T.C. GAZİOSMANPAŞA ÜNİVERSİTESİ. Bilimsel Araştırma Projeleri Komisyonu. Sonuç Raporu. Proje No: 2008/38. Projenin Başlığı

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "T.C. GAZİOSMANPAŞA ÜNİVERSİTESİ. Bilimsel Araştırma Projeleri Komisyonu. Sonuç Raporu. Proje No: 2008/38. Projenin Başlığı"

Transkript

1 1 T.C. GAZİOSMANPAŞA ÜNİVERSİTESİ Bilimsel Araştırma Projeleri Komisyonu Sonuç Raporu Proje No: 2008/38 Projenin Başlığı BAL ARISI (Apis mellifera L.) VİRÜSLERİNİN MOLEKÜLER TANISI, GENETİK KARAKTERİZASYONU VE KİTLESEL ARI ÖLÜMLERİYLE İLİŞKİSİNİN ARAŞTIRILMASI Proje Yöneticisi Prof. Dr. Şaban TEKİN Birimi Fen Edebiyat Fakültesi Biyoloji Bölümü Araştırmacılar ve Birimleri Yrd. Doç. Dr. Yaşar GÜLMEZ / Biyoloji Yrd. Doç. Dr. Ahmet BURSALI / Biyoloji Şubat 2012

2 1 T.C. GAZİOSMANPAŞA ÜNİVERSİTESİ Bilimsel Araştırma Projeleri Komisyonu Sonuç Raporu Proje No: 2008/38 Projenin Başlığı BAL ARISI (Apis mellifera L.) VİRÜSLERİNİN MOLEKÜLER TANISI, GENETİK KARAKTERİZASYONU VE KİTLESEL ARI ÖLÜMLERİYLE İLİŞKİSİNİN ARAŞTIRILMASI Proje Yöneticisi Prof. Dr. Şaban TEKİN Birimi Fen Edebiyat Fakültesi Biyoloji Bölümü Araştırmacılar ve Birimleri Yrd. Doç. Dr. Yaşar GÜLMEZ / Biyoloji Yrd. Doç. Dr. Ahmet BURSALI / Biyoloji Şubat 2012

3 ii ( * ) ÖZET BAL ARISI (Apis mellifera L.) VİRÜSLERİNİN MOLEKÜLER TANISI, GENETİK KARAKTERİZASYONU VE KİTLESEL ARI ÖLÜMLERİYLE İLİŞKİSİNİN ARAŞTIRILMASI Bal arısı, Apis mellifera L. çeşitli ürünleri ve çiçekli bitkilerin tozlaşmasına olan katkısı nedeniyle ekonomik önemi olan faydalı böceklerin başında gelmektedir. Ancak virüsler gibi birçok patojen bal arılarına çok ciddi zararlar vermekte ve bunun bir sonucu olarak arıcılıkta büyük ekonomik kayıplar olmaktadır. Son yıllarda yapılan çalışmalarda dünyada yayılış gösteren 18 farklı arı virüsü tespit edilmiş ve bunların nedeni bilinmeyen toplu arı ölümlerinden sorumlu olabileceğine dair bulgular elde edilmiştir. Bu çalışmada, ülkemizde arıcılığın gelişmiş olduğu ve kitlesel arı ölümlerinin görüldüğü Tokat, Ordu ve Ardahan illerindeki arı kolonilerinde Akut Arı Felci Virüsü (ABPV), İsrail Akut Felç Virüsü (IAPV), Keşmir Arı Virüsü (KBV), Siyah Kraliçe Hücre Virüsü (BQCV), Tulumsu Yavru Çürüklüğü Virüsü (SBV), ve Deforme Kanat Virüsü (DWV) gibi arı virüslerinin varlığının moleküler yöntemleriyle tanısı, genetik karakterizasyonu ve bunların kitlesel arı ölümleriyle ilişkisi araştırılmıştır. Çalışma sonuçlarına göre hedef bölgelerden toplanan bal arısı ve Varroa akarlarının çoğunda DWV virüsü varlığı tespit edilmiştir. DWV virüsünün özellikle akarla enfeste olmuş kolonilerde yaygın olduğu dolayısıyla akarların DWV bulaşında önemli rolü olduğu sanılmaktadır. Yapılan çalışmalarda bal arılarında ve Varroa akarında diğer virüslere rastlanmamıştır. Bu çalışmada toplu arı ölümlerinin rapor edildiği Ardahan da bal arısı kolonilerinde DWV virüsüne rastlanması bu virüsün toplu koloni kayıplarında rolü olabileceği ihtimalini güçlendirmiştir. Anahtar Kelimeler: Tokat, Bal arısı, Virüsler, DWV, Varroa ( * ) Bu çalışma Gaziosmanpaşa Üniversitesi Bilimsel Araştırma Projeleri Komisyonu tarafından desteklenmiştir (Proje No: 2008/38).

4 iii ABSTRACT MOLECULAR DETECTION AND GENETIC CHARACTERIZATION OF HONEYBEE (Apis mellifera L.) VIRUSES AND RELATIONSHIP BETWEEN VIRUSES AND MASSIVE HONEYBEE COLONY LOSSES Honeybee, Apis mellifera L., is one of the most important economical insects by contribution to the pollination of agricultural plants. However, many pathogens including honey bee viruses threaten honeybee colonies and cause severe losses to apiculture. To date, approximately 18 honeybee viruses have been identified throughout the world. In the present study, presence and genetic characterization of honeybee viruses such as Acute Bee Paralysis Virus (ABPV), Israilian Acute Paralysis Virus (IAPV), Kashmir Bee Virus (KBV), Black Quin Cell Virus (BQCV), Sacbrood Virus (SBV), and Deformed Wing Virus (DWV) in honeybees and Varroa destructor mites collected from Tokat, Ordu and Ardahan provinces. In addition, relationships between honeybee viruses and Honeybee colony losses was investigated. As a result, Deformed Wing Virus was detected in many honeybees and Varroa mites collected from colonies in Tokat, Ordu and Ardahan provinces. Deformed Wing Virus was prevalent especially in Varroa infested colonies, indicating the role of Varroa mites for transmission of DWV. Detection of DWV in provinces such as Ardahan where the massive colony losses reported suggests that this virus may indirectly involve in honeybee colony losses. Key words: Tokat, Honeybee, Viruses, DWV, Varroa

5 iv İÇİNDEKİLER İÇ KAPAK.. i ÖZET... ii ABSTRACT. iii ŞEKİLLER DİZİNİ. v ÇİZELGELER DİZİNİ vi 1. GİRİŞ 1 2. MATERYAL VE METOT.. 7 Sayfa 2.1.Örneklerin Toplanması Total RNA Ekstraksiyonu Reverse Transkriptaz PCR Jelden DNA Saflaştırması, Dizileme ve RT-PCR Ürünlerinin Genetik Analizi BULGULAR Tokat Bölgesinden Toplanan Bal Arısı ve Varroa Örneklerinde Bal Arısı Virüslerinin Tespit Edilmesi Ordu Bölgesinden Toplanan Bal Arısı ve Varroa Örneklerinde Bal Arısı Virüslerinin Tespit Edilmesi Ardahan Bölgesinden Toplanan Bal Arısı ve Varroa Örneklerinde Bal Arısı Virüslerinin Tespit Edilmesi Aydin Söke Bölgesinden Toplanan Bal Arısı ve Varroa Örneklerinde Bal Arısı Virüslerinin Tespit Edilmesi TARTIŞMA VE SONUÇ KAYNAKLAR.. 22

6 v ŞEKİLLER DİZİNİ Sayfa Şekil Projede örnek toplanan arılıkların bulunduğu iller 7 Şekil Ordu ilinden toplanan işçi arılarda (Worker) Deforme Kanat Virüsünün Belirlenmesi 14 Şekil Ordu ilinden toplanan erkek arılarda (Drones) Deforme Kanat Virüsünün belirlenmesi Şekil Ordu ilinden alınarak test edilen Varroa örneklerinde Deforme Kanat Virüsünün belirlenmesi Şekil Ardahan ilinden toplanan arı örneklerinde Deforme Kanat Virüsü (DWV) varlığının tespit edilmesi. 16 Şekil Aydın ın Söke ilçesinden getirilen arı örneklerinde Deforme Kanat Virüsünün (DWV) tespit edilmesi.. 17 Şekil 4.1. Ordu bölgesindeki bal arılarında tespit edilen DWV virüsünün, daha önce tespit edilmiş DWV virüsleriyle olan dizi benzerliği... 20

7 vi ÇİZELGELER DİZİNİ Sayfa Tablo 1.1. Dünyada bilinen bal arısı virüsleri.. 3 Tablo Transcriptor One-Step kitine göre RT-PCR reaksiyon koşulları..10 Tablo Çalışmada arı virüslerinin tanısında kullanılan primerler. 11

8 1 1. GİRİŞ Bal arısı (Apis mellifera) dünyanın hemen her yerinde yayılış gösteren ve bal, polen, arı sütü, propolis gibi çeşitli doğal ürünler sağlayarak küresel ekonomiye katkıda bulunan en önemli böceklerden biridir. Bal arılarından elde edilen bu ürünler dışında tüm çiçekli bitkilerin ve aynı zamanda tarımsal ürünlerin de tozlaşmasına yardımcı olmaları ekosistemler açısından son derece önemlidir. Bal arıları tozlaşmaya olan katkıları yönünden ele alındığında, dünya üzerinde yetiştiriciliği yapılan en değerli hayvanlar olup tarımsal üretime sağladıkları katkı, bal ve yan ürünleriyle sağladıkları katkıdan daha fazladır. Öyle ki, çiçekli bitkilerin yaklaşık 3/4 ü böcekler tarafından, çoğunlukla da bal arıları tarafından döllenmektedir (Fries, 1993; Kaftanoğlu ve Kumova, 1989; Özbilgin ve ark., 1999; Saki, 1999; Yücel, 2000). Dünyada günümüze kadar bildirilen 11 adet bal arısı türü bulunmaktadır. Muz (2008) e göre Apis cinsinde yer alan bu türler: Apis cerena, A. koschevnikovi, A. nigrocineta, A. dorsata, A. laboriosa, A. florea, A. andreiformis, A. binghami, A. breviligul, A. nuluensis ve A. mellifera dır (Burğut ve ark., 2009). Dünya da yaygın olarak yetiştiriciliği yapılan bal arısı türü olan Apis mellifera, bu türlerden ekonomik yönden en fazla öneme sahip olanıdır. Türkiye de Apis mellifera nın 4 alttürü bulunmaktadır. Bunlar; çoğunlukla Orta Anadolu da yaygın olan Apis mellifera anatoliaca, Ardahan, Kars, Erzurum ve Doğu Karadeniz yöresinde Apis mellifera caucasica, Batı Anadolu da Apis mellifera ligustica, Trakya ve Batı Karadeniz yöresinde Apis mellifera carnica dır (Akkaya ve Vuruşaner, 1995; Cengiz ve ark., 2005; Fıratlı ve ark., 2004; Kaftanoğlu ve Kumova, 1989; Özbilgin ve ark., 1999; Ruttner, 1988; Saki, 1999). Türkiye sahip olduğu yaklaşık 5,6 milyon dolayındaki kovan varlığı ve yıllık 81 bin ton bal üretimi ile dünya ülkeleri arasında ikinci sırada bulunmaktadır (Anonim, 2010). Kovan varlığı ve bal üretimi bakımından dünyanın önemli ülkeleri arasında bulunması, ülkemizin arıcılık potansiyelinin yüksek olduğunu göstermektedir. Ancak, Türkiye de kovan başına üretilen bal miktarı yaklaşık 18 kg olup ülkemiz bu konuda diğer birçok ülkenin gerisindedir (Akkaya ve Vuruşaner, 1995; Saki, 1999; Yücel, 2000).

9 2 Türkiye nin ekolojik yapısı ve bitki örtüsü birçok bölgede arıcılık için uygun olmasına karşın ağırlıklı olarak Ege, Karadeniz ve Akdeniz bölgelerinde arıcılık yapılmaktadır. Arıcıların bilgi ve eğitim bakımından yeterli düzeyde olmaması, bazı yıllarda ortaya çıkan olumsuz mevsim şartları ve arı zararlılarına karşı mücadelede yetersiz kalınması gibi çeşitli nedenlerle ülkemizde arıcılıktan arzu edilen yüksek verim alınamamaktadır. Arıcıların bilinçlendirilmesi, özellikle arı hastalık ve zararlıları konusunda farkındalıklarının arttırılması ve gerekli önlemlerin zamanında alınması, bu tarım sektöründe yüksek verim alınmasına önemli katkılar sağlayacaktır (Fries, 1993; Kaftanoğlu ve Kumova, 1989; Özbilgin ve ark., 1999; Saki, 1999; Yücel, 2000). Son yıllarda dünyanın çeşitli bölgelerinde nedeni bilinmeyen toplu arı ölümleri, arıların kovanlarını terk etmesi veya verim düşüklüğü gibi olayların nedenleri araştırılırken, özellikle arı virüslerinin kovanlar üzerinde olumsuz etkileri üzerinde durulmuştur (Bakonyi ve ark. 2002a, 2002b; Bowen-Walker ve ark., 1999; Chen ve ark., 2004). Günümüzde dünyanın farklı yerlerinde yayılış gösteren 18 bal arısı (Apis mellifera L.) virüsü tespit edilmiştir (Bailey and Ball, 1991; Chen ve ark., 2004; Fievet ve ark., 2006; Chen ve Reinhold, 2007) (Tablo 1). Bu arı virüslerinden en önemlileri arasinda Deformed Wing Virus (DWV), Sacbrood Virus (SBV), Black Queen Cell Virus (BQCV), Kashmir Bee Virus (KBV), Acute Bee Paralysis Virus (ABPV), ve Israeli Acute Paralysis Virus (IAPV) bulunmaktadir ve arılarda en çok bu virüslere rastlanmaktadır (Maramorosch ve Shatkin 2007). Dünyanin değişik ülkelerindeki bal arısı kolonilerinde sık olarak rastlanan bu arı virüslerinin bazılarının özellikleri aşağıda verilmiştir.

10 3 Tablo 1.1. Dünyada bilinen bal arısı virüsleri. Bal Arısı Virüsleri Kısaltmalar Virüsün Adı Deformed Wing Virus DWV Deforme Kanat Virüsü Kakugo Virus KV Kakugo Virüs Sacbrood Virus SBV Tulumsu Yavru Çürüklüğü Virüsü Thai Sacbrood Virus TSV Thai Tulumsu Yavru Çürüklüğü Virüsü Black Queen Cell Virus BQCV Siyah Kraliçe Hücre Virüsü Kashmir BeeVirus (KBV) KBV Kaşmir Arı Virüsü Acute Bee Paralysis Virus ABPV Akut Arı Felç Virüsü Chronic Bee Paralysis Virus CBPV Kronik Arı Felç Virüsü Slow Paralysis Virus SPV Yavaş Felç Virüsü Israeli Acute Paralysis Virus IAPV İsrail Akut Felç Virüsü BeeVirus X BVX Arı X Virüsü BeeVirus Y BVY Arı Y Virüsü Arkansas Bee Virus ABV Arkansas Arı Virüsü Berkeley Bee Picorna Virus BBPV Berkeley Arı Picorna Virüsü Cloudy Wing Virus CWV Bulanık Kanat Virüsü Filamentous virus FV Filamentöz Virüsü EgyptBeeVirus EBV Mısır Arı Virüsü Apis Irisdescent Virus AIV Arı İridesent Virüsü Deforme kanat virüsü (DWV) ilk olarak Japonya da erişkin arılardan izole edilmiştir. Doğal konakçısı A.mellifera ve A. cerana dır. Etken dünyanın birçok bölgesinde bulunmaktadır. Bugüne kadar Avrupa da, Kuzey ve Güney Amerika da, Afrika da, Asya da ve Orta Doğu da etkenin varlığı gösterilmiştir. Iflavirus genusunda yer alan Deforme kanat virüsü 30 nm çapında ve kübik simetrili bir viriona sahiptir (Lanzi ve ark., 2006). Etken, pozitif anlamlı tek iplikçikli RNA genomu taşır (Lanzi ve ark., 2006, Maramorosch ve Shatkin, 2007). Etkenin, Mısır arıvirüsü ile serolojik olarak yakın ilişkisi vardır (Allen ve Ball, 1996). Tulumsu yavru çürüklüğü virüsü ile DWV nün aminoasit dizisi % 40 oranında benzerlik göstermektedir (Tentcheva ve ark., 2004a).

11 4 Ayrıca Kakugo virüs (KV) ile DWV nün nükleotit dizilimleri arasında % 98 oranında benzerlik olduğu ve aynı viral doku tropizmine sahip oldukları bilinmektedir (Rortais ve ark., 2006). Virüse bağlı olarak erişkin arılarda kanatlarda buruşukluk, gövdede küçülme ve renksizleşme meydana gelir. Virüs, erişkin arılarla birlikte yumurta, larva ve pupa dönemlerinde de enfeksiyon oluşturabilir. Pupanın gelişimi esnasında virüs yavaş çoğalır ve nadiren ölüme yol açar. DWV ile enfekte erişkin arılar genellikle normal görünür ancak enfekte arıların yaşam sürelerinde kısalma olduğu düşünülmektedir. Virüsün morfolojik değişimlere hangi mekanizma ile yol açtığı henüz tam olarak açıklanamamıştır (Maramorosch ve Shatkin 2007). DWV ile enfekte olan bazı arılarda Varroa destructor enfestasyonuna da rastlanmaktadır (Yue ve Genersch, 2005). Laboratuar ve saha çalışmaları Varroa nın DWV için etkili bir vektör olduğunu göstermiştir (Tentcheva ve ark., 2004b, Maramorosch ve Shatkin, 2007). Tüm araştırmalar bal arılarında Varroa enfestasyonu ile DWV nün prevalansı arasında bir ilişki olduğuna işaret etmektedir. Bu ilişkiye dayanarak kolonilerin sönmesinde viral enfeksiyonlar kadar Varroa nın da rolü olduğu öne sürülmektedir. Bunun yanı sıra DWV virüsünün Varroa akarı haricinde besinlerle bulaşabileceği de sanılmaktadır. Çünkü son yapılan bir çalışmada bu virüsle birlikte BQCV ve SBV nin çiçek tozlarında ve bu çiçeklerden beslenen bal arıları ve diğer yaban arı ve böceklerinde varlığı belirlenmiştir (Singh ve ark. 2010). Buna karşın diğer arı virüslerinin çiçek tozları ve nektardaki varlığı ve arılara bulaşması hakkında bilgi bulunmamaktadır. BQCV (Siyah Kraliçe Hücre Virüsü) hastalığı petek gözlerinde koyu kahverengiye dönmüş ölü kraliçe arı, pupa ve prepupaların bulunmasıyla karakterizedir. Enfeksiyon Kuzey Amerika, Avrupa, Okyanusya, Asya, Afrika ve Orta Doğu da tespit edilmiştir. İzometrik yapıda, 30 nm büyüklüğünde ve tek iplikçikli RNA genomuna sahip olan virüs Dicistroviridae ailesinde Cripavirus genusunda yer alır (Benjeddou ve ark., 2001, Mayo, 2002). Viral genom 8550 nükleotidden oluşmaktadır (Leat ve ark., 2000). Hasta larvalar soluk sarı renkte olup derileri Tulumsu yavru çürüklüğünde olduğu gibi yumuşamıştır. Etken pupalarda hızla çoğalır ve pupa koyu renge dönerek ölür. Pupanın koyu renk alması bu hastalık için karakteristiktir. İsçi arılar da bu virüsle enfekte olabilirler ancak genellikle semptom göstermezler (Maramorosch ve Shatkin 2007).

12 5 BQCV nün epidemiyolojisi Nosema apis paraziti ile ilişkilidir (Berényi ve ark., 2006, Tentcheva ve ark., 2004b). N. apis enfestasyonunun yoğun olduğu ilkbahar ve yaz aylarında BQCV enfeksiyonu yoğunluğu artar. Ayrıca N. apis ile enfekte erişkinlerde virüs daha hızlı çoğalır (Maramorosch ve Shatkin, 2007). Varroa nın bu hastalıkta da vektör olarak rol oynadığına ilişkin bulgular olmasına rağmen tam tersi görüşler de bulunmaktadır (Tentcheva ve ark. 2004b). IAPV (İsrail Akut Arı Felç Virüsü) ilk olarak 2004 yılında İsrail de tanımlanmıştır (Mayo, 2002). Takiben 2006 yılında ABD de oldukça fazla sayıda arı kolonisinin sönmesine neden olmuştur (Chen ve Evans, 2007). Ani koloni sönmesi (colony collapse disorders) gözlenen kolonilerin %96.1 inde İsrail akut arı felci virüsü tespit edilmiştir (Kaplan, 2007). Ani koloni sönmesi kovan ve çevresinde ölü arıların hiç bulunmadığı veya çok az bulunduğu, genellikle tarlacı arıların uçuş için kovan dışına çıkıp geri dönmemeleri ile karakterize bir durumdur (Handerson ve ark., 2007). Bu virüsle ilişkili ani koloni sönmesi olayları ABD dışında Belçika, Fransa, Almanya, Hollanda, Polonya, Yunanistan, İtalya, Portekiz, İspanya, İsviçre ve Tayvan'da tespit edilmiştir. Araştırmalar ani koloni sönmesi gözlenen bal arısı kolonilerinin viral ve paraziter patojenlerle aynı anda enfekte olma oranlarının diğer patojenlerle aynı anda birlikte bulunma oranlarına göre daha yüksek olduğunu göstermektedir (Bakonyi ve ark., 2002a, 2002b, Yue ve Genersch, 2005, Berényi ve ark., 2006). Akut Arı Felç Virüsü (ABPV) genomik yapısına göre (RNA) Dicistroviridae ailesi içinde sınıflandırılmaktadır. (Blanchard ve ark., 2008). Kaşmir arı virüsü ve akut arı felç virüsü ile genetik yakınlığa sahiptir. Fakat serolojik olarak yakınlık söz konusu değildir (Maori ve ark., 2007). Hastalığa bağlı olarak arılarda felç ve kanatlarında titreme gözlenir. Enfekte arılar tipik bir şekilde kovanın dışında ölü olarak bulunurlar. Saflaştırılmış kronik arı felç virüsünün arılara inokule edilmesi sırasında hayvanların ölmeden 5-7 gün önce titremeye başladığı ve uçamadıkları gözlenmiş, böylece ekstrakttaki virüs akut arı felç virüsü olarak tanımlanmıştır (Maramorosch ve Shatkin, 2007). Bugüne kadar etkenin varlığı Amerika, Avrupa, Okyanusya, Asya, Afrika, Orta Doğu ve Uruguay da bildirilmiştir (Antúnez ve ark., 2005, Maramorosch ve Shatkin, 2007). Avrupa ve Amerika daki birçok koloni sönmesi olayında bu etkenin Varroa ile beraber görüldüğü tespit edilmiştir (Antúnez ve ark., 2006, Berényi ve ark., 2006).

13 6 Enfeksiyonun yayılmasında Varroa nın vektör olarak rol oynayabileceğini gösteren birçok araştırma mevcuttur (Tentcheva ve ark., 2004b). Varroa nın vektör rolü ile birlikte ABPV nün aktivatörü olduğu da sanılmaktadır. Etkenin bulunduğu fakat her hangi bir ABPV pozitif Varroa nın tespit edilemediği kolonilerin belirlenmiş olması virüsün çoğalmasını tetikleyen başka faktörlerin de bulunabileceğini göstermektedir (Tentcheva ve ark., 2004b). Real-time PCR ile arıların beyinlerinde agresif davranışlara neden olan RNA genomuna sahip picorna virüs benzeri bir etken olan Kakugo virüs tespit edilmiştir (Fujiyuki ve ark., 2004, 2006). Etken genetik olarak Deforme kanat virüsü ile %98 oranında benzerlik göstermesine rağmen patojeniteleri farklıdır (Fujiyuki ve ark., 2006). DWV genç arılarda kanat deformitelerine neden olurken KV un arılar üzerinde patojenik veya öldürücü etkisi olup olmadığı henüz netleşmiş değildir (Fujiyuki ve ark., 2004). Bir çok ülkede arı virüsleri konusunda çok yoğun çalışmalar yapılmasına rağmen, ülkemizde arı virüsleri hakkında çok sınırlı sayıda çalışma bulunmaktadır. Çok yüksek kovan bulunan ve ekonomik anlamda ülke ekonomisine önemli katkı sağlamasına rağmen arıcılıkta önemli bir problem olan balarısı virüslerinin genellikle ihmal edilmiş hatta bir çok arıcının bu virüslerden haberi bulunmamaktadır. Bu nedenle bu proje kapsamında Türkiye de arıcılığın çok gelişmiş olduğu ve/veya arı ölümlerinin yoğun olarak görüldüğü bölgelerdeki bal arılarında DWV, ABPV, SBV, KBV, BQCV ve IAPV gibi arı virüslerinin varlığı, yayılışları ve arı ölümleriyle ilişkileri moleküler biyoloji teknikleri kullanılarak test edilmiştir.

14 7 2. MATERYAL VE METOT 2.1. Örneklerin Toplanması Bu çalışma kapsamında Tokat, Ardahan ve Ordu illerinde (Sekil 1) arazi çalışmaları yapılarak çeşitli arılıklardan bal arısı ve Varroa akarı örnekleri alınmıştır. Örnek toplama esnasında Ordu Arıcılık Araştırma Enstitüsü ve Ardahan Arıcılık Üretme İstasyonu müdürlüklerinin desteği ile arıcılarla iletişim kurulmuştur. Ayrıca toplu arı ölümlerinin görüldüğü Aydın, Antalya, Gaziantep ve Hatay illerinden Arı Yetiştiricileri Birlikleri aracılığıyla ölü arı örnekleri temin edilmiştir. Şekil Projede örnek toplanan arılıkların bulunduğu iller.

15 bahar döneminde yapılan arazi çalismalarıyla Ordu ilinin Fatsa, Persembe, Ünye, Gölköy ve Merkez ilçelerinde 5 farklı arılıktan çok sayıda bal arısı ve Varroa destructor örnekleri toplanmıştır. Bu çalışmada 220 sağlıklı kovanın 15 tanesinden rastgele 50 işçi ve 50 erkek arı alınmıştır. Yoğun olarak Varroa akarı tarafından istila edilmiş 180 kovanın 25 inden kanat ve vücut anormalliği bulunan 50 bal arısı (30 işçi ve 20 erkek) alınmıştır. Ayrıca Varroa lı 180 kovanın 10 tanesinden 50 şer adet Varroa örneği alınmıştır. Tokat ilinde yapılan arazi çalışmaları 2009 ve 2010 yıllarının bahar döneminde yapılmıştır. Tokat ilinde Niksar, Turhal, Pazar ve Merkez ilçelerindeki arılıklardan rastgele 700 den fazla işçi ve 200 erkek bal arısı 20 adet kraliçe arı örnekleri toplanmıştır. Ayrıca Varroa lı 10 kovanın her birinden 20 şer adet Varroa örneği alınmıştır. Ardahan ilinde arazi çalışmaları 2010 yılı yazında yapılmıştır. Ardahan ilinde, Ardahan Arıcılık Üretme İstasyonu müdürlüğünün de lojistik desteği ile Posof, Çıldır ve Merkez ilçelerinde bazı köylerdeki arılıklardan örnek alınmıştır. Bölgeden rastgele seçilen sağlıklı görünümlü ve Varroa istilası bulunmayan 17 farklı arılıktaki 921 kovanın 77 sinden 1089 bal arısı örneği alınmıştır. Arı örneği alınan arılıklardaki varsa önceki yıllarda gözlenmiş olan koloni kaybı vakaları kayıt altına alınmıştır. Ayrıca, proje kapsamını dışında olmasına rağmen Aydın ın Söke ilçesinde yoğun arı ölümlerinin görüldüğü iki arılıktaki farklı kovanlardan isteğimiz üzerine 500 ölü işçi arı örneği Aydın Arıcılar Birliği tarafından laboratuarımıza test edilmek üzere gönderilmiştir. Çalışmada araziden toplanan bal arısı ve Varroa numuneleri 50 ml lik plastik tüplere koyulduktan sonra toplandığı bölgelere göre ayrılarak total RNA ekstraksiyonu yapılana kadar -86 o C de saklanmıştır.

16 Total RNA Ekstraksiyonu Çalışmada total RNA izolasyonunda, hem viral RNA izolasyon kiti hem de manuel Trizol tabanli RNA izolasyon solusyonu üretici firmaların tavsiye ettiği prosedürlere göre gerçekleştirilmiştir. Manual total RNA izlasyonu aşağıda kısaca özetlenmiştir. a. Bal arısı örnekleri tek tek 2 ml lik steril ependorf türpler içerisine alınır. b. Üzerine 0.5 ml Total RNA Extraction Reagent (Biozol) koyularak steril plastic pestillerle ezilir. c. Elde edilen homojenatlar 5000 g de 5 dk santrifüj yapıldıktan sonra üstteki supernatant kısmı alınarak 2 ml lik steril ependorf tüplere koyulmuştur. d. Örneklerin üzerine 0.5 ml EZ-RNA (Biozol) eklenerek çalkalanmış ve g de 8 dk santrifüj edilmiştir. e. Santrifüj sonucunda tüpte 3 faz oluşmuştur. En üst kısımdaki renksiz saydam kısım pipet yardımıyla steril yeni ependorf tüplere koyulmuştur. f. Her tüp içerisine RNA yı çöktürmek için 0.5 ml 2- propanol (Isopropanol) eklenmiştir. g. Örnekler oda sıcaklığında 5 dk inkübe edilmiş ve g de 10 dk santrifüj yapılmıştır. h. Santrifüj sonrasında supernatant kısım atılmış ve dipte kalan RNA yı yıkamak için üzerine 1 ml %75 lik Etanol koyulup, karışım vortekslenmiştir. i. Örnekler g de 5 dk santrifüj yapılıp supernatant kısım atıldıkan sonra örnekler hava ile kurutulur. j. Kurutulan örnekler üzerine 50 µl DEPC (Diethyl pyrocarbonate / RNase inhibitörü) eklenir. Bütün örneklerde, toplam RNA nın ekstraksiyon hacmi 50 µl dir. Bütün bal arısı örneklerinin RNA konsantrasyonu bir spectrophotometre (Eppendorph Biophotometer) yardımıyla belirlenmiştir ve test edilene kadar -86 o C de saklanmıştır.

17 Reverse Transkriptaz PCR (RT-PCR) Örneklerde arı virüslerinin varlığı Ctherm One Step RT-PCR kit (Roche, USA) veya Transcriptor One Step RT-PCR kiti (Roche, USA) kullanılarak one step RT-PCR yöntemiyle test edilmiştir. 0.5µg veya 2 µl toplam RNA kullanılarak üretici firmanın önerdiği protokole uygun olarak veya bazı küçük değişiklikler sonrasında yapılmıştır. Transcriptor One-Step kitine göre RT-PCR reaksiyonlarının total hacmi 25 µl olup reaksiyon içeriği aşağıda verildiği gibidir. RT-PCR reaksiyon koşulları da Tablo de verilmiştir. Water, PCR Grade (vial 3) 14.5 µl 5xReaction Buffer (vial2) 5 µl Upstream primer 1 µl Downstream primer 1 µl Transcriptor Enzym mix. (vial 1) 0.5 µl Template RNA 3 µl Tablo Transcriptor One-Step kitine göre RT-PCR reaksiyon koşulları. Sıcaklık ( o C) Süre Döngü Sayısı RT Reaksiyon dk Ön Denatürasyon 94 7 dk 1 Denatürasyon sn Bağlanma sn 35 Uzatma sn Son Uzatma 68 7 dk 1

18 11 Genel olarak RT-PCR reaksiyon koşulları kit protokolüne uygun olarak 50 o C de 20 dakika, 94 o C de 7 dakika, takip eden aşamada 94 o C de 30 saniyelik 35 cycle, 55 o C de 30 saniye, 68 o C de 10 saniye ve final uzama basamağında 68 o C de 7 dakika olacak şekilde ayarlanmistir. Gerektiğinde primerlerin Tm derecesine bağlı olarak reaksiyon şartlarında bazı değişiklikler yapılmıştır. Örneklerdeki virüs varlığı Tablo de verilmiş olan primerlerden her reaksiyon için 0.2 µm/primer kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Bütün testlerde negatif kontrol olarak ddh 2 O, pozitif kontrol olarak da sekans doğrulaması yapılmış örneklerden elde edilen pozitif RNA örneği kullanılmıştır. RT-PCR sonrasında, 3 5 µl PCR ürünü etidium bromür içeren 1% lik agaroz jel elektroferezinde koşturulmuştur. Agaroz jeldeki PCR ürünleri bir jel görüntüleme sistemi (IVP, England) kullanılarak fotoğraflanmıştır. Çalışmamızda RT- PCR testleri tüm örnekler için en az iki kez tekrarlanmıştır. Tablo Çalışmada arı virüslerinin tanısında kullanılan primerler. PRİMERLER SBV Forward SBV Reverse IAPV Forward IAPV Reverse BQCV Forward BQCV Reverse KBV Forward KBV Reverse ABPV Forward ABPV Reverse DWV Forward DWV Reverse NÜKLEOTİT DİZİLERİ (5 - GGATGAAAGGAAATTACCAG-3 ) (5 - CCACTAGGTGATCCACACT-3 ) (5 - AGACACCAATCACGGACCTCAC-3 ) (5 - TCCATTACCACTGCTCCGACAC-3 ) (5 - TGGTCAGCTCCCACTACCTTAAAC-3 ) (5 - GCAACAAGAAGAAACGTAAACCAC-3 ) (5 - TCTTTCTTTGACTCAGGCGACCCA-3 ) (5 - AATATGGGATGGTCCGTCGGTGTT-3 ) (5 - GCTCCTATTGCTCGGTTTTTCCGT-3 ) (5 - TTATGTGTCCAGAGACTGTATCGA-3 ) (5 - TTTGCAAGATGCTGTATGTGG-3 ) (5 - GTCGTGCAGCTCGATAGGAT-3 )

19 Jelden DNA Saflaştırması, Dizileme ve RT-PCR Ürünlerinin Genetik Analizi RT-PCR sonrasinda pozitif sonuç veren PCR ürünleri DNA dizisinin doğrulanması amacıyla dizi analizine gönderilmiştir. Seçilen pozitif PCR ürünleri Qiagen DNA Gel Isolation Kit i veya Milipore One Step DNA jel ekstrasyon kiti kullanılarak üretici firmaların tavsiye ettiği protokollere göre veya bazı değişiklikler yapılarak agaroz jelden izole edilmiştir. Gerektiğinde çok temiz PCR ürünleri doğrudan DNA dizi analizinde kullanılmıştır. RT-PCR ürünlerinin DNA dizilemesi Gülmez ve ark. (2009) da belirtildiği gibi ABI PRISM 310 Genetic Analyzer üzerinde RT PCR da kullanılan primer çifti kullanılarak DYEnamic ET Terminator Cycle Sequencing Kit (Amersham) kullanılması yoluyla uygulanmıştır. Gülmez ve ark. (2009) da belirtildiği gibi bu çalışmada tespit edilen DWV nün DNA sekans benzerliği Basic local alignment search tool (BLAST) of NCBI kullanılarak analiz edilmiştir (Altschul ve ark., 1990). DWV dizisinin protein sekansı ExPASy very tabanı kullanılarak yapılmıştır (Gasteiger ve ark., 2003) ve gözlemlenen kısmı DWV çoklu protein sekansı NCBI ın BLAST protein veri tabanı kullanılarak diğer virüslerle karşılaştırılmıştır. Bu çalışmada, moleküler yöntemlerin virüs tanısı için yeterli olması nedeniyle, ELISA gibi arı virüsleri için uygun çalışma kitleri bulunmayan ve çok masraflı olan protein temelli diğer tanı yöntemleri kullanılmamıştır.

20 13 3. BULGULAR 3.1.Tokat Bölgesinden Toplanan Bal Arısı ve Varroa Örneklerinde Bal Arısı Virüslerinin RT-PCR Yöntemiyle Tespit Edilmesi Yapılan RT-PCR çalışmaları sonucunda Tokat bölgesinde bazı köylerdeki arılıklardan toplanan hastalık şüphesi olan bal arılarında DWV spesifik primerler kullanılarak yapılan RT-PCR testlerinin sonucuna göre DWV varlığı tespit edilmiştir. DWV virüsüne örnek toplanan bölgeler içerisinde en çok Tokat Merkez ilçesinden toplanan işci, erkek arı, kraliçe arı ve Varroa örneklerinde rastlanmıştır. Kraliçe arı örnekleri en çok Tokat bölgesiden temin edilebilmiştir ve bu örneklerin en az %25 i DWV pozitif bulunmuştur. DWV virüsü varlığına en çok erkek arılarda rastlanmış fakat erkek arılarla sınırlı olmadığı ortaya çıkmıştır. Genel olarak, varroa ve kanat deformasyonu gözlenen tüm kovanlarda yoğun olarak DWV virüsüne rastlanmıştır. Çalışmada bazı arılıklardan erkek arı larvalarıda toplanarak test edilmiştir. Bunlardan Varroa akarı bulunan kovanlardan toplananlarda DWV virüsüne rastlanmıştır. Bu çalışmada Tokat bölgesinde DWV pozitif bulunan RT-PCR ürünlerinin DNA dizileri belirlenmiş ve bu dizilerin BLAST araştırması sonucunda daha önce dünyanın başka bölgelerinde ve Avrupada bulunan DWV sekansları ile %98 oranında benzerlik gösterdiği saptanmıştır. Bu çalışmada Tokat bölgesinden toplanan örneklerde DWV virüsüne ek olarak SBV, KBV, ABPV, BQCV, IAPV varlığı da test edilmiştir. Yapılan test sonuçlarına gore test edilen örneklerde bu virüslere rastlanmamıştır Ordu Bölgesinden Toplanan Bal Arısı ve Varroa Örneklerinde Bal Arısı Virüslerinin RT-PCR Yöntemiyle Tespit Edilmesi Ordu ilinde toplam 400 kovandan oluşan 5 arılıktan alınan bal arısı ve Varroa akar örneklerinde en yaygın arı virüslerinin varlığı araştırıldı. Varroa destructor akarı ile bulaşık olan 3 arılık ve akar bulaşık olmayan 2 arılıktaki kovanlardan rastgele alınan örneklerde; işçi arı, erkek arı ve Varroa akar örnekleri RT-PCR yoluyla test edilmiştir. Varroa istilası bulunan kovanlardan alınan işçi arı, erkek arı ve Varroa örneklerinde

21 14 DWV tespit edildi (Şekil 3.2.1, ve 3.2.3). Varroa istilası olmayan sağlıklı kovanlardan alınan işçi ve erkek arılarda ise DWV tespit edilmedi Ayrıca çalışılan örneklerin tümünde SBV, ABPV, BQCV, IAPV ve KBV varlığı da test edildi, fakat bu virüslere rastlanılmamıştır. Varr. + Varr. - Şekil Ordu ilinden toplanan işçi arılarda (Worker) Deforme Kanat Virüsünün Belirlenmesi (Gülmez ve ark., 2009). M; standart, Varr.+; Varroa istilası olan, Varr.- ; Sağlıklı kovan, W1-4; İşçi arılar.

22 15 Varr.+ Varr. - Şekil Ordu ilinden toplanan erkek arılarda (Drones) Deforme Kanat Virüsünün belirlenmesi (Gülmez ve ark., 2009).. M; standart, Varr.+; Varroa istilası olan, Varr.- ; Sağlıklı kovan, D1-4; Erkek arılar. Şekil Ordu ilinden alınarak test edilen Varroa örneklerinde Deforme Kanat Virüsünün belirlenmesi (Gülmez ve ark., 2009).. M; Standart, V1-3; Pozitif Varroa örnekleri. Yapılan Blast analizleri, Tokat bölgesinde saptanan DWV de olduğu gibi Ordu bölgesindeki arılarda ve Varroa akarlarında tespit edilen DWV visününde daha önce dünyanın başka bölgelerinde ve Avrupada bulunan DWV sekansları ile %98 oranında benzerlik gösterdiği saptanmıştır. Sonuç olarak, Tokat ve Ordu DWV örneklerinin sekans homolojisi %100 olarak bulunmuştur.

23 Ardahan Bölgesinden Toplanan Bal Arısı ve Varroa Örneklerinde Bal Arısı Virüslerinin RT-PCR Yöntemiyle Tespit Edilmesi Çalışmamızda, Ardahan ilinde Varroa akarı ile bulaşık olmayan, sağlıklı görünümlü 17 farklı arılıktaki 921 kovanın rastgele 77 sinden 1089 bal arısı örneği toplanmıştır. Ardahan ilinde yaptığımız arazi çalışmaları zamanında Varroa akarı mücadelesi yapılmış olduğundan kovanlarda Varroa akarına rastlanılmamıştır. Dolayısıyla Ardahan daki kovanlardan Varroa akarı toplanamamıştır. Alınan 1089 örnekten 43 ü işçi arı, 32 si erkek arı olmak üzere, rastgele seçilen 75 arı havuzunda virüslerinin varlığı araştırıldı. Bu örneklerde de Tokat ve Ordu örneklerinde olduğu gibi DWV, SBV, BQCV, KBV, AVPV, ve IAPV varlığı RT-PCR yöntemiyle test edilmiştir. Ardahan ilinden toplanan arılardan toplam 75 arı örnek havuzudan 20 sinde bu virüsün bulunduğu tespit edilmiş olup, Şekil de DWV pozitif örneklerden birinin jel görüntüsü bulunmaktadır. Ayrıca diğer illerde oldugu gibi Ardahan bölgesinden çalışılan örneklerde SBV, ABPV, BQCV, IAPV ve KBV virüslerinin varlığına rastlanmamıştır. M _ 500 bp 395 bp Şekil Ardahan ilinden toplanan arı örneklerinde Deforme Kanat Virüsü (DWV) varlığının tespit edilmesi. M; Marker, +; Pozitif kontrol, -; negatif kontrol, 4; DWV pozitif bant (DWV pozitif örnek).

BLACK QUEEN CELL VİRUS. Emre ÖZAN Veteriner Hekim Viroloji Laboratuarı

BLACK QUEEN CELL VİRUS. Emre ÖZAN Veteriner Hekim Viroloji Laboratuarı BLACK QUEEN CELL VİRUS Emre ÖZAN Veteriner Hekim Viroloji Laboratuarı Giriş Bal arısı(apis Mellifera) yetiştiriciliği Bakteriyel ve paraziter arı hastalıkları İzole edilen 18 arı virusu Black Queen Cell

Detaylı

TOKAT VE ORDU ĐLLERĐNDEKĐ BAL ARILARINDA

TOKAT VE ORDU ĐLLERĐNDEKĐ BAL ARILARINDA TOKAT VE ORDU ĐLLERĐNDEKĐ BAL ARILARINDA (Apis mellifera L.) DEFORME KANAT VĐRÜSÜ (DWV) VE TULUMSU YAVRU ÇÜRÜKLÜĞÜ VĐRÜSÜ (SBV) VARLIĞININ ARAŞTIRILMASI Buket ARICI Yüksek Lisans Tezi Biyoloji Anabilim

Detaylı

Bal Arılarında Ani Koloni Sönmesi

Bal Arılarında Ani Koloni Sönmesi Türkiye Parazitoloji Dergisi, 32 (3): 271-275, 2008 Türkiye Parazitol Derg. Türkiye Parazitoloji Derneği Turkish Society for Parasitology Bal Arılarında Ani Koloni Sönmesi Mustafa N. MUZ Mustafa Kemal

Detaylı

Viral Diseases of Honey Bees. (Extended Abstract in English can be found at the end of this article) Pelin TUNCER, Kadir YEŞĐLBAĞ

Viral Diseases of Honey Bees. (Extended Abstract in English can be found at the end of this article) Pelin TUNCER, Kadir YEŞĐLBAĞ BAL ARILARININ VĐRAL HASTALIKLARI Viral Diseases of Honey Bees (Extended Abstract in English can be found at the end of this article) Pelin TUNCER, Kadir YEŞĐLBAĞ Uludağ Üniversitesi Veteriner Fakültesi

Detaylı

ARILAR YOK OLUYOR! Dr.Aslı Özkırım. Hacettepe Üniversitesi Biyoloji Bölümü Arı Sağlığı Laboratuvarı. ozkirim@hacettepe.edu.tr

ARILAR YOK OLUYOR! Dr.Aslı Özkırım. Hacettepe Üniversitesi Biyoloji Bölümü Arı Sağlığı Laboratuvarı. ozkirim@hacettepe.edu.tr ARILAR YOK OLUYOR! Dr.Aslı Özkırım Hacettepe Üniversitesi Biyoloji Bölümü Arı Sağlığı Laboratuvarı ozkirim@hacettepe.edu.tr Arı Sağlığı Laboratuvarı 1998-2010 2006 Arıcılarımız bölgesel ölüm oranını %

Detaylı

Iğdır Üni. Fen Bilimleri Enst. Der. / Iğdır Univ. J. Inst. Sci. & Tech. 2(2): 99-108, 2012

Iğdır Üni. Fen Bilimleri Enst. Der. / Iğdır Univ. J. Inst. Sci. & Tech. 2(2): 99-108, 2012 Araştırma Makalesi / Research Article Iğdır Üni. Fen Bilimleri Enst. Der. / Iğdır Univ. J. Inst. Sci. & Tech. 2(2): 99-108, 2012 Iğdır Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi Iğdır University Journal

Detaylı

ARILARIN VĐRAL HASTALIKLARI. *Mitat KURT Uzman Veteriner Hekim

ARILARIN VĐRAL HASTALIKLARI. *Mitat KURT Uzman Veteriner Hekim 1 ARILARIN VĐRAL HASTALIKLARI *Mitat KURT Uzman Veteriner Hekim Akut paraliz ve Kashmir bee virus: Bu 2 virus hem serolojik olarak benzemekte hem de erişkin arılara yaptıkları etkileri yönünden de benzerler.

Detaylı

Koloni Kayıplarında muhtemel faktörler. Bunların farklı ortam ve tarımsal/arıcılık uygulamalarında sinerji ve hiyerarşileri.

Koloni Kayıplarında muhtemel faktörler. Bunların farklı ortam ve tarımsal/arıcılık uygulamalarında sinerji ve hiyerarşileri. Koloni Kayıplarında muhtemel faktörler. Bunların farklı ortam ve tarımsal/arıcılık uygulamalarında sinerji ve hiyerarşileri. 2 / 105 Problemler Kalitatif ve kantitatif olarak gözlemlenen semptomlarla ilgili

Detaylı

EGE MELEZÝ BAL ARILARININ ARI SÜTÜ VERÝMLERÝ ÜZERÝNE ETKÝLERÝ. Mete KARACAOÐLU, Mustafa KÖSOÐLU, Aytül UÇAK KOÇ

EGE MELEZÝ BAL ARILARININ ARI SÜTÜ VERÝMLERÝ ÜZERÝNE ETKÝLERÝ. Mete KARACAOÐLU, Mustafa KÖSOÐLU, Aytül UÇAK KOÇ ADÜ Ziraat Fakültesi Dergisi 2004; 1(1) : 29-33 FARKLI YÖNTEMLERÝN EGE EKOTÝPÝ ( A. m. anatolica ) ve KAFKAS (A. m. aucasica) x EGE MELEZÝ BAL ARILARININ ARI SÜTÜ VERÝMLERÝ ÜZERÝNE ETKÝLERÝ ÖZET 1 2 1

Detaylı

Hacettepe Üniversitesi Arı ve Arı Ürünleri Uygulama ve Araştırma Merkezinde ( HARÜM ) Yapılan Çalışmalar Kadriye Sorkun

Hacettepe Üniversitesi Arı ve Arı Ürünleri Uygulama ve Araştırma Merkezinde ( HARÜM ) Yapılan Çalışmalar Kadriye Sorkun Hacettepe Üniversitesi Arı ve Arı Ürünleri Uygulama ve Araştırma Merkezinde ( HARÜM ) Yapılan Çalışmalar Kadriye Sorkun H.Ü.Fen Fak. Biyoloji Bölümü Öğretim Üyesi Hacettepe Üniversitesi Arı ve Arı Ürünleri

Detaylı

KARS YÖRESİNDEKİ BAL ARILARINDA VARROOSİS İN YAYGINLIĞI

KARS YÖRESİNDEKİ BAL ARILARINDA VARROOSİS İN YAYGINLIĞI KARS YÖRESİNDEKİ BAL ARILARINDA VARROOSİS İN YAYGINLIĞI The Prevalence of Varroosis in Honey Bees in the Province of Kars (Extended Abstract can be found at the end of the Article) Kadir ÖNK 1 *, Yunus

Detaylı

kosoglumustafa@gthb.gov.tr mustafakosoglu@gmail.com

kosoglumustafa@gthb.gov.tr mustafakosoglu@gmail.com KİŞİSEL BİLGİLER Adı Soyadı Ünvan Uzm. Mustafa KÖSOĞLU Mühendis Dahili 281 E-mail Doğum Tarihi - Yeri kosoglumustafa@gthb.gov.tr mustafakosoglu@gmail.com 17.05.1970- İstanbul EĞİTİM BİLGİLERİ Doktora Üniversite

Detaylı

Moleküler Nematoloji. Eğitim Süresi: 6 ay (29 Aralık 2013 29 Haziran 2014) Eğitim Yeri: Kaliforniya Üniversitesi, Davis Bitki Bilimleri Bölümü

Moleküler Nematoloji. Eğitim Süresi: 6 ay (29 Aralık 2013 29 Haziran 2014) Eğitim Yeri: Kaliforniya Üniversitesi, Davis Bitki Bilimleri Bölümü Moleküler Nematoloji 27.08.2014 Eğitim Süresi: 6 ay (29 Aralık 2013 29 Haziran 2014) Eğitim Yeri: Kaliforniya Üniversitesi, Davis Bitki Bilimleri Bölümü Dr. Gülden HASPOLAT gulden.haspolat@gthb.gov.tr

Detaylı

ANKARA ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ DOKTORA TEZİ

ANKARA ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ DOKTORA TEZİ ANKARA ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ DOKTORA TEZİ İRAN BAL ARILARI (Apis mellifera meda) NIN VARROA PARAZİTİ (Varroa destructor) NE KARŞI KORUNMA YETENEĞİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ Amir NAJI KHOEI ZOOTEKNİ

Detaylı

REAKSİYON PRENSİPLERİ

REAKSİYON PRENSİPLERİ REAKSİYON PRENSİPLERİ Reaksiyon Bileşenleri: qpcr Master Mix (PMM) Hedef probe Mix (HPM) Zenginleştirilmiş gıda ürünleri kültüründen izole edilen DNA örneği Polimerase Chain Reaction (PCR): Son yıllarda

Detaylı

Servikal Erozyon Bulgusu Olan Kadınlarda HPV nin Araştırılması ve Genotiplerinin Belirlenmesi

Servikal Erozyon Bulgusu Olan Kadınlarda HPV nin Araştırılması ve Genotiplerinin Belirlenmesi Servikal Erozyon Bulgusu Olan Kadınlarda HPV nin Araştırılması ve Genotiplerinin Belirlenmesi Doç Dr Ayşen BAYRAM Gaziantep Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Mikrobiyoloji A.D. GİRİŞ İnsan Papilloma Virus

Detaylı

Balarılarında Varroa destructor Enfestasyonuna Karşı Pudra Şekeri Etkinliğinin Araştırılması

Balarılarında Varroa destructor Enfestasyonuna Karşı Pudra Şekeri Etkinliğinin Araştırılması 21 Uludag Univ. J. Fac. Vet. Med. 33 (2014), 1,2: 21-26 Balarılarında Varroa destructor Enfestasyonuna Karşı Pudra Şekeri Etkinliğinin Araştırılması Mustafa Necati MUZ 1 Servet ARSLAN 2 Ahmet Onur GİRİŞGİN

Detaylı

BİYOLOJİ BÖLÜMÜ. http://fened.gop.edu.tr/bolumler/biyoloji/index.asp

BİYOLOJİ BÖLÜMÜ. http://fened.gop.edu.tr/bolumler/biyoloji/index.asp BİYOLOJİ BÖLÜMÜ http://fened.gop.edu.tr/bolumler/biyoloji/index.asp HAKKIMIZDA Bölümümüz, Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı nın 26.02.1993 tarihli yazısında belirtilen yürütme kurulunun 25.02.1992 tarihli

Detaylı

Protokolü PD S001 01. 50 Reaksiyon

Protokolü PD S001 01. 50 Reaksiyon Salmonella sp. Real time PCR Tespit Kiti Protokolü PD S001 01 50 Reaksiyon REAKSİYON PRENSİPLERİ Reaksiyon Bileşenleri: qpcr Master Mix (PMM) Hedef probe Mix (HPM) Zenginleştirilmiş gıda ürünleri kültüründen

Detaylı

SU ÜRÜNLERİ SAĞLIĞI BÖLÜM BAŞKANLIĞI

SU ÜRÜNLERİ SAĞLIĞI BÖLÜM BAŞKANLIĞI SU ÜRÜNLERİ SAĞLIĞI BÖLÜM BAŞKANLIĞI Hacı SAVAŞ-SÜMAE, Su Ürünleri Sağlığı Bölüm Başkanı Su Ürünleri Sağlığı Bölüm Başkanlığı enstitümüz bünyesinde faaliyet gösteren bölümlerden birisidir. 2000 yılı başından

Detaylı

ARICILIĞA GENEL BAKIŞ

ARICILIĞA GENEL BAKIŞ ARICILIĞA GENEL BAKIŞ TÜRKİYE VE DÜNYADA ARICILIK Dünyada 65 milyon koloni ile 1.5 milyon ton bal üretimi yapılmaktadır. Türkiye ise 5 milyon koloni ile Çin in arkasından 2.,bal üretim miktarı 94.000 ton

Detaylı

DÜNYADA VE TÜRKİYE DE ARICILIK

DÜNYADA VE TÜRKİYE DE ARICILIK A. ANAKARALARIN KOLONİ SAYILARI VE BAL ÜRETİMLERİ DÜNYADA VE TÜRKİYE DE ARICILIK H. Vasfi GENÇER Yasin KAHYA A. Ü. Ziraat Fakültesi Zootekni Bölümü Sayısı ve Bal Üretimi (2002) Gıda ve Tarım Örgütü (FAO)

Detaylı

ÇUKUROVA BÖLGESİ KOŞULLARINDA YETİŞTİRİLEN ARI OTU (Phacelia tanacetifolia Bentham) BİTKİSİNİN BAL ARILARI (Apis mellifera L.

ÇUKUROVA BÖLGESİ KOŞULLARINDA YETİŞTİRİLEN ARI OTU (Phacelia tanacetifolia Bentham) BİTKİSİNİN BAL ARILARI (Apis mellifera L. ÇUKUROVA BÖLGESİ KOŞULLARINDA YETİŞTİRİLEN ARI OTU (Phacelia tanacetifolia Bentham) BİTKİSİNİN BAL ARILARI (Apis mellifera L.) İÇİN ÖNEMİ Ulviye KUMOVA Çukurova Üniversitesi Ziraat Fakültesi Zootekni Bölümü

Detaylı

ÇEŞİTLERİNDE BAL ARISININ

ÇEŞİTLERİNDE BAL ARISININ FAZELYA (Phacelia tanacetifolia Bentham) ÇEŞİTLERİNDE BAL ARISININ (Apis mellifera L.) TARLACILIK TERCİHİNİN ARAŞTIRILMASI U. Kumova* T. Sağlamtimur** A. Korkmaz*** * Çukurova Üniversitesi Ziraat Fakültesi

Detaylı

ARTVİN YÖRESİNDEKİ BAL ARILARININ (Apis mellifera L.) MİKROBİYAL VE PARAZİTER HASTALIKLAR YÖNÜNDEN İNCELENMESİ

ARTVİN YÖRESİNDEKİ BAL ARILARININ (Apis mellifera L.) MİKROBİYAL VE PARAZİTER HASTALIKLAR YÖNÜNDEN İNCELENMESİ ARTVİN YÖRESİNDEKİ BAL ARILARININ (Apis mellifera L.) MİKROBİYAL VE PARAZİTER HASTALIKLAR YÖNÜNDEN İNCELENMESİ THE INVESTIGATION OF HONEYBEES (Apis mellifera L.) FOR MICROBIAL AND PARASITIC DISEASES IN

Detaylı

Geliş Tarihi: 26.02.2003. H. Vasfi GENÇER (1) Mete KARACAOĞLU (2) Giriş

Geliş Tarihi: 26.02.2003. H. Vasfi GENÇER (1) Mete KARACAOĞLU (2) Giriş Yüzüncü Yıl Üniversitesi, Ziraat Fakültesi, Tarım Bilimleri Dergisi (J. Agric. Sci.), 2003, 13(1): 61-65 Geliş Tarihi: 26.02.2003 Kafkas ırkı (Apis mellifera caucasica) ve Kafkas Irkı ile Anadolu Arısı-Ege

Detaylı

RTA JEL / PZR Saflaştırma Kiti

RTA JEL / PZR Saflaştırma Kiti RTA JEL / PZR Saflaştırma Kiti Kullanma Kılavuzu Yayın Tarihi - 2011-12 DNA parçalarının agaroz jelden geri kazanımı ve PZR ürünlerinin saflaştırılması için Yalnızca profesyonel kullanım için REF 09009050

Detaylı

Kek ve Şurup (Sakkaroz) Yemlemesinin Bal Arısı (Apis mellifera L.) Kolonilerinin Performansı Üzerine Etkileri

Kek ve Şurup (Sakkaroz) Yemlemesinin Bal Arısı (Apis mellifera L.) Kolonilerinin Performansı Üzerine Etkileri Hayvansal Üretim 41: 65-75 (2000) Kek ve Şurup (Sakkaroz) Yemlemesinin Bal Arısı (Apis mellifera L.) Kolonilerinin Performansı Üzerine Etkileri Ahmet Güler O.M.Ü. Ziraat Fakültesi, Zootekni Bölümü. SAMSUN

Detaylı

KAPİLLER ELEKTROFOREZ DNA SEKANSLAMA

KAPİLLER ELEKTROFOREZ DNA SEKANSLAMA İçerik Giriş...2 Deney İçin Gerekli Olan Malzemeler...3 Deneyin Yapılışı... 4-9 Genomik DNA Kalıbının Hazırlanması...4 PCR Amplifikasyonu... 4-5 DNA Miktarının Belirlenmesi...6 Sekans Reaksiyonunun Hazırlanması...7

Detaylı

Bal Arısı (Apis mellifera L.) Kolonilerinde Polen Toplama Sıklığının Koloni Gelişimi ve Bal Üretimi Üzerine Etkisi

Bal Arısı (Apis mellifera L.) Kolonilerinde Polen Toplama Sıklığının Koloni Gelişimi ve Bal Üretimi Üzerine Etkisi GOÜ. Ziraat Fakültesi Dergisi, 2012, 29 (2), 49-54 Bal Arısı (Apis mellifera L.) Kolonilerinde Polen Toplama Sıklığının Koloni Gelişimi ve Bal Üretimi Üzerine Etkisi Servet Arslan* Gaziosmanpaşa Üniversitesi,

Detaylı

VİRAL TANI KİTLERİ (GFJ-480)

VİRAL TANI KİTLERİ (GFJ-480) VİRAL TANI KİTLERİ (GFJ-480) CMV PCR Tanı Kiti Cytomegalovirus un Konvensiyonel PCR yöntemiyle tanınması. HHV-5 olarak da bilinen Sitomegalovirüs, herpes virus ailesinin bir üyesidir. Oldukça sık görülen

Detaylı

EĞİTİM BİLGİLERİ. Fen Edebiyat Fakültesi, Biyoloji Bölümü 2012- devam ediyor. Ziraat Fakültesi, Gıda Mühendisliği Bölümü 2003

EĞİTİM BİLGİLERİ. Fen Edebiyat Fakültesi, Biyoloji Bölümü 2012- devam ediyor. Ziraat Fakültesi, Gıda Mühendisliği Bölümü 2003 KİŞİSEL BİLGİLER Adı Soyadı Fazıl GÜNEY Ünvan Gıda Mühendisi Telefon 0452 256 23 41-129 e-mail fagu52@gmail.com Doğum Tarihi-Yeri 1980-ANKARA DOKTORA YÜKSEK LİSANS LİSANS EĞİTİM BİLGİLERİ Üniversitesi

Detaylı

Investigation of Bee Diseases in Beekeeping Enterpricese in Hatay Province

Investigation of Bee Diseases in Beekeeping Enterpricese in Hatay Province HATAY YÖRESİNDE BULUNAN ARICILIK İŞLETMELERİNDE ARI HASTALIKLARININ ARAŞTIRILMASI Investigation of Bee Diseases in Beekeeping Enterpricese in Hatay Province Nuray ŞAHİNLER, Aziz GÜL Mustafa Kemal Üniversitesi

Detaylı

A R I C I L I K MİLLİ EKONOMİNİN TEMELİ ZIRAATTIR. KEMAL ATATÜRK

A R I C I L I K MİLLİ EKONOMİNİN TEMELİ ZIRAATTIR. KEMAL ATATÜRK A R I C I L I K MİLLİ EKONOMİNİN TEMELİ ZIRAATTIR. KEMAL ATATÜRK ARILARIN BİYOLOJİK EVRELERİ: Yumurta : Petek üzerinde işçi arılar için yapılmış gözler küçük, döllenmemiş yumurtadan oluşan erkek arıların

Detaylı

Isırıkla İlgili Literatür İncelemesi

Isırıkla İlgili Literatür İncelemesi Isırıkla İlgili Literatür İncelemesi Prof. Dr. Tuna DEMİRDAL İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Tıp Fakültesi Enfeksiyon Hastalıkları AD, SB Atatürk Eğitim Araştırma Hastanesi Enfeksiyon Kliniği, İzmir Avcılarda

Detaylı

Yrd.Doç.Dr. Yosun MATER

Yrd.Doç.Dr. Yosun MATER * Yrd.Doç.Dr.Yosun MATER Yrd.Doç.Dr. Yosun MATER *Bitki nüklear, mitokondriyal ve kloroplast DNA'ları *Burada yer alan bugünkü bilgilerimizin çoğu, moleküler evrim mekanizması ve oranları kullanılarak

Detaylı

Bıologıcal Methods to Control of the Varroa destructor Ethem AKYOL 1, Ali KORKMAZ 2

Bıologıcal Methods to Control of the Varroa destructor Ethem AKYOL 1, Ali KORKMAZ 2 Varroa destructor un BİYOLOJİK KONTROL YÖNTEMLERİ Bıologıcal Methods to Control of the Varroa destructor Ethem AKYOL 1, Ali KORKMAZ 2 1 Niğde Üniversitesi Çamardı Meslek Yüksekokulu, Niğde 2 Tarım İl Müdürlüğü

Detaylı

AKADEMİK ÖZGEÇMİŞ. Prof. Dr. Ahmet GÜLER

AKADEMİK ÖZGEÇMİŞ. Prof. Dr. Ahmet GÜLER AKADEMİK ÖZGEÇMİŞ Prof. Dr. Ahmet GÜLER İletişim Bilgileri Ondokuz Mayıs Üniversitesi Ziraat Fakültesi Zootekni Bölümü Hayvan Yetiştirme ve Islahı ABD, 55139 Atakum-SAMSUN Tel:+90 362 3121919-1154 Faks:+90

Detaylı

Domates Yaprak Galeri Güvesi Tuta absoluta

Domates Yaprak Galeri Güvesi Tuta absoluta Tuta absoluta Bu nesne Türkiye Tarımsal Öğrenme Nesneleri Deposu kullan-destekle kategorisinden bir öğrenme nesnesidir. Kullan-Destekle nesneleri bilimsel çalışmalarda kaynak gösterilerek kullanmak istisna

Detaylı

Hacettepe Üniversitesi Arı ve Arı Ürünleri Uygulama ve Araştırma Merkezi nde ( HARÜM ) Yapılan Çalışmalar

Hacettepe Üniversitesi Arı ve Arı Ürünleri Uygulama ve Araştırma Merkezi nde ( HARÜM ) Yapılan Çalışmalar Hacettepe Üniversitesi Arı ve Arı Ürünleri Uygulama ve Araştırma Merkezi nde ( HARÜM ) Yapılan Çalışmalar (07 Nisan- 19 Eylül 2012) Kadriye Sorkun H.Ü.Fen Fak. Biyoloji Bölümü Öğretim Üyesi Hacettepe Üniversitesi

Detaylı

Parkinson Hastalığı ile α-sinüklein Geni Polimorfizmlerinin İlişkisinin Araştırılması

Parkinson Hastalığı ile α-sinüklein Geni Polimorfizmlerinin İlişkisinin Araştırılması İ.Ü. CERRAHPAŞA TIP FAKÜLTESİ SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ TIBBİ BİYOLOJİ ANABİLİM DALI Parkinson Hastalığı ile α-sinüklein Geni Polimorfizmlerinin İlişkisinin Araştırılması Araş.Gör. Yener KURMAN İSTANBUL

Detaylı

Türk Tarım - Gıda Bilim ve Teknoloji Dergisi

Türk Tarım - Gıda Bilim ve Teknoloji Dergisi Türk Tarım Gıda Bilim ve Teknoloji Dergisi, 3(6): 365-370, 2015 Türk Tarım - Gıda Bilim ve Teknoloji Dergisi www.agrifoodscience.com Türk Bilim ve Teknolojisi Bal Arısı Şurubuna Katılan Bitki Ekstraktı

Detaylı

VETERİNER HEKİMİ HARUN KULOĞLU

VETERİNER HEKİMİ HARUN KULOĞLU VETERİNER HEKİMİ HARUN KULOĞLU TÜRKİYE DE YAPILAN BİR ANKET ÇALIŞMASINDA: Arıcılar; % 34 ü yaşlı, zayıf kovan ve kraliçeyi, % 26 sı varroosisi, % 20 si aşırı soğuk ve rutubeti, %12 si açlığı, % 4 ü kireç

Detaylı

Türkiye Arıcılığının Yapısı, Sorunları ve Sürdürülebilir Arıcılık Açısından Değerlendirilmesi. Yrd. Doç. Dr. Ayhan GÖSTERİT

Türkiye Arıcılığının Yapısı, Sorunları ve Sürdürülebilir Arıcılık Açısından Değerlendirilmesi. Yrd. Doç. Dr. Ayhan GÖSTERİT Türkiye Arıcılığının Yapısı, Sorunları ve Sürdürülebilir Arıcılık Açısından Değerlendirilmesi Yrd. Doç. Dr. Ayhan GÖSTERİT Amaç Türkiye arıcılığının yapısı ve sorunlarını ortaya koymak Doğal kaynaklardan

Detaylı

EĞİTİM BİLGİLERİ. Fen Bilimleri Enstitüsü, Tarla Bitkileri Anabilim Dalı 2014. Ziraat Fakültesi, Tarla Bitkileri Bölümü 1992

EĞİTİM BİLGİLERİ. Fen Bilimleri Enstitüsü, Tarla Bitkileri Anabilim Dalı 2014. Ziraat Fakültesi, Tarla Bitkileri Bölümü 1992 KİŞİSEL BİLGİLER Adı Soyadı Şeref CINBIRTOĞLU Unvan Ziraat Yüksek Mühendisi Telefon 452-2562341 / 130 e-mail scinbirtoglu@gmail.com Doğum Tarihi-Yeri 1971- Almanya DOKTORA YÜKSEK LİSANS LİSANS EĞİTİM BİLGİLERİ

Detaylı

Elazığ İli Karakoçan İlçesinden Elde Edilen Sütlerde Yağ ve Protein Oranlarının AB ve Türk Standartlarına Uygunluklarının Belirlenmesi

Elazığ İli Karakoçan İlçesinden Elde Edilen Sütlerde Yağ ve Protein Oranlarının AB ve Türk Standartlarına Uygunluklarının Belirlenmesi ISSN: 2148-0273 Cilt 1, Sayı 2, 2013 / Vol. 1, Issue 2, 2013 Elazığ İli Karakoçan İlçesinden Elde Edilen Sütlerde Yağ ve Protein Oranlarının AB ve Türk Standartlarına Uygunluklarının Belirlenmesi Muhammet

Detaylı

Arıcılıkta Yeni Yaklaşımlar

Arıcılıkta Yeni Yaklaşımlar Arıcılıkta Yeni Yaklaşımlar Yeni Yaklaşımlar? Ana Arı Genotipinin Önemi Kovan Yapısı ve Yönetimi Varroa ile Mücadele Arı Ürünleri Kestane Balı Hijyenik Bal Üretimi Polinasyon Koloni Ölümleri Arı Besleme

Detaylı

Use of a Newly Designed Container for the Detection of Varroa mites in Adult Bees Sırrı KAR, Nesimi KAYA, Esin GÜVEN, Zafer KARAER

Use of a Newly Designed Container for the Detection of Varroa mites in Adult Bees Sırrı KAR, Nesimi KAYA, Esin GÜVEN, Zafer KARAER YENİ GELİŞTİRİLEN TESPİT KABI İLE ERGİN ARILARDA VARROA ENFESTASYONUNUN BELİRLENMESİ Use of a Newly Designed Container for the Detection of Varroa mites in Adult Bees Sırrı KAR, Nesimi KAYA, Esin GÜVEN,

Detaylı

Virüsler Hazırlayan: Yrd.Doç.Dr. Yosun MATER

Virüsler Hazırlayan: Yrd.Doç.Dr. Yosun MATER Virüsler Hazırlayan: Yrd.Doç.Dr. Yosun MATER Yrd.Doç.Dr.Yosun MATER Virüslere Giriş Virüsler genellikle ökaryotlardan ve prokaryotlardan çok daha küçük moleküllerdir. Genellikle enfeksiyon yeteneği olan

Detaylı

Organik Arı Yetiştiriciliği

Organik Arı Yetiştiriciliği MKU Ziraat Fakültesi Dergisi 10 (1-2): 63-70, 2005 Organik Arı Yetiştiriciliği Aziz GÜL 1, Nuray ŞAHİNLER 1, Ethem AKYOL 2 ve Ahmet ŞAHİN 1 1 Mustafa Kemal Üniversitesi Ziraat Fakültesi Zootekni Bölümü,

Detaylı

Bahri YILMAZ TÜRKİYE DE ARICILIK (BEEKEEPING IN TURKEY) Türkiye Arı Yetiştiricileri Merkez Birliği Başkanı

Bahri YILMAZ TÜRKİYE DE ARICILIK (BEEKEEPING IN TURKEY) Türkiye Arı Yetiştiricileri Merkez Birliği Başkanı TÜRKİYE DE ARICILIK (BEEKEEPING IN TURKEY) Bahri YILMAZ Türkiye Arı Yetiştiricileri Merkez Birliği Başkanı President of Turkish Association of Beekeepers e-mail:merkez@tab.org.tr http://www.tab.org.tr/

Detaylı

A Research on the Determination of Honey Bee Diseases and Pests in Van Province

A Research on the Determination of Honey Bee Diseases and Pests in Van Province YYÜ TAR BİL DERG (YYU J AGR SCI) 2014, 24(2):168-174 Geliş Tarihi (Received): 29.01.2014 Kabul Tarihi (Accepted): 02.04.2014 Araştırma Makalesi/Research Article (Original Paper) Van İli Arı Hastalıkları

Detaylı

ZİYARETÇİ ARAŞTIRMASI ÖZET SONUÇLARI 9 12 Ocak 2013

ZİYARETÇİ ARAŞTIRMASI ÖZET SONUÇLARI 9 12 Ocak 2013 ZİYARETÇİ ARAŞTIRMASI ÖZET SONUÇLARI 9 12 Ocak 2013 TÜYAP Fuar ve Kongre Merkezi Büyükçekmece İstanbul 1 İÇİNDEKİLER SAYFA 1. ARAŞTIRMA KONUSU 3 1.1. FUAR KÜNYESİ 3 1.2. ARAŞTIRMANIN AMACI 3 1.3. ARAŞTIRMANIN

Detaylı

Türkiye Arı Yetiştiriciliğinin Bal Üretimi Bakımından Durumu

Türkiye Arı Yetiştiriciliğinin Bal Üretimi Bakımından Durumu Türkiye Arı Yetiştiriciliğinin Bal Üretimi Bakımından Durumu M. Kekeçoğlu 1 E. K. Gürcan 2 M. İ. Soysal 2 1 Namık Kemal Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Zootekni ABD. 2 Namık Kemal Üniversitesi Ziraat

Detaylı

DNA Đzolasyonu. Alkaline-SDS Plasmit Minipreleri. Miniprep ler bakteri kültüründen plasmit DNA sı izole etmenizi sağlar.

DNA Đzolasyonu. Alkaline-SDS Plasmit Minipreleri. Miniprep ler bakteri kültüründen plasmit DNA sı izole etmenizi sağlar. DNA Đzolasyonu Saflaştırılmak istenen DNA ya genomik DNA dır ya da genomik olmayan mtdna, chldna, plasmit DNAsıdır.DNA izolasyon kitleri, genomik ve genomik olmayan DNA izole etmemizi sağlayan standartlaştırılmış

Detaylı

ÜLKEMİZ BALLARINDA KALINTI SORUNU ve İNSAN SAĞLIĞI AÇISINDAN ÖNEMİ. Ali KORKMAZ Alata Bahçe Kültürleri Araştırma Enstitüsü Müdürlüğü Erdemli-İÇEL

ÜLKEMİZ BALLARINDA KALINTI SORUNU ve İNSAN SAĞLIĞI AÇISINDAN ÖNEMİ. Ali KORKMAZ Alata Bahçe Kültürleri Araştırma Enstitüsü Müdürlüğü Erdemli-İÇEL ÜLKEMİZ BALLARINDA KALINTI SORUNU ve İNSAN SAĞLIĞI AÇISINDAN ÖNEMİ Ali KORKMAZ Alata Bahçe Kültürleri Araştırma Enstitüsü Müdürlüğü Erdemli-İÇEL Öz Ülkemiz 4 milyon koloni varlığı ve 63000 ton bal üretimine

Detaylı

MARMARA BÖLGESİ ARILARININ KOLONİ PERFORMANSI ÜZERİNE BİR DEĞERLENDİRME

MARMARA BÖLGESİ ARILARININ KOLONİ PERFORMANSI ÜZERİNE BİR DEĞERLENDİRME MARMARA BÖLGESİ ARILARININ KOLONİ PERFORMANSI ÜZERİNE BİR DEĞERLENDİRME A Review on Colony Performances of Honey Bees of Marmara Region of Turkey Recep SIRALI 1 ve İbrahim ÇAKMAK 2 1 Karadeniz Teknik Üniversitesi,

Detaylı

YURTDIŞI GEÇİCİ GÖREV DÖNÜŞÜ BİLGİLENDİRME TOPLANTISI Sunan: Dr. Suat KAYMAK. Zirai Mücadele Merkez Araştırma Enstitüsü Müdürlüğü.

YURTDIŞI GEÇİCİ GÖREV DÖNÜŞÜ BİLGİLENDİRME TOPLANTISI Sunan: Dr. Suat KAYMAK. Zirai Mücadele Merkez Araştırma Enstitüsü Müdürlüğü. YURTDIŞI GEÇİCİ GÖREV DÖNÜŞÜ BİLGİLENDİRME TOPLANTISI Sunan: Dr. Suat KAYMAK Zirai Mücadele Merkez Araştırma Enstitüsü Müdürlüğü 28 Ağustos 2013 Giriş Sunum Planı Mikrobiyal Adli Bilimler & Gıda ve Tarım

Detaylı

Bal Arisi Kolonilerini (Apis mellifera L.) Ek Yemlerle Beslemenin Koloni Performansi Üzerine Etkileri

Bal Arisi Kolonilerini (Apis mellifera L.) Ek Yemlerle Beslemenin Koloni Performansi Üzerine Etkileri Bal Arisi Kolonilerini (Apis mellifera L.) Ek Yemlerle Beslemenin Koloni Performansi Üzerine Etkileri Nuray SAHINLER ve Serafettin KAYA Mustafa Kemal Üniversitesi, Ziraat Fakültesi Zootekni Bolümü, ANTAKYA

Detaylı

Kaysı (Prunus armeniaca L.) da Bal Arısı (Apis mellifera L.) Polinasyonunun Önemi

Kaysı (Prunus armeniaca L.) da Bal Arısı (Apis mellifera L.) Polinasyonunun Önemi Kaysı (Prunus armeniaca L.) da Bal Arısı (Apis mellifera L.) Polinasyonunun Önemi Dr. Ayla YILDIZ 1 Ali KORKMAZ 1 1 Alata Bahçe Kültürleri Araştırma Enstitüsü Erdemli/İçel Giriş Ülkemiz 11000 e ulaşan

Detaylı

ALATARIM, 2002, 1 ( 2 ): 30-34

ALATARIM, 2002, 1 ( 2 ): 30-34 KAYISI (Prunus armeniaca L.) ve YENİDÜNYA (Eriobotrya japonica Lindl.) ÇİÇEKLERİNDE ÜRETİLEN POLEN MİKTARININ AĞIRLIK OLARAK SAPTANMASI Davut KELEŞ 1 Ali KORKMAZ 1 Sinan ETİ 2 1 Alata Bahçe Kültürleri

Detaylı

ARAŞTIRMA YIL: 3 SAYI : 5 HAZİRAN 2011

ARAŞTIRMA YIL: 3 SAYI : 5 HAZİRAN 2011 ISSN 2146-2720 ARAŞTIRMA YIL: 3 SAYI : 5 HAZİRAN 2011 DERGİSİ Arıcılık Araştırma Enstitüsü Müdürlüğü Yayınıdır. Bal Arısı İle Tozlaşmanın Kivi Meyvesinde C Vitamini İçeriğine Etkisi Akut Arı Paraliz-İsrail

Detaylı

Gıda Örneklerinde Genetiği Değiştirilmiş Organizma Analizleri

Gıda Örneklerinde Genetiği Değiştirilmiş Organizma Analizleri Gıda Örneklerinde Genetiği Değiştirilmiş Organizma Analizleri Çalışma Programı Örneği (Bir Haftalık Kurs) M. Querci WORLD HEALTH ORGANIZATION REGIONAL OFFICE FOR EUROPE ORGANISATION MONDIALE DE LA SANTE

Detaylı

Mikrobiyolojide Moleküler Tanı Yöntemleri. Dr.Tuncer ÖZEKİNCİ Dicle Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Mikrobiyoloji A.D

Mikrobiyolojide Moleküler Tanı Yöntemleri. Dr.Tuncer ÖZEKİNCİ Dicle Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Mikrobiyoloji A.D Mikrobiyolojide Moleküler Tanı Yöntemleri Dr.Tuncer ÖZEKİNCİ Dicle Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Mikrobiyoloji A.D 1 Enfeksiyonun Özgül Laboratuvar Tanısı Mikroorganizmanın üretilmesi Mikroorganizmaya

Detaylı

VİRUS HASTALIKLARINDA TANI YÖNTEMLERİ

VİRUS HASTALIKLARINDA TANI YÖNTEMLERİ VİRUS HASTALIKLARINDA TANI YÖNTEMLERİ Doç. Dr. Koray Ergünay MD PhD Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Mikrobiyoloji ve Klinik Mikrobiyoloji Anabilim Dalı, Viroloji Ünitesi Viral Enfeksiyonlar... Klinik

Detaylı

RT-PCR. (reverse transckripsiyon-polimeraz zincir reaksiyonu) Dr Gülnur Güler

RT-PCR. (reverse transckripsiyon-polimeraz zincir reaksiyonu) Dr Gülnur Güler RT-PCR (reverse transckripsiyon-polimeraz zincir reaksiyonu) Dr Gülnur Güler RT-PCR (reverse transckripsiyon-polimeraz zincir reaksiyonu) mrna ekspresyon seviyelerini belirlemek için sensitiv bir metod

Detaylı

KIRIM KONGO KANAMALI ATEŞ HASTALIĞI. Hastalık ilk defa 1944 yılında Kırım da görülmüş ve Kırım Kanamalı Ateşi olarak tanımlanmıştır.

KIRIM KONGO KANAMALI ATEŞ HASTALIĞI. Hastalık ilk defa 1944 yılında Kırım da görülmüş ve Kırım Kanamalı Ateşi olarak tanımlanmıştır. KIRIM KONGO KANAMALI ATEŞ HASTALIĞI VE KENELER Derleyen: Yusuf AKBABA KIRIM KONGO KANAMALI ATEŞ HASTALIĞI Hastalık ilk defa 1944 yılında Kırım da görülmüş ve Kırım Kanamalı Ateşi olarak tanımlanmıştır.

Detaylı

İzmir İli Bal Arısı (Apis mellifera L.) Populasyonlarında Enzim Polimorfizmi*

İzmir İli Bal Arısı (Apis mellifera L.) Populasyonlarında Enzim Polimorfizmi* Ege Üniv. Ziraat Fak. Derg., 2006, 43(1):75-84 ISSN 1018-8851 İzmir İli Bal Arısı (Apis mellifera L.) Populasyonlarında Enzim Polimorfizmi* Fatih KILIÇ 1 Güldehen BİLGEN 2 Summary Enzyme Polymorphism in

Detaylı

T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI Temel Sağlık Hizmetleri Genel Müdürlüğü BRUSELLOZİS

T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI Temel Sağlık Hizmetleri Genel Müdürlüğü BRUSELLOZİS T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI Temel Sağlık Hizmetleri Genel Müdürlüğü BRUSELLOZİS (Dünyadaki ve Ülkemizdeki durum; Yapılan Çalışmalar) Dr. Vet. Hekim Ramazan UZUN Vet. Hekim İbrahim KÖŞKER Vet. Hekim Ahmet SAFRAN

Detaylı

DNA Dizileme (Sekanslama)

DNA Dizileme (Sekanslama) T.C GIDA TARIM VE HAYVANCILIK BAKANLIĞI PENDİK VETERİNER KONTROL ENSTİTÜSÜ DNA Dizileme (Sekanslama) Dr. Eray ATIL Vet. Hekim, Mikrobiyolog Pendik Veteriner Kontrol Enstitüsü Eğitim Bilgileri Eğitim süresi

Detaylı

POLİMERAZ ZİNCİR REAKSİYONU (PZR-PCR) VE RESTRİKSİYON PARÇA UZUNLUĞU POLİMORFİZMİ (RFLP)

POLİMERAZ ZİNCİR REAKSİYONU (PZR-PCR) VE RESTRİKSİYON PARÇA UZUNLUĞU POLİMORFİZMİ (RFLP) Deney: M 1 POLİMERAZ ZİNCİR REAKSİYONU (PZR-PCR) VE RESTRİKSİYON PARÇA UZUNLUĞU POLİMORFİZMİ (RFLP) a) PCR yöntemi uygulaması b) RPLF sonuçları değerlendirilmesi I. Araç ve Gereç dntp (deoksi Nükleotid

Detaylı

Çevrimiçi Tematik Türkoloji Dergisi Online Thematic Journal of Turkic Studies

Çevrimiçi Tematik Türkoloji Dergisi Online Thematic Journal of Turkic Studies ACTA TURCICA Çevrimiçi Tematik Türkoloji Dergisi Online Thematic Journal of Turkic Studies Yıl III, Sayı 1/1, Ocak 2011 Kültürümüzde Arıcılık, Editörler: Emine Gürsoy Naskali, Hilal Oytun Altun www.actaturcica.com

Detaylı

SOLİT ORGAN TRANSPLANTASYONU ve BK VİRUS ENFEKSİYONLARI Doç. Dr. Derya Mutlu Güçlü immunsupresifler Akut, Kronik rejeksiyon Graft yaşam süresi? Eskiden bilinen veya yeni tanımlanan enfeksiyon etkenleri:

Detaylı

Biyoterörizm ve Besin Güvenliğine Diyetisyen Yaklaşımı: Mevcut Hızlı Teşhis Yöntemleri

Biyoterörizm ve Besin Güvenliğine Diyetisyen Yaklaşımı: Mevcut Hızlı Teşhis Yöntemleri Biyoterörizm ve Besin Güvenliğine Diyetisyen Yaklaşımı: Mevcut Hızlı Teşhis Yöntemleri Hacettepe Beslenme ve Diyetetik Günleri V. Mezuniyet Sonrası Eğitim Kursu Hacettepe Üniversitesi Kongre Merkezi 26.06.2015

Detaylı

RTA Kandan Genomik DNA İzolasyon Kiti

RTA Kandan Genomik DNA İzolasyon Kiti RTA Kandan Genomik DNA İzolasyon Kiti Kullanma Kılavuzu Yayın Tarihi - 2011-05 IVD İnsan kan örneklerinden in vitro tanı amaçlı genomik nükleik asit izolasyon ve saflaştırması için In vitro tanı amaçlı

Detaylı

BAL ARISI HASTALIK VE ZARARLILARI

BAL ARISI HASTALIK VE ZARARLILARI BAL ARISI HASTALIK VE ZARARLILARI Diseases and Pests of Honeybee (Extended Abstract in English can be found at the end of this article) Ş. Ömür UYGUR 1, A. Onur GĐRĐŞGĐN 2 1 Ege Tarımsal Araştırma Enstitüsü,

Detaylı

Türkiye nin mevcut HPAI Durumu. o Türkiye, de OIE ye HPAI yönünden arilik bildirimini yapmıştır.

Türkiye nin mevcut HPAI Durumu. o Türkiye, de OIE ye HPAI yönünden arilik bildirimini yapmıştır. Türkiye nin mevcut HPAI Durumu o Türkiye, 14.07. 2008 de OIE ye HPAI yönünden arilik bildirimini yapmıştır. Survey Çalışmaları PASİF SURVEY (1) 2005-2006 salgınlar sonrası 01/04/2006-05/02/2007 *Muayeneye

Detaylı

REAKSİYON PRENSİPLERİ

REAKSİYON PRENSİPLERİ REAKSİYON PRENSİPLERİ Reaksiyon Bileşenleri: qpcr Master Mix (PMM) Hedef probe Mix (HPM) Zenginleştirilmiş gıda ürünleri kültüründen izole edilen DNA örneği Polimerase Chain Reaction (PCR): Son yıllarda

Detaylı

ELAZIĞ ARICILIK İŞLETMELERİNDE KOLONİLERİN EK BESLENME ŞEKİLLERİNİN TESPİTİ

ELAZIĞ ARICILIK İŞLETMELERİNDE KOLONİLERİN EK BESLENME ŞEKİLLERİNİN TESPİTİ F.Ü. Sağlık Bil. Dergisi 006, 0(), -6 ELAZIĞ ARICILIK İŞLETMELERİNDE KOLONİLERİN EK BESLENME ŞEKİLLERİNİN TESPİTİ İsmail SEVEN Pınar TATLI SEVEN Fırat Üniversitesi, Sivrice Meslek Yüksekokulu, Elazığ TÜRKİYE

Detaylı

GIDA BİYOTEKNOLOJİSİNDE GÜVENLİK GIDA BİYOTEKNOLOJİSİNDE UYGULAMALARI. Neslihan ATLIHAN

GIDA BİYOTEKNOLOJİSİNDE GÜVENLİK GIDA BİYOTEKNOLOJİSİNDE UYGULAMALARI. Neslihan ATLIHAN GIDA BİYOTEKNOLOJİSİNDE GÜVENLİK GIDA BİYOTEKNOLOJİSİNDE VE GDO UYGULAMALARI GÜVENLİK VE GDO UYGULAMALARI Neslihan ATLIHAN Neslihan ATLIHAN Gıda Yüksek Mühendisi Gıda Yüksek Mühendisi Gıda ve Yem Kontrol

Detaylı

MAIA Pesticide MultiTest

MAIA Pesticide MultiTest MAIA Pesticide MultiTest GIDALARDA PESTİSiT KALINTILARI İÇİN AB MAKSİMUM KALINTI LİMİTLERİ İLE UYUMLU ÇOKLU KALINTI TARAMA TESTİ Microplate Acetylcholinesterase Inhibition Assay (MAIA) katı veya sıvı gıda

Detaylı

SERVİKAL ÖRNEKLERDE HPV DNA ve SİTOLOJİK İNCELEME SONUÇLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ

SERVİKAL ÖRNEKLERDE HPV DNA ve SİTOLOJİK İNCELEME SONUÇLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ SERVİKAL ÖRNEKLERDE HPV DNA ve SİTOLOJİK İNCELEME SONUÇLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ Begüm Nalça Erdin 1, Alev Çetin Duran 1, Ayça Arzu Sayıner 1, Meral Koyuncuoğlu 2 1 Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi,

Detaylı

DEVELOPMENT AND CONTROL OF THE VARROA (Varroa destructor) IN HONEY BEE (Apis mellifera.) COLONIES AND EFFECTS ON THE COLONY PRODUCTIVITY

DEVELOPMENT AND CONTROL OF THE VARROA (Varroa destructor) IN HONEY BEE (Apis mellifera.) COLONIES AND EFFECTS ON THE COLONY PRODUCTIVITY DEVELOPMENT AND CONTROL OF THE VARROA (Varroa destructor) IN HONEY BEE (Apis mellifera.) COLONIES AND EFFECTS ON THE COLONY PRODUCTIVITY Bal Arısı (Apis mellifera ) Kolonilerinde Varroa (Varroa destructor)

Detaylı

TÜRKİYE BALARILARINDA GENETİK ÇEŞİTLİLİK VE KORUNMASININ ÖNEMİ

TÜRKİYE BALARILARINDA GENETİK ÇEŞİTLİLİK VE KORUNMASININ ÖNEMİ Özet TÜRKİYE BALARILARINDA GENETİK ÇEŞİTLİLİK VE KORUNMASININ ÖNEMİ Genetic Diversity of Honey Bees in Turkey and the Importance of its Conservation Aykut KENCE Orta Doğu Teknik Üniversitesi Biyoloji Bölümü,

Detaylı

Hatice YILDIRAN. Gıda Mühendisi BURDUR İL MÜDÜRLÜĞÜ

Hatice YILDIRAN. Gıda Mühendisi BURDUR İL MÜDÜRLÜĞÜ Hatice YILDIRAN Gıda Mühendisi BURDUR İL MÜDÜRLÜĞÜ GIDA TAKVİYELERİ Eğitim Yeri Eğitim Konusu : HOLLANDA-TNO : Gıda Takviyeleri Eğitim Süresi : 21 Aralık 2012-20 Mart 2013 Danışman : Dr. Koen VENEMA Eğitim

Detaylı

Bal Arısı (Apis mellifera L.,) Kolonilerinin Fazelya (Phacelia tanacetifolia Bentham) nın Nektar ve Poleninden Yararlanma Düzeylerinin Belirlenmesi

Bal Arısı (Apis mellifera L.,) Kolonilerinin Fazelya (Phacelia tanacetifolia Bentham) nın Nektar ve Poleninden Yararlanma Düzeylerinin Belirlenmesi Bal Arısı (Apis mellifera L.,) Kolonilerinin Fazelya (Phacelia tanacetifolia Bentham) nın Nektar ve Poleninden Yararlanma Düzeylerinin Belirlenmesi Ali Korkmaz 1, Ulviye Kumova 2 1 Tarım İl Müdürlüğü Çiftçi

Detaylı

TLERDE SEROLOJİK/MOLEK HANGİ İNCELEME?) SAPTANMASI

TLERDE SEROLOJİK/MOLEK HANGİ İNCELEME?) SAPTANMASI * VİRAL V HEPATİTLERDE TLERDE SEROLOJİK/MOLEK K/MOLEKÜLER LER TESTLER (NE ZAMANHANG HANGİ İNCELEME?) *VİRAL HEPATİTLERDE TLERDE İLAÇ DİRENCİNİN SAPTANMASI *DİAL ALİZ Z HASTALARININ HEPATİT T AÇISINDAN

Detaylı

Doç. Dr. Z. Ceren KARAHAN

Doç. Dr. Z. Ceren KARAHAN Viral Salgınların Araştırılması Sekans Temelli Genotiplendirme Yöntemleri Doç. Dr. Z. Ceren KARAHAN Genotipleme Genomun genetik karakterizasyonu Bir bireyi/suşu, diğerlerinden ayıran mutasyonları (nt dizisi

Detaylı

HEPATİT A MİKROBİYOLOJİ EPİDEMİYOLOJİ. Dr. Asım ÜLÇAY

HEPATİT A MİKROBİYOLOJİ EPİDEMİYOLOJİ. Dr. Asım ÜLÇAY HEPATİT A MİKROBİYOLOJİ EPİDEMİYOLOJİ Dr. Asım ÜLÇAY SUNUM PLANI Genel bilgi Mikrobiyoloji Genom yapısı Direnç-duyarlılık Risk faktörleri Epidemiyoloji HEPATİT A Primer hepatotrop virüsler Hepatit A virüs

Detaylı

RTA Plazmid DNA İzolasyon Kiti

RTA Plazmid DNA İzolasyon Kiti RTA Plazmid DNA İzolasyon Kiti Kullanma Kılavuzu Yayın Tarihi - 2011-12 Bakteri örneklerinden plazmid DNA izolasyonu ve saflaştırılması için Yalnızca profesyonel kullanım için REF 09007050 50 test 09007100

Detaylı

Öğrenim Durumu. Verdiği Dersler. İdari Görevler

Öğrenim Durumu. Verdiği Dersler. İdari Görevler Kişisel Bilgiler Ad-Soyad : Mesut Ertan Güneş Ünvan : ÖĞRETİM GÖREVLİSİ E-posta : egunes@uludag.edu.tr / eegunes@gmail.com Telefon : 0 224 294 2308-2942364 Göreve Başlama Tarihi :1993 Uzmanlık Alanları

Detaylı

ARI ZARAR VEREN KURBAĞALAR VE SÜRÜNGENLER

ARI ZARAR VEREN KURBAĞALAR VE SÜRÜNGENLER ARI ZARAR VEREN KURBAĞALAR VE SÜRÜNGENLER Mitat KURT Uzman Veteriner Hekim Omurgalı hayvanlar, Balıklar, kurbağalar, Sürüngenler, Kuşlar ve memeliler olmak üzere 5 önemli sınıfa ayrılırlar. Kurbağalar,

Detaylı

Adıyaman İlinden Eylül Ayında Elde Edilen İnek Sütlerinin Doğu Afrika Kaliteli Çiğ İnek Sütü Standartlarına Uygunluklarinin Belirlenmesi

Adıyaman İlinden Eylül Ayında Elde Edilen İnek Sütlerinin Doğu Afrika Kaliteli Çiğ İnek Sütü Standartlarına Uygunluklarinin Belirlenmesi Adıyaman İlinden Eylül Ayında Elde Edilen İnek Sütlerinin Doğu Afrika Kaliteli Çiğ İnek Sütü Standartlarına Uygunluklarinin Belirlenmesi Buket COŞKUN 1, Murat ÇİMEN 1*, Hülya YILDIRIM 1, Asiye İLHAN 1,

Detaylı

Diyarbakır İli Arıcılığın Yapısı ve Sorunları

Diyarbakır İli Arıcılığın Yapısı ve Sorunları Tralleis Elektronik Dergisi http://dergi.adu.edu.tr/tralleis e-tralleis 4 (2015) 8-17 ADÜ Diyarbakır İli Arıcılığın Yapısı ve Sorunları Hasan DEMEN 1 Mete KARACAOĞLU 2 Aytül UÇAK KOÇ 3 1. Diyarbakır İl

Detaylı

BAL ARISI (Apis mellifera) ZARARLISI Varroa destructor un BİYOLOJİSİ

BAL ARISI (Apis mellifera) ZARARLISI Varroa destructor un BİYOLOJİSİ BAL ARISI (Apis mellifera) ZARARLISI Varroa destructor un BİYOLOJİSİ Honeybee parasite, Varroa destructor Biology Ethem AKYOL 1, Ali KORKMAZ 2 1 Niğde Üniversitesi Çamardı Meslek Yüksekokulu, Niğde 2 Tarım

Detaylı

Dünyada ve Türkiye'de A R I C I L I K

Dünyada ve Türkiye'de A R I C I L I K Dünyada ve Türkiye'de A R I C I L I K Arıcılık tüm dünyada olduğu gibi ülkemizde de son yıllarda önemli gelişme kaydeden bir sektör haline gelmiştir. Ülke ekonomisine önemli katkısı olan arıcılık dünyanın

Detaylı

RNAi Teknolojisinin Deneysel Aşamaları ve Tedavideki Geleceği

RNAi Teknolojisinin Deneysel Aşamaları ve Tedavideki Geleceği RNAi Teknolojisinin Deneysel Aşamaları ve Tedavideki Geleceği sirna Doç.Dr. Metiner Tosun EÜ Eczacılık Fakültesi Farmakoloji AD Trabzon Ekim 07 Geleneksel ilaç geliştirme fazları: Doğrusal süreç 1-5 yıl

Detaylı

AVRASYA ÜNİVERSİTESİ

AVRASYA ÜNİVERSİTESİ Ders Tanıtım Formu Dersin Adı Öğretim Dili Moleküler Biyoloji Lab. Türkçe Dersin Verildiği Düzey Ön Lisans () Lisans (X) Yüksek Lisans( ) Doktora( ) Eğitim Öğretim Sistemi Örgün Öğretim (X) Uzaktan Öğretim(

Detaylı

Survey-APICULTURAL RESEARCH

Survey-APICULTURAL RESEARCH TRAKYA BÖLGESİ ARI HASTALIKLARI VE ZARARLILARI ÜZERİNE ANKET SONUÇLARI Survey Results on Honeybee Pests and Diseases in Thracian Region of Turkey Recep SIRALI 1 Muhsin DOĞAROĞLU 2 1 Karadeniz Teknik Üniversitesi,

Detaylı

Molecular Characterization of Human Isolate of Fasciola hepatica in Turkey

Molecular Characterization of Human Isolate of Fasciola hepatica in Turkey Kafkas Univ Vet Fak Derg 18 (Suppl-A): A139-A143, 2012 DOI:10.9775/kvfd.2012.6064 RESEARCH ARTICLE Türkiye de İnsan Fasciola hepatica İzolatının Moleküler Karakterizasyonu Salih KUK * Süleyman YAZAR *

Detaylı