T.C. ATILIM ÜNİVERSİTESİ SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ ULUSLARARASI İLİŞKİLER ANABİLİM DALI ULUSLARARASI İLİŞKİLER BÖLÜMÜ

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "T.C. ATILIM ÜNİVERSİTESİ SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ ULUSLARARASI İLİŞKİLER ANABİLİM DALI ULUSLARARASI İLİŞKİLER BÖLÜMÜ"

Transkript

1 T.C. ATILIM ÜNİVERSİTESİ SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ ULUSLARARASI İLİŞKİLER ANABİLİM DALI ULUSLARARASI İLİŞKİLER BÖLÜMÜ STRATEJİK ORTAKLIKTAN MODEL ORTAKLIĞA TÜRK-AMERİKAN İLİŞKİLERİ VE ORTADOĞU Hazırlayan Zehra DOĞAN ANKARA 2011

2

3 T.C. ATILIM ÜNİVERSİTESİ SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ ULUSLARARASI İLİŞKİLER ANABİLİM DALI ULUSLARARASI İLİŞKİLER BÖLÜMÜ STRATEJİK ORTAKLIKTAN MODEL ORTAKLIĞA TÜRK-AMERİKAN İLİŞKİLERİ VE ORTADOĞU Hazırlayan Zehra DOĞAN Tez Danışmanı Yrd. Doç. Dr. Poyraz GÜRSON ANKARA 2011

4 i

5 ii ÖNSÖZ İkinci Dünya Savaşı sonrası Sovyet Sosyalist Cumhuriyetler Birliği nden gelen güvenlik ve komünizm tehdidi altında gelişen ve Soğuk Savaş sonrası düzeninin getirdiği yeni imkânlardan yararlanabilmek adına çok boyutlu bir ortaklık arayışı içerisinde stratejik bir boyut kazanan Türk-Amerikan ilişkilerinin Ortadoğu üzerinden aktarıldığı bu çalışma ABD nin İsrail hariç Türkiye nin de dâhil olduğu Ortadoğu ülkelerini kendi ulusal çıkarları doğrultusunda birer araç olarak gördüğü ve bu bakış açısı nedeniyle iki ülke arasında geliştirilmeye çalışılan stratejik ortaklık, model ortaklık gibi ilişkilerin bir türlü hayata geçirilemediği hipotezinden hareketle kaleme alınmıştır. Bu bağlamda yüksek lisans tez danışmanlığımı üstlenerek, çalışmalarıma destek veren Yrd. Doç. Dr. Poyraz GÜRSON a, yüksek lisans boyunca ders aldığım değerli hocalarıma ve çalışmam sırasında varlıklarıyla bana destek olan sevgili aileme teşekkürlerimi sunarım. Zehra DOĞAN

6 iii İçindekiler Tez Onay Sayfası... i Önsöz... ii Özet(Türkçe)... iii Özet(İngilizce)... iv İçindekiler... v Kısaltmalar Listesi... vi GİRİŞ... 1 BİRİNCİ BÖLÜM 1.1. CUMHURİYET DÖNEMİ TÜRK DIŞ POLİKASINA GENEL BİR BAKIŞ GENEL HATLARI İLE AMERİKAN DIŞ POLİTİKASI ORTADOĞU YA GENEL BİR BAKIŞ Türk Dış Politikasında Ortadoğu Amerikan Dış Politikasında Ortadoğu İKİNCİ BÖLÜM 2.1. TÜRK AMERİKAN İTTİFAK İLİŞKİSİNİN GELİŞİMİ ( ) Türkiye nin NATO Üyeliği Türk-Amerikan İkili Anlaşmaları Orta-Doğu da Türk-Amerikan İşbirliği Bağdat Paktı Eisenhower Doktrini Ortadoğu Bunalımlarında Türkiye nin Tutumu Türk-Amerikan İttifak İlişkisinde Yaşanan

7 iv İlk Krizler ( ) U 2 Olayı Küba Füze Krizi Afyon Krizi Kıbrıs Sorunu Ambargo Sorunu TÜRK AMERİKAN İTTİFAK İLİŞKİSİNDE YENİDEN YAKINLAŞMA ( ) SOĞUK SAVAŞ SONRASI TÜRK-AMERİKAN İLİŞKİLERİNİN STRATEJİK ORTAKLIK BOYUTU Soğuk Savaş Sonrası Amerika Birleşik Devletleri Körfez Savaşı Körfez Krizi nin Türkiye için Önemi Çekiç Güç ün Oluşumu ve Kuzey Irak Türkiye-İsrail Yakınlaşması lı Yıllılarda Türkiye TÜRK-AMERİKAN STRATEJİK İLİŞKİSİNE GENEL BİR BAKIŞ EYLÜL SALDIRILARI SONRASI TÜRK-AMERİKAN İLİŞKİLERİ VE ORTADOĞU YA YANSIMALARI Eylül Saldırılarının Etkisi Afganistan Operasyonu Uluslararası Güvenlik Yardım Kuvveti (UGYK/ISAK) ve Türkiye Ulusal Güvenlik Stratejisi ve Bush Doktrini Irak Savaşı Irak Savaşı nda Türkiye Mart Tezkere Bunalımı Süleymaniye Olayı

8 v 2.6.BÜYÜK ORTADOĞU PROJESİ BAĞLAMINDA TÜRK-AMERİKAN İLİŞKİLERİ Büyük Ortadoğu Projesi ve Türkiye ÜÇÜNCÜ BÖLÜM 3.TÜRK- AMERİKAN İLİŞKİLERİNDE STRATEJİK ORTAKLIK YERİNE MODEL ORTAKLIK ARAYIŞLARI VE ORTADOĞU Başkanlık Seçimleri ve Barack Hüseyin Obama nın Başkan Seçilmesi Barack Hüseyin Obama nın Türkiye Ziyareti ve Model Ortaklık Ahmet Davutoğlu ve Türk Dış Politikasında Eksen Kayması Tartışmaları Mavi Marmara Saldırısı ve İsrail Türkiye-Brezilya- İran Nükleer Enerji Antlaşması ABD nin Füze Kalkanı Projesi ve Türkiye Ermeni Soykırım İddiaları ve Türk-Amerikan İlişkilerine Etkisi SONUÇ EK EK Kaynakça

9 vi Kısaltmalar Listesi AB : Avrupa Birliği ABD : Amerika Birleşik Devletleri AGİK : Avrupa Güvenlik ve İşbirliği Konferansı AGİT : Avrupa Güvenlik ve İşbirliği Teşkilatı AKP : Adalet ve Kalkınma Partisi ANCA : Armenian Natioanal Committee of America/Amerikan Ermeni Ulusal Komitesi AT : Avrupa Topluluğu BDT : Bağımsız Devletler Topluluğu BM : Birleşmiş Milletler BOP : Büyük Orta Doğu Projesi CENTCOM : US Central Comand / Birleşik Devletler Merkezi Komutanlığı CENTO : Central Treaty Organization / Merkezi Anlaşma Örgütü FMF : Foreign Military Financing / Dış Askeri Yardımlar IMF : International Monetary Fund / Uluslararası Para Fonu ISAF : International Security Assistance Force / Uluslararası Güvenlik ve Yardım Kuvveti İKÖ : İslam Konferansı Örgütü KDP : Kürdistan Demokrat Partisi KEİB : Karadeniz Ekonomik İşbirliği Teşkilatı KYB : Kürdistan Yurtseverler Birliği MAP : Military Assistance Programme / Askeri Yardım Programı NAFTA : North America Free Trade Agreement/ Kuzey Amerika Ülkeleri Serbest Ticaret Anlaşması NATO : North Atlantic Treaty Organization/ Kuzey Atlantik Antlaşma Örgütü OPC : Operation Provide Comfort / Huzur Harekâtı OPC II : Operation Provide Comfort II / İkinci Huzur Operasyonu

10 vii SFOR SSCB UAEA TBMM TSK : Stabilisation Force / NATO İstikrar Gücü : Sovyet Sosyalist Cumhuriyetler Birliği : International Atomic Energy Agency/ Uluslararası Atom Enerji Ajansı : Türkiye Büyük Millet Meclisi : Türk Silahlı Kuvvetleri

11 1 GİRİŞ Türk-Amerikan İlişkileri her ne kadar Osmanlı İmparatorluğu zamanında ticari ilişkilerle başlamışsa da gerçek anlamda bir ittifak ilişkisi İkinci Dünya Savaşı sonrası savaşın galipleri ABD ve SSCB nin yarattığı iki kutuplu sistemde Türkiye nin, liderliğini ABD nin yaptığı Batı Blok u içerisinde yer almasıyla gelişmiştir da Berlin Duvarı nın yıkılışı ve ardından 1991 de SSCB nin dağılışı Soğuk Savaşı sona erdirmiş ve iki ülke ilişkileri bir önceki döneme kıyasla daha stratejik bir boyut kazanmıştır. Bu bağlamda Soğuk Savaş boyunca güvenlik kaygılarıyla geliştirilen ittifak ilişkisi 90 lı yıllarda ortaya çıkan yenidünya düzeninde özellikle Ortadoğu ve Kafkasya yı da içine alan coğrafyada geniş işbirliği alanları yaratmıştır. Birinci Dünya Savaşı, Amerikan idealizminin Avrupa ya sokulmasını sağlamış ve yeni uluslararası sistem, ABD Başkanı Woodrow Wilson un on dört maddelik ilkeleri 1 ile şekillenmiştir. Bu durum Avrupa nın uluslararası sistemdeki yerini yavaş yavaş kaybetmesine ve İkinci Dünya Savaşı sonrası sistemin tamamen Amerikan merkezli olmasına neden olmuştur. Bundan sonraki süreç Amerika Birleşik Devletleri ve Sovyetler Birliği arasında 50 yıla yakın süren bir küresel üstünlük mücadelesine dönüşmüştür. Bu mücadelede taraflar karşılıklı olarak bir silahlanma yarışına girmiş ve bu yarışta her iki taraf konvansiyonel silahlara sahip olmanın yanı sıra nükleer silahlara sahip olmak için yoğun çaba sarf etmiştir; ancak nükleer silahların kullanıldığı bir savaşın yaratabileceği yıkıcı etkiler caydırıcılık etkisi yaratmış ve taraflar doğrudan karşı karşıya gelmeden çatışmayı tercih etmişlerdir. Bu dönemde Amerikan dış politikası ciddi bir dönüşüm yaşamıştır. 1947'de Kongre tarafından kabul edilen Ulusal Güvenlik Yasası ile yapılan değişiklikler sonrası ABD, Soğuk Savaş yıllarında 45 kez ulusal sınırlarının dışına asker göndererek dünyanın çeşitli bölgelerinde sıcak çatışmaya girmiş veya BM barışı koruma güçleri içinde yer almıştır. Bu şekilde ABD, 1823'te Başkan James 1 Woodrow Wilson, meşhur on dört noktasında, bundan böyle uluslararası sistemin güç dengesine değil, etnik self determinasyon prensibine, devletlerin güvenlinin askeri anlaşmalarla değil, ortak güvenlik sistemine ve diplomasilerinin de uzmanlar tarafından gizlice yürütülmeyip, açıkça varılan antlaşma esaslarına dayandırılması gerektiğini öne sürmüş ve üç yüzyıldan beri uygulanan bütün uluslararası sistemi değiştirmek istemiştir. Wilsonculuk hakkında daha fazla bilgi için bkz. Henry Kissinger, Diplomasi, çeviren: İbrahim H. Kurt, İstanbul, Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları, 9.Baskı, 2010.

12 2 Monroe'nun açıkladığı ve 100 yılı aşkın bir süre çeşitli yönleriyle Amerikan dış politikasında etkili olan Monroe Doktrini'nin izolasyonist çerçevesinden çıkarak dünya ölçeğinde etki alanını genişletmeyi ve çıkarlarını sağlamayı hedefleyen bir mücadeleyi benimsemiştir. 2 Bu mücadelenin en önemli ayaklarından biri dünya hâkimiyeti düşleyen her devletin kontrol etmek istediği Ortadoğu üzerinde olmuştur. Ortadoğu, ABD için Arap petrollerinin denetimini ele geçirmek, Soğuk Savaş boyunca Sovyet nüfuzunu ve yayılmacılığını durdurmak, ekonomik anlamda bölgeyi kendine bağımlı kılmak ve İsrail in bağımsızlığını ve güvenliğini sağlamak gibi nedenlerle oldukça önemli bir konumda olmuştur. Bu noktada ABD nin bölgeye dönük politikaları ABD başkanlarından Eisenhower tarafından ilan edilen Eisenhower Doktrini ile başlamıştır. Eisenhower Doktrini ABD ye bölge ülkelerini komünizm tarafından kontrol edilen herhangi bir devletten gelebilecek olası saldırılara karşı korumak için ekonomik, siyasi ve hepsinden önemlisi askeri destek sağlama olanağı sunmuştur. Nihayetinde ABD nin SSCB ile olan mücadelesi sonunda ABD nin rakibi çökmüş ve ABD dünyanın tek küresel gücü olmuştur. Küresel ve bölgesel dengelerin yeniden kurulma sürecine girdiği bu Soğuk Savaş sonrası dönemde Yeni Bir Dünya Düzeni oluşmaya başlamış ve bu yeni sistemin liderliğini kimseye kaptırmak istemeyen ABD özellikle Ortadoğu da yeni bir oyun alanı yaratmıştır. Öte yandan Türkiye, Birinci Dünya Savaşı sonrası şekillenen uluslararası sistem içerisinde özgürlük, anayasalcılık, ulusçuluk gibi Avrupa modeline uygun bir ulus devlet olarak kurulmuştur. Bu noktada Türk dış politikası, Batılı değerler üzerine muasır medeniyetler seviyesine ulaşmak hedefi ve Yurtta sulh, cihanda sulh ilkesinde hayat bulan yayılmacılıktan uzak statükocu 3 bir dış politika anlayışı ile şekillenmiştir. Özellikle Atatürk Dönemi, Türkiye nin ağırlığını iç gelişmelere verdiği ülkenin sınırlarını bölgesel paktlarla korumaya çalışan bir dönem olmuştur. 2 Çağrı Erhan, ABD nin Ulusal Güvenlik Anlayışı, Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi Dergisi, Cilt 53, No: 3, Yıl, 2001, s Statükoculuğun Türkiye uygulamasındaki anlamlarından birincisi, mevcut sınırları sürdürme, onlardan memnun olma ve sınırları değiştirmek istememedir. İkinci anlam ise, mevcut değerleri sürdürme anlamına gelen Batı ve onun karşısındakiler arasında her zaman bir tür denge kurmaktır. Statükoculuk hakkında ayrıntılı bilgi için bkz: Türk Dış Politikası, Kurtuluş Savaşından Bugüne Olgular, Belgeler, Yorumlar, Editör: Baskın Oran, Cilt 1, İletişim Yayınları, 14.Baskı, İstanbul 2009.

13 3 Aynı şekilde İsmet İnönü Dönemi, İkinci Dünya Savaşı boyunca maceracılıktan uzak bir anlayışla şekillenmiştir. Bu dönemde ülkenin dış politikasının temel amacı savaş dışı kalmak olmuştur; ancak bu yaklaşım savaş sonunda Türkiye nin uluslararası sistemde yalnız kalmasına yol açmış ve kuzey komşusu SSCB nin yayılmacı tehditleri ile karşı karşıya bırakmıştır. Türkiye de dış politika yapıcıları bu tehditlerden kurtulmanın yolunun ABD önderliğindeki Batı ile yakınlaşmak olduğunu düşünmüş ve bu bağlamda NATO 4 üyeliği için çabalamıştır. Nihayetinde Türkiye, ABD öncülüğünde düzenlenen Kore Savaşı na asker göndermenin de bir karşılığı olarak 1952 de NATO ya üye olabilmiştir. NATO üyeliği Türkiye nin dengeli dış politika anlayışının tamamen Batı endeksli olmasına yol açmıştır. Türkiye özellikle arası dönemde tüm politikalarını ABD nin sadık bir müttefiki olarak kendi ulusal çıkarlarını ABD nin çıkarlarıyla özdeş gören bir anlayışla şekillendirmiştir; ancak ABD bu dönemde Küba Füze Krizi nde olduğu gibi Türkiye yi riske atan ya da Johnson Mektubu nda olduğu gibi Türkiye nin Kıbrıs a yönelik politikalarında yalnız bırakan ve zora sokan politikalar üretmekten kaçınmamıştır. ABD nin bu yaklaşımının fark edilmesi Türkiye yi 1960 larda çok yönlü bir dış politika arayışına sevk etmiş ve Türkiye uzun süre Batı nın gözüyle baktığı Ortadoğu ve üçüncü dünya ile ilişkileri geliştirmeye çalışmıştır. Türkiye Ortadoğu ya coğrafi, tarihi, sosyal, kültürel ve dini bağlarla bağlı olmakla beraber cumhuriyetin ilanıyla birlikte Ortadoğu dan uzaklaşarak yönünü Batı ya döndürmüştür. Bu bağlamda Türkiye nin Ortadoğu ya bakışı Batı ile özdeş olmuştur. Türkiye nin NATO ya üye olan tek Müslüman ülke ve Arap ülkelerinin ciddi sorunlar yaşadığı İsrail i ilk tanıyan ülkelerden biri olması bölge ülkelerinin Türkiye ye temkinli yaklaşmalarına neden olan etkenler arasındadır lara gelindiğinde Türkiye nin başta Kıbrıs sorununda olmak üzere Batı ile yaşadığı sıkıntılar Türkiye nin Ortadoğu ya yönelik olarak ABD ve Batı dan daha bağımsız politikalar üretmesini sağlamıştır; ancak bu anlayış 1979 da uluslararası sistemde yaşanan ve ABD nin çıkarlarını olumsuz yönde etkileyen iki önemli gelişmeyle 4 NATO (North Atlantic Treaty), ABD nin Avrupa yı içine alacak bir savunma paktının içine girmesinin önündeki engellerin 1948 yılında Amerikan Senatosu tarafından kaldırılması sonrası ABD, Kanada, İtalya, Danimarka, Norveç, Portekiz ve İzlanda nın 4 Nisan 1949 da Washington da imzaladıkları bir antlaşma ile kurulmuştur. Türkiye, 18 Şubat 1952 de Yunanistan ile birlikte NATO ya üye olmuştur.

14 4 sekteye uğramıştır. Bu gelişmelerden biri SSCB nin Afganistan ı işgalidir. Bir diğer gelişme ise uzun yıllar ABD nin sadık müttefiklerinden biri olan İran da Şah rejiminin yıkılarak yerine Ayetullahlar önderliğinde bir İslami rejimin kurulması ve bu rejimin başta ABD olmak üzere Batı ile ilişkileri kesmesidir. ABD bu gelişmeler üzerine uluslararası sistemde yaşanan yumuşama dönemiyle ihmal ettiği Türkiye ye yeniden yakınlaşmak istemiş ve Türkiye de yaşanan 1980 Darbesi bu fırsatı ABD ye sunmuştur. Nitekim uluslararası zeminde meşruiyet kazanmak isteyen darbe hükümeti ABD nin bu dönemde komünizme ve radikal İslam a karşı geliştirdiği Yeşil Kuşak Projesi 5 olarak adlandırılan projeye destek vermiştir. Bu proje ile ABD bölgede ılımlı İslam anlayışı adı altında hem komünizmle hem de İran ın ihraç edebileceği radikal İslam la savaşta Türkiye yi kullanmıştır. Nihayetinde Soğuk Savaşın sona ermesi ile ABD, Türkiye nin laik, demokrat, serbest piyasa ekonomisini benimseyen kimliğinin yanına ılımlı İslam kimliğini eklemeye çalışarak Türkiye nin Sovyet ardılı cumhuriyetlere ve Ortadoğu daki Körfez ülkelerine tarihi ve kültürel bağları aracılığıyla model ülke olduğu iddiasında bulunmuştur. Aynı şekilde Türkiye, Sovyet tehdidinin sona erdiği Soğuk Savaş sonrası dönemin fırsatlarını değerlendirerek büyük bir bölgesel güç olarak küresel gelişmeleri etkilemek adına bu kimliğe sıcak bakmıştır. Bu dönemde Adriyatik ten Çin e Türk Dünyası gibi geleneksel Türk dış politika anlayışının dışına çıkan yayılmacı söylemler dile getirilmiştir. Özellikle dönemin cumhurbaşkanı Turgut Özal, SSCB nin dağılması ardından çıkan yeni ortamın ABD ile ilişkilerde yeni fırsatlar yarattığına ve bu bağlamda ilişkilerin ekonomik, kültürel ve siyasi alanlarda yeni işbirliği olanakları sunduğuna inanarak ABD ile yeni bir ortaklık modeli kurmaya çalışmıştır. Özal güvenlik alanında işbirliğinin ötesinde çok yönlü ve sürekli bir ilişki türü olan ve stratejik ortaklık olarak adlandırılan bu modeli dönemin ABD Başkanı George Bush a sunmuş ve Birinci Körfez Savaşı nı bu ilişkinin bir sınavı olarak görmüştür. Bu anlamda Körfez Savaşı nda ABD nin tüm taleplerine olumlu cevap veren ve bir koyup üç almayı 6 hedefleyen Özal, savaş sonunda beklediği kazancı 5 Yeşil Kuşak Projesi, arası ABD Başkanlığı yapan Jimmy Carter ın Ulusal Güvenlik Danışmanı Zbigniev Brzezinski aracılığıyla SSCB ye karşı ılımlı İslam dan bir kuşak oluşturmayı amaçlayan Basra Körfezi ne yönelik bir yaklaşımdır. 6 Turgut Özal ın Körfez politikası sadık müttefik imajı ile şekillenen ve güvenlik boyutu yerleşmiş olan Türk-Amerikan ilişkilerine ekonomi boyutunu da yerleştirmeyi amaçlamıştır. Bu bağlamda bir

15 5 elde edememiştir. Körfez Savaşı sonunda Türkiye siyasal ve ekonomik anlamda büyük kayba uğramıştır. Özellikle savaş sonunda Türkiye sınırında oluşan tablo ülkenin toprak bütünlüğü başta olmak üzere ülke içindeki Kürt sorununun daha karmaşık bir hal almasına neden olmuş ve Türkiye nin tüm enerjisini PKK ile yıllarca süren bir terör mücadelesine harcamasına yol açmıştır. Bu bakımdan Kürt sorunu Türkiye nin uzun yıllar uluslararası alanda başını ağrıtan Kıbrıs sorunu ve Ermeni sorunu gibi sorunların yanına eklenerek başta ABD ve AB tarafından olmak üzere gerektiğinde kendine karşı bir koz olarak sunulmuştur. Bu noktada ilk olarak Özal ile birlikte gündeme gelen ve daha sonraki yönetimlerce içi doldurulmaya çalışılan Türkiye ve ABD arasındaki stratejik ortaklık modeli en önemli sınavlarından birini 11 Eylül 2001 de ABD ye yönelik terör saldırıları sonrası yaşanan gelişmeler sürecinde Irak a düzenlenen Özgürlük Operasyonu sırasında vermiştir. ABD yönetimi 11 Eylül saldırılarını tüm uluslararası sisteme yönelik bir saldırı olarak nitelendirerek uluslararası terörizme karşı 2002 Ulusal Güvenlik Stratejisi aracılığıyla NATO ve BM yi gerektiğinde etkisiz kılan bir anlayışla savaş açmış ve uluslararası camiayı bu savaşta kendisi ile hareket etmeye çağırmıştır. Nitekim ABD terörü besleyen kitle imha silahları üreterek uluslararası barışı tehdit ettiğini iddia ettiği Kuzey Kore, Irak ve İran ı şer ekseni ülkeler olarak tarif etmiş ve Afganistan da Taliban ve El-Kaide birliklerine yönelik ülkenin tamamını kapsayan askeri operasyonun ardından sıradaki hedefi Irak olarak belirlemiştir; ancak Irak a yönelik bir operasyon Türkiye nin de yer aldığı uluslararası camiada olumlu karşılanmamıştır. Özellikle Türkiye, Irak ın toprak bütünlüğünü ve bölgenin istikrarını bozabilecek bir işgale dönüşecek bu askeri operasyona bir önceki Körfez Savaşı nın da tecrübeleri ile engel olma girişimlerinde bulunmuş ise de ABD, Irak Operasyonu ndan vazgeçmeyerek Türkiye den birçok talepte bulunmuştur. Türkiye stratejik ortak olarak gördüğü ABD nin taleplerinin tamamını karşılamak noktasında tereddüt etmiştir. Nitekim ABD nin Türkiye den asker talebini de içeren tezkerelerden biri olan 1 Mart Tezkeresi, TBMM den geçmemiştir. Böylece Türkiye koyup üç almak şeklinde ifade edilen beklentiler arasında Türkiye nin Kuzey Irak petrol bölgelerinin denetimini ele geçirmesinin ve bu durumu ABD aracılığıyla diğer müttefiklerine de kabul ettirmesinin bulunduğu iddia edilmiştir. Burcu Bostanoğlu, Türkiye-ABD İlişkilerinin Politikası, İmge Kitabevi, Ankara, 2.Baskı, 2008, s.437.

16 6 uluslararası alanda meşruiyeti tartışmalı bir savaşın tarafı olmaktan kurtulurken Soğuk Savaştan beri müttefik olduğu ABD ile olan ilişkileri ciddi bir yara almıştır; ancak ilişkileri olumsuz yönde etkileyen gelişmeler tezkere ile sınırlı kalmamıştır. Tezkere olayının ardından ABD birlikleri nin, Irak ın kuzeyinde bulunan silahlı yerel güçlerle birlikte 4 Temmuz 2003 te Süleymaniye de Türk Özel Kuvvetler Komutanlığı birimlerinin irtibat bürosu olarak kullandıkları binayı basarak 3 subay, 8 astsubay ve diğer personeli gözaltına almalarıyla yaşanan Süleymaniye Krizi 7 etkisi günümüze kadar süren, stratejik ortaklık ilişkisini zedeleyen önemli bir gelişme olarak tarihteki yerini almıştır. Özellikle bu iki olay ABD nin İngiltere ve İsrail ile olan ilişkilerine benzer bir stratejik ortaklığı Türkiye ile geliştiremediğinin delili olmuştur. Bu noktadan sonra yara alan iki ülke ilişkilerini geliştirme çabaları 2008 Amerikan Başkanlık seçilerini kazanan Barack Hüseyin Obama döneminde farklı bir boyut kazanmıştır. Barack Hüseyin Obama seçim kampanyası boyunca bir önceki başkan Bush un sert politikalarının dünya üzerinde Amerikan imajına büyük zarar verdiğini dile getirerek başkan olduktan sonra özellikle İslam dünyasına yönelik daha yumuşak politikalarla hareket edeceğinin mesajlarını vermiştir. Seçim kampanyasını değişim sloganıyla yürüten Barack Obama seçimi kazanmıştır. Obama döneminin en önemli dış politika ayağını Ortadoğu oluşturmuştur. Obama, kendi döneminde Irak, İran, Afganistan ve Ortadoğu Barış Süreci nde var olan sorunları çözüme kavuşturmak istemiştir. Bu sorunların çözümünde NATO nun tek Müslüman ülkesi olarak hem Doğu hem de Batı ile sıcak ilişkiler geliştirmeyi başaran Türkiye bir kez daha ön plana çıkmıştır. Türkiye nin özellikle Irak Savaşı nda sergilediği tutum bölge halkları üzerinde olumlu karşılık bularak bölgede uzun yıllar kuşkuyla bakılan imajını değiştirmiştir. Nitekim Obama başkanlık seçimini kazandıktan sonra ilk resmi yurtdışı gezisini Türkiye ye yapmıştır. Obama nın 2009 Nisan ayında Türkiye nin ev sahipliğinde İstanbul da gerçekleştirilen Medeniyetler İttifakı Zirvesi ne 8 katılması anlamlı bulunmuştur. Bu gezi ile Bush döneminde oldukça gerilen Türk-Amerikan ilişkileri yeni bir boyut kazanmış ve Obama iki ülke ilişkileri 7 Süleymaniye Krizi dönemin Genel Kurmay Başkanının ifadeleri ile iki ülke arasındaki en büyük güven bunalımını yaratmıştır. Bkz. Mustafa Balbay, Irak Bataklığında Türk-Amerikan İlişkileri, Cumhuriyet Yayınları, İstanbul, s Medeniyetler İttifakı Başladı,Sabah,

17 7 için model ortaklık kavramını ortaya atmıştır. Daha önce iki ülke arasındaki ilişkilere yönelik hiç kullanılmamış bu kavramla Obama, ABD gibi büyük bir Hristiyan nüfusla Türkiye gibi nüfusunun büyük bir çoğunluğunun Müslüman olan iki ülkenin bir araya gelerek tüm dünyaya örnek bir ilişki sergileyeceklerini belirtmiştir. Obama nın Türkiye ziyaretinde model ortaklık kavramını gündeme getirmesinin ardından bu kavramın içinin doldurulması girişimleri başlamıştır; ancak bu dönemde ikinci iktidarını sürdüren Adalet ve Kalkınma Partisi (AKP) nin dış politikasını başından beri danışmanlık yaparak yönlendiren akademisyen kökenli Ahmet Davutoğlu nun Dışişleri Bakanı olması ve böylece stratejik derinlik 9 yaklaşımı altında komşularla sıfır sorun söylemiyle Rusya, Suriye, İran gibi komşu ülkelerle mevcut sorunların çözülmesi ve geçmişte Osmanlı toprakları olan bu bölgede Türkiye nin yeniden lider ve etkin bir konuma gelmesi anlayışıyla sürdürdüğü dış politika Türkiye nin eksen kayması yaşayarak Batı dan uzaklaştığı iddialarına neden olmuştur. Özellikle bu dönemde Türkiye nin bir bölge ülkesi olan ve ABD ile ciddi stratejik ilişkilere sahip İsrail ile yaşadığı Davos Krizi, Mavi Marmara Saldırısı gibi olaylar doğrudan ABD ve Türkiye ilişkilerine yansımıştır. 10 Bu olayların yanı sıra Türkiye nin ABD nin şer ekseni içerisinde saydığı ve bölgede İsrail in güvenliği noktasında büyük tehdit oluşturan İran ile yakın ekonomik ve siyasi ilişkiler geliştirmesi ve İran ın nükleer faaliyetlerine diğer Batılı devletlerden farklı bakarak sorunun diyalog yoluyla çözümüne yönelik tutumu ABD ile geliştirilmeye çalışılan model ortaklık ilişkisine zarar veren gelişmeler olmuştur; ancak 2010 yılının son ayından itibaren başlayarak önce Tunus, Mısır ve Libya ya yayılarak tüm Ortadoğu nun çehresini değiştiren bir süreci başlatan Ortadoğu daki halk hareketleri ABD için Türkiye nin önemini bir kez daha artırmıştır. Çünkü Birinci Dünya Savaşı sonrası cetvelle çizilen sınırlara sahip ve uzun yıllar Batı nın kontrolünde halkın isteklerine kulak tıkayan diktatörlerce yönetilen bu bölgede yeni oluşumlar söz konusudur. Bu noktada ABD için başta Türkiye olmak üzere müttefiklerinin önemi bir kat daha artmaktadır. Ancak burada dikkat edilmesi 9 Stratejik Derinlik kavramı hakkında ayrıntılı bilgi için bkz. Ahmet Davutoğlu, Stratejik Derinlik, Küre Yayınları, 30.baskı, İstanbul, Son dönem Türk Dış Politikası ve eksen kayması tartışmaları için bkz. Çağrı Erhan, Türk Dış Politikası nın Güncel Sorunları, İmaj Yayınları, Ankara, Kürşad Turan, Türk Dış Politikasında Eksen Kayması, Ortadoğu Analiz, Haziran 10, Cilt 2, Sayı 18, s

18 8 gereken ilk nokta Soğuk Savaş sonrası dönem, Türkiye ve ABD ye içinde Ortadoğu nun da yer aldığı coğrafyada ortak çıkarlar etrafında işbirliği olanakları sunmuş olsa bile iki ülkenin bu bölgeye dönük dış politika anlayışlarının oldukça farklı olduğudur. Türkiye, bölgedeki tüm devletlerle işbirliği içerisinde hareket ederek öncelikle bölgenin istikrara kavuşmasını isterken ABD, bölgenin tamamen kendi kontrolünde olmasını istemektedir ve aynı zamanda bölgede kendine herhangi bir rakip gücün çıkmasını da istememektedir. Bu bağlamda ABD için İsrail hariç bölgedeki tüm devletler bölgenin Amerikan çıkarları doğrultusunda dönüşümü için birer araçtır. İşte tam bu nokta, kaleme alınan bu çalışmanın ana eksenlerinden birini oluşturmaktadır. Türkiye kurulduğu ilk yıllarda Batı ile ilişkileri modernleşmenin bir parçası olarak görürken NATO üyeliği ile beraber Batı ya eklenmek Türkiye için bir amaca dönüşmüştür. Bu tarihten sonra Türkiye kendi ulusal çıkarlarını ABD nin çıkarlarıyla özdeş gören politikalar üretmiştir. ABD ise tam tersi bir anlayışla Türkiye yi bir müttefikten ziyade özellikle Ortadoğu ya yönelik politikalarının hayata geçirilmesinde kullanabileceği bir araç olarak görmüştür. Türkiye, her ne kadar iki ülke ilişkileri için stratejik ortaklık, model ortaklık gibi kavramların içini dolduran politikalar üretmeye çalışsada ABD nin Türkiye ye yaklaşımı hem Soğuk Savaş da hem de Soğuk Savaş sonrası dönemde değişmemiştir. Bu bağlamda bu tez çalışması, ABD nin Türkiye yi başta Ortadoğu da olmak üzere küresel çıkarlarının gerçekleşmesi için bir araç olarak görmesi nedeniyle iki ülke ilişkilerinin klasik bir ittifak ilişkisinin ötesinde çok boyutlu bir ilişki türü olan stratejik ortaklık ya da model ortaklık seviyesine tam olarak çıkamadığı hipotezinden hareketle yazılmıştır. Tüm bu varsayımlar ışığında kaleme alınan bu çalışma Soğuk Savaş döneminde Türkiye nin NATO üyeliği ile güvenlik temelli gelişen ve Soğuk Savaş sonrası daha stratejik bir boyut kazandırılmaya çalışılan Türk-Amerikan ilişkilerini Ortadoğu daki gelişmeler ışığında ele almaktadır. Bu bağlamda ağırlıklı olarak arası dönemde uluslararası sistemde ve Ortadoğu da yaşanan gelişmeler dikkatle incelenecek ve bu gelişmelerin iki ülke ilişkilerini ne şekilde etkilediği irdelenmeye çalışılacaktır. Bu şekilde Türkiye nin dış politikasında özellikle Soğuk Savaş sonrası dönemde kendisine biçilen rolleri mi oynuyor yoksa kendi rolünü kendisi mi belirliyor soruna da cevap aranmış olacaktır.

19 9 Kaleme alınan bu çalışma Giriş ve Sonuç bölümlerinin yanı sıra üç bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde genel olarak Türk ve Amerikan dış politikalarının uluslararası sistem içerisinde hangi temeller üzerinde ne şekilde geliştiği kısaca özetlendikten sonra Ortadoğu kavramına açıklık getirilerek Ortadoğu nun uluslararası sistem içerisinde özellikle Birinci Dünya Savaşı sonrası yaşadığı dönüşüm ayrıntıya inmeden aktarılmış ve Ortadoğu nun ABD ve Türkiye nin dış politikasındaki önemine değinilmiştir. İkinci bölümün ilk başlığında 1945 sonrası Türk-Amerikan ilişkilerinin ne şekilde geliştiği, nasıl bir boyut kazandığı, iki ülkeyi bir ittifak ilişkisine sokan etmenlerin neler oluğu sorgulanmaya çalışılmıştır. İkinci başlıkta, 1990 sonrası ABD nin uluslararası sistemde süper güç konumunu muhafaza etmek için kendine yeni bir rakibin çıkmasını engelleme girişimleri içerisinde Ortadoğu ya yönelik politikalarının Türkiye ile olan ilişkilerine yansımaları Körfez Savaşı üzerinden aktarılmıştır. Üçüncü başlıkta, 11 Eylül Saldırıları nın etkileri üzerinde durularak ABD nin Afganistan ve Irak Operasyonları ile Büyük Ortadoğu Projesi olarak adlandırılan girişimin hem iki ülke ilişkilerine hem de Ortadoğu ya etkilerine değinilmiştir. Son başlıkta ise Soğuk Savaş sonrası dönemde Türk-Amerikan ilişkileri için kullanılmaya çalışılan stratejik ortaklık kavramının ne kadar geçerli olduğu sorusuna yanıt aranmıştır. Üçüncü bölümde Barack Hüseyin Obama nın ABD Başkanı olması ile gündeme getirdiği model ortaklık kavramının iki ülke ilişkilerine ne derece yansıyabildiği ve Türkiye de Ahmet Davutoğlu nun Dışişleri Bakanı olması sonrası stratejik derinlik yaklaşımı ile Ortadoğu ya yönelik gerçekleştirilen açılımların Türkiye nin dış politikasında yarattığı eksen kayması tartışmalarının iki ülke ilişkilerine etkileri üzerinde durulmuştur. Niteliksel araştırma yöntemlerinden tarihsel araştırma modelinin uygulandığı bu çalışmada ikinci el kaynaklardan yararlanılmıştır. Kütüphane, gazete, dergi ve internet ortamında derlenen kitap, makale, haber ve tezler titiz bir şekilde irdelenerek kaynakça oluşturulduktan sonra yazım işlemine geçilmiştir. Konunun geniş bir zaman aralığını içermesi ve birden fazla gelişme üzerinden konunun ele alınması her bir başlığın istenilen ayrıntıda olmasını engellemiştir. Ancak tüm bu dezavantajlara

20 10 rağmen çalışma Türk-Amerikan ilişkilerinin doğasının anlaşılması ve bu ilişkinin Ortadoğu ya etkilerinin ortaya konulması noktasında istenilen amaçlara ulaşmıştır.

21 11 BİRİNCİ BÖLÜM Çalışmanın bu ilk bölümünde genel olarak Türk ve Amerikan dış politikalarının hangi temeller üzerinde ne şekilde geliştiğine değinildikten sonra Ortadoğu kavramı kısaca açıklanmaya çalışılacak ve Ortadoğu nun Türk ve Amerikan dış politikalarındaki önemine yer verilecektir. Böylece ikinci ve üçüncü bölümler daha rahat anlaşılacaktır. 20.yüzyılın başında modern bir ulus devlet olarak kurulan ve en önemli dış politika hedefini ulusal sınırları koruyarak ülkenin herhangi bir işgale uğramasının önüne geçilmesi ve muasır medeniyetler seviyesine ulaşabilmek için Batılı değerlerin hem dış politikada hem de iç yapılanmada etkin kılınmasını amaçlayan ve bu geleneksel anlayışı günümüzde hala devam ettiren Türkiye Cumhuriyeti nin dış politikasına uluslararası sistemde ve içeride meydan gelen değişimler ışığında kısaca değinilecektir. Özellikle Birinci Dünya Savaşı sonrası Avrupa dan boşalan uluslararası sistemi Amerikan değerleri ile şekillendirerek kendi lehine çeviren ve İkinci Dünya Savaşı sonrası uluslararası sistemi tamamen kendi çıkarlarına hizmet edecek şekilde dönüştüren Amerika Birleşik Devletleri nin dış politika anlayışı genel olarak ele alınacaktır. Bu şekilde köklü bir geçmişe sahip olmayan ABD nin kısa bir sürede rakipsiz bir küresel güce dönüşmesini sağlayan dış politika anlayışına ışık tutulacaktır. Objektif olarak coğrafi bir tanımdan ziyade daha çok kültürel, siyasi ve ekonomik bir nitelendirme olan Ortadoğu kavramına açıklık getirilerek Birinci Dünya Savaşı sonrası cetvelle çizilen sınırları, etnik ve mezhepsel olarak bölünmüşlüğü ile derin bir istikrarsızlığa sürüklenen ve günümüzde hala bir türlü huzura kavuşamayan, Ortadoğu olarak adlandırılan coğrafyanın geçirdiği dönüşüm kısaca ele alındıktan sonra iki ayrı alt başlıkta Ortadoğu nun Türk dış politikası ve Amerikan dış politikası için önemine değinilecektir.

SİYASET BİLİMİ VE ULUSLARARASI İLİŞKİLER DOKTORA PROGRAMI DERS İÇERİKLERİ ZORUNLU DERSLER. Modern Siyaset Teorisi

SİYASET BİLİMİ VE ULUSLARARASI İLİŞKİLER DOKTORA PROGRAMI DERS İÇERİKLERİ ZORUNLU DERSLER. Modern Siyaset Teorisi SİYASET BİLİMİ VE ULUSLARARASI İLİŞKİLER DOKTORA PROGRAMI DERS İÇERİKLERİ ZORUNLU DERSLER Modern Siyaset Teorisi Dersin Kodu SBU 601 Siyaset, iktidar, otorite, meşruiyet, siyaset sosyolojisi, modernizm,

Detaylı

1979 İRAN İSLAM DEVRİMİ SONRASI TÜRKİYE-İRAN İLİŞKİLERİ. Ömer Faruk GÖRÇÜN

1979 İRAN İSLAM DEVRİMİ SONRASI TÜRKİYE-İRAN İLİŞKİLERİ. Ömer Faruk GÖRÇÜN i 1979 İRAN İSLAM DEVRİMİ SONRASI TÜRKİYE-İRAN İLİŞKİLERİ Ömer Faruk GÖRÇÜN ii Yayın No : 2005 Politika Dizisi: 1 1. Bası Ağustos 2008 - İSTANBUL ISBN 978-975 - 295-901 - 9 Copyright Bu kitabın bu basısı

Detaylı

TÜRKİYE - SUUDİ ARABİSTAN YUVARLAK MASA TOPLANTISI 1

TÜRKİYE - SUUDİ ARABİSTAN YUVARLAK MASA TOPLANTISI 1 ( STRATEJİK VİZYON BELGESİ ) TÜRKİYE - SUUDİ ARABİSTAN YUVARLAK MASA TOPLANTISI 1 Yeni Dönem Türkiye - Suudi Arabistan İlişkileri: Kapasite İnşası ( 2016, İstanbul - Riyad ) Türkiye 75 milyonluk nüfusu,

Detaylı

Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi

Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Bu ders içeriğinin basım, yayım ve satış hakları Yakın Doğu Üniversitesi Uzaktan Eğitim Merkezi ne aittir. Bu ders içeriğinin bütün hakları saklıdır. İlgili kuruluştan

Detaylı

5. ULUSLARARASI MAVİ KARADENİZ KONGRESİ. Prof. Dr. Atilla SANDIKLI

5. ULUSLARARASI MAVİ KARADENİZ KONGRESİ. Prof. Dr. Atilla SANDIKLI 5. ULUSLARARASI MAVİ KARADENİZ KONGRESİ Prof. Dr. Atilla SANDIKLI Karadeniz bölgesi; doğuda Kafkasya, güneyde Anadolu, batıda Balkanlar, kuzeyde Ukrayna ve Rusya bozkırları ile çevrili geniş bir havzadır.

Detaylı

TÜRK DIŞ POLİTİKASINDA GÜÇ KULLANMA SEÇENEĞİ ( )

TÜRK DIŞ POLİTİKASINDA GÜÇ KULLANMA SEÇENEĞİ ( ) TÜRK DIŞ POLİTİKASINDA GÜÇ KULLANMA SEÇENEĞİ (1923-2010) Teorik, Tarihsel ve Hukuksal Bir Analiz Dr. BÜLENT ŞENER ANKARA - 2013 İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ... iii TABLOLAR, ŞEKİLLER vs. LİSTESİ... xiv KISALTMALAR...xvii

Detaylı

2000 li Yıllar / 6 Türkiye de Dış Politika İbrahim KALIN Arter Reklam 978-605-5952-27-3 Ağustos-2011 Ömür Matbaacılık Meydan Yayıncılık-2011

2000 li Yıllar / 6 Türkiye de Dış Politika İbrahim KALIN Arter Reklam 978-605-5952-27-3 Ağustos-2011 Ömür Matbaacılık Meydan Yayıncılık-2011 Seri/Sıra No 2000 li Yıllar / 6 Kitabın Adı Türkiye de Dış Politika Editör İbrahim KALIN Yayın Hazırlık Arter Reklam ISBN 978-605-5952-27-3 BBaskı Tarihi Ağustos-2011 Ofset Baskı ve Mücellit Ömür Matbaacılık

Detaylı

TÜRKİYE - ARJANTİN YUVARLAK MASA TOPLANTISI - 1

TÜRKİYE - ARJANTİN YUVARLAK MASA TOPLANTISI - 1 STRATEJİK VİZYON BELGESİ ( TASLAK ) TÜRKİYE - ARJANTİN YUVARLAK MASA TOPLANTISI - 1 Yeni Dönem Türkiye - Arjantin İlişkileri: Fırsatlar ve Riskler ( 2014 Buenos Aires - İstanbul ) Türkiye; 75 milyonluk

Detaylı

Türk Elitlerinin Türk Dış Politikası ve Türk-Yunan İlişkileri Algıları Anketi

Türk Elitlerinin Türk Dış Politikası ve Türk-Yunan İlişkileri Algıları Anketi Türk Elitlerinin Türk Dış Politikası ve Türk-Yunan İlişkileri Algıları Anketi Araştırma üç farklı konuya odaklanmaktadır. Anketin ilk bölümü (S 1-13), Türkiye nin dünyadaki konumu ve özellikle ülkenin

Detaylı

ULUSLARARASI KARADENİZ-KAFKAS KONGRESİ

ULUSLARARASI KARADENİZ-KAFKAS KONGRESİ STRATEJİK VİZYON BELGESİ ULUSLARARASI KARADENİZ-KAFKAS KONGRESİ Ekonomi, Enerji ve Güvenlik; Yeni Fırsatlar ( 20-22 Nisan 2016, Pullman İstanbul Otel, İstanbul ) Karadeniz - Kafkas coğrafyası, tarih boyunca

Detaylı

11 EYLÜL SALDIRISI VE YENİ DÜNYA: SOĞUK BARIŞ DÖNEMİ

11 EYLÜL SALDIRISI VE YENİ DÜNYA: SOĞUK BARIŞ DÖNEMİ INSTITUTE FOR STRATEGIC STUDIES S A E STRATEJİK ARAŞTIRMALAR ENSTİTÜSÜ KASIM, 2003 11 EYLÜL SALDIRISI VE YENİ DÜNYA: SOĞUK BARIŞ DÖNEMİ 11 EYLÜL SALDIRISI SONUÇ DEĞERLENDİRMESİ FİZİKİ SONUÇ % 100 YIKIM

Detaylı

SAYIN TAKİPÇİLERİMİZ,

SAYIN TAKİPÇİLERİMİZ, SAYIN TAKİPÇİLERİMİZ, Araştırma grubumuza destek amacıyla 2000-2015 seneleri arasındaki konuları içeren bir ARŞİV DVD si çıkardık. Bu ARŞİV ve VİDEO DVD lerini aldığınız takdirde daha önce takip edemediğiniz

Detaylı

İÇİMİZDEKİ KOMŞU SURİYE

İÇİMİZDEKİ KOMŞU SURİYE İÇİMİZDEKİ KOMŞU SURİYE Yazar: Dr. A. Oğuz ÇELİKKOL İSTANBUL 2015 YAYINLARI Yazar: Dr. A. Oğuz ÇELİKKOL Kapak ve Dizgi: Sertaç DURMAZ ISBN: 978-605-9963-09-1 Mecidiyeköy Yolu Caddesi (Trump Towers Yanı)

Detaylı

YALOVA ÜNİVERSİTESİ SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ ULUSLARARASI İLİŞKİLER ANABİLİM DALI TEZSİZ YÜKSEK LİSANS MÜFREDATI

YALOVA ÜNİVERSİTESİ SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ ULUSLARARASI İLİŞKİLER ANABİLİM DALI TEZSİZ YÜKSEK LİSANS MÜFREDATI YALOVA ÜNİVERSİTESİ SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ ULUSLARARASI İLİŞKİLER ANABİLİM DALI TEZSİZ YÜKSEK LİSANS MÜFREDATI 2010 Eğitim Öğretim Yılı Bahar Dönemi Zorunlu Dersler Uluslararası İlişkilerde Araştırma

Detaylı

YALOVA ÜNİVERSİTESİ SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ ULUSLARARASI İLİŞKİLER ANABİLİM DALI TEZLİ YÜKSEK LİSANS MÜFREDATI

YALOVA ÜNİVERSİTESİ SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ ULUSLARARASI İLİŞKİLER ANABİLİM DALI TEZLİ YÜKSEK LİSANS MÜFREDATI YALOVA ÜNİVERSİTESİ SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ ULUSLARARASI İLİŞKİLER ANABİLİM DALI TEZLİ YÜKSEK LİSANS MÜFREDATI 2010 Eğitim Öğretim Bahar Dönemi ZORUNLU DERSLER Uluslararası Ġlişkilerde Araştırma ve Yazma

Detaylı

Musul Sorunu'na Lozan'da bir çözüm bulunamadı. Bu nedenle Irak sınırının belirlenmesi ileri bir tarihe bırakıldı.

Musul Sorunu'na Lozan'da bir çözüm bulunamadı. Bu nedenle Irak sınırının belirlenmesi ileri bir tarihe bırakıldı. MUSUL SORUNU VE ANKARA ANTLAŞMASI Musul, Mondros Ateşkes Anlaşması imzalanmadan önce Osmanlı Devleti'nin elinde idi. Ancak ateşkesin imzalanmasından dört gün sonra Musul İngilizler tarafından işgal edildi.

Detaylı

AZERBAYCAN MİLLİ GÜVENLİK STRATEJİSİ BELGESİ

AZERBAYCAN MİLLİ GÜVENLİK STRATEJİSİ BELGESİ AZERBAYCAN MİLLİ GÜVENLİK STRATEJİSİ BELGESİ 1. "Azerbaycan Milli Güvenlik Stratejisi Belgesi", Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev tarafından 23 Mayıs 2007 tarihinde onaylanarak yürürlüğe girmiştir.

Detaylı

TÜRKİYE - İTALYA YUVARLAK MASA TOPLANTISI - 1

TÜRKİYE - İTALYA YUVARLAK MASA TOPLANTISI - 1 ( TASLAK STRATEJİK VİZYON BELGESİ ) TÜRKİYE - İTALYA YUVARLAK MASA TOPLANTISI - 1 Yeni Dönem Türkiye - İtalya İlişkileri: Fırsatlar ve Güçlükler ( 2014 ) Türkiye; 75 milyonluk nüfusu, gelişerek büyüyen

Detaylı

İSLAM ÜLKELERİNDE NÜFUS ÖNGÖRÜLERİ 2050 ARALIK 2011

İSLAM ÜLKELERİNDE NÜFUS ÖNGÖRÜLERİ 2050 ARALIK 2011 GELECEK İSLAM ÜLKELERİNDE NÜFUS ÖNGÖRÜLERİ 2050 ARALIK 2011 SARIKONAKLAR İŞ TÜRKĠYE MERKEZİ C. BLOK ĠÇĠN D.16 BÜYÜME AKATLAR İSTANBUL-TÜRKİYE ÖNGÖRÜLERĠ 02123528795-02123528796 2025 www.turksae.com Nüfus,

Detaylı

1 TÜRKİYE CUMHURİYETİ DÖNEMİ (TÜRKİYE) EKONOMİSİNİN TARİHSEL TEMELLERİ

1 TÜRKİYE CUMHURİYETİ DÖNEMİ (TÜRKİYE) EKONOMİSİNİN TARİHSEL TEMELLERİ İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ III Bölüm 1 TÜRKİYE CUMHURİYETİ DÖNEMİ (TÜRKİYE) EKONOMİSİNİN TARİHSEL TEMELLERİ 13 1.1.Türkiye Ekonomisine Tarihsel Bakış Açısı ve Nedenleri 14 1.2.Tarım Devriminden Sanayi Devrimine

Detaylı

ORTADOĞU DA BÖLGESEL GELIŞMELER VE TÜRKIYE-İRAN İLIŞKILERI ÇALIŞTAYI TOPLANTI DEĞERLENDİRMESİ. No.12, ARALIK 2016

ORTADOĞU DA BÖLGESEL GELIŞMELER VE TÜRKIYE-İRAN İLIŞKILERI ÇALIŞTAYI TOPLANTI DEĞERLENDİRMESİ. No.12, ARALIK 2016 TOPLANTI DEĞERLENDİRMESİ No.12, ARALIK 2016 TOPLANTI DEĞERLENDİRMESİ NO.12, ARALIK 2016 ORTADOĞU DA BÖLGESEL GELIŞMELER VE TÜRKIYE-İRAN İLIŞKILERI ÇALIŞTAYI 30 Kasım 2016 Çarşamba günü Ortadoğu Stratejik

Detaylı

Title of Presentation. Hazar Havzası nda Enerji Mücadelesi Dr. Azime TELLİ 2015 ISTANBUL

Title of Presentation. Hazar Havzası nda Enerji Mücadelesi Dr. Azime TELLİ 2015 ISTANBUL Title of Presentation Hazar Havzası nda Enerji Mücadelesi Dr. Azime TELLİ 2015 ISTANBUL İçindekiler 1- Yeni Büyük Oyun 2- Coğrafyanın Mahkumları 3- Hazar ın Statüsü Sorunu 4- Boru Hatları Rekabeti 5- Hazar

Detaylı

Lozan Barış Antlaşması (24 Temmuz 1923)

Lozan Barış Antlaşması (24 Temmuz 1923) Lozan Barış Antlaşması (24 Temmuz 1923) Lozan Antlaşması, Türk Kurtuluş Savaşı nı sona erdiren antlaşmadır. Bu antlaşma ile Misak-ı Milli büyük ölçüde gerçekleşmiştir. Şekil 1. Kasım 1922 de Lozan Konferansı

Detaylı

F. KÜRESEL VE BÖLGESEL ÖRGÜTLER

F. KÜRESEL VE BÖLGESEL ÖRGÜTLER F. KÜRESEL VE BÖLGESEL ÖRGÜTLER 20. yy.da meydana gelen I. ve II. Dünya Savaşlarında milyonlarca insan yaşamını yitirmiş ve telafisi imkânsız büyük maddi zararlar meydana gelmiştir. Bu olumsuz durumun

Detaylı

Güncel Bilgiler. y a y ı n l a r ı

Güncel Bilgiler. y a y ı n l a r ı DÜNYA - SİYASET 2012 yılının Şubat ayında Tunus ta yapılan Suriye nin Dostları Konferansı nın ikincisi Nisan 2012 de İstanbul da yapıldı. Konferansta Esad rejimi üstündeki uluslararası baskının artırılması,

Detaylı

BLOG ADRESİ :

BLOG ADRESİ : BLOG ADRESİ : http://ozel-buro.tumblr.com ÖZEL BÜRO İSTİHBARAT GRUBUNA AİT TUMBLR BLOGUNDA HALEN İŞLENEN VE İLERİDE İŞLENECEK OLAN KONULAR AŞAĞIDA GAYET AÇIK VE BİR ŞEKİLDE YER ALMAKTADIR. MAKALE VE ARAŞTIRMA

Detaylı

ABD İLE YAPTIĞIN GİZLİ ANLAŞMAYI AÇIKLA -(TAMAMI) Çarşamba, 03 Temmuz :11 - Son Güncelleme Perşembe, 04 Temmuz :10

ABD İLE YAPTIĞIN GİZLİ ANLAŞMAYI AÇIKLA -(TAMAMI) Çarşamba, 03 Temmuz :11 - Son Güncelleme Perşembe, 04 Temmuz :10 Gül, ABD ile hizmet sözleşmesi yapmıştır İşçi Partisi Genel Başkanvekili Hasan Basri Özbey, dün Ankara da bir basın toplantısı düzenledi ve Cumhurbaşkanı Abdullah Gül ü ABD ile yaptığı gizli anlaşmayı

Detaylı

DERS ÖĞRETİM PLANI. Dersin Adı

DERS ÖĞRETİM PLANI. Dersin Adı DERS ÖĞRETİM PLANI Dersin Adı TÜRK DIŞ POLİTİKASI I Dersin Kodu 1303302 Dersin Türü (Zorunlu, Seçmeli) Seçmeli Dersin Seviyesi (Ön Lisans, Lisans, Lisans Yüksek Lisans, Doktora) Dersin AKTS Kredisi 5 AKTS

Detaylı

ÖRNEK SORU: 1. Buna göre Millî Mücadele nin başlamasında hangi durumlar etkili olmuştur? Yazınız. ...

ÖRNEK SORU: 1. Buna göre Millî Mücadele nin başlamasında hangi durumlar etkili olmuştur? Yazınız. ... ÖRNEK SORU: 1 1914 yılında başlayan Birinci Dünya Savaşı, Osmanlı Devleti açısından, 30 Ekim 1918 de, yenilgiyi kabul ettiğinin tescili niteliğinde olan Mondros Ateşkes Anlaşması yla sona erdi. Ancak anlaşmanın,

Detaylı

A) Siyasi birliklerini geç sağlamaları. B) Sömürge alanlarını ele geçirmek istemeleri. C) Sanayi devrimini tamamlayamamaları

A) Siyasi birliklerini geç sağlamaları. B) Sömürge alanlarını ele geçirmek istemeleri. C) Sanayi devrimini tamamlayamamaları 1. Almanya ve İtalya'nın; XIX. yüzyıl sonlarından itibaren İngiltere ve Fransa'ya karşı birlikte hareket etmelerinin en önemli nedeni olarak aşağıdakilerden hangisi gösterilebilir? A) Siyasi birliklerini

Detaylı

Türkiye ve Kitle İmha Silahları. Genel Bilgiler

Türkiye ve Kitle İmha Silahları. Genel Bilgiler Türkiye ve Kitle İmha Silahları Genel Bilgiler Nükleer Silahlar ABD nin nükleer güç tekeli 1949 a kadar sürmüştür. Bugün; Rusya, İngiltere, Fransa, Çin, İsrail, Hindistan ve Pakistan ın nükleer silahları

Detaylı

ENERJİ GÜVENLİĞİ ÇALIŞTAYI Türkiye Nükleer Güç Programı 2030

ENERJİ GÜVENLİĞİ ÇALIŞTAYI Türkiye Nükleer Güç Programı 2030 VİZYON BELGESİ(TASLAK) ENERJİ GÜVENLİĞİ ÇALIŞTAYI Türkiye Nükleer Güç Programı 2030 (03-05 Aralık 2015, İstanbul) BÖLÜM 1 Nükleer Güç Programı (NGP) Geliştirilmesinde Önemli Ulusal Politika Adımları Temel

Detaylı

BM Güvenlik Konseyi nin Yeniden Yapılandırılması

BM Güvenlik Konseyi nin Yeniden Yapılandırılması Dr. Selman ÖĞÜT Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Öğretim Görevlisi 21. Yüzyılda Uluslararası Hukuk Çerçevesinde BM Güvenlik Konseyi nin Yeniden Yapılandırılması İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ...VII İÇİNDEKİLER...

Detaylı

İÇİNDEKİLER. A. Tarih B. Siyasal Tarih C. XIX.yüzyıla Kadar Dünya Tarihinin Ana Hatları 3 D. Türkiye"nin Jeo-politik ve Jeo-stratejik Önemi 5

İÇİNDEKİLER. A. Tarih B. Siyasal Tarih C. XIX.yüzyıla Kadar Dünya Tarihinin Ana Hatları 3 D. Türkiyenin Jeo-politik ve Jeo-stratejik Önemi 5 İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ V GİRİŞ 1 A. Tarih B. Siyasal Tarih C. XIX.yüzyıla Kadar Dünya Tarihinin Ana Hatları 3 D. Türkiye"nin Jeo-politik ve Jeo-stratejik Önemi 5 BİRİNCİ BÖLÜM: AVRUPA SİYASAL TARİHİ 1 2 I.

Detaylı

1.- GÜMRÜK BİRLİĞİ: 1968 (Ticari engellerin kaldırılması + OGT) 2.- AET den AB ye GEÇİŞ :1992 (Kişilerin + Sermayenin + Hizmetlerin Serbest Dolaşımı.

1.- GÜMRÜK BİRLİĞİ: 1968 (Ticari engellerin kaldırılması + OGT) 2.- AET den AB ye GEÇİŞ :1992 (Kişilerin + Sermayenin + Hizmetlerin Serbest Dolaşımı. TÜRKİYE AB İLİŞKİLERİ HAFTA 2 Roma Antlaşması Avrupa Ekonomik Topluluğu AET nin kurulması I. AŞAMA AET de Gümrük Birliğine ulaşma İngiltere, Danimarka, İrlanda nın AET ye İspanya ve Portekiz in AET ye

Detaylı

KUZEYDOĞU ASYA DA GÜVENLİK. Yrd. Doç. Dr. Emine Akçadağ Alagöz

KUZEYDOĞU ASYA DA GÜVENLİK. Yrd. Doç. Dr. Emine Akçadağ Alagöz KUZEYDOĞU ASYA DA GÜVENLİK { Yrd. Doç. Dr. Emine Akçadağ Alagöz Soğuk Savaş sonrası değişimler: Çin in ekonomik ve askeri yükselişi Güney Kore nin ekonomik ve askeri anlamda güçlenmesi Kuzey Kore nin

Detaylı

değildir. Ufkun ötesini de görmek ve bilmek gerekir

değildir. Ufkun ötesini de görmek ve bilmek gerekir Yalnız z ufku görmek g kafi değildir. Ufkun ötesini de görmek ve bilmek gerekir 1 Günümüz bilgi çağıdır. Bilgisiz mücadele mümkün değildir. 2 Türkiye nin Jeopolitiği ; Yani Yerinin Önemi, Gücünü, Hedeflerini

Detaylı

TÜRK DIŞ POLİTİKASI II. Zorunlu Lisans 5 AKTS. Prof. Dr. Engin Berber Örgün. Türkçe Türk Dış Politikası I. Yok. Yok

TÜRK DIŞ POLİTİKASI II. Zorunlu Lisans 5 AKTS. Prof. Dr. Engin Berber Örgün. Türkçe Türk Dış Politikası I. Yok. Yok Dersin Adı DERS ÖĞRETİM PLANI Dersin Kodu 1303307 Dersin Türü (Zorunlu, Seçmeli) Dersin Seviyesi (Ön Lisans, Lisans, Yüksek Lisans, Doktora) Dersin AKTS Kredisi Haftalık Ders Saati 3 Haftalık Uygulama

Detaylı

K A N A Y A N Y A R A K A R A B A Ğ

K A N A Y A N Y A R A K A R A B A Ğ KANAYAN YARA KARABAĞ Astana Yayınları KANAYAN YARA KARABAĞ Derleyen: Yrd. Doç. Dr. Bahadır Bumin ÖZARSLAN Bu eserin bütün hakları saklıdır. Yayınevinden izin alınmadan kısmen veya tamamen alıntı yapılamaz,

Detaylı

DIŞ POLİTİKA AKADEMİSİ - III

DIŞ POLİTİKA AKADEMİSİ - III DIŞ POLİTİKA AKADEMİSİ - III Abant-Bolu Büyük Abant Oteli 11-14 Mayıs 2017 Program 09.00 İstanbul dan Hareket 09.00 Ankara dan Hareket 13.00-14.00 Öğle Yemeği ve Serbest Zaman 11 MAYIS 2017 PERŞEMBE 14.00-14.30

Detaylı

1. ABD Silahlı Kuvvetleri dünyanın en güçlü ordusu

1. ABD Silahlı Kuvvetleri dünyanın en güçlü ordusu 2016 yılında 126 ülkenin ordusu değerlendirilmiş ve dünyanın en güçlü orduları sıralaması yapılmıştır. Ülkenin sahip olduğu silahlı gücün yanında nüfusu, savaşabilecek ve askerlik çağına gelen insan sayısı,

Detaylı

SAĞLIK DİPLOMASİSİ Sektörel Diplomasi İnşası

SAĞLIK DİPLOMASİSİ Sektörel Diplomasi İnşası STRATEJİK VİZYON BELGESİ SAĞLIK DİPLOMASİSİ Sektörel Diplomasi İnşası Yakın geçmişte yaşanan küresel durgunluklar ve ekonomik krizlerden dünyanın birçok ülkesi ve bölgesi etkilenmiştir. Bu süreçlerde zarar

Detaylı

TÜRK KONSEYİ EKONOMİK İLİŞKİLERİ YETERLİ Mİ?

TÜRK KONSEYİ EKONOMİK İLİŞKİLERİ YETERLİ Mİ? TÜRK KONSEYİ EKONOMİK İLİŞKİLERİ YETERLİ Mİ? Dr. Fatih Macit, Süleyman Şah Üniversitesi Öğretim Üyesi, HASEN Bilim ve Uzmanlar Kurulu Üyesi Giriş Türk Konseyi nin temelleri 3 Ekim 2009 da imzalanan Nahçivan

Detaylı

Orta Asya daki satranç hamleleri

Orta Asya daki satranç hamleleri Orta Asya daki satranç hamleleri Enerji ve güvenlik en büyük rekabet alanı 1 Üçüncü on yılda Hazar Bölgesi enerji kaynakları Orta Asya üzerindeki rekabetin en ön plana çıktığı alan olacak. Dünya Bankası

Detaylı

İÇİNDEKİLER. ÖN SÖZ...i GİRİŞ...1. Birinci Bölüm MİLLETLERARASI ÖRGÜT TEORİSİ

İÇİNDEKİLER. ÖN SÖZ...i GİRİŞ...1. Birinci Bölüm MİLLETLERARASI ÖRGÜT TEORİSİ İÇİNDEKİLER ÖN SÖZ...i GİRİŞ...1 Birinci Bölüm MİLLETLERARASI ÖRGÜT TEORİSİ I. MİLLETLERARASI ÖRGÜTLERİN DOĞUŞ NEDENLERİ...3 II. MİLLETLERARASI ÖRGÜTLERİN AMAÇLARI...5 III. MİLLETLERARASI ÖRGÜTLER VE ULUSLARARASI

Detaylı

Milli Devlete Yönelik Tehdit Değerlendirmesi

Milli Devlete Yönelik Tehdit Değerlendirmesi Milli Devlete Yönelik Tehdit Değerlendirmesi tarafından tam algılanmadığı, diğer bir deyişle aynı duyarlılıkla değerlendirilmediği zaman mücadele etmek güçleşecek ve mücadeleye toplum desteği sağlanamayacaktır.

Detaylı

ULUSLARARASI STRATEJİK ARAŞTIRMALAR KURUMU

ULUSLARARASI STRATEJİK ARAŞTIRMALAR KURUMU DAĞLIK KARABAĞ SORUNU DAR ALANDA BÜYÜK OYUN ULUSLARARASI STRATEJİK ARAŞTIRMALAR KURUMU Avrasya Araştırmaları Merkezi USAK RAPOR NO: 11-07 Yrd. Doç. Dr. Dilek M. Turgut Karal Demirtepe Editör Eylül 2011

Detaylı

DÜŞÜNCE KURULUŞLARI: DÜNYADAKİ VE TÜRKİYE DEKİ YERİ VE ÖNEMİ. Düşünce Kuruluşları genel itibariyle, herhangi bir kâr amacı ve partizanlık anlayışı

DÜŞÜNCE KURULUŞLARI: DÜNYADAKİ VE TÜRKİYE DEKİ YERİ VE ÖNEMİ. Düşünce Kuruluşları genel itibariyle, herhangi bir kâr amacı ve partizanlık anlayışı DÜŞÜNCE KURULUŞLARI: DÜNYADAKİ VE TÜRKİYE DEKİ YERİ VE ÖNEMİ Furkan Güldemir, Okan Üniversitesi Uluslararası İlişkiler Tarihsel Süreç Düşünce Kuruluşları genel itibariyle, herhangi bir kâr amacı ve partizanlık

Detaylı

Türkiye ve Avrupa Birliği

Türkiye ve Avrupa Birliği Türkiye ve Avrupa Birliği Türkiye ve Avrupa Birliği İlişkisi Avrupa Birliği 25 Mart 1957 tarihinde imzalanan Roma Antlaşması'yla Avrupa Ekonomik Topluluğu adı altında doğdu. Türkiye 1959 yılında bu topluluğun

Detaylı

Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi

Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Bu ders içeriğinin basım, yayım ve satış hakları Yakın Doğu Üniversitesi Uzaktan Eğitim Merkezi ne aittir. Bu ders içeriğinin bütün hakları saklıdır. İlgili kuruluştan

Detaylı

Amerikan Stratejik Yazımından...

Amerikan Stratejik Yazımından... Amerikan Stratejik Yazımından... DR. IAN LESSER Türkiye, Amerika Birleşik Devletleri ve Jeopolitik Aldatma veya bağımsız bir Kürt Devletinden yana olmadığını ve NATO müttefiklerinin bağımsızlığını

Detaylı

ULUSLARARASI SOSYAL POLİTİKA (ÇEK306U)

ULUSLARARASI SOSYAL POLİTİKA (ÇEK306U) DİKKATİNİZE: BURADA SADECE ÖZETİN İLK ÜNİTESİ SİZE ÖRNEK OLARAK GÖSTERİLMİŞTİR. ÖZETİN TAMAMININ KAÇ SAYFA OLDUĞUNU ÜNİTELERİ İÇİNDEKİLER BÖLÜMÜNDEN GÖREBİLİRSİNİZ. ULUSLARARASI SOSYAL POLİTİKA (ÇEK306U)

Detaylı

YENİ YAYIN ULUSLARARASI ÖRGÜTLER HUKUKU: BİRLEŞMİŞ MİLLETLER SİSTEMİ

YENİ YAYIN ULUSLARARASI ÖRGÜTLER HUKUKU: BİRLEŞMİŞ MİLLETLER SİSTEMİ YENİ YAYIN ULUSLARARASI ÖRGÜTLER HUKUKU: BİRLEŞMİŞ MİLLETLER SİSTEMİ Yazar : Erdem Denk Yayınevi : Siyasal Kitabevi Baskı : 1. Baskı Kategori : Uluslararası İlişkiler Kapak Tasarımı : Gamze Uçak Kapak

Detaylı

EGE ÜNİVERSİTESİ S.K.S DAİRE BAŞKANLIĞI Ege Üniv. Kampüsü 35100 Bornova/İZMİR-TURKEY

EGE ÜNİVERSİTESİ S.K.S DAİRE BAŞKANLIĞI Ege Üniv. Kampüsü 35100 Bornova/İZMİR-TURKEY Sürekli Değişen Güvenlik Algılamaları ve Yenilenen Savunma Stratejileri Kongre Kapsamı Ege Üniversitesi Uluslararası İlişkiler Öğrenci Kongresi, uluslararası ilişkiler ve ilgili diğer bölümlerde öğrenimlerini

Detaylı

Dünyada silahlanma artıyor, Türkiye 20'nci sırada

Dünyada silahlanma artıyor, Türkiye 20'nci sırada Dünyada silahlanma artıyor, Türkiye 20'nci sırada Bonn Uluslararası Silahsızlanma Merkezi nin 2016 Küresel Silahlanma Endeksi'ne göre askeri harcamalarda İsrail başı çekerken Türkiye 20'nci sırada. 02.12.2016

Detaylı

DERS BİLGİLERİ. Ders Kodu Yarıyıl T+U Saat Kredi AKTS. Türkiye- Amerika İlişkileri SPRI 401 1 3 + 0 3 4

DERS BİLGİLERİ. Ders Kodu Yarıyıl T+U Saat Kredi AKTS. Türkiye- Amerika İlişkileri SPRI 401 1 3 + 0 3 4 DERS BİLGİLERİ Ders Kodu Yarıyıl T+U Saat Kredi AKTS Türkiye- Amerika İlişkileri SPRI 401 1 3 + 0 3 4 Ön Koşul Dersleri - Dersin Dili Dersin Seviyesi Dersin Türü Fransızca Lisans Seçmeli Dersin Koordinatörü

Detaylı

Araştırma Notu 15/179

Araştırma Notu 15/179 Araştırma Notu 15/179 27.03.2015 2014 ihracatını AB kurtardı Barış Soybilgen* Yönetici Özeti 2014 yılında Türkiye'nin ihracatı bir önceki yıla göre yüzde 3,8 artarak 152 milyar dolardan 158 milyar dolara

Detaylı

Fevzi Karamw;o TARIH 10 SHTEPIA BOTUESE

Fevzi Karamw;o TARIH 10 SHTEPIA BOTUESE Fevzi Karamw;o TARIH 10 FEN LisESi DERS KiTABI SHTEPIA BOTUESE LIBRI SHKOLLOR Prishtine, 2012 i

Detaylı

DERS BİLGİLERİ. Ders Kodu Yarıyıl T+U Saat Kredi AKTS. Uluslararası İlişkiler Tarihi II PSIR 112 3 3 + 0 3 5

DERS BİLGİLERİ. Ders Kodu Yarıyıl T+U Saat Kredi AKTS. Uluslararası İlişkiler Tarihi II PSIR 112 3 3 + 0 3 5 DERS BİLGİLERİ Ders Kodu Yarıyıl T+U Saat Kredi AKTS Uluslararası İlişkiler Tarihi II PSIR 2 3 3 + 0 3 5 Ön Koşul Dersleri PSIR Dersin Dili İngilizce Dersin Seviyesi Lisans Dersin Türü Zorunlu Dersin Koordinatörü

Detaylı

d-italya nın Akdeniz de hakimiyet kurma isteği

d-italya nın Akdeniz de hakimiyet kurma isteği I.DÜNYA SAVAŞI Sebepleri: a-almanya nın siyasi birliğini tamamlayarak, sömürgecilikte İngiltere ye rakip olması b -Fransa ve Almanya arasındaki Alsas-Loren bölgesi meselesi(fransa nın Sedan Savaşı nda

Detaylı

NATO Zirvesi'nde Gündem Suriye ve Rusya

NATO Zirvesi'nde Gündem Suriye ve Rusya NATO Zirvesi'nde Gündem Suriye ve Rusya Zirveye, aralarında Cumhurbaşkanı Erdoğan ve ABD Başkanı Obama nın da bulunduğu 28 ülkenin devlet ve hükümet başkanı katılıyor. 09.07.2016 / 10:21 Türkiye'yi Cumhurbaşkanı

Detaylı

ATATÜRK İLKELERİ VE İNKILÂP TARİHİ DERSİ I.DÖNEM MÜFREDAT PROGRAMI

ATATÜRK İLKELERİ VE İNKILÂP TARİHİ DERSİ I.DÖNEM MÜFREDAT PROGRAMI HAFTALAR KONULAR 1. Hafta TÜRK DEVRİMİNE KAVRAMSAL YAKLAŞIM A-) Devlet (Toprak, İnsan Egemenlik) B-) Monarşi C-) Oligarşi D-) Cumhuriyet E-) Demokrasi F-) İhtilal G-) Devrim H-) Islahat 2. Hafta DEĞİŞEN

Detaylı

PINAR ÖZDEN CANKARA. İLETİŞİM BİLGİLERİ: Doğum Tarihi: 25.07.1980 E-Posta: pinar.cankara@bilecik.edu.tr. EĞİTİM BİLGİLERİ: Doktora/PhD 2008-2013

PINAR ÖZDEN CANKARA. İLETİŞİM BİLGİLERİ: Doğum Tarihi: 25.07.1980 E-Posta: pinar.cankara@bilecik.edu.tr. EĞİTİM BİLGİLERİ: Doktora/PhD 2008-2013 PINAR ÖZDEN CANKARA İLETİŞİM BİLGİLERİ: Doğum Tarihi: 25.07.1980 E-Posta: pinar.cankara@bilecik.edu.tr EĞİTİM BİLGİLERİ: Doktora/PhD Yüksek Lisans/MA Lisans/BA İstanbul Üniversitesi İktisat Fakültesi Siyaset

Detaylı

İÇİNDEKİLER EDİTÖR NOTU... İİİ YAZAR LİSTESİ... Xİ

İÇİNDEKİLER EDİTÖR NOTU... İİİ YAZAR LİSTESİ... Xİ İÇİNDEKİLER EDİTÖR NOTU... İİİ YAZAR LİSTESİ... Xİ BİRLEŞMİŞ MİLLETLER GÜVENLİK KONSEYİ NİN SURİYE KRİZİNDEKİ TUTUMU... 1 Giriş... 1 1. BM Organı Güvenlik Konseyi nin Temel İşlevi ve Karar Alma Sorunu...

Detaylı

Yükselen Güç: Türkiye-ABD İlişkileri ve Orta Doğu Tayyar Arı, Bursa: MKM Yayıncılık, 2010, 342 sayfa, 18,00 TL ISBN:

Yükselen Güç: Türkiye-ABD İlişkileri ve Orta Doğu Tayyar Arı, Bursa: MKM Yayıncılık, 2010, 342 sayfa, 18,00 TL ISBN: Alternatif Politika, Özel Sayı 1, 113-117, Kasım 2010 113 Yükselen Güç: Türkiye-ABD İlişkileri ve Orta Doğu Tayyar Arı, Bursa: MKM Yayıncılık, 2010, 342 sayfa, 18,00 TL ISBN: 978-605-5911-19-5 Veysel AYHAN

Detaylı

NAZİLLİ İKTİSADİ VE İDARİ BİLİMLER FAKÜLTESİ ULUSLARARASI İLİŞKİLER BÖLÜMÜ(TÜRKÇE) 2016/2017 EĞİTİM-ÖĞRETİM PROGRAMI DERS İÇERİKLERİ

NAZİLLİ İKTİSADİ VE İDARİ BİLİMLER FAKÜLTESİ ULUSLARARASI İLİŞKİLER BÖLÜMÜ(TÜRKÇE) 2016/2017 EĞİTİM-ÖĞRETİM PROGRAMI DERS İÇERİKLERİ NAZİLLİ İKTİSADİ VE İDARİ BİLİMLER FAKÜLTESİ ULUSLARARASI İLİŞKİLER BÖLÜMÜ(TÜRKÇE) 2016/2017 EĞİTİM-ÖĞRETİM PROGRAMI DERS İÇERİKLERİ ULU101 Uluslararası İlişkiler (3+0)6 Uluslararası ilişkilerin temel

Detaylı

İran'ın Irak'ın Kuzeyi'ndeki Oluşum ve Gelişmelere Yaklaşımı Kuzey Irak taki sözde yönetimin(!) Parlamentosu Kürtçü gruplar İran tarafından değil, ABD ve çıkar ortakları tarafından yardım görmektedirler.

Detaylı

TEKSTİL SEKTÖRÜNÜN 2014 YILI MART AYI İHRACAT PERFORMANSI ÜZERİNE KISA DEĞERLENDİRME

TEKSTİL SEKTÖRÜNÜN 2014 YILI MART AYI İHRACAT PERFORMANSI ÜZERİNE KISA DEĞERLENDİRME TEKSTİL VE HAMMADDELERİ SEKTÖRÜ 2014 MART AYLIK İHRACAT BİLGİ NOTU İTKİB GENEL SEKRETERLİĞİ AR & GE VE MEVZUAT ŞUBESİ NİSAN 2014 TEKSTİL SEKTÖRÜNÜN 2014 YILI MART AYI İHRACAT PERFORMANSI ÜZERİNE KISA DEĞERLENDİRME

Detaylı

North Athlantic Traty Organization Kuzey Atlantik Antlaşması Örgütü. Dün ve Bugün NATO. USTAD Ön Çalışma Mart-2011 ÖZET:

North Athlantic Traty Organization Kuzey Atlantik Antlaşması Örgütü. Dün ve Bugün NATO. USTAD Ön Çalışma Mart-2011 ÖZET: North Athlantic Traty Organization Kuzey Atlantik Antlaşması Örgütü Dün ve Bugün NATO USTAD Ön Çalışma Mart-2011 Dün ve Bugün NATO Çalışma No: 5 Mart 2011 Mardin-TURKEY ÖZET: İki kutuplu bir dünya da kurulan

Detaylı

ÜLKE RAPORLARI ÇİN HALK CUMHURİYETİ 2013. Marksist-Leninist Tek Parti Devleti Yüzölçümü 9,7 milyon km 2

ÜLKE RAPORLARI ÇİN HALK CUMHURİYETİ 2013. Marksist-Leninist Tek Parti Devleti Yüzölçümü 9,7 milyon km 2 ÜLKE RAPORLARI ÇİN HALK CUMHURİYETİ 2013 Başkent Pekin Yönetim Şekli Marksist-Leninist Tek Parti Devleti Yüzölçümü 9,7 milyon km 2 Nüfus 1,35 milyar GSYH 8,2 trilyon $ Kişi Başına Milli Gelir 9.300 $ Resmi

Detaylı

13. Aşağıdakilerden hangisi yeni Türk alfabesinin kabul edilme nedenlerinden biri değildir?

13. Aşağıdakilerden hangisi yeni Türk alfabesinin kabul edilme nedenlerinden biri değildir? 1. Aşağıdakilerden hangisi, Türkiye Cumhuriyeti'nin diğer devletlerle ekonomik ilişkilerinde kolaylık ve uyum sağlamak için yapılan çalışmalardan A) Türk Tarih Kurumu'nun kurulması B) Tekke ve zaviyelerin

Detaylı

Merkez Strateji Enstitüsü. Türkiye-Rusya İlişkileri Mevcut Durumu ve Geleceği

Merkez Strateji Enstitüsü. Türkiye-Rusya İlişkileri Mevcut Durumu ve Geleceği Merkez Strateji nstitüsü Türkiye-Rusya İlişkileri Mevcut Durumu ve Geleceği 1 Türkiye-Rusya İlişkilerinin Tarihsel Seyri: Savaş-Kriz-İşbirliği Savaş Kriz İşbirliği 16. yy 1917 1940 1990 2011 2015 2 Türkiye-Rusya

Detaylı

KÖRFEZ DE SAVAŞ. KAZANIM : Körfez Savaşlarının Türkiye ye siyasi, Sosyal, Askeri ve Ekonomik etkilerini değerlendirir.

KÖRFEZ DE SAVAŞ. KAZANIM : Körfez Savaşlarının Türkiye ye siyasi, Sosyal, Askeri ve Ekonomik etkilerini değerlendirir. KÖRFEZ DE SAVAŞ KAZANIM : Körfez Savaşlarının Türkiye ye siyasi, Sosyal, Askeri ve Ekonomik etkilerini değerlendirir. 1990 yılında Irak ın Kuveyt i işgali ile 1.Körfez savaşı başlamıştır. Irak Kuveyt i

Detaylı

ZİYARETÇİ ARAŞTIRMASI ÖZET SONUÇLARI 9 12 Ocak 2013

ZİYARETÇİ ARAŞTIRMASI ÖZET SONUÇLARI 9 12 Ocak 2013 ZİYARETÇİ ARAŞTIRMASI ÖZET SONUÇLARI 9 12 Ocak 2013 TÜYAP Fuar ve Kongre Merkezi Büyükçekmece İstanbul 1 İÇİNDEKİLER SAYFA 1. ARAŞTIRMA KONUSU 3 1.1. FUAR KÜNYESİ 3 1.2. ARAŞTIRMANIN AMACI 3 1.3. ARAŞTIRMANIN

Detaylı

TÜRKĠYE DÜNYANIN BOYA ÜRETĠM ÜSSÜ OLMA YOLUNDA

TÜRKĠYE DÜNYANIN BOYA ÜRETĠM ÜSSÜ OLMA YOLUNDA TÜRKĠYE DÜNYANIN BOYA ÜRETĠM ÜSSÜ OLMA YOLUNDA Nurel KILIÇ Türk boya sektörü; Avrupa nın altıncı büyük boya üreticisi konumundadır. Türkiye de 50 yılı aşkın bir geçmişi olan boya sektörümüz, AB entegrasyon

Detaylı

İÇİNDEKİLER SUNUŞ İÇİNDEKİLER... III GİRİŞ... 1 BİRİNCİ BÖLÜM BİRİNCİ DÜNYA SAVAŞI ÖNCESİ DÜNYADA SİYASİ DURUM 1. Üçlü İttifak... 5 2. Üçlü İtilaf...

İÇİNDEKİLER SUNUŞ İÇİNDEKİLER... III GİRİŞ... 1 BİRİNCİ BÖLÜM BİRİNCİ DÜNYA SAVAŞI ÖNCESİ DÜNYADA SİYASİ DURUM 1. Üçlü İttifak... 5 2. Üçlü İtilaf... İÇİNDEKİLER SUNUŞ İÇİNDEKİLER... III GİRİŞ... 1 BİRİNCİ BÖLÜM BİRİNCİ DÜNYA SAVAŞI ÖNCESİ DÜNYADA SİYASİ DURUM 1. Üçlü İttifak... 5 2. Üçlü İtilaf... 7 a. Fransız-Rus İttifakı (04 Ocak 1894)... 7 b. İngiliz-Fransız

Detaylı

KAMU DİPLOMASİSİ ARACI OLARAK ÖĞRENCİ DEĞİŞİM PROGRAMLARI VE TÜRKİYE UYGULAMALARI. M. Musa BUDAK 11 Mayıs 2014

KAMU DİPLOMASİSİ ARACI OLARAK ÖĞRENCİ DEĞİŞİM PROGRAMLARI VE TÜRKİYE UYGULAMALARI. M. Musa BUDAK 11 Mayıs 2014 KAMU DİPLOMASİSİ ARACI OLARAK ÖĞRENCİ DEĞİŞİM PROGRAMLARI VE TÜRKİYE UYGULAMALARI M. Musa BUDAK 11 Mayıs 2014 İNCE GÜÇ VE KAMU DİPLOMASİSİ ÖĞRENCİ DEĞİŞİM PROGRAMLARI TÜRKİYE NİN ULUSLARARASI ÖĞRENCİ PROGRAMLARI

Detaylı

Bu yüzden de Akdeniz coğrafyasına günümüz dünya medeniyetinin doğduğu yer de denebilir.

Bu yüzden de Akdeniz coğrafyasına günümüz dünya medeniyetinin doğduğu yer de denebilir. Sevgili Meslektaşlarım, Kıymetli Katılımcılar, Bayanlar ve Baylar, Akdeniz bölgesi coğrafyası tarih boyunca insanlığın sosyal, ekonomik ve kültürel gelişimine en çok katkı sağlayan coğrafyalardan biri

Detaylı

Atatürk ün Dış Politika Stratejisi: Hedefler ve Prensipler

Atatürk ün Dış Politika Stratejisi: Hedefler ve Prensipler Doç Dr. Atilla SANDIKLI Atatürk ün Dış Politika Stratejisi: Hedefler ve Prensipler YAYINLARI İSTANBUL 2014 Kütüphane Katolog Bilgileri: Yayın Adı: Atatürk ün Dış Politika Stratejisi: Hedefler ve Prensipler

Detaylı

BİRİNCİ DÜNYA SAVAŞI, (1)

BİRİNCİ DÜNYA SAVAŞI, (1) BİRİNCİ DÜNYA SAVAŞI, 1914-1918 (1) Topyekûn Savaş Çağı ve İlk Büyük Küresel Çatışma Mehmet Beşikçi I. Dünya Savaşı nın modern çağın ilk-en büyük felaketi olarak tasviri Savaşa katılan toplam 30 ülkeden

Detaylı

Sayın Mehmet CEYLAN BakanYardımcısı Türkiye Cumhuriyeti Çevre ve Şehircilik Bakanlığı

Sayın Mehmet CEYLAN BakanYardımcısı Türkiye Cumhuriyeti Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Sayın Mehmet CEYLAN BakanYardımcısı Türkiye Cumhuriyeti Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Üçüncü Birleşmiş Milletler Konut ve Sürdürülebilir Kentsel Gelişme Konferansı Habitat III 17-20 Ekim 2016, Kito Sayfa1

Detaylı

Türkiye de Sivil Toplumu Geliştirme ve Sivil Toplum-Kamu Sektörü Diyaloğunu Güçlendirme Projesi

Türkiye de Sivil Toplumu Geliştirme ve Sivil Toplum-Kamu Sektörü Diyaloğunu Güçlendirme Projesi Türkiye de Sivil Toplumu Geliştirme ve Sivil Toplum-Kamu Sektörü Diyaloğunu Güçlendirme Projesi Uluslararası Konferans Sivil Toplum-Kamu Sektörü İşbirliği 25-26 Nisan 2013, İstanbul 2 nci Genel Oturum

Detaylı

Salvador, Guatemala, Kamboçya ve Namibya gibi yerlerde 1990 ların barış anlaşmaları ile ortaya çıkan fırsatları en iyi şekilde kullanabilmek için

Salvador, Guatemala, Kamboçya ve Namibya gibi yerlerde 1990 ların barış anlaşmaları ile ortaya çıkan fırsatları en iyi şekilde kullanabilmek için ÖN SÖZ Barış inşası, Birleşmiş Milletler eski Genel Sekreteri Boutros Boutros-Ghali tarafından tekrar çatışmaya dönmeyi önlemek amacıyla barışı sağlamlaştırıp, sürdürülebilir hale getirebilecek çalışmalar

Detaylı

İNÖNÜ ÜNİVERSİTESİ İKTİSDİ VE İDARİ BİLİMLER FAKÜLTESİ ULUSLARARASI İLİŞKİŞLER BÖLÜMÜ LİSANS PROGRAMI

İNÖNÜ ÜNİVERSİTESİ İKTİSDİ VE İDARİ BİLİMLER FAKÜLTESİ ULUSLARARASI İLİŞKİŞLER BÖLÜMÜ LİSANS PROGRAMI İNÖNÜ ÜNİVERSİTESİ İKTİSDİ VE İDARİ BİLİMLER FAKÜLTESİ ULUSLARARASI İLİŞKİŞLER BÖLÜMÜ LİSANS PROGRAMI I. ULUSLARARASI İLİŞKİLER I (3.0.3) Uluslar arası sistem/ Temel Kavramlar/ Devlet/ Sivil Toplum Örgütleri/

Detaylı

4. TÜRKİYE - AVRUPA FORUMU

4. TÜRKİYE - AVRUPA FORUMU 4. TÜRKİYE - AVRUPA FORUMU Yeni Dönem Türkiye - AB Perspektifi Transatlantik Ticaret ve Yatırım Ortaklığı: Fırsatlar ve Riskler ( 21-22 Kasım 2013, İstanbul ) SONUÇ DEKLARASYONU ( GEÇİCİ ) 1-4. Türkiye

Detaylı

1915 OLAYLARINI ANLAMAK: TÜRKLER VE ERMENİLER. Mustafa Serdar PALABIYIK

1915 OLAYLARINI ANLAMAK: TÜRKLER VE ERMENİLER. Mustafa Serdar PALABIYIK 1915 OLAYLARINI ANLAMAK: TÜRKLER VE ERMENİLER Mustafa Serdar PALABIYIK Yayın No : 3179 Araştırma Dizisi : 12 1. Baskı - Şubat 2015 ISBN: 978-605 - 333-207 - 7 Mustafa Serdar Palabıyık 1915 Olaylarını Anlamak:

Detaylı

JENS STOLTENBERG İLE SÖYLEŞİ: NATO-RUSYA İLİŞKİLERİ VE BÖLGESEL İSTİKRARSIZLIK

JENS STOLTENBERG İLE SÖYLEŞİ: NATO-RUSYA İLİŞKİLERİ VE BÖLGESEL İSTİKRARSIZLIK JENS STOLTENBERG İLE SÖYLEŞİ: NATO-RUSYA İLİŞKİLERİ VE BÖLGESEL İSTİKRARSIZLIK NATO Genel Sekreteri Jens Stoltenberg, TPQ yla gerçekleştirdiği özel söyleşide Rusya ile yaşanan gerginlikten Ukrayna nın

Detaylı

Erkan ERDİL Bilim ve Teknoloji Politikaları Araştırma Merkezi ODTÜ-TEKPOL

Erkan ERDİL Bilim ve Teknoloji Politikaları Araştırma Merkezi ODTÜ-TEKPOL Erkan ERDİL Bilim ve Teknoloji Politikaları Araştırma Merkezi ODTÜ-TEKPOL Brezilya: Ülkeler arası gelir grubu sınıflandırmasına göre yüksek orta gelir grubunda yer almaktadır. 1960 ve 1970 lerdeki korumacı

Detaylı

TÜRKİYE - HOLLANDA YUVARLAK MASA TOPLANTISI 1

TÜRKİYE - HOLLANDA YUVARLAK MASA TOPLANTISI 1 ( TASLAK STRATEJİK VİZYON BELGESİ ) TÜRKİYE - HOLLANDA YUVARLAK MASA TOPLANTISI 1 Yeni Dönem Türkiye - Hollanda İlişkileri; Fırsatlar ve Riskler ( 2014 ) Türkiye; 75 milyonluk nüfusu, gelişerek büyüyen

Detaylı

Duygusal birliktelikten stratejik ortaklığa Türkiye Azerbaycan ilişkileri

Duygusal birliktelikten stratejik ortaklığa Türkiye Azerbaycan ilişkileri 27.12.2012 Duygusal birliktelikten stratejik ortaklığa Türkiye Azerbaycan ilişkileri 000 Sinem KARADAĞ Gözde TOP Babasının denge siyasetini başarıyla yürüten İlham Aliyev, Azerbaycan ın bölgesel nitelikli

Detaylı

ZİYARETÇİ ARAŞTIRMASI ÖZET SONUÇLARI 2 7 Ekim 2012

ZİYARETÇİ ARAŞTIRMASI ÖZET SONUÇLARI 2 7 Ekim 2012 ZİYARETÇİ ARAŞTIRMASI ÖZET SONUÇLARI 2 7 Ekim 2012 TÜYAP Fuar ve Kongre Merkezi Büyükçekmece İstanbul İÇİNDEKİLER SAYFA 1. ARAŞTIRMANIN KONUSU 3 1.1.ARAŞTIRMANIN AMACI 3 1.2.ARAŞTIRMANIN YÖNTEMİ VE ÖRNEK

Detaylı

ÖZETLER VE ANAHTAR KELİMELER

ÖZETLER VE ANAHTAR KELİMELER ÖZETLER VE ANAHTAR KELİMELER Türkmenistan da Siyasal Rejimin Geleceği: İç ve Dış Dinamikler Açısından Bir Değerlendirme Yazar: Haluk ALKAN Özet: Türkmenistan, çok yönlü özelliklere sahip bir ülkedir. Sahip

Detaylı

İÇİNDEKİLER GİRİŞ:... 1

İÇİNDEKİLER GİRİŞ:... 1 İÇİNDEKİLER GİRİŞ:... 1 Birinci Ayrım: MİLLETLERARASI ÖRGÜT TEORİSİ... 3 I. Milletlerarası Örgütlerin Doğuş Nedenleri... 3 II. Uluslararası İlişkiler ve Milletlerarası Örgütler... 5 III. Milletlerarası

Detaylı

TÜRK DIŞ POLİTİKASINDA SORUNSUZ ALAN KALDI MI?

TÜRK DIŞ POLİTİKASINDA SORUNSUZ ALAN KALDI MI? DIŞ POLİTİKA TÜRK DIŞ POLİTİKASINDA SORUNSUZ ALAN KALDI MI? HAZİRAN 2011 SARIKONAKLAR İŞ MERKEZİ C. BLOK D.16 AKATLAR İSTANBUL-TÜRKİYE 02123528795-02123528796 www.turksae.com TÜRK DIŞ POLİTİKASINDA SORUNSUZ

Detaylı

ABD İLE İLİŞKİLERDE YENİ DÖNEM: MODEL ORTAKLIK

ABD İLE İLİŞKİLERDE YENİ DÖNEM: MODEL ORTAKLIK DIŞ POLİTİKA ABD İLE İLİŞKİLERDE YENİ DÖNEM: MODEL ORTAKLIK NİSAN 2009 SARIKONAKLAR İŞ MERKEZİ C. BLOK D.16 AKATLAR İSTANBUL-TÜRKİYE 02123528795-02123528796 www.turksae.com ABD İLE İLİŞKİLERDE YENİ DÖNEM:

Detaylı

ULUSLARARASI EKONOMİK KURULUŞLAR (İKT206U)

ULUSLARARASI EKONOMİK KURULUŞLAR (İKT206U) DİKKATİNİZE: BURADA SADECE ÖZETİN İLK ÜNİTESİ SİZE ÖRNEK OLARAK GÖSTERİLMİŞTİR. ÖZETİN TAMAMININ KAÇ SAYFA OLDUĞUNU ÜNİTELERİ İÇİNDEKİLER BÖLÜMÜNDEN GÖREBİLİRSİNİZ. ULUSLARARASI EKONOMİK KURULUŞLAR (İKT206U)

Detaylı

Tuba ÖZDİNÇ. Örgün Eğitim

Tuba ÖZDİNÇ. Örgün Eğitim ATATÜRK İLKELERİ VE İNKILÂP TARİHİ-I Dersin Adı Atatürk İlkeleri ve İnkılâp Tarihi-I Dersin Kodu 630909 Dersin Türü Dersin Seviyesi Dersin AKTS Kredisi Haftalık Ders Saati Zorunlu Önlisans 2 AKTS 2 (Kuramsal)

Detaylı

------------- İSLAM DÜNYASI ------------- İSTANBUL ÖDÜLLERİ SUNUŞ

------------- İSLAM DÜNYASI ------------- İSTANBUL ÖDÜLLERİ SUNUŞ ------------- İSLAM DÜNYASI ------------- İSTANBUL ÖDÜLLERİ SUNUŞ İslam Ülkeleri Düşünce Kuruluşları Platformu (İSTTP); TASAM öncülüğünde İslam İşbirliği Teşkilatı üyesi devletlerin temsilcileri ile dünyanın

Detaylı

ABD-İSRAİL-İRAN-TÜRKİYE; ORTADOĞU DA DEĞİŞEN GÜÇ DENGELERİ EYLÜL 2009

ABD-İSRAİL-İRAN-TÜRKİYE; ORTADOĞU DA DEĞİŞEN GÜÇ DENGELERİ EYLÜL 2009 DIŞ POLİTİKA ABD-İSRAİL-İRAN-TÜRKİYE; ORTADOĞU DA DEĞİŞEN GÜÇ DENGELERİ EYLÜL 2009 SARIKONAKLAR İŞ MERKEZİ C. BLOK D.16 AKATLAR İSTANBUL-TÜRKİYE 02123528795-02123528796 www.turksae.com ABD NİN ÇOK TARAFLI

Detaylı

BATI CEPHESİ'NDE SAVAŞ

BATI CEPHESİ'NDE SAVAŞ T.C. İNKILAP TARİHİ VE ATATÜRKÇÜLÜK TEOG ÇIKMIŞ SORULAR - 3. ÜNİTE Batı cephesinde Kuvâ-yı Millîye birliklerinin faaliyetlerini ve düzenli ordunun kurulmasını değerlendirir.türk milletinin Kurtuluş Savaşı

Detaylı