Sekonder Hipertansiyonlar: Hangi hastalıkta hangi test?

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "Sekonder Hipertansiyonlar: Hangi hastalıkta hangi test?"

Transkript

1 Sekonder Hipertansiyonlar: Hangi hastalıkta hangi test? Renovasküler Hipertansiyon Hiperaldosteronizm Feokromasitoma ALDOSTERON RENİN ARO MR ANJİYO BT ANJİYO DUPLEKS DOPPLER USG KATEKOLAMİNLER SUPRESYON TESTLERİ STİMULASYON TESTLERİ Cushing Hastalığı Đlaçlar Herediter Gebelik Aort koarktasyonu Prof. Dr. Mansur Kayataş Cumhuriyet Üniversitesi Nefroloji Bilim Dalı/Sivas

2 SekonderHipertansiyon Nedenleri 1 RenalHastalıklar Endokrin Hastalıklar Renovasküler RVH R P P F C HH H H A

3 AA SS SekonderHipertansiyon Nedenleri 2 MonogenikHastalıklar İlaçlar G GRA F II FHII P II PHA II Açık A fazlalığı AMF L S O A K S S Aort koarktasyonu Gebelik

4 SekonderHipertansiyonPrevalansı Gifford (1973) Ferguson (1976) Danielsou (1981) Sinclair (1987) Anderson Omura Referanslar Hasta sayısı % 11 Prevalansçalışmaları; prospektifolup olmama, olgu sayısı içeriği ve en uygun testlerin uygulanımıaçısından önemli farklılıklar içermekte. (1992) (2003) Rossi (2006) [1] BechK, HildenT. Thefrequencyof secondary hypertension. Acta Med Scand 1975; 197: Renoparankimal [2] BerglundG, AnderssonO, WilhelmsenL. Prevalence of primary and secondary hypertension:studies in a random population sample. BrMedJ 1976; 2: Renovasküler Pr. Aldosteronizm [3] LaugesenLP, HansenAG, JensenH, PetersenA, Tonnesen KH. The prevalence of secondary hypertensionin elderlyhypertensivepatients. Acta Med Scand Suppl 1983; 676: Feokromasitoma [4] Dluhy RG. Uncommon forms of secondary hypertension in older patients. Am J Hypertens 1998;11: 52S 56S. Cushing Sendromu Aort koarktasyonu [5] Omura M, SaitoJ, YamaguchiK, KakutaY, Nishikawa T. Prospectivestudyon theprevalenceof secondary hypertension among hypertensive patientsvisitinga general outpatientclinicin Japan. Hypertens Res 2004; 27: Kontraseptif kullanımı Total Sekonder(%)

5 Renovasküler hipertansiyon açısından testlerin uygulanmasını gerektirecek ipuçları Hasta Özellikleri Oran Kanıt Düzeyi 35 yaşından önce (özellikle kadın)veya 50 yaşından sonra (özellikle erkek) yeni başlamış ciddi hipertansiyon - B Akselere-malign veya tedaviye dirençli hipertansiyon % C ACE inhibitör /ARB tedavisinden sonra böbrek fonksiyonlarında bozulma % 72 B Bir nedene oturtulamayan atrofikböbrekler veya iki böbrek boyutu arasındaki farkın 1,5 cm den fazla olması - B Diyaliz tedavisi başlanmış olsa dahi açıklanamayan böbrek fonksiyon bozukluğu % C Çoklu koroner arter hastalığı, dirençli anjina veya periferik arter hastalığı % B Ani gelişen nedeni açıklanamayan pulmoner ödem % 40 B Abdominal sistolo-diyastolik üfürüm C

6 TT R A Darlığında Tanısal T H Tanısal Değerlendirme RAD nın var olduğunu belirleme: lezyonun tipi ve lokalizasyonu Unilateral veya bilateral darlık olup olmadığını belirlemek (veya tek böbrekte darlık) Darlık olan veya olmayan böbreklerin fonksiyonlarını belirlemek RAD nin hemodinamik olarak ciddiyetini belirlemek Vasküler girişim planlamak

7 AA TT R Arter A Darlığı Tanısında T Kullanılan YY Yöntemler Y 1 Renin-anjiyotensin sistemini değerlendiren fizyolojik çalışmalar Tüm renal fonksiyonları değerlendirmek için kullanılan fonksiyonel çalışmalar Periferik plazma renin aktivasyonunun ölçülmesi Kaptoprille uyarılmış renin aktivasyonunun ölçülmesi Renal ven renin aktivasyonunun ölçülmesi Serum kreatinin ölçümü İdrar analizi GFR tesbitiiçinnükleergörüntüleme: iyotalamat[ 125 I] veyakromium[ 51 Cr] işaretli pentetikasid, dietilentriaminpenta-asetik asit [DTPA]

8 AA YY TT R Arter A Darlığı Tanısında T Kullanılan Yöntemler Y Renal kan akımını ayırtedici perfüzyon çalışmaları Renal arterlerigörüntülemek için kullanılan vasküler çalışmalar 2 Technetium 99m Tc mertiatide( 99m Tc MAG3) ile kaptopril renografi Her bir böbreğin fraksiyonel akımın belirleyennükleergörüntüleme: MAG3 veya DTPA Dupleks doppler ultrasonografi MR Anjiyo: (Magnetik rezonans anjiografi) Spiral ve/veya Çok kesitli BT anjiyo: (Bilgisayarlı tomografik anjiyografi) Konvensiyonelanjiyografi (Altın standart)

9 TT R A Darlığı Tanısını T Değerlendirmede Kullanılan Çalışmalar 1 Çalışma Temel mantık Tespit Sınırlamaları Renin-anjiyotensin sistemini değerlendiren fizyolojik çalışmalar Periferik plazma renin aktivasyonunun ölçülmesi Kaptoprille uyarılmış renin aktivasyonunun ölçülmesi Renal ven renin aktivasyonunun ölçülmesi İNVAZİV! Sodyum ekskresyonunun yeterliliğini yansıtır Darlık olan bölgenin distalinde basınçta bir düşme sağlanır İki böbrekten salınan renin düzeylerinin karşılaştırılması Renin-anjiyotensin sisteminin aktivasyon düzey ölçümleri Darlık olan böbrekte renin salınımının artışı Revaskülirizasyonla kan basıncının düzeltilmesininin (laterilizasyon) kestirimi Düşük prediktif doğruluk değeri vardır; sonuçlar medikasyon ve bir çok durumdan etkilenir Düşük prediktif doğruluk değeri vardır. Sonuçlar medikasyon ve bir çok diğer durumdan etkilenir Nonlateralizasyon olması her zaman revaskülirizasyona KB yanıtı olmadığınıgöstermez. Sonuçlar medikasyon ve bir çok diğer durumdan etkilenir

10 Renal Arter Darlığı Tanısını Değerlendirmede Kullanılan Çalışmalar 2 Çalışma Temel mantık Tespit Sınırlamaları Tüm renal fonksiyonları değerlendirmek için kullanılan fonksiyonel çalışmalar Serum kreatininölçümü Bütün renal fonksiyonların Kolayca ulaşılabilir; Böbrek kitlesindeki erken ölçümleri ucuz değişikliklere veya tek böbrek fonksiyonuna duyarsız İdrar analizi İdrar sediment ve proteinürinin değerlendirilmesi Kolayca ulaşılabilir; ucuz Sonuçlar spesifik değil, bir çok diğer hastalıktan etkilenir GFR tesbiti için nükleer görüntüleme: [ 125 I] iothalamate veya chromium 51 Cr-labeled pentetic acid (diethylenetriaminepentaacetic acid [DTPA]) GFR ölçümü Normal veanormalrenal fonksiyonu olan hastalarda TekböbrekGFR ını belirlemek için kullanışlı Pahalı, her yerde bulunmaz

11 Renal Arter Darlığı Tanısını Değerlendirmede Kullanılan Non-invaziv Çalışmalar 3 Çalışma Temel mantık Tespit Sınırlamaları Renal kan akımını ayırtedici perfüzyon çalışmaları 99m Tc MAG3 (Teknisyum mertiatid) ile KAPTOPRİL RADYONÜKLİD RENOGRAFİ Kaptoprille filtrasyon basıncındadüşme,renal perfüzyondaki farklılıkları daha belirgin hale getirir Normal çalışma RAD nı % oranında ekarte eder(1,2) Birçoksınırlamalarıvardır: İleri,yaygınateroskleroz, bilateral darlık veya kreatininin > 2.0 mg/dl ise yanlış negatif sonuç verir SPLİT RENOGRAM Her bir böbreğin fraksiyonel akımın belirleyen nükleer görüntüleme: MAG3 veya DTPA Her bir böbreğin fraksiyonel akımını belirleme Tek böbrek GFR ının ölçülmesine olanak sağlar Sonuçlar diğer durumlardan etkilenebilir: Örneğin obstruktif üropati.. (1) Taylor A. Renovascularhypertension: nuclear medicine techniques. Q J NuclMed 2002; 46: (2) Radermacher J, Haller H. The right diagnostic work-up: investigating renal and renovascular disorders. J Hypertens 2003; 21 (suppl 2):S19 S24

12 Renal Arter Darlığı Tanısını Değerlendirmede Kullanılan Non-invaziv Çalışmalar 4 Çalışma Temel mantık Tespit Sınırlamaları Renal arterleri görüntülemek ve değerlendirmek için kullanılan vasküler çalışmalar Dupleks doppler Ucuz; Büyük ölçüde operatörün deneyimine ultrasonografi MR Anjiyo: (Magnetik rezonans anjiografi) Renal arterlerigörüntüler (B mode) ve darlığın ciddiyetini değerlendirmek için akım hızlarını ölçer(doppler mode) Renal arterleri ve perirenal aortayı görüntüler yaygın olarak bulunur, öncedencerrahiveapl veyasy yapılmış olanlarda restenoz takibinde önerilir. Nefrotoksik değil (?) ; böbrek yetmezliğindeyararlı; mükemmel görüntü sağlar. bağımlı; aksesuvar renal arter ve fibromusküler displaziyi göstermede anjiyografiden dahaazdeğerlidir. Obezlerde yeterli görüntü elde edilemez. Barsak gazlarından etkilenir Pahalı; invaziv anjiyodan daha az yararlı, gadolinium toksisitesi endişesi (nefrojenik sistemik fibrozis, özellikle GFR <30 ml/dak. ise) Kontrandike: Klostrofobi ve metalik implant, pacemaker veya anevrizma klipsi Spiral CT /Çok Kesitli BT anjiyo: (Bilgisayarlı tomografik anjiyografi) Renal arterler ve perirenal aortayı görüntüler Mükemmelgörüntü sağlar; stentler artefaktlara neden olmaz. Yaygın değildir; fazla miktarda kontrast gerektiğinden nefrotoksisite potansiyeli taşır.

13 11 11 Test Renal Arter Darlığını Araştırıcı Testler Duyarlılık (%) Ortalama (değişim aralığı) Özgüllük (%) Ortalama (değişim aralığı) Periferal PRA (Plazma renin aktivitesi) (31-100) (40-100) Kaptoprille uyarılmış PRA 63 (15 100) Kaptopril renografi 88 (57 94) Dupleks Doppler USG 83.5 (17 100) 82.5 (39 95) 85 (44 98) 91 (67 98) BT anjiyografi (94 100) (92 99) MR anjiyografi 100 (54 100) 95 (75 100) R C U L T F T I O S F O A H C R C L S 4444 (1 1):

14 Böbrek damarlarını görüntülemek için kullanılan yöntemlerinin rölatif değeri YÖNTEM DAMARI GÖRME FONKSİ- YON (GFR) DOKU PERFÜZ -YONU RADYASYON DOZU (TÜRKİYE DE) AVANTAJ DEZAVANTAJI Kontrast anjiyografi Akciğer grafisi dozu Nefrografidecanlı doku hacminin ölçümü ALTIN STANDART Kateterebağlı damar hasarlanması, Kontrast nefropatisi Kaptopril renografi Akciğer grafisi dozu GFR dakideğişiml lezyonun reverzibilitesini tahmin ettirir? Non-İV, yaygındır. Normal ise RAD nı ekarte eder Dupleks doppler USG MR anjiyografi Çok Kesitli BT anjiyografi Akım hızlarını tam ölçer, Seri izleme uygun, daha ucuz +++ +± İşlem süresi BT yegöre daha uzun +++± ± Akciğer grafisi dozu Üç tip damar görüntüsü sağlar. Txdonör venözyapısının değerlendirmesinde yararlı Fonksiyonlar hakkında çok az bilgi verir, Aksesuvardamarları görüntülemez Proksimaldamarlara sınırlı, aksesuvardamarları görüntülemez, İleri böbrek yetmezliğinde toksik değil? Fazla miktarda kontrast madde gerekliliği

15 RenalArter DopplerDupleksUSG 1 Renal arter de ölçülen ESV (Sistol Sonu Hız) nin > cm/sn. veya EDV (Diyastol Sonu Hız) nin > 150 cm/sn. Renalarter ESV veya EDV 3.5 Bitişik aorttaki ESV veya EDV Olin et al. Ann Int Med 1995;122: Textor SC. Ann Intern Med 2004;141:730 1

16 RenalArter DopplerDupleksUSG 3 56 hasta; DupleksUSG parametreleri ile kateteranjiyografide Pd/Pa nın< 0.9 olma kriteri ile karşılaştırılmış. PSV nin180 cm/sn denfazla olması kriter olarak kabul edildiğinde olguların % 55 inde yanlış pozitif, Renalarter PSV/aort PSV oranının 3.5 olması kriteri kullanıldığında ise % 15 yanlış pozitif SONUÇ Dupleks USG parametreleri tanı oranını abartmaktadır (OVERESTIMATION) Driegheet al. EurHeartJ, 2008;29:517-24

17 RenalArter DopplerDupleksUSG 2 Ana renalarter görüntülemezse arkuatarterde parvusve tardusdalgalarındaki zayıflamaların gösterilmesiyle dolaylı olarak da tanıya yardımcı bulgular elde edilebilir. NORMAL RENAL ARTER DARLIĞI

18 Normal DupleksDopplerUltrasonografi: 4 İnterlober arterlerde rezistif indeks ölçümü için akımın gösterilmesi Rezistif Indeks (RI) = Zirve Sistolik Hız - Endüşük Diyastolik Hız/Zirve Sistolik Hız Normal Değer: 0.70

19 Normal DupleksDopplerUltrasonografi: 5 İnterlober arterlerde rezistif index ölçüm sonuçları RI % 80 renalparankimalhastalığının güçlü bir bulgusu olarak kabul edilmektedir. Ve RI % 80 ise, Revaskülirizasyonayanıt alınamıyacağınadair çalışma sonuçları olmasına rağmen (Rademacher et al. N Engl J Med, 2001;344:410-7) (Krumme B et al. Nephrol Dial Transplant 2007;22:692 6.) scr 1.51 mg/dl olması durumunda bu durum geçerli değil. (Zeller et al.catheter Cardiovasc Interv, 2003;58:510-5)

20 6 Deneyimli operatöre ihtiyaç göstermesi İşlemin birkaç saat sürebilmesi Aksesuvar arterleri gösterememesi Obezhastalarda görüntünün güç veya olanaksız olması Barsak gazlarından görüntülerin olumsuz etkilenmesi

21 Non-İnvazivAnjiyografi BT ANJİYOGRAFİ MR ANJİYOGRAFİ

22 MR ANJİYOGRAFİ Faz kontrast akım ölçümlerinın ilave edilmesi ile böbreğin rölatif fonksiyon ve filtrasyonuhakkında da ek bilgiler elde edilebilmektedir SINIRLAMALAR Renal arterin ilk 2-3 cm ini iyi bir şekilde gösterir. Distalrenalarteri göstermede yetersiz. GadoliniumsuzMR anjiyoda yalancı negatiflik fazladır. Sensitivite: % 83-% 100 ve Spesifite: % 92-97

23 MR ANJİYOGRAFİ Metaanaliz Kateter anjiyografik bulgular ile karşılaştırma % 50 olan darlıklarda Gadoliniumsuz MR anjiyo GadoliniumluMR anjiyo Sensitivite Spesifite % 94 % 85 % 97 % 93 Tan KT, van BeekEJR, Brown PWG, et al. Magnetic resonance angiography for the diagnosis of renal artery stenosis: a meta-analysis. Clin Radiol 2002;57:

24 Non-İnvazivAnjiyografi Spiral BT Anjiyografi / Çok Kesitli BT Anjiyografi

25 Non-İnvazivAnjiyografi BT Anjiyo SORUNLAR Kontrast nefropatisi Kontrast maddeye allerjik rx. Radyasyon Ağır kalsifiyedamarlarda lumenin görüntülenememesi

26 AAA FMD de en sık tutulan renalarter bölgesi ARAD daen sık tutulan renalarter bölgesi Fibromusküler D A R Arter Darlığı T T BT BT BT BT ANJĐYOGRAF YOGRAFĐ MR ANJĐYOGRAF YOGRAFĐ MR anjiyografi distalrenalarterleri göstermede yetersiz olduğundan FMD tanısı gözden kaçabilir!

27 İnvaziv( Konvensiyonel) Anjiyografi DSA Damarların anatomik Anjiyoplastive stentgibi varyasyonlarını, stenotik girişim planlananlarda bu lezyonların lokalizasyonunu işlemlerle eşzamanlı ve yapılması derecesini belirleyen altın standart yöntemdir. tercih edilmelidir.

28 RenalArter Darlığında Doku OksijenizasyonunuDeğerlendirmek İçin Manyetik Rezonans Kullanımı BOLD MR BOLD (blood oxygen-level-dependent) magnetic resonance imaging FrusemidÖncesi Dynamic kidney tissue oxygenation imaging Frusemid Sonrası Stephen C. Textor et al: The Use of Magnetic Resonance to Evaluate Tissue Oxygenation in Renal Artery Stenosis J Am Soc Nephrol,2008;19:

29 PRİMER HİPERALDOSTERONİZM

30 PRİMER HİPERALDOSTERONİZM 1954, Dr. Jerome CONN Hipertansiyon Hipopotasemi Renalpotasyum kaybı Metabolikalkalozis

31 PRİMER HİPERALDOSTERONİZM Hangi Hipertansif Hastalar Taranmalıdır Nedeni açıklanamayan diüretikle gelişmiş Dirençli HT (Örn; diüretikte içeren üçlü anti-ht tedaviye HİPOPOTASEMİ ORANLARI rağmen HT 50 yaşından genç Adenom < % 50 HT inme öyküsü IHA < % 20 Tesadüfen saptanmış K=3.89 açık meq/l bir şekilde fonksiyon göstermeyen ( ) S ventrikül ödemli

32 PrimerAldosteronizm PREVALANS % Çoğu oran: % 5-15 Ortalama: % 8.8 MulateroP, StowasserM, LohKC, et al: Increaseddiagnosis of primaryaldosteronism, including surgicallycorrectable forms, in centers from five continents. J Clin Endocrinol Metab 89: , 2004

33 PrimerAldosteronizm PREVALANS % 11 PAPY (Primary Aldosteronism Prevalence in Hypertensives) Ardışık 1125 yeni tanı almış HT olgu % 4.8 Adenom % 6.4 İHA Rossi GP, Bernini G, Caliumi C, et al: A prospective study of the prevalence of primary aldosteronism in 1,125 hypertensive patients. J Am Cardiol 48: , 2006

34 PrimerAldosteronizm İdeal Tarama Testi ARO=Aldosteron Renin Oranı ARO 40 Aldosteron >15 ng/ml olmalı PRA < 0.65 ng/ml/saat?? Mulatero P, Dluhy RG, Giacchetti G, Boscaro M, Veglio F, Stewart PM. Diagnosis of primaryaldosteronism: from screening to subtype differentiation. Trends Endocrinol Metab 2005; 16:

35 PrimerAldosteronizm Renindüzeylerinin ölçümü ARO 2 Hafta öncesinden beta bloker kesilmelidir! Doğrudan aktif renin ölçümü mü? Plazma renin aktivasyonunun ölçümü mü? M P D RG G G B M V F S PM D T E M 5; 205 6:

36 Aldosterondüzeylerinin ölçümü hangi yöntemle olmalıdır? ARO RIA (radioimmunoassay), EIA (enzyme immunoassay) veya Chemiluminescence e dayalı yöntemler A antagonistleri 44 hafta öncesinden Diüretikler 22 hafta öncesinden P 36 E/L üzerinde olması sağlanmalıdır! En az 2-4 hafta normal tuzlu diyet (135 meq/günveya 3gr/gün Na) uygulanmalıdır! En az 1 saatlik istirahattensonra oturur pozisyonda sabah kan örnekleri alınmalıdır. CB AHT HT HT U KKB kullanılabilir.

37 PrimerAldosteronizmAçısından Yüksek Olasılıklı Hastaların Taranması Testi etkileyecek ilaçların kesilmesi ve/veya uzun etkili KKB ve/veya alfa bloker kullanılması Tarama Testi: ARO 40 EVET Doğrulama testi (Kaptopriltesti) sonrası ARO 30 HAYIR PA Diğer Doğrulama Testleri 1. İV Tuz Yükleme ( 2L /4 saat, % 0.9 NaCl) 2. Fludrokortizon Supresyon Testi 3. Oral NaYükleme (300 meq/gün) BT ve/veya MR Adrenal ven kan örnekleri (NP59-Adrenal Sintigrafi) HAYIR HİPERPLAZİ Lateralizasyon EVET ADENOM RETROSPEKTİF DOĞRULAMA Primer HT CERRAHİ HİSTOPATOLOJİ RossiGPL et al. Comparison of the Captopriland the Saline Infusion TestforExcludingAldosterone-Producing Adenoma (Hypertension. 2007;50: ) HT DA KISMİ VEYA TAM DÜZELME

38 Feokromasitomave Paraganglioma

39 Feokromasitomave Paraganglioma PREVALANS İNSİDENTALOMA ABD de yıllık insidans 1-2/ Diğer Ülkelerde daha düşük oran (1096 olguluk seri) % 4.2 Otopsi çalışmalarında 43/ M F A I S I S E J C E M 0; 20 5:

40 Feokromositomadaen yaygın semptom ve bulgular Başağrısı atakları Çarpıntı Terleme Endokrin: Hiperkalsemi Cushing sendromu Tiroid Carsinomu Cerrahi: Akut batın Metabolik: Hiperglisemi Laktik asidoz Nörolojik : Bilinç değişiklikleri İnme Epileptik atak Fokal nörolojik bulgular Kardiyovasküler: Beklenmedik şok Mİ, miyokardit, dilate KMP, aritmi Pulmoner ödem Kalp yetmezliği

41 FeokromositomadaBulgular-1 Katekolamindüzeyleri ile hipertansiyon ve klinik bulgular arasında bir korelasyon bulunmaz.. Bravo EL et al. Circulating and urinary catecholamines in pheochromocytoma. Diagnostic and pathophysiologic implications. N Engl J Med 1979; 301: HĐPERTANSĐYON % 50 Olguda paroksismal % 40 0lguda sürekli % 10 Olgu normotansif/hipotansif

42 Katekolamin Metabolizması Epinefrin Norepinefrin Daha stabil Metanefrin Normetanefrin Vanilmandelik asit

43 Önerilen Test Kombine test Plazma katekolamin (NE+E) 2000 pg/ml Đdrar metanefrinleri ise, 1.8 mg/gün Tanısal doğruluk oranı % 98 (hem sporadik ve hem de herediter feokromasitomada) Endocr Rev 2003; 24:

44 Katekolamindüzeylerini değiştiren bazı durumlar ve bazı ilaçlar Akut klonidin kesilmesi Akut alkol kesilmesi Akut miyokard iskemisi Acut serebrovasküler olay Ciddi KKY Akut hipoglisemi Asetaminofen Buspiron Kokain kötüye kullanımı Dopamin/dopaminerjik ilaçlar Labetalol Hidralazine Minoksidil β-bloker Diüretikler Fentolamin Prazosin Teofillin Bromokriptin Klonidin Haloperidol Metildopa ( ) ( ) ( ) ( ) Endocr Rev 2003; 24:

45 FeokromositomadaBulgular-2 Norepinefrin(NE) salgılayan tm Epinefrin (E) + NE salgılayan tm Sadece E salgılayan tm Nöropeptit-Y (NPY) Adrenomedullin Kromogranin-A Sürekli HT Paroksismal HT Hipotansiyon > HT MEN sendromlularda idrar NE nin tanısal değeri düşüktür: İdrar E veya E/NE TERCĐH >5 cm kistikve/veya nekrotik yapıdaki tm lerasemptomatikolabilir, katekolamin düzeyleri çok düşük düzeylerdedir: TERCĐH Đdrar Metanefrinleri B EL T R P E E R 3; 203 4:

46 Katekolamindüzeyler hangi biyokimyasal yöntemle bakılmalıdır? Güvenirlilik Radyoenzimatik yöntemler Elektrokimyasal ve Kolorimetrik Yöntemler HPLC (High-performance liquid chromatography)

47 Feokromasitoma tanısı için kullanılabilecek potansiyel tek bir test var mı? Kromogranin A IRMA (immunoradiometric assay) Özellikle malign feokromasitomada değerlidir. CrCl< 80 ml/dk ise tanısal değeri yoktur. Sensitivite % 100 Spesifite % 96 Doğruluk % 96 R F K HR O C DT M A NY A S :

48 Feokromasitomada Biyokimyasal Tanısal Testler F M K R (μ M K13 E30 N K07 E20 H N 05 E Duyarlılık S H Özgüllük S T M V M A Bravo EL, Tagle R. Pheochromocytoma: state-of-the-art and future prospects. Endocr Rev 2003; 24: Lenders JW et al. Biochemical diagnosis of pheochromocytoma: which test is best? JAMA 2002; 287:

49 TTT F semptom ve bulguları taşıyanlar, Tüm gebe kadınlar. Đnsidentalomalı Testi etkileyen tüm ilaçların kesilmesi TARAMA TESTİ 24 saatlik idrar katekolamin veya metanefrin Plazma katekolamin veya metanefrin EVET YÜKSEK PLAZMA KATEKOLAMİN DÜZEYLERİ Toplam serbest Norepinefrin + Epinefrin 2000 pg/ml HAYIR FEOKROMOSĐTOMA HAYIR Katekolamindüzeyleri pg/ml Düşük katekolamin düzeyleri 500 pg/ml STİMÜLASYON veya SUPRESYON TESTLERİ Primer HT BT ve/veya MR Ve/veya ¹²³I-MBIG GLUKAGON KLONİDİN

50 CushingSendromu

51 CushingSendromu Cushing sendromu nadir 5-10/ 10 6 kişi Williams Textbook of Endocrinology, 10th Ed., Pp Philadelphia: Saunders, Semptom ve Bulgular Kilo alma Yuvarlak yüz Libido kaybı Güçsüzlük Uyuşukluk Depresyon Hirsutizm Akne Eflatun renkli cilt çizgilenmeleri, ekimoz Glukoz intolaransı, DM, HT Osteopeni, fraktür Saç dökülmesi Dorsal yağ yastıkçıkları Karın ağrısı, Baş ağrısı, Sırt ağrısı Semptom ve bulgular % HT yaygın % Neumann HP, et al. forthefreiburg-warsaw-columbus Pheochromocytoma StudyGroup. Germline mutations in nonsyndromic pheochromocytoma. N EnglJ Med2002; 346: Etyoloji Kortikotropin(ACTH)-bağımlı Cushing Hastalığı Ektopik ACTH sendromu CRH sendromu Kortikotropin- bağımsız adrenal adenoma Adrenal Karsinoma Nodüler adrenal hiperplazi Tarama Testleri İdrar serbest kortizol Deksametazon süpresyon testi Gecelik test 2 gün düşük doz deksametazon testi Sirkadian ritim değerlendirmesi ACTH bağımlı ve bağımsız formların ayrırımında kullanılan testler Plazma ACTH ölçümleri 2-gün yüksek doz deksametazon supresyon testi Metirapon stimülasyon testi CRH stimülasyon testi

52 Cushing Hastalığı Klinik İpuçları Taşıyan Hipertansif Hastalar YÜKSEK DÜZEYLER HİPERKORTİZOLİZM Plazma ACTH düzeyi DÜŞÜK Cushing Sendromu YÜKSEK TARAMA TESTİ İdrar serbest kortizoldüzeyinin normalin üst değerinin > 4 kat Sensitivite% (HPLC) Spesifite% Nieman LK. Diagnostic tests for Cushing s syndrome. ARA DEĞERLER AnnNY AcadSci2002; 970: ArnaldiG et al.diagnosis and complications of Cushing s syndrome:a consensusstatement. J Clin Endocrinol Metab 2003; 88: DEKSAMETAZON SÜPRESYON TESTİ Diğer steroidlerinölçülmesi ve Görüntüleme Yöntemlerinin Kullanılması ADENOMA 2 gün yüksek doz DEKSAMETAZON SUPRESYON TESTİ KARSİNOMA DÜŞÜK DÜZEYLER Primer HT Cushing Send. EktopikACTH Send. GÖRÜNTÜLEME YÖNTEMLERİ

53 Đlginize ve dikkatinize teşekkür ederim Prof. Dr. Mansur Kayataş Cumhuriyet Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji Bilim Dalı/Sivas

54 EKLER

55 Kaptoprillirenogram Normal kaptoprilli renogram RAD nı% 96-% 100 ekarte eder. Özellikle daha ileri diagnostiktestler öncesi tarama amaçlı olarak kullanılabilir. scr> 2 mg/dlise İleri, yaygın renal aterosklerozda Bilateraldarlıkta Duyarlılık ve özgüllük Başlangıçta RAD ınbilateralolup olmadığı ve yaygınlığı konusunda bilgi sahibi olunamadığından yanlış negatif sonuçla karşılaşılabilir. Taylor A. Renovascularhypertension: nuclear medicine techniques. Q J NuclMed 2002; 46: Radermacher J, Haller H. The right diagnostic work-up: investigating renal and renovascular disorders. J Hypertens 2003; 21 (suppl 2):S19 S24

56 Primer Aldosteronizm (PA) Đçin Doğrulama Testleri Đntravenöz tuz yükleme: 2 09 klorür sölüsyonunun 4 saatlik ĐV infüzyonu 50 B düzeyi 75 /L çıkarsa S ventrikül olan hastalarda volüm yüklenmesi ve kalp yetmezliğinin gelişimine karşı dikkatli olunmalıdır. Oral sodyum yükleme: O klorür 3 gün 30 E N ve potasyum desteği B 3. günde 24 düzeyinin 12 µg değeri H ventrikül olanlarda volüm yükü riskine karşı uyanık olunmalıdır. Fludrokortizon supresyon testi: F 6 01 NC 8 30 ve 4 gün B düzeyi 50 PRA düzeyleri 10 düzeyleri ve 4. gündeki sabah 10.0 düzeyi sabah 07.0 deki değerden yüksek olmaması koşulu C ventrikül olanlarda volüm yükü ne karşı dikkatli

57

58 F kullanılan 1 Glukagon Stimülasyon Testi: 1 G ĐV stümülasyon sağlanır düzeyine bakılır. Pozitif test: P en az 3 kat bir artış 20 üzeinde değerlerin saptanmış olması kan basıncında H artışlar N

59 F kullanılan 2 Klonidin Süpresyon Testi: Sempatik aktivite blokajı 300 μ verildikten sonra 3 saat boyunca her saat başı düzeyilerine bakılır. Pozitif test: P bazal değerlere göre en az 50 oranında 50 /ml altındaki değerlerin saptanmış olması hipertansiyon tanısını

60 Kaptopril Testi Đçin Kullanılan Yöntem Hastalar normal tuz alımını sürdürmelidirler (10 20 gün diüretik almamalıdırlar. Mümkün ise tüm ilaçların alımı bu testten 2 hafta öncesinden sonlandırılmalıdır. Hastalar en azından 30 dakika oturur pozisyonda kalmalıdırlar ve kan basınçları dakikalarda ölçülerek; bazal KB değerleri için bu üç ölçümlerinn ortalaması alınmalıdır. Hemen ardından bazal PRA için venöz kan örneği alınmalıdır. K 50 ağızdan K verildikten sonra kan basınçları dakikalarda ölçülmelidir. 60. Dakikada PRA için venöz kan örneği alınmalıdır. Kaptopril Testi Đçin Değerlendirme Kriterleri 1 Uyarılmış PRA 12 VE 2 PRA da 10 bir artış VE 3 B PRA düzeyleri 3 PRA düzeylerinde lük bir artışın Bu test her üç kriterinde var olması

61 D S T Gece Testi: T OT Bir gece önceden saat 23.0 da 1 D verilerek sabah saat 08.0 da düzeyleri ölçülür. Sirkadiyan kortizol salınımının bozulması Gece yarısı 24 değerinin 75 μ L nin üzerinde olmasının doğruluk oranı % 5 dir. 95 Düşük D D T (2-gün T Sabah 09.0 da düzeyine baktıktan 2 saat sonra 48 saat (2 gün) 6 05 p.o. başlanır. Test sonunda 09.0 da alınan düzeyinin μg/l) in altında saptanmasının 10 % 90 dir Ann NY Acad Sci 2002; 970: Endocr Rev 1998; 19: C hastalığında kullanılan 1

62 YYY D S T Yüksek D D T Gece Testi T O T Bir gece önceden saat 23.0 da 1 D verilerek sabah saat 08.0 da düzeyleri ölçülür. Sirkadiyan kortizol salınımının bozulması Gece yarısı 24 değerinin 75μ L nin üzerinde olmasının doğruluk oranı % 5 dir. 95 (2-gün yüksek doz supresyon testi): Sabah 09.0 da düzeyine baktıktan 2 saat sonra 48 saat (2 gün) 6 2 p.o. başlanır ) % 64 den daha fazla azalması C hastalığı, sendromu tanısı ile doğrulanır. A I M 2; 192 6: A NY A S 2; 202 0: C hastalığında kullanılan 2

63 Feokromasitomada Önerilen Tarama Testi SerumdaTotal (serbest + bağlı) E+NE ile birlikte metanefrin ve normetanefrin düzeylerinin ölçülmesi (pikomolar) 24 saatlik idrardaki miktarları daha hassas yöntemleri gerektirir (µmolar) VMA düzeylerinin yalancı negatiflik oranları daha fazla Bravo EL, Tagle R. Pheochromocytoma: state-of-the-art and future prospects. Endocr Rev 2003; 24:

RENAL ARTER DARLIĞI VE HİPERTANSİYON TEDAVİSİ Medikal tedavi daha iyi

RENAL ARTER DARLIĞI VE HİPERTANSİYON TEDAVİSİ Medikal tedavi daha iyi RENAL ARTER DARLIĞI VE HİPERTANSİYON TEDAVİSİ Medikal tedavi daha iyi Dr. Halil Yazıcı İstanbul Tıp Fakültesi, Nefroloji Bilim Dalı Renal arter stenozu Anatomik bir tanı Asemptomatik Renovasküler hipertansiyon

Detaylı

RENOVASKÜLER HİPERTANSİYON ŞÜPHESİ OLAN HASTALARDA KLİNİK İPUÇLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ DR. NİHAN TÖRER TEKKARIŞMAZ

RENOVASKÜLER HİPERTANSİYON ŞÜPHESİ OLAN HASTALARDA KLİNİK İPUÇLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ DR. NİHAN TÖRER TEKKARIŞMAZ RENOVASKÜLER HİPERTANSİYON ŞÜPHESİ OLAN HASTALARDA KLİNİK İPUÇLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ DR. NİHAN TÖRER TEKKARIŞMAZ 20.05.2010 Giriş I Renovasküler hipertansiyon (RVH), renal arter(ler) darlığının neden

Detaylı

Bugün Neredeyiz? Dr. Yunus Erdem Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji Ünitesi

Bugün Neredeyiz? Dr. Yunus Erdem Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji Ünitesi Hipertansiyon Tedavisi: Bugün Neredeyiz? Dr. Yunus Erdem Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji Ünitesi Hipertansiyon Sıklık Yolaçtığı sorunlar Nedenler Kan basıncı hedefleri Tedavi Dünyada Mortalite

Detaylı

ACTH (Synacten) STİMÜLASYON TESTİ

ACTH (Synacten) STİMÜLASYON TESTİ ACTH (Synacten) STİMÜLASYON TESTİ Adrenal rezerv testi; Synacten stimülasyon testi; ACTH stimülasyon testi adrenal yetmezlik teşhisinde kullanılır. ACTH stimülasyon testi neyi ölçer? ACTH beyinde hipofiz

Detaylı

İnt. Dr. Seda KARATAŞ Aralık 2013

İnt. Dr. Seda KARATAŞ Aralık 2013 İnt. Dr. Seda KARATAŞ Aralık 2013 İnsan sağlığını, sağlığa bağlı yaşam kalitesini ve yaşam süresini olumsuz etkileyebilecek kadar yüksek olan arteriyel kan basıncı değerlerine yüksek kan basıncı (hipertansiyon)

Detaylı

Normalde kan potasyum seviyesi 3,6-5,0 mmol/l arasındadır.

Normalde kan potasyum seviyesi 3,6-5,0 mmol/l arasındadır. POTASYUM K+; Potasyum yaşam için gerekli önemli bir mineraldir. Hücre içinde bol miktarda bulunur. Hücre içindeki kimyasal ortamın ana elementidrir. Hergün besinlerle alınır ve idrarla atılır. Potasyum

Detaylı

Yakınması: Efor sonrası nefes darlığı, sabahları şiddetli olan ense ağrısı, yorgunluk

Yakınması: Efor sonrası nefes darlığı, sabahları şiddetli olan ense ağrısı, yorgunluk 62 y., kadın, emekli bankacı İzmir de oturuyor. Yakınması: Efor sonrası nefes darlığı, sabahları şiddetli olan ense ağrısı, yorgunluk Öykü: 12 yıldır hipertansif. İlaçlarını düzenli aldığını ve diyete

Detaylı

KLİNİK OLARAK BELİRGİN OLMAYAN ADRENAL KİTLEYE (İNSİDENTALOMA) YAKLAŞIM

KLİNİK OLARAK BELİRGİN OLMAYAN ADRENAL KİTLEYE (İNSİDENTALOMA) YAKLAŞIM KLİNİK OLARAK BELİRGİN OLMAYAN ADRENAL KİTLEYE (İNSİDENTALOMA) YAKLAŞIM Adrenal bezler, her iki böbreğin üzerinde yerleşmiş üçgen biçiminde organlardır. Vücut metabolizmasını, su ve tuz dengesini düzenlemelerinin

Detaylı

Sunum Planı. Tanım Epidemiyoloji Etiyoloji ve patogenez Klinik Tanı Tedavi

Sunum Planı. Tanım Epidemiyoloji Etiyoloji ve patogenez Klinik Tanı Tedavi Feokromasitoma Sunum Planı Tanım Epidemiyoloji Etiyoloji ve patogenez Klinik Tanı Tedavi Tanım Feokromasitoma ve paraganglioma sempatik veya parasempatik sinir sisteminden köken alan ve katekolamin salgılayan

Detaylı

VAKA SUNUMU. Dr. Arif Alper KIRKPANTUR Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Nefroloji Ünitesi

VAKA SUNUMU. Dr. Arif Alper KIRKPANTUR Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Nefroloji Ünitesi VAKA SUNUMU Dr. Arif Alper KIRKPANTUR Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Nefroloji Ünitesi ÖYKÜ 58 yaşında, erkek hasta, emekli memur, Ankara 1989: Tip 2 DM tanısı konularak, oral antidiyabetik

Detaylı

ADRENAL YETMEZLİK VE ADDİSON. Doç. Dr. Mehtap BULUT Bursa Şevket Yılmaz EAH Acil Tıp Kliniği

ADRENAL YETMEZLİK VE ADDİSON. Doç. Dr. Mehtap BULUT Bursa Şevket Yılmaz EAH Acil Tıp Kliniği ADRENAL YETMEZLİK VE ADDİSON Doç. Dr. Mehtap BULUT Bursa Şevket Yılmaz EAH Acil Tıp Kliniği SUNU PLANI Tanım ve Epidemiyoloji Adrenal bez anatomi Etiyoloji Tanı Klinik Tedavi TANIM-EPİDEMİYOLOJİ Adrenal

Detaylı

Hipertansiyon ve Böbrek Hastalıklarında Aldosteron Antagonistlerinin Kullanımı

Hipertansiyon ve Böbrek Hastalıklarında Aldosteron Antagonistlerinin Kullanımı Hipertansiyon ve Böbrek Hastalıklarında Aldosteron Antagonistlerinin Kullanımı Prof. Dr. Gültekin Süleymanlar Akdeniz Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji Bilim Dalı Renin-Anjiyotensin Sistemi Anjiyotensinojen

Detaylı

Endokrin Testler Cep K lavuzu

Endokrin Testler Cep K lavuzu Deomed Medikal Yay nc l k Endokrin Testler Cep K lavuzu Prof. Dr. fiazi mamo lu Prof. Dr. Canan Özyard mc Ersoy Uzm. Dr. Sinem K y c Uzm. Dr. Metin Güçlü Uzm. Dr. Özen Öz Gül Uzm. Dr. Soner Cander Uzm.

Detaylı

Hipertansiyon Tedavisinde Güncel Yaklaşımlar-2014. Dr. Mehmet KANBAY Nefroloji B.D. İstanbul Medeniyet Üniversitesi Tıp Fakültesi

Hipertansiyon Tedavisinde Güncel Yaklaşımlar-2014. Dr. Mehmet KANBAY Nefroloji B.D. İstanbul Medeniyet Üniversitesi Tıp Fakültesi Hipertansiyon Tedavisinde Güncel Yaklaşımlar-2014 Dr. Mehmet KANBAY Nefroloji B.D. İstanbul Medeniyet Üniversitesi Tıp Fakültesi Kontrolsüz Hipertansiyonun Bedeli SVO geçiren hastaların.. J Rendon et al.,

Detaylı

Dr. İhsan ESEN. Çocuk Endokrinolojisi

Dr. İhsan ESEN. Çocuk Endokrinolojisi Cushing Sendromu Dr. İhsan ESEN Fırat Üniversitesi Hastanesi Çocuk Endokrinolojisi Harvey Williams Cushing Doğum Ölüm Eğitim Meslek 08 Nisan 1869 Cleveland, Ohio 7 Ekim1939 (70 yaşında) New Haven, Connecticut,

Detaylı

Adrenal Yetmezlik. Dr. İhsan ESEN Fırat Üniversitesi Hastanesi Çocuk Endokrinolojisi Bilim Dalı

Adrenal Yetmezlik. Dr. İhsan ESEN Fırat Üniversitesi Hastanesi Çocuk Endokrinolojisi Bilim Dalı Adrenal Yetmezlik Dr. İhsan ESEN Fırat Üniversitesi Hastanesi Çocuk Endokrinolojisi Bilim Dalı Adrenal bez Etiyoloji Adrenal yetmezlik Primer adrenal yetmezlik Sekonder adrenal yetmezlik Fizyo-patoloji

Detaylı

Doç. Dr. İsmail Tayfur Haydarpaşa Numune EAH Acil Tıp Kliniği

Doç. Dr. İsmail Tayfur Haydarpaşa Numune EAH Acil Tıp Kliniği Doç. Dr. İsmail Tayfur Haydarpaşa Numune EAH Acil Tıp Kliniği Tanım: Feokromasitoma adrenal medulla kromafin hücrelerinden kaynaklanan ve katekolamin salgılayan tümörlerdir. Tanım: Nöral krest kromafin

Detaylı

Dehidroepiandrosteron- sülfat; DHEA-sülfat testi;

Dehidroepiandrosteron- sülfat; DHEA-sülfat testi; DHEA-s Dehidroepiandrosteron- sülfat; DHEA-sülfat testi; DHEA sülfat böbrek üstü bezi tarafından üretilen zayıf bir erkeklik hormonudur ( androjen ). DHEA- sülfat hem kadın hem erkeklerde üretilir. Kadınlarda

Detaylı

Kalp Yetersizliğinde Güncel Tedavi Doç. Dr. Bülent Özdemir

Kalp Yetersizliğinde Güncel Tedavi Doç. Dr. Bülent Özdemir Kalp Yetersizliğinde Güncel Tedavi Doç. Dr. Bülent Özdemir Kalp yetmezliği Ventrikülün dolumunu veya kanı pompalamasını önleyen yapısal veya işlevsel herhangi bir kalp bozukluğu nedeniyle oluşan karmaşık

Detaylı

İnsidental Adrenal Kitlelerinde ve Adrenal Metastazlarda Güncel Değerlendirme ve Cerrahi Girişim Kararı

İnsidental Adrenal Kitlelerinde ve Adrenal Metastazlarda Güncel Değerlendirme ve Cerrahi Girişim Kararı İnsidental Adrenal Kitlelerinde ve Adrenal Metastazlarda Güncel Değerlendirme ve Cerrahi Girişim Kararı Doç. Dr. Semih Görgülü GATA Genel Cerrahi AD Meme ve Endokrin Cerrahi Ünitesi Ankara Sunum Planı

Detaylı

Dirençli hipertansif hasta yönetimi Nurol Arık Dirençli hipertansiyon nedir? A.Bir hipertansif hastada kan basıncının kontrol altına alınması için 4 ilaç gerekmesi B.Sekonder hipertansiyon varlığı için

Detaylı

Adrenal insidentalomaların nedenleri, prevalansı ve doğal seyri nasıldır?

Adrenal insidentalomaların nedenleri, prevalansı ve doğal seyri nasıldır? NIH Consensus and State-of-the-Science Statements Volume 19, Number 2, February 4 6, 2002 KLİNİK OLARAK BELİRGİN OLMAYAN ADRENAL KİTLEYE (İNSİDENTALOMA) YAKLAŞIM Doç. Dr. Ali İlker Filiz, Doç. Dr. Yavuz

Detaylı

29 yaşında erkek aktif şikayeti yok. sağ sürrenal lojda yaklaşık 3 cm lik solid kitlesel lezyon saptanması. üzerine hasta polikliniğimize başvurdu

29 yaşında erkek aktif şikayeti yok. sağ sürrenal lojda yaklaşık 3 cm lik solid kitlesel lezyon saptanması. üzerine hasta polikliniğimize başvurdu 29 yaşında erkek aktif şikayeti yok Dış merkezde yapılan üriner sistem ultrasonografisinde insidental olarak sağ sürrenal lojda yaklaşık 3 cm lik solid kitlesel lezyon saptanması üzerine hasta polikliniğimize

Detaylı

Çocuklarda Hipertansiyon Tedavisi

Çocuklarda Hipertansiyon Tedavisi Çocuklarda Hipertansiyon Tedavisi Dr. Ali Düzova Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Anabilim Dalı Pediatrik Nefroloji ve Romatoloji Ünitesi 27. Ulusal Nefroloji, Hipertansiyon,

Detaylı

Dirençli Hipertansiyon. Doç. Dr. Rahmi Yılmaz Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi İç Hastalıkları Anabilim Dalı Nefroloji Ünitesi

Dirençli Hipertansiyon. Doç. Dr. Rahmi Yılmaz Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi İç Hastalıkları Anabilim Dalı Nefroloji Ünitesi Dirençli Hipertansiyon Doç. Dr. Rahmi Yılmaz Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi İç Hastalıkları Anabilim Dalı Nefroloji Ünitesi Kontrolsüz Hipertansiyon = Dirençli Hipertansiyon Kontrol Oranları - 2007

Detaylı

BİRİNCİ BASAMAKTA HİPERTANSİF HASTA DEĞERLENDİRMESİ NASIL OLMALI? Dr. Kübra KAYNAR

BİRİNCİ BASAMAKTA HİPERTANSİF HASTA DEĞERLENDİRMESİ NASIL OLMALI? Dr. Kübra KAYNAR BİRİNCİ BASAMAKTA HİPERTANSİF HASTA DEĞERLENDİRMESİ NASIL OLMALI? Dr. Kübra KAYNAR Hipertansiyon Prevalansı 50 Yüzde % 40 30 20 31.8 27.5 36.1 10 0 Tüm grup Erkek Kadın Hypertension in Turkey Altun et

Detaylı

TIP. Dr. Eser Lay Ergün. Tıp p Anabilim Dalı

TIP. Dr. Eser Lay Ergün. Tıp p Anabilim Dalı NEFROLOJİ VE NÜKLEER N TIP Dr. Eser Lay Ergün Hacettepe Üniversitesi Tıp T p Fakültesi Nükleer N Tıp p Anabilim Dalı Sintigrafi Fonksiyonel ve metabolik görüntüleme Spesifik bir fizyolojik olayı takip

Detaylı

Hipertansif Hasta Gebe Kalınca Ne Yapalım?

Hipertansif Hasta Gebe Kalınca Ne Yapalım? Hipertansif Hasta Gebe Kalınca Ne Yapalım? Doç.Dr. Gülay Sain Güven Hacettepe ÜniversitesiTıp Fakültesi İç Hastalıkları Anabilim Dalı Genel Dahiliye Ünitesi 24 Mayıs 2008, Antalya Sunum Planı Gebelik-hipertansiyon

Detaylı

SALTurk Çalışması. Türk Toplumunda Tuz Tüketimi ve Kan Basıncı Çalışması. 22 Mayıs 2008 - Antalya

SALTurk Çalışması. Türk Toplumunda Tuz Tüketimi ve Kan Basıncı Çalışması. 22 Mayıs 2008 - Antalya SALTurk Çalışması Türk Toplumunda Tuz Tüketimi ve Kan Basıncı Çalışması 22 Mayıs 2008 - Antalya Amaç Türkiye de günlük tuz alımını saptamak Sodyum alımı ve hipertansiyon ilişkisini araştırmak Kabul ve

Detaylı

Hipertansiyon ve akut hipertansif atakta ne yapmalı? Prof. Dr. Zeki Öngen İ.Ü Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Kardiyoloji Anabilim Dalı

Hipertansiyon ve akut hipertansif atakta ne yapmalı? Prof. Dr. Zeki Öngen İ.Ü Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Kardiyoloji Anabilim Dalı Hipertansiyon ve akut hipertansif atakta ne yapmalı? Prof. Dr. Zeki Öngen İ.Ü Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Kardiyoloji Anabilim Dalı Sağlıklı kişi Hipertansiyon: ne yapmalı? Risk faktörlerinden ölüme kardiyovasküler

Detaylı

BÖBREK YETMEZLİĞİ TANI VE TEDAVİ SEÇENEKLERİ DR MÜMTAZ YILMAZ EÜTF İÇ HASTALIKLARI NEFROLOJİ BİLİM DALI

BÖBREK YETMEZLİĞİ TANI VE TEDAVİ SEÇENEKLERİ DR MÜMTAZ YILMAZ EÜTF İÇ HASTALIKLARI NEFROLOJİ BİLİM DALI BÖBREK YETMEZLİĞİ TANI VE TEDAVİ SEÇENEKLERİ DR MÜMTAZ YILMAZ EÜTF İÇ HASTALIKLARI NEFROLOJİ BİLİM DALI Kronik böbrek hastalığı-tanım Glomerül filtrasyon hızında (GFH=GFR) azalma olsun veya olmasın, böbrekte

Detaylı

PRİMER HİPERALDOSTERONİZM TANI VE TEDAVİSİNDE YENİ GÖRÜŞLER PROF.DR.ALPER GÜRLEK HACETTEPE TIP FAKÜLTESİ ENDOKRİNOLOJİ 27/03/11 ENDOKURS-2

PRİMER HİPERALDOSTERONİZM TANI VE TEDAVİSİNDE YENİ GÖRÜŞLER PROF.DR.ALPER GÜRLEK HACETTEPE TIP FAKÜLTESİ ENDOKRİNOLOJİ 27/03/11 ENDOKURS-2 PRİMER HİPERALDOSTERONİZM TANI VE TEDAVİSİNDE YENİ GÖRÜŞLER PROF.DR.ALPER GÜRLEK HACETTEPE TIP FAKÜLTESİ ENDOKRİNOLOJİ 27/03/11 ENDOKURS-2 Kaynaklar 1. Aldosteronomas--state of the art. McKenzie TJ, Lillegard

Detaylı

Üriner Sistem Taş Hastalığında Metabolik Değerlendirmede Kullandığım Algoritmler

Üriner Sistem Taş Hastalığında Metabolik Değerlendirmede Kullandığım Algoritmler Üriner Sistem Taş Hastalığında Metabolik Değerlendirmede Kullandığım Algoritmler Hikaye: aşağıdaki özellikler sorulmalıdır. Diyet ve sıvı alımı ( et, süt, sodyum, potasyum, askorbik asit ) İlaç alımı :

Detaylı

ASEMPTOMATİK HİPERÜRİSEMİYİ TEDAVİ EDELİM Mİ? Dr. Elif Arı Bakır Dr. Lütfi Kırdar Kartal EAH Nefroloji Kliniği

ASEMPTOMATİK HİPERÜRİSEMİYİ TEDAVİ EDELİM Mİ? Dr. Elif Arı Bakır Dr. Lütfi Kırdar Kartal EAH Nefroloji Kliniği ASEMPTOMATİK HİPERÜRİSEMİYİ TEDAVİ EDELİM Mİ? Dr. Elif Arı Bakır Dr. Lütfi Kırdar Kartal EAH Nefroloji Kliniği Asemptomatik Hiperürisemi Tanım: Serum ürik asit düzeyinin kristal depolanma hastalığı bulguları

Detaylı

LAPAROSKOPİK SURRENALEKTOMİ DENEYİMLERİMİZ

LAPAROSKOPİK SURRENALEKTOMİ DENEYİMLERİMİZ LAPAROSKOPİK SURRENALEKTOMİ DENEYİMLERİMİZ Bülent Çitgez 1, İsmail Akgün 1, Ayhan Öz 1, Gürkan Yetkin 1, Feyza Yener Öztürk 2, Mehmet Mihmanlı 1, Mehmet Uludağ 1 1 Şişli Hamidiye Etfal Eğitim ve Araştırma

Detaylı

Kadınlar ve Hipertansiyon. Prof. Dr. Betül Kalender Kocaeli Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji BD 21. 05. 2010

Kadınlar ve Hipertansiyon. Prof. Dr. Betül Kalender Kocaeli Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji BD 21. 05. 2010 Kadınlar ve Hipertansiyon Prof. Dr. Betül Kalender Kocaeli Üniversitesi Tıp Fakültesi Nefroloji BD 21. 05. 2010 Konuşma Planı Kadınlarda hipertansiyon prevalansı, farkındalık, tedavi ve kontrol oranları

Detaylı

Çocuk Ürolojisinde Tanı Yöntemleri. Doç Dr Haluk EMİR Çocuk Cerrahisi Anabilim Dalı Çocuk Ürolojisi Bilim Dalı

Çocuk Ürolojisinde Tanı Yöntemleri. Doç Dr Haluk EMİR Çocuk Cerrahisi Anabilim Dalı Çocuk Ürolojisi Bilim Dalı Çocuk Ürolojisinde Tanı Yöntemleri Doç Dr Haluk EMİR Çocuk Cerrahisi Anabilim Dalı Çocuk Ürolojisi Bilim Dalı Ürinerogenital Sistem Böbrekler Üreterler Mesane Mesane boynu ve Üretra Penis Testis Epididim

Detaylı

ANTİHİPERTANSİF İLACIMI NE ZAMAN ALMALIYIM? AKŞAM. Dr. Sedat Üstündağ Trakya Üniversitesi Tıp Fakültesi, Nefroloji Bilim Dalı Öğretim Üyesi

ANTİHİPERTANSİF İLACIMI NE ZAMAN ALMALIYIM? AKŞAM. Dr. Sedat Üstündağ Trakya Üniversitesi Tıp Fakültesi, Nefroloji Bilim Dalı Öğretim Üyesi ANTİHİPERTANSİF İLACIMI NE ZAMAN ALMALIYIM? AKŞAM Dr. Sedat Üstündağ Trakya Üniversitesi Tıp Fakültesi, Nefroloji Bilim Dalı Öğretim Üyesi Hipertansiyon İnmelerin ¾ ü Myokard İnfarktüslerinin ½ ü Son dönem

Detaylı

Aldosteron tansiyon ve vücut sıvı dengesini ayarlayan böbrek üstü bezlerinden salgılanan bir hormondur. Kandaki miktarına bakılır.

Aldosteron tansiyon ve vücut sıvı dengesini ayarlayan böbrek üstü bezlerinden salgılanan bir hormondur. Kandaki miktarına bakılır. ALDOSTERON Aldosteron tansiyon ve vücut sıvı dengesini ayarlayan böbrek üstü bezlerinden salgılanan bir hormondur. Kandaki miktarına bakılır. Aldosteron testi ne için yapılır: Bazı sıvı ve elektrolit metabolizma

Detaylı

Toraks BT Angiografi Pulmoner emboli tanısı

Toraks BT Angiografi Pulmoner emboli tanısı Toraks BT Angiografi Pulmoner emboli tanısı 64 yaşında erkek hasta 10 yıldır KOAH tanılı ve diyabet hastası 25 gün önce göğüs ve sırt ağrısı, nefes darlığı PaO2: 68.2; PaCO2:36 ; O2 satürasyonu: 94,4 FM;

Detaylı

MENOPOZ VE ANTİHİPERTANSİF TEDAVİ

MENOPOZ VE ANTİHİPERTANSİF TEDAVİ MENOPOZ VE ANTİHİPERTANSİF TEDAVİ Dr. Mürvet YILMAZ BAKIRKÖY DR. SADİ KONUK EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ KADINLARDA HT Yaşlanma ile birlikte kan basıncında artış görülür. Erişkin kadınların %25 Postmenopozal

Detaylı

Kombinasyon tedavisi. Prof.Dr.Çetin Erol AÜTF Kardiyoloji ABD

Kombinasyon tedavisi. Prof.Dr.Çetin Erol AÜTF Kardiyoloji ABD Kombinasyon tedavisi Prof.Dr.Çetin Erol AÜTF Kardiyoloji ABD Kan basıncı (KB) kontrolünde güncel yaklaşım: Daha iyi etki mekanizması Tedavide KB kontrolünün ötesi fayda Daha iyi tedavi uyumu (motive hasta,

Detaylı

Kronik Pankreatit. Prof. Dr.Ömer ŞENTÜRK KOÜ Gastroenteroloji, KOCAELİ

Kronik Pankreatit. Prof. Dr.Ömer ŞENTÜRK KOÜ Gastroenteroloji, KOCAELİ Kronik Pankreatit Prof. Dr.Ömer ŞENTÜRK KOÜ Gastroenteroloji, KOCAELİ Tanım Pankreasın endokrin ve ekzokrin yapılarının hasarı, fibröz doku gelişimi ile karakterize inflamatuvar bir olay Olay histolojik

Detaylı

CUSHİNG SENDROMLU GEBEYE YAKLAŞIM. Dr HULUSİ ATMACA Ondokuz Mayıs Üniversitesi Tıp Fakültesi Endokrinoloji Bilim DalıSAMSUN

CUSHİNG SENDROMLU GEBEYE YAKLAŞIM. Dr HULUSİ ATMACA Ondokuz Mayıs Üniversitesi Tıp Fakültesi Endokrinoloji Bilim DalıSAMSUN CUSHİNG SENDROMLU GEBEYE YAKLAŞIM Dr HULUSİ ATMACA Ondokuz Mayıs Üniversitesi Tıp Fakültesi Endokrinoloji Bilim DalıSAMSUN Gebelerde Cushing Sendromu Klinik Etyoloji Tanı Ayırıcıtanıve görüntüleme Tedavi

Detaylı

Yüksekte Çalışması İçin Onay Verilecek Çalışanın İç Hastalıkları Açısından Değerlendirilmesi. Dr.Emel Bayrak İç Hastalıkları Uzmanı

Yüksekte Çalışması İçin Onay Verilecek Çalışanın İç Hastalıkları Açısından Değerlendirilmesi. Dr.Emel Bayrak İç Hastalıkları Uzmanı Yüksekte Çalışması İçin Onay Verilecek Çalışanın İç Hastalıkları Açısından Değerlendirilmesi Dr.Emel Bayrak İç Hastalıkları Uzmanı Çalışan açısından, yüksekte güvenle çalışabilirliği belirleyen etkenler:

Detaylı

[embeddoc url= /10/VÜCUT-SIVILARI.docx download= all viewer= microsoft ]

[embeddoc url=  /10/VÜCUT-SIVILARI.docx download= all viewer= microsoft ] VÜCUT SIVILARI [embeddoc url= http://enfeksiyonhastaliklari.com/wp-content/uploads/2015 /10/VÜCUT-SIVILARI.docx download= all viewer= microsoft ] SODYUM ( Na+) Na+; Sodyum klor ile birlikte serumun en

Detaylı

Sempatik Sinir Sistemi ve Hipertansiyon. Dr. Yunus Erdem Hacettepe Tıp Fakültesi Nefroloji Ünitesi

Sempatik Sinir Sistemi ve Hipertansiyon. Dr. Yunus Erdem Hacettepe Tıp Fakültesi Nefroloji Ünitesi Sempatik Sinir Sistemi ve Hipertansiyon Dr. Yunus Erdem Hacettepe Tıp Fakültesi Nefroloji Ünitesi Hipertansiyonun Belirleyicileri GRA Anjiotensin Diyabet Kallikrein Na-Li countertransport Haptoglobin Eritrosit

Detaylı

PERİTON DİYALİZ HASTALARINDA SIVI KONTROLÜ

PERİTON DİYALİZ HASTALARINDA SIVI KONTROLÜ PERİTON DİYALİZ HASTALARINDA SIVI KONTROLÜ LALE AKKAYA Periton Diyaliz Hemşiresi CUMHURİYET ÜNİVERSİTESİ ARAŞTIRMA VE UYGULAMA HASTANESİ 25. ULUSAL BÖBREK HASTALIKLARI DİYALİZ VE TRANSPLANTASYON HEMŞİRELİĞİ

Detaylı

DÜŞÜK KREATİNİN KLİRENSLİ HASTA

DÜŞÜK KREATİNİN KLİRENSLİ HASTA 12. ULUSAL HİPERTANSİYON ve BÖBREK HASTALIKLARI KONGRESİ 19-23 MAYIS 2010 - ANTALYA RAS blokaj kime? Ne zaman? Nereye kadar? DÜŞÜK KREATİNİN KLİRENSLİ HASTA Dr. Sedat ÜSTÜNDAĞ Trakya Üniversitesi Tıp Fakültesi

Detaylı

Kontrolsüz z Hipertansiyon: Hastaya / Hekime Ait Faktörler

Kontrolsüz z Hipertansiyon: Hastaya / Hekime Ait Faktörler Kontrolsüz z Hipertansiyon: Hastaya / Hekime Ait Faktörler Prof. Dr. Mehmet Şükrü Sever İstanbul Tıp T p Fakültesi Nefroloji Bilim Dalı 11. Ulusal Hipertansiyon ve Böbrek B Hastalıklar kları Kongresi 13-17

Detaylı

Diyabetik Nefropati Tanı ve Tedavide Güncelleme. Dr. Gültekin Süleymanlar Dr. Alper Sönmez

Diyabetik Nefropati Tanı ve Tedavide Güncelleme. Dr. Gültekin Süleymanlar Dr. Alper Sönmez Diyabetik Nefropati Tanı ve Tedavide Güncelleme Dr. Gültekin Süleymanlar Dr. Alper Sönmez Diyabetik Nefropati Tanısında Güncelleme Dr. Alper Sönmez GATA Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları Bilim

Detaylı

Renal Hücreli Karsinom ve Nefrolojik Yaklaşım

Renal Hücreli Karsinom ve Nefrolojik Yaklaşım Renal Hücreli Karsinom ve Nefrolojik Yaklaşım Dr. Özgür CAN,Doç. Dr. Gülizar Şahin, Dr. Bala Başak Öven Ustaalioğlu Dr. Berkant Sönmez, Dr. Burçak Erkol İstanbul Haydarpaşa Numune Eğitim ve Araştırma Hastanesi

Detaylı

Obez Çocuklarda Kan Basıncı Değişkenliği ve Subklinik Organ Hasarı Arasındaki İlişki

Obez Çocuklarda Kan Basıncı Değişkenliği ve Subklinik Organ Hasarı Arasındaki İlişki Obez Çocuklarda Kan Basıncı Değişkenliği ve Subklinik Organ Hasarı Arasındaki İlişki Ayşe Ağbaş 1, Emine Sönmez 1, Nur Canpolat 1, Özlem Balcı Ekmekçi 2, Lale Sever 1, Salim Çalışkan 1 1. İstanbul Üniversitesi,

Detaylı

Marjinal Canlı Donörlere Yaklaşım. Dr. Elif Arı Bakır Dr. Lütfi Kırdar Kartal EAH Nefroloji Kliniği

Marjinal Canlı Donörlere Yaklaşım. Dr. Elif Arı Bakır Dr. Lütfi Kırdar Kartal EAH Nefroloji Kliniği Marjinal Canlı Donörlere Yaklaşım Dr. Elif Arı Bakır Dr. Lütfi Kırdar Kartal EAH Nefroloji Kliniği Giriş Renal transplant bekleme listesi her geçen gün artmaktadır Bekleme listesindeki hastalar > Donör

Detaylı

JNC 8 göre Hipertansif Hastanın Tedavide Kan Basıncı Hedefi Ne Olmalı

JNC 8 göre Hipertansif Hastanın Tedavide Kan Basıncı Hedefi Ne Olmalı JNC 8 göre Hipertansif Hastanın Tedavide Kan Basıncı Hedefi Ne Olmalı Prof. Dr. Bülent ALTUN Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi İç Hastalıkları Anabilim Dalı Nefroloji Bilim Dalı Dünyada Hipertansiyon

Detaylı

Acil Serviste Hipertansif Hastaya Yaklaşım

Acil Serviste Hipertansif Hastaya Yaklaşım Acil Serviste Hipertansif Hastaya Yaklaşım Doç. Dr. Sedat YANTURALI Dokuz Eylul Üniversitesi Tıp Fakültesi Acil Tıp Anabilim Dalı İzmir sedat.yanturali@deu.edu.tr 1 Sunu Planı Hipertansiyona genel bakış

Detaylı

İntern Dr. Özkan ERARSLAN ADRENAL YETERSİZLİK. ADDİSON HASTALIĞI, BÖBREKÜSTÜ BEZ YETERSİZLİĞİ, SÜRRENAL YETMEZLİK Ekim 2013

İntern Dr. Özkan ERARSLAN ADRENAL YETERSİZLİK. ADDİSON HASTALIĞI, BÖBREKÜSTÜ BEZ YETERSİZLİĞİ, SÜRRENAL YETMEZLİK Ekim 2013 İntern Dr. Özkan ERARSLAN ADRENAL YETERSİZLİK ADDİSON HASTALIĞI, BÖBREKÜSTÜ BEZ YETERSİZLİĞİ, SÜRRENAL YETMEZLİK Ekim 2013 İlk kez 1855 te Thomas Addison tarafından tanımlanmıştır Sıklığı milyonda 60-120

Detaylı

KURU AĞIRLIĞI NASIL SAPTAMALI?

KURU AĞIRLIĞI NASIL SAPTAMALI? KURU AĞIRLIĞI NASIL SAPTAMALI? Dr. Ali İhsan Günal Vücut sıvı bölümleri TVS: %60, %50 VA %60 ICF, %40 ECF (1/5 i plazma) HDH 17 lt Na 140 mmol Osm 280 HİH 28 lt K 140 mmol Osm 280 PH 3 lt EH 2 lt Dağılım

Detaylı

NEFRİTİK SENDROMLAR. Dr.LATİFE ERDOĞAN Ekim 2013

NEFRİTİK SENDROMLAR. Dr.LATİFE ERDOĞAN Ekim 2013 NEFRİTİK SENDROMLAR Dr.LATİFE ERDOĞAN Ekim 2013 NEFRİTİK SENDROM NEDİR? Akut böbrek yetmezliği bulguları ile gelen bir hastada gross hematüri, varsa tanı nefritik sendromdur. Proteinürü

Detaylı

7 Mayıs, 2015 - Antalya

7 Mayıs, 2015 - Antalya 7 Mayıs, 2015 - Antalya Dernekler Uzlaşı Raporu Kurulu Dernek Türk Kardiyoloji Derneği (TKD) Türk İç Hastalıkları Uzmanlık Derneği (TİHUD) Türkiye Endokrinoloji ve Metabolizma Derneği (TEMD) Türk Nefroloji

Detaylı

Hiperlipidemiye Güncel Yaklaşım

Hiperlipidemiye Güncel Yaklaşım İ.Ü. Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Sürekli Tıp Eğitimi Etkinlikleri Sık Görülen Kardiyolojik Sorunlarda Güncelleme Sempozyum Dizisi No: 40 Haziran 2004; s. 69-74 Hiperlipidemiye Güncel Yaklaşım Prof. Dr. Hakan

Detaylı

Prediyaliz Kronik Böbrek Hastalarında Kesitsel Bir Çalışma: Yaşam Kalitesi

Prediyaliz Kronik Böbrek Hastalarında Kesitsel Bir Çalışma: Yaşam Kalitesi Prediyaliz Kronik Böbrek Hastalarında Kesitsel Bir Çalışma: Yaşam Kalitesi Antalya Eğitim ve Araştırma Hastanesi Nefroloji Kliniği, Prediyaliz Eğitim Hemşiresi Giriş: Kronik Böbrek Hastalığı (KBH); popülasyonun

Detaylı

İSKEMİK BARSAĞIN RADYOLOJİK OLARAK DEĞERLENDİRİLMESİ. Dr. Ercan Kocakoç Bezmialem Vakıf Üniversitesi İstanbul

İSKEMİK BARSAĞIN RADYOLOJİK OLARAK DEĞERLENDİRİLMESİ. Dr. Ercan Kocakoç Bezmialem Vakıf Üniversitesi İstanbul İSKEMİK BARSAĞIN RADYOLOJİK OLARAK DEĞERLENDİRİLMESİ Dr. Ercan Kocakoç Bezmialem Vakıf Üniversitesi İstanbul Öğrenim hedefleri Mezenterik vasküler olay şüphesi ile gelen hastayı değerlendirmede kullanılan

Detaylı

Koroner Anjiyografi Darlık Derecesinin Değerlendirilmesi

Koroner Anjiyografi Darlık Derecesinin Değerlendirilmesi Koroner Anjiyografi Darlık Derecesinin Değerlendirilmesi Prof. Dr. Bülent Mutlu Marmara Üniversitesi, Kardiyoloji AbD İstanbul İstanbul Girişimsel Kardiyoloji Kursu, 2011 Koroner Değerlendirme Anatomik

Detaylı

HEMODİYALİZDE SIK KARŞILAŞILAN KOMPLİKASYONLAR ve YÖNETİMİ. Dr. Lale Sever

HEMODİYALİZDE SIK KARŞILAŞILAN KOMPLİKASYONLAR ve YÖNETİMİ. Dr. Lale Sever HEMODİYALİZDE SIK KARŞILAŞILAN KOMPLİKASYONLAR ve YÖNETİMİ Dr. Lale Sever Intradiyalitik Komplikasyonlar Sık Kalıcı morbidite Mortalite Hemodiyaliz Komplike bir işlem! Venöz basınç monitörü Hava detektörü

Detaylı

Diyaliz Hastalarında Antihipertansif İlaç Seçimi ve Pratik Öneriler

Diyaliz Hastalarında Antihipertansif İlaç Seçimi ve Pratik Öneriler Diyaliz Hastalarında Antihipertansif İlaç Seçimi ve Pratik Öneriler Doç. Dr. Sabahat Alışır Ecder Medeniyet Üniversitesi Tıp Fakültesi İç Hastalıkları Anabilim Dalı Nefroloji Bilim Dalı KDIGO önerilerine

Detaylı

Birinci Basamakta Böbrek Hasarının Değerlendirilmesi Proteinüri; Kimde, Nasıl Bakılmalı, Nasıl Değerlendirilmeli?

Birinci Basamakta Böbrek Hasarının Değerlendirilmesi Proteinüri; Kimde, Nasıl Bakılmalı, Nasıl Değerlendirilmeli? Birinci Basamakta Böbrek Hasarının Değerlendirilmesi Proteinüri; Kimde, Nasıl Bakılmalı, Nasıl Değerlendirilmeli? Dr. İhsan ERGÜN Ufuk Üniversitesi Tıp Fakültesi Gerçek bir pozitiflik söz konusu mudur?

Detaylı

KRONİK BÖBREK YETMEZLİĞİ HASTALARINDA KONİSİTE İNDEKS ÖLÇÜMLERİNİN LİPİD PROFİLİ İLE İLİŞKİSİ

KRONİK BÖBREK YETMEZLİĞİ HASTALARINDA KONİSİTE İNDEKS ÖLÇÜMLERİNİN LİPİD PROFİLİ İLE İLİŞKİSİ KRONİK BÖBREK YETMEZLİĞİ HASTALARINDA KONİSİTE İNDEKS ÖLÇÜMLERİNİN LİPİD PROFİLİ İLE İLİŞKİSİ Siren SEZER, Şebnem KARAKAN, Nurhan ÖZDEMİR ACAR. Başkent Üniversitesi Nefroloji Bilim Dalı GİRİŞ Dislipidemi

Detaylı

BÖBREK FONKSİYON TESTLERİ I. Doç.Dr. Mustafa ALTINIŞIK ADÜTF Biyokimya AD 2006

BÖBREK FONKSİYON TESTLERİ I. Doç.Dr. Mustafa ALTINIŞIK ADÜTF Biyokimya AD 2006 BÖBREK FONKSİYON TESTLERİ I Doç.Dr. Mustafa ALTINIŞIK ADÜTF Biyokimya AD 2006 1 Böbreklerin işlevleri (fonksiyonları) Düzenleyici işlevler Endokrin işlevler Metabolik işlevler Ekskretuvar işlevler 2 Böbreklerin

Detaylı

Su/Sıvı Tüketmeli? Dr. Rengin ELSÜRER AFŞARŞ

Su/Sıvı Tüketmeli? Dr. Rengin ELSÜRER AFŞARŞ Kronik Böbrek Hastası Ne Kadar Su/Sıvı Tüketmeli? Dr. Rengin ELSÜRER AFŞARŞ Hipertansiyon i Diyabet Nefrotoksinler Kilo kontrolü Su/sıvı tüketimi Clin J Am Soc Nephrol. 6: 2558-2560, 2011. Doktorum bana

Detaylı

KARŞIYAKA HİPERTANSİYON PREVALANS VE FARKINDALIK (KARHİP) ÇALIŞMASI

KARŞIYAKA HİPERTANSİYON PREVALANS VE FARKINDALIK (KARHİP) ÇALIŞMASI KARŞIYAKA HİPERTANSİYON PREVALANS VE FARKINDALIK (KARHİP) ÇALIŞMASI Hipertansiyon (HT) çağımızın en önemli sağlık sorunu olup mortalite ve morbidite nedenlerinin başında gelmektedir. Türkiye de de tüm

Detaylı

1. HAFTA PAZARTESİ SALI ÇARŞAMBA PERŞEMBE CUMA. Kuramsal Ders Diabetes mellitus: Tanı, sınıflama ve klinik bulgular Nilgün Başkal.

1. HAFTA PAZARTESİ SALI ÇARŞAMBA PERŞEMBE CUMA. Kuramsal Ders Diabetes mellitus: Tanı, sınıflama ve klinik bulgular Nilgün Başkal. 1. HAFTA Volüm dengesi bozuklukları Böbrek hastalıklarında tanısal yöntemler Diabetes mellitus: Tanı, sınıflama ve klinik bulgular Nilgün Başkal Diabetes mellitus komplikasyonları Sevim Güllü Artritlere

Detaylı

Antihipertansif ilaçlar sabah alınmalı

Antihipertansif ilaçlar sabah alınmalı Antihipertansif ilaçlar sabah alınmalı Dr. Ahmet Temizhan Türkiye Yüksek İhtisas EAH Kardiyoloji Kliniği Karabük Üniversitesi Tıp Fakültesi Kardiyoloji AD Bir tane antihipertansif ilaç kullanıyorum Bunu

Detaylı

JNC 8; HiPERTANSİF HASTANIN AKILCI YÖNETİMİ

JNC 8; HiPERTANSİF HASTANIN AKILCI YÖNETİMİ JNC 8; HiPERTANSİF HASTANIN AKILCI YÖNETİMİ Hangi antihipertansifler kullanılmalı? Dr. Celalettin USALAN JNC-8 HT KILAVUZU JNC-7; 2003.. And then we wait and wait JNC kılavuzları JNC7 Non-sistematik analiz

Detaylı

HİPERTANSİYON. Dr.Erhan Arıkan KEAH Acil Tıp Kliniği

HİPERTANSİYON. Dr.Erhan Arıkan KEAH Acil Tıp Kliniği HİPERTANSİYON Dr.Erhan Arıkan KEAH Acil Tıp Kliniği Hipertansiyon (HT) dünyada yaklaşık 1 milyar hastayı etkileyen cok yaygın bir hastalıktır. Tüm tedavilere rağmen kronik HT hastalarının sadece %50 sinin

Detaylı

Bir ARB Olarak Olmesartan. Prof. Dr. Tevfik Ecder İstanbul Bilim Üniversitesi Tıp Fakültesi İç Hastalıkları Anabilim Dalı Nefroloji Bilim Dalı

Bir ARB Olarak Olmesartan. Prof. Dr. Tevfik Ecder İstanbul Bilim Üniversitesi Tıp Fakültesi İç Hastalıkları Anabilim Dalı Nefroloji Bilim Dalı Bir ARB Olarak Olmesartan Prof. Dr. Tevfik Ecder İstanbul Bilim Üniversitesi Tıp Fakültesi İç Hastalıkları Anabilim Dalı Nefroloji Bilim Dalı PatenT (Prevalence, awareness, treatment and control of hypertension

Detaylı

Hipertansiyon (HT) Komplike olmamış primer HT Komplike olmuş primer HT ( DM, KBY, KKY, İKH) Gebelikte HT Sekonder HT Hipertansif aciller

Hipertansiyon (HT) Komplike olmamış primer HT Komplike olmuş primer HT ( DM, KBY, KKY, İKH) Gebelikte HT Sekonder HT Hipertansif aciller Hipertansiyon (HT) Komplike olmamış primer HT Komplike olmuş primer HT ( DM, KBY, KKY, İKH) Gebelikte HT Sekonder HT Hipertansif aciller Asemptomatik ciddi HT (hedef organ hasarı yok KB>180/110 Hipertansif

Detaylı

Multipl organ yetmezliği ve refrakter hipotansiyon

Multipl organ yetmezliği ve refrakter hipotansiyon SEPSİS S VE TANI KRİTERLER TERLERİ Orhan ÇINAR Yrd.Doç.Dr..Dr. GATA Acil Tıp T p Anabilim Dalı XI. Acil Tıp Güz Sempozyumu Samsun 2010 Epidemiyoloji ABD de yılda 750.000 hasta Her gün 500 ölüm %20-50 mortalite

Detaylı

KARDİYOJENİK ŞOK ONDOKUZ MAYIS ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ KARDİYOLOJİ ANABİLİM DALI

KARDİYOJENİK ŞOK ONDOKUZ MAYIS ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ KARDİYOLOJİ ANABİLİM DALI KARDİYOJENİK ŞOK ONDOKUZ MAYIS ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ KARDİYOLOJİ ANABİLİM DALI KARDİYOJENİK ŞOK-TANIM Ø Kardiyojenik şok (KŞ), kardiyak yetersizliğe bağlı uç-organ hipoperfüzyonudur. Ø KŞ taki hemodinamik

Detaylı

Olgularla hiperfonksiyone hipofiz adenomu. Doç.Dr. Yasemin Tütüncü

Olgularla hiperfonksiyone hipofiz adenomu. Doç.Dr. Yasemin Tütüncü Olgularla hiperfonksiyone hipofiz adenomu Doç.Dr. Yasemin Tütüncü Olgu:1 30y erkek hasta Başağrısı İmpotans İnfertilite Fizik muayene: özellik yok İlaç kullanımı yok Sistemik hst öyküsü yok Laboratuvar

Detaylı

CANLI DONÖR TRANSPLANTASYONDA İLE

CANLI DONÖR TRANSPLANTASYONDA İLE CANLI DONÖR TRANSPLANTASYONDA DONÖR R BÖBREK B BREK HACMİ UZUN DÖNEM D GRAFT FONKSİYONU İLE İLİŞKİLİDİR Hadim Akoğlu lu¹,, Tolga YıldY ldırım¹,, Gonca Eldem², Aysun Aybal¹, Mahmut Altındal ndal¹,, Tuncay

Detaylı

STEROİDE DİRENÇLİ NEFROTİK SENDROM OLGULARINDA SİKLOSPORİN TEDAVİSİ: 12 AYLIK TAKİP

STEROİDE DİRENÇLİ NEFROTİK SENDROM OLGULARINDA SİKLOSPORİN TEDAVİSİ: 12 AYLIK TAKİP STEROİDE DİRENÇLİ NEFROTİK SENDROM OLGULARINDA SİKLOSPORİN TEDAVİSİ: 12 AYLIK TAKİP Dr. Murat Şakacı Ankara Eğitim E ve Araştırma rma Hastanesi Nefroloji Kliniği GİRİŞİŞ Steroide dirençli nefrotik sendrom

Detaylı

Gebe ve Emziren Kadında Antihipertansif Tedavi. Prof Dr Serhan Tuğlular MÜTF Nefroloji Bilim Dalı

Gebe ve Emziren Kadında Antihipertansif Tedavi. Prof Dr Serhan Tuğlular MÜTF Nefroloji Bilim Dalı Gebe ve Emziren Kadında Antihipertansif Tedavi Prof Dr Serhan Tuğlular MÜTF Nefroloji Bilim Dalı Konunun Önemi Gebelikte karşılaşılan en sık dahili sorun HİPERTANSİYON (Tüm gebeliklerin % 6-8 i) 1. Kronik

Detaylı

Dr. Mehmet Özkahya E.Ü.T.F Nefroloji B.D

Dr. Mehmet Özkahya E.Ü.T.F Nefroloji B.D Dr. Mehmet Özkahya E.Ü.T.F Nefroloji B.D HD sırasında yaşanan hipotansiyon daha dikkat çekicidir, Beklenti, yapılan UF nedeniyle KB düşüşü olduğundan, sanki inanılmaz!! HD sırasında oluşacak KB aratışı

Detaylı

HİPERTANSİYON. Günümüzün En Çok Öldüren Hastalığı

HİPERTANSİYON. Günümüzün En Çok Öldüren Hastalığı Günümüzün En Çok Öldüren Hastalığı HİPERTANSİYON Prof. Dr. Mustafa ARICI Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi İç Hastalıkları Anabilim Dalı Nefroloji Bilim Dalı ve Halk Sağlığı Enstitüsü Öğretim Üyesi

Detaylı

NEFROTİK SENDROM. INTERN DR. H.RUMEYSA DAĞ Eylül 2013

NEFROTİK SENDROM. INTERN DR. H.RUMEYSA DAĞ Eylül 2013 NEFROTİK SENDROM INTERN DR. H.RUMEYSA DAĞ Eylül 2013 NEFROTİK SENDROM NEDİR? Nefrotik sendrom ; proteinüri (günde 3.5gr/gün/1.73 m2), hipoalbüminemi (

Detaylı

KARDİYAK REHABİLİTASYON ÖĞR. GÖR. CİHAN CİCİK

KARDİYAK REHABİLİTASYON ÖĞR. GÖR. CİHAN CİCİK KARDİYAK REHABİLİTASYON ÖĞR. GÖR. CİHAN CİCİK 1) Holter monitörizasyon - Hastaların kalp ritimlerinin 24 saat boyunca gözlemlenmesidir. - Kardiyak aritmik olayların ve semptomların görüntülenmesiyle esas

Detaylı

Akut Mezenter İskemi. Doç. Dr. Şule Akköse Aydın U.Ü.T.F Acil Tıp AD ATOK - 2012

Akut Mezenter İskemi. Doç. Dr. Şule Akköse Aydın U.Ü.T.F Acil Tıp AD ATOK - 2012 Akut Mezenter İskemi Doç. Dr. Şule Akköse Aydın U.Ü.T.F Acil Tıp AD ATOK - 2012 Sunum Planı Tanım Epidemiyoloji Anatomi Etyoloji/Patofizyoloji Klinik Tanı Ayırıcı tanı Tedavi Giriş Tüm akut mezenter iskemi

Detaylı

Feokromasitoma. Yrd.Doç.Dr.Hasan BÜYÜKASLAN Harran Üni.Tıp.Fak.Acil Tıp AD Şanlıurfa.

Feokromasitoma. Yrd.Doç.Dr.Hasan BÜYÜKASLAN Harran Üni.Tıp.Fak.Acil Tıp AD Şanlıurfa. Feokromasitoma Yrd.Doç.Dr.Hasan BÜYÜKASLAN Harran Üni.Tıp.Fak.Acil Tıp AD Şanlıurfa. Tanım Feokromasitoma adrenal medulla kromafin hücrelerinden kaynaklanır. Katekolamin salgılayan tümörlerdir." Ø Paragangliomalar

Detaylı

ADRENAL KİTLELERK TLELERİNDE DR. FATİH H TUNCA İSTANBUL TIP FAKÜLTES LTESİ GENEL CERRAHİ

ADRENAL KİTLELERK TLELERİNDE DR. FATİH H TUNCA İSTANBUL TIP FAKÜLTES LTESİ GENEL CERRAHİ ADRENAL KİTLELERK TLELERİNDE CERRAHİ YAKLAŞIM DR. FATİH H TUNCA İSTANBUL TIP FAKÜLTES LTESİ GENEL CERRAHİ ANABİLİM M DALI İnsidans Otopsi serilerinde: asemptomatik selim adrenal neoplazi %2-20 20 İnsidental

Detaylı

Tiroid Hormonları ve Yorumlanması.

Tiroid Hormonları ve Yorumlanması. Tiroid Hormonları ve Yorumlanması www.hepsaglik.net Tiroid Hastalıklarında İlk İstenecek Testler Tiroid tarama testi olarak TSH kullanılabilir. Son derece hassas bir testtir. Primer hipotiroidi ve hipertiroidiyi

Detaylı

Kronik Böbrek Hastalığında Kolekalsiferol ün Etkisi

Kronik Böbrek Hastalığında Kolekalsiferol ün Etkisi Kronik Böbrek Hastalığında Kolekalsiferol ün Etkisi Taner Baştürk 1, Abdülkadir Ünsal 2 1Bağcılar Eğitim ve Araştırma Hastanesi, 2Şişli Etfal Eğitim ve Araştırma Hastanesi Nefroloji Kliniği Serum Kalsidiol

Detaylı

T.C. BAŞKENT ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ İÇ HASTALIKLARI ANABİLİM DALI NEFROLOJİ BİLİM DALI RENOVASKÜLER HİPERTANSİYON ŞÜPHESİ OLAN

T.C. BAŞKENT ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ İÇ HASTALIKLARI ANABİLİM DALI NEFROLOJİ BİLİM DALI RENOVASKÜLER HİPERTANSİYON ŞÜPHESİ OLAN T.C. BAŞKENT ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ İÇ HASTALIKLARI ANABİLİM DALI NEFROLOJİ BİLİM DALI RENOVASKÜLER HİPERTANSİYON ŞÜPHESİ OLAN HASTALARDA KLİNİK İPUÇLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ NEFROLOJİ YANDAL UZMANLIK

Detaylı

Adrenal lezyonların görüntüleme bulguları. Dr. Ercan KOCAKOÇ Bezmialem Vakıf Üniversitesi İstanbul

Adrenal lezyonların görüntüleme bulguları. Dr. Ercan KOCAKOÇ Bezmialem Vakıf Üniversitesi İstanbul Adrenal lezyonların görüntüleme bulguları Dr. Ercan KOCAKOÇ Bezmialem Vakıf Üniversitesi İstanbul Öğrenme hedefleri Adrenal bez kitlelerinin BT ile değerlendirilmesinde temel prensip ve bulguları öğrenmek

Detaylı

Metabolik Sendrom Tanı Tedavi Dr. Abdullah Okyay

Metabolik Sendrom Tanı Tedavi Dr. Abdullah Okyay Metabolik Sendrom Tanı Tedavi Dr. Abdullah Okyay Metabolik Sendrom İnsülin direnci (İR) zemininde ortaya çıkan Abdominal obesite Bozulmuş glukoz toleransı (BGT) veya DM HT Dislipidemi Enflamasyon, endotel

Detaylı

HEMODİYALİZ HASTALARINDA VOLÜM DURUMUNUN VÜCUT KOMPOZİSYON MONİTÖRÜ İLE DEĞERLENDİRİLMESİ VE DİĞER YÖNTEMLERLE KARŞILAŞTIRILMASI

HEMODİYALİZ HASTALARINDA VOLÜM DURUMUNUN VÜCUT KOMPOZİSYON MONİTÖRÜ İLE DEĞERLENDİRİLMESİ VE DİĞER YÖNTEMLERLE KARŞILAŞTIRILMASI HEMODİYALİZ HASTALARINDA VOLÜM DURUMUNUN VÜCUT KOMPOZİSYON MONİTÖRÜ İLE DEĞERLENDİRİLMESİ VE DİĞER YÖNTEMLERLE KARŞILAŞTIRILMASI SERKAN YILDIZ¹, REMZİ DÜNDAR², ÖMÜR KURU², FERCEM ERBAY², FATİH KILIDz,

Detaylı

İnfeksiyonlu Hastada Antidiyabetik Tedavi İlkeleri

İnfeksiyonlu Hastada Antidiyabetik Tedavi İlkeleri İnfeksiyonlu Hastada Antidiyabetik Tedavi İlkeleri Doç. Dr. Mehmet Uzunlulu İstanbul Medeniyet Üniversitesi Göztepe EAH, İç Hastalıkları Kliniği Sunum akışı Kılavuzlar ışığında; Glisemik tanımlamalar ve

Detaylı

Multipl Myeloma da PET/BT. Dr. N. Özlem Küçük Ankara Üniv. Tıp Fak. Nükleer Tıp ABD

Multipl Myeloma da PET/BT. Dr. N. Özlem Küçük Ankara Üniv. Tıp Fak. Nükleer Tıp ABD Multipl Myeloma da PET/BT Dr. N. Özlem Küçük Ankara Üniv. Tıp Fak. Nükleer Tıp ABD İskelet sisteminin en sık görülen primer neoplazmı Radyolojik olarak iskelette çok sayıda destrüktif lezyon ve yaygın

Detaylı

Hipoglisemi-Hiperglisemi. Dr.SEMA YILDIZ TÜDOV Özel Diabet Hastanesi İstanbul

Hipoglisemi-Hiperglisemi. Dr.SEMA YILDIZ TÜDOV Özel Diabet Hastanesi İstanbul Hipoglisemi-Hiperglisemi Dr.SEMA YILDIZ TÜDOV Özel Diabet Hastanesi İstanbul Diabetin Acil Sorunları Hipoglisemi Diabetik Ketoz ( veya Ketoasidoz) Hiperosmolar Nonketotik Durum Laktik Asidoz Hipoglisemi

Detaylı

TC. SAĞLIK BAKANLIĞI SAKARYA ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ YÜKSEK TANSİYONLU HASTALAR. Eğitim Koordinatörlüğü

TC. SAĞLIK BAKANLIĞI SAKARYA ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ YÜKSEK TANSİYONLU HASTALAR. Eğitim Koordinatörlüğü TC. SAĞLIK BAKANLIĞI SAKARYA ÜNİVERSİTESİ EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ YÜKSEK TANSİYONLU HASTALAR Eğitim Koordinatörlüğü BANA 3 SORU SOR Herkes sağlıkla ilgili konularda bilgi sahibi olmak, sorularına

Detaylı