadir olarak geliþir 10,11. Saðdan sola þant, bazý fizyolojik nedenlere baðlý olarak geliþebilir. Bunlardan en önemlileri; kulaðý ve burnu boþaltmak, aðýr egzersiz yapmak, öksürmek, trampet çalmak ve cinsel iliþkidir 12. Bazen de spontan olarak geliþebilir. Ayrýca dalgýçlarda, dalma sýrasýnda ve yoðun bakým hastalarýnda pozitif basýnçlý ventilasyon uygulamasýnda da oluþabilir. saðlýklý yetiþkinlerde önemli arteriyel desatürasyon nedeni olarak bilinir 13. Valsalva manevrasý, sað atriyal basýncý sol atriyum basýncýnýn üzerine çýkartarak, saðdan sola þanta neden olur 2. Valsalva manevrasýnýn son döneminde sistemik kan, sað atriyuma hücum eder. Daha sonra sað atriyum basýcý volüm artýþýna baðlý olarak yükselir ve interatriyal basýnç gradiyenti tersine döner. Bu durumda yeni þant oluþabilir veya var olan þantýn derecesi artabilir 14. Ayrýca her kalp döngüsü sýrasýnda interatriyal basýncýn geçici olarak tersine dönebileceði gösterilmiþtir. varlýðýnda, bu basýnç gradiyentinin de yardýmý ile hiç bir patoloji olmadan þant geliþebilir. Bu mekanizmada spontan þant oluþumunu açýklamaktadýr 15. Saðdan sola þanta prediktör etki yapan patolojik durumlar; interatriyal basýnç gradiyentini tersine çeviren hastalýklar ve sað atriyumun akým dinamiklerini deðiþtiren mekanizmalarý kapsamaktadýr. A-Sað atriyum da basýncý artýran durumlar; 1-) Sað ventrikül yetmezliði; kardiyomiyopatiler, akut sað miyokard enfarktüsü. 2-) Sað ventrikül hipertansiyonuna neden olan pulmoner arter hastalýklar; sekonder ve primer pulmoner hipertansiyonlar, pulmoner darlýk, pulmoner emboli, kronik obstrüktif akciðer hastalýðý, yüksek rakým, obstrüktif sleep apne sendromu, triküspit kapak hastalýklarý, kardiyak tamponaddýr 2. B-Sað atriyum içinde akým dinamiklerini deðiþtiren durumlar ise; sað atriyal kitle veya trombüs, atriyal septal anevrizma (ASA), chiari aðlarý, östakiyan kapak ve pulmonektomidir. Bununla birlikte platipne-ortodeoksi sendromu gibi durumlarda da hiçbir neden bulunmadan saðdan sola þant oluþabilir 2,15,16. Saðlýklý insanlarda inspirasyon esnasýnda diyastolde atriyumlar arasýndaki basýnç gradiyenti geçici olarak tersine döner. Bu dönemde sað atriyumda küçük bir kontraksiyon görülür. Atriyal kontraksiyon ve inspirasyondaki basýnç deðiþiminin yardýmý sonucu PFO aracýlýðý ile sað atriyumdan sol atriyuma doðru küçük bir kan akýmý izlenebilir 17. Sað atriyum içindeki kan akýmýnýn yönü, þant mekanizmasýnda rol oynayabilir. Vena kava inferiyordan sað atriyuma gelen kan akýmýnýn yönü direk fossa ovalise doðrudur. Ayrýca geliþmiþ östakiyan kapak vena kava inferiyordan gelen kan akýmýna, fossa ovalise doðru yön vererek þant oluþumuna katkýda bulunabilir. Koroner sinüs ve tebesiyan venlerden gelen kan akýmýnýn yönü de direk atriyal septuma doðrudur. Dolayýsý ile bu akýmlarda þant oluþumuna ek katký saðlamaktadýr. Vena kava süperiyorun kan akýmýnýn yönü direk olarak kristalara doðrudur. Bu yüzden vena kava süperiyorun kan akýmýnýn, þant oluþumunu engelleyici rol oynadýðý düþünülmektedir 18. Atriyal septal anevrizmalar dalgalanma hareketi yaparak sað atriyum içindeki akýmda deðiþiklikler yaparak þant oluþumunda katkýda bulunabilir. Þantlarýn da ASA patogenezinde rol oynadýðý sanýlmaktadýr. Ancak, ASA'larýn þantlarýn sonucu geliþtiði, yoksa þantlarýn mý ASA'ya neden olduðu tam olarak bilinmemektedir. Bununla birlikte ASA ile þant birlikteliði klinikte sýk olarak izlenmektedir 19.

3 Þekil 2: ' nin þematik görünümü Þekil 3: 'nin Transösefagiyal ekokardiyografi görünümü Chiari aðlarý, sað atriyumdaki akým dinamiklerini deðiþtirerek þant mekanizmasýnda rol oynayabilir. Bu durum otopsi serilerinde %2 ile %3 oranýnda bulunmuþtur. Chiari aðlarý, septum spurium ve sinüs venozusun embriyolojik kalýntýlarýndan geliþtiði tahmin edilmektedir. Ayakkabý baðý þeklinde ince veya kaba liflerden oluþur. Sað atriyum ve atriyal septum duvarýna yapýþýk olarak bulunurlar. ile beraber bulunan hastalarda iskemik inme riski artmýþtýr. Ýskemik inmeli hastalarda, chiari aðlarýnýn ve PFO'nin beraber bulunma sýklýðý normal populasyona oranla daha sýktýr 16,18. TANI tanýsý, hikâye, fizik muayene, posteriyor anteriyor akciðer grafisi ile konulamaz. Kesin taný koyduracak klinik bulgu yoktur. Yapýlan bir çalýþmada elektrokardiyografide (EKG) inferiyor derivasyonlarda çentiklenmenin olabileceði iddia edilmiþtir 20. Diðer çalýþmalar bu iddiayý desteklememiþtir 21. Rutin sað ve sol kalp kateterizasyonu da kesin taný için yetersiz kalmaktadýr 2. Ancak, ekokardiyografi, transkraniyal doppler, boya dilüsyon metodu, oksimetri metodu gibi yöntemler PFO tanýsýnýn konulmasýnda yardýmcý olabilir. Ekokardiyografi tanýsýnda transözefajiyal ekokardiyografi (TEE) ve transtorasik ekokardiyografi (TTE) kullanýlabilir. TEE günümüzde en hassas ve güvenilir taný yöntemdir. Ayrýca PFO'nin geliþmesine neden olan veya þiddetini artýran kardiyak patolojilerin tespitinde önemli rol oynar. nin neden olduðu major olaylarýn önceden tahmininde de önemli bilgiler verir (Þekil-3). Hastalar için orta derecede invaziv bir giriþimdir. Uyum problemi olabilir. Tolere edilmesi zordur 8,22. Transözefajiyal ekokardiyografide saðdan sola þantlarýn tesbiti için kontrast maddeler kullanýlabilir. Serum fizyolojik ile yapýlan mikro hava kabarcýklarý ve galaktoz, oksipolijelatin süspansiyonlarý, sýklýkla kullanýlan yöntemlerdir. Ancak, þant araþtýrýlmasýnda hassasiyeti artýrmak için mutlaka deðiþik manevralar denenmelidir. Valsalva manevrasý, öksürtmek veya baþýn 20 0 aþaðý pozisyonda tutulmasý kontrastlý veya renkli doppler TEE çalýþmasýnýn hassasiyetini artýrýr 11,23,24. Kontrast maddeler en çok antekübital ven yolu ile verilmektedir. Ancak günümüzde femoral venden verilen kontrast maddenin hassasiyetin daha fazla olduðu gösterilmiþtir. Çünkü femoral venden verilen kontrast maddeler vena kava inferiyor yolu ile sað atriyuma gelir. Vena kava inferiyordan gelen kanýn akým yönü direk fossa ovalise doðrudur. Dolayýsý ile kontrast maddeleri bu akým yardýmý ile þanttan geçiþi daha kolay olacaktýr. Antekübital venden verilen kontrast maddeler ise vena kava süperiyor yolu ile sað atriyuma ulaþýr. Ancak, vena kava süperiyorun akým yönü, atriyal septuma doðru deðildir. Hatta atriyal septuma doðru olan akýmlarý engelleyecek yöndedir. Bunun için antekübital venden verilen kontrast maddelerin hassasiyeti daha azdýr 25. Transtorasik ekokardiyografi ise yaygýn kullanýmý, kolay bulunabilir olmasý, hastada tarafýndan kolay tolere edilebilmesi, uyum sorunun yaþanmamasý ve non-invaziv olmasý avantaj saðlamaktadýr. Ancak TEE kadar hassas deðildir. Atriyal septumun net görüntüsünü elde etmek zordur. Þantlarý atlama ihtimali yüksektir. PFO'ye eþlik eden kardiyak hastalýklarýn deðerlendirilmesinde yetersiz kalabilir. Transkraniyal Doppler Transkraniyal doppler sonografi konvansiyonel sonografiye ek olarak vücutta hareketli elemanlarýn hareketlerinden kaynaklanan eko frekans þift bilgisini algýlayýp, bu bilgiyi akým grafiði, ses veya renk sinyali olarak inceleme olanaðý saðlayan sonografik tekniktir. Transkraniyal doppler ile serebral arterleri akým yönleri ile ilgili olarak renklerle kodlanmýþ biçimde vizualize etmek mümkündür. tanýsýnda ise, mikro hava kabarcýklarýnýn PFO'den geçerek midle serebral arterde görüntülenmesi temeline dayanýr. Hassas bir taný yöntemdir. Transkraniyal doppler non-invaziv, güvenilir, hastaya rahatsýzlýk vermeyen, iyi tolere edilebilen ve kolay uyum saðlanabilen taný yöntemidir. Transkraniyal dopplerin hassasiyeti %68 ile %89 arasýnda deðiþmektedir. Ýnme geçiren hastalarda ise, spesifitesi %92 ile %100 arasýnda deðiþmektedir. Saðlýklý toplumda transkraniyal dopler ile TEE'nin karþýlaþtýrmalý bir çalýþmasýnda, transkraniyal dopplerin hassasiyeti %85 spesifitesi ise %83 olarak bulunmuþtur 8, Boya Dilüsyon Metodu Boya dilüsyon metodu ilk kez 1938 yýlýnda tanýmlanmýþtýr. Ýntravenöz boya (indosiyanin) enjeksiyonu temeline dayanýr. Verilen madde, saðdan sola þant varlýðýnda akciðerlere uðramadan direk sol atriyum ve sol ventriküle, daha sonra arteriyel sisteme geçer. Arteriyel kandan örnekleme yapýlarak, boyanýn arteriyel sistemde olup olamadýðý tespit edilir. Ýlk zamanlarda konjenital kalp hastalýklarýnýn tanýsýnda da kullanýlmýþtýr. Boya dilusyon metodu taný için pek kullanýlmamýþtýr. Günümüzde tercih edilen bir yöntem deðildir Oksimetri Metodu Arteriyel oksijen satürasyonun deðerlendirilmesi temeline dayanýr. Hastalara valsalva manevrasý yaptýrýlýr. Valsalva

4 manevrasýnýn sonlanma döneminin hemen öncesinde ve sonrasýnda arteriyel kanda oksijen satürasyonu deðerlendirilir. Patent foramen ovale olan hastalarda valsalva manevrasý sýrasýnda alýnan arteriyel kan oksijen satürasyonunda geçici bir düþüþ izlenir. Bu deðiþikler periferik arteriyel kanda tespit edilebilir. Oksimetri metodu sýk kullanýlan ve güvenilirliliði fazla olan bir taný yöntemi deðildir 32. Patent Foramen Ovaleye Baðlý Hastalýklar ve Klinik Durumlar Ýskemik Ýnmeler ve Paradoks Emboliler: Ýnmeler Amerika Birleþik Devletleri'nde tüm ölümlerin 3 üncü sýk nedenidir. Yaklaþýk olarak yýlda yedi yüz bin yeni vaka oluþmaktadýr 33. Tüm iskemik inmelerin yaklaþýk %40' ýnýn sebebi tam olarak bilinmemektedir. Sebebi açýklanamayan bu inmelere ise kriptojenik inmeler denir 34. Tüm inmelerin alt guruplarýnda %9,4, kriptojenik inmelerde ise %10 oranýnda tekrarlama riski vardýr 35. Yapýlan meta analizlerde kriptojenik inmelerde, PFO prevalansý %40 ile %55,7 arasýnda deðiþtiði görülmüþtür. Etiyolojisi bilinen iskemik inmelerde ise PFO sýklýðýnýn %17,1 civarýnda olduðu tahmin edilmektedir. Ayrýca yaþlý kriptojenik inmeli hastalarda PFO sýklýðý %27,1 iken, etiyolojisi bilinen yaþlý inmeli hastalarda %14 olarak bulunmuþtur 22,36-39., kriptojenik inme baþta olmak üzere birçok emboli kliniðinden sorumludur. nin neden olduðu embolide çeþitli mekanizmalar suçlanmaktadýr. Bunlar; paradoks embolizm, direk embolizm, eþlik eden geçici atriyal aritmi ve koagülasyon bozukluklarýna sekonder oluþan embolilerdir 22,25,28,36-38, Paradoksal emboliler, PFO'nin iyi tanýmlanmýþ komplikasyonlarýnýn baþýnda yer alýrlar 36,37,39. Paradoks embolilerde þant miktarý çok önemlidir. Þant miktarýný belirleyen en önemli faktör ise PFO'nin boyutudur 2,10,14-16,19,22, Ayrýca; chiari aðlarý ve ASA'nýn eþlik etmesi de önemli rol oynamaktadýr. Trombüs, hava ve yað gibi maddeler PFO yolu ile venöz dolaþýmdan sistemik arteriyel dolaþýma geçerek paradoks emboliye neden olabilir 22,40. Patent foramen ovale sonucu serebral, koroner, renal, splenik, spinal ve periferik ekstremite arterlerinde paradoks embolizm oluþabilir Venöz sistemde dolaþan emboli materyali genelde akciðerlerden filtre edilirler. de venöz kan akciðerlerden filtre edilmeden direkt olarak arteriyel dolaþýma katýldýðý için emboli riski artar. Venöz sistemde her hangi bir emboli kaynaðý tespit edilemeden de paradoks emboli gerçekleþebilir 22. Akciðerler, filtre kapasitesini aþacak bir emboli materyali ile karþýlaþýr ise akciðerlerde enfarkt (pulmoner emboli) geliþebilir. sonucu meydana gelen direkt emboli patogenezinde ise stazýn önemli bir rolü vardýr. Atriyumlar arasýndaki basýnç gradiyentinin çok az oluþu ve foramen ovalenin bazý anatomik özellikleri staza neden olur. Ayrýca PFO tüneli içerisinde prokoagülan bir çevre vardýr. Bu faktörlerinde yardýmý ile PFO içerisinde nadirde olsa trombüs geliþebilir ve direk emboliye neden olabilir. Dolayýsý ile PFO'si bulunan insanlar doðal olarak emboli kaynaðýna sahiptirler ve emboli riski taþýrlar 22,39,48. ye eþlik eden bazý patoloji-ler (ASA, büyük þant, chiari aðlarý, aritmi, koagülas-yon bozukluðu ve bilinen bir venöz emboli kaynaðý) emboli riskini daha da artýrýrlar. Þantýn büyüklüðü; yeni inme vakasý ve tekrarlama riski açýsýndan belirleyicidir. Transkraniyal dopplerle yapýlan bir çalýþmada orta serebral arterde 10 dan fazla hava kabarcýðý görülen hastalarda inme ve bu inmeninde tekrarlama riski bariz olarak arttýðý görülmüþtür. Atriyal septal anevrizma ile beraber bulunan PFO vakalarýnda, inme riski belirgin olarak artar. Özelliklede hareketli ASA'larda bu risk daha da artmýþtýr. Atriyal septal anevrizma ve chiari aðlarýnýn þant miktarýný artýrdýðý gösterilmiþtir. Patent foramen ovalesi olan hastalarda aritmi sýklýðý artmýþtýr. Özelliklede atriyal aritmilerin neden olacaðý trombüslerde emboli ptogenezinde rol oynayabilir. Koagülasyon bozuklarý ile birlikte bulanan PFO'lerde emboli riski çok artmýþtýr 16,22,39, Gaz Embolisi ve Dekompresyon Hastalýðý Dalma, yüksek irtifa veya iyatrojenik gibi nedenler sonucu paradoksal gaz embolisi geliþebilir. Herhangi bir defekt nedeni ile arteriyel dolaþýma geçen hava kabarcýklarý nörolojik, kardiyorespiratuvar ve kütanöz sistemlerde enfarklara neden olabilirler 2,18,51. si olan dalgýçlarda asemptomatik beyin lezyonlarý daha fazla oranda bulunmuþtur. Ayrýca bu hastalarda iskemik inme riski de çok artmýþtýr. deki þantýn büyüklüðü ile beyin lezyonlarýnýn büyüklüðü arasýnda da korelasyon vardýr. Serebrovasküler olaylardan korumak amacý ile dalgýçlarda PFO primer olarak mutlaka kapatýlmalýdýr. Bunun içinde en çok tercih edilen yöntem ise transkateter yaklaþýmdýr 51,52. Cerrahi müdahelelerin bir komplikasyonu olarak venöz sisteme hava giriþi olabilir. Cerrahi müdahele bölgesi kalp seviyesinin üzerinde ise genellikle venler kollebe olmadýðý için venöz sisteme hava giriþi olabilir. Hava embolileri özellikle posteriyor fossa cerrahi müdahelerinde çok ciddi komplikasyonlara yol açabilir 2. Astronot ve yüksek irtifa pilotlarýnda görülen hipobarik dekompresyon hastalýðýndan PFO sorumlu tutulmaktadýr 18. Yað Embolisi: Paradoks yað embolileri genellikle ortopedik cerrahi veya multiple büyük travma geçiren hastalarda görülür. Özellikle femur, tibia ve pelvis kýrýklarý ile intrameduller cerrahilerde yað embolisi riski artar. Bu komplikasyonun prognozu iyi deðildir. Mortalitesi yüksektir. Yað embolisinin mekanizmasý tam olarak açýklanamakla birlikte PFO ve ASD'nin önemli rol oynadýðý tahmin edilmektedir 53. Pulmoner Emboli: Pulmoner emboli sonrasý genellikle kalbin sað tarafýndaki basýnç yükselir. Basýnç artmasý ile PFO'de þant geliþebilir veya þantýn þiddeti aratabilir. Þant miktarýnýn artýþýný, hipoksi artýþý ve kliniðin kötüleþmesi takip eder. Bu hastalarda doðal olarak paradoks emboli riski de artar. Bu risk artýþý ise yaklaþýk olarak 5 kattýr. si olan pulmoner embolili hastalarda mortalite ve morbidite riski belirgin olarak artmýþtýr 52,54. Kronik Obstrüktif Akciðer Hastalýðý: Þiddetli kronik obstrüktif akciðer hastalýðý olan kiþilerde PFO sýklýðý artmýþtýr. Kronik obstrüktif akciðer hastalýðý PFO için bir predispozandýr. Bu hastalarda belirgin bir morbidite artýþý vardýr. Ayrýca PFO'si olmayan hastalara göre sistemik arteriyel oksijen satürasyonunda belirgin düþüþ vardýr 55. Obsrüktif Sleep Apne Sendromu: sýklýðý bu hastalarda artmýþtýr. Saðdan sola þantý olan obstrüktif sleep apneli hastalarýn çoðunda valsalva sonrasýnda sistemik arteriyel hipoksemi artýþý görülmüþtür. Dolayýsý ile PFO'nin eþlik ettiði hastalarda morbidite de artmýþtýr 56. Platipne ve Ortodeoksi Sendromu: Nadir görülen bir sendromdur. Dik durmakla veya dik oturmakla dispne, siyanoz ve arteriyel oksijen satürasyonunda düþme, yatar pozisyonda ise bulgu ve semptomlarýn tamamen düzelmesi ile karakterize sendromdur. Bu sendromda sað atriyal basýnç normal olmasýna raðmen saðdan sola þant oluþabilir. Yatar durumdan dik pozisyona geçildiðinde alveolo-arteriyel oksijen basýncý farký artmaktadýr. Bu basýnç farkýnýn artmasý ile de ortodeoksi ve platipne oluþmaktadýr. Bu sendrom özellikle pulmonektemi sonrasýnda, aort anevrizmasýnda, aort elengasyonunda, dorsal kifozda, amfizemde, rekürrent pulmoner embolide, pulmoner arteriyovenöz malformasyonlarda, hepatopulmoner sendromlarda ve karaciðer sirozunda görülür. Pulmoner bir hastalýk yok ise çok nadir görülür. Patent foramen ovalenin kapatýlmasý ile semptom ve bulgular tamamen düzelebilir 52,57. Geçici Global Amnezi: Etiyolojisi bilinmeyen bir hastalýktýr. Atak sýrasýnda derin limbik yapýlarda hipoperfüzyon izlenmiþtir. Kabul gören hipotez ise posteriyor dolaþýmda trombosit agregasyonu ve paradoks embolinin geçici global amnezi ataklarýný tetiklemesidir. Geçici global amnezili hastalarda PFO sýklýðý %55, kontrol gurubunda ise %19,6 bulunmuþtur. nin neden olduðu paradoks emboliler geçici global amnezi patogenezinde önemli rol oynamaktadýr. ler geçici global amnezi ataklarýný tetiklediði tahmin edilmektedir 58. Migren: Migrenli hastalarda PFO sýklýðý iki kat fazla görülür. Migrenle PFO arasýndaki iliþki yapýlan çalýþmalarla da göster-

5 ilmiþtir. Mekanizmasý açýk deðildir. Özellikle auralý migren ile saðdan sola þant arasýnda sýký bir iliþki bulunmuþtur. Migrenli hastalarda PFO sýklýðý %40 ile %50 arasýnda deðiþmektedir. Spontan saðdan sola þant dört kat daha fazla görülmüþtür. Kadýn migrenli hastalarda PFO sýklýðý 4,4 kat fazladýr. En yüksek insidans ise auralý migreni olan kadýn hastalarda bulunmuþtur 52, Migren mekanizmasý halen açýklanamamýþtýr. Patent foramen ovale ile migren arasýnda iliþki olduðu ileri sürülmüþ; ancak bu tam olarak ispatlanamamýþtýr. Bilindiði gibi PFO'de genellikle venöz kanda bulunan vazoaktif bazý maddeler (seratonin), trombüsler ve desatüre kan akciðerlerden filtre olmadan direk olarak arteriyel sisteme geçebilir. Venöz kandan gelen vazo aktif maddeler beyinde belirli bir konsantrasyona ulaþtýktan sonra ise migren ataklarýný baþlattýðý tahmin edilmektedir 25, si kapatýlan hastalarda migren þiddetinde belirgin bir azalma olduðu görülmüþtür. Hatta tamamen iyileþen hastalar bile vardýr 60,61,64,66. TEDAVÝ de infektif endokardit riski genellikle artmaz ve infektif endokardit profilaksisine gerek yoktur. Bununla birlikte PFO tedavisi, medikal ve kapatma olamak üzere iki ana protokolden oluþur. Ancak ne zaman medikal tedavi ne zaman kapatma tedavisi uygulanacaðý konusu açýk deðildir ve bu konuda yapýlan çalýþmalar yetersizdir. Medikal Tedavi: için kesinleþmiþ bir medikal tedavi protokolü halen tam olarak bilinmemektedir. Bununla birlikte medikal olarak en çok aspirin ( mg) ve warfarin (ÝNR 2-3 olacak þekilde) kullanýlýr. Bu tedavi ayný zamanda iskemik inmeli hastalarda sekonder koruma için kullanýlmaktadýr 22,39,67,68. Aspirin tedavisi ile warfarin tedavisinin birbirine üstünlüðü yoktur. Yüksek riskli hastalar medikal tedavi almalarýna raðmen inme riski genellikle azalmaz. ve ASA bulunan hastalarýn medikal tedavi almalarýna raðmen inme (emboli) tekrarlama riski %15 ile %19,2 oranýnda bulunmuþtur. Bu hastalarda kapama tedavisi önerilmektedir 3,22,38,39,41,52,67,68. nin perioperatif araþtýrýlmasýna gerek olmamasýna raðmen, paradoks emboliler için potensiyel risk taþýyan hastalarda (ventilas-yon esnasýnda, intramedüller cerrahide ve göðüs cerrahisinde) risk yükselebilir. Önemli cerrahi müdaheleler öncesi yüksek risk taþýyan hastalarda PFO yönünden inceleme yapýlabilir 3. Ayrýca yüksek irtifa pilotlarý, astronotlar, dalgýçlar, deniz altý çalýþanlarý, migren hastalarý, dirençli hipoksisi olan kalp yet-mezliði, kronik obstrüktif akciðer hastalýðý, platipne ve ortodeoksi sendromu, sleep apne sendromu olan hastalar patent foramen ovale açýsýndan araþtýrýlmalýdýr 22,40,41,64,67,70. Transkateter Kapama Tedavisi: nin kapatýlmasý için en çok tercih edilen ve en güvenilir yöntemdir. Bu yöntem fuloroskopi ve TEE rehberliðinde yapýlmalýdýr. Ýþlem sonrasýnda hastalar saat hastanede takip edilmeli ve en az 6 ay süresince aspirin (300mg) veya warfarin (ÝNR 2-3 olacak þekilde) kullanmalýdýrlar. Günümüzde PFO'nin kýlavuzlara geçmiþ tedavi protokolü yoktur 3,22,39,52,60,67. Transkateter yolla kapama tedavisi sýrasýnda çeþitli komplikasyonlar geliþebilir. En önemlileri kullanýlan alete baðlý olarak; tromboemboli, doku hasarý, perikardiyal tamponat, perikart enflamasyonu ve enfeksiyondur. Ayrýca kanama, hematom, aritmi, migren ataðýnýn tetiklenmesi, göðüs aðrýsý gibi komplikasyonlar da geliþebilir. Ancak bu komplikasyonlar sadece %1 ile %3 oranýnda görülmektedir 39. Bununla birlikte; a-kriptojenik inmeli hastalarda medikal tedaviye raðmen rekürrenslerde 22,39,60, b-ye eþlik eden koagülasyon bozukluklarýnda 39, c-en iyi tedaviye raðmen kalýcý bir emboli kaynaðýnýn mevcudiyetinde 39, d-patent foramen ovalenin neden olduðu auralý migrenlerde 52,60,64, e-ýnatçý hipoksemilerde 52, f-platipne ve ortodeoksi sendromlarýnda 52,57, g- Hipobarik veya hiperbarik dekompresyon hastalýklarýnda, genellikle PFO'nin pirimer olarak kapatýlmasý önerilir 39,52,64,67. Cerrahi Tedavi: Cerrahi tedavi, geleneksel mediyan sternotomi, sol torakatomi ve sol meme altý insizyonlarý ile uygulanabilir. Genelde çift dikiþle primer anastomoz yapýlýr. Yama kullanýlmaz 22,39. Perioperatif mortalite %1,5 den azdýr. Günümüzde Novel cerrahi tekniði ile (robotik kardiyak cerrahi kullanýlarak) de PFO kapatýlabilir. Bu yöntem ile operasyon sonrasýnda aðrý ve iyileþme süresi çok kýsalýr 67. Transkateterle kapatma sonrasýnda oluþabilecek perforasyonlarýn tedavisinde veya trans kateter yolu ile kapatýlamadýðý durumlarda da cerrahi tedavi kullanýlýr. Bu hastalara bazen yama gerekebilir. Genellikle cerrahi tedavi ile tekrarlama riski yoktur 22,39,67. nin kapatýlmasý tekrarlayýcý inme ve diðer emboli komplikasyonlarýndan hayat boyu korumayý saðlamaktadýr 3,67. Sonuç: Konjenital bir patoloji olan PFO, neden olduðu bir çok hastalýk nedeni ile takip ve tedavisi, hatta komplike vakalarda cerrahi veya transkateter yol ile kapatýlmasý gereken ve çoðu zaman gözden kaçan bir hastalýktýr. Gelecekte yapýlacak yeni çalýþmalar ýþýðýnda PFO' nin klinik önemi daha da artabilir. KAYNAKLAR 1. Shah S, Shindler D. Patent Foramen Ovale echoes from the past and questions for the future. New Jersey Medicine 2002; 99: Movsowitz C, Podolsky LA, Meyerowitz CB, Jacobs LE, Kotler MN. : a non-functional embryological remnant or a potential cause of significant pathology? J Am Soc Echocardiogr 1992; 5: Meier B, Lock JE. Contemporary management of patent foramen ovale. Circulation 2003; 107: Windecker S, Meier B. and atrial septal aneurysm: when and how should they be treated. ACC Curr J Rev 2002; 11: Hagen PT, Scholz DG, Edwards WD. Incidence and size of patent foramen ovale during the first 10 decades of life: an autopsy study of 965 normal hearts. Mayo Clin Proc 1984; 59: Thompson T, Evans W. Paradoxical embolism. Q J Med 1930;23: Patten BM. The closure of the patent foramen ovale. Am J Anat 1931; 48: Arquizan C, Coste J, Touboul PJ, Mas JL. Is patent foramen ovale a family trait? A transcranial Doppler sonographic study. Stroke 2001; 32: Meissner I, Whisnant JP, Khanderia BK, Spittell PC, O'Fallon WM, Pascoe RD, et al. Prevalence of potential risk factors for stroke assessed by transesophageal echocardiography and carotid ultrasonography: the SPARC study. Mayo Clin Proc 1999; 74: Wu CC, Chen WJ, Chen MF, Liau CS, Chu SH, Lee YT. Left-toright shunt through patent foramen ovale in adult patients with left-sided cardiac lesions: a transesophageal echocardiographic study. Am Heart J 1993; 125: Schneider B, Zienkiewicz T, Jansen V, Hofmann T, Noltenius H, Meinertz T. Diagnosis of patent foramen ovale by transesophageal echocardiography and correlation with autopsy findings. Am J Cardiol 1996; 77: Gautier JC, Durr A, Koussa S, Lascault G, Grosgogeat Y. Paradoxical cerebral embolism with a patent foramen ovale. A report of 29 patients. Cerebrovasc Dis 1991; 1: Wilmshurst PT, Treacher DF, Crowther A, Smith SE. Effects of a patent foramen ovale on arterial saturation during exercise and on cardiovascular responses to deep breathing, Valsalva maneuver, and passive tilt: relation to history of decompression illness in divers. Br Heart J 1994; 71: Lynch JJ, Schuchard GH, Gross CM, Wann LS. Prevalence of right-to-left atrial shunting in a healthy population: detection by Valsalva maneuver contrast echocardiography. Am J Cardiol 1984; 53: Langholz D, Louie EK, Konstadt SN, Rao TLK, Scanlon PJ. Transesophageal echocardiographic demonstration of distinct

6 mechanisms for right to left shunting across a patent foramen ovale in the absence of pulmonary hypertension. J Am Coll Cardiol 1991; 18: Schneider B, Hofmann T, Justen MH, Meinertz T. Chiari's network: normal anatomic variant or risk factor for arterial embolic events? J Am Coll Cardiol 1995; 26: Vandenbossche JL. Effects of respiration on an atrial septal aneurysm of the fossa ovale shown by echographic study. Am Heart J 1982; 103: Kerut EK, Norfleet WT, Plotnick GD, Giles TD. Patent foramen ovale: a review of associated conditions and the impact of physiological size. J Am Coll Cardiol 2001; 38: Olivares RA, Chan S, Lazar EJ, Bandlamudi K, Narla W, Ong K. Atrial septal aneurysm: a new classification in two-hundred five adults. J Am Soc Echo 1997; 10: Ay H, Buonanno FS, Abraham SA, Kistler JP, Koroshetz WJ. An electrocardiographic criterion for diagnosis of patent foramen ovale associated with ischemic stroke. Stroke 1998; 29: Tembl J, Serena J, Segura T, Peñarroja G, Dáva los A. Electrocardiographic diagnosis of patent foramen ovale associated with ischemic stroke. Stroke 1998; 29: Horton SC, Bunch TJ. and stroke review. Mayo Clin Pro 2004: 79; Stoddard MF, Keedy DL, Dawkins PR. The cough test is superior to the Valsalva maneuver in the delineation of right-to-left shunting through a patent foramen ovale during contrast transesophageal echocardiography. Am Heart J 1993; 125: Kerr AJ, Chia KK, Buck T, Fry SJ, Myron PM, Rudski LG, CM, et al. Bed tilt as an effortinde pendent maneuver to improve patent foramen ovale assessment by transthroracic contrast echocardiography. Am J Cardiol 2001; 88: Schuchlenz HW, Weihs W, Beitzke A, Stein JI, Gamillscheg A, Rehak P. Transesophageal echocardiography for quantifying size of patent foramen ovale in patients with cryptogenic cerebrovascular events. Stroke 2002; 33: Karnik R, Stöllberger C, Valentin A, Winkler WB, Slany J. Detection of patent foramen ovale by transcranial contrast Doppler ultrasound. Am Heart J 1992; 128: Di Tullio M, Sacco RL, Venketasubramanian N, Sherman D, Mohr JP, Homma S. Comparison of diagnostic techniques for the detection of a patent foramen ovale in stroke patients. Stroke 1993; 24: Job FP, Ringelstein B, Grafen Y, Flachskampf FA, Doherty C, Stockmanns A, Hanrath P. Comparison of transcranial contrast Doppler sonography and transesophageal contrast echocardiography for the detection of patent foramen ovale in young stroke patients. Am J Cardiol 1994; 74: Boehrer JD, Lange RA, Willard JE, Grayburn PA, Hillis LD. Advantages and limitations of methods to detect, localize and quantitate intracardiac right-to-left and bidirectional shunting. Am Heart J 1993; 125: Banas JS, Meister SG, Gazzaniga AB, O'Connor NE, Haynes FW, Dalen JE. A simple technique for detecting small defects in the atrial septum. Am J Cardiol 1971; 28: Meister SG, Grossman W, Dexter L, Dalen JE. Paradoxical embolism. Diagnosis during life. Am J Med 1972; 53: Lee Gde J, Gimlette TMD. A simple test for interatrial communication. Br Med J 1957; 1: Goldstein LB, Adams R, Becker K, Furberg CD, Gorelick PB, Hademenos G, et al. Primary prevention of ischemic stroke. A statement for healthcare professionals from the Stroke Council of the American Heart Association. Circulation 2001; 103: Sacco RL, Ellenberg JH, Mohr JP, Tatemichi TK, Hier DB, Price TR, Wolf PA. Infarcts of undetermined cause: the NINCDS Stroke Data Bank. Ann Neurol 1989; 25: Sacco RL, Shi T, Zamanillo MC, Kargman DE. Predictors of mortality and recurrence after hospitalized cerebral infarction in an urban community: the Northern Manhattan Stroke Study. Neurology 1994; 44: Overell JR, Bone I, Lees KR. Interatrial septal abnormalities and stroke. A meta-analysis of case control studies. Neurology 2000: 55: Ranoux D, Cohen A, Cabanes L, Amarenco P, Bousser MG, Mas JL. : is stroke due to paradoxical embolism? Stroke 1993; 24: Homma S, Sacco RL, Di Tullio MR, Sciacca RR, Mohr JP. PFO in Cryptogenic Stroke Study (PICSS) Investigators. Effect of medical treatment in stroke patients with patent foramen ovale: patent foramen ovale in Cryptogenic Stroke Study. Circulation 2002; 105: Landzberg MJ, Khairy P. Indications for the closure of patent foramen ovale. Heart 2004; 90: Tobis MJ, Azarbal B. Does patent foramen ovale promote cryptogenic stroke and migraine headache? Tex Heart Inst J. 2005; 32(3): Sila CA Heart diseases and stroke. Curr Neurol Neurosci Rep. 2006;6(1): Ceas FL, Van Belleghem YV, Missault LH, Coenye KE, Van Nooten GJ. Surgical treatment of impending paradoxic embolism through patent foramen ovale. An Thorac Surc 1995; 59: Hausmann D, Mügge A, Daniel WG. Identification of patent foramen ovale permitting paradoxic embolis. J Am Coll Cardiol 1995; 26: Carey HB, Boltax R, Dickey KW, Finkelstein FO. Bilateral renal infarction secondary to paradoxical embolism. Am J Kidney Dis 1999; 34: Mori S, Sadoshima S, Tagawa K, Iino K, Fujishima M. Massive spinal cord infarction with multiple paradoxixal embolism: a case report. Angiology 1993; 44: Loscalzo J. Paradoxical embolism: clinical presentation, diagnostic strategies, and therapeutic options. Am Heart J 1986; 112: Ha JW, Shin MS, Kang S, Pyun WB, Jang KJ, Byun KH, et al. Enhanced detection of right-to-left shunt through patent foramen ovale by transthoracic contrast echocardiography using harmonicimaging. Am J Cardiol 2001; 87: Homma S, Di Tullio MR, Sacco RL, Mihalatos D, Li Mandri G, Mohr JP. Characteristics of patent foramen ovale associated with cryptogenic stroke. A biplane transesophageal echocardiographic study. Stroke 1994; 25: Serena J, Segura T, Perez-Ayuso MJ, Bassaganyas J, Molins A, Davalos A. The need to quantify right-to-left shunt in acute ischemic stroke. A case-control study. Stroke 1998; 29: Anzola GP. The European co-operative study on patent foramen ovale: follow-up study. Invited lecture presented at the Fourth Meeting of the European Society of Neurosonology and Cerebral Hemodynamics, Venice 1999; April: Wilmshurst PT, Byrne JC, Webb PMM. Relation between interatrial shunts and decompression sickness in divers. Lancet 1989;2: Onarto E, Melzi G, Casilli F, Pedon L, Rigatelli G, Carrozza A, et al. with paradoxical embolism: midterm results of transcatheter closure in 256 patients. J Interv Cardiol 2003;16: Christie J, Robinson CM, Pell ACH, McBirnie J, Burnett R. Transcardiac echocardiography during invasive intramedullary procedures. J Bone Joint Surg 1995; 77: Konstantinides S, Geibel A, Kasper W, Olschewski M, Blumel L, Just H. is an important predictor of adverse outcome in patients with major pulmonary embolism. Circulation 1998; 97: Soliman A, Shanoudy H, Liu J, Russell D, Jarmukli NF. Increased prevalence of patent foramen ovale in patients with severe chronic obstructive pulmonary disease. Am Soc Echocardiogr

7 1999; 12: Shanoudy H, Soliman A, Raggi P, Liu JW, Russell DC, Jarmukli NF. Prevalence of patent foramen ovale and it's contribution to hypoxemia in patients with obstructive sleep apnea. Chest 1998; 113: Robin ED, McCauley RF. An analysis of platyp-nea-orthodeoxia syndrome including a "new" therapeutic approach. Chest 1997;112: Klötzsch C, Sliwka U, Berlit P, Noth J. An increased frequency of patent foramen ovale in patients with transient global amnesia. Arch Neurol 1996; 53: Wilmshurst PT, Nightingale S. Relationship between migraine and cardiac and pulmonary right-to-left shunts. Clin Sci 2001; 100: Giardini A, Donti A, Formigari R, Salomone L, Palareti G, Guidetti D, et al. Long-term efficacy of transcatheter patent foramen ovale closure on migraine headache with aura and recurrent stroke. Catheter Cardiovasc Interv. 2006; 67: Morandi E, Anzola GP, Angeli S, Melzi G, Onarto E. Transcatheter closure of patent foramen ovale: a new migraine treatment? Journal of Interventional Cardiology 2003; 16: Marcovitz PA, Tobin KJ, Cronin L. is more common in migraine headache sufferers than in controls. J Am Coll Cardiol 2003; 41 (6 Suppl B): Schwerzmann M, Nedeltchev K, Lagger F, Mattle H, Windecker S, Meier B, Seiler C. and migraine with aura. J Am Coll Cardiol 2003; 41 (6 Suppl B): Wilmshurst PT, Nightingale S, Walsh KP, Morrison WL. Effect on migraine of closure of cardiac right-to-left shunts to prevent recurrence of decompression illness or stroke or for hemodynamic reasons. Lancet 2000; 356: Yankovsky AE, Kuritzky A. Transformation intodaily migraine with aura fallowing trancutaneous atrial septal defect closure. Headache 2003; 43: Schwerzmann M., Wiher S, Nedeltchev K, Mattle HP, Wahl A, Seiler C, et al. Percutaneous closure of patent foramen ovale reduces the frequency of migraine attacks. Neurology. 2004; 62: Hara H, Virmani R, Ladich E, Mackey-Bojack S, Titus J, Reisman M, et al. : current pathology, pathophysiology, and clinical Status. J Am Coll Cardiol. 2005;46: Mas JL, Arquizan C, Lamy C, Zuber M, Cabanes L, Derumeaux G, Coste J. For the Patent Foramen Ovale and Atrial Septal Aneurysm Study Group. Recurrent cerebrovascular events associated with patent foramen ovale, atrial septal aneurym, or both. N Engl J Med 2001; 345:

PATENT FORAMEN OVALE TANÝSÝ VE GÜNCEL ÝNDÝKASYONLARI

PATENT FORAMEN OVALE TANÝSÝ VE GÜNCEL ÝNDÝKASYONLARI TJIC Volume:11 Number:1 February 2007 TGKD Cilt:11 Sayý:1Þubat 2007 PATENT FORAMEN OVALE TANÝSÝ VE GÜNCEL ÝNDÝKASYONLARI TEDAVÝ Dr. Mehmet Yokuþoðlu, Dr. Mehmet Uzun, Dr. Hayrettin Karaeren Gülhane Askeri

Detaylı

Doğumsal kalp hastalığı ve PAH. Dr. Gülten TAÇOY Gazi Üniversitesi Tıp Fakültesi Kardiyoloji Anabilim Dalı

Doğumsal kalp hastalığı ve PAH. Dr. Gülten TAÇOY Gazi Üniversitesi Tıp Fakültesi Kardiyoloji Anabilim Dalı Doğumsal kalp hastalığı ve PAH Dr. Gülten TAÇOY Gazi Üniversitesi Tıp Fakültesi Kardiyoloji Anabilim Dalı 39 y kadın hasta Nefes darlığı, morarma ile başvurdu. 22 y iken (17 sene önce 1998) gebeliğin 3.

Detaylı

ASD/PFO Kapatma Endikasyonları. Doç. Dr. Yalım YALÇIN Medicana International, İstanbul Hastanesi

ASD/PFO Kapatma Endikasyonları. Doç. Dr. Yalım YALÇIN Medicana International, İstanbul Hastanesi ASD/PFO Kapatma Endikasyonları Doç. Dr. Yalım YALÇIN Medicana International, İstanbul Hastanesi ASD kapatılma endikasyonları Recommendations for Interventional and Surgical Therapy Class I Sağ kalp hacim

Detaylı

APAH: konjenital kalp hastalığı. Prof. Dr. Sanem Nalbantgil Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Kardiyoloji AD 2015 ADHAD 2. PAH OKULU

APAH: konjenital kalp hastalığı. Prof. Dr. Sanem Nalbantgil Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Kardiyoloji AD 2015 ADHAD 2. PAH OKULU APAH: konjenital kalp hastalığı Prof. Dr. Sanem Nalbantgil Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Kardiyoloji AD 2015 ADHAD 2. PAH OKULU Klinik Sınıflama 2009 Eisenmenger Sendromu ve sistemik komplikasyonlar European

Detaylı

21 23 Mart 2008, Spice Hotel, Antalya

21 23 Mart 2008, Spice Hotel, Antalya 21 23 Mart 2008, Spice Hotel, Antalya Sekundum ASD; Tüm konjenital kalp hastalıkları içinde 4. sırada: 10000 canlı doğumda 3,78 Emmanoulides GC, Allen HD, Reimenschneider FA, et al. Heart disease in infants,

Detaylı

Fibrilasyonun Cerrahi Tedavisi

Fibrilasyonun Cerrahi Tedavisi Atriyal Fibrilasyonun Cerrahi Tedavisi IGK Akademisi Toplantısı 10 Haziran 2011 Prof. Dr.Belhhan Akpınar Florence Nightingale Hastanesi Şişli-Istanbul AF ve Kardiyak Cerrahi girişimler Mitral cerrahisi

Detaylı

Konjenital Kalp Cerrahisinde Periferik Venöz Basınç Santral Venöz Basınca Alterna=f Olabilir Mi?

Konjenital Kalp Cerrahisinde Periferik Venöz Basınç Santral Venöz Basınca Alterna=f Olabilir Mi? Konjenital Kalp Cerrahisinde Periferik Venöz Basınç Santral Venöz Basınca Alterna=f Olabilir Mi? Onur IŞIK 1, Cengiz SAHUTOĞLU 2, Zeliha Korkmaz DİŞLİ 3, İsmail AYTAÇ 1, Olcay Murat Dişli 4, Ali KUTSAL

Detaylı

Orijinal makale. Ersin Kas m ULUSOY ¹, Tolga KUNAK ², Mehmet KARAKOÇ ³

Orijinal makale. Ersin Kas m ULUSOY ¹, Tolga KUNAK ², Mehmet KARAKOÇ ³ Orijinal makale Migrenli Hastalarda Patent Foramen Ovale Prevelans ve Özürlülük Üzerine Etkisi (Prevalence of migraine in patients with patent foramen ovale and its impact on disability) Ersin Kas m ULUSOY

Detaylı

Yaþlanma ile birlikte deri ve saçlarda görülen

Yaþlanma ile birlikte deri ve saçlarda görülen 9 Prof. Dr. Selçuk BÖLÜKBAÞI Yaþlanma ile birlikte deri ve saçlarda görülen deðiþiklikler gibi vücut duruþunda ve yürüyüþünde de deðiþiklikler meydana gelir. Kas-iskelet sistemi vücudun destek ve temelidir.

Detaylı

Tam revaskülarizasyonda CABG standart tedavidir

Tam revaskülarizasyonda CABG standart tedavidir Tam revaskülarizasyonda CABG standart tedavidir Dr. Cem Alhan XVI. Ulusal Kongre, 19-22 Mayıs, Eskişehir Changing patterns of initial treatment selection among medical therapy (MED, yellow line), percutaneous

Detaylı

ASKERÝ ÖÐRENCÝLERDE EKOKARDÝYOGRAFÝK TARAMA SONUÇLARININ DEÐERLENDÝRÝLMESÝ (*)

ASKERÝ ÖÐRENCÝLERDE EKOKARDÝYOGRAFÝK TARAMA SONUÇLARININ DEÐERLENDÝRÝLMESÝ (*) ASKERÝ ÖÐRENCÝLERDE EKOKARDÝYOGRAFÝK TARAMA SONUÇLARININ DEÐERLENDÝRÝLMESÝ (*) Dr. Ejder KARDEÞOÐLU (*), Dr. Bekir Sýtký CEBECÝ (*), Dr. Namýk ÖZMEN (*), Dr. Mustafa APARCI (*), Dr. Ergün DEMÝRALP (*)

Detaylı

İnteratriyal septal defektlerin perkütan yolla kapatılması: Orta dönem izlem sonuçları

İnteratriyal septal defektlerin perkütan yolla kapatılması: Orta dönem izlem sonuçları Türk Kardiyol Dern Arş - Arch Turk Soc Cardiol 2011;39(5):385-395 doi: 10.5543/tkda.2011.01474 385 İnteratriyal septal defektlerin perkütan yolla kapatılması: Orta dönem izlem sonuçları Percutaneous closure

Detaylı

ÇANAKKALE ONSEKİZ MART ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ

ÇANAKKALE ONSEKİZ MART ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ Dönem V Kardiyoloji Staj Eğitim Programı Eğitim Başkoordinatörü: Dönem Koordinatörü: Koordinatör Yardımcısı: Doç. Dr. Erkan Melih ŞAHİN Yrd. Doç. Dr. Baran GENCER Yrd. Doç. Dr. Oğuz GÜÇLÜ Yrd. Doç. Dr.

Detaylı

EBSTEİN ANOMALİSİ. Uzm. Dr. İhsan Alur

EBSTEİN ANOMALİSİ. Uzm. Dr. İhsan Alur EBSTEİN ANOMALİSİ Uzm. Dr. İhsan Alur 1866 da W. Ebstein tarafından tanımlandı. 1964 te Lillehei tarafından ilk başarılı valvuloplasti ameliyatı yapıldı. Triküspit kapağın septal ve posterior lifletlerinin

Detaylı

3. Atriyal Fibrilasyon Zirvesi 2014- Antalya. Leadless Pacemaker. Enis Oğuz, LivHospital Ulus-İstanbul

3. Atriyal Fibrilasyon Zirvesi 2014- Antalya. Leadless Pacemaker. Enis Oğuz, LivHospital Ulus-İstanbul 3. Atriyal Fibrilasyon Zirvesi 2014- Antalya Leadless Pacemaker Enis Oğuz, LivHospital Ulus-İstanbul Major complications: A, cohort 1; B, cohort 2. Poole J E et al. Circulation. 2010;122:1553-1561 Copyright

Detaylı

Erişkinlerde sekundum atriyal septal defektlerin balon ölçümü yapılmadan perkütan yolla kapatılması: Üçüncü basamak bir merkezin deneyimi

Erişkinlerde sekundum atriyal septal defektlerin balon ölçümü yapılmadan perkütan yolla kapatılması: Üçüncü basamak bir merkezin deneyimi JCEI / Kaya ve ark. Erişkinlerde sekundum atriyal septal defektlerin perkütan kapatılması 2013; 4 (1): 67-72 Journal of Clinical and Experimental Investigations doi: 10.5799/ahinjs.01.2013.01.0236 RESEARCH

Detaylı

MİTRAL DARLIĞI. Yrd. Doç. Dr. Sinan DEMİRTAŞ

MİTRAL DARLIĞI. Yrd. Doç. Dr. Sinan DEMİRTAŞ MİTRAL DARLIĞI Yrd. Doç. Dr. Sinan DEMİRTAŞ Mitral darlığı Kaç yaprakçık var? Anterior Posterior Anüler çevresi 10 cm Kapak alanı 5-6 cm2 NORMAL MİTRAL KAPAK ANATOMİ Mitral anülüs fibröz ve müsküler dokunun

Detaylı

Kardiyak Resenkronizasyon Tedavisi (CRT)

Kardiyak Resenkronizasyon Tedavisi (CRT) Kardiyak Resenkronizasyon Tedavisi (CRT) Dr. Sabri Demircan Ondokuz Mayıs Üniversitesi Tıp Fakültesi Kardiyoloji ABD September 20, 2014 Kardiyoloji Semineri 2009 1 Kalp Yetersizliğinin Ciddiyeti Ölüm Nedenleri

Detaylı

Venöz Tromboembolizmin Önlenmesinde Antitrombotik Tedavi (Birincil Koruma)

Venöz Tromboembolizmin Önlenmesinde Antitrombotik Tedavi (Birincil Koruma) .Ü. Cerrahpafla T p Fakültesi Sürekli T p E itimi Etkinlikleri Kanama ve Tromboza E ilim Sempozyum Dizisi No: 36 Kas m 2003; s. 185-189 Venöz Tromboembolizmin Önlenmesinde Antitrombotik Tedavi (Birincil

Detaylı

SANKO ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ 2015-2016 EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI DERS KURULU 203: KALP-DAMAR SİSTEMİ VE HASTALIKLARI

SANKO ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ 2015-2016 EĞİTİM-ÖĞRETİM YILI DERS KURULU 203: KALP-DAMAR SİSTEMİ VE HASTALIKLARI Ders Kurulu Başkanı: Prof. Dr. Zarema Karben / Kardiyoloji Başkan Yardımcıları: Yrd. Doç. Dr. Hakan Darıcı / Histoloji ve Embriyoloji Yrd. Doç. Dr. Alper Serçelik / Kardiyoloji Üyeler: Prof. Dr. Lütfi

Detaylı

Doç.Dr. Mehmet Güngör KAYA

Doç.Dr. Mehmet Güngör KAYA ERCIYES ÜNĠVERSĠTESĠ TIP FAKÜLTESĠ KARDİYOLOJİ Anabilim Dalı I. GENEL BĠLGĠLER Dersin Adı MED 402 KARDİYOLOJİ STAJI Yerel Kredi:2 Yıl ve Dönemi 4. sınıf & 7. ya da 8. sömestr AKTS Kredi:3 Öğretim Üyeleri

Detaylı

KARDİYOJENİK ŞOK ONDOKUZ MAYIS ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ KARDİYOLOJİ ANABİLİM DALI

KARDİYOJENİK ŞOK ONDOKUZ MAYIS ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ KARDİYOLOJİ ANABİLİM DALI KARDİYOJENİK ŞOK ONDOKUZ MAYIS ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ KARDİYOLOJİ ANABİLİM DALI KARDİYOJENİK ŞOK-TANIM Ø Kardiyojenik şok (KŞ), kardiyak yetersizliğe bağlı uç-organ hipoperfüzyonudur. Ø KŞ taki hemodinamik

Detaylı

6. Büyük kan dolaþýmýnýn amacý nedir? Büyük kan dolaþýmýnda kanýn izlediði yolu kýsaca açýklayýnýz.

6. Büyük kan dolaþýmýnýn amacý nedir? Büyük kan dolaþýmýnda kanýn izlediði yolu kýsaca açýklayýnýz. Soru - Yanýt 10 1. Dolaþým sisteminin elemanlarý nelerdir? Yanýt: Dolaþým sisteminin elemanlarý kalp, damarlar ve kandýr. 2. Dolaþým sisteminin görevi nedir? Yanýt: Vücuttaki hücrelere oksijen ve besin

Detaylı

Sekundum Tipi Atriyal Septal Defekt de Tek Merkez Perkütan Kapama Sonuçlarımız

Sekundum Tipi Atriyal Septal Defekt de Tek Merkez Perkütan Kapama Sonuçlarımız ORJİNAL ARAŞTIRMA ORIGINAL INVESTIGATION Sekundum Tipi Atriyal Septal Defekt de Tek Merkez Perkütan Kapama Sonuçlarımız Single Centre Experience For Percutaneous Closure Of Secundum Atrial Septal Defect

Detaylı

Retrieval of The Atrial Septal Defect Closure Device Embolized To Pulmonary Artery

Retrieval of The Atrial Septal Defect Closure Device Embolized To Pulmonary Artery 1 Retrieval of The Atrial Septal Defect Closure Device Embolized To Pulmonary Artery Selim Durmaz1, Tünay Kurtoğlu1, Hasan Güngör2, Muhammet Hüseyin Erkan1, Muharrem İsmail Badak1 1 Department of Cardiovascular

Detaylı

Resüsitasyonda HİPEROKSEMİ

Resüsitasyonda HİPEROKSEMİ Resüsitasyonda HİPEROKSEMİ Prof.Dr.Oktay Demirkıran İ.Ü.Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Anesteziyoloji ve Reanimasyon Anabilim Dalı Yoğun Bakım Bilim Dalı Acil Yoğun Bakım Ünitesi Avrupa da yaklaşık 700,000/yıl

Detaylı

5-15 Yaþ grubu saðlýklý çocuklarda ekokardiyografiyle hesaplanan pulmoner ve aort kapak alanlarý ile pulmoner arter basýnç deðerleri

5-15 Yaþ grubu saðlýklý çocuklarda ekokardiyografiyle hesaplanan pulmoner ve aort kapak alanlarý ile pulmoner arter basýnç deðerleri Týp Araþtýrmalarý Dergisi 2003: 1 (3): 21 - ARAÞTIRMA 5-15 Yaþ grubu saðlýklý çocuklarda ekokardiyografiyle hesaplanan pulmoner ve aort kapak alanlarý ile pulmoner arter basýnç deðerleri Mesut Garipardýç

Detaylı

Kalp Kapak Hastalıkları

Kalp Kapak Hastalıkları BR.HLİ.085 içerisinde kanın bulunduğu dört odacık vardır. Bunlardan ikisi sağ, ikisi ise sol kalp yarımında bulunur. Kalbe gelen kan önce sağ atriuma gelir ve kalbin sağ kulakcığı ve sağ karıncığı arasında

Detaylı

Dr. Sabri DEMİRCAN İstanbul Bilim Üniversitesi Kardiyoloji Anabilim Dalı

Dr. Sabri DEMİRCAN İstanbul Bilim Üniversitesi Kardiyoloji Anabilim Dalı Dr. Sabri DEMİRCAN İstanbul Bilim Üniversitesi Kardiyoloji Anabilim Dalı Aritmini başlamasını veya devamını sağlayan lokalize kardiyak dokunun tahrip edilmesi Odak İleti yolları Anatomik substrat Direk

Detaylı

0.2-200m3/saat AISI 304-316

0.2-200m3/saat AISI 304-316 RD Firmamýz mühendisliðinde imalatýný yaptýðýmýz endüstriyel tip hava kilidleri her türlü proseste çalýþacak rotor ve gövde seçeneklerine sahiptir.aisi304-aisi316baþtaolmaküzerekimya,maden,gýda...gibi

Detaylı

1. HİZMET KAPSAMI: UÜ-SK KARDİYOLOJİ ANABİLİM DALI HİZMET KAPSAMI

1. HİZMET KAPSAMI: UÜ-SK KARDİYOLOJİ ANABİLİM DALI HİZMET KAPSAMI Rev. No : 03 Rev.Tarihi : 28 Şubat 2012 1 / 7 1. HİZMET KAPSAMI: Kardiyoloji Anabilim Dalı, erişkin ayaktan ve yatan hastalara tanı ve tedavi hizmetleri sunmaktadır. Bu hizmet haftada 7 gün ve 24 saat

Detaylı

Kan vücutta damarlar içerisinde dolaþýr.akciðerlerde

Kan vücutta damarlar içerisinde dolaþýr.akciðerlerde 7 Prof. Dr. Ali KUTSAL Kan vücutta damarlar içerisinde dolaþýr.akciðerlerde temizlenen kan kalbin sol tarafýna gelir ve buradan kalbin kasýlmasý ile atardamar sistemine geçer.kapiller adý verilen ve doku

Detaylı

Perkütan transkateter yolla atriyal septal defekt kapatmalarda üç boyutlu ekokardiyografik görüntülemenin yeri

Perkütan transkateter yolla atriyal septal defekt kapatmalarda üç boyutlu ekokardiyografik görüntülemenin yeri ARAŞTIRMA Gülhane Tıp Derg 2010; 52: 261-265 Gülhane Askeri Tıp Akademisi 2010 Perkütan transkateter yolla atriyal septal defekt kapatmalarda üç boyutlu ekokardiyografik görüntülemenin yeri Mutlu Güngör

Detaylı

ZOR AKSESUAR YOLLARIN ABLASYONU

ZOR AKSESUAR YOLLARIN ABLASYONU ZOR AKSESUAR YOLLARIN ABLASYONU Epikardiyal Yerleşimli Aksesuar Yollar Dr. Sabri Demircan İstanbul Bilim Üniversitesi Kardiyoloji Anabilim Dalı Ablasyon Tedavisi Başarı Oranları Aritmi Tipi Başarı oranı

Detaylı

Göğüs Ağrısı Olan Hasta. Dr. Ö.Faruk AYDIN / 06.04.2016

Göğüs Ağrısı Olan Hasta. Dr. Ö.Faruk AYDIN / 06.04.2016 Göğüs Ağrısı Olan Hasta Dr. Ö.Faruk AYDIN / 06.04.2016 Göğüs Ağrısı??? Yan ağrısı? Sırt ağrısı? Mide ağrısı? Karın ağrısı? Boğaz ağrısı? Omuz ağrısı? Meme ağrısı? Akut Göğüs Ağrısı Aniden başlar-tipik

Detaylı

TRANSKATETER KARDIYOVASKÜLER TEDAVIDE YENILIKLER

TRANSKATETER KARDIYOVASKÜLER TEDAVIDE YENILIKLER TJIC Volume:11 Number:3 August 2007 TGKD Cilt:11 Sayý:3 Aðustos 2007 TRANSKATETER KARDIYOVASKÜLER TEDAVIDE YENILIKLER Uzm.Dr. Murat Çaylý, Prof.Dr. Mustafa Demirtaþ, *Prof.Dr. Nazan Özbarlas Çukurova Üniversitesi,

Detaylı

Göğüs Ağrısı; Anjina Pektoris; Akut Koroner Sendrom; Acute Coronary Syndrome; Unsable Angina; Anstabil Anjina pektoris;

Göğüs Ağrısı; Anjina Pektoris; Akut Koroner Sendrom; Acute Coronary Syndrome; Unsable Angina; Anstabil Anjina pektoris; KALP AĞRISI Göğüs Ağrısı; Anjina Pektoris; Akut Koroner Sendrom; Acute Coronary Syndrome; Unsable Angina; Anstabil Anjina pektoris; Kalp ağrısı yada Akut koroner sendrom kalbe giden kan akımının aniden

Detaylı

Pulmoner Emboli Profilaksisi. Tanım. Giriş. Giriş 12.06.2010. Dr. Mustafa YILDIZ Fırat Üniversitesi Acil Tıp AD. Pulmoneremboli(PE):

Pulmoner Emboli Profilaksisi. Tanım. Giriş. Giriş 12.06.2010. Dr. Mustafa YILDIZ Fırat Üniversitesi Acil Tıp AD. Pulmoneremboli(PE): Pulmoner Emboli Profilaksisi Dr. Mustafa YILDIZ Fırat Üniversitesi Acil Tıp AD m Pulmoneremboli(PE): Bir pulmonerartere kan pıhtısının yerleşmesi Distaldeki akciğer parankimine kan sağlanaması Giriş Tipik

Detaylı

Dabigatran, 4 Mayıs 2013 tarihinde yayınlanan Resmi Gazete de belirtilen kurallarla geri ödeme sistemine alınmıştır

Dabigatran, 4 Mayıs 2013 tarihinde yayınlanan Resmi Gazete de belirtilen kurallarla geri ödeme sistemine alınmıştır Dabigatran, 4 Mayıs 2013 tarihinde yayınlanan Resmi Gazete de belirtilen kurallarla geri ödeme sistemine alınmıştır http://www.resmigazete.gov.tr/main.aspx?home=http://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2013/05/20130504.htm&main=

Detaylı

YILDIRIM /1 /2 /3 /4 /5 KOD DERS ADI

YILDIRIM /1 /2 /3 /4 /5 KOD DERS ADI KAR 16 KARDİYOLOJİ Dr. Haksun EBİNÇ /1 Dr. Mehmet Tolga DOĞRU /2 Dr. Murat TULMAÇ /3 Dr. Vedat ŞİMŞEK /4 Dr. Nesligül YILDIRIM /5 KOD DERS ADI ÖÜ T P KREDİ AKTS KAR 7001 SEMİNER SAATİ (Her Öğretim Üyesi

Detaylı

Trakea Rüptürü. Nadir Bir Entübasyon Komplikasyonu. Doç. Dr. Aydın KARAKUZU Yakın Doğu Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Lefkoşe, KKTC Nisan 2011

Trakea Rüptürü. Nadir Bir Entübasyon Komplikasyonu. Doç. Dr. Aydın KARAKUZU Yakın Doğu Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Lefkoşe, KKTC Nisan 2011 Trakea Rüptürü Nadir Bir Entübasyon Komplikasyonu Doç. Dr. Aydın KARAKUZU Yakın Doğu Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Lefkoşe, KKTC Nisan 2011 1 Klinik Öykü Ş.Ş., 75 yaş, erkek, Asenden Aort Anevrizması

Detaylı

Duygu TÜRKBEY, Tuğba YILDIRIM, Ekin Kaya ġġmġek, Yasin ÜYEL. DanıĢman: Murat ÖZKAN ÖZET

Duygu TÜRKBEY, Tuğba YILDIRIM, Ekin Kaya ġġmġek, Yasin ÜYEL. DanıĢman: Murat ÖZKAN ÖZET PULMONER HĠPERTANSĠYONU OLAN DOĞUMSAL KALP HASTALARINDA DOWN SENDROMUNUN POSTOPERATĠF ENTÜBASYON SÜRESĠ, YOĞUN BAKIM KALIġ SÜRESĠ VE HASTANEDE KALIġ SÜRESĠ ÜZERĠNE ETKĠLERĠNĠN ARAġTIRILMASI Duygu TÜRKBEY,

Detaylı

Larson'un 1960'larda veciz olarak belirttiði gibi,

Larson'un 1960'larda veciz olarak belirttiði gibi, 5 Prof. Dr. Semih KESKÝL Larson'un 1960'larda veciz olarak belirttiði gibi, yaþlýlarýn acil hastalýklarý diye bir durum yoktur. Bizimde burada söz konusu edeceðimiz yaþlýlar arasýndaki acil týbbi durumlardýr.

Detaylı

CUMHURĠYET ÜNĠVERSĠTESĠ TIP FAKÜLTESĠ KARDĠYOLOJĠ BÖLÜMÜ DERS BĠLGĠLERĠ FORMU. Lisans

CUMHURĠYET ÜNĠVERSĠTESĠ TIP FAKÜLTESĠ KARDĠYOLOJĠ BÖLÜMÜ DERS BĠLGĠLERĠ FORMU. Lisans CUMHURĠYET ÜNĠVERSĠTESĠ TIP FAKÜLTESĠ KARDĠYOLOJĠ BÖLÜMÜ DERS BĠLGĠLERĠ FORMU Bölüm Kardiyoloji Yıl/yarıyıl 4/1-2 Dersin Adı Ders düzeyi (Önlisans, lisans,vb) Dersin Türü(Z/S) Dersin dili Kodu Kardiyoloji

Detaylı

I- YAZILI ONAM (RIZA):

I- YAZILI ONAM (RIZA): HASTANESİ KARDİYOLOJİ KLİNİĞİ ATRİYAL SEPTAL DEFEKT / PATENT FORAMEN OVALE VE PATENT DUKTUS ARTERİOSUS UN TRANSKATETER YÖNTEMLE KAPATILMASI İÇİN HASTANIN BİLGİLENDİRİLMİŞ ONAM (RIZA) BELGESİ HASTANIN Adı

Detaylı

İNTRAOPERATİF GELİŞEN HİPOTANSİYONDA VOLÜM TEDAVİSİ veya VAZOPRESSOR. Doç. Dr. Necati GÖKMEN DEÜTF Anesteziyoloji AD, İZMİR

İNTRAOPERATİF GELİŞEN HİPOTANSİYONDA VOLÜM TEDAVİSİ veya VAZOPRESSOR. Doç. Dr. Necati GÖKMEN DEÜTF Anesteziyoloji AD, İZMİR İNTRAOPERATİF GELİŞEN HİPOTANSİYONDA VOLÜM TEDAVİSİ veya VAZOPRESSOR Doç. Dr. Necati GÖKMEN DEÜTF Anesteziyoloji AD, İZMİR İNTRAOPERATİF HİPOTANSİYON Klinikde hipotansiyon ve şok terimleri birbirleri yerine

Detaylı

Neden MGB Tercih Ediyorum? DR. HALİL COŞKUN İSTANBUL

Neden MGB Tercih Ediyorum? DR. HALİL COŞKUN İSTANBUL Neden MGB Tercih Ediyorum? DR. HALİL COŞKUN İSTANBUL İdeal Bariatrik Cerrahi Kriterleri Ne Olmalıdır? 1. Düşük komplikasyon riski olmalı 2. Etkili kilo kaybı olmalı 3. Teknik olarak kolay uygulanabilmeli

Detaylı

TRANSRADİAL KORONER GİRİŞİM. Dr.Suat Altınmakas

TRANSRADİAL KORONER GİRİŞİM. Dr.Suat Altınmakas TRANSRADİAL KORONER GİRİŞİM Dr.Suat Altınmakas TARİHÇE Radial arterden ilk koroner anjiografi Campeau tarafından 1989 da gerçekleştirldi. İlk geniş çaplı çalışma 1992 yılında yayımlandı. Rutin klinik uygulamaya

Detaylı

Kardiyovasküler hastalıklardan korunmak için 5 önemli neden :

Kardiyovasküler hastalıklardan korunmak için 5 önemli neden : 2008 İskemik Kalp Hastalıklarında Primer ve Sekonder Korunma Doç. Dr. Mehdi Zoghi Kardiyovasküler hastalıklardan korunmak için 5 önemli neden : 1. Kardiyovasküler hastalıklar (KVH) erken ölümlerin başlıca

Detaylı

ATRİAL FİBRİLASYONUN DOĞAL SEYRİ ve PRONOZ. Dr. Ahmet Vural Kocaeli Üniversitesi Tıp Fakültesi Kardiyoloji AD Aritmi-Elektrofizyoloji

ATRİAL FİBRİLASYONUN DOĞAL SEYRİ ve PRONOZ. Dr. Ahmet Vural Kocaeli Üniversitesi Tıp Fakültesi Kardiyoloji AD Aritmi-Elektrofizyoloji ATRİAL FİBRİLASYONUN DOĞAL SEYRİ ve PRONOZ Dr. Ahmet Vural Kocaeli Üniversitesi Tıp Fakültesi Kardiyoloji AD Aritmi-Elektrofizyoloji Atriyal Fibrilasyon (AF) Tanım Etkili ve koordineli atriyal kasılma

Detaylı

EVDE BAKIM HİZMET DENEYİMLERİ:KAMUDA

EVDE BAKIM HİZMET DENEYİMLERİ:KAMUDA EVDE BAKIM HİZMET DENEYİMLERİ:KAMUDA Doç. Dr. Pemra C.ÜNALAN Ast. Dr. Özge Doğan Marmara Üniversitesi Pendik EAH Evde Sağlık Birimi EVDE SAĞLIKTA HASTA TAKİBİ... Evde sağlık hizmeti alan hastaların ayaktan

Detaylı

Aile Hekimliðinde Genogram

Aile Hekimliðinde Genogram Aile Hekimliðinde Genogram Prof. Dr. Ýsmail Hamdi KARA, Düzce Üniversitesi Týp Fakültesi Aile Hekimliði AD, Düzce Aile Hekimliði Dersleri - 02.06.2010 15:30 1 I. Tanýmlar Hastalarý yalnýz bir birey olarak

Detaylı

Firmamýz mühendisliðinde imalatýný yaptýðýmýz endüstriyel tip mikro dozaj sistemleri ile Kimya,Maden,Gýda... gibi sektörlerde kullanýlan hafif, orta

Firmamýz mühendisliðinde imalatýný yaptýðýmýz endüstriyel tip mikro dozaj sistemleri ile Kimya,Maden,Gýda... gibi sektörlerde kullanýlan hafif, orta Mikro Dozaj Firmamýz mühendisliðinde imalatýný yaptýðýmýz endüstriyel tip mikro dozaj sistemleri ile Kimya,Maden,Gýda... gibi sektörlerde kullanýlan hafif, orta ve aðýr hizmet tipi modellerimizle Türk

Detaylı

2.Valvüler kalp hastalıklarına cerrahi yaklaşım: Aort,Mitral, Trikuspit (2 saat)(yrd.doç.dr.şenol Gülmen)

2.Valvüler kalp hastalıklarına cerrahi yaklaşım: Aort,Mitral, Trikuspit (2 saat)(yrd.doç.dr.şenol Gülmen) Kalp Damar Cerrahi Dönem 4 2012-2013 Öğretim Yılı Teorik Dersler 12.11.2012-16.11.2012 Staj Grubu(4) 1.Kardiyopulmoner Baypas, İntraaortik Balon Pompası, Yapay Kalp (1 saat) Yrd.Doç.Dr.Şenol 2.Valvüler

Detaylı

Perkütan mitral balon valvüloplasti kısa dönem takip sonuçları: Tek merkez deneyimi

Perkütan mitral balon valvüloplasti kısa dönem takip sonuçları: Tek merkez deneyimi Dicle Tıp Dergisi / 2014; 41 (4): 695-699 Dicle Medical Journal doi: 10.5798/diclemedj.0921.2014.04.0502 ÖZGÜN ARAŞTIRMA / ORIGINAL ARTICLE Perkütan mitral balon valvüloplasti kısa dönem takip sonuçları:

Detaylı

AKUT SOLUNUM SIKINTISI SENDROMU YAKIN DOĞU ÜNİVERSİTESİ SHMYO İLK VE ACİL YARDIM BÖLÜMÜ YRD DOÇ DR SEMRA ASLAY 2015

AKUT SOLUNUM SIKINTISI SENDROMU YAKIN DOĞU ÜNİVERSİTESİ SHMYO İLK VE ACİL YARDIM BÖLÜMÜ YRD DOÇ DR SEMRA ASLAY 2015 AKUT SOLUNUM SIKINTISI SENDROMU YAKIN DOĞU ÜNİVERSİTESİ SHMYO İLK VE ACİL YARDIM BÖLÜMÜ YRD DOÇ DR SEMRA ASLAY 2015 Nonkardiyojenik Akciğer Ödemi Şok Akciğeri Travmatik Yaş Akciğer Beyaz Akciğer Sendromu

Detaylı

Ablasyon Girişimleri Başarısız Olan WPW Sendromlu Hasta: Tanınız Nedir?

Ablasyon Girişimleri Başarısız Olan WPW Sendromlu Hasta: Tanınız Nedir? Ablasyon Girişimleri Başarısız Olan WPW Sendromlu Hasta: Tanınız Nedir? Dr. Sedat KÖSE*, Dr. Hasan KUTSİ KABUL*, Dr. İbrahim BAŞARICI**, Dr. Basri AMASYALI* *Gülhane Askeri Tıp Fakültesi, Kardiyoloji Ana

Detaylı

Yaþlý hastanýn deðerlendirilmesi aþamasýnda bazý

Yaþlý hastanýn deðerlendirilmesi aþamasýnda bazý 4 Prof. Dr. Yeþim GÖKÇE-KUTSAL Yýllar bizi bulduklarý gibi býrakmýyorlar Owen Meredith Yaþlý hastanýn deðerlendirilmesi aþamasýnda bazý temel özellikler klinisyen hekimlerce mutlaka önüne alýnmalýdýr.ýleri

Detaylı

Santral Kateter Uygulaması

Santral Kateter Uygulaması Ömer Yavuz, Orhan Yücel Giriş Santral venöz kateterleri (SVK) hastada geniş ve güvenli damar yolu sağlamaktadırlar [1]. Günümüzde yoğun bakım hizmetleri ve majör cerrahi işlemler öncesi yaygın bir şekilde

Detaylı

T.C. SOSYAL GÜVENLİK KURUMU BAŞKANLIĞI Genel Sağlık Sigortası Genel Müdürlüğü

T.C. SOSYAL GÜVENLİK KURUMU BAŞKANLIĞI Genel Sağlık Sigortası Genel Müdürlüğü T.C. SOSYAL GÜVENLİK KURUMU BAŞKANLIĞI Genel Sağlık Sigortası Genel Müdürlüğü 25.07.2012 DUYURU KARDİYOLOJİ BRANŞINDA KULLANILAN TIBBİ MALZEMELERE AİT TASLAK LİSTE (EK-5/H) İLE İLGİLİ ÖNEMLİ DUYURU 22/06/2012

Detaylı

Kalp Kapağı Dışı Yerleşimli Vejetasyon: Olgu Sunumu. Mutlu Büyüklü, Eftal Murat Bakırcı, Hüsnü Değirmenci, Gökhan Ceyhun, Ergün Topal

Kalp Kapağı Dışı Yerleşimli Vejetasyon: Olgu Sunumu. Mutlu Büyüklü, Eftal Murat Bakırcı, Hüsnü Değirmenci, Gökhan Ceyhun, Ergün Topal 1 Kalp Kapağı Dışı Yerleşimli Vejetasyon: Olgu Sunumu Mutlu Büyüklü, Eftal Murat Bakırcı, Hüsnü Değirmenci, Gökhan Ceyhun, Ergün Topal Erzincan Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Kardiyoloji Anabilim Dalı, Erzincan,

Detaylı

(ANEVRİZMA) Dr. Dağıstan ALTUĞ

(ANEVRİZMA) Dr. Dağıstan ALTUĞ ANEURYSM (ANEVRİZMA) Arteriyel sistemindeki lokalize bir bölgeye kan birikmesi sonucu şişmesine Anevrizma denir Gerçek Anevrizma : Anevrizma kesesinde Arteriyel duvarların üç katmanını kapsayan Anevrizma

Detaylı

Bir ARB Olarak Olmesartan. Prof. Dr. Tevfik Ecder İstanbul Bilim Üniversitesi Tıp Fakültesi İç Hastalıkları Anabilim Dalı Nefroloji Bilim Dalı

Bir ARB Olarak Olmesartan. Prof. Dr. Tevfik Ecder İstanbul Bilim Üniversitesi Tıp Fakültesi İç Hastalıkları Anabilim Dalı Nefroloji Bilim Dalı Bir ARB Olarak Olmesartan Prof. Dr. Tevfik Ecder İstanbul Bilim Üniversitesi Tıp Fakültesi İç Hastalıkları Anabilim Dalı Nefroloji Bilim Dalı PatenT (Prevalence, awareness, treatment and control of hypertension

Detaylı

PULS-OKSİMETRİ. Dr. Necmiye HADİMİOĞLU. Akdeniz Üniversitesi Tıp Fakültesi Anesteziyoloji ve Reanimasyon Anabilim Dalı

PULS-OKSİMETRİ. Dr. Necmiye HADİMİOĞLU. Akdeniz Üniversitesi Tıp Fakültesi Anesteziyoloji ve Reanimasyon Anabilim Dalı PULS-OKSİMETRİ Dr. Necmiye HADİMİOĞLU Akdeniz Üniversitesi Tıp Fakültesi Anesteziyoloji ve Reanimasyon Anabilim Dalı Puls oksimetre, Pulsatil atımı olan arterlerdeki farklı hemoglobinlerin ışık emilimlerini

Detaylı

SİYANOZ. Doğal ışıkta en iyi görülür Siyanozun en iyi görüldüğü yerler; Tırnak dipleri Dudaklar Dil Müköz membranlar Konjuktiva

SİYANOZ. Doğal ışıkta en iyi görülür Siyanozun en iyi görüldüğü yerler; Tırnak dipleri Dudaklar Dil Müköz membranlar Konjuktiva SİYANOZ Siyanoz deri ve Müköz membranların mavi-mor renk değişikliği göstermesidir Siyanoz bir hastalık değildir!! Siyanoz bir fizik bulgudur Siyanoza yol açan birçok neden vardır SİYANOZ Doğal ışıkta

Detaylı

Atrial Fibrillasyon Ablasyonu Sonrası Hasta İzlemi

Atrial Fibrillasyon Ablasyonu Sonrası Hasta İzlemi Atrial Fibrillasyon Ablasyonu Sonrası Hasta İzlemi Dr.Ahmet Akyol Acıbadem Üniversitesi Tıp Fakültesi Kardiyoloji A.B.D Ablasyon sonrası hasta izlemi amacı İşlem başarısının değerlendirilmesi Komplikasyonların

Detaylı

GÖĞÜS HASTALIKLARI MODÜL 7(5) Pulmoner Arteriovenöz Komünikasyonlar (PAVK)

GÖĞÜS HASTALIKLARI MODÜL 7(5) Pulmoner Arteriovenöz Komünikasyonlar (PAVK) GÖĞÜS HASTALIKLARI MODÜL 7(5) Pulmoner Arteriovenöz Komünikasyonlar (PAVK) Prof.Dr. Ali Nihat ANNAKKAYA Düzce Üniversitesi Tıp Fakültesi Göğüs Hastalıkları Anabilim Dalı Tanım Pulmoner arter ve pulmoner

Detaylı

Serpil ABALI Koç Üniversitesi Hemşirelik Yüksekokulu Semahat Arsel Hemşirelik Eğitim ve Araştırma Merkezi (SANERC), Okutman

Serpil ABALI Koç Üniversitesi Hemşirelik Yüksekokulu Semahat Arsel Hemşirelik Eğitim ve Araştırma Merkezi (SANERC), Okutman EKG KÖŞESİ Serpil ABALI Koç Üniversitesi Hemşirelik Yüksekokulu Semahat Arsel Hemşirelik Eğitim ve Araştırma Merkezi (SANERC), Okutman Güzelbahçe sok. No:20, 34365 Nişantaşı/İSTANBUL Tel: 0212 311 36 06

Detaylı

düþürücü kullanmamak c-duruma uygun ilaç kullanmamak Ateþ Durumunda Mutlaka Hekime Götürülmesi Gereken Haller:

düþürücü kullanmamak c-duruma uygun ilaç kullanmamak Ateþ Durumunda Mutlaka Hekime Götürülmesi Gereken Haller: Ayna-Gazetesi-renksiz-11-06.qxp 26.10.2006 23:39 Seite 2 Çocuklarda Ateþ Deðerli Ayna okuyucularý, bundan böyle bu sayfada sizleri saðlýk konusunda bilgilendireceðim. Atalarýmýz ne demiþti: olmaya devlet

Detaylı

TORAKS DEĞERLENDİRME KABUL ŞEKLİ 2 (Bildiri ID: 64)/OLGU BİLDİRİSİ: MEME KANSERİ İÇİN RADYOTERAPİ ALMIŞ OLGUDA RADYASYON PNÖMONİSİ

TORAKS DEĞERLENDİRME KABUL ŞEKLİ 2 (Bildiri ID: 64)/OLGU BİLDİRİSİ: MEME KANSERİ İÇİN RADYOTERAPİ ALMIŞ OLGUDA RADYASYON PNÖMONİSİ TORAKS DEĞERLENDİRME ŞEKLİ 2 ( ID: 64)/OLGU Sİ: MEME KANSERİ İÇİN RADYOTERAPİ ALMIŞ OLGUDA RADYASYON PNÖMONİSİ SONRASINDA GELİŞEN ORGANİZE PNÖMONİ (OP/ BOOP) Poster 3 ( ID: 66)/Akut Pulmoner Emboli: Spiral

Detaylı

Bugün Neredeyiz? Dr. Yunus Erdem Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji Ünitesi

Bugün Neredeyiz? Dr. Yunus Erdem Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji Ünitesi Hipertansiyon Tedavisi: Bugün Neredeyiz? Dr. Yunus Erdem Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji Ünitesi Hipertansiyon Sıklık Yolaçtığı sorunlar Nedenler Kan basıncı hedefleri Tedavi Dünyada Mortalite

Detaylı

Sekundum atrial septal defektlerin perkütan yaklaşımla kapatılması işlemi: Tersiyer bir merkezin deneyimi

Sekundum atrial septal defektlerin perkütan yaklaşımla kapatılması işlemi: Tersiyer bir merkezin deneyimi Dicle Tıp Dergisi / O. Ergene ve ark. Sekundum atria septal defektler 2012; 39 (1): 97-101 Dicle Medical Journal doi: 10.5798/diclemedj.0921.2012.01.0103 ÖZGÜN ARAŞTIRMA / ORIGINAL ARTICLE Sekundum atrial

Detaylı

Sol Atriyum Anatomisi ve Ekokardiyografik Değerlendirmesi. Dr. Cihangir Kaymaz Koşuyolu YIEAH Kardiyoloji Kliniği

Sol Atriyum Anatomisi ve Ekokardiyografik Değerlendirmesi. Dr. Cihangir Kaymaz Koşuyolu YIEAH Kardiyoloji Kliniği Sol Atriyum Anatomisi ve Ekokardiyografik Değerlendirmesi Dr. Cihangir Kaymaz Koşuyolu YIEAH Kardiyoloji Kliniği Sol Atriyum Segmenter Morfoloji Hunter R, et al. Circ Arrhythm Electrophysiol 2011;4:622-9.

Detaylı

Prof. Dr. Demir Budak Dekan. Eğitim Koordinatörü: Prof. Dr. Asiye Nurten 2015 2016 EĞİTİM ÖĞRETİM YILI DERS KURULU 2

Prof. Dr. Demir Budak Dekan. Eğitim Koordinatörü: Prof. Dr. Asiye Nurten 2015 2016 EĞİTİM ÖĞRETİM YILI DERS KURULU 2 Yeni Yüzyıl Üniversitesi TIP FAKÜLTESİ Prof. Dr. Demir Budak Dekan Eğitim Koordinatörü: Prof. Dr. Asiye Nurten 215 216 EĞİTİM ÖĞRETİM YILI DERS KURULU 2 DERS KURULU YÜRÜTME KURULU DÖNEM III KOORDİNATÖRÜ:

Detaylı

CİDDİ KOMORBİDİTESİ OLAN SEMPTOMATİK PRİMER HİPERPARATİROİDİLİ HASTALARDA RADYOFREKANS ABLASYON SONUÇLARI

CİDDİ KOMORBİDİTESİ OLAN SEMPTOMATİK PRİMER HİPERPARATİROİDİLİ HASTALARDA RADYOFREKANS ABLASYON SONUÇLARI CİDDİ KOMORBİDİTESİ OLAN SEMPTOMATİK PRİMER HİPERPARATİROİDİLİ HASTALARDA RADYOFREKANS ABLASYON SONUÇLARI Firuz Gachayev 1, İsmail Cem Sormaz 1, Yalın İşcan 1, Arzu Poyanlı 2, Fatih Tunca 1, Yasemin Giles

Detaylı

UZMANLAR İÇİN AKTİVİTE KARNESİ KİŞİSEL BİLGİLER Ünvanı, adı ve soyadı Doğum yeri ve tarihi Medeni durumu Bildiği yabancı dil / diller ve derecesi Yazışma adresi ŀ Telefon Elektronik posta adresi EĞİTİMİ

Detaylı

Ballorex Venturi. Çift Regülatörlü Vana

Ballorex Venturi. Çift Regülatörlü Vana Ballorex Venturi Çift Regülatörlü Vana Isýtma ve soðutma sistemlerinin balanslanmasý Precision made easy Ballorex Venturi ýsýtma ve soðutma sistemlerini balanslamasýný saðlayan olan yeni jenerasyon çift

Detaylı

Kadınlarda Koroner Bypass Operasyonunun Özellikleri ve Sonuçları

Kadınlarda Koroner Bypass Operasyonunun Özellikleri ve Sonuçları Kadınlarda Koroner Bypass Operasyonunun Özellikleri ve Sonuçları DOÇ. DR. GÖKÇEN ORHAN Dr. Siyami Ersek Göğüs Kalp Damar Cerrahisi Eğitim ve Araştırma Hastanesi İSTANBUL Euroscore risk sınflaması STS risk

Detaylı

ÖZGEÇMİŞ. Derece Bölüm / Program Üniversite Yıl

ÖZGEÇMİŞ. Derece Bölüm / Program Üniversite Yıl ÖZGEÇMİŞ 1. Adı Soyadı : Oğuz Moldibi 2. Doğum Tarihi : 10.11.1960 3. Unvanı : Yardımcı Doçent Doktor 4. Öğrenim Durumu : Derece Bölüm / Program Üniversite Yıl Lisans Tıp Fakültesi Hacettepe Üniversitesi

Detaylı

İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesi Tıp Fakültesi 2015-2016 Eğitim Öğretim Yılı Dönem IV STAJ DERSLERİ Stajyer Öğrenci Karnesi

İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesi Tıp Fakültesi 2015-2016 Eğitim Öğretim Yılı Dönem IV STAJ DERSLERİ Stajyer Öğrenci Karnesi 1 İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesi Tıp Fakültesi 2015-2016 Eğitim Öğretim Yılı Dönem IV STAJ DERSLERİ Stajyer Öğrenci Karnesi MÖTEK Eylül / 2015 2 Sevgili Öğrenciler Dönem IV klinik öncesi dönemde kazandığınız

Detaylı

İnmeli Hastaların Evde Bakımı: Bakım Verenler İçin Rehber

İnmeli Hastaların Evde Bakımı: Bakım Verenler İçin Rehber 128 İnmeli Hastaların Evde Bakımı: Bakım Verenler İçin Rehber Naile Bilgili*, Sebahat Gözüm** Özet Giriş: İnmeli hastaların rehabilitasyonunda evde bakım önemli bir unsur olup, bu hastaların bakımı son

Detaylı

Kombine İntrakavernozal Enjeksiyon ve Görsel Uyarı Testleri nin Erektil Disfonksiyon Tanısında Rolü

Kombine İntrakavernozal Enjeksiyon ve Görsel Uyarı Testleri nin Erektil Disfonksiyon Tanısında Rolü Kombine İntrakavernozal Enjeksiyon ve Görsel Uyarı Testleri nin Erektil Disfonksiyon Tanısında Rolü Dr. Lütfi Kırdar Kartal Eğitim ve Araştırma Hastanesi Dr. Murat TUNCER Sunu planı: ED tanım, prevalans

Detaylı

Akut Miyeloid Lösemili Bir Hastada Subaortik Kitle: Aspergilloma

Akut Miyeloid Lösemili Bir Hastada Subaortik Kitle: Aspergilloma ARAÞTIRMALAR OLGU SUNUMU(Case (Research Reports) Reports) Akut Miyeloid Lösemili Bir Hastada Subaortik Kitle: Aspergilloma Subaortic Mass in a Patient with Acute Myeloid Leukemia: Aspergilloma Ekrem Karakaya

Detaylı

KORONER ARTER HASTALIĞINDA BETA BLOKERLER GÖZDEN DÜŞÜYOR MU?

KORONER ARTER HASTALIĞINDA BETA BLOKERLER GÖZDEN DÜŞÜYOR MU? KORONER ARTER HASTALIĞINDA BETA BLOKERLER GÖZDEN DÜŞÜYOR MU? TABİ Kİ HAYIR, HER HASTAYA VERMELİYİZ DR. SABRİ DEMİ RCAN Beta Blokerler Adrenerjik reseptörler katekolaminler tarafından stimüle edilen G-protein

Detaylı

Aort Anevrizmaları. Dr. Nevzat Erdil

Aort Anevrizmaları. Dr. Nevzat Erdil Aort Anevrizmaları Dr. Nevzat Erdil Asendan aort anevrizması (%45) Arcus aorta anevrizması (%10) Desendan aort anevrizması (%55) Torakoabdominal aort anevrizması (%10) Asendan aort anevrizması Tanım:

Detaylı

Aðrý tanýsý klinik olarak, DITI ile konulabilir

Aðrý tanýsý klinik olarak, DITI ile konulabilir Fibromiyalji hasta görüntüleri Aðrý tanýsý klinik olarak, DITI ile konulabilir Aðrýyý görüntüleme ve patolojisini tanýmlamada baþarýlý yöntemdir. Aðrý kaynaðýnýn vücudun neresinde olduðunu gösterebilir.

Detaylı

Acil Serviste Hipertansif Hastaya Yaklaşım

Acil Serviste Hipertansif Hastaya Yaklaşım Acil Serviste Hipertansif Hastaya Yaklaşım Doç. Dr. Sedat YANTURALI Dokuz Eylul Üniversitesi Tıp Fakültesi Acil Tıp Anabilim Dalı İzmir sedat.yanturali@deu.edu.tr 1 Sunu Planı Hipertansiyona genel bakış

Detaylı

Meme koruyucu cerrahi sonrası daima RT gereklidir. Dr. Ferah Yıldız Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Radyasyon Onkolojisi A.D.

Meme koruyucu cerrahi sonrası daima RT gereklidir. Dr. Ferah Yıldız Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Radyasyon Onkolojisi A.D. Meme koruyucu cerrahi sonrası daima RT gereklidir Dr. Ferah Yıldız Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Radyasyon Onkolojisi A.D. Meme kanseri Halsted teorisi, 1907 Lokal hst Bölgesel yayılım Uzak met

Detaylı

.. HASTANESİ KARDİYOLOJİ KLİNİĞİ VENTRİKÜLER SEPTAL DEFEKT İN TRANSKATETER YÖNTEMLE KAPATILMASI İÇİN HASTANIN BİLGİLENDİRİLMİŞ ONAM (RIZA) BELGESİ

.. HASTANESİ KARDİYOLOJİ KLİNİĞİ VENTRİKÜLER SEPTAL DEFEKT İN TRANSKATETER YÖNTEMLE KAPATILMASI İÇİN HASTANIN BİLGİLENDİRİLMİŞ ONAM (RIZA) BELGESİ .. HASTANESİ KARDİYOLOJİ KLİNİĞİ VENTRİKÜLER SEPTAL DEFEKT İN TRANSKATETER YÖNTEMLE KAPATILMASI İÇİN HASTANIN BİLGİLENDİRİLMİŞ ONAM (RIZA) BELGESİ HASTANIN Adı Soyadı:..... Protokol Numarası:..... Doğum

Detaylı

Postoperatif Noninfeksiyoz Ateş. Dr.Dilek ARMAN GÜTF Enfeksiyon Hastalıkları AD

Postoperatif Noninfeksiyoz Ateş. Dr.Dilek ARMAN GÜTF Enfeksiyon Hastalıkları AD Postoperatif Noninfeksiyoz Ateş Dr.Dilek ARMAN GÜTF Enfeksiyon Hastalıkları AD GT, 62 y, kadın Nüks tiroid papiller CA Kitle eksizyonu (özefagus ve trake den sıyırılarak) + Sağ fonksiyonel; sol radikal

Detaylı

Kalp Kapak Hastalýklarý ve Eriskin Konjenital Kalp Hastalýklarý Çalýsma Gruplarý Egitim Toplantýsý 30 Mayýs - 2 Haziran 2010 Kolin Otel Çanakkale Darulaceze Cad. Fulya Sok. Sok. Ekþioðlu Ýþ Ýþ Merkezi

Detaylı

Çift ağızlı yırtılmış Valsalva sinüsü anevrizmasının perkütan yolla tedavisi

Çift ağızlı yırtılmış Valsalva sinüsü anevrizmasının perkütan yolla tedavisi Türk Kardiyol ern rş - rch Turk Soc ardiol 2013;41(1):59-63 doi: 10.5543/tkda.2013.58812 59 Çift ağızlı yırtılmış Valsalva sinüsü anevrizmasının perkütan yolla tedavisi Percutaneous treatment of a ruptured

Detaylı

Kardiyak Miksomalar ve Cerrahi Tedavi

Kardiyak Miksomalar ve Cerrahi Tedavi Original Article Kardiyak Miksomalar ve Cerrahi Tedavi Cardiac Myxomas and Surgical Treatment Orhan BOZOĞLAN 1, Kemalettin ERDEM 2, Tuğrul Ünsal GÜNEŞ 1, Ali GÜL 3, Yücel YILMAZ 3, Hasan Basri ERDOĞAN

Detaylı

Çocukta Popliteal Tuzaklanma Sendromu Olgusu A Case Report on Popliteal Entrapment Syndrome of a Child Kalp ve Damar Cerahisi

Çocukta Popliteal Tuzaklanma Sendromu Olgusu A Case Report on Popliteal Entrapment Syndrome of a Child Kalp ve Damar Cerahisi Çocukta Popliteal Tuzaklanma Sendromu Olgusu A Case Report on Popliteal Entrapment Syndrome of a Child Kalp ve Damar Cerahisi Başvuru: 07.05.2013 Kabul: 08.07.2013 Yayın: 26.09.2013 Tuğra Gençpınar 1,

Detaylı

Prof.Dr.Abdurrahman Oğuzhan. Doç.Dr. Mehmet Güngör KAYA

Prof.Dr.Abdurrahman Oğuzhan. Doç.Dr. Mehmet Güngör KAYA ERCIYES ÜNĠVERSĠTESĠ TIP FAKÜLTESĠ Kardiyoloji Anabilim Dalı I. GENEL BĠLGĠLER Dersin Adı MED 607 KARDİYOLOJİ STAJI Yerel Kredi: Yıl ve Dönemi 011-01 6. SINIF AKTS Kredi:3 Öğretim Üyeleri Prof.Dr.Abdurrahman

Detaylı

Dünyanın En Önemli Sağlık Sorunu: Kronik Hastalıklar. Dr. H. Erdal Akalın, FACP, FIDSA, FEFIM (h)

Dünyanın En Önemli Sağlık Sorunu: Kronik Hastalıklar. Dr. H. Erdal Akalın, FACP, FIDSA, FEFIM (h) Dünyanın En Önemli Sağlık Sorunu: Kronik Hastalıklar Dr. H. Erdal Akalın, FACP, FIDSA, FEFIM (h) Sağlık Sisteminde Karışıklığa Yol Açabilecek Gelişmeler Bekleniyor Sağlık harcamalarında kısıtlama (dünya

Detaylı

Kardiyak hastaların bakımında Türkiye'de sorunlar neler ve ne yapmalıyız? Kardiyoloji Gözüyle

Kardiyak hastaların bakımında Türkiye'de sorunlar neler ve ne yapmalıyız? Kardiyoloji Gözüyle Kardiyak hastaların bakımında Türkiye'de sorunlar neler ve ne yapmalıyız? Kardiyoloji Gözüyle Dr. Mehmet Emre Özpelit İzmir Ünv. Tıp Fak. Medicalpark Hastanesi Kardiyoloji AD Acil serviste karģılaģılan

Detaylı

HEMODİYALİZDE SIK KARŞILAŞILAN KOMPLİKASYONLAR ve YÖNETİMİ. Dr. Lale Sever

HEMODİYALİZDE SIK KARŞILAŞILAN KOMPLİKASYONLAR ve YÖNETİMİ. Dr. Lale Sever HEMODİYALİZDE SIK KARŞILAŞILAN KOMPLİKASYONLAR ve YÖNETİMİ Dr. Lale Sever Intradiyalitik Komplikasyonlar Sık Kalıcı morbidite Mortalite Hemodiyaliz Komplike bir işlem! Venöz basınç monitörü Hava detektörü

Detaylı

İzole Bilateral İliak Anevrizmanın Cerrahi Tedavisi Surgical Management of Isolated Bilateral Iliac Aneurysm Kalp ve Damar Cerahisi

İzole Bilateral İliak Anevrizmanın Cerrahi Tedavisi Surgical Management of Isolated Bilateral Iliac Aneurysm Kalp ve Damar Cerahisi İzole Bilateral İliak Anevrizmanın Cerrahi Tedavisi Surgical Management of Isolated Bilateral Iliac Aneurysm Kalp ve Damar Cerahisi Başvuru: 15.06.2013 Kabul: 04.07.2013 Yayın: 06.08.2013 Bekir İnan1,

Detaylı