kümtür emperyalizmi ve

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "kümtür emperyalizmi ve"

Transkript

1 Küresel Hollywood (Global Hollywood): thınrnood tarh kümtür emperyalzm ve küfeseg~esme(*l.:o l Çevr: Ayşegül Gürsoy - Mehmet OIcay ;* ı.- Kültü emperyalzm çoğunlukla solcu analzie özdeşleştrlen br bakış QÇ1sldır... ve bu yüzden genellkle cdd olarak ele alınmaz... (Çünkü bu bahş açısı güya) dünya yurttaşlannın küresel reklamalığın ve Amerkan televzyonunun mesajlamıa hırşı drenç gösferebleceklern veya bu mesajlan kendlerne göre uyarlııyablecekler.n göz ardı eder; daluısı Jrü.ltüel olarak hayatta kalablmeye dar endşelern de sadece büyük güçlerle kend sınır/ım dahlndek etnkazınlıklara karşı ulus devletlern syasaları tarafndan kışkırtıldığını varsayar. Uohn H. Dawnng 1996) Çoğunluk tarafından Erc Hobsbawm'ın sözleryle "Brleşk De'\lletler'n ve yaşam tarzının küresel zafer" olarak anlaşılan br momentte yaşıyoruz. Çok başka br perspektften bakan Henry Kssnger "Küreselleşme Brleşk Devletler'n egemen rolünün dğer adıdır" dyecek kadar ler gdyor. Kend danı.şmanlık şrket olan Kssnger Assocates bu çağda ABD' nn "dünyamn blg akışı savaşını kazandığını br zamanlar 8uy.k Brtanya'mn 'dalgalan yönetmes' gb ABD'nn de 'yayın dal galannı' yönettğ.ıın'" görülmes gerektğn ler sürüyor; daha azıyla yetnlmemeldr çünkü"amerkawar dünya tarhndek bütün ülkeler arasından kendlernnknn en adl en hoşgörülü kendsn sürekl olarak yenden değerlendrme ve aşma konusunda en stekl ülke ve gelecek çn en y model" olduğundan asla şüphe duymamalıdırlar. Wall Street Journal bu ddaj'l yuk.sek sesle lan edyor: ABD 21. yüzyıla 20. yüzyılda yaşanan herşey gerde bırakan rakpsz br egemenlk konumuyla gryor... Amerka'nın serbest pazar deolojs arbk dünyarun deolojsdr ve ülkemzn nternet ve bo-teknoloj ş alanlan yannın öncü teknolojlerdf. ÇUnkü ABD'nn kendsne çkn olan tüm sefalete (WOO'de ünverste öğrenclernn %74'ü mlyoner olmayı umuyordu ve 44 mlyon nsanın hçbr hbb güvence:; yoktu) rağmenordunun ve populer külürün anahtar görev üstlendğ dğer rejmlern ulaşamayacağı derecede uluslararası br etks vardır. Ve kültürün dünya çapında yayılma hızı artmaktadır. Radyo kırk yıl çnde ell mlyon eve ulaşab~ ken televzyonun bunu başannasıon üç yıl sürmuşrur ve nternet se bu rakamı dört yılda yakaladı (ILA 2000). Mülkyet ve de!"ıetmın gderek daha fazla türdeş hale gelmes ve luz1a gel~en ölçek ekonomsyle düşüncelern mubadelesıneegemen olma kapastes güç1enm~tr. Küresel Hollywood da bu msyonun merkezdr. Hollywood'un gücünün kaynagısnema tarhnn ötesne on dokuzuncu }'üzy-jın sonundan ber kaptalst rnbadelenn bütünleyc ble~en olagelen kültrel letşm kompleksne kadar uzamr. Yrmnc yüzyılın knc yansında 'Üçuncu Dünya'dan aktvstler sanatçıjar yazarlar ve eleştrel syasal ktsatçılnr bu kompleks kültür emperyalzm olarak adlandırdılar. Ynnnc yüzyılın sonaondan ber bu gcü "küreselleşme" termyle düşünmek moda oldu: Öfkeden Sc'}l 14 ı y~n n~a.n yen sjner.ı~ 36 $1*&.* döbene e Toby MIler kudurtacak keder edepl - arzu fantez korku çekclk le yüklü br term tasvr edlmes gereken şey çn se entelektüel br belrszlk. "Hollywood" ster solcu ster sağa ya da ster üçüncü yolcu olsun küreselleşmenn etklerne dar neredeyse tüm tasvrlerde suyun yuzeyndek br gösterge gb ABD'nn dünyanın kaptalst dönüşürnu çn yürüttfığü başanh haçlı sefernn ekonomk yangınlanndan yükselen br nev kültürel duman olarak ortaya konur. Hollywood'un ktsad küreselleşmenn başlıca kamb olduğu bç.ınndek bu zayıf tasvr tartışmalıyız çünkü bu yaklaşım Hollywood'un küreselleşme süreçn hem canlandıranhem de onun tarafından canlandırıjan yapısı dolayısıyla çağdaş syasal ktsat a9sından taşıdığı krtk önem teslm etmekte yetersz kalıyor. Kaptalst yayılmanın şu ank evresnde Hollywood'u tüm dğer endüstrlerden ayıran şey onun Yen Uluslararası Kültürel İşbölümü'ne (New Internatonal Dvson of Culhıral Labour) komuta etmesdr. Bz bu bölümde (ktabın sonrak bolümfa-nde ç.) yapılacak olan Hollywood'un küıtürel emek pazarlannda uluslararası ortak yapunlarda fkr muikyette pazarlamada dağıbm ve göstermdek denetm kanalıyla Yen Uluslararası Kültürel Işbölümü'nün üretm ve düzenlenmesnn tasvrne yolu açıyoruz. Yen Uluslararası Kültürel İşbölümu'nü (ve ona karşı drenş) mümkün kılan toplumsal-mekansal koşullara çevrlen dkkatmz Hollywood'u sadece kü.reselle~menn "evrensel modernlk mantığı"nın sahne efekt olarak gören egemen Hollywood anlayışından yola çıkmaktadır. Mke Featherstone ve Scott Lash bu konumun "zengn soyutlama ölçütleryle... gündelk yaşamın anlamının... kopanlması (ve) çnn boşalblması"ıu varsaydığın.ı öne sürüyorlar. Bu tür geçc önyargılara ve anlann "küresel mücadelelere... kabjan farklı oyunculann farklı ktdar potansyellerne duyarlı'" br hkaye anlatılması umuduyla görsel kültür adabına yönelk saplantılanna karşı çıkıyoruz. Amaamız küresel Hollywood'un ktdarına lşkn kuramlan güç1endnnek ve hem bu ktdara olanak.. veren hem de buna drenç gösteren küıtürel syasalara dar günümüz düşününü uyarlarnakm. Erken kaptalzm devletlern ortaya çıkışını önceled ve kültür genelllıcle dn ya da dl gb dğer yakınlık noktalannca örgütlend. On beşnc yuzyu boyunca blg ve tcaret ağlan Pasfk' Asya'yı Akdenz' ve Afrka'}'l brbrne bağladı. Kölelk mltarzm ve Avrupa emperyalzmnn teknolojs bu rotalan slp süpürdü. Kıtalararası letşm Avrupa'nın bel bağladığı br kanala dönüştü ve bunu ırksal üstünlük Hrstyanlığı yayma msyonu gb yen deolojler takp ett. Avrupa~merkezl let~m ağlan toplumsal evrmclern varsayımlarnuda dolaşınıa soktu; sadece narsszınlern değl nsanlığı tek br yönde brleştrecek ttlak ve kalkınma bçmler arayışlannı da yaydı. Bu söylem nsan tarumının başansırun ve örgüt!üıügünün tek tplğne ve elverşllgıne yönelk dürtüleryle başbaşa gdecek br şeklde \ 1 1 Il I' t lı - ı " :1/

2 . ) sahplernn güney yanküredek y<ışaını sorgulayarak orada buldukbruııdenctrn ajt:.na al.:ıra.lç ve yönlendrerek. kendjern oıgunb~ma!un erken b: aşamasında gözıernjemelern 5a&ladı. Kültüre! y:ı.)'1lma dama uluslararası olmuştur <!.ma süreçlernn hı.:.ı ve d~rn.lg artı.~a geçm~ gbdr. Belk de b:.ı neden Le küresel.lt!~me teo:!er mekan ve hm hem analtk ht't:ı. meslek lglernn merkezne koyuyor: Top!urnsa1 teor metaia~tırma ele~ts.rü br aksyon-macera flmnn dor...ık mücadelesn seyretme de:ı.t!ymrıe benı.e)'en başdöndüruru br süreçle rekbmolık pratıgme bağlıyor. Sermaye yuksek br hızla hareket edyor rastgele br ~ek1de bölgele;; ve ülkeler ayd.ınlabyor ve dünya ç.:pında mıllann ve L"sanlann değş tokuş edlme bçm son dt'rece t'~tsz. Ba~ka br deyşle zamanında (Amerka. kılaslnd.1k - ç.) lk ns:ınbrm maruz kaldıgı mparatorluğun asker hakmyet. şmd. Ch<ırles Bauda-lare'nn sözleryle "buyk br bıfes büyük br muhasebe kurumu" all n "Amerkanlaştı..nna~olarak -daha yumuşakbr bçmyle- yaşanıyor. Z"lJTI.ın ve uzamı çağda~ kreselleşme altına sooşbnnanın koordnatlarının üç anahtar olaydan türedğ ler sürülebı: 1494 To:-desl1as Andıaşması 1884 Washngton ve Berln Konferansıan. Tordesllas.Andlaşm.ısı Papa'mn İspanya ve Portekz <ırasınd<ık. dünyanın payla~ınuna dar rebbet uzlaşb.rm.ısıyb ınp.ıratoduğundoğuşuna şaret eder; bu dunyanın br feth ve s6mü.ıı alanı addedl~nln lk kez kayıt ajtına alınınasıdır. Washngton Konferansı Greenwch' zamarun ve hartacıl.ığın ey!;c:n olarak standartla~brdj; AIrk;ı'nın emperyal böluşümü aynı yıl yapllan Berln Konferansı'ndaydı. Bu gelşmeler dünyayı egemen merkez üssü Batı Avrupa ve ABD olmlk üzere brbryle bağlantılı br hakmyet ve tcaret al<ım olarak fjlen belrled. K<ıptalzmn eştsz ve gayr-adl gelşm Tordesllas'ın ~~sh~ngton'l.'l ve Berln'n şddet yu.klü hartacılığıyla paralel gıt. 15OO'1er-18OO'1er arasının merkantlst brkm ve emperyal..ı.rnırı. bakır çelk ve yakıt üretm çn doğal kaynakjaıın kul. brumı üzerne nşa edlen sermayen..-ı klask dönem ve sanay devrm takp ett Kuzeydek sına kalkınma ve tanmsal dcğ~me Aınt'r.k.J kıt<.ısırıa Avrupa göçü (nufus aruşıyla blşa çıkmak amacıyla) ve Afrka le Asya'nın bölünmes (ham madde ve köle emeğnn nakl) eşlk elt. Snema teknolojsı ve anlatı AllD'nn devasa br kültürel makne ordusunu (uçak dakwo elektı~ lamba ve telefon) cal etmt's ve üsh..ne o!ı.ınnasıya ay~ı donemd" ortaya Çlktı_ Nereden bakhğıntz.agöre değşecek ~ck.lde mekanlk br hülyamn ya da kabusun hakk mgesn y~~a!tılar. Sömürge syasetnde de dönüşümler görüldü: '\BD FI~pınler le Küba'yı ele geçrd Avrupalı güçler Afrka'yı dare ettı ve Amer.kan yerllernn d-renş kınldı. (K/tanın _ç.) lk ınsanl.ı.nn.n h.ı.k..lan ayaklar ajtına alınmasına (perdede Clnla_n~nla~ Sürı5üne bereket saykınm hklıyesyle brlkte) tcar kulturel luacat ve egemen otorte eşlk ett arasında ~ahtar ~r ~konom.k sıçrama da ortaya çıktı: Ortalama yıllık kuresel uretım ve mübadde (öncesnde hç aörülmemş br rakam) yüzde uç'ten daha büyük br Oranda artb~ Baha'ul'lah'\n 18~~'t~ "Yen Dünya Düzen" tabun ortaya atması şaşı.rb~ degl~ırp). Bu ~ar ve tcan gelşmelere tepk olarak. Avrupalı ve ;\nd.l.s~sy~lstler send.k.actlar ve anarşstler buyük uluslar.ırası ışçı orgutjt'r kurdular. İknd Dünya Savaşı'na kadar uluslararası tcaret ulus de:l~tjerce ko.~ltrol edlen ulusal sermaye odaklıydı 19-IcS'ten 193 e k.ada~ s~ren dönem "takp emperyal güçler çag:ı ve kuresel e"'ononunın?kış yapacağ1 evre arasındak fetret devr~n temsl ederke.~ Iknc Dunya Savaşı'nı takp eden dönemde L~usla:-~rası duze~ ~e ABD'l şrketlern yayı1malı. htyaçlarını dıııendıre~ A~~ nın asker! ve dplomatk hakmyetne d.ayamyorau. Dıger ekonomler büyüdükce devletler ara~l"1.dak ve devlt'uerle ~rketler arasındak karşwk.ıı bağımlılıkda "ruı. 1950'den sema dünya tcaret r.\'fup.:: Japonp ve ABD üçlüs-::'nü~ h;:ı.k.ı.myetndeyd "her I:::r'~"tn uydu devletlerde:"! oluşan m'jıız;:ım hntcrlantlamda" 1950 ve 1973 ar.:ısındj. toplam tcj.rct hlem yı.ld.ı YJ...I.;j~~ık }'t:.zde 10 toplam retm yüzde 5 oranında artb bunun buyük!'jsmı bu üçlü arası..'ı.dlydı. Modem uretm tek.."1k.1cn on dok:.ı.::t.ı.ncu y:zytjda Avrupa ve Kuzeydogu ABD le sımrlıyken a..jdı.n ve blmn ülkeszleşme snde oldugu gb bütün dünya çnpında hızla yayılmaya b<ış La dı. Soğuk Savaş syas olar.:tk.. bu- öncek yüzyudak mparaıorlukl.:::'1i1 yaptığı gb denetm 9-0 r.ıu.cadele veren k tümleya (total~lıg) deolojden oluşan kuluplaşrnı.ş br dünya nşa ett. Başka farklılıklann üshnü örten bu tüm1eydlk. gelecekte br kutbun z.:ıfetnn görleceg düşüncesn pekştrd. Yan günurr.üzdek. devletn sözde yok olu~unu kı..:uayın lassez-fare (oırakımı yapsınlar -oç.) pala\'ralan Brleşk. Devletler'n ant-sovyelk "Kapsama" (Contanment) sya.selınn yerrı "Eglence"nn (Ent~rtanment) aldığı "C!.o\'n asla slzamayacağı yerlere MN'nn çoktan nüfuz ettğ." kansl... ABD üçlünün dger ayak. lanna göre populer kultür gb hzmetlern çok daha öneml br hracatçısı halne geld 1999'G.a Bab Avrupa'ya ABa'nn özel sektör hzmet satı.şlan 85 mlyon dolar Japonya'ya 30 mlyon dolar d (Offce of the US Trade Representatve 2001). Dunyanın üç taraflı böıu~ümünun gerçek hkayes aslında brmaşı.ktır ve aslında böyle ~ek11enmes de gerekmezdl 1945'ten ba~layarak.. varolan ve yen dogan hükümetler lar..hn dan k tarjısel vaatte bulunuldu: (a) Yurttaşların ekonomk ~efahını ve (b) syas egemenlklern gvence altına almak. [knc. Duny.:ı Savaşı'nın sonunda ekonomk refah vaad devlet tabanlı arz ve talep yönetm üc yurt çnde lrellen mallarlı thal kamec sanaylern yaratılması araa1ıgıyla bölgeselolarak şler g~rndü. Evrensel egemenlk vaad.sör.ıürgec g'ıçlern (ba~ta Ingltere Holl.ında Belçka Fransa ve Portekz olmak üzere) köleleştrdklerhalklara nı.llyetçlküzernden kend kadern tayn hakkı verlmes.ne kna edlmesne'dar uluslarar<ısı br eylemllk gerektryordu. Bunlardan lk özgürleşmenn sözde onkoşulu olarak syas hareketlenmenn gjçlü deolojsne dönlışt'ü. knc vaat yerne getrldhı] zaman ortaya çıkan sömürge- sonrası hükümetler lk vaad yerne getrme şne gr. ~tler. Genel olara.k kamu ktsad leşek.lçü1!er ya da yerel şubeler açan çokuluslu şrketlern (multnatolıaj corporatons ÇUŞ) kuyrukçulan araolığı.yla çoğu thal kamec sanay1e~me (BS ml-'ort-su.bstlutoll nd:ıslralsn.ton) yolunu zled. Am."ak Üçüncü Dunya devletler bagunwıktan kaynaklanan azgelşmcjlge maruz buakı!mışb ve ekonomk anlamda büyüyemedler. Bçmsel syas post-kolonyalı.m hracata yönelk sanay1e~mey (İYS export-{jrented ndustralsntoıı) ve hzmet tabanl yayılmayı zleyen bazı Asya devletler!. d~ında nadren ekonomk hale geld. 19SO'lerle 1960'lann ns'snn sorunsalı lerlemeye yönelkt ve sosyalst devletlern erozyonuyla da hızlanan ve genşleyen br şe.~de 1970'1erden bugüne bu sorumal dag.jdı. 1970'lern krzleryle brlkte refah sstemne müsaade edeblecek yeterllkte sermaye oluşumuna sahp burjuvazs olln şu gelşmş Batı devletler dah stagf1asyonun kend enflasyona karşı sthdamla kar~ılık verme kapastelernn altıru oyduğunu gördüler. Sonuçları blyoruz: "Sennaye brkrnnn ekonomk yönetmnn melcru (artık) syas ve toplumsal boyutlarla örruşmemektedr" (Samr Amn). BUgn hükümetlern suregelen bçmsel egemenlk ve denetm altındak fnansal pazarlar aracılığıyla seçmenlerne verdkler sözü edlen k vaad yerne getrmeler beklenyor; ama neo-klask muhajaukırlık ve tcar öncellder serbest uluslararası sermaye py<sa!an styor. Bu durum Economst'n "olanaksız kuts<ıl uçlu" dedğ nokt!ya kadar vanyol" ("Global Fn.ınce" 1999: 4 Survey Global Fnance). Özet olar.:ık. uzun br zamandli kurese! mubadeleyle yaşıyoruz. Ancak 1970'Ierden berdr k dünyanın br tarahnda alı-! :1

3 nan nnansal ve dar kararlar dger taraflarda çok hızlı etk yarlhyor. Yen uluslararası dövz pyasalan sabt kurun düşuşünü tı.k~n sınır tanımayan korsanvar fu:ansa! kurumlar le devletn müdahale et~ğ sstemler eşleştrerek baş gösterd Speküla.syon. üretmden daha çok ödllendrlrken hsse senetler ve borç tcaret. araba sab~uuil ya da ev nşa etmenn getrdğ karım gerde bu"akıyor.dünyadak para dolaşırtu tum ülkelere uluslararası kred değerlendrme testlern dayatan koşullan yarat!l 'Syas düzlemde-bu durum İİS'y ve ulusal ekonomlern ha.'<k mc.şruyetn sona eretrerelr.. bunun yerlerne İYs le uluslararası ekonom fkrn geçrd. Üretm yahrunlan fnansal yab.nmlardan daha az karlı hale gelnce pazarlarna emek ve ş dares düny.ı..lan hzmet sektöryle özellkle hayat br kategor olan eğlence sektörüy!e brlkte uluslararası ölçekte yenden tasavvur edld. ABD sıradışı br tadıe dön.ştü - ıooo yl hracab br öncek yıla oranla yüzde 15 aro.şla 3.4 trlyon dolara ula.ştı '1970 le 2000 yı1jan arasında yıllık tcaret arb~ı mll gelrn yıllık 7.8 buymesyle karşı.1aştınlırsaortalama 11.4 d. ABD'de özel hzmet sektöründe 86 mlyon çalı~an vardır. Onlar dunyanın toplam üretmnn yedde b.ı.n yarattılar ve 2CXJO yılında 295 mlyon dolarlık hracat yaparak hzmet sanay ödemeler dengesnde 80 mlyon dolarlık artı sağladılar (Offce of the US Trade Representatve. 20(1). Medya end~strs tcaret bankası Verons 5uh1er 1999'a kadar olan beş yılda le~mn ABD ekonomsnn en hızlı büyüyen bleşen olduğunu ve 2004'e kadar da böyle kalmaya devam edeceğn söylüyor. İYS lehne s'y gözden duşüride zorunlulu~ açıkça ABD'nn terchydi. Ancak tekrar etmek gerekrse açık pazarların doğal sonucu ulusal hükümetlern yurttaşlanrun ekonomk. refahlarını arhk. g.ırant edememelerdr. Dünya Bankası'nınve Uluslararası Para Fonu'nun (IMF) borç bahşetme gücü temel htyaçların yernde temnnden uza.klaşmayıdayattı. Sözde karşılaştırmalı <ıvantaj sayesnde gelr getren sektör lere yönelk. kamu yatırunlaruu yenden yönlendrd. Perdenn kapsama alanınd<ı bu "Eğer kltürel şçn halhazırda kar getrecek flmler yapanuyorsa çekmlere başlama yoksa cezal<ınd.ınlırsın H anlamına gelyordu. Yan küreseueşme merkezperjer eştsılklerne devletler le şrketlern makro karar alımı arasındak rekabete son vermyor; sadece devlet sstemnn bu tür lşkler kontrol etme kapastesn sonlandınyor ve kültürel şgücunün çokuluslu tuze! kş1uder ve fnansal )<urumlar karşısında korunmalarına v~ refahlarnun sağlanmasına daı devletn sorumluluğunu haf1elyor. Bı sonrak kıslffda bu mak.ro-t.ırhsel gelşmelern mkro-perdedek sonuçlannı nceleyeceğz Hoııywood Tarh Saddtlm Hseyn 54. doğum gnü. partsndefon m.zğ olarak Frank Sruıtra'mn /Tütün dnyada blnen ~My Way"n S(Çtğnde bu s ın Amaıkan tmpt:ryalst baskısının br 5On:.ıeu deg/d. (Mchael Esner aktaran Costa Gauras et al. 1995: 10) Kaptal.zme dar tarhsel perspektfen s..zllüp gelen çelşk. hkayeyle yakı.n.lığınuzıkorurken metn tcaret dengesnn her zaman bugünkü gb olmadıgını bulduk: Fransa yrmnc yı:yılın başlarındaabd'ye haftada br düzne flm sabyordu ve 1914'te Kuzey Amerka'ya brçok flm ve flm yapun teknolojs hraç edlmekteyken Fransa ve ıtalya Latn Amerka'dak göstermlere hakmd Dğer taraftan ABD'1 flm yapım şrket Vt.ıgraph 1907de her bobn başına k negatf uretyerdu br Avrupa dger ç pazar çn olmak üzere. 1909'da Kuzey Amerk.ılı şrketler malyetler telaf. etmek çn y~rel pazara yasl;ınablrlerdve dger pazarlan karşılamakçn hr<ıcat bedellern uyarlıyadardı. 1900'lern başlannda The Edson Companyyle brlkte Bograph'uı patentl aletnn tekelnde tut rngu flm kamerası patentlerne dar hukuk savaştan eğer y.ıbana şrketler yen kurulan Moron Pcture Patents ~.;yı ~ 4 1 y~n nsan yen snema Companf'y (MPPC Hareketl Görüntü Patentler Şrket) terketselerd ABD'de denzaşın flm gosterrrın tehdt edecekt. Dnlu yı11ann ba~lannda ABD ant-tröst yasaları karşısında pes ednceye kadar MPF'C kartel flm yapımı teknolojs ruhsaım! yapımcıjara projektör ruhsabnı göstermclere verd. Brloç yaba:ı.c yapımanın da şrketten lsans almasına zn verld Görünüştekartel flm teknolojsndek türedle.r caydınnak çn tasarlannu~b (Eastman Kodak le hammaddenn sadece bana fde (!..at. y nyetl -ç.) ruhsatwara sabşma dar özel br sözıe~me mzalanmı~tı). Gerçekle se MPPC 19OO'lerLrı lk onyılında Amerkan snemalannda hküm süren yabancı flm thal dal gasını durdurmayı hedef-lyordu. Rchard Abe!'n Baudalare'e name yaparak adl.;ındırdığı gb. ç pazaıı "Amerkan1aştı.rma" hedefne flmn br fkr meta olarak yasalara gnnes ve ABD gümrüklernde Fransız teçhzab.na gerekçes belrsz şeklde e konulması yardımcı oldu. O zamandan ber ABD flm sanays uluslararası ölçekte muvaffak oldu çünkü fkr mülkyet korumasuu Slfasında brbrleryle rekabet eden şrketler brleştren br altyapı olarak anlaınışb ve kend devletnde gönüllü bı h:ımetkan vardı. 199O'larda ABD dünya flm hacmnn yüzde BO'nden fazlasını sağlıyordu ve 1916 arasında ABD flm hracab 36 mlyon f~et'ten 159 mlyon feet'e Çtkb; bu arada Brnc Dünya Savaşı'ndanönce 16 mlyon feefteı:ı 192O'1ern ortalarmda 7 mlyon feet'e düşmü~tıj. Bu yıllarda konulu flm yükselşe geçerken HoUywood ~ya le Latn Amerka'ya sab.ş yapmaya ba~ladı örneğn yerel dağıh.malan satın alarak Brezlya'nınüretmn neredeyse sld. Dı.şşler Bakanlığı daha 1916'da hareketl görunru daresn kurdu. 1918'de Kongre çerde yasadışı olan trôstlern denzaşın yerlerde kurulmasına zn veren WebboPomerene Yasasını geçrd Bu daha sonrak kuk yıl boyunca sürecek olan br uluslararası dağıtım karteln mumkün kıldı. İthalat bedeller ve tcaret ko.şullan aynca fyat teklflernn kapalı yapılmasını ve resm defter kayıtlarnun tutulmasınınengellenmesn sa&jamaya da yarayan Moton Pchıre Export Assocaton (Hareketl Görüntü thalat Bılg MPEA) taraflndan merkez olarak belrlenyordu. 1919'dan tbaren denza~ın faturalar Hollywood bütçelerne kab1dl. 192(nerde Hollywood'un başta gelen hracat alanlan İngltere Avustralya Arjantn ve Brezlya d; Federal Hükumet elçlk.lerde tcar alaşelern bulunmasını kurumsauaşnrmıştı. dönemnn sözde müdahalec olmayan Cumhuryetç hüküme lnn ABD fnans snema ve sanay sektörunden poltk amaçlar La faydalanması çn uygundu. 1930'Iarda ulke dışındak sabşlar flm endüstrs hasılatının üçte br la yansını karşılıyor du. Ses slandartaşbğı zaman İnglzce konu~mayanlanntakdr müzk..ı.1 le kazantldı. Stüdyolar anahtar lkelerde şube açb1ar ve ülkedek hnern yabana dldek versyonlaruu yarathlar. Endüstr radyo ve müzkal flm plağı s.ıtışlan.nı bibrne bağlayatakyatay bütünleşmeye de ula.şmı~tı - ABD mzğ. genellkle ABD flmnn habercs d. 1939'da Tcaret Bakanlığı Hollywood'un dünya çapınd.ı gösterlen flmjern yüzde 6S'n sağladığını tahmn edyordu. Tabü k bu başanrun br kısrru metnsel çeddlkten kaynaklanyordu. Ömeğn Hollywood 192O'1erde ve 193O'Iarda İtalya'da Mussoln'y hayran bırakan muhteşembr modeml~ yansıtıyordu. Güzellk. gençlk. ve servet eğlence adı alb.nda brbrne k.anşıyordu. Yerel pazarlarna bu dünyanın str.!.dış zevklern ve geleneksel İtalyan yaşamından fark1ılı.klaruu vtırgu1u-yordu. Aynı zamanda yerel endu.str de ABD'nn sahb olduğu dağıtım yen hük.met vergler ve l:fol.lywood teknolojs thalne bağwık nedenyle ger tlmşt. DO dlınya savaşı da Amerkan h.ıkmyetn açıklayan anlatının saydamlığı dar gelşknlk ya da küresel tüketc terchler kavramlarnu çapraşık hale getrd ve çab~ma.lan bttğnde Avrupa'dak ulusal retm ya kepenkler ndrmş ya da yavaşl:ımı..şb. Gösterme gnnem.ş ABD flm envanter susles 35 : : Ilı I ~ LLL ıı ~ I I 'ı! :1 'ı'!i " " 1'1 lı lll l : L

4 . "..!ı! f ): I" ı:". ortaya çıkanlmayı beklerken (İtalya'ya 1945'ten sonrak; dört yı..lda 2000'den fazla konulu ~ gönderld) g!!ı:şen:a.~i? denz taşımacılığı endüstrs ulaşım altyapısını gelştnyordu. 1940'larda MPE.-\ kendsn "'küçfık Dışşler Bakanlığı" olarak ad1andmyordu.yöntemler ve deolojs ABD syasetyle o. derece özdeşn. AyTll zamanda bu yıllar endüstrnn kendn d..zenlemeye yönel& Yapun Yasası'mn cnsel endşelere dar tuhaf yabr.~la.nna "ötek" DJ.'şler Bakanlığı tarafından stenen br şeyn eklendğ dönemc: Bütün dünyaya r.merkan yaşam tanını satmak. Ya?ı."na Walter Wanger (1950) '""fkrler çn br Marshall Planı... gen;ek br selllod Atna" olarak adlandırdığı "Don.ı.1d Duck ve dplomas" ağ:.nı yan devletn HoUj'\'Iood'a "hdrojen bombasından.. daha fazla" htyac olduğunu yüksek sesle lm edyordu. t-.1}wcr Güçler'dek. devlet flm yapun kurumlarının parçalanmasının zorunlu tutulması HoUywood'W\ kar pl.ı.nlan le devrk rejmlern korumaa snema yasal düzenle:nelernden uz.a.kta tutulmlsıru sağlayacak ve Hollywood envanternn kaybettğ yıllan yakalamasınayarayac.j.k olan ant-faşst ve ant-komünst syas gündem tarnamlıyo:du. Tam rekabet retorgne rağmen ABD hü.lcümet kend "özd sektör flm endüstrsn deoloj Vf' pararun çıkarlamu yaratacak ve surdrecek halde tutmak çn büyük k.:ıynaklar aymyorcu. Bu arada kend evnde ant tekel yasalan ve televzyonun g:=lşyle Urlan tehlkeye grnce 195O'1erde dünya paza.nnın Hollywood çn önem arttı. Yapım dagıtım ve gösterm sahplgnn dkey blün.!ügu çerde yasadışı olablrd ama küresel ölçekte deg.!. 197D'lerde Ingltere ve Latn Amerka Hollywood'un en çok kr getren alıcılanyd!. Her k bölgede de ekonomk k6t'ü gdş ve y~n snema salonlan açma konusunda başansızlık zleyc sayısliu azalttı. Sonuç olarak. Hollyı...ood yılzünü çerdek tcar sömürünün yen bçmlerne döndü (1970'lerd~ Afro-amerbn zleycnn "keşf" ve syahsömürünün (blaxplotaton) başlaması le). Bunu sımnayenn yend~n yapılandırılmasıve rzkoyu maden flz çık.ırunından eml.ıkçılıga kadar farklı tcar faalyetler arasında yaymak sleyen şrket toplulukbn tarafından ele geçrlmes takp ett.; dünyadak seyrctler yenden kazanmak çn stratejler gelştrlyordu. ABD hükümet ve endustrs her tarafa f.l.rn paz:ırla+ mak çn yen karteller kurdula:; İnglzce ve FraIL<;ızca konuşan A.frka çn özel ajanslar tasarl.ınffjşl:ı. Hollywood'un Amercan Motoıı Pcture Export Company of.a.frca (Afrka'ya Amerkan ~;ırekcu Görüntüsü İhraç Şrket) örneğn 1960'lardan ber e~h Inglz sömürgelerndek sm'ma satışlarına hakmd; kıtada yılda yakhışık 350 flm gösterjmekteyk~n belld dı:! bunbnn yansı Amcık;ın flmyd kada." ~rken br yıjda Hollywood'lu hracatçılar kend fjmler seyahat ettkçe dğer ABD mallanna olan talebn yaraııjdığının farkıııdaycw.-u. Tcaret Bakanı Herbert Hoover 19->.D'lerde endstıy "enldektel fkrler ve ulus.u dealler" öne çı.k.ardıgı tcar kazançb.n W..e Amerkan matlan lehne güçlü etksn çn övüyordu Onun hr:ıcah hedefleyen endüstrlere yapbb>ı devlet yardımı desteğnn ne kadar hayat br öneme sahp oldu~ k.1nıt1andı. Denz.aşın dağıbm karte'l olarak çaltşan stüdrolann söz dnlemeyen dı.ş gçlere başa çık~ m.a5ın.ı sağ~amak çn Hooverle y;ıkın br çalışma çne gren gelecektek MPAA ba~kanı W.1L Hays 1930'da J. Walter llıompson reklamohk. ajansına" Amerk.:ın flmlernn her br foot'u: du~yada~ herhang br yerde 1 dol.1f kıymetnce r.merka.. ışlemtuş malın..ı sahyor" derrl;t. 193O'Iann sonlarında. sner:"'l~ v~ sabşl.jr arasındak Iohramancı reklam yapma ba:;ına d:ı..ır hkayeler b.ıduuah d; ömegn HoUyı.vood t.ırzı A~e.rk.-ın f~~rka koşuııa~nın gösterm..n müteakp ABD d~ mak.jnabn ıçın açıl.ın yem Java paz.<ınna ve Angelno yayla haya~ru ~;l.kjt eden Brezlya bungalow medoısın.l dm yaşananhr gıbı. Wanger Par.s'l ~tenocul.ınn kend ya~.lm koşullanyla.'\bo fl.'11lerndek büro şçler.n."1kler.arasındak t!rk.! protesto çı y;ıdlan grevden duyduğı.ı hoşnutlugu ble!.jde ete bu ~tkye "' AmerkJ.n Büyükelçs"" (ner y-j l'ı.r:ıç ccl!en \...opyı. sayısına abla) admı veryordu ABD'nn ktlesel üretm ve oazarlarna bpastes degere...- dönüşrür''::yonu - br taraft.::n yo~n uretm dspln gerektrrken dğer t.:ıı:a!:an ~aı. ü:u n lerrün yoğun tüketm yoluyla aşkınltk. v3.jd. Bu t'.:r bağlar Oark Gable'ın dahl olduğu k meşhur sahned1? özetlenmştr. 1930'1a:rda br A..rjanlnl ş;ıdamı heyet.a.bd Bü~kcıçlğ'n "lt Happened One Nght" hakkınd.ı (Frank Capra 1934) protesto ett çunkü Gable göm1eğ:n ı;ıkar".rken görülü:ordu ve çnde z.tlet yoktu_ Görünşe bakılırsa bu durum oıuann depola.nnda atlet üretm fazlası yaratnuştı - br gecede! Çeyrek yüzyıl sonra "It Startcd n Naples" (Melvlle Shavelson 1960) flmnde Cable yerl br çocuğa nasıl hamburger yeneceğrıe dar talmat verrken ortaya?ko bu da.-\.kdenz mltfağuu uzlaştırmaya dar br kamusal tart:lşma dogurdu. Bundan yaklaşık oru:;; yıl sonra Dsney Pocahont..ıs'ın (Mke Gabrel ve Erk Goldberg. 1995) gösterme grş le McDonalds'ın yen wmcchef Bu."ger"nj kard-eş lan ettğnde (109 ulkede on yı..l boyunca karşıj.ı...\dı promosyon yapumasına djr sözleşmelernn lk meyves) meta yı flme bağlama görev başka b: nır temslc bnnndan tamam lanmıştı. Hollywood mgeler.n..n syaset pek çok kaynaktan eleştrel tepky çe~tr. Ekran stereotplerne dar endşele: genellkle çagdaş lberal duyarlılık!a özdeşleşht.lseler de aslında muhafa:zak.arlann uzun soluklu meselesydlı:r. 192O'1erden ber Hollywood temslern zleycler nasıl etkledğn dkkatle gözlernlemi~t. Bu nedenle 19:1l'de Mekska flm thalatına ambargo koydu ve dğer Latn Amerka ülkeler Kanada Fransa ve İspanya t.:ı.ra.fı..dan desteklend. Aynı onyı..lda Almanya İngltere Fransa talya ve İspanya tarafından külttrel tahkre karşı resm şk.ıyetlerde bulunuıdu. (GÜnmüı.e k.tdar 1999 Tayland'da manarşnn kab.ı saba İmparatorluk Ekonomk Konleransı bt.1ıma1anru "mparatorluk çnde gösterlen fjm lern çok büyü.k br kısmının tpk İnglz olmayan yaşam tarz lan ve davr;ını~ bçmlern göstennelcr" vakıasının teh1!.(elerne karşı uyaran br buduge çıkardı. Br sonrak yıl DaUy Express gazetes İnglZ gençügıne ABD eğlencelernn dayahlm.ısının onlan wgeçc Amerkan vatand.ışları- halne getrmesnden endşelenyordu_ İnglz Flm Sınınandırma Kurulu (The Brtsh Board ol Flm Classfcaton) emperya! topraklarda gösterme gren Hollywood flınlern.n "gerleme durumunda beyaz adamlar yerl çevrelerde gösterlmemelt kuralına uymasında ısr.:ır edyordu. Endüstrnn 1927 "Yapı1mayac.:ı.klar ve Dkkatl Olunacaklır lstes yapımcılara "djger br ülkenn dnn tarhn kurumbnru önde gelen ıns.1nlanru ve yurtt.lşlanru ho~a gtmeyecek br açıdan göstermeme" t.l!mamı veryordu ve kusur şleme potansyelne karşı yapunlan gözden geçrecek yabanclar şe alınıyordu. İnglzler ısa'nın perdede gösterlmernesnde ısrar edyordu bu yüzden ~e Last Days of Pompe(den (Emest B. Schoedsad. 1935) çıkanhmşb; bu arada Samuel Goldwyn NBugın göstenneye cesaret ettğnı..z tek kökı adam beyaz Amerk.a.lıdu" dye yakınıyor ve Segfred Krac.mer endstrnn denzaşırı k.ı.zanç1anru yanlış temsl yoluyla tehlkeye atmaktan dama korku duydugunu öne sürüyordu. Dğer taraft.:ııı 1930'Iarda Japonlar ege; Hollywood flmlerne geçt vermeme hatasına düşerlerse anlatılarda suçlu olarak slereotple~t.rlmekletehdt edlyodardı. Franco'nun İspanyası Hollywoocfun bptals: yandaşı yanını hevesle kucaklarken onun şç yandaşı antfaşst ve müstehcen flmlern ınk.:ır edyordu ~ "The Grapes of Wrath N Uoh:ı Ford 1940) "To Be or Not to Be" (Emst Lubtsch 194.2) ~The Great Dctator N (Charles Chapln 1940) Some Lke lt Hot" (Blly W.!der 1959) ve "How Green Was My Valle' (John Ford lı} H) Franco'nur! 1975'tek ölumüne kadar gösterl- 1! '..

5 meyecek kadar tehlkel bulunmu~tu ve Orson Welles'n Uluslararası Tugay geçmş NThe L:ıdy from 5hangh.:!Tden (1948) keslerek çıkan1rruştı. HoUyv. ood'un gücü hem sağcıan hem de soldan tepk çek. yordu. Avrupalı lercler ırkçılığından. tekele k3ptalzmnden sın.ıf sömürüsünden ve onlann kame'radak sonuçlannden es!.'f etseler ble ABD'nn lak modemlğn eştlkçlğn ve degşm. n takdr edyordu. Sağ populer olana Afro-Amerka'Wann rnestzo.ntelk1ernn ve Yahudlern kat.kı.lanndan nhatsız oluyordu.iknc Dünya Savaşı'ndansonra modernleşme söylemlerne yönelk yaygın tepk ABD kaptalst medyasını Üçunru Dünya'dak mallann ktle klltürnun ekonomk. ve syas örgütlenmenn oluşumunda en Öneml bleşen olarak onplana çıkarmıştı. Verlen örneklere ABD ekran ürünlernn ve altyapısının thal kadar ABD'nn uluslararası letşm teknolojsndek tahakkümu de dahld (Örneğn Njerya ba.şlangıçta ABD televzyonuna program tür ve format satı.şıyla büyuyen teçhzat arzı yoluyla bağlanm'tı. EleştrmenJer metalaşma yoluyla ekonomk büyume retorğnn bağımlı devletlern ~ sermayeye ve onun deolojsne dayanma pahasma yerel ktdan kullanan yen doğan egemen suuflanyla beraber ekonomk büyumenn hı.z.ının keslmesnden ve yerel kültürün gelş mesn.n engellenmesnden sorum.lu olduğunu dda ettler. A Foregn Aftar'de (Bly Wlder 1948) ABD'l br kongre üyes Avrupa'dak savaş sonrası yleştrme çabajannı şöyle anjatıyordu: "Onllra yyecek verrsenz bu demokrasdr. Eğer yyeceklern üzernde m.uk.ı.lanru buakırsanız bu emperyalzmdr." Adamın hakkı vardı ve kısa br süre sonra şk.ıyet sesler yükseld. Kültür Emperyalzm Amf'Tka yalmua flm hraç etmekle lglenmn. Blııks yaşam tarzmı hraç etmeklt lgflenr. (Glfd fawbs Cannes Flm Festval drektörü aktaran!"cu/ture WarsH 1998) ABD k.ltür emperyalzm karşıb ulus nşa etme taraftan br duygunun ~odern önces destekçs(olmuşh.ı.herman Melvlle ABD edeb kurumlannın nglz. olan her şeye Öz.eJlkle Shakespeare'e duyulan ve on dokuzunru yüzyılın başlanndan ortaj3nna kadar suren o sorgujamayan hünnete duyduğu güçlü karşıtlığı fade edyordu. Bu Avrupamerkezc yaltaklanı:l1aa thal kültürün "Cumhuryetçlğ edebyata t.lşıma~ çabalarına ne kadar uygun olduğunu sorguluyordu. Buna rağmen bzzat kend eserler Shakespe:are'den zler taşu. On dokuzunru yüzyılın ortasında Avrupa kıtasmda lk ulusal telf hakkı söz.leşmeler görüşülurken ABD yabana kaynaklı edeb eserler koruma)'l reddett 4 bugün kendsnn korsanvan olmakla suçlayacagı kavgaa br duruş. Kendne at br ulusaj edeb mras (br"amerkan edebyatı") oluşturmayaç~an ktapların net thalatçısı olarak Washngton kend matbaalannın yaymolannın ya da yazarlarının k.az.anç elde etmelerne engel olablecek olan koru.ma)'l yabana eserlere kad.u genşletmekle lglenmyordu. Bu mnnettarlık beğen ve tahakküme karşı pazann terchlernn ve küjtürel denetmn kaba saba karşıtlıklar oldu~ kültır hracma karşı thalat lşksn ntelendrr. Aynca ABa'nn çabucak kavradığı ve kendsne verlmş olduğu gb ba~ka1anna da verdğ br ders olan kalkınmarun bağımlılık lş~ ksn de ntelend..rir. Ancak İknc Dünya Sava:ı'nm sonunda ABD syasekonomk uluslararası tahakkum Konumuna ulaşrruştl Ortaya çıkan modemle~mehraa sömurged ve ulusl.uarası deneyrn4 de tarumla.runı.ş olan hakk modem yaşam tarzını hem metropolü çevreden ayırarak.hem de fkrler modalan ve nsanlan çekrdege tekrar thal ederek gönnezden gelm.şt. 1950'Ierde modernte dünyanın tüm halk1anrun yüzlern lerve doğru döndükler endusmyel. ekonomk.. toplumsal kltürel ve syas blkmmanın karma~tk. br bleşm.olarak tasvr edlyordu. Bu söylemn kururulan ve darecler Brnc Dünyanın syas blmdler ve ekonomstleryd çoğunun f.bd ünverstele:yle araşt1rmaensttüleryle kurumlany!a ve şrketleryleya da uluslararası örgütlerle bağlantılan vardı. Moderntenn önermeler arasında ulusala soydaşlık duygusu ve düşünme alışka.nlığı olarak brey/devlet bağımsızlığı Vardı. Günlük dualar Mark.szm-lennzmn çekclğne kapılmayacak "modem brey çnd Kalkınma "başaoya yönelk" toplumun yaratı1 masının br parçası olarak. gelenefırın "teferrnatlı norml::ınyla" modemn N daha evrenseld" ~un1annın yer değştrmesn gerektryordu. ABD'den medya teknolojlernn ve letşm bçmlernn başanu Uıal toplumun seçkn kesmler ger folklork duşunme bçmlernn batağma saplandığı ve modernleşme çn gerekl olan ulusal örgütlere güven duymadıgısöylenen genş halk kesmlerne ömek olmak ve lderlk etmeler çn eğtlmekteyken bu kopya fgürn eleştrel bleşenler olarak göklere çıkarılıyordu. Kültür emperyalzm kuramı bu nanılmaz derecede benmerkez.c modele kapsamlı br bçmde meydan okudu. $onuncusunun çerçeves çzlmemşnarse;zmnden ayn olarak onun yol gösterc lkeler var olan emeğn uluslararasıdağılınu le emperya! ve tcar güçlern lhak edlmş devletlerde ve/veya kend emek güçler üzerndek zaferlern reddett. Yayılmaa kuramalar ve dğerler servet etk ve statü üzerne çatışmalara kaqı yerelolarak daha duyarlı yen-modernleşmemodelleryle çıkageldğndese onlar bağımlı ka.l.kınma azgelşmşlk eştsz mübadele dünya sstemler tarh merkez-perfer lşkler kültır ve medya emperyalzm üzerne yeterl ntelkte eleştrel kurarnlar oluşturamadılar. Kaptalst modernleşmenn bu radkal eleştrmenler teknoloj syaset ve ekonom nakjnn erşlemez olduğu çünkü urul. emek pazarlann. düzenleyecek. yen tüketcler yaratacak ve mülaym rejmer garant edecek çokuluslu ~rkenern (ÇUŞ) brle~k ş alanlarının ve hükümetnn ortaya çıkbgı görüşünü paylaşıyorlardı. Kültür emperyalzm teznn 196O'Iardak gelşm dünyanın başta gelen ekran hracatçlsı olarak. ABa'nn kend egemen değerler sstemn ulusal k.ml.g tehdt edecekşek.ldeyerel dllern v~ geleneklern hayatta ve ayakta kalışına tekabül edecek br gerlemeyle beraber öteklere aktardığuı.ıöne sürüyordu. ABD kültürel hegemonyasının son brkaç onyılı haber' ajanslannın reklamalığın pazar ataşhrmalanrunve kamuoyunun ekran tcaretnn propagandanın felekomünk.a.syorıunve gzllğn denetmne bağlanmıştır. ABa'nn Güneydoğu A5ya savaşlanna 196O'lar boyunca dahl olması ulusal özgurlük mücadelelerne karşı asker müdahaleellerne dar eleştrlereyol açtı. Bu tür eleştrler letşmn ve küıtürel ÇUŞ'lann ABD dış poltkasına ve a:ker stratejsne destek olmasıle kend çıkarlan dogru..ıhısundayardıma ktdar komsyonculan olarak görülen çuş'ia.nn daha genel yayılmasltu mümkün kılmasına şaret ederek. asker sma kompleks ve letşm'arasındak bağlan gtgde daha fazla hedef gösteryordu. Bu konud.:ık endşelerden Uçüncü Dünya da muaf değld 1982'de Mondacu1t. Mexco Gty küıtürel üretm üzerne dnya konferansında Fransız Kültür Blm Jack lang aşağıdak değerlendrmeyyapb.; "Bu kmlf'tansm Jıııkk kü.ltü.rel drmş çn br çağn.jıııyd adını koyalım- bu [nımsn! ~ mtelektı:l tmprrytı!zmt hırşı bu tahakkume karşı gtrçek br ~fuberlk hkmdla aracı/ıgıy/a ha/klıır çn br fırsat olmasını umuyoruz. ~ Bu retorğın soku ç:ığnşınılan evrenselolarak hoş k.lrşılanmamasma rağmen ahlak coşkusu genş ölçüde ve dern yankı buldu örneğn bugt:ın tüm Bab Avrupalı ülkeler tekrarlayıp duruyorlar. GüneydoğuAsya Uluslan Orgjtü 199O'larda "Bab medyasının çerğnn yayılmasıyla tehdt altında bulunln :I.\ :1\ 11 :l ;1.. ;\1 ~ 1'11. 1'1 'I :\ "1 l. II ~

6 . " ~ " ı ' mw.:.:ıdc~s Asya değ'!r1er.n kommak V~ 1e~letrnek~am.acıyl:ı kültürel küresell'!şme fenamerıne karşı bırleşk. yum! ç a h'l1sında bulun.ın br bldrge çıkardı. Bu u!.keler ırksa1 ve dnsel çz;tl::r arasınd2k temsler ve dller denetm alhnda tı.ıtrna.\: arz~su le Uıuslararasıalısım fnm5z1 ykümjülükjer ar3sl'1da sık:ş~!ardı. Bu karmaşık arkaplanda kültür emperyalzm ele:~fus cen:ıhl...d.ı ortaya kon.ın başlıca çalışmj.1ar ABo'nn dünya medyası....u denetınne uluslararası basın ajanslannın rolüne televzyon progr.mu a.k~ına köye brşı brleşk değerlere ABD ekran ür nlernn hr:ıcna ve dağıtun sstemlerüıe uluslararası letşm teknolojsndek Amerkan tahakkümüne ve altyapıya!::ınknuştır. Dğer br buyük ç;ılışma alanı se metalaşma üzernden ka!kı.nrna retongne özellkjeı kaynaklann sanay I~şmeye kaydınlrnasuu engellemek çn kat edlen reklamclg yapıbozuma uğr:ıtrruşhr 1960'larda ve 1970'lercle kültür emperyalzm söylem Bağbotısı.z.lar Hareket'nde ve Brleşmş Mlletler Eğtm Blm ve KültUr Örgh1'nde (Unted Natons Eduntonal $dentlc and Cu1tur.ı1 Organzaton UNESCO) taraftar buldu. (ABcYnn İkn c Dünya Savaşı'ndan sonra ktle medyasının ve blg akışınıı etkjern bu örgüteın vurguhıması çn o derece çaba sarfettğ dü~üillürse bu durum çok ronktr). 1970'lerde UNESCQ Kuzey-Güney a.kışın<ı ve ktdara dar kültürel ve letşmsel sorunlan araşormak ü::ere MacBrde Komsyonunu kuran. Fransız Jean Maheu ve Sen~gıll-Amadou Mahtar M'Bow lara- fmdan d.:ıre eduyordu Ayru zamanda Üçuncü Dünya ülkeler Yen Uluslararası Ekonomk. Düzen (New Inıernatonal [conomc Orde:) ve yenden gözden geçrlmş br Kuzey Güney dyaloğu çağnlannı yansıtan Yen Uluslarararası Blg Düzc~ (New Intematonal Informaton Order) ya da Yen Dun ya Blg ve lleuşm Düzen (New World Informaton and Com r:ıuncat:onorder YDBO) çn lob yapıyodardı. 198O'de Mat Brde komsyonu elektronk yelpazenn eşt dağılırru uluslar arası met.nl~rçn posta ücretlernn du~ürujm~ssınır aşan uydulara karşı koruma ve tcmetn değl kalkınma le demok msnn araçlan olarak medyaya vurgu yaptlması ıntyacına dar rapor hazırladı. MacBrde komsyonunun hala yürürlükte olması nedenyle yıllık yuvarlak masa toplantılan s:mektedr ancak. Brleş!.-\:. Devletler'n serbest akış paradgmasınadar ısran yoad s\ij.tejlern.::: ve ddalanııa karşı muzaffer br yanıt olmuş8..ır. UNESCO YOBİD tarh~ması çn ele~lrel alan olrojktan çıkmıştır. 19S5'te ABD ve Brleşk Krallık meşru olmayan bıç:..mde syasleştg ve syonst ırkçılgı suçbmasıylaözel sektör basın hegemonyasınakarşı devlet müdahalesn desteklemesne dar sözde k..ırul1ar bulunduğu ddalınna dayanarak UNES CO'CıJ.n ödeneklern ve dı:steklerüı çektler. Geçtgm..:'. on)'11 UNESCO burokr:ıtlarının eleştrmenl~rn yenden çekmck umuduyla YDBD'le aralarına mesafe koymasın-a tanık oldu. BM de br Yen Duzen'e dar temel ykumlülügu önemsemed_ ha:eket~ru kolöyl.:ı.ş:umayı blte ve )Qmu hzme: ölçfıtü çerçevesnde kılmayı yan Brnc Dlnyalı yayıncılan metaya yönel~ olrrayan progr:ımlan bağı~lamaya teşvk!:tmek gb amaçlaya" "Sınır Tanımayan EkranlarUm (2000) destekçs olmasına kırşın bu proje ble UNE5CO bütçesnden ödem~ yapı.l.rnayaca' koşuluyla onaylaruruşh. O nmandan ber YDBİD çağnlannın hem syas hem ek~~o~ık k~yıtlarda daha az etkl hale selmes ~aşırbcı degldr. YOBID konurrlu kaptalzm sôm".:.rge sonrası koşullan ç ve uluslararası sınıf~l lşkler devlel.'1. rolu ve yerl küii'j.run ar.:ıbuhjcu gücüne dar yetersz kuramsallaştınnasıve k:ırm:ışık jroltagt'ı (ttm külttrlern görecel denklğnn üstünde duran çoğulculuk ve şovenzme meydan okunması ama küıtürel bçmlerle ulusa! kmlğn ayrıksı derecede güçlü denklem ~.:ı.rşısında slnd) nedenyle hcr taraftan saldı.nlara açıkb. Onemü br uzlaştırma noktasında da BM 199O'lann sonunda g:~ uluslararası konferanslar:ı arka çıkmaya b;;ışladı örneğn ABD den ve Avrupad:ın tcar medya yönetcler güşl-nder ve yabruncılarla onla.rın Abh'dan r.sya d.:ın ve L:ıtn P-.ınerka'. dan daha yoksul meslekdaşl.ın arasınd.ık. ortaklıklan Ôzen. ~ek ~... topıan~ Dünya Televzyon FOrumu gb. UNES- CO nun Ku '''y-cuney -. b'!.; o'.. '--d '.. muını e esını yenıden uyarlarn) Aynca k-j.t'"..lr emperyalzmnn dger bölgeler tecrt ederek tek br pazarda Hollywood'a )'oğurılaşma ya da teferrujt k..ırşısında ayakta kalmakta yetersz kalan haddnden fazla bütünlükl br bakış açısı kulldil:na eğlm gösteren Mkledlen kultür analzlernn kavramsal sınırlan vard: thal edlen popüıer kultür ağı le yerl kültürü kaynaşhrma kapastesnde (örne;';':ı Njerya Juju'su ve Afro~Beat) thal edle" rnu7.kal tür ler yoluyla br mrası yenden k.eşfetmede ve yenden bçm lendrmede lurutlandıgı gb buradak uyarl:ıma sorunu çok önemldr. Örneğn MLV Asa Batılı materyaln bask:ınlığı )'ÜZnden eleştr.lmştr. Yönetl!Tl bunu madd zemnden değl letşm manbgı üzernden savundu: Suud ve Tayvanlı z.leycler ekrandak herhang br kültrn ~yabanolığı" nedenyle dışlanacaklardı ama Amerkan ür:::nünn "evrensellg~ne aşına olacakla.:dı. Aynı z.ırnanda Rupert Murdoch STAR TV kuruluşunu sabn a1dlgında yerl programol:ıgı.n Çn Endonezya ve Hndstan'dak başan çn öneml olduğu konusunda ısrar etınşt. Kültürel metanın k.ıblyet.--un br kısmı önune koyduğu uzun bryerden ve yen koşullara ııyum göstemıeyc uyarla:ıablmesnden gelr Lberace'nn br zamanlar dedğ gb: "Çaykovsk çalacak olsam onun melodlern çalıp manev gerlmlern es geçerlm.. Benm sadece dnleyclermn kaç not:ıya tahammül edebleceklern blmem gerekyor~ Kültr dedğl-n.z şey parasal mübadeleden çok estetk ayrımcılıkddjasını öne surdüb""ü çndr k aynı zamanda heın metn tcaretnn anahtan hem sınırlayıcı etkenlernden brdr. Ahlak. etk \enme gelenek ve dğer blg bç1mler melalaşhrma süreçlern hem mumkun kılmakta hem sınırlamaktadır. Bu yüzdendr k Avustralyalı General Motors Halden'ın sahb olan Gt'neral Motors kend "sussller beyzbol elm'lu pasta\;ır ve Chevrol~( reklam slog.:ın:ıru Avustralya pazln çn "etl oorekler futbol kangurubr ve Holden arabalan"'n:ı çevryor. Bu küresel şrketler dönemnde ulus.ılın paradgmat.k doğasınınınbelrts ya da kültürelolanla ekonomk olanın karşılaşma zemnlernde yapılması gerekl olan yerele atıf zorunluluğuolarak oj.urıabllr. En nhayetnde satışlar dama yereldr. Dğer tarıfta Almanya'nın devasa post-frodul--.syon şrket D:ıs Werk'n İspanya'dabr televzyon çn uretm şubes açması ve onu Und Street dye adlandızması bu krckllğ ve köken ne olursa olsun ABD'nn kaptalst eğlencedek süregelen ktdarını apaçık. gösteren br dewdr. Kültür emperyalzmnn YDBID versyonu ulus.:ıj kultlre! kend kadern tayn etme hakkının s.:1\!unucujuğu adı altında kend paz:ır güçlern lerletme youamu arayan ycn doğan bul" juvazlern çı..\.arlann:ı örtme rskn de alır Böyle br çerçeve ulusal kültürel kmlk sorunu yerne koym.:ı.k suretyle Yen Uluslararası KUltUrel şbölümu'nü reddeder. Kültürün soyut ve me~ruyet~üstü br fenomen olar:ık hyerarşk ve dar anbnjanrun ş:ımpyonluğunu yapma}an çn cesaretlendrlen bu kültür emperyalzm kurarnatan çlernden brçoğunun kultür burokratlan tarafınd:ın yarab1an ve denetlenen boğucu br darka.f:ıwıgtn güvences olar.ık b...zmet ettğn.. kısa süre sonra keşfettler. Aynca eğer küreseııeşmennekonomk elk.~ lern otomatk olarak kültürel ol;ınbrb özdeşleştrrsek Yen Ulusbrarası KültUrel İşbölümu'nü gözden kaybederz. Bundan sonra sadece gerçekdışı karşıtlı:dlndrak edeblrz nel)-uberal ş dünyası köşe yaz:ın ~Lexngton"ın ~Pokt'ınana'ya karşı GIC'bophoba~nın zevkler ve bsveln sezmesnde oldugu gb. ; ' : /.l

7 .ı < Düşüncem.z. yanlış blnçli" sınır\ar:ıak yerne fbılere zdenlern yorumlama ve yargılama emek1e~'1n dünya. çap~dak aynşmast Yen Uh.:slarar:ı.sı Klt'üre! Işbölümü'nun beğen aynmldnnın tıretmlern düzenlemesne rağmen onlarla karşılıklı olarak etklenmes üzernden dkkatmz ç~kmeldr. Gerçekte Yen Uluslararası Kultüre! İşbölümü'yle yerel karşl1aşmalara dar endşe!er çoğu zaman kendler de pekala basana. ya da hayal olablecek ulusal ya da bölgesel kültürler ya da kmlklern üzernde amabcı etkler bl.nıkması sorunu ksves altında fade edlmektedr. Geçmşte kültür emperyalzm eleştrsnn karşıtlan bu end~ejer sadece gerçekdışı olırak aldılar bu tur endşelerli" bzzat esnlendrdkler kültürel korumaolığın sırufsal yapılann oluşmasını engelleyen brçok ABD eğlencesnn özgrleştrc bakışını nkar eden br PUrtenzmden türedğn dda ettler (Federco Felln'nn "Amerka demokras... Fred AstaIe~ denklem me~huıdur.ulusal snemalar başka br lanı:l kadar Hollj"\"ood snemasına da ele~rrelbr mesafe almayı reddectp onu taklt etme yoluna gttğ zaman (özellkle 198O'Ierde hızlı arabalı ve İnglzce konuşan u~aklı gençlk küıtürüyle Endonezya'dak S Boy döngüsü gb) thal edlen popüler kultür ağuu yerl kültre! emekle kaynaştınyorlar. thal edlen Hollywood metnlern bağnna basma İrlanda snernasında olduğu gb pekala kültürel kmlğe yen br bçm verebmr ya. da Pakstanlılann Hndstan'ın benzerlğne Kuzey Amerka' dak f~rk.lılıgı.nı terch edeblmes gb rahatsızlık verecek kadar yakın kültürel thalata karşı tampon görev göreblr. Tekrarlamak gerekrse kmlğe dar dar görüşlü düşünme Yen Uluslararası KUltUrel şbölümü'nün kuralalıpndan ve kültüre! erne &n kamu br şeklde ele geçrlmesn sağlama yoluyla küıtürel pratklern doğması ve üretlmes bçmnden aynlu. Kültürel özgjnjüğe farklılık ve duyarlılıkla yakja~mak kültürel üretmn homojenleşmesne ve Yen Uluslararası Kültürel İşböıümü'.yleççe geçmesne yönelk başka br araç olablr Çoğulculuğun yen-muhafazakar dönekler genellkle manbk le Brleşk Devletler'n göçmen tarhnn "yerl oku malara" elver~l alması nedenyle evrensel ölçüde çekc olan çağdaşlığın hep brlkte anlatının saydamlığının (dğer adıyla asgar dyalog kompleks) eşsz br bçmn oluşturduğuna dar eşzamanlı ddalarnu brbrne kanştınrlar; hatta derler k bu anlatılar eşsz evrensel temalara şaret eder ve bzzat ABD c:tger ülkelern flmlern d.ı~jar çünku 0 tamamen İnglz kafalıdu. Halen moda olan küresehe~menn farklılğl heterojenuklparçalanma ka~ısındakultüre! homojenlk/entegrasyon dyalektg çnde erttg fkrne k.ı~ı Featherstone klreseueşmenn kme hzmet ettgn sorgulamam.ız gerektğn öne sutüyor. Burada HoUywood'un Yen Uluslararası Kültürel İ.şböll:Tlü'nün coğraf koordnatlarmdak ktdar vurgusuna ger dönüyoruz. Herbert Schller'n fade ettğ gb "Gelşmş brleşk br ekonomdek medyatk-kültürel b.leşen karar verc sına-fnansal sektörlern ekonomk. hedeflern (yan tüketc toplumunun yarab1masıve yayılmasını) destekler~. Bu bakış Masao Myash'nn "sına uretmn ve dağıbmm (ulusaşınla.:;nnlrnası) ulusal sınırlarının ötesnde son derece kann;ışık bi agm oluşumu tcarettek arb değerler ve eksler üzerne taroşmalan büyük. oranda geçersz kıl3.r~ ddasında oldugu gb bu tür br sevmllk derecesnde mübalagalı retorğ k.:ırşlsına almalıdu". Bu hayal pax mundaya (sözel barış) dönük verlecek buruk br yanıt çn dünyanın kültür şç.ler "Evet tabü k!" dyerek gülümseyeblrler. Br açıdan artık külrur emperyalzm söylemnn üç ayn çeşd vardır..ıknde Afrka Ortadoğu ve l.j.tn Amerka yerel demokratk katılım ve denetm üıerne tarbşmaya devam edyor. İkncsnde Bah Avrupa'nın büyük ekonomk güçler Amerkanlaşhrmanın homojen1e~trc gücüne karşılık pan Avrupacıhk htyacı üzerne ddalar öne sürüyor. Ve üçüncüsünde Doğu ve Orta Avrupa'nın esk sosyalst devletnn kurumlan özelleşlr1mşmedyayb bağımsız svl topluman gelşt...menn yollan;u anyor. Kültr emperyalzmj analznn kalıcılgmm daha y başka br tarf daha olamaz. Bugün. kuhür empeqalzm ve Hollywood'un Yen Uluslararası Kü!ttlrel İ~Oölfrmü üzerndek coğraf kontrolü çn ç.ılışan belk de en büyük güç 1995'le Tanfeler ve Tcaret Genel Andıaşması'yla (General Agreement on Tarfts and Trad.:! GATl) kurulan Dünya Tcaret Örgütı'dÜr (DTÖ 'INord Trad~ Organzaton). Küreselleşme- CATT DTÖ ve Küresel T.caret Dyaloğu Eğer Avrupa Komsyonu hükmeter gerçekt~tl yurtttl;j/annın kültürel terchlerne onem VfTselerd. onlara und ~çmlernn eserıı gönrı~ ve dnleme o?guriğünü tanırlardı; eğu gerçektm br ulusun küllrel mrasırta oltt'l1ı 1XT~f"d bu mrası yansıtan programalığın dağıtımını öundrrlcrd. ]ack Goladn" AmerkIn Emek Federasyonu. Endüstryel Örgt!er Konsry Profesyonel Çalışanlar Bôlümu Başkıını 194D'lann sonunda ortaya çıkışından bu yana yen uluslararası fnansal ve tcar brkaç protokolden br cılarak GAIT Brnc Dünya'nın ekonomk refah kurallanmn sözleşme terlm lern dsmjeşt.rd: Aynmolık yasagı tekl egemen devletler.. hakmyet ajanannın dışını denetleyecek yasa1aşbn1mı~düzenlemeler ve k taraflılık. Standardze edl.ırır endüstryel yön temleryle Kuzey Amerkan büyümeo "müjdeclk" (nungdsm: müjdeclk msyonuyla İncl'n yayılması çn çalışanlnra verlol ad; tarhıt.ç.) mantığından doğmuştu; genş ölçekl.lıtetm ve pazarlann sonsuz genşlemes İknc Dunya Savaşı'nın Bab Avrupa enkazı çn ekonomk. canlanma ve kal.kı.nmamühendslg görev göreb.lecek ve Markszm lennzme dönük herhang br yönelnn önünü keseblecekt. CATT kaptalzmn yenden yapılandın1masını sagladı. Dar görüşlü ulusaj çıkarlann ve serbest tcaret lehne devlet müdahalesnn reddyle Genel Andla~ma neo-klask ekonomnn paradoksal bürokrat'..k sesyd. Memurb.n tcaret bloklannı dağıtidak ve tüketcnn egemenlğyle karşılaştırmalı avantajm belrledğ arz ve talebn varsayılan doğal rlınnden sapmasıru ~ngellemek çn açıkça akl kaderlernn emrndek PüTtenler gb çalıştılar. ABD önce snemalannı sonra da televzyonlannı sgortala. maya çalı~tıysa da başanh olamadı. 1948'de ı.nzalanan Beyrut Andlaşması kültürel ya da popüler olarak tanımlanan metnler çn degl eg;tsel görsel ştsel thalatta g"tmruk ve :u)ısat bedel lern ortadan kaldırdı çünkü AvrupaWar ABD'ye karşı çıkarak bu!ür ekran metnlernn meta değl hzmet oldugunda drend. Ne olursa olsun ABO'den thalab hlzla artırdı. 1950'Ierde İngltere hanehalkı başına düşen televzyon oranı gb konuluda ABD'yle başabaş gderken ble hızla ABD programalığının başlıca mü~tersne dönüştü. Bu durum '"açık." pazarları zorlamayı zorunlu kılan deruzaşın sabşlara dayalı ABD malzemeler çn fnansmarn düşük tutma eğlmn do~du_ 1961'de br TV programlan panel yaprru.ş olan CAIT hzmet tcaretn (eğlence. fnans sağlık vf! dger üutm dışı malat dışı kend gdrler!yle dönemey~n sanayıler) tarurnakta geç kaldı. Bu kısmen se.ktörün "nsan" yanını tpkje~t:.ren genelde nesnesz mübadelenn (örneğn restormar) kavrarma.llaştırmaya ve ra.1<amsallaşbrmaya pek elverşl olmamasından k.1ynaklaruyordu. Ancak Bab1ı güçler sermayenn malatt.ı."1 kaçtıgı.ru görünce bu alanı bürokratk denetlemeye açma yollarnu keşfederek net hzmet hracatçısı almaya çalışblar. Eylül 1986'dak Punta dt!! Este Bldrges GATTın yed yıl sürecek Uruguay Toplannsıru baş la tn. Amercan Express Cbbank L8M ve HoQywood'un lobdler.nıı hzmetndek ABD' nn (dama görü~melerdekba~ oyuncu) baskısıyla hz.ı:net tcaret lk alank GATI görüşmelernn merkezne koydu. LI - Iİ " " L :... ' ~

8 . ' : ~.' ı '1 1: '. j : ıı :1 :'./ On yıl sonra hz:net tcaret. sanayleşmş pyasa ekonorn~ lernn (SPE) mll gel..-. u...ı yüzde 6O'ına ve dünya tcaretnn dörtte b...nden fa.:d:ısuıa denk gelyordu. 1999'da dnyanın toplam hzmet tcaret 1350 mlyar ABD dolan hıtuyordu ve ABD bu c:ıkamın yüzde 33.8'nden sorumluydu. ABD 1988 Kmada'yla Serbest Tcaret Andlaşmasma kültür endüstrsn dahl edemeytr\ce dplomatlan ve tcaret memurlan AB'nn gors' L ştsel metmler uzerndek thalat kotalanna dar plan* l.ıruu bozmaya çalışnlar. AB hukukunun medya erşrnj yoluyla fade özgürlf:ğünlyü.celtmes hala sürdmclüğü ekranın br mal değl hzmet elduğu ddasıylabrükte. bttgm ABD ekran u..:n lerne kota koyarken kullandlb"l savunma kanıbdu. AB'nn "Sınu Tanunayan (Bab Avrupa dahlnde) Televzyon~ yönergesnn (1989'da benmsenmş ve 1997de yürürlüğe grmştr) üye devletlern thal ettğ metnler yıllık yayın süresnn en faz.la yuzde 49'una kadar strıırlamasıyla özel br kızgı.n1ıga yol açtı. Ancak ABD'nn GAITın Uruguay ToplantısU\! bu tur syasalar çn kuuanmak. stemcsne kültlrel egemenlk adına nered.o>yse Kanada Japonya Avustralya tüm Avrupa ve Üçüncü Dünya'nın kayda değer katılımıyla evrensel boyutta brşı çıkıjdl. Bu konum kültür endüsbsn neo-klasszmn öıesnde var olan k alan olarak çevresel korumayla ya da slahlı kuv'vetlerlc eştled: Onlann toplumsal etks fyata ndrgenemezd 1993'te balerce AvrUpllı sanjtçını.n aydınh" ve yapım ('.nın mzatadıgı kültürün CAITın sınır tanımayan metajaşhr masındanmuaf tutulmasınadar dlekçe önde gelen gazetelerde yayınlandı; bu olay "Cola ve Zola~ tar~ması olarak. tanındi koalsyonu CAITın ekran pyasal.:ınna açık erşm sağlaması fkrne kültürün yabancılaşhn1amaz (metalaştınlamaz) olması zem;ünden ka~ı ç'.ktı. ABD'l eleştrmenlere göre se kültre! haklar vermsz endüstrlern ve modası geçmş drjan.lığın korunmasını saç maktaydı. ABD "bırakınız yapsınlarha br konumdan tüketd terchlernn ortaya koydukjan bdar televzyon ve flm yapım alığında karşıjaştınnalı avantaja kmn sahp olduğunun da k.ırar alm..ı etken olmasını öne süruyordu - ya Los Angeles ya d:ı Sydney üretlecek görsel ştsel metnlern mantık mekalljydı. *Washwood~ ekrj.i1 y.:ıpımcılığında kamu sektörüne yer olmadığını çünkq populer beğenye elbettc k daha çok uyan özel yalınma yer bır;:ıkrn;ıdıgını dd;:ı edyordu. Hem kamu sübvansyonunun aktf yüzü (ulusal snem.ılar ve gösterrmler) hem kamusaj yasaklann pasf yüzü (yerel üretm destekj~yecek lhalal eng~lle:) engelleyc pyasa güçler dye küçümsenyordu. Bu s~ perdes Los Angeles'a karşı Sydney sorusuna yanıt verrken Yen UluslarMası Kültürel İşbölümü'nün parçalı doğasını gözı.~rden sakladı. Her zam:ın olduğu gb Washwood'un a.hlakçılıgı bu soruya yedek kuvvet oldu - ABD bynaklı kültürel çeştllk üzerne serbest tcaretten bazı \ulemler ve pratkler dışlam:ısı İsral çn hoş göruleblr. Ancak bu şart:ı bağijlık hçbr zaman çn uluslararası sstemn çete arkad;:ış]an olmayan devletlere dar sorunlarda önkoşul obrak kabuj edlmed. AB (kültr emperyalzmne brşı) ve ABD (pyasalara engelsz grş) arasındak mücadele 1993'le CArrtan ekranın dışlan masına tanıkoldu. ABD de dahl olmak üzere kırklan fazla U1ke görsel-ştsel se~törler Andbşmaya olan nh:ı baglılı.kjanndan muaf tuttu (OTO 1998)..-\ncak bu dl~lama Hollywood'un mal IClnnı uluslararjsı ölçekte paz.arlamasını engelleyememştr. (Kll7.!mı..ç.) grş bölümünde belrtldg gb Hollywood'un ge-. Irlernn ar.$ı den~m yerlerden gelr. ABD Bab Avrupa pa Za.""Uu.:ı dörtte üçnü temn eder bundan on yıl önce bu r;:ık..lm pan:ın yansıydı. Televzyondan d~vlet mud~hajesn.l" k.1.ld.ınlması ve "müreffeh" A.vrup;ı'nın tek br sabş merkez.nde brleş. mes HOllYlvnod çn büyük brer nmet oımu~tur. ~Stnır Tanı. rnaya:ı. Televzyon"w\ lk ;;ekz yılındj AB le ABD a.rj.slfid:ık net gör-se!-.ştsel tc.j.fet ;\vrup.l'run kültür endüstrlennü al.ı.ğını 2 mly:ır dolarcan 5.6 mlyar dolara çıkardı. Ekran tcaretndek bütçe açıgı 1995'te 4.8 mlyar dolara 1996'da 5.65 ~y~r dola.r::ı Çlkb. (Tablo 1). Bu arada stüdyolar dger ü~lerd~k gı~e ~elrlern!l yuzde SS'lk br orarurun dövz. denen.:ll.le:ıyle ve yuzde arasında değşen engellerle kes1mesmden y:ı..kınıyordu! 1995 Ocak ayınd;) DTÖ. GAll'ın yerne geç.~ ve GATTokratl:ınnın hzmetlern sunınjya başladı. DTO'nün hukuksal kşlın sekreteryası ve k yılda br düzenjenen konferanslan var6;.. Bu yen mek.:ınz:na ÇUŞ'lann kend evlenndek hükümetlern temslderlnn dplomatk hzmetler üzernden tcarete hakm olmala..-ını kolaylaştınyor.çe\'yeye dl endşeler ve kamu yaranna dar dğer meseleler GAITın hüküınctdışı kar amao gütmeyen örgütjere verm~ olduğu grş önce- Avrup'" Brl;; ve KULer Amerk:ı. "~ınd"k ;ôr~l.~ı.se1ı;uretn evrm { ll (Mılyon doları "'<r ~.'~ A~p'.;.ıt ft~ '; C:::::::J ~""p' l;ı; oy...;h.o~ I'... j~~-~-!...~.ı.~l...:~ Tablo - 1 lğndc arbk yer a1ıtuyor. ÇUŞ'lar ev sahb ülkelerde y~rel şrket muameles görmey daha kolay buluyor ve Uçüncü Dcnya'nın tanmsal üretrru yabana mülkyete gtgde daha çok açılıyor. '''rıo'nun yürrlüktek protokoller saydamlık. en zyade müsaadeye mazhar ulus kaydı ulusal düzeltme (thal edılen ve yerel mallar çn eş syasath) ötek korumaa ölçütlere naz;ı:-an t:ırueler ve anlaşmazlıkl:ın çözmenn resm yöntemler üzernde durur. Örgütün başlangıçt:ı hzmet sektörlerne odaklanışı kazançlı telekomünkasyon pyasasına ışık tutmuştuama şind yağlı dn külturc çevryor. Kanada ve Fransa kültürel meseleler DTÖ'deo çı.k..ınp UNESCQ'nun lg alanına yerleştrmeye çalışbk.lannda çok az destekle karşlla*b1:ır. Sanat eserler ve uluslararası hracat denetmleı; gb mallat ve blgler kısa süre önce GAITtan Ç'.karuara.k tcar görüşmelern yaz'.lılığından k.ıçınan ama onun araçsa1lığuun ve sonuçlanıun dernlemesne çne şledğ ulusaj egemenlğn ekonom ötes sorunbnyla br ILl.:.te DTÖ'ye havale edld. 1997de DTÖ br Türkye'de ABD flm gelrlernn verglendrlmesne dar (Wı/DS-l3 - bunu muteakp özelolarak anlaşmaya varıldı) ve djger Sports Illustraled dergsn:-ı Kanada versyonuna dar olmak uzere k VJk.a le kültür endüstrlerne lk büyük harekatını gerçekleştrd. Örgüt Kanada'mn dergye tarfe uyg-...ılay:ım.ıy:ıcagına çünkü bunun rekla.m verenler yerel peryodk yayınlardan uzlk tuttuğuna hükmett. Bu vak.1 DTÔ'nun kültürel hücumunun başlangıo olarak görülür. Yen ABD hamles se kültürel meseleler fkr mülkyetn her şey kendmde toplayjn dogasma hapsebnektr böylece ABD televzyon programlannı telf haklanna saygı göstermekszn yenden yayınl"yan Yunanstan'la r.'

9 DTO'de hesaplaşabldl Bu durum Yunan hukqmetn tel~vjz_ yon patent haklan yas<ısliu çıkarmasıve daha sonrasında yasayı çgneyen televzyon stasyonlannı kap~tması çn harek:!te geçrd (:!). Gerç Hzmet Tcaret. Genel Andlaşması'run (GATS General Agreement on Trade n Servces OTO'nün Uruguay Toplanhsından ç.kan hzmet tcaret protokülü) pyasaya kab.y grş olması le ulusal ve yabancı hzmet sağlayıcılan arasında ayruno.lı..'< yapı.1mamasl'"ubeyan etmesne rağmen bu prensplerden belrl hzmetl~rn dışta tutulması çn boşluk buakıyor. Bu rn.:!.nevra alanından AB'nn flmler çn kota uygulaması gb durumlarda yararlanwyor. Ancak 2000 Ocak ayından ber OTO. mallann ve hzmetlern "dünya çapında özelleştrmeyve devlet müdahalesnn kalkmasını kollayacak" lberalz.asyonunu ve genş br ş faalyet ksvesne bürünerek demokratk denetmn dzgnlenınesnhedefleyen 2002 yılı sonuna kadar sürecek br görüşmeler toplantısı olan GAT5 200J' yönetyor. Öneml br mesele de sanal mallardır. Görsel-ştsel hzmetler elektronk tcaret blşm ve eğlence gb kavramlar tarafından özümsendkçe mallar ve hzmetler arasındak ayrun bularuklaşıyor. AB ABD"nn yen letşm hzmetlerne serbest pazar erşmnde ısrar etmek yoluyla Brlğn "Sınır Tanımayan Televzyon" yönergesnn ahım oymak çn nternet Truva atı gb kullanarak snemaya ve televzyona zorla ortak olmasından korkmaktadır. ABD DTO'de oyuncağıyla oynayan br çocuk gbdr bütün dğer ülkelerden daha çok şkayet formunu doldurduğu çn gururlanır ve çoğu zaman herkese baskın çıkmıştır. Eğer uluslararası tcaret kurumlan yoluyla kültürel syasalan yok etmey başaramayacak olursa dye \B'y müeyyde uygulanacaklar çn oluşhuduğu Specal 301 Oncelkle Izlenecekler Lstes"ne yazrruşb.r. Burada da br çocuk zhnyet vardır bu sefer de en nefret ettğ arkadaşlanyla gerçek ya da hayal ürün -kötülüğün"lstesn tutmaktadır. Artık saf/tam rekabete dar yüksek kuramsal baglanmışlığına ragmen syas baskılar GAlTın serbest tcaret bütünlüklernn arkeolojk sanatsal ve tarhsel örneklernn göster.::lğ yolu çok az dkkate aldığı anlaşılıyor. Günümüzde kültür yalnızca br syas baskı meseles değldr - metalaşbnna çn br kategor daha Ekmnde Washngton DTÖ'nün Hzmet Tcaret Konseyne sözde dajı:::ı muazzam çe~tllkte sanatsal üretm mümkün kılacak. "açık ve varsayılablr br ortam güvences ve~ tetek sektörün süregelen büyümes"nde Örgüte yardımcı olmasını umduğu br çerçeve sunan "Görsel-Iştsel ve lgl Hzmetler" başlıklı resm br belge gönderd Bunun Brleşk Devletler'n lassez-fare syasetnn anahtan olduğu açıktır. Ancak artık aynı kuvvetle karşılayan br meşrulukda tanıruyor.du yan bu çevredekler "kültürel degerler ve kmlgn korunması"na özen göstennelyd npkı ulustann kend fnansal ss temlerndek yerel htyat kurallann denetmn yapması gb. Bu dğer ülkelern medya yapımatan tarafından ulusal snemalar ve gösterrnclet çn devlet desteg lnak adına kültürelellğın snk kullanımı gb bwjuvm adına ulusal çıkarlar çn yen br yardım steğ olarak görülmeye devam edyor. Kamu görevw;rnn DTÖ yaranna şe koşulmasınaek olarak uluslararası egemen sınıf kend partlern tutuyor. İlk toplantısuu 1999 EylUl ayında yapan Elektronk Tcaret üzerne Küresel İş Dyaloğu DTÖ'yle paralel mecburyetler üzernden şlyor. Cees Holmelnk bu buluşmayı "Medyanın ve IT endüstrsnn en üst SOO yönetcs (aral:ınnda Tme Wamer Berte!smann Nok.a AOl ve Japon r-nt'nm yönetm kurulu başkanlan vardı) k.-üıtürel çuş lderlg verglendrme ver. koruması fkr mult.ayet haklm tarfeler blşm güvenlğ ve sahclgn lurutlama gb syas gündemler tar~b... Temel olar.ık küresel ş dünyası lderlen hük.ılmetlere SberUzay'ın koruyuculuğu çn neler yapmalan gerektgn söyledler" ~eklnde anlanyor Buradcı haz.ı.r bulunan 100 hükümet temslcsnden tek brne ble gözlemcll;. dışında sıfat verll-ned. ÇUŞ lderlğ stratejler ve syns öncelkler ~ekllendrme.'k çn "sadece özel sektörden gelen temslclerden oluşan 29 üyelk yönlendrme ksimsyonu kurdu" EndüstrnL'l kılavuzluğundak temel 5yasalar arasında se ntemel-w'erglernn kaldınmsıme-tcaret anlaşmazlıklannda üçüncü taraf zorunluluğu yla brlkte şfre çözme yazılımlarmdak thalat kısıtlamalannın kaldınlması ve Küresel İş DyaJogunun küresel tcaret çn engelolarak karşı çıkhğı AB özel hukukunun yu.muşahlrnasıvar. 197O'lern ortasından ber evrlmekte olan küresel ekonomk sstemde Kuzeydek suufsal sürtüşmeler başka yerlerdek kaptalst olmayan sstemlern yern alan ulusaşın sermayey destekled Devlet müdahales ve dğer mekanzmalar dünya tcaretn lberalleştrrneksosyalzm kapsamak k.:ıptalst yayılmaya uygun düşen yasalan desteklemek ve dünya pyasalannı gruplandınnakçn ~e koyuldu (Telf hak1annın uyumlulaştınl~ ması çn bakınız dördüncü bölüm). AB ve dger tcaret gruplaşmalandahl olmak üzere dünya pazarlan 198O'Ierde ve sonrasında serbest tcaret rejmiernn desteklenmes çn çoköneml olmuştu (gerç o dönemde serbest tcaret savaş sonrasındak çej'tek yüzyıllık dönemn ötesne geçememşt). Şrket Lktdaruun byurnes o kadar güçlüdür k şrketler tcaret ka~ısındak ulusal sııurlann kaldınlmasınıtalep edeblrler; yabana sermayenn ve dövz pyasalarının yayılması pyasanın lehne ola. cak şeklde ekonomk kararların ulus devlet bağlarnı ~ında alındığı anlamına gelr. 1994'te dünyanın en büyük yüz ekonoms ulus devletlere değl çuş'lara "att" Bl.\ kncsne ah olan dört yüz ekonom sabt sermayenn üçte ksne ve toplam tcaretn yüzde 70'ne sahptr. Ancak yalnızca ÇUŞ sa~lannın ve mülklernn üçte ksnden daha fazlasına ev sahplğ yapan ABD Bab Avrupa ve Japonya ÇUŞ faalyetlernde anahtar bölgedr Başka yerlerdek doğrudan yabana yatınm sınırlıdır. Belk de her yrm ÇUŞ'lan br gerçekten küreselolarak çalışır. ÇUŞ'lar etrafta marjnal fayda arayarak dola~ırlarve blneblen le denetleneblenden uz.aklaşırlar- böylece yabana yatınml patlaması1994'ten sonrak üç yılda ABD'ye akan ÇUŞ parasında yüzde Wlık arnş görürken dğer bçmdek yab..-un Lngltere Hollanda Kanada Fransa ve Avustralya'da brnc suadaydı. Pyasayı ülkeszleştrdbr hareket olarak. görmek sınırsız br dünyayı gündeme getrmez ama devletn dönuşumü amamına gelr Yapısal uyadama ve lberalleşmeyoluyla devletler ulusal dan çok kürı~sel ekonomk lşkler yönetecek syasalm benmsedler. Bu syasa ulus devlet dahlndek toplumsal kararlılık ve çevresel güvenlk pahasına küresel para ve meta döngülern kolaylaştırdı.temel düzlemde Yen Uluslararası Kültürel İşbölümü'nudesteklemeyen herhang br küıtürel syasaya k.ırşı köru nyetllğeve kçümsemeye ön ayak olacak ulusal ve küre sel küıtürel syasanın yönü üzerne ta.rtı.şma açmaya ıorlacwar. Bugünün baskın neo-lberal "Washngton Konsensus" son yanm yüzyılın anahtar syas-ekonomk sorularının hakkından geld (OTO ve Küresel Tcaret Dyaloğu'yla brlkte artık MKonferans!ar"a daha az htyaç duyuluyor) 197D'lern sonundan ber hakm olan Konsensus serbest tcaret karşılaştırmalı avantajı fnans pyasajanndak denetmn kalkmasıruve düşük enflasyonu desteklyor. Büyük bunalım günlerne göre'dünya çapındak büyümenn daha yavaş ve eştszlğn daha fazla olmasından tabü k sorumludur. İş güvenlğve gerçek cretler duşerken çalışma saatler artıyor yılıyla brlkte Amerkalılar yılda yaklaşık ortalama 2000 saat çalışıyorlardı; İsveç ve Amerka zorunlu çalışma saatlernn artınldıgı sayılı gelşmş lkelerdr (ortalama yıllık çalışma saat Fransa'da 1809'dan 1656'ya Japonya'da 2l2rden 1889'a ve Norveç'te lslı'den 1399'a düştü (ILO 1999») Ayru zamanda 1997 yılında dünya nüfu5wlun en zengn yüzde 2O's en yoksuııara göre 74 kat fazla kazanıyordu; bu rakam 199D'da 60 kata ve 1960'dak " l "

10 ;:.' ~ ;;ıl 'j!!.:: '.' :!. ;1' 1::1' ı! " "!ı : katı. göre artm:şb. Ancak ~Komcnsü5" 199ü'lann sonunda ucradıın rurlü çeş:tl felakete (Mek.sk..J GÜneydoğ"...ı Asya Rusya v~ Bre~ly]) r:ıgmen hala örnek syasa olarak selamlaruyar. Tekrarlanan b.'l.~an5\zıj.k!ardenge noktasırun s;ığbnac:ığı"uzun v:ıdey" güvenle bek1e}p curan savunucul:ın t:::ırafındansapma olarak varsayılıyol ~Kon5ensüsH. neo-lberalzmrıbreysel özgürluk pazar yer ve ekonomk meselelere asgar devlet müdah.:ıles manlrasında kends..j buluyor. Bu da sermayenn ulusal sınırbr dl..'lına k..j.qtl;!~u.-malıengelsz akı;! Ye ekonom:y brlkte yöneten emek. ser:naye ve devletn reddyes çn entelekruel brut sağlıyor. Bazı eleştrmenler serm:ıyenn rastgele doğasının kçfunsendğn pek de "muzaffer yerel otorte" sayılamayacakbr dz ulus devletn dar yeteneğnn bölgesel blokj:ula zayulatılma.k yerne ku\'vetlcnmesyle brlkte aslında ulus devlern ÇUŞ'lann dgzenlenmes çn çok öneml olduğunu dda ed yorlar. Düny.1nı.. pek çok yernden nsanlar bu sonuncusuna hem ekonomk müsa<!de hem gerye dönüş çn gözlern dkmeye devam edyor. "Kaptalzm ve ülkesellk" arasındak lşknn de<ışınt'sne rağmen GS'n hakmyetndek devletlerırası varlddjrca dare edlmes devam edyor. Örneğn sermaye pyasalan ulusal üstdenetm ve dü.zenl~meyle brlkte ulus lararası ölçekte ~lyor; onlann erşebjecekler ulusaşın mesafelere dar tüm ;ıkl;:ı geleblr tasanjar çn hal;:ı bçmsel dareye htyaç var. Sözde örnek gösterlecek br açık pazar model olan Kuzey AmerLı Serbest Tcaret AndJaşması'nın (North Amercan Free Trade Agr-eement/Trado de Lbre Comerdo Norteamer.:::ano NArıA) "yürutüleblmes H çn yalnız bn sayfadan fazı" d:ır kurala htyaç duyarken son CAn toplamda sekz yüz ell klo çeken yrm bn sayfalık protokolü çeryordu~ Yah.nmla lgl oldugu kadanyla çağırntz kuresel değl uluslarar;:ısı çlgdlr ve hükümetler sorun olmaya devam edyor. Aynısı Hollywood gderlen çn de sözkonusudur. Sonuç Küreselleşme/lnözü ha/k/arın kültürlcrnı- yaşııır.a bçmlern ut' muııev c!~ğer!l!rl1tehdt edel Butı tüketm kü/tür.:.lnun hegemaıyası kı/cnr brkıjç zengn devletn özellkle Amerkn Brleşk Deuletl!T'nn I!kononık hegemonyasmııı so.ganmusıdır. (Tarık Azz Irlk Başbakanı aktaran Landers 2000) "Df~vlet küresel arenada önde gelen br syas aktör olmaya devam edyor" ama "devletlern kümelenmes.._ artık. küresel syas;"! sürelnn denetmnde değl" denldğ noktaya v:ırdtk. Bunun yerne temel olar:;ık normam olmayan br sstem var bankılar şrketler ve fnans tüccarlan tarafından dare edlyor. Merkez ve perfer bubnü~..laşb sermayenn uzamsa! hareketlj~ ğ hızlandı emeğn stratejk kuvvetnn ç boşaldı devletn gücü sennayey sınu ötesne taşuna yeteneğne sıkışbnldl. Yen UlusbrarOl:;1 Kültürel şbölümü'ne enıegrasyon çn hala özgün ulusal bçmler ku!..lanma yoluna gdlmeye devam edlmesne rağmen ulaşım ve blşm teknolojler le kayıtsızlaşma eğlm ler sayesnde sermaye ve emek ar:ısındak karlılık ve ktdar lşklernde temel br def>.şm yaşandı. Ulus devletn ortadan kalkışı ve uluslar:ırası egemenlğn ortaya çıkışı geçtğ.rnz yüzyılda nıtn br şeklde (ve yanlış açıdan b.:ıkılarak) öngörülmüştü. Devletler brbr ardına ort.:ıya çı.kb.kça onlarm varaca~ noktayı duyuran söylem ble daha ısara oluyor. \.ma 'görmüş oldugumuz gb yen let.şm teknolojjeryle mülkyet ve denetm şablonlannm ulus larar.ısılaş.m.::ısı. küresd d;ısporalann çe.ştllğndek ve kaps.:ımındak art:şlar devletn duzenjeyc ve harekete geçrd bi h~k'~k~.:ıı varl!k olarak Önemn arb.nyor. Her devletn ayrıksı kımlık.!erden ulusal öznellk yaratmaya dar büyüyen htyaa bunun k.:ı.nıhdlr Bell.:. de uhıslararasllaşma devletlern çoklu etn.ı:. kmlku halkjan:ıa adyet yarjtm:ıda gösterdkler becerde ve bu halk.la.'1.il devlet temsl çn yen bçmler a:amdk çn sarf ettkler emekle olduğu bdar y ö~ekjenemez. Sadece koekt! krnlk sorunbn do1:ıyıs:yla değl Yen V1uslararası Küıtürel İşböICunü'ne yol açmak ve onu üretmenn madd gerçeklğnedenyle ekran endustr1er bu düzlemde çok önem l aktörlerdr. Hollywood'da etkn olan büyük. ş.rketler AOL Tme Wamdın küreselleşme reçetesn uyguluyor: Dünya çapındal yen pa::arlara greblmek çn yatay yayılma bağını S12 yapımejar1a çalışabjmek çn dkey yayılma rskjer yaymak ve kl1ptalzasyonu artırmak çn yabana YJb..nmalarla ortaklık. Bu bölumde kuresel Hollywood'un varlıguu ve gücunü açıklamaya çalışbk. Hakm konumunun ABD tarafından yürütülen kaptalst yayı..lmanm zengnlkleryle ve projeleryle ççe geçmesne rağmen drenş ba.şansızlık ve rekabet korkulanyla bu tahakküm L"'\..şü çıkışlıdır. Dger devletlern kultürel egemen lk nosyon101n ABD'nnkler kar~ısında çıkarlarına güç kazandınr.lma bu arada tekeld sermayey de desıekler. AB'nn kend kültlrel emek pazarlarmı br dereceye kadar şekl. lendrmes ve kend kültürel şgücünü Yen Uluslararası Kültı:.rel ~bölümü'ne getrmes zorunluluğu sadece ABD kültür endüstrlernn HoUywood'la Yen Ulusla:arası Kültlırel İşbölümü'nlm denetm çn rekabete devam ebnesıne hzmet edyor. Bu durum en çok uluslararası ortak Y01pL'Tllarda bell gnd.r. Bu arada br umanbr Avrupa'nınsyas geleneklen çn son derece hayat olan devletn kültllel egemenlğ.nosyonu "Br'ı.ksel usulü merkezleşmehle dıştan ve aynlı.kçı etnk gruplarla çten olmak üzere kz güçlerle z.ıj'l!latı.lıyor. Ekr"n tcaretnn etkler s:ıdece kültürel kmlklere değl kültür şçlernn bzz.at bedenlerne ve temayüuerne de damgasını vuruyor. Dana Polan'ın önermesndek gb HKüresdh:şme br soyutlama değl kend varoluş bçm yerel alanda etksn bırabn somu~ br faalyettr. Somut termlerle sunulsa ble küreselleşmenn bçm csm.leşm.ştr ve bu Olımleşme kendn yerelde göster's". Küresel HoUywood Yen Uluslarara51 Kultürel şbölümü'nü anlayln ve buna tepk gösleren varlıkjan dönüşnmne)' hedefleyen kuresel kaptalzmn br kurumudur. Notlar: (1) Baba George Bush'un bu düşüncey sahple~rnes çn br yılzyı1dan uzun br süre geçmes gerekceekt. (2) Ne bdar ronj<..t.r k bu türden lk. dava (\'Vf!DS16O/1) ABD'nn Jleyhne gelşt. DTÖ A.mer.\.an telf haklan yasasırun buyk şyerlernn telf hakkını ödemekszn yabancı sanatçıların kayıtlı eserlern çalmasmj zn vererek küresel tcaret kurallannı çğnedğn keşfett. (0) ÖU mllkıjlenn ya aldığı ktap: Global Hollywood Brtsh Flm Insttute Publshng YaZJrlar: Toby "fller Ntn Govl fo/ın MeMuma Rchard ı\-faxwel/.

İKİNCİ ÖĞRETİM KAMU TEZSİZ YÜKSEK LİSANS PROGRAMI

İKİNCİ ÖĞRETİM KAMU TEZSİZ YÜKSEK LİSANS PROGRAMI İKİNCİ ÖĞRETİM KAMU TEZSİZ YÜKSEK LİSANS PROGRAMI Anablm Dalı: Kamu PROGRAMIN TANIMI: Kamu Tezsz Yüksek Lsans Programı, kamu ve özel sektör sstem çersndek problemler ve htyaçları analz edeblecek, yorumlayacak,

Detaylı

MOBİPA MOBİLYA TEKSTİL İNŞAAT NAKLİYE PETROL ÜRÜNLERİ. SÜPERMARKET VE TuRİzM SANAYİ VE TİcARET ANONİM ŞİRKETİ

MOBİPA MOBİLYA TEKSTİL İNŞAAT NAKLİYE PETROL ÜRÜNLERİ. SÜPERMARKET VE TuRİzM SANAYİ VE TİcARET ANONİM ŞİRKETİ MOBİPA MOBİLYA TEKSTİL İNŞAAT NAKLİYE PETROL ÜRÜNLERİ SÜPERMARKET VE TuRİzM SANAYİ VE TİcARET ANONİM ŞİRKETİ 2011-2012-2013 MALİ yılına İLİşKİN YÖNETİM KURULU FAALİYET RAPORU ("Şrket") 01012011-31 ı22013

Detaylı

ANE - AEGON EMEKLİLİK VE HAYAT A.Ş.DENGELİ EYF

ANE - AEGON EMEKLİLİK VE HAYAT A.Ş.DENGELİ EYF AEGON EMEKLİLİK VE HAYAT A.Ş. DENGELİ EMEKLİLİK YATIRIM FONU FON KURULU ÜÇÜNCÜ 3 AYLIK FAALİYET RAPORU Bu rapor AEGON Emekllk ve Hayat A.Ş Dengel Emekllk Yatırım Fonu nun 01.07.2011 30.09.2011 dönemne

Detaylı

T.C. KEÇiÖREN BELEDİYE BAŞKANLIGI Mali Hizmetler Müdürlüğü BAŞKANLIK MAKAMINA

T.C. KEÇiÖREN BELEDİYE BAŞKANLIGI Mali Hizmetler Müdürlüğü BAŞKANLIK MAKAMINA l!l KEÇÖREN BELEDİYE BAŞKANLIGI KEÇöREN BELeDYES SA YI : M.06.6.KEç.O-31/2009KONU: Yetk Devr bo f.!200fd 6.1. BAŞKANLIK MAKAMINA Blndğ üzere O 1.01.2006 tarhnden tbaren tüm yerel yönetmlerde 31.12.2005

Detaylı

ANE-AEGON EMEKLİLİK VE HAYAT A.Ş.DENGELİ EYF

ANE-AEGON EMEKLİLİK VE HAYAT A.Ş.DENGELİ EYF AEGON EMEKLĐLĐK VE HAYAT A.Ş. DENGELĐ EMEKLĐLĐK YATIRIM FONU FON KURULU ÜÇÜNCÜ 3 AYLIK FAALĐYET RAPORU Bu rapor Aegon Emekllk ve Hayat A.Ş Dengel Emekllk Yatırım Fonu nun 01.07.2009 30.09.2009 dönemne

Detaylı

ENDÜSTRİNİN DEĞİŞİK İŞ KOLLARINDA İHTİYAÇ DUYULAN ELEMANLARIN YÜKSEK TEKNİK EĞİTİM MEZUNLARINDAN SAĞLANMASINDAKİ BEKLENTİLERİN SINANMASI

ENDÜSTRİNİN DEĞİŞİK İŞ KOLLARINDA İHTİYAÇ DUYULAN ELEMANLARIN YÜKSEK TEKNİK EĞİTİM MEZUNLARINDAN SAĞLANMASINDAKİ BEKLENTİLERİN SINANMASI V. Ulusal Üretm Araştırmaları Sempozyumu, İstanbul Tcaret Ünverstes, 5-7 Kasım 5 ENDÜSTRİNİN DEĞİŞİK İŞ KOLLARINDA İHTİYAÇ DUYULAN ELEMANLARIN YÜKSEK TEKNİK EĞİTİM MEZUNLARINDAN SAĞLANMASINDAKİ BEKLENTİLERİN

Detaylı

AEGON EMEKLİLİK VE HAYAT A.Ş. DENGELİ EMEKLİLİK YATIRIM FONU

AEGON EMEKLİLİK VE HAYAT A.Ş. DENGELİ EMEKLİLİK YATIRIM FONU AEGON EMEKLİLİK VE HAYAT A.Ş. DENGELİ EMEKLİLİK YATIRIM FONU FON KURULU ÜÇÜNCÜ 3 AYLIK FAALİYET RAPORU Bu rapor AEGON Emekllk ve Hayat A.Ş. Dengel Emekllk Yatırım Fonu nun 01.07.2012-30.09.2012 dönemne

Detaylı

Prof. Nermin ABADAN-UNAT Siyasal Bilgiler Fakültesi Öğretim Üyesi, Ankara Üniversitesi

Prof. Nermin ABADAN-UNAT Siyasal Bilgiler Fakültesi Öğretim Üyesi, Ankara Üniversitesi KİTLE İLETİşİM VE KÜLTOR* Prof. Nermn ABADAN-UNAT Syasal Blgler Fakültes Öğretm Üyes, Ankara Ünverstes Ktle letşm araçları çağımızda nanilmaz br sürat ve hacmde toplumsal "çıktı"larını arttınp, kültür

Detaylı

T.C. MİLLİ EGİTİM BAKANLIGI Sağlık İşleri Dairesi Başkanlığı 10. 03.2010 00747. ... VALİLİGİNE (İl Milli Eğitim Müdürlüğü)

T.C. MİLLİ EGİTİM BAKANLIGI Sağlık İşleri Dairesi Başkanlığı 10. 03.2010 00747. ... VALİLİGİNE (İl Milli Eğitim Müdürlüğü) T.C. MİLLİ EGİTİM BAKANLIGI Sağlık İşler Dares Başkanlığı SA YI : B.08.0.SDB.0.ll.00.00/ KONU: Beslenme Dostu Okullar Projes 10. 03.2010 00747... VALİLİGİNE (İl Mll Eğtm Müdürlüğü) İlg: a)bakanlığımız

Detaylı

İşletmeye Giriş. Ekonomik Fonksiyonlarına na göre; g. Mal Üreten. İşletmeler Hizmet Üreten Pazarlama İşletmeleri

İşletmeye Giriş. Ekonomik Fonksiyonlarına na göre; g. Mal Üreten. İşletmeler Hizmet Üreten Pazarlama İşletmeleri İşletme BölümüB Yönetm ve Organzasyon Anablm Dalı İşletmeye Grş Ders Notu - 4 Öğr. Grv.. Dr. M. Volkan TÜRKERT vturker@marmara marmara.edu..edu.tr www.volkanturker volkanturker.com..com.tr İşletmelern

Detaylı

YÜKSEK LİsANS VE DOKTORA PROGRAMLARI

YÜKSEK LİsANS VE DOKTORA PROGRAMLARI , EK-A YÜKSEK LİsANS VE DOKTORA PROGRAMLARI Değerl Arkadaşlar, --e------ Bldğnz üzere, ş dünyası sthdam edeceğ adaylarda, ünverste mezunyet sonrası kendlerne ne ölçüde katma değer ekledklern de cddyetle

Detaylı

AİLEM VE ŞİRKETİM. Piyasalardan Haberler (Sayfa 9) Aile Şirketlerinde Kavganın Faturası 300 Milyar Dolar. Türkiye'ye En Çok Yatırım Yapan Ülkeler

AİLEM VE ŞİRKETİM. Piyasalardan Haberler (Sayfa 9) Aile Şirketlerinde Kavganın Faturası 300 Milyar Dolar. Türkiye'ye En Çok Yatırım Yapan Ülkeler Sayı 72 Eylül Ekm 2015 AİLEM VE ŞİRKETİM Türkye de İnovasyon (Sayfa 2-3) Teknoloj Üreten Türkye Çalıştayı (4-5) - H. Erkan Uncu - CGS Center Fnansal Yönetm Hzmetler Kıdeml Uzman Dünya da İnovasyon (6-7-8)

Detaylı

CUMHURİYET DÖNEMİ TÜRKİYESİNDE MALİYE BİLİMİNDE YAŞANAN GELİşMELER. Ahmet Burçin YERELi*

CUMHURİYET DÖNEMİ TÜRKİYESİNDE MALİYE BİLİMİNDE YAŞANAN GELİşMELER. Ahmet Burçin YERELi* CUMHURİYT DÖNMİ TÜRKİYİND MALİY BİLİMİND YAŞANAN GLİşMLR Ahmet Burçn YRL* İçnde bulunduğumuz yüzyılın şu son günlernde, gerye dönüp baktığımızda yaşanan sosyal ve teknk gelşmeler tbaryle yrmnc yüzyılın

Detaylı

ÇOKLU REGRESYON MODELİ, ANOVA TABLOSU, MATRİSLERLE REGRESYON ÇÖZÜMLEMESİ,REGRES-YON KATSAYILARININ YORUMU

ÇOKLU REGRESYON MODELİ, ANOVA TABLOSU, MATRİSLERLE REGRESYON ÇÖZÜMLEMESİ,REGRES-YON KATSAYILARININ YORUMU 6.07.0 ÇOKLU REGRESON MODELİ, ANOVA TABLOSU, MATRİSLERLE REGRESON ÇÖZÜMLEMESİ,REGRES-ON KATSAILARININ ORUMU ÇOKLU REGRESON MODELİ Ekonom ve şletmeclk alanlarında herhang br bağımlı değşken tek br bağımsız

Detaylı

T.C. KADİR HAS ÜNİvERSİTESİ REKTÖRLÜ('JÜ

T.C. KADİR HAS ÜNİvERSİTESİ REKTÖRLÜ('JÜ Sayı Konu...12.30 : B.30.2.KHU.0.00.00.00- : Özürlü Öğrencler hk. KADİR HAS ÜNİvERSİTESİ REKTÖRLÜ('JÜ VEDİ L~.10. 20 0 5 Yükseköğretm Kurulu Başkanlığına Ilg: 14.09.2009 tarh 29515 sayılı yazınız. Yükseköğretm

Detaylı

T.C. AİLE ve SOSYAL POLİTİKALAR BAKANlIGI. SOSYAL YARDIMLAR GENEL MÜOÜRlÜGÜ ÜSKÜOAR SOSYAL YARDıMLAŞMA VE DAYANIŞMA VAKfı HANE BEYAN FORMU.

T.C. AİLE ve SOSYAL POLİTİKALAR BAKANlIGI. SOSYAL YARDIMLAR GENEL MÜOÜRlÜGÜ ÜSKÜOAR SOSYAL YARDıMLAŞMA VE DAYANIŞMA VAKfı HANE BEYAN FORMU. AİLE ve SOSYAL POLİTİKALAR BAKANlIGI SOSYAL YARIMLAR GENEL MÜOÜRlÜGÜ ÜSKÜOAR SOSYAL YARıMLAŞMA VE AYANIŞMA VAKfı Sayı Hane No Referans No : T.C. Kmlk No Adı Soyadı oğum Tarh / Yer Yaşı Cep Telefon No Telefon

Detaylı

Dersin Yürütülmesi Hakkında. (Örgün / Yüz Yüze Eğitim için) (Harmanlanmış Eğitim için) (Uzaktan Eğitim için)

Dersin Yürütülmesi Hakkında. (Örgün / Yüz Yüze Eğitim için) (Harmanlanmış Eğitim için) (Uzaktan Eğitim için) Ders Kodu Teork Uygulama Lab. Uluslararası Muhasebe ve Fnansal Raporlama Standartları Ulusal Kred Öğretm planındak AKTS 344000000000510 3 0 0 3 6 Ön Koşullar : Bu dersn ön koşulu ya da yan koşulu bulunmamaktadır.

Detaylı

TEİAŞ Türkiye Elektrik İletim Anonim Şirketi. İletim Sistemi Sistem Kullanım ve Sistem İşletim Tarifelerini Hesaplama ve Uygulama Yöntem Bildirimi

TEİAŞ Türkiye Elektrik İletim Anonim Şirketi. İletim Sistemi Sistem Kullanım ve Sistem İşletim Tarifelerini Hesaplama ve Uygulama Yöntem Bildirimi İletm Sstem Sstem Kullanım ve Sstem İşletm Tarfelern Hesaplama ve Uygulama Yöntem Bldrm EK-1 TEİAŞ Türkye Elektrk İletm Anonm Şrket İletm Sstem Sstem Kullanım ve Sstem İşletm Tarfelern Hesaplama ve Uygulama

Detaylı

SALTANAT LOZAN ANT.notebook. March 13, 2014 LOZAN BARIŞ ANTLAŞMASI ( 24 TEMMUZ 1923 ) HANGİ KONULARDAN TAVİZ YOK?

SALTANAT LOZAN ANT.notebook. March 13, 2014 LOZAN BARIŞ ANTLAŞMASI ( 24 TEMMUZ 1923 ) HANGİ KONULARDAN TAVİZ YOK? LOZAN BARIŞ ANTLAŞMASI ( 24 TEMMUZ 1923 ) 1. TBMM saltanatı kaldırarak İtlaf Devletlernn kllk çıkartma oyunları bozuldu. 2. Konferansın İzmr'de toplanması teklf reddedld. Neden İzmr :...... 3. Konferansa

Detaylı

DENTAŞKAGITSANAViANONiM ŞiRKETi'NiN 06.01.2015 TARiHiNDE VAPILANOLAGANÜSTÜGENELKURUL TOPLANTı TUTANAGI

DENTAŞKAGITSANAViANONiM ŞiRKETi'NiN 06.01.2015 TARiHiNDE VAPILANOLAGANÜSTÜGENELKURUL TOPLANTı TUTANAGI ~ AShna Uygunaur DENTAŞKAGITSANAVANONM ŞRKET'NN 06.01.2015 TARHNDE VAPILANOLAGANÜSTÜGENELKURUL TOPLANTı TUTANAGI N20050 9 O 8 Ocak 2015 Dentaş Kağıt Sanay Anonm Şrket'nn Olağanüstü Genel Kurul toplantısı

Detaylı

Başkanı Ümit Boyner, Müstakil Sanayici ve İşadamları Derneği (MÜSİAD) Başkanı Ömer Cihad Vardan, Türkiye İhracatçılar Meclisi (TİM) Başkanı Mehmet

Başkanı Ümit Boyner, Müstakil Sanayici ve İşadamları Derneği (MÜSİAD) Başkanı Ömer Cihad Vardan, Türkiye İhracatçılar Meclisi (TİM) Başkanı Mehmet DOSYA >> Türkye nn 4 yıllık sanay stratejs açıklandı. Sanay ve Tcaret Bakanlığı tarafından hazırlanan Türkye Sanay Stratejs Belges, 2011-2014 yıllarını kapsıyor ve 72 eylemden oluşuyor. Stratej Belges,

Detaylı

İl Özel İdareleri ve Belediyelerde Uygulanan Program Bütçe Sistemi ve Getirdiği Yenilikler

İl Özel İdareleri ve Belediyelerde Uygulanan Program Bütçe Sistemi ve Getirdiği Yenilikler İl Özel İdareler ve Beledyelerde Uygulanan Program Bütçe Sstem ve Getrdğ Yenlkler Hayrettn Güngör Mehmet Deınrtaş İlk 2 Mayıs 1990 gün ve 20506 sayılı, kncs 19 Şubat 1994 gün ve 2 ı 854 sayılı Resm Gazete'de

Detaylı

ISBN 978-975 19 4482-5 (basılı nüsha)

ISBN 978-975 19 4482-5 (basılı nüsha) ISBN 978-975 19 4482-5 (basılı nüsha) Bu Çalışma Devlet Planlama Teşklatının görüşlern yansıtmaz. Sorumluluğu yazarına attr. Yayın ve referans olarak kullanılması Devlet Planlama Teşklatının znn gerektrmez;

Detaylı

ULUSLARARASI HUKUK LİSANS DERS İÇERİKLERİ

ULUSLARARASI HUKUK LİSANS DERS İÇERİKLERİ ULUSLARARASI HUKUK LİSANS DERS İÇERİKLERİ Ders (Dersn adı) Meslek İnglzce 1 Süre (Dersn Süres) Ders Toplam Süreler (4 Yıl / 8 Dönem Olacaktı r.) 1. güz Kapsam (Dersn Btrlmes le Gerçekleşe cek Ednm) Hukukçular

Detaylı

EK-1 01 OCAK 2014 TARİHLİ VE 28869 SATILI RESMİ GAZETEDE YAYINLANMIŞTIR.

EK-1 01 OCAK 2014 TARİHLİ VE 28869 SATILI RESMİ GAZETEDE YAYINLANMIŞTIR. EK-1 01 OCAK 2014 TARİHLİ VE 28869 SATL RESMİ GAETEDE YAYNLANMŞTR. Bu Doküman Hakkında TEİAŞ Türkye Elektrk İletm Anonm Şrket İletm Sstem Sstem Kullanım ve Sstem İşletm Tarfelern Hesaplama ve Uygulama

Detaylı

TEKLİF MEKTUBU SAĞLIK BAKANLIĞI_. '.. m

TEKLİF MEKTUBU SAĞLIK BAKANLIĞI_. '.. m SAĞLIK BAKANLIĞI TC Kayıt No: 133709 TURKIYE KAMU HASTANELERI KURUMU ı TRABZON ILI KAMU HASTANELERI BIRLIGI GENEL SEKRETERLIGI Kanun Eğtm Araştırma Hastanes TEKLİF MEKTUBU Sayı : 23618724 12.10.2015 Konu

Detaylı

01.01.2015 tarih ve 29223 sayılı Resmi Gazetede yayımlanmıştır. TEİAŞ Türkiye Elektrik İletim Anonim Şirketi

01.01.2015 tarih ve 29223 sayılı Resmi Gazetede yayımlanmıştır. TEİAŞ Türkiye Elektrik İletim Anonim Şirketi 01.01.2015 tarh ve 29223 sayılı Resm Gazetede yayımlanmıştır. Bu Doküman Hakkında TEİAŞ Türkye Elektrk İletm Anonm Şrket İletm Sstem Sstem Kullanım ve Sstem İşletm Tarfelern Hesaplama ve Uygulama Yöntem

Detaylı

Resmi Gazetenin 29.12.2012 tarih ve 28512 sayılı ile yayınlanmıştır. TEİAŞ Türkiye Elektrik İletim Anonim Şirketi

Resmi Gazetenin 29.12.2012 tarih ve 28512 sayılı ile yayınlanmıştır. TEİAŞ Türkiye Elektrik İletim Anonim Şirketi İletm Sstem Sstem Kullanım ve Sstem İşletm Tarfelern Hesaplama ve Uygulama Yöntem Bldrm Resm Gazetenn 29.12.2012 tarh ve 28512 sayılı le yayınlanmıştır. TEİAŞ Türkye Elektrk İletm Anonm Şrket Bu Doküman

Detaylı

T.C. SİNCAN KA YMAKAMLIGI Milli Eğitim Müdürlüğü TÜM OKUL MÜDÜRLÜKLERİNE SİNCAN

T.C. SİNCAN KA YMAKAMLIGI Milli Eğitim Müdürlüğü TÜM OKUL MÜDÜRLÜKLERİNE SİNCAN T.C. SİNCAN KA YMAKAMLIGI Mll Eğtm Müdürlüğü Bölüm: Özel Eğt. Reh. ve Danış. Hz. Sayı : 850144831160/"6~ r Konu : Rehberlk ve Pskolojk Danışma Hzmetler Yıl Sonu Raporu ve Okullarda Şddetn Önlenmes Dönem

Detaylı

i 01 Ekim 2008 tarihinde yurürlüğe.giren 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık

i 01 Ekim 2008 tarihinde yurürlüğe.giren 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık . '" ıo:."'. >.. ~. T.C. BAŞBAKANLIK Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Genel Müdürlüğü Sayı, Konu :B.02.ı.SYD.0.08.300.5990/8237 :tılkemz Vatandaşı Olmayan ve Muhtaç Durumda Bulunan Yabancılara S\'D Vakınarından

Detaylı

T.c. MALİYE BAKANLIGI. KÜTAHYA VALİLİGİNE (Defterdarlık Personel Müdürlüğü)

T.c. MALİYE BAKANLIGI. KÜTAHYA VALİLİGİNE (Defterdarlık Personel Müdürlüğü) Sayı : 7291 1396-903.99-E.1 16043 Konu : Seyahat Kartları T.c. MALİYE BAKANLIGI Gelr İdares Başkanlığı İnsan Kaynakları Dare Başkanlığı SÜREl 04/12/2015 KÜTAHYA VALİLİGİNE (Defterdarlık Personel Müdürlüğü)

Detaylı

Türkİye İçİn Düşük Karbonlu

Türkİye İçİn Düşük Karbonlu BU RAPOR WWF-TÜRKİYE VE SABANCI ÜNİVERSİTESİ İSTANBUL POLİTİKALAR MERKEZİ STIFTUNG MERCATOR GİRİŞİMİ NİN İŞBİRLİĞİYLE HAZIRLANMIŞTIR. Türkİye İçİn Düşük Karbonlu KALKINMA Yolları ve Öncelİklerİ WWF-TÜRKİYE

Detaylı

Basel II Geçiş Süreci Sıkça Sorulan Sorular

Basel II Geçiş Süreci Sıkça Sorulan Sorular Basel II Geçş Sürec Sıkça Sorulan Sorular Soru No: 71 Cevaplanma Tarh: 06.03.2012 İlgl Hüküm: --- Konu: Gayrmenkul İpoteğyle Temnatlandırılmış Alacaklar İçn KR510AS Formunun Doldurulmasına İlşkn Örnek

Detaylı

BAŞLIK: AVRUPA BĐRLĐĞĐ SÜRECĐNDE KIBRIS MESELESĐ VE TÜRKĐYE ĐLE GÜNEY KIBRIS ARASINDAKĐ POTANSĐYEL TĐCARETĐN ÇEKĐM TEORĐSĐ YÖNTEMĐ ĐLE TAHMĐNĐ ÖZET

BAŞLIK: AVRUPA BĐRLĐĞĐ SÜRECĐNDE KIBRIS MESELESĐ VE TÜRKĐYE ĐLE GÜNEY KIBRIS ARASINDAKĐ POTANSĐYEL TĐCARETĐN ÇEKĐM TEORĐSĐ YÖNTEMĐ ĐLE TAHMĐNĐ ÖZET YAZAR ADI-SOYADI: HALĐL UÇAL BAŞLIK: AVRUPA BĐRLĐĞĐ SÜRECĐNDE KIBRIS MESELESĐ VE TÜRKĐYE ĐLE GÜNEY KIBRIS ARASINDAKĐ POTANSĐYEL TĐCARETĐN ÇEKĐM TEORĐSĐ YÖNTEMĐ ĐLE TAHMĐNĐ ÖZET Türkye nn dış lşklernde

Detaylı

Kısa Vadeli Sermaye Girişi Modellemesi: Türkiye Örneği

Kısa Vadeli Sermaye Girişi Modellemesi: Türkiye Örneği Dokuz Eylül Ünverstes İktsad ve İdar Blmler Fakültes Dergs, Clt:24, Sayı:1, Yıl:2009, ss.105-122. Kısa Vadel Sermaye Grş Modellemes: Türkye Örneğ Mehmet AKSARAYLI 1 Özhan TUNCAY 2 Alınma Tarh: 04-2008,

Detaylı

QKUIAN. SAĞLIK BAKANLIĞI_ KAMU HASTANELERİ KURUMU Trabzon Ili Kamu Hastaneleri Birliği Genel Sekreterliği Kanuni Eğitim ve Araştırma Hastanesi

QKUIAN. SAĞLIK BAKANLIĞI_ KAMU HASTANELERİ KURUMU Trabzon Ili Kamu Hastaneleri Birliği Genel Sekreterliği Kanuni Eğitim ve Araştırma Hastanesi V tsttşfaktör T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI KAMU HASTANELERİ KURUMU Trabzon Il Kamu Hastaneler Brlğ Genel Sekreterlğ Kanun Eğtm ve Araştırma Hastanes Sayı ı 23618724/?ı C.. Y** 08/10/2015 Konu : Yaklaşık Malyet

Detaylı

Sayı: 2010/122 Konu: Türkiye Yüzer Sergisi 29 Nisan 2010

Sayı: 2010/122 Konu: Türkiye Yüzer Sergisi 29 Nisan 2010 Sayı: 2010/122 Konu: Türkye Yüzer Sergs 29 Nsan 2010 Değerl Üyemz, Türkye Otelcler Federasyonu (TÜROFED) tarafından Derneğmze gönderlen Başbakanlık AB Genel Sekreterlğ Svl Toplum, İletşm ve Kültür Başkanlığı

Detaylı

ANKARA UNION OF TRADESMEN AND CRAFTSMEN CHAMBERS

ANKARA UNION OF TRADESMEN AND CRAFTSMEN CHAMBERS ANKARAESNAFveSANATKARLARODALARBRLö ANKARA UNION OF TRADESMEN AND CRAFTSMEN CHAMBERS onu: : 242/ 801 YETERLLGEDAYAl STHDAM PROJES BIRLIGIMIZ PROJESAHIBIDIR Ankara: 9 Nsan 2009 ((ÖnernC ODALARIMlZA(33) ve

Detaylı

KİRALIK OTOMOBİL YATIRIMLARINA UYGULANAN DEVLET YARDıMLARı

KİRALIK OTOMOBİL YATIRIMLARINA UYGULANAN DEVLET YARDıMLARı KİRALIK OTOMOBİL YATIRIMLARINA UYGULANAN DEVLET YARDıMLARı Yrd. Doç. Dr. Ahmet Burçr YERELW> 1- GİRİş: B,ı- ~aca~lz s.a~ayi.olara~ kab~ ~dlen turzm ~es.m ülkemzn dövz f"'" gelırlerı uzerınde onemlı bır

Detaylı

ve çeviren: OKULLAR İçİN HAzıRLANAN İZLENCELER

ve çeviren: OKULLAR İçİN HAzıRLANAN İZLENCELER JAPONYA RADYO TELEVİZYON KURUMUNUN EGİTİM YAYıNLARıVE YAYGIN ÖGRETİME KATKILARI* ve çevren: Derleyerı İng. Ük. Ersarı SÖZER Kısa adı NHK olan Japonya Ulusal Radyo Televzyon Kurumu, anaokullarından yükseköğretm

Detaylı

Öğretim planındaki AKTS TASARIM STÜDYOSU IV 214058100001312 2 4 0 4 9

Öğretim planındaki AKTS TASARIM STÜDYOSU IV 214058100001312 2 4 0 4 9 Ders Kodu Teork Uygulama Lab. Ulusal Kred Öğretm planındak AKTS TASARIM STÜDYOSU IV 214058100001312 2 4 0 4 9 Ön Koşullar : Grafk İletşm I ve II, Tasarım Stüdyosu I, II, III derslern almış ve başarmış

Detaylı

KIRIKKALE ILINDE SıNAI YATıRıMLARA SAGLANAN DEVLET YARDıMLARı

KIRIKKALE ILINDE SıNAI YATıRıMLARA SAGLANAN DEVLET YARDıMLARı KIRIKKALE ILINDE SıNAI YATıRıMLARA SAGLANAN DEVLET YARDıMLARı Doç.Dr. Ahmet Burçln YEREL! PEGEM - Hacettepe Ünverstes Pyasa Ekonomsn Grşmclğ Gelştrme Merkez Müdürü ve ÖZET Kırıkkale l, kalkınmada öncelkl

Detaylı

TURNiKE SiSTEMi. Uğur UGURAL Dokuz Eylül Üniversitesi 1. SInıtÖğrencisi. genç-imo. İMo İzmir Şubesi Bülteni - Ocak 200Ş - Sayı: 138 til 37.

TURNiKE SiSTEMi. Uğur UGURAL Dokuz Eylül Üniversitesi 1. SInıtÖğrencisi. genç-imo. İMo İzmir Şubesi Bülteni - Ocak 200Ş - Sayı: 138 til 37. TURNKE SSTEM Uğur UGURAL Dokuz Eylül Ünverstes 1. SInıtÖğrencs Dokuz Eylül Ünverstes'nn uzun süredr uyguladığı tumke sstem öğrenclere brçok sıkıntı yaşatmaktadır. Sstemn lk başta getrlş amacı ünversteye

Detaylı

Türkİye İçİn Düşük Karbonlu ve Öncelİklerİ

Türkİye İçİn Düşük Karbonlu ve Öncelİklerİ BU RAPOR WWF-TÜRKİYE VE SABANCI ÜNİVERSİTESİ İSTANBUL POLİTİKALAR MERKEZİ STİFTUNG MERCATOR GİRİŞİMİ NİN İŞBİRLİĞİYLE HAZIRLANMIŞTIR. Türkİye İçİn Düşük Karbonlu KALKINMA Yolları ve Öncelİklerİ WWF-TÜRKİYE

Detaylı

1. KEYNESÇİ PARA TALEBİ TEORİSİ

1. KEYNESÇİ PARA TALEBİ TEORİSİ DERS NOTU 07 KEYNESÇİ PARA TALEBİ TEORİSİ, LM EĞRİSİ VE PARA TALEBİ FAİZ ESNEKLİĞİ Bugünk dersn çerğ: 1. KEYNESÇİ PARA TALEBİ TEORİSİ... 1 1.1 İŞLEMLER (MUAMELELER) TALEBİ... 2 1.2 ÖNLEM (İHTİYAT) TALEBİ...

Detaylı

(bienaller, trienaller, dökümante sergileri gibi) görünce biz eğitimciler olarak öğrencilerle nereden başlamamız

(bienaller, trienaller, dökümante sergileri gibi) görünce biz eğitimciler olarak öğrencilerle nereden başlamamız ÇAGDAŞ SANAT EGİTİMİ YAPRANDIRMA ö~erileri -. Beuys 'her nsan varlığı yaratıcı br sanatçıdır' derken HegeJ'den ber de sanatın sonunun geldğ tal1lşılır. Insanın kendn sorgulamasıyla ben kmm? Evrendek yerm

Detaylı

TÜRKİYE DE YOKSULLUK PROFİLİ VE GELİR GRUPLARINA GÖRE GIDA TALEBİ

TÜRKİYE DE YOKSULLUK PROFİLİ VE GELİR GRUPLARINA GÖRE GIDA TALEBİ TÜRKİYE DE YOKSULLUK PROFİLİ VE GELİR GRUPLARINA GÖRE GIDA TALEBİ Yrd. Doç. Dr. Seda ŞENGÜL Çukurova Ünverstes İktsad Ve İdar Blmler Fakültes Ekonometr Bölümü Mart 2004 ANKARA YAYIN NO: 119 ISBN: 975-407-151-9

Detaylı

BEYKENT ÜNİVERSİTESİ - DERS İZLENCESİ - Sürüm 2. Öğretim planındaki AKTS 581058202101319 2 1 0 3 5

BEYKENT ÜNİVERSİTESİ - DERS İZLENCESİ - Sürüm 2. Öğretim planındaki AKTS 581058202101319 2 1 0 3 5 BEYKENT ÜNİVERSİTESİ - DERS İZLENCESİ - Sürüm 2 Ders Kodu Teork Uygulama Lab. YAPI ARAŞTIRMASI VE DOKÜMANTASYON Ulusal Kred Öğretm planındak AKTS 581058202101319 2 1 0 3 5 Ön Koşullar : Önerlen Dersler

Detaylı

YAZ OKULU. Summer. school

YAZ OKULU. Summer. school YAZ OKULU Summer school INTERNATIONAL MEDITERRANEAN ACADEMY Internatonal Medterranean Academy, 9-16 yaş grubuna yönelk olarak Öğrenme ve Tatl konseptn brleştren br Yaz Okulu programı sunmaktadır. IM Academy

Detaylı

T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI Strateji Geliştirme Başkanlığı GENELGE 2009/70

T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI Strateji Geliştirme Başkanlığı GENELGE 2009/70 Bür okr as n n Azal t ı l masıveidar Bas t l eşt r me(2009/70) T ar h :18. 11. 2009 Sayı :11558 Sı r ano:2009/ 70 Ekl er : Yönet mel ğ nuygul anmasıt ak pt abl osu ( YUTT) ' nada raçı kl amal ar T.C. SAĞLIK

Detaylı

LADİK MALMÜDÜRLÜĞÜ HİZMET STANDARTLARI

LADİK MALMÜDÜRLÜĞÜ HİZMET STANDARTLARI LADİK MALMÜDÜRLÜĞÜ HİZMET STANDARTLARI Sıra No 1 Hzmetn Adı Her Türlü Gelrn Tahsl Edlmes Başvuruda İstenlen Belgeler 2. Konusuna göre a) İlgl İdarenn Yazısı b) Mahkeme Kararı c) İdar Para Cezası Karar

Detaylı

Dr.M.Talat MD GÖREV ALDII PROJELER ZMR BÜYÜKEHR BELEDYES GENÇLK PARKI (NCRALTI GENÇLK PARKI) 1994 YILINDAK HAL SVRSNEK ÜRETM MERKEZ

Dr.M.Talat MD GÖREV ALDII PROJELER ZMR BÜYÜKEHR BELEDYES GENÇLK PARKI (NCRALTI GENÇLK PARKI) 1994 YILINDAK HAL SVRSNEK ÜRETM MERKEZ ZMR BÜYÜKEHR BELEDYES GENÇLK PARKI (NCRALTI GENÇLK PARKI) 1994 YILINDAK HAL SVRSNEK ÜRETM MERKEZ ZMR BÜYÜKEHR BELEDYES GENÇLK PARKI (NCRALTI GENÇLK PARKI) 1994 YILINDAK HAL SVRSNEK ÜRETM MERKEZ RESMDE

Detaylı

04.10.2012 SU İHTİYAÇLARININ BELİRLENMESİ. Suİhtiyacı. Proje Süresi. Birim Su Sarfiyatı. Proje Süresi Sonundaki Nüfus

04.10.2012 SU İHTİYAÇLARININ BELİRLENMESİ. Suİhtiyacı. Proje Süresi. Birim Su Sarfiyatı. Proje Süresi Sonundaki Nüfus SU İHTİYAÇLARII BELİRLEMESİ Suİhtyacı Proje Süres Brm Su Sarfyatı Proje Süres Sonundak üfus Su ayrım çzs İsale Hattı Su Tasfye Tess Terf Merkez, Pompa İstasyonu Baraj Gölü (Hazne) Kaptaj Su Alma Yapısı

Detaylı

-e-: AİLE VE SOSYAL POLİTİKALAR İLE ÇOCUK NEFROLOJİ DERNEGİ ARASINDA İŞBİRLİGİ PROTOKOLÜ. AiLE VE. SOSYAL ~OLiTiKALAR BAKANllGI. 2012 Ankara ~.

-e-: AİLE VE SOSYAL POLİTİKALAR İLE ÇOCUK NEFROLOJİ DERNEGİ ARASINDA İŞBİRLİGİ PROTOKOLÜ. AiLE VE. SOSYAL ~OLiTiKALAR BAKANllGI. 2012 Ankara ~. ~, -e-: ALE VE ~. I H. SOSYAL ~OLTKALAR BAKANllGI AİLE VE SOSYAL POLİTİKALAR BAKANLIGI ÇOCUK HİzMETLERİ GENEL MÜDÜRLÜGÜ İLE ÇOCUK NEFROLOJİ DERNEGİ ARASINDA İŞBİRLİGİ PROTOKOLÜ 2012 Ankara KAPSAM MADDE

Detaylı

PAZARLAMA İLETİşİMİ ARACı OLARAK WORLD WIDE WEB

PAZARLAMA İLETİşİMİ ARACı OLARAK WORLD WIDE WEB Kurgu Dergs S: 17,235-247,2000 PAZARLAMA İLETİşİMİ ARACı OLARAK WORLD WIDE WEB ÖZET Öğr. Gör. Neşe SEVER" GİRİş Bu yazının amacı pazarlarna letşm karmasında World Wde Web'n yern ortaya koymaktır. Bunun

Detaylı

TÜRKİYE EKONOMİSİNDE ENDÜSTRİ İÇİ TİCARETİN YAPISI

TÜRKİYE EKONOMİSİNDE ENDÜSTRİ İÇİ TİCARETİN YAPISI TÜRKİYE EKONOMİSİNDE ENDÜSTRİ İÇİ TİCARETİN YAPISI Dr. Ahmet AYDIN ÖZET Bu çalışmanın temel amacı gttkçe önemn artıran Endüstr-ç Tcaret Teorsn (EİT) kullanarak Türkye nn dış tcaret yapısını kapsamlı br

Detaylı

Fumonic 3 radio net kablosuz duman dedektörü. Kiracılar ve mülk sahipleri için bilgi

Fumonic 3 radio net kablosuz duman dedektörü. Kiracılar ve mülk sahipleri için bilgi Fumonc 3 rado net kablosuz duman dedektörü Kracılar ve mülk sahpler çn blg Tebrk ederz! Darenze akıllı fumonc 3 rado net duman dedektörler monte edlmştr. Bu şeklde ev sahbnz yasal donanım yükümlülüğünü

Detaylı

Asansörle yükseldi yürüyen merdivenle koşuyor Mete Tamer Omur

Asansörle yükseldi yürüyen merdivenle koşuyor Mete Tamer Omur 1 / 5 16.11.2015 09:30 14.11.2015 Cumartes Asansörle yükseld yürüyen merdvenle koşuyor AİLE bütçesne katkı çn daha lkokul çağında yapmadığı ş kalmaz. Çekrdek, nohut, dondurma satar... At arabasına yükledğ

Detaylı

T.C BARTIN iı ÖZEL idaresi PLAN PROJE YATIRIM VE inşaat MÜDÜRlÜGÜ ...,... ... ...

T.C BARTIN iı ÖZEL idaresi PLAN PROJE YATIRIM VE inşaat MÜDÜRlÜGÜ ...,... ... ... T.C BARTIN ı ÖZEL DARES PLAN PROJE YATIRIM VE NŞAAT MÜDÜRlÜGÜ TARH: 25/11/2014 SAYı: Adı SoyadılTcaret Teblgat Adres Ünvanı Bağlı Olduğu Verg Dares Verg Numarası TC.Kmlk Numarası Telefon No Faks No E-Mal

Detaylı

ÜLKEMiziN ÜST DÜZEY TEKNiSYEN ihtiyacı VE EGiTiMi

ÜLKEMiziN ÜST DÜZEY TEKNiSYEN ihtiyacı VE EGiTiMi ÜLKEMzN ÜST DÜZEY TEKNSYEN HTYACı VE EGTM Prof Dr Ethem ÖZGÜVEN() Br çok ülkede olduğu gb ülkemzde de meslek ve teknk eğtm 19 yüzyıla kadar «çıroklı'k» sstem şeklnde yürütülmüştür Cumhuryet dönem öncesnde

Detaylı

bir yol oluşturmaktadır. Yine i 2 , de bir yol oluşturmaktadır. Şekil.DT.1. Temel terimlerin incelenmesi için örnek devre

bir yol oluşturmaktadır. Yine i 2 , de bir yol oluşturmaktadır. Şekil.DT.1. Temel terimlerin incelenmesi için örnek devre Devre Analz Teknkler DEE AAĐZ TEKĐKEĐ Bu zamana kadar kullandığımız Krchoffun kanunları ve Ohm kanunu devre problemlern çözmek çn gerekl ve yeterl olan eştlkler sağladılar. Fakat bu kanunları kullanarak

Detaylı

DOĞRUSAL HEDEF PROGRAMLAMA İLE BÜTÇELEME. Hazırlayan: Ozan Kocadağlı Danışman: Prof. Dr. Nalan Cinemre

DOĞRUSAL HEDEF PROGRAMLAMA İLE BÜTÇELEME. Hazırlayan: Ozan Kocadağlı Danışman: Prof. Dr. Nalan Cinemre 1 DOĞRUSAL HEDEF PROGRAMLAMA İLE BÜTÇELEME Hazırlayan: Ozan Kocadağlı Danışman: Prof. Dr. Nalan Cnemre 2 BİRİNCİ BÖLÜM HEDEF PROGRAMLAMA 1.1 Grş Karar problemler amaç sayısına göre tek amaçlı ve çok amaçlı

Detaylı

Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, Cilt: 25, Sayı: 1, 2011 225

Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, Cilt: 25, Sayı: 1, 2011 225 Atatürk Ünverstes İktsad ve İdar Blmler Dergs, Clt: 25, Sayı:, 20 225 FİNANSAL ANALİZDE KULLANILAN ORANLAR VE HİSSE SENEDİ GETİRİLERİ ARASINDAKİ İLİŞKİ: EKONOMİK KRİZ DÖNEMLERİ İÇİN İMKB İMALAT SANAYİ

Detaylı

Termodinamik: Roket Bilimi Değil

Termodinamik: Roket Bilimi Değil 43 Çevr Translaton Termodnamk: Roket Blm Değl Joseph W. Lstburek, Ph.D., P.Eng., Fellow ASHRAE Bazen bazı şeyler o kadar belrgndr k gözden kaçırırız. Termodnamğn İknc Yasası da böyledr. Tab k, İknc Yasa

Detaylı

T.C BARTIN il ÖZEL idaresi YAZı işleri MÜDÜRLÜGÜ. TEKliF SAHiBiNiN

T.C BARTIN il ÖZEL idaresi YAZı işleri MÜDÜRLÜGÜ. TEKliF SAHiBiNiN TARH:...05/205 SAYı Adı SoyadılTcaret Ünvanı Teblgat Adres Bağlı Olduğu Verg Dares Verg Numarası T.C.Kmlk Numarası Telefon No Faks No E-Mal T.C BARTIN L ÖZEL DARES YAZı ŞLER MÜDÜRLÜGÜ TEKlF MEKTUBU TEKlF

Detaylı

Laser Distancer LD 420. Kullanma kılavuzu

Laser Distancer LD 420. Kullanma kılavuzu Laser Dstancer LD 40 tr Kullanma kılavuzu İçndekler Chazın Kurulumu - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - Grş - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - Genel bakış

Detaylı

i i 2005 Yılı Vergi Politikası çerçevesinde Arz Yönlü iktisat Yaklaşırru GiRiş

i i 2005 Yılı Vergi Politikası çerçevesinde Arz Yönlü iktisat Yaklaşırru GiRiş ~L_,_ ~_",_ _,_ ~"""_"'M_~ "',,,,,,,,,~_ -,~,,,,~ ~,,"' ~, ~ ------ ~~ "'"_ -, L L! 2005 Yılı Verg Poltkası çerçevesnde Arz Yönlü ktsat Yaklaşırru t, GRş 005 yılında zlenecek malye poltkasının temel hedeflernden

Detaylı

TÜM OKUL MÜDÜRLÜKLERİNE SiNCAN

TÜM OKUL MÜDÜRLÜKLERİNE SiNCAN T.C SİNCAN KAYMAKAMLIGI lçe Mll Eğtm Müdürlüğü Sayı : 34203882/30-36676 / ~I\)'~...L Ql/03/203 Konu : Resm Yarışması TÜM OKUL MÜDÜRLÜKLERİNE SNCAN İlg: 26.0.20 ı 3 tarhl ve 36676 sayılı yazısı İl Mll Eğİtm

Detaylı

EK-1 01 OCAK 2014 TARİHLİ VE 28869 SATILI RESMİ GAZETEDE YAYINLANMIŞTIR.

EK-1 01 OCAK 2014 TARİHLİ VE 28869 SATILI RESMİ GAZETEDE YAYINLANMIŞTIR. EK-1 01 OCAK 2014 TARİHLİ VE 28869 SATILI RESMİ GAZETEDE YAYINLANMIŞTIR. Bu Doküman Hakkında TEİAŞ Türkye Elektrk İletm Anonm Şrket İletm Sstem Sstem Kullanım ve Sstem İşletm Tarfelern Hesaplama ve Uygulama

Detaylı

gazete Gidenlerin ardından... Dünkü dost Tarla Taban Boğaziçi nde Tarla Taban isimli bir DİNAMİK GAZETE YENİ YAZARLARINI ARIYOR

gazete Gidenlerin ardından... Dünkü dost Tarla Taban Boğaziçi nde Tarla Taban isimli bir DİNAMİK GAZETE YENİ YAZARLARINI ARIYOR Ekm 2012 Yıl: 24 Sayı: 67 Gdenlern ardından... gazete 09 Boğazç Ünverstes İşletme ve Ekonom Kulübü sürel yayınıdır. Ücretszdr. d m ş ç z? r Boğa o y ı l a k a t k a y a l nası kı payı ler t a k c n e r

Detaylı

SiNEMAOA GÖRÜNTÜ VE GERÇEK ilişkisi

SiNEMAOA GÖRÜNTÜ VE GERÇEK ilişkisi SNEMAOA GÖRÜNTÜ VE GERÇEK LşKs Arş.GÖr. A. Hakan ÇGDEM * Snema br sanattır. Flm se, teknk çalışma sonucu elde edııen br üründür. Yönetmenn bakış açısı, kamera hareketler br fılmn öyküsünü ve anlatımını

Detaylı

01.01.2015 tarih ve 29223 sayılı Resmi Gazetede yayımlanmıştır. KURUL KARARI. Karar No: 5398-1 Karar Tarihi: 30/12/2014

01.01.2015 tarih ve 29223 sayılı Resmi Gazetede yayımlanmıştır. KURUL KARARI. Karar No: 5398-1 Karar Tarihi: 30/12/2014 01.01.2015 tarh ve 29223 sayılı Resm Gazetede yayımlanmıştır. Enerj Pyasası Düzenleme Kurumundan : KURUL KARARI Karar No: 5398-1 Karar Tarh: 30/12/2014 Enerj Pyasası Düzenleme Kurulunun 30/12/2014 tarhl

Detaylı

! TÜRKİYE - KÖRFEZ İŞBİRLİĞİ KONSEYİ (KİK) 1. İŞ FORUMU 5-7 ŞUBAT 2012 FOUR SEASONS OTEL, İSTANBUL Taslak Program 05 ŞUBAT 2012, PAZAR

! TÜRKİYE - KÖRFEZ İŞBİRLİĞİ KONSEYİ (KİK) 1. İŞ FORUMU 5-7 ŞUBAT 2012 FOUR SEASONS OTEL, İSTANBUL Taslak Program 05 ŞUBAT 2012, PAZAR ! TÜRKİYE - KÖRFEZ İŞBİRLİĞİ KONSEYİ (KİK) 1. İŞ FORUMU 5-7 ŞUBAT 2012 FOUR SEASONS OTEL, İSTANBUL Taslak Program Delegelern Gelş 05 ŞUBAT 2012, PAZAR 14.00-17.30 Kayıt, Four Seasons Otel (Ground Floor,

Detaylı

KALĐTE ARTIŞLARI VE ENFLASYON: TÜRKĐYE ÖRNEĞĐ

KALĐTE ARTIŞLARI VE ENFLASYON: TÜRKĐYE ÖRNEĞĐ Central Bank Revew Vol. 11 (January 2011), pp.1-9 ISSN 1303-0701 prnt / 1305-8800 onlne 2011 Central Bank of the Republc of Turkey http://www.tcmb.gov.tr/research/revew/ KALĐTE ARTIŞLARI VE ENFLASYON:

Detaylı

Piyasanın Rengi Global

Piyasanın Rengi Global ABD G. Amerka Avrupa Perfer Gelşen Asya Ayrıntılar çn hartaya tıklayınız Avrupa (Çekrdek) Euro Stoxx -1,4% İngltere -1,7% Almanya -1,1% Fransa -1,3% Gelşen Ülkeler Türkye 2,1% Rusya -3,5% Polonya 1,4%

Detaylı

'~'l' SAYı : 34203882-821 i ı 1-1 C _:J 1...110/2013 KONU : Kompozisyon Yarışması. T.C SINCAN KAYMAKAMllGI Ilçe Milli Eğitim Müdürlüğü

'~'l' SAYı : 34203882-821 i ı 1-1 C _:J 1...110/2013 KONU : Kompozisyon Yarışması. T.C SINCAN KAYMAKAMllGI Ilçe Milli Eğitim Müdürlüğü BÖLÜM: Temel Eğtm T.C SINCAN KAYMAKAMllGI Ilçe Mll Eğtm Müdürlüğü SAYı : 34203882-821 ı 1-1 C _:J 1...110/2013 KONU : Kompozsyon Yarışması TÜM OKUL MÜDÜRLÜKLERNE SNCAN Ilg :Vallk Makamının 25.10.2013 tarh

Detaylı

i 'I KONU: Madde: 2- Bu protokol, ailesi tarafından ihmal ve istismar edilen, evden atılan, TARAFLAR:

i 'I KONU: Madde: 2- Bu protokol, ailesi tarafından ihmal ve istismar edilen, evden atılan, TARAFLAR: SOSYAL HİzlVlETLER VE ÇOCUK ESİRGEME KURUlVIU GENEL MÜDÜRLÜGÜ, SAMSUN VALİLİcİ, SAMSUN BÜYÜKŞEHİR BELEDİYE BAŞKANLIGI VE SAlVISVN 19 MAYIS üniversitesi İŞBİRLİcİ İLE SAMSUN ÇOCUK VE GENÇLİK MERKEZİ'NİN

Detaylı

DOGRU HUKUK 27.09.2010 HUKUKİ İNCELEME RAPORU. İstanbul Menkul Kıymetler Borsası Başkanlığı'na

DOGRU HUKUK 27.09.2010 HUKUKİ İNCELEME RAPORU. İstanbul Menkul Kıymetler Borsası Başkanlığı'na DOGRU HUKUK 27.09.2010 HUKUKİ İNCELEME RAPORU İstanbul Menkul Kıymetler Borsası Başkanlığı'na Konu: İsraulıul Menkul Kıymetler Borsası (İMKB) Kotasyon Yönetmelğ'nn 13'üncü maddesnn (h) ve (k) bentler ve

Detaylı

TEKNOLOJİ BAĞIMLI YAŞAMIN MATEMATİKSEL DESENLERİ-I

TEKNOLOJİ BAĞIMLI YAŞAMIN MATEMATİKSEL DESENLERİ-I TEKNOLOJİ BAĞIMLI YAŞAMIN MATEMATİKSEL DESENLERİ-I Fevz ÜNLÜ *, Esra DALAN YILDIRIM **,Şule AYAR *** ÖZET: Evren her an nano-önces, nano, mkro, normal, makro ve makro-ötes gözler le gözlemlermze açıktır.

Detaylı

YÖNETİM VE EKONOMİ Yıl:2006 Cilt:13 Sayı:1 Celal Bayar Üniversitesi İ.İ.B.F. MANİSA

YÖNETİM VE EKONOMİ Yıl:2006 Cilt:13 Sayı:1 Celal Bayar Üniversitesi İ.İ.B.F. MANİSA YÖNETİM VE EKONOMİ Yıl:2006 Clt:3 Sayı: Celal Bayar Ünverstes İ.İ.B.F. MANİSA Bulanık Araç Rotalama Problemlerne Br Model Öners ve Br Uygulama Doç. Dr. İbrahm GÜNGÖR Süleyman Demrel Ünverstes, İ.İ.B.F.,

Detaylı

KENTSEL ALANDA ET TALEP ANALİZİ: BATI AKDENİZ BÖLGESİ ÖRNEĞİ

KENTSEL ALANDA ET TALEP ANALİZİ: BATI AKDENİZ BÖLGESİ ÖRNEĞİ T.C. SÜLEYMAN DEMİREL ÜNİVERSİTESİ SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ İKTİSAT ANABİLİM DALI KENTSEL ALANDA ET TALEP ANALİZİ: BATI AKDENİZ BÖLGESİ ÖRNEĞİ DOKTORA TEZİ ALİ RIZA AKTAŞ TEZ DANIŞMANI DOÇ. DR. SELİM

Detaylı

www.kartal.bel.tr ÖNCE SAĞLIK önleyici sağlık!

www.kartal.bel.tr ÖNCE SAĞLIK önleyici sağlık! www.kartal.bel.tr ÖNCE SAĞLIK önleyc sağlık! Sevgl Kartallılar, Sağlık hzmetler, brey, ale, toplum şbrlğn gerektrr. Bu hzmetlerde başarı, ekp çalışması le olanaklıdır. Türkye'de halk sağlığına yönelk sağlık

Detaylı

Özet: Franchising, mal ve hizmetlerin tüketicilere etkin bir şekilde

Özet: Franchising, mal ve hizmetlerin tüketicilere etkin bir şekilde TÜRKİYE MUHASEBE STANDARDI - 8 VE TEKDÜZEN HESAP PLANI ÇERÇEVESİNDE,FRANCHISING İŞLEMLERİNİN MUHASEBELEŞTİRİLMESİ Abtter ÖZULUCW') Özet: Franchsng, mal ve hzmetlern tüketclere etkn br şeklde aktanlmasını

Detaylı

MESLEKi EGiTiMDE HizMET ici EGiTiM

MESLEKi EGiTiMDE HizMET ici EGiTiM MESLEK EGTMDE HzMET C EGTM Prof. Dr. Suna BAYKA (*) Yıldız GÜGE (**) Sevnç ÜAL (U) Br yükseköğretm programını btrmş ve meslek hayatına atılmış öğretmenlern çağımızdak blm ve teknolojk gelşmeler zlemeler

Detaylı

DENEY 4: SERİ VE PARALEL DEVRELER,VOLTAJ VE AKIM BÖLÜCÜ KURALLARI, KIRCHOFF KANUNLARI

DENEY 4: SERİ VE PARALEL DEVRELER,VOLTAJ VE AKIM BÖLÜCÜ KURALLARI, KIRCHOFF KANUNLARI A. DNYİN AMACI : Bast ser ve bast paralel drenç devrelern analz edp kavramak. Voltaj ve akım bölücü kurallarını kavramak. Krchoff kanunlarını deneysel olarak uygulamak. B. KULLANILACAK AAÇ V MALZML : 1.

Detaylı

AN APPLICATION ABOUT THE UNIVERSITY STUDENTS IN IZMIR WITH STRATIFIED CLUSTER SAMPLING

AN APPLICATION ABOUT THE UNIVERSITY STUDENTS IN IZMIR WITH STRATIFIED CLUSTER SAMPLING Süleyman Demrel Ünverstes İktsad ve İdar Blmler Fakültes Dergs Y.009, C.4, S. s.407-44. Suleyman Demrel Unversty The Journal of Faculty of Economcs and Admnstratve Scences Y.009, Vol.4, o. pp.407-44. İZMİR

Detaylı

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası Sayı: 2010-17 / 20 Aralık 2010 EKONOMİ NOTLARI. Kalite Artışları ve Enflasyon: Türkiye Örneği

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası Sayı: 2010-17 / 20 Aralık 2010 EKONOMİ NOTLARI. Kalite Artışları ve Enflasyon: Türkiye Örneği Türkye Cumhuryet Merkez Bankası Sayı: 2010-17 / 20 Aralık 2010 EKONOMİ NOTLARI Kalte Artışları ve Enflasyon: Türkye Örneğ Yavuz Arslan Evren Certoğlu Abstract: In ths study, average qualty growth and upward

Detaylı

Namık Kemal Üniversitesi Çorlu Mühendislik Fakültesi Makine Mühendisliği Bölümü Stratejik Planı. Sürüm no 1.2

Namık Kemal Üniversitesi Çorlu Mühendislik Fakültesi Makine Mühendisliği Bölümü Stratejik Planı. Sürüm no 1.2 Namık Kemal Ünverstes Çorlu Mühendslk Fakültes Makne Mühendslğ Bölümü Stratejk Planı Sürüm no 1.2 Tekrdağ, Ocak İçndekler lsteler 2 3. Sunuş... 5 4. Grş... 6 5. Yönetc Özet... 9 6. Kurumsal Değerlendrme

Detaylı

. ÖZEL DAR ARTNAME. Bu bölüm, elektrik özel artnamesinde bulunan tüm alt bölümlere uygulanacak temel prensipleri belirler.

. ÖZEL DAR ARTNAME. Bu bölüm, elektrik özel artnamesinde bulunan tüm alt bölümlere uygulanacak temel prensipleri belirler. ! " # $ % % & & ' . ÖZEL DAR ARTNAME A. N TANIMI,...projelernde gösterlen elektrk lernn özel teknk artnamesnde anlatıldıı eklde, verlen standartlara uygun olarak, kusursuz, eksksz, fen ve sanat kurallarına

Detaylı

OLİGOPOLLER VE OYUN KURAMI 2

OLİGOPOLLER VE OYUN KURAMI 2 OLİGOPOLLER VE OYUN KURAMI. OLİGOPOL OYUN KURALLARI. OLİGOPOL OYUN STRATEJİLERİ 3. OLİGOPOL OYUNUNDA SKORLAR 3 4. MAHKUMLAR ÇIKMAZI 3 5. BİR DUOPOL OYUNU 6 5.. MALİYET VE TALEP KOŞULLARI 6 5.. KAR MAKSİMİZASYONU

Detaylı

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası Sayı: 2010-15 / 20 Aralık 2010 EKONOMİ NOTLARI

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası Sayı: 2010-15 / 20 Aralık 2010 EKONOMİ NOTLARI Türkye Cumhuryet Merkez Bankası Sayı: 2010-15 / 20 Aralık 2010 EKONOMİ NOTLARI TÜFE de Sat ve Değşken Ağırlık Sstem Yaklaşımları: Türkye Taze Meyve-Seze Fyatları Üzerne Br Uygulama Oğuz Atuk Orhun Sevnç

Detaylı

2013 2014 EĞİTİM ÖĞRETİM YILI 8. SINIF DİN KÜLTÜRÜ VE AHLAK BİLGİSİ DERSİ KONU VE KAZANIMLARININ ÇALIŞMA TAKVİMİNE GÖRE DAĞILIM ÇİZELGESİ

2013 2014 EĞİTİM ÖĞRETİM YILI 8. SINIF DİN KÜLTÜRÜ VE AHLAK BİLGİSİ DERSİ KONU VE KAZANIMLARININ ÇALIŞMA TAKVİMİNE GÖRE DAĞILIM ÇİZELGESİ KASIM EKİM EYLÜL D.Saa t ININ ÇALIŞMA TAKVİMİNE GÖRE DAĞILIM ÇİZELGESİ Öğrenme Alanı: İBADET. ÜNİTE: ZEKÂT, HAC VE KURBAN İBADETİ 3 Öğrenclerle Tanışma, Dersn Amacı ve İşlenş Şekl. İlk Ders Genelges 6.

Detaylı

1. Paylaşma ve yardımlaşmanın birey ve toplum için önemini yorumlar. 2. İslam ın paylaşma ve yardımlaşmaya verdiği önemi yorumlar.

1. Paylaşma ve yardımlaşmanın birey ve toplum için önemini yorumlar. 2. İslam ın paylaşma ve yardımlaşmaya verdiği önemi yorumlar. ININ ÇALIŞMA TAKVİMİNE GÖRE DAĞILIM ÇİZELGESİ EYLÜL Öğrenme Alanı: İBADET D.Saa t 3 Öğrenclerle Tanışma, Dersn Amacı ve İşlenş Şekl. İlk Ders Genelges 6. Hac Nedr ve Nçn Yapılır? 7. Hac ve Umre le İlgl

Detaylı

TOPLUMBİLİM PERSPEKTİFİNDEN AFETİ DÜŞÜNMEK

TOPLUMBİLİM PERSPEKTİFİNDEN AFETİ DÜŞÜNMEK TOPLUMBİLİM PERSPEKTİFİNDEN AFETİ DÜŞÜNMEK Yrd. Doç. Dr. Çağlar AKGÜNGÖR Lefke Avrupa Ünverstes İktsad ve İdar Blmler Fakültes Kamu Yönetm Bölümü Lefke, KKTC cakgungor@eul.edu.tr Abstract: Dsasters are

Detaylı

OBEZİTENİN İKTİSADİ BELİRLEYİCİLERİ

OBEZİTENİN İKTİSADİ BELİRLEYİCİLERİ OBEZİTENİN İKTİSADİ BELİRLEYİCİLERİ Pamukkale Ünverstes Sosyal Blmler Ensttüsü Yüksek Lsans Tez İktsat Anablm Dalı Melke ÇETİN Danışman: Yr d. Doç. Dr. Özcan UZUN Ağustos 2007 DENİZLİ TEŞEKKÜR Eğtm dönemm

Detaylı

FLYBACK DÖNÜŞTÜRÜCÜ TASARIMI VE ANALİZİ

FLYBACK DÖNÜŞTÜRÜCÜ TASARIMI VE ANALİZİ FLYBACK DÖNÜŞTÜRÜCÜ TASARIMI VE ANALİZİ 1 Nasır Çoruh, Tarık Erfdan, 3 Satılmış Ürgün, 4 Semra Öztürk 1,,4 Kocael Ünverstes Elektrk Mühendslğ Bölümü 3 Kocael Ünverstes Svl Havacılık Yüksekokulu ncoruh@kocael.edu.tr,

Detaylı

Kar Payı Politikası ve Yaşam Döngüsü Teorisi: İMKB İmalat Sektöründe Ampirik Bir Uygulama

Kar Payı Politikası ve Yaşam Döngüsü Teorisi: İMKB İmalat Sektöründe Ampirik Bir Uygulama Anadolu Ünverses Sosyal Blmler Dergs Anadolu Unversy Journal of Socal Scences Kar Payı Polkası ve Yaşam Döngüsü Teors: İMKB İmalat Sektöründe Amprk Br Uygulama Dvdend Payout Polcy and Lfe Cycle Theory:

Detaylı

LĐTERATÜR. Ar-Ge Harcamaları ve Đhracat Đlişkisi: OECD Ülkeleri Panel Veri Analizi

LĐTERATÜR. Ar-Ge Harcamaları ve Đhracat Đlişkisi: OECD Ülkeleri Panel Veri Analizi Ar-Ge Harcamaları ve Đhracat Đlşks: OECD Ülkeler Panel Ver Analz Mustafa ÖZER * Necat ÇĐFTÇĐ ** Özet: Yen büyüme teorlernn merkeznde Ar-Ge yatırımları vardır. Romer (1990), Grossman-Helpman (1991) ve Aghon-Howtt

Detaylı

izlenmiştir. Çin Halk Cumhuriyeti 1949 yılında kurulmuştur. IMF'ye bağlıbirimler: Guvernörler Konseyi, İcra Kurulu, Geçici Kurul, Kalkınma Kurulu

izlenmiştir. Çin Halk Cumhuriyeti 1949 yılında kurulmuştur. IMF'ye bağlıbirimler: Guvernörler Konseyi, İcra Kurulu, Geçici Kurul, Kalkınma Kurulu DÜNYA EKONOMİSİ Teknoloji, nüfus ve fikir hareketlerini içeren itici güce birinci derecede itici güç denir. Global işbirliği ağıgünümüzde küreselleşmişyeni ekonomik yapının belirleyicisidir. ASEAN ekonomik

Detaylı