Yrd. Doç. Dr. Adnan DÖNMEZ * Tamer KARAUSTA **

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "Yrd. Doç. Dr. Adnan DÖNMEZ * Tamer KARAUSTA **"

Transkript

1 ÇALIŞANLARIN MESLEKİ HİLE ALGISI VE İHBAR HATTI KULLANARAK RAPOR ETME EĞİLİMLERİ ÜZERİNE AKDENİZ ÜNİVERSİTESİ İKTİSADİ İDARİ BİLİMLER FAKÜLTESİNDE YAPILAN BİR ARAŞTIRMA EMPLOYEE PERCEPTION OF OCCUPATIONAL FRAUD AND THE PROPENCITY TO REPORT THOSE ACTIVITIES USING HOT LINES: A RESEARCH AT AKDENIZ UNIVERSITY FACULTY OF BUSINESS AND ADMINISTRATIVE SCIENCES Yrd. Doç. Dr. Adnan DÖNMEZ * Tamer KARAUSTA ** Öz Bu çalışmanın amacı, geleceğin çalışanları olan öğrencilerin mesleki hile ile ilgili algılarını ve uygun olmayan davranışları rapor etme eğilimlerini belirlemek, cinsiyet, öğrencilerin okudukları bölüm ve sınıfın hile algısı ve rapor etme eğilimi üzerinde etkisinin olup olmadığını tespit etmektir. Bu amaçla Akdeniz Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi, işletme, iktisat ve maliye bölümü öğrencilerine altı adet senaryodan oluşan bir anket uygulanmıştır. Anket sonuçlarına göre öğrencilerin mesleki hile algıları ile rapor etme eğilimleri arasında pozitif bir ilişki olduğu, öğrencilerin yolsuzluğa karşı diğer mesleki hile türleri olan finansal tablo hilesi ve varlık suiistimaline göre daha hassas oldukları, kadınların hileli davranışlara karşı daha duyarlı oldukları ve rapor etme eğilimlerinin daha yüksek olduğu, öğrencilerin okudukları bölümün hile algısı ve rapor etme eğilimi üzerinde kısmen etkisinin olduğu tespit edilmiştir. Anahtar Sözcükler: Hile, Mesleki Hile, Hile Algısı, Hile İhbar Hattı. * Akdeniz Üniversitesi, İ.İ.B.F., İşletme Bölümü Öğretim Üyesi ** Akdeniz Üniversitesi, S.B.E., İşletme Anabilim Dalı Doktora Öğrencisi 17

2 Abstract The aim of this study is to determine,employees of the future, students perception of occupational fraud, tendency to report inappropriate behaviour and to determine whether or not the gender, department and class have an effect on perception of fraud and tendency to report. For this purpose Akdeniz University Faculty of Business and Administrative Sciences, business administration, economics and finance department students were administered a questionnare consisting of six scenarios. According to survey results, students perceptions of occupational fraud and tendency to report have a positive relationship, students are more sensitive to corruption rather than the other type of occupational fraud, financial statement fraud and asset misapprorpiation, women are more sensitive to fradulent bahaviour and tendency to report are higher, department and class have partly effect on the perception of fraud and tendency to report. Key Words: Fraud, Occupational Fraud, Fraud Perception, Fraud Hotline 1. GİRİŞ Günümüzde işletmeler bir takım mesleki hile ve güveni kötüye kullanma yöntemleriyle çalışanları tarafından çeşitli kayıplara uğratılmaktadır. Bu duruma düşen işletmeler, hilenin varlığını uzun zaman sonra fark etmektedirler ya da hiçbir zaman böyle bir hilenin varlığından haberdar olmamaktadırlar. Özellikle XX. yüzyılın son çeyreğinden itibaren finansal skandal haberlerindeki artış, ilgili çevrelerin işletmelerde meydana gelen mesleki hilelere ilgisini artırmıştır. Hemen her gün günlük iş yaşamında meydana gelen ve kanıksanmış görünen yani çalışanlar tarafından hile olarak algılanmayan pek çok eylem uzman çevrelerce hile olarak adlandırılmaktadır. Bu çalışmada geleceğin çalışanları olan öğrencilerin mesleki hile ile ilgili algılarını ve uygun olmayan davranışları rapor etme eğilimlerini belirlemek amaçlanmıştır. Çalışma kapsamında ilk olarak mesleki hilenin tanımı, maliyeti ve mesleki hilenin önlenmesi ve tespitinde işletme çalışanlarının önemine ilişkin açıklamalara yer verilecektir. Daha sonra ise bu konuda daha önce yapılmış olan çalışmalara ilişkin bir değerlendirme yapılacaktır. Son olarak ise Akdeniz Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler 18

3 Fakültesi öğrencilerine mesleki hile algılarını ve rapor etme eğilimlerini belirlemeye yönelik olarak uygulanan anketin sonuç ve yorumlarına yer verilecektir. 2. MESLEKİ HİLE Bu kısımda mesleki hilenin tanımı, maliyeti, önlenmesi ve tespit edilmesi konusunda işletme çalışanlarının önemine ilişkin açıklamalara yer verilecektir Mesleki Hilenin Tanımı Hile kelimesinin kökeni Latince fraus kelimesine dayanmakta olup zarar, hata ve aldatma anlamına gelmektedir (Balcı, 2008, 19). Türk Dil Kurumu Türkçe sözlükte hileyi; Birini aldatmak, yanıltmak için yapılan düzen, dolap, ayak oyunu, alavere dalavere, desise, entrika ve çıkar sağlamak için bir şeye değersiz bir şey katma olarak tanımlamaktadır (TDK, (Erişim tarihi: ) Mesleki hile ise Sertifikalı Hile Araştırmacıları Birliği (The Association of Certified Fraud Examiners-ACFE) tarafından Bir kimsenin, mesleğini, işveren firmanın kaynaklarını veya varlıklarını kasıtlı olarak kötüye kullanma yoluyla, şahsi zenginleşme için kullanması olarak tanımlanmıştır (ACFE, 1996: 2). Tanıma göre mesleki hile çalışanların, orta ve üst düzey yöneticilerin uygunsuz davranışlarının sonucudur ve öğle yemeği için verilen aranın suiistimal edilmesinden veya basit bir hırsızlıktan, çok karmaşık yatırım dolandırıcılıklarına kadar uzanan her türlü yasadışı ve adaletsiz davranışı içermektedir (Albrecht ve ötekiler, 2009, 10). ACFE, kapsamı çok geniş olan mesleki hileleri; varlık usulsüzlükleri, yolsuzluk ve finansal tablo hileleri adları altında üç ana kategoride toplamıştır (ACFE, 1996, 2). ACFE raporlarına göre en sık görülen hile türü olan varlık usulsüzlükleri; kurum varlıklarının çalınması, zimmete geçirilmesi veya suiistimali olarak tanımlanabilir (U.S. Department of Justice, 2007, 15) ve nakit hırsızlığı, fatura usulsüzlüğü, çek tahrifatı, bordro usulsüzlüğü, işletme kaynaklarının suiistimal edilmesi ve stok hırsızlığı vb. şekillerde gerçekleşebilir. 19

4 MALİ Yolsuzluk; faillerin, ticari işlemlerde işveren veya diğerlerinin haklarının tersine, nüfuzlarını kendisi veya bir üçüncü kişi için çıkarlar elde etmek için kullanmalarıdır (Lanza, 2003, 10). İkinci en sık karşılaşılan hile türü olan yolsuzluk; kamu veya özel sektörde çalışan görevlilere imtiyazlı uygulamaları için ödenen komisyonları içerir ve rüşvet, çıkar uyuşmazlığı, ekonomik şantaj ve yasa dışı bahşişler şeklinde dört başlık altında incelenebilir (U.S. Department of Justice, 2007, 15). Finansal tablo hilesi ise, işletmenin finansal durumunun ve faaliyet sonuçlarının kasıtlı olarak yanlış sunumu ya da finansal tablolardaki açıklamaların veya miktarların atlanması yoluyla başta yatırımcı ve kredi verenler olmak üzere finansal tablo kullanıcılarını aldatmaya veya yanlış yönlendirmeye teşebbüs edilmesidir (U.S. Department of Justice, 2007, 15; Rezaee, 2005, 279). Finansal tablo hileleri; tahrifat, değiştirme, bilinçli maddi hata, ihmal, kayıtların veya diğer önemli bilgilerin bilinçli olarak yanlış sunumu, bilinçli yanlış yorumlama, muhasebe ilkelerinin, kurallarının, politikalarının ve ölçme, tanımlama için kullanılan metotların yanlış uygulanması, yetersiz açıklama veya bilinçli ihmal, yasadışı kazanç yönetimi yoluyla muhasebe tekniklerinin saldırgan kullanımı, var olan kural temelli muhasebe standartları altında muhasebe uygulamalarının maniple edilmesi şeklinde gerçekleşebilir (Rezaee, 2005, 279). Finansal tablo hileleri en zor tespit edilen ve belki de bu sebeple oran olarak mesleki hileler içinde en düşük paya sahip olan hile türü olmakla birlikte en fazla ortalama kayba neden olan hiledir. Amerika Birleşik Devletleri nde (ABD) tespit edilen mesleki hilelerin türlerine ve yıllara, ortalama kayba ve mesleki hileler içindeki paylarına göre dağılımları Tablo 1 de görüldüğü gibidir. 20

5 Tablo 1: Mesleki Hile Türlerinin Yıllara Göre Ortalama Kayıp Miktarları ve Oranları Varlık Usulsüzlüğü Yolsuzluk Finansal Tablo Hilesi Yıl Oran Ort. Kayıp Oran Ort. Kayıp Oran Ort. Kayıp (%) US $ (%) US $ (%) US $ , , , , , , , , , , , , , , , , , , *Veriler ACFE hile ve suiistimal raporlarından derlenmiştir. Bazı hileler birden fazla tür içerdiğinden o yıla ait yüzde toplamı % 100 ü geçmektedir Hilenin Maliyeti Hilenin -doğası gereği- mağdurlara maliyeti tam olarak bilinememektedir. Bunun nedenleri arasında yapılan hilelerin tümünün tespit edilememesinin yanı sıra tespit edilen hile suçlarının işletmenin piyasadaki saygınlığı ve güvenirliliğine zarar verebileceği veya yasal süreç masraflarının yüksek olması vb. nedenlerle ilgili birimlere bildirilmemesi vardır (Kuloğlu, 2007, 32). Hâlbuki hile ve yolsuzlukların neden olduğu kayıp ve maliyetin ortaya konması, hilenin önlenmesi ve tespit edilmesinin önemini ortaya koymak açısından önemlidir yılında ACFE tarafından yayımlanan ve arası dönemi kapsayan mesleki hile ve suiistimal raporunda, hilenin, raporda konu edilen mağdur işletmelere ortalama maliyetinin yıllık gelirlerinin %7 si olduğu tahmin edilmiştir. Bu rakam ABD nin yıllık gelirine oranlandığında sadece ABD nin mesleki hileye dayalı yıllık gelir kaybı 994 milyar dolar olarak hesaplanmaktadır. ACFE 2010 raporunda ise hilenin 2009 yılı gayri safi milli hasıla rakamlarına göre dünya ekonomisine 2,9 trilyon dolara mal olduğu tahmin edilmektedir (ACFE, 2010, 4). Aynı raporda işletme başına ortalama kaybın 160 bin dolar olduğu bildirilmektedir (ACFE, 2010, 4). Hile sonucunda direkt ekonomik kayıpların yanı sıra azımsanamayacak büyüklükte endirekt kayıplar da meydana gelmektedir. Hilenin endi- 21

6 rekt maliyetleri; üretimde azalma, hileye başvuran çalışanların çıkarılması ve yerine yenilerinin alınması nedeniyle yaşanan verim düşüklüğü, yasal süreç maliyetleri, işletmelerin itibar kaybı, marka değerinin düşmesi, çalışanların moralinin bozulması, artan işsizlik ve yasal incelemeler dolayısıyla işlerin bozulması şeklinde kendini göstermektedir (ACFE, 1996, 5; Bierstaker, Brody ve Pacini, 2006, 521). Hile nedeniyle işletmelere kesilen ceza haberleri işletmenin hisse senedi fiyatlarının sert bir şekilde düşmesine ve sıklıkla işletmenin iflasına, işletmenin sahipliğinde önemli değişime ve genelde borsa kotundan çıkarılmasına neden olmaktadır (Carnes ve Gierlasinski, 2001, 378). Bu maliyetler işletmelere ve doğal olarak tüketicilere hile ve yolsuzlukların operasyonel maliyetleri olarak yansımaktadır (Carnes ve Gierlasinski, 2001, 379). Hilenin maliyeti işletme büyüklüğüne bağlı olarak da farklı olmaktadır. ACFE raporlarına göre küçük işletmelerin hileye karşı savunmasızlığı ve ortaya çıkarılan her bir hile dolandırıcılık faaliyeti için katlanmak zorunda oldukları zararlar büyük işletmelerin katlanmak zorunda kaldıkları zararlardan fazladır. Küçük işletmelerin bu kadar büyük kayıplara uğramasının nedeni olarak bu işletmelerin hile tespitinde proaktif davranamamaları gösterilmektedir (ACFE, 2006, 5) Hilenin Önlenmesi ve Tespitinde Çalışanların ve Hile Algısının Önemi Hile, kaynaklarının %24 ünü bu suçla mücadeleye ayıran FBI a göre en hızlı büyüyen suç dalıdır (Kuloğlu; 2007, 38). Bu tahmin ve hilenin neden olacağı zararların artarak devam edeceği korkusu ve hilenin önlenmesi ile ilgili çabaların önemini daha da artırmaktadır. Mesleki hileler, genelde ilk defa suç işleyenler tarafından gerçekleştirildikleri için faillerin olağan üstü önlemler alarak eylemlerini gizlemeleri dolayısıyla uzun süre ortaya çıkmadan sürdürülebilirler (Ramamoorti, 2008, 526). Ancak yine de meydana gelen hilelerin ortaya çıkarılmasına neden olan bazı mekanizmalar vardır. ACFE raporlarına göre ABD de ortaya çıkarılan hilelerin tespit şekilleri Tablo 2 de görülmektedir. Tablo 2 den de görüldüğü gibi yayımlanan tüm hile-suiistimal raporlarında hilelerin ortaya çıkarılmasında en önemli kaynak ipuçlarıdır. Hileli 22

7 işlemlerin en fazla ipuçları aracılığı ile daha sonra ise yönetim incelemesi, iç denetim aracılığı ve kazara ortaya çıktığı görülmektedir. Bu noktada ipuçlarının hangi kaynaklardan elde edildiği önem kazanmaktadır. Tablo 2: ABD de Gerçekleşen Mesleki Hilelerin Tespit Şekillerinin Yıllara Göre Dağılımı Mesleki Hile Tespit Yöntemleri % % % % % İpucu 37, Yönetim incelemesi İç denetim Kazara Hesap uzlaştırma Evrak inceleme Dış denetim Polis bilgilendirmesi Gözlem Bilgi teknolojileri kontrolü İtiraf İç kontroller Müşteri kaynaklı ipucu Anonim ipucu Satıcı ipucu Çalışan ipucu * Veriler ACFE hile ve suiistimal raporlarından derlenmiştir. Tablo 3 te son beş ACFE raporundaki ipucu kaynakları verilmiştir. Tablo 3: İpucu Kaynaklarının Yıllara Göre Dağılımı İpucu Kaynağı % % % % % Çalışan Müşteri Anonim Satıcı Ortak/hisse sahibi Rakip Fail tanıklığı * Veriler ACFE hile ve suiistimal raporlarından derlenmiştir. 23

8 Tablo 3 e göre en önemli ipucu kaynağı işletmelerin çalışanlarıdır. Yayımlanan tüm ACFE raporlarında ipuçlarının en çok çalışanlar tarafından rapor edildiği görülmektedir. Bu sonuç hem çalışanların yasa dışı olayları rapor etmelerinin önemini hem de hile açısından işletmeler için önemli bir tehdit unsuru olan çalışanların doğru yönlendirilmeleri durumunda yine en önemli önleme unsuru olabileceklerini göstermesi açısından önemlidir. Çalışanların tanık oldukları yanlış davranışları rapor etmeleri konusunda iki önemli problem ortaya çıkmaktadır. Her iki problemin de temelinde algı ile ilgili sorunlar olmakla birlikte çalışanlar öncelikle; düzeltici hareketin yapılacağına inanmama, yönetici veya yönetimin misilleme yapabileceği korkusu, isminin gizli kalacağına inanmama, başka birisinin rapor edeceğini düşünme ve kiminle temas kuracağını bilememe gibi nedenlerle yanlış davranışları rapor etmemektedirler (Ferrell ve ötekiler, 2008, 5). İkinci problem ise çalışanların hangi davranışları hile olarak görüp rapor edecekleri ile ilgilidir. Meydana gelen mesleki hilelerin yaygınlığı ve kaybın büyüklüğü, insanların hileli bir davranış ile karşılaştıklarında nasıl davranacaklarını anlama ihtiyacını ortaya çıkarmaktadır. Yapılan araştırmalar, davranışın yasa dışı veya işletme politikalarına aykırı olmasının çalışanların bu davranışı her zaman yanlış olarak algılayacağı anlamına gelmediğini göstermektedir (Baird ve Zelin, 2008, 2). Yapılan araştırmalar çalışanların yapılan davranışı yanlış olarak görmediklerinde rapor etmediklerini ve bu durumun da çalışanların algısı ve hile ile ilgili bilgisinden kaynaklandığını göstermektedir (Baird ve Zelin, 2008, 2). 3. ÖNCEKİ ÇALIŞMALAR Bu çalışmada temel alınan ve Baird ve Zelin in (2008) çalışanların hile algısı ve raporlama eğilimlerini araştırdıkları çalışmada, hile ile ilgili bilgi ve algının, davranışların değerlendirilmesinde önemli olduğu, çalışanların hile algılarının rapor etme eğilimlerine etki ettiği ve davranışın onaylanması ile rapor etme eğilimi arasında pozitif ilişki olduğu bulunmuştur. Kadınlar failin davranışının değerlendirilmesinde erkeklere göre daha hassas ve daha fazla rapor etme eğiliminde çıkmışlardır. Yapılan çalışmada katılımcıların finansal tablo hilelerine karşı diğer hile türleri olan varlık usulsüzlükleri ve yolsuzluğa göre daha hassas oldukları ve davranışı rapor etme eğiliminde oldukları tespit edilmiştir. 24

9 Senaryolar aracılığı ile benzer çalışma da Curtis (2006) tarafından yapılmıştır. İhbar hatlarının değerlendirmesinin yapıldığı bu çalışmada, iki adet senaryo, altı farklı yöntemle 42 adet iç denetçi ile bu iç denetçilerin kurumlarında çalışan 48 adet çalışana (toplam 90 kişi) uygulanmış, anket sonuçlarına göre hileli davranışa şahit olan insanların davranışlarını etkileyen en önemli etkenin olayın içeriği olduğu ortaya çıkmıştır. Bu çalışmada ihbar hattı kullanma konusunda bireye göre olayın önemi (bireyin algısı), olayı gören bireyin rapor etme ile ilgili sorumluluğu ve rapor etmenin rapor eden bireye potansiyel maliyetinin rapor etme eğilimlerini etkileyen üç önemli belirleyici unsur olduğuna dair daha önceki çalışmalarda ortaya konan teoriyi destekleyen sonuçlar elde edilmiştir. Başkalarının davranışları hakkındaki görüşlerin cinsiyete göre analizini yapan çalışmalar da oldukça fazladır. Yapılan çalışmalarda genelde kadınlar erkeklere göre etik değerlere daha bağlı, işletme ile ilgili kararlar alırken etik değerleri daha fazla göz önünde tutan taraf olarak çıkmışlardır. Gill (2010) tarafından yapılan ve cinsiyetin iş yaşamındaki etik meselelerde önemli olup olmadığının araştırıldığı bu çalışmada da bayanların erkeklere göre etik meselelere daha duyarlı yaklaştıkları daha hassas oldukları ortaya çıkmıştır. Lau, Choe ve Ramly (2009) tarafından yapılan ve geleceğin liderleri olan öğrencilerin etik uyumlarının araştırıldığı çalışmada bayanların erkeklere göre daha etik davrandıkları ortaya çıkmıştır. Eweie and Brunton un (2009) Endonezya da işletme öğrencileri üzerinde cinsiyet, yaş ve iş tecrübesinin karar verme üzerindeki etkilerinin olup olmadıklarını araştırdıkları çalışmada bayanların, erkeklere göre etik konusunda daha duyarlı oldukları ortaya çıkmıştır. Tsahuridui ve Walker ın (2001) yaptıkları çalışmada bayanlarla erkekler arasında işletme kararları verilirken etik konusuna verilen önem incelenmiş, bayanlar etik konulara daha saygılı, erkekler ise işletme kararları verirken etik açıdan sorgulanabilir faaliyetler yapmaya veya desteklemeye daha yatkın çıkmıştır. Gill (2010) tarafından yapılan ve cinsiyetin iş yaşamındaki etik meselelerde önemli olup olmadığının araştırıldığı çalışmada bayanların erkek- 25

10 lere göre etik meselelere daha duyarlı yaklaştıkları daha hassas oldukları ortaya çıkmıştır. Başkalarının davranışları hakkında görüşler açısından cinsiyetler arasında önemli bir farklılık bulunmadığını gösteren çalışmalar da mevcuttur. Ford ve Richardson ın (1994) cinsiyetin davranışlar üzerindeki etkisi ölçen on dört çalışmanın analizini yaptıkları çalışmada, yedi adet çalışma bayanların erkeklere göre daha etik davrandığını gösterirken, diğer yedisinde cinsiyet ile etik davranış arasında ilişki bulunamamıştır. Ahmed, Chung ve Eichenseher in (2003) işletme öğrencilerinin iş etiği ve ahlak yargılarının karşılaştırmasını yaptıkları çalışmada ise sosyo kültürel yapının etik algısına etki ettiği bulunmuştur. 4. ÖĞRENCİLERİN MESLEKİ HİLE ALGILARI VE RAPOR ETME EĞİLİMLERİ ÜZERİNE BİR ARAŞTIRMA 4.1.Araştırmanın Amacı ve Yöntemi Bu çalışmada hileli davranışların tespit edilmesinde ve önlenmesinde büyük önemi olan ve ipucu kaynağı olarak ilk sırada yer alan çalışanların, hile algıları ve rapor etme eğilimlerinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Araştırma yöntemi olarak, öğrencilerin hile algıları ve rapor etme eğilimlerini tespit etmek amacıyla, Baird ve Zelin in (2008) çalışanların hile algısı ve rapor etme eğilimleri ile ilgili olarak ABD de Midwestern üniversitesinde finansal muhasebe, yönetim muhasebesi ve işletmenin yasal çevresi derslerinin işlendiği üç sınıfta 236 öğrenci üzerinde çeşitli davranışların uygunluğu ve öğrencilerin bu davranışları rapor etme eğilimleri konusunda yaptıkları ve 6 adet senaryodan oluşan bir anket temel olarak alınmıştır. Baird ve Zelin (2008) tarafından yapılan araştırmada kullanılan anket formu iki bölümden oluşmaktadır. İlk bölümün amacı katılımcıların demografik özelliklerinin belirlenmesi, ikinci bölümün amacı ise katılımcıların hile algısı ve rapor etme eğilimlerinin ölçülmesidir. İkinci bölümde tamamı mesleki hileye dayalı altı adet senaryo kullanılmış, senaryoların ikisi varlık usulsüzlüğü (Senaryo 1 ve 4), ikisi yolsuzluk (Senaryo 2 ve 5), diğer ikisi ise finansal tablo hilesinden (Senaryo 3 ve 6) oluşturulmuştur. 26

11 Baird ve Zelin in (2008) bu çalışmalarında senaryolar birebir aynı kalmak kaydıyla katılımcıların yarısına (118 adedinde) tüm faillerin erkek, diğer yarısına ise tüm faillerin bayan olarak tanımlandığı anketler verilmiş, fail cinsiyetinin sonuçlar üzerinde her hangi bir etkisi olup olmadığı da araştırılmıştır. Çalışmada her senaryodan sonra katılımcıların görüşlerini isteyen iki soru sorulmuştur. Birinci sorularda katılımcıların ilgili senaryoda faillin davranışına ne derece katıldıklarını, ikinci sorularda ise isimsiz ihbar hattı olsa bu davranışı rapor edip etmeyeceklerini 7 li likert ölçeğinde işaretlemeleri istenmiştir. Bu çalışmada ise Baird ve Zelin (2008) tarafından geliştirilen senaryolar üzerlerinde herhangi bir oynama yapılmadan Türkçe ye çevrilmiş, ancak fail cinsiyeti ile ilgili değişiklik yapılmamış ve tüm katılımcılar için tek tip soru formu kullanılmıştır. Ayrıca daha yaygın olarak kullanılması ve katılımcılar açısından cevaplanmasının daha kolay olması dolayısıyla 7 li likert ölçeği yerine 5 li likert ölçeği kullanılmıştır. Katılımcıların senaryodaki davranışa katılıp katılmadıklarını tespit etmeye yönelik soruda likert ölçeği; 1 kesinlikle katılmıyorum, 2 katılmıyorum, 3 kararsızım, 4 katılıyorum, 5 kesinlikle katılıyorum şeklinde oluşturulmuştur. Katılımcıların senaryolardaki davranışları rapor etme eğilimlerini ölçmeye yönelik soruda ise likert ölçeği; 1 kesinlikle rapor etmezdim, 2 rapor etmezdim, 3 kararsızım, 4 rapor ederdim, 5 kesinlikle rapor ederdim şeklinde oluşturulmuştur. Anket senaryoları aşağıdaki gibidir: Senaryo 1: Phil bir danışmanlık firmasında çalışmaktadır. Görevi gereği mesaisi %70 i şehir dışına seyahatler şeklinde geçmektedir. Çalıştığı firmanın politikası, Phil in seyahatte olduğu günlerde günlük 40 dolara kadar yemek masraflarını şirketten geri istemesine imkân tanımaktadır. Phil in bu yemek harcamaları için fatura veya harcama belgesi sunması gerekmemektedir. Çoğu zaman müşteri işletmelerin sağladığı ücretsiz yemek hizmetinden faydalanmasına rağmen Phil rutin olarak günlük 40 dolar yemek paralarını talep eden raporunu muhasebeye sunmaktadır. Phil geçen yıl boyunca cebinden ödememiş olduğu yaklaşık dolarlık yemek parasını çalıştığı firmadan tahsil etmiştir. Senaryo 2: Scott, SportsWorld adlı büyük bir spor malzemeleri satış zincirinin ticari mallar satın alma görevlisidir. Hangi malların hangi teda- 27

12 rikçilerden alınacağına o karar vermektedir. Bir yıl önce Scott ın kardeşi egzersiz cihazları toptan satışı yapan ExCo adlı küçük bir işletmeyi satın almıştır. O günden beri Scott diğer tedarikçilerden aynı veya daha kaliteli cihazları daha uygun fiyatlara alabilecekken kardeşinin işletmesini kendi çalıştığı firmanın tek egzersiz cihazları tedarikçisi yapmıştır. Geçen bir yıl boyunca Scott bu alımlar için kardeşinin firmasına diğer tedarikçilere ödeyeceğinden dolar daha fazla para ödemiştir. SportsWorld firmasının üst yönetiminin Scott ın kardeşinin ExCo firması ile ilişkisinden haberleri yoktur. Bu durum SportsWorld firmasının etik politikalarının çiğneyen bir çıkar çatışması olarak değerlendirilecektir. Senaryo 3: Jason orta ölçekli bir üretim firmasında muhasebecidir. Firma faaliyetlerini geliştirmek için yeni yatırımcılar bulma çalışmaları yapmaktadır. Firmanın amacı 20 milyon dolar toplamaktır. Jason ın patronu Steve firmasının potansiyel yatırımcılara daha çekici görünmesi için yüksek kar göstermek istemektedir. Steve, Jason ın bu yıla ait bazı büyük danışmanlık giderlerini -uygulamada yasa dışı olmasına rağmen- gelecek yıla ertelemesini ister. Danışmanlık giderlerini gelecek yıla ertelemek işletmenin karını %20 artmış gösterecektir. Jason işletmenin istediği 20 milyon dolarlık finansın işletmenin başarısı için ne kadar önemli olduğunun bilincindedir ve patronunun dediğini yaparak danışmanlık giderlerinin gelecek yıla erteler. Senaryo 4: Mike, Pub tarzında bir restaurant bar ın yönetici yardımcısıdır. Hafta içi günlerde gece saat 01:00 da restaurantı kapatmak Mike ın görevidir. Restaurant hafta içi günlerde akşam 10:00 a kadar yemek servisi yapmakta, içki servisi kapanışa kadar devam etmektedir. Restaurantda hafta içi akşam saat 11:00 dan sonra çok az iş olmaktadır bu yüzden Pazartesi- Salı ve Çarşamba günleri akşam saat 11:00 01:00 arası restaurantın tek çalışanı Mike dır. Mike bu akşamlar yalnız olduğu için müşteri olmadığında genellikle restaurantı erken saatlerde (Kimi zaman saat 11:30 kadar erken) kapatmaktadır ancak patronuna saat 01:00 da kapattığını söylemektedir. Senaryo 5: Tom orta ölçekli bir üretim işletmesinde satın alma direktörüdür. Yıllardır bu pozisyonda çalıştığı için tedarikçileri iyi tanımaktadır. Tom ve en büyük tedarikçinin satış temsilcisi her dolarlık satın al- 28

13 mada Tom a 100 dolarlık komisyon verilmesi hususunda anlaşma yaparlar. Tom yetkisini kullanarak -kimi zaman çalıştığı firmanın ihtiyacı bile olmayan geçen iki yıl içinde bu firmadan gittikçe artan oranda ürün alır. Tom un çalıştığı firmanın komisyon alınmasına karşı olan bir politikası vardır ancak firma yönetimi bu anlaşmadan asla haberdar olamaz. Senaryo 6: Jake, konut üretimi konusunda uzmanlaşmış yerel bir inşaat firmasının sahibidir. Geçen yıl işler durgunlaşmış ve Jake, işletmesini ayakta tutabilmek için daha fazla paraya ihtiyaç duymuştur. Jake, bu sebeple bankadan 100 bin dolar kredi talebinde bulunmuştur. Jake in bankaya firmasının finansal raporlarını vermesi gerekmektedir. Jake eğer bankaya firmasının geçen yılki gerçek durumunu gösteren finansal raporlarını verirse kredisinin onaylanmayacağını bilmektedir. Jake, bazı uydurma inşaat kontratları hazırlayıp firmasının finansal durumunu olduğundan daha iyi göstererek bankadan krediyi alır Araştırmanın Örneklemi ve Değişkenleri Araştırma aracı olarak kullanılan anket formu, Akdeniz Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi işletme ve iktisat ve maliye bölümlerinde yönetim muhasebesi, maliyet muhasebesi, genel muhasebe derslerinin işlendiği altı sınıfta 1., 2., 3., ve 4. sınıflarda okuyan toplam 229 öğrenciye uygulanmış, 213 adet kullanılabilir anket elde edilmiştir. Çalışmada kullanılan değişkenler, katılımcıların cinsiyetleri, bölümleri ve sınıfları olarak belirlenmiştir. Bu değişkenler ile öğrencilerden senaryolar aracılığı ile elde edilen hile algıları ve rapor etme eğilimlerine dair veriler yoluyla değişkenler ve veriler arasındaki ilişkiler tespit edilmeye çalışılmış, elde edilen veriler SPSS paket istatistik programı ile analiz edilmiştir Araştırmanın Hipotezleri Çalışmada öğrencilerin hile algısı ve rapor etme eğilimleri açısından belirlenen altı adet hipotez aşağıdaki gibidir; H1= Davranışların onaylanmasında cinsiyet açısından fark vardır. H2= Davranışların rapor edilmesi eğiliminde cinsiyet açısından fark vardır. 29

14 H3= Öğrencilerin davranışları onaylamaları açısından bölümler arasında fark vardır. H4= Davranışların rapor edilmesi eğilimi açısından bölümler arasında fark vardır. H5= Davranışların onaylanması açısından sınıflar arasında fark vardır H6= Davranışların rapor edilmesi eğilimi açısından sınıflar arasında fark vardır Araştırmanına Bulguları Aşağıda çalışmada elde edilen bulgular; demografik bulgular, tanımlayıcı istatistiki bulgular ve hipotezlerin test edilmesi alt başlıkları altında değerlendirilmiştir Demografik Bulgular Tablo 4 te katılımcılara ait demografik veriler yer almaktadır. Tablo 4: Katılımcıların Demografik Özellikleri Cinsiyet Bölüm Sınıf Cinsiyet Sayı Yüzde Yüzde Yüzde Bölüm Sayı Sınıf Sayı (%) (%) (%) Erkek ,2 İşletme 85 39,9 1. Sınıf 56 26,3 İktisat 65 30,5 2. Sınıf 65 30,5 Kadın ,8 Maliye 63 29,6 3. Sınıf 47 22,1 4. Sınıf 45 21,1 Toplam Toplam Toplam Tablo 4 e göre ankete katılan öğrencilerin 107 tanesi erkek, 106 tanesi kadın olup, erkekler toplamın %50,2 sini, kadınlar ise %49,8 ini oluşturmaktadır. Sınıflara göre dağılımda, en fazla katılım 2. sınıf öğrencilerinden olmuştur. Toplamın %30,5 i ikinci sınıf öğrencisi, %26,3 ü 1. sınıf öğrencisi, %22,1 i 3. sınıf ve %21,1 i de 4. sınıf öğrencilerinde oluşmaktadır. Bölümlere göre en yüksek katılım oranı ise %39,9 ile işletme öğrencilerinde olmuştur. İşletme bölümünü %30,5 ile iktisat, % 29,6 ile Maliye bölümü öğrencileri izlemektedir. 30

15 Tanımlayıcı İstatistiki Bulgular Çalışmada öncelikle ankete katılan öğrencilerin, verilen altı adet senaryodaki faillerin davranışlarını ne ölçüde onayladıkları, bu davranışları rapor etme eğilimleri ve bu iki eğilim arasındaki ilişki anlaşılmaya çalışılmıştır. Bu sebeple Tablo 5 te öğrencilerin senaryolardaki davranışlara dair onayları ile ilgili ortalamalar, Tablo 6 da ise bu davranışları rapor etme eğilimleri ile ilgili ortalamalar verilmiştir. Tablo 5: Öğrencilerin Senaryolardaki Davranışları Onaylama Durum Ortalamaları N Minimum Maksimum Ortalama Standart Sapma Senaryo Senaryo Senaryo Senaryo Senaryo Senaryo Öğrenciler 2, 3, 4 ve 5 nolu senaryolarda faillerin davranışlarını onaylamamış, senaryo 6 ve senaryo 1 deki faillerin davranışlarını ise onaylanabilir bulmuşlardır. Ortalamalara bakıldığında en kabul edilemez davranışlar senaryo 5 (Ort: 1,95) ve senaryo 2 (Ort: 2,00) deki yolsuzluk ile ilgili davranışlardır. Yolsuzlukla ilgili davranışları sırasıyla varlık suiistimali ile ilgili senaryo 4 ve finansal tablo hilesi içeren senaryo 3 teki faillerin davranışları takip etmektedir. Senaryo 1 ve özellikle Senaryo 6 da faillerin davranışları ortalamaların çok az üzerinde olmakla birlikte kabul edilebilir bulunmuştur. Bu sonuçlar Baird ve Zelin (2008) tarafından yapılan çalışma sonuçları ile çelişmektedir. Baird ve Zelin (2008) tarafından ABD de yapılan çalışmada ise öğrenciler hiçbir davranışı onaylamamışlardır. 31

16 Tablo 6: Öğrencilerin Senaryolardaki Davranışları Rapor Etme Eğilimleri N Minimum Maksimum Ortalama Standart Sapma Senaryo Senaryo Senaryo Senaryo Senaryo Senaryo Öğrencilerin senaryolardaki davranışları rapor etme eğilimlerine bakıldığında tüm davranışları rapor etme eğiliminde oldukları görülmektedir. Ortalamalara bakıldığında öğrenciler bir önceki analize paralel olarak en çok senaryo 2 (Ort: 4,03) ve senaryo 5 teki (Ort: 3,87) davranışları rapor etme eğilimdedirler. Bu ortalamaları yine senaryo 3 ve senaryo 4 teki davranışları rapor etme eğilimleri izlemektedir. En düşük rapor etme eğilim ortalamaları ise senaryo 1 ve senaryo 6 daki faillerin davranışlarıdır. Tablo 6 da görülen en önemli sonuçlardan birisi öğrencilerin Tablo 5 e göre senaryo 1 ve senaryo 6 daki faillerin davranışlarını onaylıyor görünmelerine rağmen rapor etme eğilimde olduklarıdır. Bu sonuçlar daha önce Bair ve Zelin (2008) tarafından yapılan çalışma sonuçlarıyla da paralellik taşımaktadır. Baird ve Zelin in (2008) çalışmasında da katılımcıların tüm davranışları rapor etme eğiliminde oldukları görülmüştür. Öğrencilerin senaryolardaki davranışları onaylama ve rapor etme eğilimleri arasında bir ilişki olup olmadığının araştırılması amacıyla korelasyon analizi yapılmıştır. Korelasyon analizi sonuçları Tablo 7 de sunulmuştur. Tablo 7: Öğrencilerin Davranışları Onaylama ve Rapor Etme Eğilimleri Arasındaki İlişki Senaryo Senaryo 1 2 Pearson Correlation Senaryo 3 Senaryo 4 Senaryo 5 Senaryo * -.534* -.764* -.714* -.604* -.802* *Correlation is significant at the 0,01 level (2-tailed) Öğrencilerin, senaryolardaki davranışları ne kadar az onaylıyorlarsa o kadar fazla rapor etme eğiliminde olmaları beklenmektedir. Tablo 7 ye 32

17 göre tüm senaryolar için öğrencilerin davranışları onaylamaları ile rapor etme eğilimleri arasında anlamlı bir ilişki olduğu görülmektedir. Bu sonuç Baird ve Zelin in (2008) çalışmasının sonuçları ile de tutarlıdır Hipotezlerin Test Edilmesi Bu bölümde araştırmanın amacı olarak belirlenmiş olan hipotezler sınanmıştır. H1, H2 hipotezleri için bağımsız örneklem için t testi ; H3, H4, H5 ve H6 hipotezleri için ise tek yönlü varyans analizi (ANOVA) ve Tukey testleri uygulanmıştır. H1 hipotezinin test edilmesi amacıyla bağımsız örneklem için t testi yapılmıştır. T testi sonuçları Tablo 8 de sunulmuştur. Tablo 8: Cinsiyetin Davranışların Onaylanma Durumu Üzerindeki Etkisi Bağımsız Örneklem İçin T Testi (Independent Samples T Test) T Sig (2-tailed) Senaryo * Senaryo Senaryo * Senaryo Senaryo * Senaryo * *Correlation is significant at the 0,01 level (2-tailed) Cinsiyete göre senaryolardaki faillerin davranışlarının onaylanmasında kadınlar ile erkekler arasında senaryo 1, senaryo 3, senaryo 5 ve senaryo 6 da anlamlı derecede farklılık olduğu ortaya çıkmıştır. H1 hipotezi senaryo 1, senaryo 3, senaryo 5 ve senaryo 6 için kabul edilmiş, senaryo 2 ve senaryo 4 için reddedilmiştir. Bu sonuç Baird ve Zelin in (2008) çalışmasındaki sonuçlarla da uyumludur. H2 hipotezinin test edilmesi içinde H1 hipotezinde olduğu gibi bağımsız örneklem için t testi yapılmıştır. T testi sonuçları Tablo 9 da sunulmuştur. 33

18 Tablo 9: Cinsiyetin Davranışları Rapor Etme Durumu Üzerindeki Etkisi Bağımsız Örneklem İçin T Testi (Independent Samples T Test) T Sig (2-tailed) Senaryo * Senaryo * Senaryo Senaryo Senaryo Senaryo * *Correlation is significant at the 0,01 level (2-tailed) Tablo 9 da görüldüğü gibi kadınlarla erkekler arasında rapor etme eğilimleri açısından da farklılık vardır. Tüm katılımcıların bütün senaryolardaki davranışları rapor etme eğiliminde olmalarına rağmen senaryo 1, senaryo 2 ve senaryo 6 da kadınlar ile erkeklerin rapor etme eğilimleri arasında anlamlı farklılıklar bulunmuştur. Kadınların hileli davranışlara karşı erkeklere göre daha duyarlı oldukları görülmüştür. H2 hipotezi senaryo 1, senaryo 2 ve senaryo 6 için kabul edilmekte, senaryo 3, senaryo 4 ve senaryo 5 için ise reddedilmektedir. Bu sonuçta Baird ve Zelin in (2008) çalışmasındaki sonuçlarla uyumludur. H3 hipotezinin test edilmesi amacıyla tek yönlü varyans analizi (ANO- VA) yapılmıştır. Sonuçlar Tablo 10 da sunulmuştur. Tablo 10: Bölümün Davranışların Onaylanma Durumu Üzerindeki Etkisi Tek Yönlü Varyans Analizi (ANOVA) F Sig. Senaryo * Senaryo Senaryo * Senaryo * Senaryo Senaryo * *Correlation is significant at the 0,05 level 34

19 Tablo 10 da görüldüğü gibi davranışların onaylanması konusunda bölümler arasında farklılık vardır. Tukey testi sonuçlarına göre senaryo 1 de maliye-işletme ve maliye-iktisat bölümleri arasında (0.05 anlamlılık düzeyinde gruplar arası farklar sırasıyla ve ) senaryo 3 te maliye-işletme ve maliye-iktisat bölümleri arasında (0.05 anlamlılık düzeyinde gruplar arası farklar sırasıyla ve ), senaryo 4 te maliyeişletme ve maliye-iktisat bölümleri arasında (0.05 anlamlılık düzeyinde gruplar arası farklar sırasıyla ve ) ve senaryo 6 da maliyeişletme ve maliye-iktisat bölümleri arasındaki farklılıklar (0.05 anlamlılık düzeyinde gruplar arası farklar sırasıyla ve ) anlamlıdır. H3 hipotezi senaryo 1, senaryo 3, senaryo 4 ve senaryo 6 için kabul edilmekte, senaryo 2 ve senaryo 5 için reddedilmektedir. H4 hipotezinin test edilmesi amacıyla tek yönlü varyans analizi (ANO- VA) yapılmıştır. Sonuçlar Tablo 11 de sunulmuştur. Tablo 11: Bölümün Davranışların Rapor Edilmesi Durumu Üzerindeki Etkisi Tek Yönlü Varyans Analizi (ANOVA) F Sig. Senaryo Senaryo Senaryo Senaryo Senaryo Senaryo * *Correlation is significant at the 0,05 level Tablo 11 de görüldüğü gibi davranışların rapor edilmesi eğilimi açısından sadece senaryo 6 da bölümler arasında anlamlı farklılık vardır. Yapılan Tukey testi sonucunda maliye bölümü ile iktisat bölümü öğrencileri arasında anlamlı bir farklılık olduğu tespit edilmiştir (0.05 anlamlılık düzeyinde gruplar arası fark 0.710). H4 hipotezi senaryo 6 için kabul edilmekte, diğer senaryolar için reddedilmektedir. H5 hipotezinin test edilmesi amacıyla tek yönlü varyans analizi (ANO- VA) yapılmıştır. Sonuçlar Tablo 12 de sunulmuştur. 35

20 Tablo 12: Sınıfın Davranışların Onaylanma Durumu Üzerindeki Etkisi Tek Yönlü Varyans Analizi (ANOVA) F Sig. Senaryo Senaryo Senaryo Senaryo Senaryo Senaryo * *Correlation is significant at the 0,05 level Tablo12 de davranışların onaylanması açısından senaryo 6 da sınıflar arasında anlamlı farklılık olduğu görülmektedir, ancak yapılan Tukey testi sonuçlarına göre farklılık tespit edilememiştir. H5 hipotezi tüm senaryolar için reddedilmektedir. H6 hipotezinin test edilmesi amacıyla tek yönlü varyans analizi (ANO- VA) yapılmıştır. Sonuçlar Tablo 13 te sunulmuştur. Tablo 13: Sınıfın Davranışların Rapor Edilmesi Durumu Üzerindeki Etkisi Tek Yönlü Varyans Analizi (ANOVA) F Sig. Senaryo Senaryo Senaryo Senaryo Senaryo Senaryo Tablo 13 te görüldüğü gibi davranışların rapor edilmesi eğiliminde sınıflar arasında farklılık bulunamamıştır. H6 hipotezi tüm senaryolar için reddedilmektedir. 36

daha çok göz önünde bulundurulabilir. Öğrencilerin dile karşı daha olumlu bir tutum geliştirmeleri ve daha homojen gruplar ile dersler yürütülebilir.

daha çok göz önünde bulundurulabilir. Öğrencilerin dile karşı daha olumlu bir tutum geliştirmeleri ve daha homojen gruplar ile dersler yürütülebilir. ÖZET Üniversite Öğrencilerinin Yabancı Dil Seviyelerinin ve Yabancı Dil Eğitim Programına Karşı Tutumlarının İncelenmesi (Aksaray Üniversitesi Örneği) Çağan YILDIRAN Niğde Üniversitesi, Sosyal Bilimler

Detaylı

ÜNİVERSİTE ÖĞRENCİLERİNİN BAŞARILARI ÜZERİNE ETKİ EDEN BAZI FAKTÖRLERİN ARAŞTIRILMASI (MUĞLA ÜNİVERSİTESİ İ.İ.B.F ÖRNEĞİ) ÖZET ABSTRACT

ÜNİVERSİTE ÖĞRENCİLERİNİN BAŞARILARI ÜZERİNE ETKİ EDEN BAZI FAKTÖRLERİN ARAŞTIRILMASI (MUĞLA ÜNİVERSİTESİ İ.İ.B.F ÖRNEĞİ) ÖZET ABSTRACT Muğla Üniversitesi SBE Dergisi Güz 2001 Sayı 5 ÜNİVERSİTE ÖĞRENCİLERİNİN BAŞARILARI ÜZERİNE ETKİ EDEN BAZI FAKTÖRLERİN ARAŞTIRILMASI (MUĞLA ÜNİVERSİTESİ İ.İ.B.F ÖRNEĞİ) ÖZET Erdoğan GAVCAR * Meltem ÜLKÜ

Detaylı

ÖĞRETMEN ADAYLARININ PROBLEM ÇÖZME BECERİLERİ

ÖĞRETMEN ADAYLARININ PROBLEM ÇÖZME BECERİLERİ ÖĞRETMEN ADAYLARININ PROBLEM ÇÖZME BECERİLERİ Doç. Dr. Deniz Beste Çevik Balıkesir Üniversitesi Necatibey Eğitim Fakültesi Güzel Sanatlar Eğitimi Bölümü Müzik Eğitimi Anabilim Dalı beste@balikesir.edu.tr

Detaylı

Kurumsal Şeffaflık, Firma Değeri Ve Firma Performansları İlişkisi Bist İncelemesi

Kurumsal Şeffaflık, Firma Değeri Ve Firma Performansları İlişkisi Bist İncelemesi T.C İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ Sosyal Bilimler Enstitüsü İşletme Anabilim Dalı Finans Bilim Dalı Yüksek Lisans Tezi Özeti Kurumsal Şeffaflık, Firma Değeri Ve Firma Performansları İlişkisi Bist İncelemesi Prof.

Detaylı

Siirt Üniversitesi Eğitim Fakültesi. Yrd. Doç. Dr. H. Coşkun ÇELİK Arş. Gör. Barış MERCİMEK

Siirt Üniversitesi Eğitim Fakültesi. Yrd. Doç. Dr. H. Coşkun ÇELİK Arş. Gör. Barış MERCİMEK Siirt Üniversitesi Eğitim Fakültesi Yrd. Doç. Dr. H. Coşkun ÇELİK Arş. Gör. Barış MERCİMEK EYLÜL-2013 Temel olarak bir bilgisayar, çeşitli donanım parçalarını bir araya getirip uygun bir çalışma platformunu

Detaylı

EĞİTİMDE YEŞİL İNSAN TÜKETİMDE YEŞİL ÜRÜN: NAZİLLİ İİBF VE NAZİLLİ MYO ÖĞRENCİLERİNE YÖNELİK BİR DUYARLILIK ANALİZİ ÇALIŞMASI

EĞİTİMDE YEŞİL İNSAN TÜKETİMDE YEŞİL ÜRÜN: NAZİLLİ İİBF VE NAZİLLİ MYO ÖĞRENCİLERİNE YÖNELİK BİR DUYARLILIK ANALİZİ ÇALIŞMASI EĞİTİMDE YEŞİL İNSAN TÜKETİMDE YEŞİL ÜRÜN: NAZİLLİ İİBF VE NAZİLLİ MYO ÖĞRENCİLERİNE YÖNELİK BİR DUYARLILIK ANALİZİ ÇALIŞMASI Hulusi DOĞAN Adnan Menderes Üniversitesi Doç. Dr. Nazilli İİBF Fakültesi hulusidogan@gmail.com

Detaylı

The Study of Relationship Between the Variables Influencing The Success of the Students of Music Educational Department

The Study of Relationship Between the Variables Influencing The Success of the Students of Music Educational Department 71 Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, Yıl 9, Sayı 17, Haziran 2009, 71-76 Müzik Eğitimi Anabilim Dalı Öğrencilerinin Başarılarına Etki Eden Değişkenler Arasındaki İlişkinin İncelenmesi

Detaylı

EĞİTİM FAKÜLTESİ ÖĞRENCİLERİNİN ÖĞRETMENLİK MESLEK BİLGİSİ DERSLERİNE YÖNELİK TUTUMLARI Filiz ÇETİN 1

EĞİTİM FAKÜLTESİ ÖĞRENCİLERİNİN ÖĞRETMENLİK MESLEK BİLGİSİ DERSLERİNE YÖNELİK TUTUMLARI Filiz ÇETİN 1 58 2009 Gazi Üniversitesi Endüstriyel Sanatlar Eğitim Fakültesi Dergisi Sayı:25, s.58-64 ÖZET EĞİTİM FAKÜLTESİ ÖĞRENCİLERİNİN ÖĞRETMENLİK MESLEK BİLGİSİ DERSLERİNE YÖNELİK TUTUMLARI Filiz ÇETİN 1 Bu çalışmanın

Detaylı

Anahtar Kelimeler Muhasebe Meslek Etiği, Muhasebe Eğitimi, Öğrenci Görüşleri.

Anahtar Kelimeler Muhasebe Meslek Etiği, Muhasebe Eğitimi, Öğrenci Görüşleri. Üniversite Öğrencilerinin Muhasebe Meslek Etiğine Bakış Açılarının İncelenmesi: OKÜ Öğrencileri Örneği (Investigation of Viewpoints to Accounting Professional Ethics of University Students: OKU Students

Detaylı

Bilgisayar ve İnternet Tutumunun E-Belediyecilik Güvenliği Algısına Etkilerinin İncelenmesi

Bilgisayar ve İnternet Tutumunun E-Belediyecilik Güvenliği Algısına Etkilerinin İncelenmesi Bilgisayar ve İnternet Tutumunun E-Belediyecilik Güvenliği Algısına Etkilerinin İncelenmesi Tuna USLU Gedik Üniversitesi İş Sağlığı ve Güvenliği Programı Özel Gebze Doğa Hastanesi Sağlık Hizmetleri A.Ş.

Detaylı

KUYUMCULUK VE TAKI TASARIMI PROGRAMI ÖĞRENCĐLERĐNĐN OKULDAN BEKLENTĐLERĐ VE MESLEKĐ GELECEKLERĐNĐN DEĞERLENDĐRĐLMESĐ

KUYUMCULUK VE TAKI TASARIMI PROGRAMI ÖĞRENCĐLERĐNĐN OKULDAN BEKLENTĐLERĐ VE MESLEKĐ GELECEKLERĐNĐN DEĞERLENDĐRĐLMESĐ MYO-ÖS 2010- Ulusal Meslek Yüksekokulları Öğrenci Sempozyumu 21-22 EKĐM 2010-DÜZCE KUYUMCULUK VE TAKI TASARIMI PROGRAMI ÖĞRENCĐLERĐNĐN OKULDAN BEKLENTĐLERĐ VE MESLEKĐ GELECEKLERĐNĐN DEĞERLENDĐRĐLMESĐ Pınar

Detaylı

FİNANSMAN SORUNLARINA GÖRE KREDİ KULLANIM ORANLARI VE YATIRIMLARDA KREDİLERİN ETKİSİ ÜZERİNE ARAŞTIRMA

FİNANSMAN SORUNLARINA GÖRE KREDİ KULLANIM ORANLARI VE YATIRIMLARDA KREDİLERİN ETKİSİ ÜZERİNE ARAŞTIRMA Mustafa Kemal Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi Mustafa Kemal University Journal of Social Sciences Institute Yıl/Year: 2012 Cilt/Volume: 9 Sayı/Issue: 19, s. 445-449 FİNANSMAN SORUNLARINA

Detaylı

Siirt Üniversitesi Eğitim Fakültesi. Yrd. Doç. Dr. H. Coşkun ÇELİK Arş. Gör. Barış MERCİMEK

Siirt Üniversitesi Eğitim Fakültesi. Yrd. Doç. Dr. H. Coşkun ÇELİK Arş. Gör. Barış MERCİMEK Siirt Üniversitesi Eğitim Fakültesi Yrd. Doç. Dr. H. Coşkun ÇELİK Arş. Gör. Barış MERCİMEK EYLÜL-2013 Bilgisayar, uzun ve çok karmaşık hesapları bile büyük bir hızla yapabilen, mantıksal (lojik) bağlantılara

Detaylı

Öğretmen Adaylarının İnternet Kullanımı

Öğretmen Adaylarının İnternet Kullanımı 920 Öğretmen Adaylarının İnternet Kullanımı Nazan Doğruer, Eastern Mediterranean University, Famagusta, North Cyprus, nazan.dogruer@emu.edu.tr İpek Meneviş, Eastern Mediterranean University, Famagusta,

Detaylı

T.C. DOKUZ EYLÜL ÜNİVERSİTESİ STRATEJİ GELİŞTİRME DAİRE BAŞKANLIĞI. 2011 Yılı Çalışan Memnuniyeti Anket Raporu

T.C. DOKUZ EYLÜL ÜNİVERSİTESİ STRATEJİ GELİŞTİRME DAİRE BAŞKANLIĞI. 2011 Yılı Çalışan Memnuniyeti Anket Raporu T.C. DOKUZ EYLÜL ÜNİVERSİTESİ STRATEJİ GELİŞTİRME DAİRE BAŞKANLIĞI 2011 Yılı Çalışan Memnuniyeti Anket Raporu ARALIK 2011 1.1 Araştırmanın Amacı Araştırmada, Dokuz Eylül Üniversitesi Strateji Geliştirme

Detaylı

SAKARYA ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM FAKÜLTESİ DÖRDÜNCÜ SINIF ÖĞRENCİLERİNİN ÖĞRETMENLİK MESLEĞİNE KARŞI TUTUMLARI

SAKARYA ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM FAKÜLTESİ DÖRDÜNCÜ SINIF ÖĞRENCİLERİNİN ÖĞRETMENLİK MESLEĞİNE KARŞI TUTUMLARI SAKARYA ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM FAKÜLTESİ DÖRDÜNCÜ SINIF ÖĞRENCİLERİNİN ÖĞRETMENLİK MESLEĞİNE KARŞI TUTUMLARI Arş.Gör. Duygu GÜR ERDOĞAN Sakarya Üniversitesi Eğitim Fakültesi dgur@sakarya.edu.tr Arş.Gör. Demet

Detaylı

T.C. DOKUZ EYLÜL ÜNİVERSİTESİ STRATEJİ GELİŞTİRME DAİRE BAŞKANLIĞI. 2012 Yılı Çalışan Memnuniyeti Anket Raporu

T.C. DOKUZ EYLÜL ÜNİVERSİTESİ STRATEJİ GELİŞTİRME DAİRE BAŞKANLIĞI. 2012 Yılı Çalışan Memnuniyeti Anket Raporu T.C. DOKUZ EYLÜL ÜNİVERSİTESİ STRATEJİ GELİŞTİRME DAİRE BAŞKANLIĞI 2012 Yılı Çalışan Memnuniyeti Anket Raporu OCAK 2013 1.1 Araştırmanın Amacı Araştırmada, Dokuz Eylül Üniversitesi Strateji Geliştirme

Detaylı

İLKÖĞRETİM 6. ve 7. SINIF FEN ve TEKNOLOJİ DERSİ ÖĞRETİM PROGRAMININ İÇERİĞİNE VE ÖĞRENME- ÖĞRETME SÜRECİNE İLİŞKİN ÖĞRETMEN GÖRÜŞLERİ

İLKÖĞRETİM 6. ve 7. SINIF FEN ve TEKNOLOJİ DERSİ ÖĞRETİM PROGRAMININ İÇERİĞİNE VE ÖĞRENME- ÖĞRETME SÜRECİNE İLİŞKİN ÖĞRETMEN GÖRÜŞLERİ İLKÖĞRETİM 6. ve 7. SINIF FEN ve TEKNOLOJİ DERSİ ÖĞRETİM PROGRAMININ İÇERİĞİNE VE ÖĞRENME- ÖĞRETME SÜRECİNE İLİŞKİN ÖĞRETMEN GÖRÜŞLERİ Yrd.Doç.Dr.Cavide DEMİRCİ Uzman Esra ÇENGELCİ ESOGÜ Eğitim Fakültesi

Detaylı

Ankara ve Kastamonu Eğiticilerinin Mesleki Eğilime Göre Yönlendirme ve Kariyer Rehberliği Projesini Değerlendirme Sonuçları

Ankara ve Kastamonu Eğiticilerinin Mesleki Eğilime Göre Yönlendirme ve Kariyer Rehberliği Projesini Değerlendirme Sonuçları Ankara ve Kastamonu Eğiticilerinin Mesleki Eğilime Göre Yönlendirme ve Kariyer Rehberliği Projesini Değerlendirme Sonuçları Mesleki Eğilime Göre Yönlendirme ve Kariyer Rehberliği projesi kapsamında gerçekleştirilen

Detaylı

FEN BİLGİSİ ÖĞRETMEN ADAYLARININ FEN BRANŞLARINA KARŞI TUTUMLARININ İNCELENMESİ

FEN BİLGİSİ ÖĞRETMEN ADAYLARININ FEN BRANŞLARINA KARŞI TUTUMLARININ İNCELENMESİ FEN BİLGİSİ ÖĞRETMEN ADAYLARININ FEN BRANŞLARINA KARŞI TUTUMLARININ İNCELENMESİ Sibel AÇIŞLI 1 Ali KOLOMUÇ 1 1 Artvin Çoruh Üniversitesi, Eğitim Fakültesi, İlköğretim Bölümü Özet: Araştırmada fen bilgisi

Detaylı

İŞLETMELERDE SUİSTİMAL (YOLSUZLUK) RİSKLERİNİN YÖNETİMİ

İŞLETMELERDE SUİSTİMAL (YOLSUZLUK) RİSKLERİNİN YÖNETİMİ İŞLETMELERDE SUİSTİMAL (YOLSUZLUK) RİSKLERİNİN YÖNETİMİ Mustafa KOCAMEŞE* 32 ÖZ Şirket içi suiistimaller işletmeler için önemli bir kayıp unsurudur. Şirket yönetimleri suiistimallerin önlenmesi ve muhtemel

Detaylı

MESLEKİ HİLE VE BİR ÇÖZÜM ÖNERİSİ OLARAK ADLİ DENETİM: TÜRKİYE DE SPK DAN YETKİ ALMIŞ DENETİM FİRMALARINA YÖNELİK BİR ARAŞTIRMA

MESLEKİ HİLE VE BİR ÇÖZÜM ÖNERİSİ OLARAK ADLİ DENETİM: TÜRKİYE DE SPK DAN YETKİ ALMIŞ DENETİM FİRMALARINA YÖNELİK BİR ARAŞTIRMA MESLEKİ HİLE VE BİR ÖNERİSİ OLARAK ADLİ DENETİM: TÜRKİYE DE SPK DAN YETKİ ALMIŞ DENETİM FİRMALARINA YÖNELİK BİR ARAŞTIRMA OCCUPATIONAL FRAUD AND FORENSIC AUDIT AS A SOLUTION PROPOSAL: A STUDY ON THE AUDITING

Detaylı

SİNPAŞ YAPI bütün departmanlarını kapsayan risk yönetimi odaklı iç denetim metodolojisine paralel rutin iç denetim hizmetlerinin verilmesi.

SİNPAŞ YAPI bütün departmanlarını kapsayan risk yönetimi odaklı iç denetim metodolojisine paralel rutin iç denetim hizmetlerinin verilmesi. Davut PEHLİVANLI, Dr. ÖZGEÇMİŞ İŞ DENEYİMİ İç Denetim Yöneticisi, ASİL Denetim (2010 2011 Yarı Zamanlı; 2011 -... Tam Zamanlı) Maltepe Üniversitesi / Yrd. Doç. Dr. (Sosyal Bilimler Enstitüsü, Muhasebe-Denetim

Detaylı

İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ 002 İÇİNDEKİLER 003 GİRİŞ 008 ŞEKİLLER LİSTESİ 011 BİRİNCİ BÖLÜM ADLİ MUHASEBE KAVRAMI VE ADLİ MÜŞAVİRLİK MESLEĞİ

İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ 002 İÇİNDEKİLER 003 GİRİŞ 008 ŞEKİLLER LİSTESİ 011 BİRİNCİ BÖLÜM ADLİ MUHASEBE KAVRAMI VE ADLİ MÜŞAVİRLİK MESLEĞİ İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ 002 İÇİNDEKİLER 003 GİRİŞ 008 ŞEKİLLER LİSTESİ 011 BİRİNCİ BÖLÜM ADLİ MUHASEBE KAVRAMI VE ADLİ MÜŞAVİRLİK MESLEĞİ 1.1. Adli Kelimesinin Tanımı 012 1.2. Adli Muhasebe Kavramı 012 1.3.

Detaylı

MERSİN TİCARET VE SANAYİ ODASI OCAK 2011

MERSİN TİCARET VE SANAYİ ODASI OCAK 2011 MERSİN TİCARET VE SANAYİ ODASI OCAK 2011 TAŞIT ARAÇ VE PARÇALARI TİCARETİ SEKTÖRÜ MEVCUT DURUMU VE MÜŞTERİ EĞİLİMLERİ TESPİT ÇALIŞMASI TAŞIT ARAÇ VE PARÇALARI TİCARETİ SEKTÖRÜ MEVCUT DURUM ANALİZ SONUÇLARI

Detaylı

ANADOLU ÜNİVERSİTESİ AÇIKÖĞRETİM SİSTEMİNDE SORU YAZARLARININ SORU HAZIRLAMADA KARŞILAŞTIKLARI GÜÇLÜKLER

ANADOLU ÜNİVERSİTESİ AÇIKÖĞRETİM SİSTEMİNDE SORU YAZARLARININ SORU HAZIRLAMADA KARŞILAŞTIKLARI GÜÇLÜKLER ANADOLU ÜNİVERSİTESİ AÇIKÖĞRETİM SİSTEMİNDE SORU YAZARLARININ SORU HAZIRLAMADA KARŞILAŞTIKLARI GÜÇLÜKLER Nejdet KARADAĞ, Anadolu Üniversitesi, nkaradag@anadolu.edu.tr ÖZET Ölçme ve değerlendirme, her türlü

Detaylı

35 Ticari Bankacılık 37 Expat Bankacılık 37 Alternatif Dağıtım Kanalları 37 Kredi Kartları ve POS 38 Rating 40 Creditwest Bank ta 2013 Yılı 41 Mali

35 Ticari Bankacılık 37 Expat Bankacılık 37 Alternatif Dağıtım Kanalları 37 Kredi Kartları ve POS 38 Rating 40 Creditwest Bank ta 2013 Yılı 41 Mali İÇİNDEKİLER 06 Yönetim Kurulu Başkanı nın Mesajı 07 Genel Müdür ün Mesajı 10 Altınbaş Grubu Hakkında 13 Creditwest Bank Hakkında 14 Creditwest Bank ın Vizyonu, Misyonu, Stratejisi ve Temel Değerleri 15

Detaylı

MALİTÜRK DENETİM VE SERBEST MUHASEBECİ MALİ MÜŞAVİRLİK A.Ş.

MALİTÜRK DENETİM VE SERBEST MUHASEBECİ MALİ MÜŞAVİRLİK A.Ş. Misyon ve Vizyonumuz Müşterilerine en yüksek standartlarda kişisel hizmetler sağlamaya adanmış profesyonel kadro ile küresel bir iş ağı oluşturmaktır. Türkiye nin, yakın gelecekte AB ile üyeliğe varabilecek

Detaylı

Üçüncü Taraf Risklerinin Denetimi

Üçüncü Taraf Risklerinin Denetimi Üçüncü Taraf Risklerinin Denetimi «Outsourcing the work but not the risks» XVIII. Türkiye İç Denetim Kongresi 20 Ekim 2014 Pelin Altındal Kıdemli Müdür, CRMA EY Risk Danışmanlık Hizmetleri Ajanda Üçüncü

Detaylı

EPİSTEMOLOJİK İNANÇLAR ÜZERİNE BİR DERLEME

EPİSTEMOLOJİK İNANÇLAR ÜZERİNE BİR DERLEME EPİSTEMOLOJİK İNANÇLAR ÜZERİNE BİR DERLEME Fatih KALECİ 1, Ersen YAZICI 2 1 Konya Necmettin Erbakan Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Matematik Eğitimi 2 Adnan Menderes Üniversitesi, Eğitim Fakültesi,

Detaylı

İŞ GÜVENLİĞİ KÜLTÜRÜ

İŞ GÜVENLİĞİ KÜLTÜRÜ Dr. Salih DURSUN İŞ GÜVENLİĞİ KÜLTÜRÜ KAVRAM MODELLER UYGULAMA Beta Yay n No : 2668 İşletme - Ekonomi : 558 1. Baskı Mart 2012 - İSTANBUL ISBN 978-605 - 377-692 - 5 Copyright Bu kitab n bu bas s n n Türkiye

Detaylı

ÖNSÖZ ---------------------------------------------------------------------------------------- XI

ÖNSÖZ ---------------------------------------------------------------------------------------- XI İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ ---------------------------------------------------------------------------------------- XI GİRİŞ --------------------------------------------------------------------------------------------

Detaylı

TÜRKiYE'DEKi ÖZEL SAGLIK VE SPOR MERKEZLERiNDE ÇALIŞAN PERSONELiN

TÜRKiYE'DEKi ÖZEL SAGLIK VE SPOR MERKEZLERiNDE ÇALIŞAN PERSONELiN Spor Bilimleri Dergisi Hacettepe]. ofsport Sciences 2004 1 15 (3J 125-136 TÜRKiYE'DEKi ÖZEL SAGLIK VE SPOR MERKEZLERiNDE ÇALIŞAN PERSONELiN ış TATMiN SEViYELERi Ünal KARlı, Settar KOÇAK Ortadoğu Teknik

Detaylı

BÖLÜM 5 SONUÇ VE ÖNERİLER. Bu bölümde araştırmanın bulgularına dayalı olarak ulaşılan sonuçlara ve geliştirilen önerilere yer verilmiştir.

BÖLÜM 5 SONUÇ VE ÖNERİLER. Bu bölümde araştırmanın bulgularına dayalı olarak ulaşılan sonuçlara ve geliştirilen önerilere yer verilmiştir. BÖLÜM 5 SONUÇ VE ÖNERİLER Bu bölümde araştırmanın bulgularına dayalı olarak ulaşılan sonuçlara ve geliştirilen önerilere yer verilmiştir. 1.1. Sonuçlar Araştırmada toplanan verilerin analizi ile elde edilen

Detaylı

DENETİMDE HATA VE HİLELER: ÇORUM SAHASINDA BİR ARAŞTIRMA

DENETİMDE HATA VE HİLELER: ÇORUM SAHASINDA BİR ARAŞTIRMA T.C. Hitit Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü İşletme Anabilim Dalı DENETİMDE HATA VE HİLELER: ÇORUM SAHASINDA BİR ARAŞTIRMA Harun KISACIK Yüksek Lisans Tezi Çorum 2013 DENETİMDE HATA VE HİLELER:

Detaylı

TÜRK PERAKENDE SEKTÖRÜ VE BEKLENTİLERİMİZ

TÜRK PERAKENDE SEKTÖRÜ VE BEKLENTİLERİMİZ TÜRK PERAKENDE SEKTÖRÜ VE BEKLENTİLERİMİZ Türkiye de perakende sektörü, 300 milyar dolara ulaşan büyüklüğü, 365 bin mağaza sayısı ve 2009-2013 yılları arasında yıllık bileşik %7 büyüme ile öne çıkan sektörler

Detaylı

Bilmek Bizler uzmanız. Müşterilerimizi, şirketlerini, adaylarımızı ve işimizi biliriz. Bizim işimizde detaylar çoğu zaman çok önemlidir.

Bilmek Bizler uzmanız. Müşterilerimizi, şirketlerini, adaylarımızı ve işimizi biliriz. Bizim işimizde detaylar çoğu zaman çok önemlidir. Randstad Group İlkesi Başlık Business Principles (Randstad iş ilkeleri) Yürürlük Tarihi 27-11 -2009 Birim Grup Hukuk Belge No BP_version1_27112009 Randstad, çalışma dünyasını şekillendirmek isteyen bir

Detaylı

FEN VE TEKNOLOJİ ÖĞRETMENLERİNİN KİŞİLERARASI ÖZYETERLİK İNANÇLARININ BAZI DEĞİŞKENLER AÇISINDAN İNCELENMESİ

FEN VE TEKNOLOJİ ÖĞRETMENLERİNİN KİŞİLERARASI ÖZYETERLİK İNANÇLARININ BAZI DEĞİŞKENLER AÇISINDAN İNCELENMESİ FEN VE TEKNOLOJİ ÖĞRETMENLERİNİN KİŞİLERARASI ÖZYETERLİK İNANÇLARININ BAZI DEĞİŞKENLER AÇISINDAN İNCELENMESİ AN INVESTIGATION OF SCIENCE TEACHERS INTERPERSONAL SELF-EFFICACY BELIEFS IN TERMS OF SOME VARIABLES

Detaylı

Sosyal Bilimler İçin Veri Analizi El Kitabı

Sosyal Bilimler İçin Veri Analizi El Kitabı 292 Dicle Üniversitesi Ziya Gökalp Eğitim Fakültesi Dergisi, 18 (2012) 292-297 KİTAP İNCELEMESİ Sosyal Bilimler İçin Veri Analizi El Kitabı Editör Doç. Dr. Şener BÜYÜKÖZTÜRK Dilek SEZGİN MEMNUN 1 Bu çalışmada,

Detaylı

PSİKOLOJİK YILDIRMANIN ÖNCÜLLERİ VE SONUÇLARI: HACETTEPE ÜNİVERSİTESİ ÖRNEĞİ. Hacettepe Üniversitesi Psikometri Araştırma ve Uygulama Merkezi HÜPAM

PSİKOLOJİK YILDIRMANIN ÖNCÜLLERİ VE SONUÇLARI: HACETTEPE ÜNİVERSİTESİ ÖRNEĞİ. Hacettepe Üniversitesi Psikometri Araştırma ve Uygulama Merkezi HÜPAM PSİKOLOJİK YILDIRMANIN ÖNCÜLLERİ VE SONUÇLARI: HACETTEPE ÜNİVERSİTESİ ÖRNEĞİ Hacettepe Üniversitesi Psikometri Araştırma ve Uygulama Merkezi HÜPAM PROJENİN AMACI Bu projenin temel amacı Hacettepe Üniversitesi

Detaylı

01.02.2013. Statistical Package for the Social Sciences

01.02.2013. Statistical Package for the Social Sciences Hipotezlerin test edilip onaylanması için çeşitli istatistiksel testler kullanılmaktadır. Fakat... Her istatistik teknik her tür analize elverişli değildir. Modele veya hipoteze uygun test istatistiği

Detaylı

BĠYOLOJĠ EĞĠTĠMĠ LĠSANSÜSTÜ ÖĞRENCĠLERĠNĠN LĠSANSÜSTÜ YETERLĠKLERĠNE ĠLĠġKĠN GÖRÜġLERĠ

BĠYOLOJĠ EĞĠTĠMĠ LĠSANSÜSTÜ ÖĞRENCĠLERĠNĠN LĠSANSÜSTÜ YETERLĠKLERĠNE ĠLĠġKĠN GÖRÜġLERĠ 359 BĠYOLOJĠ EĞĠTĠMĠ LĠSANSÜSTÜ ÖĞRENCĠLERĠNĠN LĠSANSÜSTÜ YETERLĠKLERĠNE ĠLĠġKĠN GÖRÜġLERĠ Osman ÇİMEN, Gazi Üniversitesi, Biyoloji Eğitimi Anabilim Dalı, Ankara, osman.cimen@gmail.com Gonca ÇİMEN, Milli

Detaylı

MEHMET ŞİRİN DENETİM STANDARTLARI DAİRESİ BAŞKANI

MEHMET ŞİRİN DENETİM STANDARTLARI DAİRESİ BAŞKANI MEHMET ŞİRİN DENETİM STANDARTLARI DAİRESİ BAŞKANI Bağımsız Denetim Standartları 1. Kilit Terimlerin Belirlenmesi 2. Metnin Çevrilmesi 3. İlk Uzman Kontrolü 4. Çapraz Kontrol İkinci Uzman Kontrolü 5. Metnin

Detaylı

Antalya, 2015 FEP. Katılımcı Anket. Sonuçları

Antalya, 2015 FEP. Katılımcı Anket. Sonuçları FEP Katılımcı Anket Sonuçları Antalya, 2015 w Türkiye Bağımlılıkla Mücadele Eğitim Programı (TBM) Formatör Eğitim Programı (FEP) Uygulama Değerlendirme Raporu (Yönetici Özeti) Antalya da 10.11.2014 ile

Detaylı

Pazarlama Araştırması Grup Projeleri

Pazarlama Araştırması Grup Projeleri Pazarlama Araştırması Grup Projeleri Projeler kapsamında öğrencilerden derlediğiniz 'Teknoloji Kullanım Anketi' verilerini kullanarak aşağıda istenilen testleri SPSS programını kullanarak gerçekleştiriniz.

Detaylı

Sınavlı ve Sınavsız Geçiş İçin Akademik Bir Karşılaştırma

Sınavlı ve Sınavsız Geçiş İçin Akademik Bir Karşılaştırma Sınavlı ve Sınavsız Geçiş İçin Akademik Bir Karşılaştırma Öğr. Gör. Kenan KARAGÜL, Öğr. Gör. Nigar KARAGÜL, Murat DOĞAN 3 Pamukkale Üniversitesi, Honaz Meslek Yüksek Okulu, Lojistik Programı, kkaragul@pau.edu.tr

Detaylı

TÜRKİYE İstanbul Valiliği İstanbul İl Özel İdaresi Genel Sekreterliği. İstanbul Deprem Riskini Azaltma ve Acil Durum Hazırlık Projesi

TÜRKİYE İstanbul Valiliği İstanbul İl Özel İdaresi Genel Sekreterliği. İstanbul Deprem Riskini Azaltma ve Acil Durum Hazırlık Projesi TÜRKİYE İstanbul Valiliği İstanbul İl Özel İdaresi Genel Sekreterliği İstanbul Deprem Riskini Azaltma ve Acil Durum Hazırlık Projesi İstanbul Proje Koordinasyon Bürosunda (İPKB) Çalıştırılmak Üzere ELEMAN

Detaylı

Katılımcının Yaşı n % 21-30 114 21.6 31-40 152 28.8 41-50 208 39.5 51+ 53 10.1 TOPLAM 527 100.0

Katılımcının Yaşı n % 21-30 114 21.6 31-40 152 28.8 41-50 208 39.5 51+ 53 10.1 TOPLAM 527 100.0 12 Eczacı Profili-1998-2007 II. 1998 ARAŞTIRMASI BULGULARI ll.l.toplumsal VE EKONOMİK ÖZELLİKLER Katılımcının Yaşı n % 21-30 114 21.6 31-40 152 28.8 41-50 208 39.5 51+ 53 10.1 TOPLAM 527 100.0 Tabloda

Detaylı

1. Genel Olarak Mikro Kredi 2. Türkiye de Mikro Kredi Uygulayıcıları 3. Literatür İncelemesi 4. Çalışmanın Amacı 5. Çalışmanın Kapsamı 6.

1. Genel Olarak Mikro Kredi 2. Türkiye de Mikro Kredi Uygulayıcıları 3. Literatür İncelemesi 4. Çalışmanın Amacı 5. Çalışmanın Kapsamı 6. 1. Genel Olarak Mikro Kredi 2. Türkiye de Mikro Kredi Uygulayıcıları 3. Literatür İncelemesi 4. Çalışmanın Amacı 5. Çalışmanın Kapsamı 6. Çalışmanın Kısıtları 7. Araştırma Metodolojisi 8. Kullanılan Değişkenler

Detaylı

Amerikan Vadeli Kontratları Temel/Teknik Görünüm

Amerikan Vadeli Kontratları Temel/Teknik Görünüm 29 ARALIK 2014 Amerikan Vadeli Kontratları Temel/Teknik Görünüm 17 Aralık ta yapılan FED toplantısının ardından yükselişe geçen Amerikan hisse senedi piyasası geçtiğimiz hafta FED Toplantı sonucunun etkilerini

Detaylı

SINIF ÖĞRETMENLİĞİ BÖLÜMÜ ÖĞRENCİLERİNİN MATEMATİĞE YÖNELİK TUTUMLARININ ÇEŞİTLİ DEĞİŞKENLERE GÖRE İNCELENMESİ

SINIF ÖĞRETMENLİĞİ BÖLÜMÜ ÖĞRENCİLERİNİN MATEMATİĞE YÖNELİK TUTUMLARININ ÇEŞİTLİ DEĞİŞKENLERE GÖRE İNCELENMESİ Ekim 2005 Cilt:13 No:2 Kastamonu Eğitim Dergisi 427-436 SINIF ÖĞRETMENLİĞİ BÖLÜMÜ ÖĞRENCİLERİNİN MATEMATİĞE YÖNELİK TUTUMLARININ ÇEŞİTLİ DEĞİŞKENLERE GÖRE İNCELENMESİ Halil Coşkun ÇELİK, Recep BİNDAK Dicle

Detaylı

Beden eğitimi ve spor eğitimi veren yükseköğretim kurumlarının istihdam durumlarına yönelik. öğrenci görüşleri

Beden eğitimi ve spor eğitimi veren yükseköğretim kurumlarının istihdam durumlarına yönelik. öğrenci görüşleri Cilt:5 Sayı:1 Yıl:2008 Beden eğitimi ve spor eğitimi veren yükseköğretim kurumlarının istihdam durumlarına yönelik öğrenci görüşleri Süleyman Murat YILDIZ* Selçuk ÖZDAĞ** Özet Beden eğitimi ve spor eğitimi

Detaylı

Suistimal Riski ve Analitik Yaklaşımlar

Suistimal Riski ve Analitik Yaklaşımlar Suistimal Riski ve Analitik Yaklaşımlar Gül Saraçoğlu Ali Tuncel 2013, İstanbul 1 Gündem Suistimal Suistimal İstatistikleri Suistimal Riskinin Yönetilmesi Suistimal Tespitinde Analitik Yaklaşımlar 2 Suistimal

Detaylı

Müzakere Becerileri ile Satış Performansını Geliştirmek

Müzakere Becerileri ile Satış Performansını Geliştirmek Müzakere Becerileri ile Satış Performansını Geliştirmek Wilson Learning in yaptığı araştırma, Evet e Doğru Müzakere eğitiminin satış performansı üzerindeki etkisini değerlendirmek üzere geliştirilmiştir.

Detaylı

İşletme (Türkçe) - 1. yarıyıl. Academic and Social Orientation Hukukun Temelleri Fundamentals of Law TR

İşletme (Türkçe) - 1. yarıyıl. Academic and Social Orientation Hukukun Temelleri Fundamentals of Law TR - - - - - Bölüm Seçin - - - - - Gönder İşletme (Türkçe) - 1. yarıyıl 141000000001101 Akademik ve Sosyal Oryantasyon Academic and Social Orientation 1 0 0 1 0 1 TR 380000000001101 Hukukun leri Fundamentals

Detaylı

Kurumsal Sorumluluk Tedarikçi Öz Değerlendirme. V 1.4 Kasım 2009. Siemens 2009, All Rights reserved.

Kurumsal Sorumluluk Tedarikçi Öz Değerlendirme. V 1.4 Kasım 2009. Siemens 2009, All Rights reserved. Kurumsal Sorumluluk Tedarikçi Öz Değerlendirme V 1.4 Kasım 2009 Siemens 2009, All Rights reserved. Münih, Kasım 2009 Sayın Ortaklarımız, Siemens, her türlü ekonomik büyümeyi destekleme faaliyetinde yüksek

Detaylı

KAMU PERSONELÝ SEÇME SINAVI PUANLARI ÝLE LÝSANS DÝPLOMA NOTU ARASINDAKÝ ÝLÝÞKÝLERÝN ÇEÞÝTLÝ DEÐÝÞKENLERE GÖRE ÝNCELENMESÝ *

KAMU PERSONELÝ SEÇME SINAVI PUANLARI ÝLE LÝSANS DÝPLOMA NOTU ARASINDAKÝ ÝLÝÞKÝLERÝN ÇEÞÝTLÝ DEÐÝÞKENLERE GÖRE ÝNCELENMESÝ * Abant Ýzzet Baysal Üniversitesi Eðitim Fakültesi Dergisi Cilt: 8, Sayý: 1, Yýl: 8, Haziran 2008 KAMU PERSONELÝ SEÇME SINAVI PUANLARI ÝLE LÝSANS DÝPLOMA NOTU ARASINDAKÝ ÝLÝÞKÝLERÝN ÇEÞÝTLÝ DEÐÝÞKENLERE

Detaylı

ULUDAĞ ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM FAKÜLTESİ BEDEN EĞİTİMİ ve SPOR BÖLÜMÜ ÖĞRENCİLERİNİN ÖSS ve ÖZEL YETENEK SINAVI PUANLARINA GÖRE GENEL AKADEMİK BAŞARILARI

ULUDAĞ ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM FAKÜLTESİ BEDEN EĞİTİMİ ve SPOR BÖLÜMÜ ÖĞRENCİLERİNİN ÖSS ve ÖZEL YETENEK SINAVI PUANLARINA GÖRE GENEL AKADEMİK BAŞARILARI Uludağ Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi Cilt: XVII, Sayı: 1, 2003 ULUDAĞ ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM FAKÜLTESİ BEDEN EĞİTİMİ ve SPOR BÖLÜMÜ ÖĞRENCİLERİNİN ÖSS ve ÖZEL YETENEK SINAVI PUANLARINA GÖRE GENEL

Detaylı

ARAŞTIRMA YÖNTEM VE TEKNİKLERİ

ARAŞTIRMA YÖNTEM VE TEKNİKLERİ Araştırma Yöntem ve Teknikleri Eğitim Yönetimi Teftişi Planlaması ve Ekonomisi Tezsiz Yüksek Lisans Programı ARAŞTIRMA YÖNTEM VE TEKNİKLERİ 1 Araştırma Yöntem ve Teknikleri İçindekiler 1.1. DERSİN AMACI...

Detaylı

ÖĞRETMEN YETERLİKLERİ VE İLKÖĞRETİM PROGRAMLARINA İLİŞKİN ALGI DEĞİŞİMİ ARAŞTIRMASI

ÖĞRETMEN YETERLİKLERİ VE İLKÖĞRETİM PROGRAMLARINA İLİŞKİN ALGI DEĞİŞİMİ ARAŞTIRMASI ÖĞRETMEN YETERLİKLERİ VE İLKÖĞRETİM PROGRAMLARINA İLİŞKİN ALGI DEĞİŞİMİ ARAŞTIRMASI İnsan Kaynaklarının Geliştirilmesi Operasyonel Programı kapsamında AB tarafından finanse edilen ve Hayat Boyu Öğrenmenin

Detaylı

Müşteri Sadakat Kartlarınız Fraud Kanalınız Olabilir mi?

Müşteri Sadakat Kartlarınız Fraud Kanalınız Olabilir mi? Müşteri Sadakat Kartlarınız Fraud Kanalınız Neden Müşteri Sadakat Kartı? Müşteriyi tanımak, müşterilerin alışveriş alışkanlıklarını analiz edebilmek, müşteri odaklı pazarlama stratejileri geliştirebilmek,

Detaylı

ENDÜSTRİDE İSTİHDAMA GÖRE BRANŞLARIN ÖNEMİ VE MESLEKİ EĞİTİM AÇISINDAN DEĞERLENDİRİLMESİ

ENDÜSTRİDE İSTİHDAMA GÖRE BRANŞLARIN ÖNEMİ VE MESLEKİ EĞİTİM AÇISINDAN DEĞERLENDİRİLMESİ ENDÜSTRİDE İSTİHDAMA GÖRE BRANŞLARIN ÖNEMİ VE MESLEKİ EĞİTİM AÇISINDAN DEĞERLENDİRİLMESİ Yrd. Doç. Dr. İbrahim Aydın İbrahim.aydin@cbu.edu.tr Öğr. Gör. H. Zeki Diril hzekidiril@gmail.com Öğr. Gör. Meryem

Detaylı

KONUT SEKTÖRÜNÜN VERGİ YÜKÜ VE ÖNERİLER 07.05.2013

KONUT SEKTÖRÜNÜN VERGİ YÜKÜ VE ÖNERİLER 07.05.2013 KONUT SEKTÖRÜNÜN VERGİ YÜKÜ VE ÖNERİLER 07.05.2013 A) ÖRNEK BİR KONUT PROJESİ BAZINDA VERGİ YÜKÜ Aşağıdaki çalışmada, örnek olarak 100 konutluk bir gayrimenkul projesi belirli varsayımlarla ele alınarak,

Detaylı

İlk Defa Muhasebe Dersi Alan Öğrencilerin Derse Yönelik Algılamaları Üzerine Bir Alan Araştırması:

İlk Defa Muhasebe Dersi Alan Öğrencilerin Derse Yönelik Algılamaları Üzerine Bir Alan Araştırması: İlk Defa Muhasebe Dersi Alan Öğrencilerin Derse Yönelik Algılamaları Üzerine Bir Alan Araştırması: Karadeniz Teknik Üniversitesi Örneği Yrd. Doç. Dr. Uğur Kaya Karadeniz Teknik Üniversitesi, İİBF. Özet

Detaylı

İLKÖĞRETİM 8.SINIF ÖĞRENCİLERİNİN HAVA KİRLİLİĞİ KONUSUNDAKİ BİLGİ DÜZEYLERİNİN İNCELENMESİ

İLKÖĞRETİM 8.SINIF ÖĞRENCİLERİNİN HAVA KİRLİLİĞİ KONUSUNDAKİ BİLGİ DÜZEYLERİNİN İNCELENMESİ İLKÖĞRETİM 8.SINIF ÖĞRENCİLERİNİN HAVA KİRLİLİĞİ KONUSUNDAKİ BİLGİ DÜZEYLERİNİN İNCELENMESİ Geleceğimizi tehdit eden çevre problemlerinin özellikle çocuklara erken yaşlarda verilmesi ve böylece çevre duyarlılığı,

Detaylı

HİLE DENETİMİ METODOLOJİ ve RAPORLAMA

HİLE DENETİMİ METODOLOJİ ve RAPORLAMA HİLE DENETİMİ METODOLOJİ ve RAPORLAMA Hile Teorisi ve Hile Denetimi Hile Türleri, Belirtileri ve İç Kontrol Önlemleri Hile Riski Değerleme Hile Denetimi Planı Hile Denetimi Programı Hile Denetiminde Bir

Detaylı

DENETİM KOÇLUĞU EĞİTİM SERİSİ

DENETİM KOÇLUĞU EĞİTİM SERİSİ DENETİM KOÇLUĞU EĞİTİM SERİSİ Sayın İlgili: İç denetim teknik bir uzmanlık alanı olmanın ötesinde çok temel bir yönetim aracıdır. Yönetim sürecinin temel bir unsuru olan kontrol ve izleme rolü iç denetim

Detaylı

İç Denetim: Kurumsal Yönetimin Güvencesi

İç Denetim: Kurumsal Yönetimin Güvencesi İç Denetim: Kurumsal Yönetimin Güvencesi Özlem Aykaç, CIA, CCSA Türkiye İç Denetim Enstitüsü (TİDE) Başkanı Coca-Cola İçecek A.Ş. İç Denetim Direktörü Sunum Planı Türkiye İç Denetim Enstitüsü (TİDE) Yönetim

Detaylı

REKABET KURUMU REKABET RAPORU ÖZETİ Ahmet ÇELİK

REKABET KURUMU REKABET RAPORU ÖZETİ Ahmet ÇELİK GİRİŞ Rekabet Kurumu tarafından 2011 yılından itibaren yayımlanan Rekabet Raporu'nun bu yılki teması "Rekabet Hukuku ve KOBİ'ler" olarak belirlenmiştir. 2014 Rekabet Raporu'nda yalnızca rekabet hukuku

Detaylı

Sayı: 2012-35 / 13 Aralık 2012 EKONOMİ NOTLARI. Akım Verilerle Tüketici Kredileri Defne Mutluer Kurul

Sayı: 2012-35 / 13 Aralık 2012 EKONOMİ NOTLARI. Akım Verilerle Tüketici Kredileri Defne Mutluer Kurul Sayı: 212-3 / 13 Aralık 212 EKONOMİ NOTLARI Akım Verilerle Tüketici Kredileri Defne Mutluer Kurul Özet: Akım kredi verileri, kredilerin dönemsel dinamiklerini daha net ortaya koyabilmektedir. Bu doğrultuda,

Detaylı

«İdealler ve Gerçekler» Araştırması

«İdealler ve Gerçekler» Araştırması «İdealler ve Gerçekler» Araştırması 12 Haziran 2014 GfK 2012 Etik Zirvesi 12 Haziran, 2014 1 Araştırmanın amacı İş dünyası temsilcileri nezdinde «etik» ve «itibar» konularında İDEALLER VE GERÇEKLER arasındaki

Detaylı

KAMU İÇ KONTROL STANDARTLARI UYUM EYLEM PLANI REHBERİ. Ramazan ŞENER Mali Hizmetler Uzmanı. 1.Giriş

KAMU İÇ KONTROL STANDARTLARI UYUM EYLEM PLANI REHBERİ. Ramazan ŞENER Mali Hizmetler Uzmanı. 1.Giriş KAMU İÇ KONTROL STANDARTLARI UYUM EYLEM PLANI REHBERİ 1.Giriş Ramazan ŞENER Mali Hizmetler Uzmanı Kamu idarelerinin mali yönetimini düzenleyen 5018 sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanunu 10.12.2003

Detaylı

AVRUPA BİRLİĞİ BAKANLIĞI

AVRUPA BİRLİĞİ BAKANLIĞI AVRUPA BİRLİĞİ BAKANLIĞI AVRUPA BİRLİĞİ ve KADIN Avrupa Birliği Bakanlığı Sunum İçeriği AB nin kadın-erkek eşitliği ile ilgili temel ilkeleri AB nin kadın istihdamı hedefi AB de toplumsal cinsiyete duyarlı

Detaylı

BÜRO, MUHASEBE VE BİLGİ İŞLEM MAKİNELERİ İMALATI Hazırlayan M. Emin KARACA Kıdemli Uzman

BÜRO, MUHASEBE VE BİLGİ İŞLEM MAKİNELERİ İMALATI Hazırlayan M. Emin KARACA Kıdemli Uzman BÜRO, MUHASEBE VE BİLGİ İŞLEM MAKİNELERİ İMALATI Hazırlayan M. Emin KARACA Kıdemli Uzman 516 1. SEKTÖRÜN TANIMI Büro, muhasebe ve bilgi işlem makineleri imalatı ISIC Revize 3 ve NACE Revize 1 sınıflandırmasına

Detaylı

ERZİNCAN ÜNİVERSİTESİ

ERZİNCAN ÜNİVERSİTESİ ERZİNCAN ÜNİVERSİTESİ SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ I.SINIF II.YARIYIL DOKTORA İŞLETME ANABİLİM DALI DERS TANITIM FORMU Dersin Kodu ve Adı: Uygulamalı Finansal Araştırmalar Bölüm / Anabilim Dalı: İşletme Yarıyıl

Detaylı

MESLEKİ EĞİTİM İŞSİZLİĞE ÇÖZÜM OLABİLİR Mİ?

MESLEKİ EĞİTİM İŞSİZLİĞE ÇÖZÜM OLABİLİR Mİ? MESLEKİ EĞİTİM İŞSİZLİĞE ÇÖZÜM OLABİLİR Mİ? ÖĞRENCİ RAPORU TR-51-12-2012-R3 OSTİM MESLEKİ EĞİTİM MERKEZİ "Bu proje T.C. Başbakanlık DPT AB Eğitim ve Gençlik Programları Merkezi Başkanlığı (http://www.ua.gov.tr)

Detaylı

İşletme Öğrencilerinin Etik Algıları Üzerine Ampirik Bir Çalışma

İşletme Öğrencilerinin Etik Algıları Üzerine Ampirik Bir Çalışma İşletme Öğrencilerinin Etik Algıları Üzerine Ampirik Bir Çalışma Recai Coşkun * Osman Karamustafa ** Bu çalışma, işletme öğrencilerinin, verilen bazı rol ve durumlarda nasıl bir etik tavır sergilediklerini

Detaylı

Hemşirelerin Hasta Hakları Konusunda Bilgi Düzeylerinin Değerlendirilmesi

Hemşirelerin Hasta Hakları Konusunda Bilgi Düzeylerinin Değerlendirilmesi Sağlık Akademisyenleri Dergisi 2014; 1(2):141-145 ISSN: 2148-7472 ARAŞTIRMA / RESEARCH ARTICLE Hemşirelerin Hasta Hakları Konusunda Bilgi Düzeylerinin Değerlendirilmesi Assessıng Nurses Level of Knowledge

Detaylı

BÖLÜM 5 SONUÇ VE ÖNERİLER. Bu bölümde araştırmanın bulgularına dayalı olarak ulaşılan sonuçlara ve geliştirilen önerilere yer verilmiştir.

BÖLÜM 5 SONUÇ VE ÖNERİLER. Bu bölümde araştırmanın bulgularına dayalı olarak ulaşılan sonuçlara ve geliştirilen önerilere yer verilmiştir. BÖLÜM 5 SONUÇ VE ÖNERİLER Bu bölümde araştırmanın bulgularına dayalı olarak ulaşılan sonuçlara ve geliştirilen önerilere yer verilmiştir. 1.1.Sonuçlar Öğretmenlerin eleştirel düşünme becerisini öğrencilere

Detaylı

ŞİRKETLERDE İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİNE YAPILAN YATIRIMLARIN GERİ DÖNÜŞÜ

ŞİRKETLERDE İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİNE YAPILAN YATIRIMLARIN GERİ DÖNÜŞÜ ŞİRKETLERDE İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİNE YAPILAN YATIRIMLARIN GERİ DÖNÜŞÜ A. İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİNDE HEDEF 1. İş sağlığı ve güvenliği (İSG) programlarının amacı, çalışanların maddi ve manevi yararı için

Detaylı

İİBF ÖĞRENCİLERİ İÇİN FİNANS DÜNYASINDA YOLCULUK Finansal Denetim

İİBF ÖĞRENCİLERİ İÇİN FİNANS DÜNYASINDA YOLCULUK Finansal Denetim 9. İZMİR İKTİSAT GÜNLERİ 10 Nisan 2014 İİBF ÖĞRENCİLERİ İÇİN FİNANS DÜNYASINDA YOLCULUK Finansal Denetim Doç. Dr. Fatma TEKTÜFEKÇİ ŞENÇİÇEK Dokuz Eylül Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi

Detaylı

İNGİLİZCE İŞLETME ANABİLİM DALI YÖNETİCİLER İÇİN İŞLETME YÖNETİMİ 2014-2015 GÜZ YARIYILI TEZSİZ YÜKSEK LİSANS PROGRAMI DERS GÖREVLENDİRMELERİ

İNGİLİZCE İŞLETME ANABİLİM DALI YÖNETİCİLER İÇİN İŞLETME YÖNETİMİ 2014-2015 GÜZ YARIYILI TEZSİZ YÜKSEK LİSANS PROGRAMI DERS GÖREVLENDİRMELERİ YÖNETİCİLER İÇİN İŞLETME YÖNETİMİ 2014-2015 GÜZ YARIYILI TEZSİZ YÜKSEK LİSANS PROGRAMI Dersin Adı Öğretim Üyesi Gün ve Saat Derslik Kadrosunu Bulunduğu Birim 1.Dönem MBA 7027 Research Methods and Statistics

Detaylı

BİLGİSAYAR DESTEKLİ DENETİM TEKNİKLERİ VE VERİ ANALİZİ İLE DENETİM VE HİLE İNCELEMESİ UZMANLIĞI

BİLGİSAYAR DESTEKLİ DENETİM TEKNİKLERİ VE VERİ ANALİZİ İLE DENETİM VE HİLE İNCELEMESİ UZMANLIĞI ANALİZİ İLE DENETİM VE HİLE İNCELEMESİ UZMANLIĞI İSMMMO AKADEMİ BAŞKANI NDAN İSMMMO Akademisi uzmanlaşma programları kapsamında, daha önce hiç gerçekleşmemiş bir program daha sunuluyor. 20. YY. ın en önemli

Detaylı

Merkez Bankası 1998 Yılı İlk Üç Aylık Para Programı Gerçekleşmesi ve İkinci Üç Aylık Para Programı Uygulaması

Merkez Bankası 1998 Yılı İlk Üç Aylık Para Programı Gerçekleşmesi ve İkinci Üç Aylık Para Programı Uygulaması Merkez Bankası 1998 Yılı İlk Üç Aylık Para Programı Gerçekleşmesi ve İkinci Üç Aylık Para Programı Uygulaması Gazi Erçel Başkan Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası 1 Nisan 1998 Ankara I. Giriş Ocak ayı başında

Detaylı

Evren (Popülasyon) Araştırma kapsamına giren tüm elemanların oluşturduğu grup. Araştırma sonuçlarının genelleneceği grup

Evren (Popülasyon) Araştırma kapsamına giren tüm elemanların oluşturduğu grup. Araştırma sonuçlarının genelleneceği grup Evren (Popülasyon) Araştırma kapsamına giren tüm elemanların oluşturduğu grup Araştırma sonuçlarının genelleneceği grup Evrendeğer (Parametre): Değişkenlerin evrendeki değerleri µ : Evren Ortalaması σ

Detaylı

GRAFİKLERLE FEDERAL ALMANYA EKONOMİSİNİN GÖRÜNÜMÜ

GRAFİKLERLE FEDERAL ALMANYA EKONOMİSİNİN GÖRÜNÜMÜ GRAFİKLERLE FEDERAL ALMANYA EKONOMİSİNİN GÖRÜNÜMÜ Hazırlayan: Fethi SAYGIN Mart 2014 Kaynak :DESTATIS (Alman İstatistik Enstitüsü) GENEL DEĞERLENDİRME Ekonomi piyasalarındaki durgunluk ve sorunlara rağmen,

Detaylı

ÖZGEÇMİŞ. GAÜ İşletme ve Ekonomi Fakültesi, Ekonomi Bölüm Başkanı

ÖZGEÇMİŞ. GAÜ İşletme ve Ekonomi Fakültesi, Ekonomi Bölüm Başkanı ÖZGEÇMİŞ 1. Adı Soyadı: Hüda Hüdaverdi 2. Doğum Tarihi: 19 Ağustos 1964 3. Ünvanı: Yrd. Doç. Dr., GAÜ İşletme ve Ekonomi Fakültesi, Ekonomi Bölüm Başkanı 4. Öğrenim Durumu: Derece Alan Üniversite Yıl Lisans

Detaylı

Tablo-1 %100 İNGİLİZCE İŞLETME BÖLÜMÜ - 8 YARIYILLIK LİSANS MÜFREDATI

Tablo-1 %100 İNGİLİZCE İŞLETME BÖLÜMÜ - 8 YARIYILLIK LİSANS MÜFREDATI Tablo-1 %100 İNGİLİZCE İŞLETME BÖLÜMÜ - 8 YARIYILLIK LİSANS MÜFREDATI GEDİZ ÜNİVERSİTESİ İKTİSADİ VE İDARİ BİLİMLER FAKÜLTESİ YARIYILI: I FIRST SEMESTER ATA 101*** Atatürk İlkeleri ve İnkılâp Tarihi I

Detaylı

KRİMİNOLOJİ -I- 17 Aralık 2015 Kriminolojide Araştırma Teknikleri. Yrd.Doç.Dr. Tuba TOPÇUOĞLU tuba.topcuoglu@gmail.com

KRİMİNOLOJİ -I- 17 Aralık 2015 Kriminolojide Araştırma Teknikleri. Yrd.Doç.Dr. Tuba TOPÇUOĞLU tuba.topcuoglu@gmail.com KRİMİNOLOJİ -I- Yrd.Doç.Dr. Tuba TOPÇUOĞLU tuba.topcuoglu@gmail.com 17 Aralık 2015 Kriminolojide Araştırma Teknikleri İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ HUKUK FAKÜLTESİ SUÇUN ÖLÇÜMÜNDE KAYNAKLAR Resmi suç istatistikleri:

Detaylı

KOBİ'lerde Sözleşme ve Risk Yönetimi. Almanca-Türkçe Anket. Marmara Üniversitesi İstanbul / SRH Hochschule Berlin

KOBİ'lerde Sözleşme ve Risk Yönetimi. Almanca-Türkçe Anket. Marmara Üniversitesi İstanbul / SRH Hochschule Berlin KOBİ'lerde Sözleşme ve Risk Yönetimi Almanca-Türkçe Anket Marmara Üniversitesi İstanbul / SRH Hochschule Berlin A. Genel Sorular Hakkınızda; 1. Şirket bünyesindeki göreviniz nedir? (Birden fazla cevap

Detaylı

RAKAMLARLA KONYA İSTİHDAMI FEYZULLAH ALTAY

RAKAMLARLA KONYA İSTİHDAMI FEYZULLAH ALTAY Bugün, yükselen ekonomisi ve gelişmekte olan performansıyla ülkesi için önemli bir katma değer oluşturan sayılı merkezlerden birisidir. Gelişmekte olan ekonomisine paralel olarak birçok sektörde yeni iş

Detaylı

MYO-ÖS 2010- Ulusal Meslek Yüksekokulları Öğrenci Sempozyumu 21-22 EKĐM 2010-DÜZCE

MYO-ÖS 2010- Ulusal Meslek Yüksekokulları Öğrenci Sempozyumu 21-22 EKĐM 2010-DÜZCE MYO-ÖS 2010- Ulusal Meslek Yüksekokulları Öğrenci Sempozyumu 21-22 EKĐM 2010-DÜZCE MESLEK YÜKSEKOKULU ÖĞRENCİLERİNİN YAŞAM GİDERLERİNİN ERKEK ÖĞRENCİ DEĞİŞKENİNE GÖRE İNCELENMESİ, DÜZCE MYO ÖRNEĞİ Yrd.

Detaylı

DERS BİLGİLERİ. Ders Adı Kodu Yarıyıl T+U Saat İŞL YL 501

DERS BİLGİLERİ. Ders Adı Kodu Yarıyıl T+U Saat İŞL YL 501 Müfredat I. Yarıyıl Bilimsel Araştırma Yöntemleri Ders Adı Kodu Yarıyıl T+U Saat İŞL YL 501 Kredi AKTS Güz 3 3 6 Dili Seviyesi Yüksek Lisans Türü Zorunlu Amacı Öğrencilerin bilim ve bilim felsefesi konusunda

Detaylı

Banka Kredileri ve Büyüme İlişkisi

Banka Kredileri ve Büyüme İlişkisi Banka Kredileri ve Büyüme İlişkisi Cahit YILMAZ Kültür Üniversitesi, İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi İstanbul c.yilmaz@iku.edu.tr Key words:kredi,büyüme. Özet Banka kredileri ile ekonomik büyüme arasında

Detaylı

Ders Programı Sağlık Yönetimi Bölümü

Ders Programı Sağlık Yönetimi Bölümü Ders Programı Sağlık Yönetimi Bölümü BİRİNCİ YIL 1. Dönem (Güz) 2. Dönem (Bahar) Dersin Adı T U Kredi Dersin Adı T U Kredi Akademik ve Sosyal Oryantasyon 1 0 1 Toplum ve Sağlık 0 Yönetim ve Organizasyon

Detaylı

Denetim Vergi Müşavirliği Muhasebe Hizmetleri Kurumsal Danışmanlık. Sorumluluğunun farkında

Denetim Vergi Müşavirliği Muhasebe Hizmetleri Kurumsal Danışmanlık. Sorumluluğunun farkında AKAT Denetim Vergi Müşavirliği Muhasebe Hizmetleri Kurumsal Danışmanlık Sorumluluğunun farkında Denetim Kurumsal Danışmanlık ve Raporlama Muhasebe Hizmetleri Vergi Müşavirliği Bireysel Vergi ve Muhasebe

Detaylı

Kayıtdışı İstihdama Dair Yanıtlanmayı Bekleyen Bazı Sorular

Kayıtdışı İstihdama Dair Yanıtlanmayı Bekleyen Bazı Sorular PLATFORM NOTU'15 / P-3 Yayınlanma Tarihi: 05.02.2015 * Kayıtdışı İstihdama Dair Yanıtlanmayı Bekleyen Bazı Sorular Cem Başlevent 1 YÖNETİCİ ÖZETİ Son yıllarda yaşanan olumlu gelişmelere rağmen, kayıtdışı

Detaylı

Bilgisayar Öğretmen Adaylarının Bilgisayar Destekli Eğitime Yönelik Tutumları *

Bilgisayar Öğretmen Adaylarının Bilgisayar Destekli Eğitime Yönelik Tutumları * www.iojes.net International Online Journal of Educational Sciences, 2009, 1 (1), 165-176. Bilgisayar Öğretmen Adaylarının Bilgisayar Destekli Eğitime Yönelik Tutumları * Attitudes of Computer Teacher Candidates

Detaylı

EĞİTİM İŞ ANNE BABALARIN ÖSS SINAVI SONRASI BEKLENTİ VE KAYGILARININ TESPİT EDİLMESİ ARAŞTIRMA NO:2 GENEL EĞİTİM SEKRETERLİĞİ 14.06.

EĞİTİM İŞ ANNE BABALARIN ÖSS SINAVI SONRASI BEKLENTİ VE KAYGILARININ TESPİT EDİLMESİ ARAŞTIRMA NO:2 GENEL EĞİTİM SEKRETERLİĞİ 14.06. 2009 EĞİTİM İŞ EĞİTİM VE BİLİM İŞGÖRENLERİ SENDİKASI ANNE BABALARIN ÖSS SINAVI SONRASI BEKLENTİ VE KAYGILARININ TESPİT EDİLMESİ ARAŞTIRMA NO:2 GENEL EĞİTİM SEKRETERLİĞİ 14.06.2009 ARAŞTIRMANIN AMACI Araştırmanın

Detaylı