GENEL İŞLEM ŞARTLARININ SİGORTA SÖZLEŞMELERİ YÖNÜNDEN ELE ALINMASI. Hazırlayan Zahid Emre YILDIRIM İstanbul

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "GENEL İŞLEM ŞARTLARININ SİGORTA SÖZLEŞMELERİ YÖNÜNDEN ELE ALINMASI. Hazırlayan Zahid Emre YILDIRIM. 2012 İstanbul"

Transkript

1 GENEL İŞLEM ŞARTLARININ SİGORTA SÖZLEŞMELERİ YÖNÜNDEN ELE ALINMASI Hazırlayan Zahid Emre YILDIRIM 2012 İstanbul 1

2 İÇİNDEKİLER Giriş BİRİNCİ BÖLÜM GENEL İŞLEM ŞARTLARI TANIMI VE HUKUKİ NİTELİĞİ I-TANIMI II-GENEL İŞLEM ŞARTLARI UNSURLARI 1-Genel İşlem Şartlarının Önceden Tek Yanlı Belirlenmesi 2-Genel ve Soyut Nitelikte Olması 3-Genel İşlem Şartlarının Çok Sayıda Sözleşme İçin Hazırlanması 4-Taraflardan Birinin Önceden Hazırlanan Sözleşme Koşullarını Dayatması a-) Bireysel Anlaşma Konusu yapılamaması İKİNCİ BÖLÜM SİGORTA SÖZLEŞMELERİ AÇISINDAN GENEL İŞLEM ŞARTLARI Giriş I-Sigorta Sözleşmesi ve Kuruluşu II-Sigorta Genel Şartlarının Genel İşlem Şartları Yönünden Değerlendirilmesi a-) Sigortacının Özel Hukuka Tabi Bir Tüzel Kişilik Olması b-) Sigortacının Kamu Tüzel Kişisi Olması III-Sigorta Genel Şartlarının Genel İşlem Şartları Yönünden Denetimi 1-İdari Denetim 2-Yargısal Denetim 2.1 Yargısal Denetimde Kullanılacak Hukuki Düzenlemeler a-) Borçlar Kanunu Hükümleri Açısından Denetim b-) Ticaret Kanunu Hükümleri Açısından Denetim c-) Sigortacılık Kanunu Hükümleri Açısından Denetim d-) Sigorta Sözleşmelerinde Bilgilendirmeye İlişkin Yönetmelik Hükümleri Açısından Denetim 2

3 Giriş Genel işlem şartlarının tarihsel gelişimine bakıldığında, 19. Yüzyıl Endüstri devrimi sonucu kullanılmaya başlanmış olduğu görülür. Seri imalat ve seri mal değiş tokuşu ile, satıcılar tarafından standart sözleşmeler kullanılmaya başlamıştır. Satıcılar aynı tür satışlar için çok sayıda yaptıkları işlemlerde, taşıdıkları hukuki risklerden kurtulmak için aynı tür sözleşmeler hazırlamışlardır. 1 Temmuz 2012 tarihinde yürürlüğe girecek olan 6098 sayılı Borçlar Kanunu bir çok yeni hüküm içermekle birlikte getirdiği yeniliklerden biri de genel işlem şartlarının emredici bir düzenleme ile borçlar kanunu genel hükümlerine dahil edilmesidir. Madde gerekçeleri incelendiğinde, kanun koyucunun yasaya bu hükümleri getirmesindeki amacın güçlü olan ve kendi şartlarını müşterilerine dayatan bankacılık ve sigorta uygulamalarına karşı bireyleri koruma amacının ağır bastığı görülmektedir. Çalışmamızın ilk bölümünde genel işlem şartlarının tanımı ve özelliklerini inceleyeceğiz. İkinci bölümde ise genel işlem şartlarının sigorta sözleşmeleri yönünden değerlendirilmesi ve idari ve yargısal denetimde kullanılacak hukuksal normları sıralayacağız. BİRİNCİ BÖLÜM 3

4 GENEL İŞLEM ŞARTLARI TANIMI VE HUKUKİ NİTELİĞİ I-TANIMI Sözleşme hukukunun tarihsel özelliği, taraflarının tam irade uyuşması ve eşitliğine dayanmaktadır. Sanayi toplumu gelişmesi ve buna bağlı kapitalist ekonomilerin güçlenmesi, bu sisteme karşı bireyleri zayıf duruma düşürmüştür. Bu dengesizlik bireyler aleyhine sözleşme şartlarının ağırlaşması sonucunu doğurmuştur. Sözleşme özgürlüğünün sözleşme taraflarını eşit sayan anlayışına aykırı olarak, bir tarafı özel olarak koruyan bir hukuk gelişmiştir. 1 Bu hukuk sözleşme hukukunda genel işlem şartları olarak karşımıza çıkmaktadır. Genel işlem şartları kavramı, tek taraflı olarak düzenlenen, genel ve soyut nitelikte, ileride çok sayıda kurulacak sözleşme için hazırlanan bireysel sözleşme niteliğinden yoksun, aynı şekil ve tipteki hukuki işlemeleri kapsar. Bu tür sözleşmeler tip sözleşme veya formüler sözleşmeler olarak da tanımlanabilir. 2 Genel işlem şartlarını içeren sözleşmeler çoğunlukla, konusunda uzman kişilerce hazırlanmış, sadece düzenleyen lehine, onun çıkarlarını koruyan ve kollayan hükümleri içermektedir. Buna karşın sözleşmenin diğer tarafı sözleşmenin içeriğinden ve aleyhine taşıdığı hükümlerden çoğu kez haberdar değildir, sözleşme konusu genel işlem şartlarını kabul etmek ya da sözleşme yapmaktan vazgeçmek zorundadır. Diğer bir anlatımla evet ama deme şansı yoktur. 3 II-GENEL İŞLEM ŞARTLARI UNSURLARI 1-Genel İşlem Şartlarının Önceden Tek Yanlı Belirlenmesi 1 OĞUZMAN/ÖZ, Borçlar Hukuku Genel Hükümler, cilt:1, İstanbul 2011 s ALTOP Atilla, Prof. Dr. A. Çetingil ve Prof. Rageyan Kender e 50 Birlikte Çalışma Yılı Armağanı, Türk Borçlar Kanunu Tasarısı ndaki Genel İşlem Koşullarının Düzenlemesi, s. 254 ULUSAN İlhan, Genel İşlem Şartlarında ve Özellikle Tüketicinin Korunması Hakkında Kanunda Haksız Şartlara İlişkin İçerik Denetimi, İKU Hukuk Fakültesi Dergisi, Cilt: 3, Sayı 1-2, Aralık 2004, s ALTOP, s

5 Genel işlem şartlarının en belirgin özelliği, tek taraflı olarak önceden düzenlenmesidir. Tek taraflı düzenleme sözleşmenin hazırlık aşamalarından değil, sözleşme kurulmadan önce tek taraflı düzenlemeyi ifade eder. Genel işlem şartlarını kullanan taraf, önceden aynı tip ve çok sayıda sözleşmede kullanmak için, tek yanlı bu hükümleri hazır bulundurmaktadır. Genel işlem şartlarını hazırlayan taraf, ilerde çok sayıda müşteriye bu şartlarla sözleşme yapmayı ve karşı yanın bu sözleşmeye müdahale imkânını ortada kaldırarak, yeknesak bir düzenleme hedeflemektedir. 4 Alman Hukukunda, genel işlem şartları BGB m.305 v.d da düzenlemektedir. Alman hukukunda genel işlem şartlarını kullanan kişinin bizzat bu hükümleri hazırlaması aranmamaktadır. Yasa bu şartları hazırlamayı aramamakta, bu şartların kullanılmasını yeterli bulmaktadır. Genel işlem şartlarını içeren sözleşmeler, kullanan müteşebbis tarafından hazırlanabileceği gibi meslek kuruluşları veya üçüncü kişilerce de hazırlanabilir. Önceden hazırlanmış olması, çok sayıda sözleşmede kullanma kastı ve karşı tarafa sözleşme içeriğine müdahale şansı tanınmaması Alman hukuku yönünden bahsi geçen hükümlerin genel işlem şartı olarak değerlendirilmesi için yeterlidir. 5 1 Temmuz 2012 tarihinde yürürlüğe girecek olan 6098 sayılı Yeni Türk Borçlar Kanununun 20. Maddesinde genel işlem koşulları tanımlanmıştır. Maddenin birinci fıkrası şu şekildedir; Genel işlem koşulları, bir sözleşme yapılırken düzenleyenin, ileride çok sayıdaki benzer sözleşmede kullanmak amacıyla, önceden, tek başına hazırlayarak karşı tarafa sunduğu sözleşme hükümleridir. Bu koşulların, sözleşme metninde veya ekinde yer alması, kapsamı, yazı türü ve şekli, nitelendirmede önem taşımaz. Maddede yer alan düzenleyen ve tek başına ifadeleri öğretide eleştirilmektedir. Havutçu ya göre genel işlem şartlarının problemi, güçlü olanın sözleşmenin kuruluşunda 4 HAVUTÇU Ayşe, Açık İçerik Denetimi Yoluyla Tüketicinin Genel İşlem Şartlarına Karşı Korunması, Güncel Hukuk Yayınları, İstanbul 2003, s. 75- YAVUZ Nihat, Sözleşmelerdeki Haksız Şartlar, Seçkin Yayıncılık, Ankara s HAVUTÇU, s. 75.v.d. 5

6 sözleşme içeriğini düzenlemesi ve karşı yana müdahale imkânı tanımamasıdır. Bu yönüyle bu hükümlerin genel işlem şartı olarak kabul görmesi için, bir de düzenleyen sıfatıyla kullanmasını aramak yerinde değildir. Bunun yerine BGB de olduğu gibi kullanan ifadesinin yerine düzenleyen ifadesinin kullanılmasının yerinde olacağını savunmaktadır. Genel işlem şartlarını kullanan taraf bu hükümleri bizatihi kendisi hazırlamamakta, genelde bu hükümleri hukukçulara hazırlatmaktadır. Havutçu ya göre Yeni Borçlar Kanununda yer alan düzenleyen ifadesi bu yönüyle tartışma doğuracak niteliktedir. 6 ALTOP göre de, düzenleyen ve tek başına hazırlayarak kelimelerinin doğurabileceği sıkıntı ve duraksamalara engel olabilmek için, BGB m.305 deki tanım göz önüne alınarak düzenleme şu şekil de olmadır çok sayıda benzer sözleşmede kullanmak üzere önceden düzenlenmiş olan sözleşmenin taraflarından birinin (kullanan) diğer tarafa sözleşme yapılırken sunduğu sözleşme hükümleri 7 ARIKAN da benzer bir eleştiri getirerek konuyu şu şekilde örneklendirmiştir. Genel işlem şartlarını kullanan bir kişinin bu hükümleri noter tarafından hazırlatması halinde yasa metninde yer alan tek başına ifadesi gereği, bu hükümlerin içeriği bakımından genel işlem şartlarını içerse bile, tek başına kullanan tarafından hazırlanma şartının oluşmadığı savunması doğabilecektir. 8 Kanımca yukarıda lafzı geçen eleştiriler yerindedir. Çalışmamıza konu olan sigorta sözleşmelerinin genel işlem şartları yönünden değerlendirmesi açısından baktığımızda, sigorta genel şartlarının genel işlem şartı sayılması kanunun bu ifadesiyle zorlaşmaktadır. Zira aşağıda ayrıntılı olarak inceleyeceğimiz gibi sigorta genel şartları Sigortacılık Kanunun madde 11 gereği 9 Hazine Müsteşarlığı tarafından düzenlenmekte ve ilan 6 HAVUTÇU, s. 76 v.d. 7 ALTOP, s ARIKAN Mustafa Maltepe Üniversitesi Hukuk Araştırma Dergisi Özel hukuk Sempozyumu Özel Sayısı, 6098 sayılı TBK Hükümlerinin Değerlendirilmesi Sempozyumu, Haziran 2011, Cevdet Yavuz a Armağan, s.72 9 Sigorta sözleşmelerinin ana muhtevası, Müsteşarlıkça onaylanan ve sigorta şirketlerince aynı şekilde uygulanacak olan genel şartlara uygun olarak düzenlenir 6

7 edilmektedir. Bu yönüyle sigortacı, düzenleyen ve tek başına hazırlayan sıfatlarından tamamen yoksundur. Bu anlatımla sigorta genel şartlarının emredici hükümler niteliğinde olan genel işlem şartları yargısal denetimin dışında tutulması manasına gelir ki bu da maddenin çıkarılış amacı ve gerekçesine aykırı düşmektedir. Zira madde gerekçesinde yer alan şu ifade fikrimi destekler niteliktedir Bankalar, sigorta şirketleri, seyahat ve taşıma işletmeleri, dayanıklı tüketim malları üretimi ve pazarlaması yapan girişimciler, bireysel sözleşmenin kurulmasından önce soyut ve tek yanlı olarak kaleme alınmış sözleşme koşulları hazırlamakta, bunlarla gelecekte kurulacak belirsiz sayıda, ancak aynı şekil ve tipteki hukukî işlemleri düzenlemektedirler. Madde de yer alan bu ifadeler her ne kadar tartışma konusu edilse de aynı maddenin son fıkrası ve kanunun gerekçesiyle birlikte ele alındığında BGB de olduğu gibi genel işlem şartlarının kimin tarafından hazırlandığına bakılmaksızın denetime tabi olması gerekmektedir. YTBK m. 20 son şu şekildedir; Genel işlem koşullarıyla ilgili hükümler, sundukları hizmetleri kanun veya yetkili makamlar tarafından verilen izinle yürütmekte olan kişi ve kuruluşların hazırladıkları sözleşmelere de, niteliklerine bakılmaksızın uygulanır. Çalışma konumuzla alakalı olarak sigorta genel şartlarının Sigortacılık Kanunun gereği Hazine Müsteşarlığı tarafından hazırlanıp ilan edilmesi bu şartların tek başına genel işlem şartı olmasını engellemez. 2-Genel ve Soyut Nitelikte Olması Genel işlem şartların bir diğer özelliği de genel ve soyut nitelikte, yasa hükümlerini andıran bir anlatımla hazırlanmalarıdır. Genel işlem şartlarının doğası gereği önceden kime karşı sunulacağı belli olmadığından genel nitelikte kaleme alınırlar. 10 Aynı doğrultuda genel işlem şartları belirli bir sözleşme için değil ilerde yapılacak aynı türden bir çok sözleşme için hazırladığından soyut niteliktedir HAVUTÇU, s HAVUTÇU, s.80 v.d. 7

8 3-Genel İşlem Şartlarının Çok Sayıda Sözleşme İçin Hazırlanması Genel işlem şartlarının bir diğer özelliği ise çok sayıda sözleşmede kullanmak için hazırlanmasıdır. Genel işlem şartlarını hazırlayan taraf belli bir sözleşme için bir defaya mahsus olmak üzere genel işlem şartlarını hazırlamamakta, aynı türden birçok sözleşmede bu şartları kullanmayı hedeflemektedir. 12 Bir seferlik, belirli bir sözleşmede kullanılmak üzere hazırlanan sözleşme şartları genel işlem şartı olarak kabul edilemez. Burada akla gelen bir başka soru da kaç adet sözleşme yapma kastı ile genel işlem şartlarının hazırlanmış olması koşuludur. Alman doktrininde ve uygulamasında en az üç sözleşme için hazırlanma koşulu aranmaktadır. Türk doktrininde böyle bir sınırlama henüz dile getirilmemiştir. ARIKAN na göre üçüncü kişilerce, dernek veya mesleki kuruluşlar tarafından hazırlanan sözleşmeler kullanım sayısına bakılmaksızın genel işlem şartlarını denetimine tabi tutulmadır. Örnek olarak matbu kira sözleşmelerini veren ARIKAN, burada kiraya verenin bir tek gayrimenkulü için dahi olsa matbu kira sözleşmesini kullanması bu sözleşmeyi bu yönüyle genel işlem şartı olmaktan çıkarmamalıdır. 13 Aksi görüşü savunan ATAMER ise matbu olarak hazırlanmış kira sözleşmesinin taraflarca tek sefere mahsus olarak kullanılması halinde genel işlem şartlarının varlığından bahsedilemez. Burada genel işlem şartlarının özelliklerinden birisi olana birden fazla sözleşmede kullanma kastı ile genel işlem şartlarının hazırlaması yoktur. 14 Kanımca bu konuyu genel işlem şartlarının genel ve soyut nitelikte olması kavramı ile birlikte ele almak yerindedir. Şöyle ki; BGB madde 305/f.1 de ve Yeni BK m. 20 de 12HAVUTÇU, s ARIKAN, s. 70 v.d. YAVUZ, s ATAMER Yeşim, Sözleşme Özgürlüğünün Sınırlandırılması Çerçevesinde Genel İşlem Şartlarının Değerlendirilmesi, İstanbul 2001, s.67 8

9 çok sayıda sözleşmeden söz edilmediktedir. Sözleşmeyi kullanan tarafın bu sözleşmeyi tek bir kereye mahsus olarak kullanması bu sözleşmenin birçok kez ve farklı kişilerce belirsiz sayıda kullanıldığı gerçeğini değiştirmemektedir. Yukarıda bahsettiğimiz kira kontratları matbu olarak basılmakta ve çok sayıda kişi tarafından kullanılmaktadır. Zira bunu hazırlayan kişi ya da kurum, kimin tarafından ve hangi sayıda kullanılacağı belli olmadan, genel ve soyut nitelikte hazırlamıştır. Kullanın kişinin, bu sözleşmeyi tek seferlik kullanması, sözleşeme hükümlerinde, genel işlem şartlarının yokluğuna işaret etmez. 4-Taraflardan Birinin Önceden Hazırlanan Sözleşme Koşullarını Dayatması Bu unsur, önceden hazırlanmış sözleşme koşullarının, sözleşmenin yapılması sırasında taraflardan sadece birinin isteği ile sözleşmeye alınmış olması diğer tarafın müdahalesine müsaade edilmemesidir. Bir diğer anlatımla yapılan, genel işlem şartları barındıran sözleşme bireysel sözleşmeye dönüşmemiştir. 15 Müşteri sözleşmenin içeriğini değiştiremez, değiştirmeyi teklif dahi edemez. 16 Sözleşmenin kurulması aşamasında görüşmeler ve pazarlıklar kesinlikle söz konusu olmamaktadır. Sözleşmeyi hazırlayanın karşısındaki kişi, ya sözleşmeyi imzalayarak sunulan ürün veya hizmeti alacak ya da bu sözleşmeyi yapmaktan vazgeçecektir. Genel işlem şartları kendisine dayatılan taraf, sözleşmeye tümüyle evet ya da tümüyle hayır demek zorunda bırakılmaktadır. 17 BGB de ve Yeni BK da sunmak terimine yer verilmiştir. Sunmak teriminden, genel işlem şartlarının görüşme ve müzakere konusu yapılmadan bağlayıcılık kazanmasının istendiği anlaşılmaktadır HATUTÇU, s YAVUZ, s ALTOP, s HAVUTÇU, s.85 v.d. 9

10 Baskın ve ekonomik yönden güçlü olan taraf, hizmet veya ürüne ihtiyacı olan zayıf tarafa, bu ihtiyaç ve zayıflığından istifade ederek gerçekte istemeyeceği şartları, kendi lehine kabul etmeye mecbur bırakmaktadır. Kavramsal olarak sözleşme şartlarının kimin iradesi ile sözleşmeye dâhil edildiği önemlidir. Üçüncü kişilerce, örneğin noterce sözleşmeye dâhil edilen tarafların biri tarafından diğerine empoze edilmeyen sözleşme şartları genel işlem şartları çerçevesinde ele alınmaz. 19 Buna karşı sözleşme dışı olan üçüncü kişi tarafsız değil de, taraflardan birinin isteği üzerine bu şartların sözleşmeye dâhil olmasını tavsiye ediyorsa, bu durumda üçüncü kişi taraf temsilcisi sıfatını kazanır ve artık bu şartlar genel işlem şartı sayılır. 20 BGB m.310 gereği, karine olarak tüketici sözleşmelerinde, tüketici tarafından sözleşmeye alınmadıkça, genel işlem şartlarının müteşebbis tarafından sözleşmeye dâhil edildiği, karine olarak kabul edilmektedir. Alman Hukukunda tüketicilerle ilgili itilaflarda, genel işlem şartlarının sözleşmeye müşterinin iradesiyle dâhil edildiğinin ispat yükü, müteşebbise yüklenmiştir. 21 Kanımca üçüncü kişilerin iradesini ortaya koymak ya da taraf temsilcisi gibi hareket ettiklerini ispatlamak pratikte zor kavramdır. Ekonomik yönde zayıf taraf aleyhine konulduğu var sayılan sözleşme şartlarının, üçüncü kişilerce tarafsız olarak sözleşmeye dâhil edildiği savunması karşısında, aksini ispat yine zayıf yana düşecektir. Buda genel işlem şartlarından zayıf tarafı korumaktan çok fazladan, üçüncü kişinin tarafsız olmadığı veya taraf temsilcisi gibi hareket ettiğini ispat külfeti yüklemektedir ki, bunun da kabulü mümkün değildir. Bu yönüyle sözleşmede mevcut şartların kimin tarafından konulduğuna veya tavsiye edildiğine bakılmaksızın genel işlem şartları denetimine tabi tutulması gerekir. 19 ATAMER, s. 70 v.d HAVUTÇU, s.86 20ATAMER, s HAVUTÇU, s.87 10

11 a-) Bireysel Anlaşma Konusu Yapılamaması Genel işlem şartlarının bir başka belirgin özelliği ise sözleşme şartlarının taraflarca tartışılarak, üzerine müzakere ve pazarlık yapılarak bireysel sözleşmeye dönüştürülememesidir. 22 Genel işlem şartlarında taraf önüne konan sözleşmeyi imzalar, sadece vade ve fiyat gibi çok sınırlı şartlarda değişiklik yapma hakkına sahiptir. Bu şekilde sözleşme özgürlüğü, tek yönlü, şartları lehine hazırlayan tarafından kullanılmaktadır. Buna karşın her ne kadar aynı türden sözleşmelerde kullanmak için önceden tek taraflı olarak hazırlanmış dahi olsa, sözleşme içeriğinin taraflarca görüşülüp tartışılması, bu sözleşmeyi genel işlem şartı olmaktan çıkarır. Eğer taraflar sözleşme şartları üzerinde müzakere etmişler ve bu müzakereler sonucunda genel işlem şartları sözleşmeye dahil edilmişse artık bu şartlar bireysel şartlara dönüşür. BGB m 305/I de karşılıklı olarak müzakere edilmiş sözleşme şartları, genel işlem şartı sayılmaz hükmü yer almaktadır. Karşılıklı görüşmelerin varlığı, müzakere eden tarafın bu sözleşme şartlarını anlayacak durumda olması kendisi için taşıdığı önemi anlaması gerekir. 23 Alman Hukukunda sözleşme şartlarının müzakere edildiğinin ispatı için genel işlem şartlarının görüşüldüğüne dair kayıt, genel işlem şartları içeren sözleşmenin her sayfasına imza, müşteriye şartların içeriğine dair bilgi verilmesi, şartların noter tarafından müşteriye anlatılması ve müşterinin değişiklik taleplerine samimi bir şekilde cevap verildiğinin ispatı aranmaktadır. 24 Yeni BK muzun 20. maddesinde yapılan tanım çerçevesinde genel işlem şartı içeren sözleşmelerde, bu şartların her birinin tartışılarak kabul edildiğine dair kayıtlar onları genel işlem şartı olmaktan çıkarmamaktadır. Maddenin 3. Fıkrası şu şekildedir; 22 ALTOP, s HAVUTÇU, s HAVUTÇU, s.89 11

12 Genel işlem koşulları içeren sözleşmeye veya ayrı bir sözleşmeye konulan bu koşulların her birinin tartışılarak kabul edildiğine ilişkin kayıtlar, tek başına, onları genel işlem koşulu olmaktan çıkarmaz. Maddenin bu anlatımı ile genel işlem şartları içeren sözleşmelerin bireysel sözleşmeye dönüşmesi kolay görünmemektedir. YAVUZ a göre 20.maddenin 3. fıkrası sözleşmede yer alan şartların tartışıldığına dair kayıtları hükümsüz bırakmaktadır. Buna karşın sözleşme şartların gerçekten tartışılıp kabul edilmiş olma olasılığı her zaman vardır. Bu durumun varlığı halinde bile, taraf sözleşme şartlarının tartışılmadığını ileri sürerek aleyhine olan hükümlerden kurtulma yoluna gidebilecektir. Böyle dürüst olamayan bir yolun kanunca korunması yerinde değildir. Madde metnine başkaca kayıtlarla doğrulanmadıkça ibaresinin eklenmesi gerekir. 25 İKİNCİ BÖLÜM SİGORTA SÖZLEŞMELERİ AÇISINDAN GENEL İŞLEM ŞARTLARI Giriş Sigorta, zarara sebep olan bir takım olayların ekonomik sonuçlarına karşı kişi ve kurumları korumak amacıyla doğmuştur. Sigorta sayesinde risk geniş kesimlere dağıtılmış olmaktadır. Diğer kitlesel satış sözleşmelerinde olduğu gibi, sigortacı sahip olduğu ekonomik gücü hukuksal araçlarla desteklemek istemektedir. Genel işlem şartları bu amaca ulaşmak için elverişli bir araçtır. Ekonomik yönden güçlü olan sigortacı, uzman 25 YAVUZ, s.66 12

13 hukukçu ve sigortacılardan destek alarak, kendisi aleyhine ilerde doğabilecek uyuşmazlıklarda kendi lehine hazırladığı hükümlerle, baştan üstün duruma geçmektedir. 26 Genel işlem şartlarının sigorta sözleşmelerinde kullanılmasının bir diğer sebebi de sigortanın kitlesel ve standart olma mantığından gelmektedir. Sigortanın amacı aynı türdeki riskleri taşıyan birey ya da kurumların aynı çatı altından riski paylaşmalarıdır. Bu yönüyle aynı tür rizikolar için farklı bireylerle aynı şart ve türde sözleşmeler imzalanması gerekir. 27 Bu yönleriyle sigorta sözleşmeleri genel işlem şartlarının klasik kullanım alanıdır. I-Sigorta Sözleşmesi ve Kuruluşu Sigorta sözleşmesi, sigortacıya sigorta himayesi sunma, sigorta ettirene prim ödeme borcu yükleyen tam iki taraflı, karşılıklı borç ve taahhütler içeren bir sözleşmedir. Yürürlükte olan TTK nın maddesi sigortanın tanımını şu şekilde yapmaktadır. Sigorta bir akittir ki bununla sigortacı bir prim karşılığında diğer bir kimsenin para ile ölçülebilir bir menfaatini halele uğratan bir tehlikenin (bir rizikonun) meydana gelmesi halinde tazminat vermeyi yahut bir veya birkaç kimsenin hayat müddetleri sebebiyle veya hayatlarında meydana gelen belli bir takım hadiseler dolayısıyla bir para ödemeyi veya sair edalarda bulunmayı üzerine alır BAHTİYAR, s BAHTİYAR,s.95 13

14 Sigorta sözleşmesi kuruluşu açısından Borçlar Hukuku nun genel hükümlerine tabi olup tarafların irade uyuşmaları ile kurulur. Uygulamada poliçe adı verilen sözleşmenin sigorta ettirene verilmesi şartına bağlanmış ise de sözleşmenin kurulması yönünden zorunlu unsur değildir. 29 Buna karşın TTK 1265 ve Yeni TTK 1424 maddeleri gereği sigortacı sigorta poliçesini, sigortacı tarafından düzenlenerek sigorta ettirene teslimini zorunlu kılmıştır. 30 Sigorta sözleşmesi, poliçenin teslimi veya primin ödenmesinden önce geçerli olarak kurulması yönüyle rızayi nitelikte bir akittir. Primin ödenmesi sigortacının sorumluluğunun başlaması yönünden önemlidir. Yürükte olan TTK m gereği sigortacının sorumluluğu prim ödemesi ile başlarken Yeni TTK m.1410 sigortacının sorumluluğu için prim ödeme şartını kaldırmıştır. 31 II-Sigorta Genel Şartlarının Genel İşlem Şartları Yönünden Değerlendirilmesi Sigorta genel şartları, 15. yüzyılda deniz sigortalarında ortaya çıkmıştır. Aynı türde sözleşmelerin içeriğini düzenleyen noterlerce örnek olarak hazırlanmış ve İtalya da kullanılmaya başlanmıştır. Bunu takiben 18. Yüzyılda yangın sigortalarında kullanılmak 28 Mevcut TTK nın bu maddesi riziko gerçekleşinceye kadar sigortacıya hiçbir yükümlülük yokmuş kanısı uyandırması, pasif sigortaların kapsam dışı bırakılması, yönüyle eleştirilmiştir. Bkz. KENDER, R. : Türkiye de Hususi Sigorta Hukuku 1. Kitap, İstanbul 1995, s.103 v.d. Bu eşleştirilen ışığında 1 Temmuz 2012 tarihinde yürürlüğe girecek olan Yeni TTK madde 1401 de sigortanın tanımı şu şekilde kaleme alınmıştır; Sigorta sözleşmesi, sigortacının bir prim karşılığında, kişinin para ile ölçülebilir bir menfaatini zarara uğratan tehlikenin, rizikonun, meydana gelmesi hâlinde bunu tazmin etmeyi ya da bir veya birkaç kişinin hayat süreleri sebebiyle ya da hayatlarında gerçekleşen bazı olaylar dolayısıyla bir para ödemeyi veya diğer edimlerde bulunmayı yükümlendiği sözleşmedir. 29 BAHTİYAR Mehmet, Sigorta Poliçesi Genel Şartları Batider C.XIX sayı 21 s Madde 1265 Sigortacı sigorta ettirene sigorta mukavelesi gereğince her iki tarafın haiz olduğu hak ve borçları gösteren ve kendi tarafından imza edilen bir sigorta poliçesi veya onun yerine geçmek üzere bir muvakkat sigorta ilmühaberini ekleriyle beraber vermeye mecburdur. Sigortacı istediği takdirde, sigortalı dahi poliçe veya ilmühaberin ve eklerinin bir örneğini imzalıyarak sigortacıya vermekle mükelleftir. Madde 1424 (1)Sigortacı; sigorta sözleşmesi kendisi veya acentesi tarafından yapılmışsa, sözleşmenin yapılmasından itibaren yirmidört saat, diğer hâllerde onbeş gün içinde, yetkililerce imzalanmış bir poliçeyi sigorta ettirene vermekle yükümlüdür. Sigortacı poliçenin geç verilmesinden doğan zarardan sorumludur

15 üzere Alman pazarında genel şartlar kabul edilmiş, 1908 de ise artık yangın sigortalarında genel koşullar yasalaşmıştır. 32 Sigorta genel şartları, genel ve soyut olmaları, tek yanlı ve önceden ilerde çok sayıda aynı tür sözleşmede kullanmak amacıyla hazırlanmaları yönüyle, genel işlem şartlarının tipik örneğini oluşturmaktırlar. Sigorta genel şartları, tek tek riziko ve sözleşmeler göz önüne alınmaksızın, ilerde belli bir sigorta dalında yapılacak sözleşmelere temel oluşmak için hazırlanmış şartlarıdır. Alman Hukukunda sigorta genel şartları sınırsız sayıda ve benzer sigorta sözleşmelerinin ayrılmaz parçası olarak kabul edilen belirli kayıtlar şeklinde tanımlanmıştır. 33 Genel koşullar her sigorta dalı için ayrı ayrı belirlenir. Aynı dalda yapılan tüm sigorta sözleşmeleri aynı genel şartları içerir. (SK m ) Sigorta genel şartları büyük çoğunlukla, soyut ve teknik ifadelerle kaleme alınmış, sigorta ettirenin anlam ve içeriğini kavrayabilme imkânından yoksun belgelerdir. 35 Diğer bir anlatımla sigorta genel şartları şaşırtıcı klozlar veya açık olmayan klozlar içerebilir. Alman Hukukunda Genel İşlem Şartları Yasası yürürlüğe girmeden önce, açık olmayan klozların veya birden çok anlamı olan klozların bunları kullanan aleyhine yorumlanacağı ilkesi benimsenmiştir. Bir hükmün açık olmayan kloz olarak kabul edilebilmesi için, metnin tamamının bir bütün olarak yorumlanmasına rağmen şüphenin giderilememesi veya iki farklı yoruma ulaşılması aranmakta idi. Almanya da açık olmayan klozlar genellikle teknik ve sigorta teminatı dışında kalan konularla ilgili ortaya çıkmakta idi. Alman Mahkemeleri iki ayrı yorumun mümkün olduğu hallerde sigorta ettiren lehine hüküm kurmakta, teknik ve 32 BAHTİYAR, s BAHTİYAR, s MADDE 11 (1) Sigorta sözleşmelerinin ana muhtevası, Müsteşarlıkça onaylanan ve sigorta şirketlerince aynı şekilde uygulanacak olan genel şartlara uygun olarak düzenlenir. Ancak, sigorta sözleşmelerinde işin özelliğine uygun olarak özel şartlar tesis edilebilir. Bu hususlar, sigorta sözleşmesi üzerinde ve özel şartlar başlığı altında herhangi bir yanılgıya neden olmayacak şekilde açık olarak belirtilir 35 BAHTİYAR, s.94 15

16 sigorta ettiren tarafından anlaşılması beklenemez olan şartların geçersizliğine karar vermişlerdir. 36 Sigorta genel şartlarında şaşırtıcı kloz, sigorta ettirenin sözleşmeden beklediği menfaatlere açıkça aykırı olan hükümlerdir. Sigorta sözleşmesinin doğası gereği her şart da şaşırtıcı kloz olarak değerlendirilemez. Bir şartın şaşırtıcı kloz olabilmesi için, sigorta sözleşmesi ile garanti altına alınan rizikoya, kanunun ön gördüğü veya alışılagelmiş uygulamadan daha az bir himaye sağlaması gerekir. Bunun yanı sıra sigorta ettirenin alışılagelmişin dışında sağlanan bu az himayeyi sözleşmenin kurulması sırasında anlamasının beklenememesi aranmaktadır. Şaşırtıcı klozların bağlayıcı olmayacağı kuralı, sigorta ettirenin genel işlem şartlarını tartışmaksızın kabul etmesi, bu şartların farkında olsa idi sözleşmeyi imzalamayacak olması varsayımına dayanır. 37 Alman Federal Mahkemesi 1985 senesinde verdiği bir kararda şaşırtıcı klozları şu şekilde yorumlamıştır. Hastalık sigortası yapmış olan davacının çalışamaz durumda olmasından sonraki bir zamanda işverenin iflas etmiş olması halinde sigortacı çalışılmayan günler için sigorta tazminatını ödemeye devam etmek istememektedir. Gerekçe olarak da sigorta sözleşmesindeki sigorta ettirenin bağımlı çalışmalarından elde ettiği düzenli gelirlerin sigortalanmasını amaçlayan hükmü göstermektedir. Mahkeme bu şartı, şaşırtıcı ve sürpriz bir şart olarak nitelemiştir. Çünkü söz konusu şart, dört sayfa olarak basılı bulunan genel şartlar içinde seçilip anlaşılamaz ve alışılmamış tarzda bir düzenleme getirmektedir ve sigorta ettiren kimsenin de bunu hesaplaması mümkün değildir. Bu durumda sigorta ettiren sigorta koruması süresinde iş yerini de kaybetmiştir. Hastalık durumu sürdüğü müddetçe sigorta ettiren her halükarda hastalığa bağlı olarak işyeri kaybı hallerinde iş kazancından kaynaklanan yeni bir gelir elde etmeye çalışacak durumda değildir. Uzun süreli çalışamazlık durumlarında sigorta ettiren hastalık sigortası parası yoluyla kendini 36 YAVUZ, s MEMİŞ, Tekin Sigorta Sözleşmelerinde Kullanılan Genel Şartların Yargısal Denetimi, Millire Nisan 2005, s

17 güvence altına almak istemektedir. Bu koruma ihtiyacı zikredilen genel şarta açık bir itiraz teşkil eder. Buna karşın, benzer başka bir olayda mahkeme, sözleşme genel şartlarında sürpriz bir şartın olmadığı kanaatine varmıştır. Davacı, davalı sigorta nezdinde 1973 tarihinden başlayarak kaza sigortası yaptırmaktadır yılında bir kazaya maruz kalmış ve bu kaza neticesinde 172 gün çalışamamıştır. Davalı sigorta ise sigorta sözleşmesi hususi şartlarında yer aldığı gibi sadece altmış günlük bir sigorta ödemesinde bulunmuştur. Çekişmezliği inceleyen ilk derece ve istinaf mahkemeleri, sözleşmede bulunan şartın sürpriz yada şaşırtıcı kloz olarak değerlendirilemeyeceğine hükmetmiştir. Zira söz konusu şart sözleşmede açıkça yer almıştır ve anlaşılabilmektedir. 38 Yukarda anılan ilk mahkeme kararında sigorta ettirenin sigortadan beklediği menfaat çalışamaz olduğu süre zarfında uğrayacağı ekonomik kaybın karşılanmasıdır. Buna karşı sigorta sözleşmesinde yer alan işverenden elde ettiği düzenli gelir ibaresi işverenin iflası halinde sigortalıya tazminat ödemesine engel olmak amacıyla, sigortalının sigorta sözleşmesinden beklediği menfaate aykırı bir şekilde yer bulmuştur. Mahkeme yerinde olarak bu maddeyi şaşırtıcı bir kloz olarak değerlendirip, sigorta lehine hüküm kurmuştur. İkinci örnekte ise sigorta sözleşmesinde yer alan 60 günlük tazminat ödeneceğine dair hüküm, açık ve her kez tarafından kolayca anlaşılabilecek mahiyettedir. Bu yönüyle sigorta sözleşmesinde yer alan 60 günlük ücret kaybına ilişkin tazminat ödeneceğine dair hüküm şaşırtıcı kloz veya genel işlem şartları çevresinde yer almaz. Kanımca mahkemenin kurduğu her iki karar da yerindedir. Başka bir olayda Yargıtay 11. Hukuk Dairesi 1991 yılında verdiği bir kararda sigorta ettirenin sigortadan beklediği menfaatleri göz önüne alarak, şu şekilde bir karar tesis etmiştir. Davalı sigortacı tarafından dosyaya ibraz edilen sigorta poliçesine ekli ( Motorlu Kara Taşıt Araçları Kasko Sigortası Genel Şartları )nda, sadece aracın çalınması ile ilgili koşullar düzenlenmiş olup, sigortalı araçta taşınan veya bulundurulan mala ilişkin sigorta teminatı koşullarını içeren bir düzenleme mevcut bulunmadığı gibi, 38 MEMİŞ, s.13 17

18 buna ilişkin bir kloz da poliçeye eklenmiş değildir. Kasko sigortaya ilişkin genel şartlarda ancak aracın ve teferruatının sigorta teminatı içerisinde olacağı hükme bağlanmış ise de, müşterek sigorta poliçesi olarak düzenlenen bu poliçede yukarıda değinildiği gibi, araçta bulunan ve ayrıca sigorta ettirilen mallar bakımından bu malların da kasko sigortası genel şartlarına tabi olduğuna ilişkin bir koşul bulunmamaktadır..sigorta poliçesine yukarıda açıklandığı gibi, araçtaki malların da sigorta edildiğine dair konulan kayıt karşısında mal sigortalarına ilişkin TTK.nun 1281/1. maddesi uyarınca sigortacı, sigortalı mala ilişkin bütün rizikolardan sorumludur. Sigortacı taraf aynı maddenin ikinci fıkrası uyarınca rizikonun istisna edilen hallerden olduğunu kanıtlamak zorundadır ki, dava konusu olayda da davalı sigortacı bu istisna koşulunu kanıtlayamadığına göre, araç çalınmış veya çalınmaya teşebbüs edilmemiş olsa dahi bu araçtan çalınan malların sigorta teminatı kapsamında olduğunun kabulü gerekir. Mahkemece bu açıklamalar karşısında işin esasına girilerek hasıl olacak sonuç çerçevesinde bir hüküm kurulması gerekirken reddine 39 Her ne kadar bir dönem sigorta genel şartlarının genel işlem şartı olup olmadığı tartışılsa da, günümüzde bu tartışmalar geride kalmıştır. 40 Buna karşın tabi olduğu denetim kurumları ve hukuki yaptırımlar yönüyle klasik anlamdaki genel işlem şartlarından ayrılır. Şöyle ki sigorta genel şartları Türk Ticaret Kanunun sigorta hükümlerine tabi olmakla beraber, idari bir denetimden de geçmektedir. 41 Sigortacı tüzel kişiliği yönünden ise özel sigorta şirketleri ve kamu hukuku tüzel kişilerin sigortacı sıfatını kazanması genel işlem şartlarının ele alınması yönünden önem kazanmaktadır ŞABAN Kayıhan, Sigorta Sözleşmesinde Prim Ödeme Borcu, Ankara 2004, s MEMİŞ, s.5 18

19 a-) Sigortacının Özel Hukuka Tabi Bir Tüzel Kişilik Olması Sigortacının özel hukuk çerçevesinde, sigorta ettiren ile kurduğu ilişki genel işlem şartları idari ve yargısal denetimine tabidir. Sigorta sözleşmeleri uygulamadaki şekilleri itibariyle, tek yanlı olarak öncede, ileride aynı tür ve tipteki sigorta sözleşmesinde, formüler olarak kullanmak amacıyla genel ve soyut ifadelerle hazırlanmış belgeler olması yönüyle, genel işlem şartlarının tipik örneklerindendir. 42 b-) Sigortacının Kamu Tüzel Kişiliği Olması Alman Hukukunda, şayet bir sigortacının kullandığı genel şartların ve statüsünün amacı ve sonuçları, sigortacının özel hukuktan ziyade kamu hukuku ilişki kurduğuna işaret ediyorsa, kullanılan bu genel şartlar, genel işlem şartı olarak kabul edilmemektedir. Kamu tüzel kişiliğinin sigortacı sıfatını kazanmasının ülkemizdeki örneği Zorunlu Deprem Sigortasıdır. Ülkemizde yaşanan 19 Ağustos 1999 Marmara ve 12 Kasım 1999 da yaşanan Bolu-Düzce depremlerini takiben Zorunlu Deprem Sigortasının düzenlenmesi; 4484 sayılı Kanunla değişik 27/8/1999 tarihli ve 4452 sayılı Kanunun verdiği yetkiye dayanılarak, Bakanlar Kurulu'nca tarihinde kararlaştırılmış ve tarihinde yürürlüğe girmiştir. 43 Bu düzenleme ile kamu tüzel kişiliği sigortacı sıfatını kazanmıştır. Zorunlu Deprem Sigortası, Sigorta sözleşmesi genel şartnamesini, genel işlem şartlarının özellikleri yönünden inceliğimizde, genel ve soyut olma, önceden tek yanlı hazırlanma, aynı türdeki sigorta sözleşmelerinde kullanmak için hazırlanması v.s. tipik anlatımla tüm şartları taşıdığı görülmektedir. 42 BAHTİYAR, s.92 MEMİŞ, s

20 MEMİŞ e göre zorunlu deprem sigortası genel şartları ele alındığında, idarenin üstün olduğu emredici bir hukuku ilişki söz konusudur. Üstün olan idare ile yapılan bu sigorta sözleşmesi, emredici hükümler çerçevesinde ele alınabileceğinden genel işlem şartı mahiyetinde değildir. 44 Kanımca konuyu genel işlem şartlarının ortaya çıkması ve genel işlem şartlarına karşı koruma sağlayan hükümlerin amacıyla birlikte ele almak gerekir. Genel işlem şartlarında güçlü olan taraf, kendi menfaatlerini korumak amacıyla, verdiği ürün veya hizmeti almak zorunda kalan kişi veya kuruma, kendi şartlarını dayatmaktadır. Ürün veya hizmeti alan müşteri aslında kendi iradesini yansıtmayan bir sözleşmeye evet demek zorunda bırakılmaktadır. Zorunlu deprem sigortası yönünden ise; idarenin bu sözleşmede koruduğu yarar, birinci planda sigorta ettirenin yararı, geniş anlamda kamu menfaatidir. Kamu tüzel kişisi bu sözleşme ile kendi yarar ve menfaatlerini korumaktan çok üstün kamu yararı göz önüne alarak bu sigorta zorunluluğu getirmektedir. Genel işlem şartlarında kendisine sözleşme sunulan taraf sözleşmeyi kabul etmeyerek ürün ya da hizmeti almaktan vazgeçme hakkına sahipken, zorunlu deprem sigortasında böyle bir hal söz konusu değildir. Gayrimenkul maliki yaşadığımız coğrafyanın şartları ve yaşanılan tecrübeler göz önüne alınarak kanun koyucu tarafından getirilen bu sigorta zorunluluğunu yerine getirecektir. Bu yönleriyle kamu tüzel kişiliği tarafından yapılması zorunlu tutulan sigorta şartlarının genel işlem şartları çerçevesinde ele alınamayacağı kanaatindeyim. III-Sigorta Genel Şartlarının Genel İşlem Şartları Yönünden Denetimi Genel işlem şartlarının tipik örneğini teşkil eden, sigorta sözleşmesi genel şartları idari yönden ve mahkemeler tarafından gerçekleştirilecek yargısal denetime tabidir. 1-İdari Denetim 44 MEMİŞ, s 5. 20

21 Genel işlem şartları yönünden, sigorta sözleşmelerinin ilk etapta denetlenmesi idare tarafından gerçekleştirilmektedir. Yürürlükte olan TTK 1266/II maddesi gereği sigorta poliçeleri, Sanayi ve Ticaret Bakanlığı tarafından onaylanmış zahmetsizce okunabilecek tarzda hazırlanmış olması gerekir. 45 Kanunun ilgili maddesi şu şekildedir ; Sigorta poliçesi birinci fıkrada yazılı hususlardan başka İktisat ve Ticaret Vekâletince tasdik edilmiş ve zahmetsizce okunabilecek bir tarzda basılmış olan sigorta umumi şartlarını; muvakkat sigorta ilmühaberi ise, zikri geçen umumi şartalara atfı ihtiva eder. Bu fıkradaki tasdika ve baskıya ait olan şartaların yerin getirilmemiş olması halinde dahi umumi şartname hükümlerinden sigorta ettirenin zararına olanlar yerine kanun hükümleri tatbik olunur. TTK da mevcut bu hükmün yürürlükte olmasına karşın, Sigortacılık Kanunun 11. maddesiyle çelişmektedir. Şöyle ki Sigortacılık Kanununun 11. maddesi gereği, aynı tür ve konuda yapılacak sigorta sözleşmelerinde kullanılmak üzere hazırlanan sigorta genel şartları Hazine Müsteşarlığı tarafından onaylanır ve tüm sigorta şirketlerince uygulanır. Sigortacılık Kanunun 11/1 maddesi şu şekilde düzenlenmiştir ; Sigorta sözleşmelerinin ana muhtevası, Müsteşarlıkça onaylanan ve sigorta şirketlerince aynı şekilde uygulanacak olan genel şartlara uygun olarak düzenlenir. Ancak, sigorta sözleşmelerinde işin özelliğine uygun olarak özel şartlar tesis edilebilir. Bu hususlar, sigorta sözleşmesi üzerinde ve özel şartlar başlığı altında herhangi bir yanılgıya neden olmayacak şekilde açık olarak belirtilir. Yeni TTK ile bu çelişki ortadan kaldırılmaktadır. Yürürlükte olan TTK nın maddesine karşılık gelen Yeni TTK nın maddesinde sigorta genel şartlarının Sanayi ve Ticaret Bakanlığınca onaylanacağı hükmü yer almamaktadır. Maddenin 1. fıkrası Sigorta poliçesi, tarafların haklarını, temerrüde ilişkin hükümler ile genel ve varsa özel şartları içerir, rahat ve kolay okunacak biçimde düzenlenir. şeklinde kaleme alınmıştır. Değişen bu madde ile TTK açısından idari denetim ortadan kalmıştır. Maddede yer alan 45 MEMİŞ, s.6 21

22 rahat ve kolay okunacak biçimde ibaresi yargısal denetimde şaşırtıcı ve anlaşılamaz klozların geçersizliğine kullanılacaktır. Hazine Müsteşarlığı, kanun gereği sigorta genel şartlarını düzenlemek ve yürürlüğe koymakla yükümlüdür. Sigorta şirketlerince kullanılan genel şartların onaylanan metne uygun olup olmadığı yine Hazine Müsteşarlığınca denetlenecektir. Denetimin amacı ekonomik yönden zayıf olan bireysel veya tüzel kişiliğe haiz sigorta ettireni korumaktır. 46 Kanımca sigorta genel şartlarının Hazine Müsteşarlığı tarafından düzenlenip onaylanması, diğer anlatımla sigorta sözleşmelerinin idari denetime tabi olması onları tek başına genel işlem şartı olmaktan çıkarmaz. Aksini savunan YAVUZ a göre uygulamada Hazine Müsteşarlığı sigorta şirketleri tarafından önerilen sigorta genel şartlar metnini onaylamak yerine tamamen özgün bir metin hazırlamaktadır. Müsteşarlık, genel şartları hazırlarken sigorta ettirenin menfaatlerini göz önüne almaktadır. Buna örnek olarak hukuksal koruma genel şartları gösterilebilir. Sigorta şirketlerinin Müsteşarlık tarafından onaylanan metin dışında bir metni kullanma imkanları söz konusu değildir. Bu durum göz önüne alındığında, şaşırtıcı kloz veya anlaşılamaz kloz kavramlarının sigortacı aleyhine yorumlanması ülkemiz açısından mümkün değildir. 2-Yargısal Denetim Sigorta genel şartlarının denetimi taraflar arasında çıkan uyuşmazlığın yargı önüne getirilmesi halinde mahkemelerce yapılacaktır. Hakim sigorta genel şartlarının denetimini yaparken öncelikle emredici hükümler yönünden konuyu ele alacaktır. 47 Genel koşulların idarece hazırlanıp onaylanmış olması, uyuşmazlığın çözümü aşamasında, mahkemece bu şartlar üzerinde hukuka uygunluk denetimi yapılmasını engellemez. Pek tabi ki sigorta genel şartları taraflarının uyuşmazlığının bir parçasını 46 BAHTİYAR, s BAHTİYAR, s.99 22

23 teşkil edebilir. 48 Emredici hükümler dışında TTK da mevcut Sigorta Hukukuna ilişkin hükümler Sigortacılık Kanunu ve ilgili yönetmelikler hakimin yargısal denetimde kullanacağı kriterlerdir. a-) Borçlar Kanunu Hükümleri Açısından Denetim Sigorta genel koşulları sözleşme niteliğinde belgelerdir. Bu yönüyle Borçlar Kanunumuzun sözleşme özgürlüğü düzenleyen ve sınırlayan 19 ve 20. maddeleri hükümlerine aykırı şartlar taşıyan şartları yönünden geçersizlikleri ileri sürülebilir. Örneğin sigortacının kast ya da ağır ihmalden sorumlu olamayacağına dair genel şartlarda bulunan kayıtlar BK madde 99/1 gereği geçersizdir. 1 Temmuz 2012 tarihinde yürürlüğe girecek olan Borçlar Kanunu 20 ve devamı maddelerinde düzenlenen genel işlem şartları hükümleri emredici nitelikte olmaları yönüyle sigorta sözleşmelerinin yargısal denetiminde kullanılacak hukuksal normlar olarak hayatımıza girecektir. Yeni Borçlar Kanunun genel işlem şartlarını tanımlayan 20. maddesi gereği, genel işlem şartlarının tüm özelliklerini taşıyan sigorta sözleşmeleri her ne kadar kullanan tarafından değil de Hazine Müsteşarlığı tarafından hazırlansalar da, yine aynı maddenin son fıkrası gereği niteliklerine bakılmaksızın yargısal denetime tabi olacaklardır. Genel işlem şartlarının yargısal denetimine tabi olacak sigorta genel şartları hangi yaptırımlara tabi olacaktır. Yeni BK nın 21 ve 22. maddeleri yazılmamış sayılmayı düzenlemekten 23. madde de açık ve anlaşılır olmayan hükümlerin düzenlenen aleyhine yorumlanmasından bahsedilmektedir. Yeni BK nın 21. Maddesi şu şekilde düzenlenmiştir; Karşı tarafın menfaatine aykırı genel işlem koşullarının sözleşmenin kapsamına girmesi, sözleşmenin yapılması sırasında düzenleyenin karşı tarafa, bu koşulların varlığı 48 BAHTİYAR, s.99 23

24 hakkında açıkça bilgi verip, bunların içeriğini öğrenme imkânı sağlamasına ve karşı tarafın da bu koşulları kabul etmesine bağlıdır. Aksi takdirde, genel işlem koşulları yazılmamış sayılır. Sözleşmenin niteliğine ve işin özelliğine yabancı olan genel işlem koşulları da yazılmamış sayılır. Hukukumuza yabancı bir kavram olan yazılmamış sayılma doktrinde doğuracağı sonuçlar bakımından farklı yorumlanmıştır. ALTOP a göre sözleşmenin yazılmamış sayılan genel şartları dışındaki hükümleri geçerliğini korur. Bu halde düzenleyen, bu koşulların yokluğu halinde sözleşme yapmayacak olduğunu ileri sürme hakkına sahip değildir. Yani sözleşmenin genel işlem şartları kapsamı dışında kalan hükümleri geçerliliğini korur, bu haksız şartlar kesin hükümsüzlükle ele alınır. Bu şartların kesin hükümsüz sayılmasına rağmen düzenleyen sözleşmeyi bu şartlar olmadan, kurmayacak olduğunu ileri süremez. 49 ALTOP un görüşü çerçevesinde sigorta genel şartlarında yer alan genel işlem şartları geçersiz sayılacak, diğer hükümler ise geçerliğini koruyacaktır. Sigortacı ise bu hükümler olmasaydı sigorta ettiren ile bu sözleşmeyi yapmayacak olduğunu ileri süremeyecektir. OĞUZMAN/ÖZ e göre yazılmamış sayılma hüküm içerine yönelik değil, zayıf yanın sözleşmeyi imzalarken ki durumuna ilişkindir. Genel işlem şartı karşı tarafça yeterince incelememiş ve sonuçları tam manasıyla kavranamamışsa yazılmış sayılmak hükmünden bahsetmek gerekir. Sözleşmenin yeteri kadar incelenip, anlaşıldığının ispatı genel işlem şartlarını kullanan tarafından ispat edilmesi gerekir. Taraflar sözleşmede mevcut genel işlem şartlarını sonuçları ve içerikleri yönünden anlayıp mutabık kaldıktan sonra sözleşmeyi imzaladıklarını ispat edemezler ise, irade uyuşmasından söz etmek mümkün olamaz. Diğer anlatımla taraflar arasında irade uyuşması olmadığı hallerde 49 ALTOP,

25 yokluktan bahsedilir. Gerekli ispat şartları sağlanamadığı hallerde yazılmamış sayılma yokluğu ifade etmektedir. 50 ÖZ ün yazılmamış sayılmanın yokluk olarak yorumlanması görüşü çerçevesinde sigorta genel şartlarını ele alırsak, sigortacı, müşterisine poliçede yer alan ve kendisi lehine olan klozları tüm sonuçlarıyla anlattığını ve sigorta ettiren tarafından bu sonuçlarının anlaşıldığını ispat etmelidir. Aksi halde sigorta sözleşmesinin genel işlem şartları yok hükmünde sayılacaktır. Kanımca bu konuyu aşağıda ele alacağımız Yeni TTK nın maddesi ve Sigorta Sözleşmelerinde Bilgilendirmeye İlişkin Yönetmelikle birlikte ele almak gerekir. Söyle ki ; anılan madde ve yönetmelik gereği sigorta sözleşmesinin imzalanması ve süresi boyunca, poliçe ve klozlar hakkında her türlü bilgiyi vermek ve riziko ve sonuçlarını anlatmakla yükümlüdür. Sigortacı tarafından bu yükümlülüğün yerine getirdiğinin ispat edilemediği hallerde, sigorta ettiren sigorta sözleşmesini fesih etme hakkında sahiptir. Aksi halde yani sigortacı tarafından bilgilendirme formu ile sigortalıya genel işlem şartları hakkında bilgi verildiği ve bunlarının içerini öğrenme hakkı tanındığı ispat edilirse, yazılmamış sayılma hükmünden bahsedilemeyecektir. b-) Ticaret Kanunu Hükümleri Açısından Denetim TTK m.1264 gereği Ticaret Kanununda hüküm bulunmadığı hallerde çıkan uyuşmazlıklara ilişkin Borçlar Kanunu Hükümleri uygulanacaktır. Sigorta sözleşmesi ile alakalı olarak ortaya çıkacak uyuşmazlıkların, yargıç önüne çıkarılması halinde, maddenin ikinci fıkrasında sayılan haller nedeniyle sigorta sözleşmesini geçersizliğine karar verebilir. Kanunun emredici hukuk kuralları taraflardan birini ya da her ikisini, kamu düzenini ve genel ahlakı korumak için getirilmiştir. TTK m.1264 de yer alan emredici hükümlerin üç ana başlıkta topladığını görmekteyiz. 50 OĞUZMAN/ÖZ, s

26 -Sigorta kitabındaki bazı hükümlere aykırı olan bir kısım sözleşmeler batıldır. -Sigorta kitabında bazı hükümlere aykırı olduğu halde aykırılık teşkil eden hükümler batıldır. -Sigorta kitabında bulunan hükümlerin bir kısmına aykırı sigorta sözleşmelerinin ilgili şartları sigorta ettiren lehine geçersiz olup, kanun hükmü uygulanır. 51 Bu hüküm yanı sıra TTK m.1266 da sigorta sözleşmesinin genel şartlarının zahmetsizce okunabilecek bir şekilde yazılması şartı mevcuttur. Zahmetsizce okunabilecek ifadesi hem fiziksel olarak kolay okunma hem de anlaşılabilir olma olarak değerlendirilmelidir. 52 Yeni TTK nın maddesi ile sigorta ettireninin sigorta sözleşmesinin içeri hakkında bilgilendirilmesi diğer bir anlatımla genel işlem şartlarına karşı korunması amacıyla, sigortacıya Aydınlatma Yükümlülüğü getirilmiştir. Madde metni şu şekildedir. 1)Sigortacı ve acentesi, sigorta sözleşmesinin kurulmasından önce, gerekli inceleme süresi de tanınmak şartıyla kurulacak sigorta sözleşmesine ilişkin tüm bilgileri, sigortalının haklarını, sigortalının özel olarak dikkat etmesi gereken hükümleri, gelişmelere bağlı bildirim yükümlülüklerini sigorta ettirene yazılı olarak bildirir. Ayrıca, poliçeden bağımsız olarak sözleşme süresince sigorta ilişkisi bakımından önemli sayılabilecek olayları ve gelişmeleri sigortalıya yazılı olarak açıklar. (2)Aydınlatma açıklamasının verilmemesi hâlinde, sigorta ettiren, sözleşmenin yapılmasına ondört gün içinde itiraz etmemişse, sözleşme poliçede yazılı şartlarla yapılmış olur. Aydınlatma açıklamasının verildiğinin ispatı sigortacıya aittir. 51 MEMİŞ, s.8 52 BAHTİYAR, s

27 (3)Hazine Müsteşarlığı, çeşitli ülkelerin ve özellikle Avrupa Birliğinin düzenlemelerini dikkate alarak, tüketiciyi aydınlatma açıklamasının şeklini ve içeriğini belirler 53 Yeni TTK m ile sigortacı öncelikle, sigorta sözleşmesinin kurulması aşamasında, gerekli inceleme süresini sigortalıya tanımakla yükümlüdür. Sigortacı, müşterisini sigorta sözleşmesinin tüm şartları hakkında aydınlatacaktır. Sigortalının haklarını ve yükümlüklerini ve varsa özel olarak dikkat etmesi gereken klozları kendisine bildirecektir. Sigortacı bu yükümlüğü yerine getirdiğini ancak yazılı delilerle ispat edebilecektir. Madde metninde açıkça anlaşıldığı üzere bu bildirimlerin yapıldığının ispat yükü de sigortacıya yüklenmiştir. Bu bildirimleri yazılı olarak yapan sigortacı, ondört gün içinde sigorta ettirenin itirazı olmaması (zımni kabul) halinde sigorta sözleşmesini yapmış olacaktır. Maddenin gerekçesini incelediğimizde sözleşmenin kuruluş safhasında taraflarının birbirini aydınlatma yükümlülüğü ve dürüstlük kuralı gereğince, sigorta ettirenin kendisine düşen teknik ve özel şartlar içeren sigorta sözleşmesi hakkında, sigortalıya bilgi verme yükümlüğünden bahsedilmektedir. 54 Gerçektende yukarıda da değindiğimiz üzere, sigorta sözleşmesi genel şartları doğası gereği teknik ve ilk etapta anlaşılması zor hükümleri içermektedir. Her sigorta ettirenin bu genel işlem şartlarını anlaması ve sonuçlarını idrak etmesi beklenemez. Sigortacı ise sözleşmeyi sunan taraf olmak dışında, konusunda uzman basiretli bir tacirdir. Sigortacı, müşterisine sunduğu genel işlem şartı hükümdeki, sigorta genel şartlarının, Gerek 6762 sayılı Kanunda gerekse Borçlar Kanununda sigortacının bilgi verme ve karşı tarafı aydınlatma yükümlülüğüne ilişkin özel bir düzenleme yer almamaktadır. Ancak, sözleşmenin görüşülme safhasında, taraflardan biri diğerinin çıkarlarını korumak için dürüstlük kurallarına göre kendisinden beklenen özeni göstermek zorundadır. Bu noktada madde ile sigortacı açısından doktrin ve yargı kararları da dikkate alınarak sözleşmeden veya dürüstlük kuralından kaynaklanan aydınlatma ve bilgi verme yükümlülüğünün doğacağı kabul edilmiştir. Nitekim benzer düzenlemelere Alman Sigorta Sözleşmesi Kanunu ile Alman Sigorta Murakabe Kanununda da rastlanılmaktadır. Konunun öneminden dolayı aydınlatma açıklamasının verilmemesinin hukuki sonucunun ne olacağı maddenin ikinci fıkrasında ayrıca belirlenirken, üçüncü fıkrada da tüm sigortacılar için yeknesaklık sağlamak üzere bu yükümlülüğün içeriğinin sigortadan sorumlu kurum olan Hazine Müsteşarlığı tarafından tespit edileceği öngörülmüştür. 27

28 doğurduğu hak ve yükümlülüklerini, sonuçlarını ve sigorta ettiren aleyhine klozlarını iyi bilmektedir. Tarafların sözleşmenin kurulması sırasında dürüstlük kuralına sıkı sıkıya bağlı olmaları gerekir. Bu yönüyle konusunda uzman sigortacının müşterisini, sigorta sözleşmenin tüm sonuçları yönünden aydınlatma yükümlülüğünün yasalaşması yerindedir. Kanımca aydınlama yükümlüğünün yerine getirilmemesinin hukuki sonuçlarının, sigortacı yönünden yaptırımlarının, her ne kadar yönetmelikte yer alsa da, kanunda belirtilmemesi yerinde olmamıştır. Kanun koyucu sigorta şirketlerince sigortalıyı aydınlatma yükümlüğünün yerine getirilmemesi halindeki sigortalının başvuracağı hukuki yolları açıkça ifade etmelidir. 3-Sigortacılık Kanunu Hükümleri Açısından Denetim Sigortacılık Kanunu, sigortacılıkla alakalı konuların düzenlemesini amaçlamaktadır. Sigortacılık kanunu emredici ve yarı emredici hükümler içermektedir. 55 Konumuzla alakalı olarak kanunun amacını ifade eden 1. maddesinde yer alan sigorta sözleşmesinde yer alan kişilerin hak ve menfaatlerini korumak ibaresi gereği de, sigorta sözleşmelerinin genel işlem şartları yönünden denetleyen yargıcın kullanacağı hukuki normlardan biri de Sigortacılık Kanunu dur. 4-) Sigorta Sözleşmelerinde Bilgilendirmeye İlişkin Yönetmelik Açısından Denetim 28 Kasım 2006 Tarihli Resmi Gazete yayınlanarak yürürlüğe giren sayılı Sigorta Sözleşmelerinde Bilgilendirmeye İlişkin Yönetmeliğin 1. maddesi yönetmeliğin amacını şu şekilde ifade etmektedir. 55 MEMİŞ, s.8 28

TIBBİ KÖTÜ UYGULAMAYA İLİŞKİN ZORUNLU MALİ SORUMLULUK SİGORTASI GENEL ŞARTLARI 1

TIBBİ KÖTÜ UYGULAMAYA İLİŞKİN ZORUNLU MALİ SORUMLULUK SİGORTASI GENEL ŞARTLARI 1 TIBBİ KÖTÜ UYGULAMAYA İLİŞKİN ZORUNLU MALİ SORUMLULUK SİGORTASI GENEL ŞARTLARI 1 A. SİGORTANIN KAPSAMI A.1. Sigortanın Konusu Bu sigorta sözleşmesi ile 1219 sayılı Kanunun Ek 12 nci maddesi çerçevesinde,

Detaylı

Tıbbi Kötü Uygulamaya İlişkin Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları

Tıbbi Kötü Uygulamaya İlişkin Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları Tıbbi Kötü Uygulamaya İlişkin Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları (Bu Genel Şartlar 21.07.2010 tarihli ve 27648 sayılı Resmi Gazete de yer alan Tıbbi Kötü Uygulamaya İlişkin Zorunlu Mali Sorumluluk

Detaylı

YÖNETMELİK. MADDE 1 (1) Bu Yönetmeliğin amacı, taksitle satış sözleşmelerine ilişkin uygulama usul ve esaslarını düzenlemektir.

YÖNETMELİK. MADDE 1 (1) Bu Yönetmeliğin amacı, taksitle satış sözleşmelerine ilişkin uygulama usul ve esaslarını düzenlemektir. 14 Ocak 2015 ÇARŞAMBA Resmî Gazete Sayı : 29236 Gümrük ve Ticaret Bakanlığından: YÖNETMELİK TAKSİTLE SATIŞ SÖZLEŞMELERİ HAKKINDA YÖNETMELİK BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Amaç MADDE 1

Detaylı

ADİ VE TİCARİ İŞLERDE FAİZE İLİŞKİN YENİLİKLER

ADİ VE TİCARİ İŞLERDE FAİZE İLİŞKİN YENİLİKLER ADİ VE TİCARİ İŞLERDE FAİZE İLİŞKİN YENİLİKLER Prof. Dr. Mustafa ÇEKER Çukurova Üniversitesi Hukuk Fakültesi Ticaret Hukuku Anabilim Dalı Öğretim Üyesi 31.10.2013 FAİZ KAVRAMI Faiz, para alacaklısına parasından

Detaylı

Y. Doç. Dr. Vural SEVEN. İzmir Gediz Üniversitesi Hukuk Fakültesi Ticaret Hukuku ABD Başkanı

Y. Doç. Dr. Vural SEVEN. İzmir Gediz Üniversitesi Hukuk Fakültesi Ticaret Hukuku ABD Başkanı Y. Doç. Dr. Vural SEVEN İzmir Gediz Üniversitesi Hukuk Fakültesi Ticaret Hukuku ABD Başkanı KIYMETLİ EVRAK 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununda en az değişikliğe uğrayan bölüm kıymetli evrak kitabıdır. Kıymetli

Detaylı

T.C. SANAYİ VE TİCARET BAKANLIĞI Tüketicinin ve Rekabetin Korunması Genel Müdürlüğü GENELGE NO: 2007/02....VALİLİĞİNE (Sanayi ve Ticaret İl Müdürlüğü)

T.C. SANAYİ VE TİCARET BAKANLIĞI Tüketicinin ve Rekabetin Korunması Genel Müdürlüğü GENELGE NO: 2007/02....VALİLİĞİNE (Sanayi ve Ticaret İl Müdürlüğü) IV- KREDİ KARTI ÜYELİK ÜCRETİ İLE İLGİLİ GENELGELER 1. GENELGE NO: 2007/02 Tüketicinin ve Rekabetin Korunması lüğü GENELGE NO: 2007/02...VALİLİĞİNE Tüketiciler tarafından Bakanlığımıza ve Tüketici Sorunları

Detaylı

PAZARLAMACILIK SÖZLEŞMELERİ

PAZARLAMACILIK SÖZLEŞMELERİ PAZARLAMACILIK SÖZLEŞMELERİ A) 6098 sayılı Yeni Türk Borçlar Kanun unda yer alan düzenleme metni: Pazarlamacılık Sözleşmesi A. Tanımı ve kurulması I. Tanımı MADDE 448- Pazarlamacılık sözleşmesi, pazarlamacının

Detaylı

FİNANSAL HİZMETLERE İLİŞKİN MESAFELİ SÖZLEŞMELER YÖNETMELİĞİ YAYIMLANDI

FİNANSAL HİZMETLERE İLİŞKİN MESAFELİ SÖZLEŞMELER YÖNETMELİĞİ YAYIMLANDI FİNANSAL HİZMETLERE İLİŞKİN MESAFELİ SÖZLEŞMELER YÖNETMELİĞİ YAYIMLANDI Finansal Hizmetlere İlişkin Mesafeli Sözleşmeler Yönetmeliği, 31.01.2015 tarihli ve 29253 sayılı Resmi Gazete de yayımlanmıştır.

Detaylı

SİGORTA SÖZLEŞMELERİNDE BİLGİLENDİRMEYE İLİŞKİN YÖNETMELİK. BİRİNCİ BÖLÜM : Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

SİGORTA SÖZLEŞMELERİNDE BİLGİLENDİRMEYE İLİŞKİN YÖNETMELİK. BİRİNCİ BÖLÜM : Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar SİGORTA SÖZLEŞMELERİNDE BİLGİLENDİRMEYE İLİŞKİN YÖNETMELİK BİRİNCİ BÖLÜM : Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Amaç Madde 1 - (1) Bu Yönetmeliğin amacı, belli bir sigorta ilişkisine girmek isteyen kişilerin,

Detaylı

86 SERİ NO'LU GİDER VERGİLERİ GENEL TEBLİĞ TASLAĞI

86 SERİ NO'LU GİDER VERGİLERİ GENEL TEBLİĞ TASLAĞI 86 SERİ NO'LU GİDER VERGİLERİ GENEL TEBLİĞ TASLAĞI 4/6/2008 tarihli ve 5766 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanunda ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun[1] 25 inci maddesi

Detaylı

BOZKURT THEMIS TİCARET HUKUKU - CİLT IV SİGORTA HUKUKU

BOZKURT THEMIS TİCARET HUKUKU - CİLT IV SİGORTA HUKUKU Tamer BOZKURT THEMIS TİCARET HUKUKU - CİLT IV SİGORTA HUKUKU 6102 sayılı yeni Türk Ticaret Kanunu na göre hazırlanmıştır. İÇİNDEKİLER 7. Baskı için ön söz...vii ÖN SÖZ...IX YAZAR HAKKINDA...XI BİRİNCİ

Detaylı

İŞYERİ KREDİSİ / KONUT FİNANSMANI HARİCİNDEKİ KONUT KREDİSİ BİLGİ ve TALEP FORMU TAHSİL EDİLECEK FAİZ, ÜCRET, MASRAF VE KOMİSYON TUTARLARI * :

İŞYERİ KREDİSİ / KONUT FİNANSMANI HARİCİNDEKİ KONUT KREDİSİ BİLGİ ve TALEP FORMU TAHSİL EDİLECEK FAİZ, ÜCRET, MASRAF VE KOMİSYON TUTARLARI * : İŞYERİ KREDİSİ / KONUT FİNANSMANI HARİCİNDEKİ KONUT KREDİSİ BİLGİ ve TALEP FORMU ÜRÜNE AİT BİLGİLER: Ürünün Adı İŞYERİ KREDİSİ / KONUT KREDİSİ (Konut Finansmanı Harici) Süresi (Vadesi) Kredinin Tutarı

Detaylı

HUSUSİ SİGORTA HUKUKU

HUSUSİ SİGORTA HUKUKU Prof. Dr. Rayegân KENDER TÜRKİYE DE HUSUSİ SİGORTA HUKUKU Sigorta Müessesesi Sigorta Sözleşmesi İÇİNDEKİLER ONUNCU BASKIYA ÖNSÖZ... vii BİRİNCİ BASKIYA ÖNSÖZ...ix İÇİNDEKİLER...xi BİBLİYOGR AFYA...xix

Detaylı

BOZKURT THEMIS TİCARET HUKUKU - CİLT IV SİGORTA HUKUKU

BOZKURT THEMIS TİCARET HUKUKU - CİLT IV SİGORTA HUKUKU Tamer BOZKURT THEMIS TİCARET HUKUKU - CİLT IV SİGORTA HUKUKU 6102 sayılı yeni Türk Ticaret Kanunu na göre hazırlanmıştır. İÇİNDEKİLER 8. BASKI IÇIN ÖN SÖZ... VII ÖN SÖZ... IX YAZAR HAKKINDA... XI BİRİNCİ

Detaylı

TRAFİK SİGORTASINDA SİGORTA ETTİRENİN SİGORTACISINA RÜCU HAKKI ÇELİK AHMET ÇELİK

TRAFİK SİGORTASINDA SİGORTA ETTİRENİN SİGORTACISINA RÜCU HAKKI ÇELİK AHMET ÇELİK TRAFİK SİGORTASINDA SİGORTA ETTİRENİN SİGORTACISINA RÜCU HAKKI ÇELİK AHMET ÇELİK 1- Bildirim (ihbar) yükümlülüğü Uygulamada sigorta ettirenin (poliçe sahibinin), kendi sigortacısına karşı dava açması az

Detaylı

YENİ BORÇLAR KANUNU VE YENİ TİCARET KANUNU KAPSAMINDA TEMERRÜT FAİZİ DÜZENLEMESİ

YENİ BORÇLAR KANUNU VE YENİ TİCARET KANUNU KAPSAMINDA TEMERRÜT FAİZİ DÜZENLEMESİ 1 YENİ BORÇLAR KANUNU VE YENİ TİCARET KANUNU KAPSAMINDA TEMERRÜT DÜZENLEMESİ GİRİŞ Hukuki açıdan faiz;; para alacaklısına, parasından yoksun kaldığı süre için bir hukuki işlem veya yasa uyarınca ödenmesi

Detaylı

TEMEL SİGORTACILIK. Gerçekleşen hasar oranı, sigorta tarifesinde öngörülen hasar oranından daha düşük olursa aşağıdaki seçeneklerden hangisi doğrudur?

TEMEL SİGORTACILIK. Gerçekleşen hasar oranı, sigorta tarifesinde öngörülen hasar oranından daha düşük olursa aşağıdaki seçeneklerden hangisi doğrudur? TEMEL SİGORTACILIK SORU 1: Gerçekleşen hasar oranı, sigorta tarifesinde öngörülen hasar oranından daha düşük olursa aşağıdaki seçeneklerden hangisi doğrudur? A) Toplam Risk Primi, Toplam Ödenen Tazminat

Detaylı

Genel İşlem Koşulları

Genel İşlem Koşulları Dr. Osman Açıkgöz Tüketicinin Korunması Çerçevesinde Mobil Haberleşme Abonelik Sözleşmesinde Genel İşlem Koşulları İÇİNDEKİLER Prof. Dr. Serap Helvacı nın Önsözü...VII Yazarın Önsözü... XI İÇİNDEKİLER...XV

Detaylı

İHTİYAÇ KREDİSİ BİLGİ ve TALEP FORMU

İHTİYAÇ KREDİSİ BİLGİ ve TALEP FORMU İHTİYAÇ KREDİSİ BİLGİ ve TALEP FORMU ÜRÜNE AİT BİLGİLER: Ürünün Adı İHTİYAÇ KREDİSİ Süresi (Vadesi) Kredinin Tutarı TAHSİL EDİLECEK FAİZ ÜCRET ve MASRAF TUTARLARI (*): FAİZİN/MASRAFIN/ÜCRETİN FAİZ MASRAF

Detaylı

T.C. GÜMRÜK VE TİCARET BAKANLIĞI Tüketicinin Korunması Ve Piyasa Gözetim Genel Müdürlüğüne

T.C. GÜMRÜK VE TİCARET BAKANLIĞI Tüketicinin Korunması Ve Piyasa Gözetim Genel Müdürlüğüne 05 Kasım 2014 T.C. GÜMRÜK VE TİCARET BAKANLIĞI Tüketicinin Korunması Ve Piyasa Gözetim Genel Müdürlüğüne Konu: Konut Finansman Sözleşmeleri Yönetmelik Taslağı Hakkında Görüş Taslak Maddesi Görüş ve Değerlendirme

Detaylı

SİRKÜLER NO: POZ-2009 / 52 İST, 20.05.2009 MALİYE; VADELİ ÇEKLERDE REEKONTU KABUL ETMİYOR

SİRKÜLER NO: POZ-2009 / 52 İST, 20.05.2009 MALİYE; VADELİ ÇEKLERDE REEKONTU KABUL ETMİYOR SİRKÜLER NO: POZ-2009 / 52 İST, 20.05.2009 ÖZET: Maliye; vadeli çeklerde reeskontu kabul etmiyor. MALİYE; VADELİ ÇEKLERDE REEKONTU KABUL ETMİYOR Vergi Usul Kanunu na göre yapılacak dönem sonu değerlemelerinde;

Detaylı

15 YIL VE 3600 GÜNLE KIDEM TAZMİNATI ALANLAR BAŞKA YERDE ÇALIŞABİLİR Mİ?

15 YIL VE 3600 GÜNLE KIDEM TAZMİNATI ALANLAR BAŞKA YERDE ÇALIŞABİLİR Mİ? 15 YIL VE 3600 GÜNLE KIDEM TAZMİNATI ALANLAR BAŞKA YERDE ÇALIŞABİLİR Mİ? Dr. Resul KURT* Gözde UYGUR** I. GİRİŞ Çalışma hayatında en çok sorun yaşanan konuların başında kıdem tazminatı gelmektedir. 1475

Detaylı

ŞİKAYET NO : 01.2013/222 KARAR NO : 2013/88 TAVSİYE KARARI ŞİKAYETÇİ : T.Ç. ŞİKAYET EDİLEN İDARE : Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu /ANKARA

ŞİKAYET NO : 01.2013/222 KARAR NO : 2013/88 TAVSİYE KARARI ŞİKAYETÇİ : T.Ç. ŞİKAYET EDİLEN İDARE : Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu /ANKARA ŞİKAYET NO : 01.2013/222 KARAR NO : 2013/88 TAVSİYE KARARI ŞİKAYETÇİ : T.Ç. ŞİKAYET EDİLEN İDARE : Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu /ANKARA ŞİKAYETİN KONUSU : Telefon Şirketi abonesi olduktan 4 gün

Detaylı

Sorumluluk Sigortalarında Zamanaşımı

Sorumluluk Sigortalarında Zamanaşımı Sorumluluk Sigortalarında Zamanaşımı GİRİŞ 20. Y.Y. başlarından günümüze dünya kapitalizmin hızlı gelişimine ve hakim ekonomik sistem olmasına tanıklık etmiştir. Dünyada hakim ekonomik sistem olan kapitalizmin

Detaylı

İŞYERİ KREDİSİ / KONUT FİNANSMANI HARİCİNDEKİ KONUT KREDİSİ BİLGİ ve TALEP FORMU FAİZ ORANI %..

İŞYERİ KREDİSİ / KONUT FİNANSMANI HARİCİNDEKİ KONUT KREDİSİ BİLGİ ve TALEP FORMU FAİZ ORANI %.. İŞYERİ KREDİSİ / KONUT FİNANSMANI HARİCİNDEKİ KONUT KREDİSİ BİLGİ ve TALEP FORMU ÜRÜNE AİT BİLGİLER: Ürünün Adı İŞYERİ KREDİSİ / KONUT KREDİSİ (Konut Finansmanı Harici) Süresi (Vadesi) Kredinin Tutarı

Detaylı

İHTİYAÇ KREDİSİ BİLGİ ve TALEP FORMU TAHSİL EDİLECEK FAİZ, ÜCRET, MASRAF VE KOMİSYON TUTARLARI (*):

İHTİYAÇ KREDİSİ BİLGİ ve TALEP FORMU TAHSİL EDİLECEK FAİZ, ÜCRET, MASRAF VE KOMİSYON TUTARLARI (*): İHTİYAÇ KREDİSİ BİLGİ ve TALEP FORMU ÜRÜNE AİT BİLGİLER: Ürünün Adı İHTİYAÇ KREDİSİ Süresi (Vadesi) Kredinin Tutarı TAHSİL EDİLECEK FAİZ, ÜCRET, MASRAF VE KOMİSYON TUTARLARI (*): MASRAFIN ADI Faiz Oranı

Detaylı

HUSUSİ SİGORTA HUKUKU

HUSUSİ SİGORTA HUKUKU Prof. Dr. Rayegân KENDER Yeditepe Üniversitesi Hukuk Fakültesi Deniz Ticareti ve Sigorta Hukuku Öğretim Üyesi TÜRKİYE DE HUSUSİ SİGORTA HUKUKU Sigorta Müessesesi Sigorta Sözleşmesi 6102 Sayılı Yeni Türk

Detaylı

T.C. KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU RET KARARI :F.Y.

T.C. KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU RET KARARI :F.Y. T.C. KAMU DENETÇİLİĞİ KURUMU ŞİKAYET NO : 04.2013.1870 KARAR TARİHİ : 10/03/2014 RET KARARI ŞİKAYETÇİ ŞİKAYET EDİLEN İDARE ŞİKAYETİN KONUSU :F.Y. : Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı Ziyabey Cad. No:6 Balgat/ANKARA

Detaylı

BİRİNCİ SEVİYE ÖRNEK SORULARI TEMEL SİGORTACILIK. Aşağıdakilerden hangisi sigorta sözleşmesinin asli unsurlarından birisi değildir?

BİRİNCİ SEVİYE ÖRNEK SORULARI TEMEL SİGORTACILIK. Aşağıdakilerden hangisi sigorta sözleşmesinin asli unsurlarından birisi değildir? BİRİNCİ SEVİYE ÖRNEK SORULARI TEMEL SİGORTACILIK SORU 1: Aşağıdakilerden hangisi sigorta sözleşmesinin asli unsurlarından birisi değildir? a) Para ile ölçülebilir menfaatin varlığı b) Sigorta himayesi

Detaylı

SİRKÜLER RAPOR GİDER VERGİLERİ GENEL TEBLİĞİ. ( Seri No : 86 ) Sirküler Tarihi: 01.08.2008 Sirküler No: 2008/87

SİRKÜLER RAPOR GİDER VERGİLERİ GENEL TEBLİĞİ. ( Seri No : 86 ) Sirküler Tarihi: 01.08.2008 Sirküler No: 2008/87 SİRKÜLER RAPOR Sirküler Tarihi: 01.08.2008 Sirküler No: 2008/87 GİDER VERGİLERİ GENEL TEBLİĞİ ( Seri No : 86 ) 26.07.2008 tarih ve 26948 sayılı Resmi Gazete de yayımlanan 86 seri No.lu Gider Vergileri

Detaylı

Seyahat Araç Destek Sigortası Genel Şartları

Seyahat Araç Destek Sigortası Genel Şartları Seyahat Araç Destek Sigortası Genel Şartları A -Sigortanın Kapsamı A.1. Sigortanın Konusu Bu sigorta ile sigortacı, sigortalının karayolunda kullanılabilen motorlu aracı ile daimi ikametgah adresi dışındaki

Detaylı

ÖZEL ŞARTLAR. 1.6 Sigorta Bedeli Poliçe üzerinde belirtilen ilgili Sigorta Yılı na ait teminat tutarıdır.

ÖZEL ŞARTLAR. 1.6 Sigorta Bedeli Poliçe üzerinde belirtilen ilgili Sigorta Yılı na ait teminat tutarıdır. PR M ADEL HAYAT S GORTASI ÖZEL ŞARTLAR şbu Sözleşme, bu Sözleşmenin parçasını oluşturan Başvuru Formu, Poliçe, Özel Şartlar, Hayat Sigortaları Genel Şartları ve Poliçeye ait her türlü form, ek zeyilleriyle

Detaylı

YÖNETMELİK. Başbakanlık (Hazine Müsteşarlığı) tan: YILLIK GELĠR SĠGORTALARI YÖNETMELĠĞĠ BĠRĠNCĠ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak, Tanım ve Kısaltmalar

YÖNETMELİK. Başbakanlık (Hazine Müsteşarlığı) tan: YILLIK GELĠR SĠGORTALARI YÖNETMELĠĞĠ BĠRĠNCĠ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak, Tanım ve Kısaltmalar 1 Nisan 2015 ÇARŞAMBA Resmî Gazete Sayı : 29313 YÖNETMELİK Başbakanlık (Hazine Müsteşarlığı) tan: YILLIK GELĠR SĠGORTALARI YÖNETMELĠĞĠ BĠRĠNCĠ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak, Tanım ve Kısaltmalar Amaç ve

Detaylı

MOTORLU KARA TAŞITLARI BİLGİLENDİRME FORMU

MOTORLU KARA TAŞITLARI BİLGİLENDİRME FORMU MOTORLU KARA TAŞITLARI BİLGİLENDİRME FORMU En az iki nüsha olarak düzenlenen bu form, sigorta ettirene, sigorta sözleşmesine taraf olmak isteyen kişilere ve sigortadan menfaat sağlayacak diğer kişilere,

Detaylı

GÖRÜŞ BİLDİRME FORMU

GÖRÜŞ BİLDİRME FORMU Konusu: İlgili Mevzuat: Bakanlığımız 4/B Sözleşmeli Personellerine ödenen Ek Ödemeden sigorta prim kesintisi kesilip kesilmeyeceği, 31.05.2006 tarihli 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası

Detaylı

YÖNETMELİK. (2) Ülkemizde meydana gelen trafik kazaları bu yönetmeliğin kapsamındadır.

YÖNETMELİK. (2) Ülkemizde meydana gelen trafik kazaları bu yönetmeliğin kapsamındadır. 27 Ağustos 2011 CUMARTESİ Resmî Gazete Sayı : 28038 Başbakanlık (Hazine Müsteşarlığı) tan: YÖNETMELİK TRAFİK KAZALARI NEDENİYLE İLGİLİLERE SUNULAN SAĞLIK HİZMET BEDELLERİNİN TAHSİLİNE İLİŞKİN USUL VE ESASLAR

Detaylı

5510 SAYILI SOSYAL SİGORTALAR VE GENEL SAĞLIK SİGORTASI KANUNUNA GÖRE UYGULANACAK İDARİ PARA CEZALARI (2014 YILI )

5510 SAYILI SOSYAL SİGORTALAR VE GENEL SAĞLIK SİGORTASI KANUNUNA GÖRE UYGULANACAK İDARİ PARA CEZALARI (2014 YILI ) 5510 SAYILI SOSYAL SİGORTALAR VE GENEL SAĞLIK SİGORTASI KANUNUNA GÖRE UYGULANACAK İDARİ PARA CEZALARI (2014 YILI ) SS ve GSS KANUNU NA GÖRE UYGULANACAK İDARİ PARA CEZALARI (TL) (01.01.2014 31.06.2014 Döneminde)

Detaylı

MESLEKİ SORUMLULUK SİGORTASI R A P O R 07/39-40-41-42 15 EYLÜL 2007 21

MESLEKİ SORUMLULUK SİGORTASI R A P O R 07/39-40-41-42 15 EYLÜL 2007 21 MESLEKİ SORUMLULUK SİGORTASI 21 MESLEKİ SORUMLULUK SİGORTASI I. GİRİŞ İlgili Devlet bakanlığı tarafından, 16 Mart 2006 Tarihli, 26110 Sayılı Resmi Gazete de yayımlanan Mesleki Sorumluluk Sigortası Genel

Detaylı

DOĞALGAZ SİGORTASI BİLGİLENDİRME FORMU

DOĞALGAZ SİGORTASI BİLGİLENDİRME FORMU DOĞALGAZ SİGORTASI BİLGİLENDİRME FORMU En az iki nüsha olarak düzenlenen bu form, sigorta sözleşmesine taraf olmak isteyen ve sigortadan menfaat sağlayacak diğer kişilere, yapılacak sigorta sözleşmesine

Detaylı

4925 sayılı Karayolu Taşıma Kanununa göre yapılacak Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk Sigortasına aşağıdaki tarife ve talimat uygulanır.

4925 sayılı Karayolu Taşıma Kanununa göre yapılacak Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk Sigortasına aşağıdaki tarife ve talimat uygulanır. Yayımlandığı Resmi Gazete: 18 Haziran 2008-26910 Yayımlayan Kurum: Devlet Bakanlığı 4925 sayılı Karayolu Taşıma Kanununa göre yapılacak Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk Sigortasına aşağıdaki

Detaylı

GÜLER YATIRIM HOLDİNG A.Ş. ESAS SÖZLEŞMESİ

GÜLER YATIRIM HOLDİNG A.Ş. ESAS SÖZLEŞMESİ GÜLER YATIRIM HOLDİNG A.Ş. ESAS SÖZLEŞMESİ ESKİ METİN YÖNETİM KURULU MADDE 8- Şirket Yönetim Kurulu tarafından yönetilir ve temsil edilir. Şirket Yönetim Kurulu altı üyeden oluşur ve bu üyelerin tamamı

Detaylı

İÇİNDEKİLER. ON BİRİNCİ BASKIYA ÖNSÖZ...vii. ONUNCU BASKIYA ÖNSÖZ... viii. BİRİNCİ BASKIYA ÖNSÖZ...ix. İÇİNDEKİLER... xi. BİBLİYOGRAFYA...

İÇİNDEKİLER. ON BİRİNCİ BASKIYA ÖNSÖZ...vii. ONUNCU BASKIYA ÖNSÖZ... viii. BİRİNCİ BASKIYA ÖNSÖZ...ix. İÇİNDEKİLER... xi. BİBLİYOGRAFYA... İÇİNDEKİLER ON BİRİNCİ BASKIYA ÖNSÖZ...vii ONUNCU BASKIYA ÖNSÖZ... viii BİRİNCİ BASKIYA ÖNSÖZ...ix İÇİNDEKİLER... xi BİBLİYOGRAFYA... xix KISALTMALAR... xxvii Birinci Bölüm SİGORTA, ÖNEMİ VE TARİHÎ GELİŞİMİ

Detaylı

MADDE 3 (1) BU YÖNETMELİK, 21/12/1959 TARİHLİ VE 7397 SAYILI SİGORTA MURAKABE KANUNUNUN EK 2 NCİ MADDESİNE DAYANILARAK HAZIRLANMIŞTIR.

MADDE 3 (1) BU YÖNETMELİK, 21/12/1959 TARİHLİ VE 7397 SAYILI SİGORTA MURAKABE KANUNUNUN EK 2 NCİ MADDESİNE DAYANILARAK HAZIRLANMIŞTIR. BİRİNCİ BÖLÜM AMAÇ, KAPSAM, DAYANAK VE TANIMLAR AMAÇ MADDE 1 (1) BU YÖNETMELİĞİN AMACI, BELLİ BİR SİGORTA İLİŞKİSİNE GİRMEK İSTEYEN KİŞİLERİN, GEREK SÖZLEŞMENİN MÜZAKERESİ GEREKSE KURULMASI SIRASINDA SÖZLEŞMENİN

Detaylı

İlgili Kanun / Madde 6100 S. HMK/115,120

İlgili Kanun / Madde 6100 S. HMK/115,120 410 T.C YARGITAY 9. HUKUK DAİRESİ Esas No. 2012/21152 Karar No. 2012/20477 Tarihi: 12.06.2012 Yargıtay Kararları Çalışma ve Toplum, 2013/1 İlgili Kanun / Madde 6100 S. HMK/115,120 DAVA ŞARTI GİDER AVANSININ

Detaylı

İŞ YASASINA GÖRE İŞ SÖZLEŞMESİ YAPMA ZORUNLULUĞU VAR MI?

İŞ YASASINA GÖRE İŞ SÖZLEŞMESİ YAPMA ZORUNLULUĞU VAR MI? İŞ YASASINA GÖRE İŞ SÖZLEŞMESİ YAPMA ZORUNLULUĞU VAR MI? Erol GÜNER * I. GİRİŞ; 4857 sayılı İş Yasasının 2. Maddesine göre, işçi ile işveren arasında kurulan ilişkiye iş ilişkisi denir. İş ilişkisinin

Detaylı

Bu sigorta sözleşmesi ile sigortalının poliçede belirtilen ve ilgili taraflarca konusu tarif edilerek sınırları çizilen mesleki faaliyeti ifa ederken;

Bu sigorta sözleşmesi ile sigortalının poliçede belirtilen ve ilgili taraflarca konusu tarif edilerek sınırları çizilen mesleki faaliyeti ifa ederken; Mesleki Sorumluluk Sigortası Genel Şartları A. SİGORTANIN KAPSAMI A.1. Sigortanın Konusu Bu sigorta sözleşmesi ile sigortalının poliçede belirtilen ve ilgili taraflarca konusu tarif edilerek sınırları

Detaylı

İPOTEKLİ İHTİYAÇ KREDİSİ / EV GELİŞTİRME KREDİSİ / ARSA KREDİSİ BİLGİ ve TALEP FORMU (Konut Finansmanı Harici) FAİZ ORANI

İPOTEKLİ İHTİYAÇ KREDİSİ / EV GELİŞTİRME KREDİSİ / ARSA KREDİSİ BİLGİ ve TALEP FORMU (Konut Finansmanı Harici) FAİZ ORANI İPOTEKLİ İHTİYAÇ KREDİSİ / EV GELİŞTİRME KREDİSİ / ARSA KREDİSİ BİLGİ ve TALEP FORMU (Konut Finansmanı Harici) ÜRÜNE AİT BİLGİLER: Ürünün Adı İPOTEKLİ İHTİYAÇ KREDİSİ / EV GELİŞTİRME KREDİSİ / ARSA KREDİSİ

Detaylı

HDI Sigorta, Alman sigorta grubu HDI Gerling International AG nin Türkiye deki temsilcisidir.

HDI Sigorta, Alman sigorta grubu HDI Gerling International AG nin Türkiye deki temsilcisidir. HDI SİGORTA A.Ş. HDI Sigorta, Alman sigorta grubu HDI Gerling International AG nin Türkiye deki temsilcisidir. 110 YILLIK SİGORTA TECRÜBESİ ALMAN SİGORTA DEVİNİN MALİ GÜCÜ HDI International AG (Talanx):

Detaylı

T.C. YARGITAY 13. Hukuk Dairesi. Karar Tarihi: 18.06.2013

T.C. YARGITAY 13. Hukuk Dairesi. Karar Tarihi: 18.06.2013 Esas No: 2013/13792 Karar No: 2013/16661 Karar Tarihi: 18.06.2013 ALACAK DAVASI - DAVALI BANKA TARAFINDAN YENİDEN YAPILANDIRMA KOMİSYONUNUN TARAFLARCA İMZALANAN SÖZLEŞME İÇERİĞİNE UYGUN OLARAK TAHSİL EDİLDİĞİ

Detaylı

Kurumca dayanağı belirtilmek suretiyle diğer kanunlarda aşağıda belirtilen fiiller için idari para cezası öngörülmüş olsa dahi ayrıca bu Kanunun;

Kurumca dayanağı belirtilmek suretiyle diğer kanunlarda aşağıda belirtilen fiiller için idari para cezası öngörülmüş olsa dahi ayrıca bu Kanunun; İDARİ PARA CEZALARI 5510 S.K.MD. 102 Kurumca dayanağı belirtilmek suretiyle diğer kanunlarda aşağıda belirtilen fiiller için idari para cezası öngörülmüş olsa dahi ayrıca bu Kanunun; a) 1) 8 inci maddesinin

Detaylı

İŞYERİ KREDİSİ / KONUT FİNANSMANI HARİCİNDEKİ KONUT KREDİSİ BİLGİ ve TALEP FORMU FAİZ ORANI %..

İŞYERİ KREDİSİ / KONUT FİNANSMANI HARİCİNDEKİ KONUT KREDİSİ BİLGİ ve TALEP FORMU FAİZ ORANI %.. İŞYERİ KREDİSİ / KONUT FİNANSMANI HARİCİNDEKİ KONUT KREDİSİ BİLGİ ve TALEP FORMU ÜRÜNE AİT BİLGİLER: Ürünün Adı İŞYERİ KREDİSİ / KONUT KREDİSİ (Konut Finansmanı Harici) Süresi (Vadesi) Kredinin Tutarı

Detaylı

TÜKETİCİ KREDİSİ SÖZLEŞMELERİ YÖNETMELİĞİ YAYIMLANDI

TÜKETİCİ KREDİSİ SÖZLEŞMELERİ YÖNETMELİĞİ YAYIMLANDI TÜKETİCİ KREDİSİ SÖZLEŞMELERİ YÖNETMELİĞİ YAYIMLANDI Tüketici Kredisi Sözleşmeleri Yönetmeliği ( Yönetmelik ) 22.05.2015 tarihli ve 29363 sayılı Resmi Gazete de yayımlanmıştır. Yönetmelik yayımı tarihinden

Detaylı

KORU MAKİNE KIRILMASI SİGORTASI BİLGİLENDİRME FORMU

KORU MAKİNE KIRILMASI SİGORTASI BİLGİLENDİRME FORMU En az iki nüsha olarak düzenlenen bu form, sigorta ettiren kişiye, yapılacak sözleşmeye ilişkin önemli bazı hususlarda genel bilgi vermek amacıyla, 28.10.2007 tarihli Resmi Gazetede yayınlanan Sigorta

Detaylı

UZUN SÜRELİ ARAÇ KİRALAMA - FİNANSAL KİRALAMA

UZUN SÜRELİ ARAÇ KİRALAMA - FİNANSAL KİRALAMA UZUN SÜRELİ ARAÇ KİRALAMA - Uzun süreli kiralama, ariyet ve rehin gibi hallerde aracı elinde bulunduran işleten sayılır. Aracı işleten ise, kusursuz sorumluluk kurallarına göre zarardan sorumludur. Finansal

Detaylı

ALKOLLÜ ARAÇ KULLANMA İLE İLGİLİ KARAYOLLARI TRAFİK KANUNU NDA YAPILAN DEĞİŞİKLİĞİN SİGORTA ŞİRKETİNİN İSPAT YÜKÜNE ETKİSİ

ALKOLLÜ ARAÇ KULLANMA İLE İLGİLİ KARAYOLLARI TRAFİK KANUNU NDA YAPILAN DEĞİŞİKLİĞİN SİGORTA ŞİRKETİNİN İSPAT YÜKÜNE ETKİSİ ALKOLLÜ ARAÇ KULLANMA İLE İLGİLİ KARAYOLLARI TRAFİK KANUNU NDA YAPILAN DEĞİŞİKLİĞİN SİGORTA ŞİRKETİNİN İSPAT YÜKÜNE ETKİSİ Doç. Dr. Vural SEVEN * GİRİŞ Araç kullanmak dikkatli olmayı gerektirir. Uyuşturucu

Detaylı

.. /.. /... Adı - SOYADI/Ticaret unvanı Kaşe ve İmza 3

.. /.. /... Adı - SOYADI/Ticaret unvanı Kaşe ve İmza 3 GÖTÜRÜ BEDEL TEKLİF MEKTUBU İHALE KOMİSYONU BAŞKANLIĞINA İhale Kayıt Numarası 04/3364 İhalenin adı Teklif sahibinin adı ve soyadı/ ticaret unvanı Uyruğu TC Kimlik Numarası (gerçek kişi ise) Vergi Kimlik

Detaylı

ELEKTRONİK TİCARET KANUNU KAPSAMINDA HİZMET SAĞLAYICILARIN BİLGİ VERME YÜKÜMLÜLÜĞÜ

ELEKTRONİK TİCARET KANUNU KAPSAMINDA HİZMET SAĞLAYICILARIN BİLGİ VERME YÜKÜMLÜLÜĞÜ ELEKTRONİK TİCARET KANUNU KAPSAMINDA HİZMET SAĞLAYICILARIN BİLGİ VERME YÜKÜMLÜLÜĞÜ Ufuk ÜNLÜ 25 ÖZ İnternet kullanıcı sayısının gün geçtikçe artması, ticari ilişkilerin de bu ortama kaymasına neden olmuştur.

Detaylı

SORUMLULUK SİGORTALARINDA ZAMANAŞIMI

SORUMLULUK SİGORTALARINDA ZAMANAŞIMI GİRİŞ SORUMLULUK SİGORTALARINDA ZAMANAŞIMI 20. Y.Y. başlarından günümüze dünya kapitalizmin hızlı gelişimine ve hakim ekonomik sistem olmasına tanıklık etmiştir. Dünyada hakim ekonomik sistem olan kapitalizmin

Detaylı

Adı - SOYADI/Ticaret Unvanı Kaşe ve İmza 4

Adı - SOYADI/Ticaret Unvanı Kaşe ve İmza 4 İhale Kayıt Numarası 0/89660 İhalenin adı Teklif sahibinin adı ve soyadı/ ticaret unvanı Uyruğu TC Kimlik Numarası (gerçek kişi ise) Vergi Kimlik Numarası BİRİM FİYAT TEKLİF MEKTUBU İHALE KOMİSYONU BAŞKANLIĞINA..

Detaylı

ZORUNLU SERTİFİKA MALİ SORUMLULUK SİGORTASI GENEL ŞARTLARI. Yürürlük Tarihi: 27 Ocak 2005

ZORUNLU SERTİFİKA MALİ SORUMLULUK SİGORTASI GENEL ŞARTLARI. Yürürlük Tarihi: 27 Ocak 2005 ZORUNLU SERTİFİKA MALİ SORUMLULUK SİGORTASI GENEL ŞARTLARI Yürürlük Tarihi: 27 Ocak 2005 A- SİGORTANIN KAPSAMI A.1- Sigortanın Konusu Bu sigorta ile; ulusal veya uluslararası düzeyde nitelikli elektronik

Detaylı

İHTİYAÇ KREDİSİ BİLGİ ve TALEP FORMU

İHTİYAÇ KREDİSİ BİLGİ ve TALEP FORMU İHTİYAÇ KREDİSİ BİLGİ ve TALEP FORMU ÜRÜNE AİT BİLGİLER: Ürünün Adı İHTİYAÇ KREDİSİ Süresi (Vadesi) Kredinin Tutarı TAHSİL EDİLECEK FAİZ ÜCRET ve MASRAF TUTARLARI (*): FAİZİN/MASRAFIN/ÜCRETİN FAİZ MASRAF

Detaylı

MAL SATIŞ SÖZLEŞMESİ. SÖZLEŞMENİN TARAFLARI ve TARAFLARIN BİLGİLERİ

MAL SATIŞ SÖZLEŞMESİ. SÖZLEŞMENİN TARAFLARI ve TARAFLARIN BİLGİLERİ MAL SATIŞ SÖZLEŞMESİ Madde 1 SÖZLEŞMENİN TARAFLARI ve TARAFLARIN BİLGİLERİ İşbu sözleşme, bir tarafta GÜRGENLER İNŞAAT VE TESİSAT MALZ.SAN VE TİC A.Ş (bundan sonra GÜRGENLER olarak yazılacaktır) ile diğer

Detaylı

Bir ticaret unvanına "Türk", "Türkiye", "Cumhuriyet" ve "Milli" kelimeleri yalın, sade ve eksiz olarak; Bakanlar Kurulu kararıyla konulabilir.

Bir ticaret unvanına Türk, Türkiye, Cumhuriyet ve Milli kelimeleri yalın, sade ve eksiz olarak; Bakanlar Kurulu kararıyla konulabilir. LİMİTED ŞİRKETLER Tanımı Bir veya daha çok gerçek veya tüzel kişi tarafından bir ticaret unvanı altında kurulur; esas sermayesi belirli olup, bu sermaye esas sermaye paylarının toplamından oluşur. Amaçları

Detaylı

TEHLİKELİ MADDELER İÇİN YAPTIRILACAK ZORUNLU SORUMLULUK SİGORTALARINA İLİŞKİN TARİFE VE TALİMAT

TEHLİKELİ MADDELER İÇİN YAPTIRILACAK ZORUNLU SORUMLULUK SİGORTALARINA İLİŞKİN TARİFE VE TALİMAT Resmi Gazete Tarihi: 09.05.2010 Resmi Gazete Sayısı: 27576 TEHLİKELİ MADDELER İÇİN YAPTIRILACAK ZORUNLU SORUMLULUK SİGORTALARINA İLİŞKİN TARİFE VE TALİMAT Bu Tarife ve Talimat 2010/190 sayılı Bakanlar

Detaylı

HUSUSİ SİGORTA HUKUKU

HUSUSİ SİGORTA HUKUKU Prof. Dr. Rayegân KENDER TÜRKİYE DE HUSUSİ SİGORTA HUKUKU Sigorta Müessesesi Sigorta Sözleşmesi 6102 Sayılı Yeni Türk Ticaret Kanunu Hükümleri İşlenmiştir İÇİNDEKİLER ON İKİNCİ BASKIYA ÖNSÖZ... vii ON

Detaylı

Sorumluluk Sigortalarının Yeni TTK Uyarınca Değerlendirilmesi 6 Mart 2013, İzmir. Prof. Dr. Didem Algantürk Light

Sorumluluk Sigortalarının Yeni TTK Uyarınca Değerlendirilmesi 6 Mart 2013, İzmir. Prof. Dr. Didem Algantürk Light Sorumluluk Sigortalarının Yeni TTK Uyarınca Değerlendirilmesi 6 Mart 2013, İzmir Prof. Dr. Didem Algantürk Light Bir malın bir pazardan ötekine aktarılması değişik taşıma sistemleriyle gerçekleşir. Malın

Detaylı

İlgili Kanun / Madde 1475.S.İşK/14 4857 S.İşK/57 T.C YARGITAY 9. HUKUK DAİRESİ. Esas No. 2009/17310 Karar No. 2011/19792 Tarihi: 30.06.

İlgili Kanun / Madde 1475.S.İşK/14 4857 S.İşK/57 T.C YARGITAY 9. HUKUK DAİRESİ. Esas No. 2009/17310 Karar No. 2011/19792 Tarihi: 30.06. İlgili Kanun / Madde 1475.S.İşK/14 4857 S.İşK/57 T.C YARGITAY 9. HUKUK DAİRESİ Esas No. 2009/17310 Karar No. 2011/19792 Tarihi: 30.06.2011 KIDEM TAZMİNATI HESABINA ESAS ÜCRET YILLIK İZİN ÜCRETİ HESABINDA

Detaylı

Türk Hukukunda Faturanın hukuki mahiyeti, ispat gücü ve faturaya itiraz.

Türk Hukukunda Faturanın hukuki mahiyeti, ispat gücü ve faturaya itiraz. Türk Hukukunda Faturanın hukuki mahiyeti, ispat gücü ve faturaya itiraz. 1 Giriş Fatura, Türk Hukuk mevzuatında 6762 sayılı Türk Ticaret Kanunu nun (TTK) md. 23 ve 66 hükümleri ile Vergi Usul Kanunu nun

Detaylı

FERDİ KREDİ SÖZLEŞMESİ (Ekonomik Nitelikli Krediler)

FERDİ KREDİ SÖZLEŞMESİ (Ekonomik Nitelikli Krediler) FERDİ KREDİ SÖZLEŞMESİ (Ekonomik Nitelikli Krediler) İdaremiz ile aşağıda ad- adresleri yazılı olan borçlu ve kefiller arasında, müştereken belirlenen şartlarla kredi sözleşmesi akdedilmiştir. Madde 1-

Detaylı

Serbest muhasebeci mali müşavir sigortası

Serbest muhasebeci mali müşavir sigortası Serbest muhasebeci mali müşavir sigortası Serbest muhasebeci mali müşavir sorumluluk sigortası Bu sigorta ile Sigortacı, Sigortalının vermekte olduğu mesleki hizmetleri kusurlu olarak yerine getirmesinden

Detaylı

MAL VE HİZMET BEDELLERİNİN ÖDENMESİ VE TEVSİKİ (BELGELENDİRİLMESİ)

MAL VE HİZMET BEDELLERİNİN ÖDENMESİ VE TEVSİKİ (BELGELENDİRİLMESİ) MAL VE HİZMET BEDELLERİNİN ÖDENMESİ VE TEVSİKİ (BELGELENDİRİLMESİ) GİRİŞ Rasim SEZER 1 213 sayılı Vergi Usul Kanununun mükerrer 257. maddesi ile, mükelleflere muameleleri ile ilgili tahsilat ve ödemelerini

Detaylı

İlgili Kanun / Madde 506.S.SSK/61 YAŞLILIK AYLIĞININ HESAPLANMA YÖNTEMİ

İlgili Kanun / Madde 506.S.SSK/61 YAŞLILIK AYLIĞININ HESAPLANMA YÖNTEMİ T.C YARGITAY 10. HUKUK DAİRESİ Esas No. 2009/8546 Karar No. 2012/8662 Tarihi: 14.05.2012 İlgili Kanun / Madde 506.S.SSK/61 YAŞLILIK AYLIĞININ HESAPLANMA YÖNTEMİ ÖZETİ: 506 sayılı Yasanın 61. maddesine

Detaylı

HUSUSİ SİGORTA HUKUKU

HUSUSİ SİGORTA HUKUKU Prof. Dr. Rayegân KENDER TÜRKİYE DE HUSUSİ SİGORTA HUKUKU Sigorta Müessesesi Sigorta Sözleşmesi 6102 Sayılı Yeni Türk Ticaret Kanunu Hükümleri İşlenmiştir İÇİNDEKİLER ON BİRİNCİ BASKIYA ÖNSÖZ... vii ONUNCU

Detaylı

Hazine Müsteşarlığından: 31/07/2015 YILLIK GELİR SİGORTALARI YÖNETMELİĞİNİN BAZI MADDELERİNİN UYGULAMA ESASLARINA İLİŞKİN GENELGE (2015/30)

Hazine Müsteşarlığından: 31/07/2015 YILLIK GELİR SİGORTALARI YÖNETMELİĞİNİN BAZI MADDELERİNİN UYGULAMA ESASLARINA İLİŞKİN GENELGE (2015/30) Hazine Müsteşarlığından: 31/07/2015 YILLIK GELİR SİGORTALARI YÖNETMELİĞİNİN BAZI MADDELERİNİN UYGULAMA ESASLARINA İLİŞKİN GENELGE (2015/30) Bilindiği üzere, Yıllık Gelir Sigortaları Yönetmeliği 01/04/2015

Detaylı

SİGORTA SÖZLEŞMELERİ BİLGİLENDİRME TÜZÜĞÜ

SİGORTA SÖZLEŞMELERİ BİLGİLENDİRME TÜZÜĞÜ SİGORTA SÖZLEŞMELERİ BİLGİLENDİRME TÜZÜĞÜ (15.03.2013 R.G.45 EK III A.E.148 Sayılı Tüzük) SİGORTA HİZMETLERİ (DÜZENLEME VE DENETİM) YASASI (60/2010 Sayılı Yasa) Madde 29(3) Altında Tüzük Kuzey Kıbrıs Türk

Detaylı

Anahtar Kelimeler : Kentsel Dönüşüm ve Gelişim Alanı, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi, Ek 1 Nolu Protokol

Anahtar Kelimeler : Kentsel Dönüşüm ve Gelişim Alanı, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi, Ek 1 Nolu Protokol T.C. D A N I Ş T A Y Esas No : 2011/8665 Karar No : 2013/9005 Anahtar Kelimeler : Kentsel Dönüşüm ve Gelişim Alanı, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi, Ek 1 Nolu Protokol Özeti : İmar planında küçük sanayi

Detaylı

T.C. ULAŞTIRMA, DENİZCİLİK VE HABERLEŞME BAKANLIĞI D eniz Ticareti Genel M üdürlüğü DAĞ ITIM YERLERİNE

T.C. ULAŞTIRMA, DENİZCİLİK VE HABERLEŞME BAKANLIĞI D eniz Ticareti Genel M üdürlüğü DAĞ ITIM YERLERİNE 1 / 5 DAĞ ITIM YERLERİNE İlgi: a) Kültür ve Turizm Bakanlığının 12/03/2015 tarihli ve 48639 sayılı yazısı. b) Hazine Müsteşarlığının 24/03/2015 tarihli ve 9652 sayılı yazısı. c) 27/03/2015 tarihli ve 21665

Detaylı

İSTEĞE BAĞLI SİGORTALILIK İLE ZORUNLU SİGORTALILIĞIN ÇAKIŞMASINDA ÖZELLİKLİ DURUMLAR

İSTEĞE BAĞLI SİGORTALILIK İLE ZORUNLU SİGORTALILIĞIN ÇAKIŞMASINDA ÖZELLİKLİ DURUMLAR İSTEĞE BAĞLI SİGORTALILIK İLE ZORUNLU SİGORTALILIĞIN ÇAKIŞMASINDA ÖZELLİKLİ DURUMLAR Süleyman TUNÇAY * I-GİRİŞ: Bilindiği gibi 31/05/2006 tarihli 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası

Detaylı

DENİZ TİCARET VE SİGORTA SÖZLEŞMELERİNDE GENEL İŞLEM KOŞULLARI

DENİZ TİCARET VE SİGORTA SÖZLEŞMELERİNDE GENEL İŞLEM KOŞULLARI DENİZ TİCARET VE SİGORTA SÖZLEŞMELERİNDE GENEL İŞLEM KOŞULLARI Av. Ahmet Çalık DTO, Vapur Donatanları ve Acenteleri Derneği, Deniz Nakliyecileri Derneği Hukuk Müşaviri İzmir 06.03.2013 SAYGI İLE ANIYORUZ

Detaylı

Alman Federal Mahkeme Kararları. Hessen Eyalet Sosyal Mahkemesi

Alman Federal Mahkeme Kararları. Hessen Eyalet Sosyal Mahkemesi Alman Federal Mahkeme Kararları Çev: Alpay HEKİMLER * Hessen Eyalet Sosyal Mahkemesi Karar Tarihi : 24.03.2015 Sayısı : L 3 U 225/10 İşçiler, öğlen paydosu sırasında, sadece öğlen yemeğini yemek üzere

Detaylı

SİGORTACIYA KARŞI DAVALARDA FAİZ BAŞLANGICI

SİGORTACIYA KARŞI DAVALARDA FAİZ BAŞLANGICI SİGORTACIYA KARŞI DAVALARDA FAİZ BAŞLANGICI Sigortacıya, gerekli belgelerle başvurulmuş olup da, sekiz gün içinde ödeme yapılmamışsa, temerrüt gerçekleşeceğinden, faiz başlangıcı temerrüt tarihi olacaktır.

Detaylı

TEBLİĞ. Sigortaları Hakkında Karar a göre yapılacak Tüp Gaz Zorunlu Sorumluluk Sigortalarına aşağıdaki Tarife ve Talimat uygulanır. A.

TEBLİĞ. Sigortaları Hakkında Karar a göre yapılacak Tüp Gaz Zorunlu Sorumluluk Sigortalarına aşağıdaki Tarife ve Talimat uygulanır. A. 9 Mayıs 2010 PAZAR Resmî Gazete Sayı : 27576 TEBLİĞ Devlet Bakanlığından: TEHLİKELİ MADDELER İÇİN YAPTIRILACAK ZORUNLU SORUMLULUK SİGORTALARINA İLİŞKİN TARİFE VE TALİMAT Bu Tarife ve Talimat 2010/190 sayılı

Detaylı

İlgili Kanun / Madde 506.S.SSK/39

İlgili Kanun / Madde 506.S.SSK/39 609 Yargıtay Kararları Çalışma ve Toplum, 2013/1 T.C YARGITAY 10. HUKUK DAİRESİ Esas No. 2011/891 Karar No. 2012/6510 Tarihi: 07.02.2012 İlgili Kanun / Madde 506.S.SSK/39 SİGORTALININ TARAFİK KAZASINDA

Detaylı

SİRKÜLER NO: POZ-2009 / 53 İST, 22.05.2009. Gemi, deniz ve iç su taşıtları ile ilgili bazı yasal değişiklikler yapıldı.

SİRKÜLER NO: POZ-2009 / 53 İST, 22.05.2009. Gemi, deniz ve iç su taşıtları ile ilgili bazı yasal değişiklikler yapıldı. SİRKÜLER NO: POZ-2009 / 53 İST, 22.05.2009 ÖZET: Gemi, deniz ve iç su taşıtları ile ilgili bazı yasal değişiklikler yapıldı. GEMİ, DENİZ VE İÇ SU TAŞITLARI İLE İLGİLİ BAZI YASAL DEĞİŞİKLİKLER YAPILDI 16

Detaylı

MARMARA ÜNİVERSİTESİ PATENT HAKLARI PAYLAŞIM YÖNERGESİ Senato: 08 Mayıs 2012 / 302-4. BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

MARMARA ÜNİVERSİTESİ PATENT HAKLARI PAYLAŞIM YÖNERGESİ Senato: 08 Mayıs 2012 / 302-4. BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar MARMARA ÜNİVERSİTESİ PATENT HAKLARI PAYLAŞIM YÖNERGESİ Senato: 08 Mayıs 2012 / 302-4 BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Amaç MADDE 1 (1) Bu Yönergenin amacı, Marmara Üniversitesi çalışanlarının

Detaylı

ARTAN HİSSE BULUNMASI KOŞULUNDA MEVZUATTA YAPILAN DEĞİŞİKLİKTEN DOLAYI UYGULAMADA YAŞANAN SORUNLAR

ARTAN HİSSE BULUNMASI KOŞULUNDA MEVZUATTA YAPILAN DEĞİŞİKLİKTEN DOLAYI UYGULAMADA YAŞANAN SORUNLAR ARTAN HİSSE BULUNMASI KOŞULUNDA MEVZUATTA YAPILAN DEĞİŞİKLİKTEN DOLAYI UYGULAMADA YAŞANAN SORUNLAR Süleyman TUNÇAY * I-GİRİŞ: Ölüm geliri ve ölüm aylığı, bağlandığı sigorta kolunun niteliğine göre ölen

Detaylı

MESAFELİ SÖZLEŞMELERE DAİR YÖNETMELİK. BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

MESAFELİ SÖZLEŞMELERE DAİR YÖNETMELİK. BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Resmi Gazete Tarihi: 06.03.2011 Resmi Gazete Sayısı: 27866 Amaç MESAFELİ SÖZLEŞMELERE DAİR YÖNETMELİK BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar MADDE 1 (1) Bu Yönetmeliğin amacı; mesafeli sözleşmelere

Detaylı

T.C. DÜZCE ÜNİVERSİTESİ FİKRİ VE SINAİ MÜLKİYET HAKLARI PAYLAŞIM YÖNERGESİ. BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Amaç

T.C. DÜZCE ÜNİVERSİTESİ FİKRİ VE SINAİ MÜLKİYET HAKLARI PAYLAŞIM YÖNERGESİ. BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Amaç T.C. DÜZCE ÜNİVERSİTESİ FİKRİ VE SINAİ MÜLKİYET HAKLARI PAYLAŞIM YÖNERGESİ BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar Amaç MADDE 1 (1) Bu Yönergenin amacı, Düzce Üniversitesi çalışanlarının yaptığı

Detaylı

İlgili Kanun / Madde 4857 S. İş. K/2

İlgili Kanun / Madde 4857 S. İş. K/2 T.C YARGITAY 9. HUKUK DAİRESİ Esas No. 2011/51419 Karar No. 2012/39553 Tarihi: 27.11.2012 Yargıtay Kararları Çalışma ve Toplum, 2013/2 İlgili Kanun / Madde 4857 S. İş. K/2 ASIL İŞVEREN ALT İŞVEREN İLİŞKİSİNİN

Detaylı

Alman Federal Mahkeme Kararları. Belirli süreli bir hizmet sözleşmesinin fiilen başlamasından önce yazılı olarak düzenlenmesi gerekir.

Alman Federal Mahkeme Kararları. Belirli süreli bir hizmet sözleşmesinin fiilen başlamasından önce yazılı olarak düzenlenmesi gerekir. Federal İş Mahkemesi Karar Tarihi: 1.12.2004 Sayısı : 7 AZR 198/04 Belirli süreli bir hizmet sözleşmesinin fiilen başlamasından önce yazılı olarak düzenlenmesi gerekir. Özü: Belirli süreli bir hizmet sözleşmesi

Detaylı

Prim Tutarları (4. Basamak) Risk Grubu Prim Miktarı (TL) I. Grup 150 II. Grup 300 III. Grup 500 IV. Grup 750

Prim Tutarları (4. Basamak) Risk Grubu Prim Miktarı (TL) I. Grup 150 II. Grup 300 III. Grup 500 IV. Grup 750 Başbakanlık (Hazine Müsteşarlığı) tan: TIBBİ KÖTÜ UYGULAMAYA İLİŞKİN ZORUNLU MALİ SORUMLULUK SİGORTASINDA KURUM KATKISINA İLİŞKİN USUL VE ESASLARA DAİR TEBLİĞ (2010/1) DE DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR TEBLİĞ

Detaylı

Başa Dön TİCARİ PAKET SİGORTASI

Başa Dön TİCARİ PAKET SİGORTASI Başa Dön TİCARİ PAKET SİGORTASI İÇERIK Yangın Sigortalarında Bedel Esası & Sigorta Bedelinin Belirlenmesi Poliçe Türleri Yangın & Oto dışı Sigorta Poliçelerinde Brüt Prim Detayı Ana Teminatlar İsteğe Bağlı

Detaylı

T.B.M.M. CUMHURİYET HALK PARTİSİ Grup Başkanlığı Tarih :.../..«. 8

T.B.M.M. CUMHURİYET HALK PARTİSİ Grup Başkanlığı Tarih :.../..«. 8 T.B.M.M. CUMHURİYET HALK PARTİSİ Grup Başkanlığı Tarih :.../..«. 8 Z ;... Sayı TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA Banka Kartları ve Kredi Kartları Kanunu ile Bankacılık Kanunu'nda Değ Yapılması

Detaylı

SİGORTA ARACILARI HUKUKU I

SİGORTA ARACILARI HUKUKU I Doç. Dr. Emine YAZICIOĞLU SİGORTA ARACILARI HUKUKU I Sigorta Aracısı Kavramı ve İlgili Düzenlemeler Sigorta Aracılarının Denetimi Sigorta Acentesi İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ... vii İÇİNDEKİLER...ix KISALTMALAR...

Detaylı

İlgili Kanun / Madde 506 S. SSK/130

İlgili Kanun / Madde 506 S. SSK/130 İlgili Kanun / Madde 506 S. SSK/130 T.C YARGITAY 10.HUKUK DAİRESİ Esas No. 2013/917 Karar No. 2013/2451 Tarihi: 18.02.2013 SİGORTALILIK İÇİN FİİLİ-GERÇEK ÇALIŞMANIN BULUNMASININ GEREKMESİ SİGORTALILIK

Detaylı

Türk Borçlar Kanunu nda Hizmet Sözleşmesi. Doç. Dr. Kübra Doğan Yenisey İstanbul Bilgi Üniversitesi, Hukuk Fakültesi

Türk Borçlar Kanunu nda Hizmet Sözleşmesi. Doç. Dr. Kübra Doğan Yenisey İstanbul Bilgi Üniversitesi, Hukuk Fakültesi Türk Borçlar Kanunu nda Hizmet Sözleşmesi Doç. Dr. Kübra Doğan Yenisey İstanbul Bilgi Üniversitesi, Hukuk Fakültesi İsviçre Borçlar Kanunu, Yargıtay içtihadı Terminoloji : Hizmet Sözleşmesi Fesih Süreleri

Detaylı