PSİKONEVROZLAR VE HEMŞİRE YAKLAŞIMI. HAZIRLAYAN: YAZAR LEYLA DEMİR BSN, RN

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "PSİKONEVROZLAR VE HEMŞİRE YAKLAŞIMI. HAZIRLAYAN: YAZAR LEYLA DEMİR BSN, RN www.leylademir.com"

Transkript

1 PSİKONEVROZLAR VE HEMŞİRE YAKLAŞIMI HAZIRLAYAN: YAZAR LEYLA DEMİR BSN, RN

2 PSİKONEVROZLAR A. Anksiyete Reaksiyonu B. Hipokondur Nevrozu, Kalp Nevrozu C. Fobik Reaksiyon Ç. Konversiyon Reaksiyon (Histeri) D. Obsessif-Kompulsif Reaksiyon E. Dissosiyatif Reaksiyon F. Fobik Nevroz G.Travmatik Nevrozlar Ğ. Reaktif Depresyon H. Nevrasteni

3 PSİKONEVROZLAR Birey eğer hedefine doğru giderken çevre tarafından önüne aşamayacağı engeller çıkarılırsa ümitsizliğe kapılır, kendi kabiliyetlerinden şüphe etmeye başlar. Engelleri aşamadığından dolayı çevreye kızgınlıkları biriktikçe iç çatışmalar ve huzursuzluklar şeklinde kişiyi rahatsız etmeye başlar. Kendisini korkunç bir yalnızlık içinde hisseder. Bu durumda birey çoğunlukla çeşitli, yersiz, aşırı korkular, endişeler ve şüpheler gibi anormal duygusal tepkiler geliştirir.

4 PSİKONEVROZLAR Nevrotik tepkiler; Normal duygusal tepkileri fazlasıyla aşan, insanları kendi etkisi altına alan tepkilerdir, Çok kez hastanın fazlasıyla etkilendiği, aşamadığı engeller ve çözemediği problemler sonucu ortaya çıkar.(bu gibi etkilere duygusal yükler denir). Bunlar arasında kuruntu, duygusal çalkantılar, alınganlık, zorlayıcı fenomenler, fobiler ve bazı özellikle tepkisel tipte olan depresyon türleri yer alır. Hastanın kontrolü dışında bilinmeyen veya şuuraltı güdülerden meydana gelmektedir, durumlara karşı olgunlaşmamış cevaplardır. Kişi bu durumda kimi zaman hisleriyle, kimi zaman davranışları ile savunmaya geçer. Kişi bu durumun farkında olup hastalığını kabul eder.

5 PSİKONEVROZLAR Psikolog Karen Horney e göre, nevrotik özellikleri: 1. Aşırı bir şefkat gereksinimi ve diğer kişilere bağımlılık gösterirler. Fakat bu bireyler diğerlerine karşı şefkat göstermede zorluk çekerler. 2. Aşağılık duygusuna sahiptirler. Çok çekingendirler. Başkaları tarafından yargılanmaktan çok korkarlar. 3. Plan yapmada zorlanırlar. Çok kötü organizatörlerdir. 4. Düşmanca ve saldırgan bir tutum içindedirler. 5. Anormal seks davranışları vardır. Sağlıklı ilişkiler kuramazlar.

6 ANKSİYETE REAKSİYONU Tanımı: Anksiyete (Kaygı-Bunaltı): Kişi için rahatsızlık oluşturan, her hangi bir durum veya tehlike algısına karşı ortaya çıkan, somatik belirtilerin de eşlik ettiği, normal dışı, nedensiz bir tedirginlik ve korku halidir.

7 ANKSİYETE REAKSİYONU Anksiyete; Nevrotik bozukluklardan en önde gelenidir, Hemen hemen her insan tarafından yaşanan bir duygudur. Asıl amacı, yaşamın sürdürülmesi ve uyum davranışının gelişimini sağlamaktır. Ancak belirli bir noktadan sonra kişinin yaşamını ve diğer insanlarla olan ilişkilerini olumsuz olarak etkilemeye başlar. Olaylara içerdikleri tehlikelerle orantısız, uygunsuz ve abartılmış yanıtlar verilmesine neden olur.

8 ANKSİYETE REAKSİYONU Freud a göre kaygı korkunun bir türevidir. Kişinin kendi istekleri ile çevrenin isteklerinin çelişmesi ve dışarıdan gelen baskılar sonucu, özellikle cinsellik ve saldırganlık istekleri toplumca kabul edilmediği için bireyin bunları bastırmak (bilinç altına itmek) zorunda kalması ile endişe durumu ortaya çıkar. Birey anksiyete ile ilgili materyalleri de bastırınca materyallerin artması ve egoya dışarıya çıkma yönünde baskı yapmasıyla kaygı durumu oluşur. Kaygı bir sinyaldir.

9 ANKSİYETE REAKSİYONU Gerçeklik anksiyetesi; Dış dünyadaki tehlikelerle karşılaşılınca duyulan kaygı ve korkudur. Korku, dışarıdan gelebilecek kaynağı belli gerçek bir tehlike karşısında ruhsal ve bedensel olarak verilen bir tepki biçimidir. Köpekten veya uçağa binmekten korkma durumunda, korku duygusunu yaşamaya yol açan, tehdit eden bir dış etken, tehlike söz konusudur. Burada somut bir durum vardır. Böyle gerçek bir tehlike ile karşılaşan kişi şiddetli bir korku duygusuyla beraber fiziksel tepkiler de (bazı bedensel belirtiler) gösterir.

10 ANKSİYETE REAKSİYONU Nevrotik anksiyete; Bu anksiyetede kişinin yaşamını tehdit eden gerçek bir dış tehlike söz konusu değildir, bir tehlike algısı vardır. Kişi sanki kötü bir şey olacakmış gibi nedeni belirsiz bir endişe hisseder. Korkuda olduğu gibi bedensel belirtilerin eşlik ettiği bir durumdur. Bu durum çok hafif bir tedirginlik ve gerginlik duygusundan panik derecesine kadar varan değişik yoğunluklarda yaşanabilir.

11 ANKSİYETE REAKSİYONU Anksiyeteyi,"gerçeklik ilkesi" ne göre çalışmakta olan benliğimiz yaşamaktadır. Benliğin bütünlüğünün korunması ve anksiyeteye karşı korunmak üzere ego savunma düzenekleri (mekanizmaları) devreye girer. Bunlar kişinin farkında olmadan, bilinç dışı çalışır. Ancak kullanılan savunma düzenekleri yetersiz kaldığında, ortaya çeşitli görünümleri olan anksiyete bozuklukları çıkar.

12 ANKSİYETE REAKSİYONU Nedenleri: kalıtımsal, biyokimyasal, çevresel ve kişisel etmenler, çeşitli hastalıklar ve kullanılan bazı ilaçlar vb.

13 ANKSİYETE REAKSİYONU Belirtileri: Bunaltı, çeşitli bedensel ve ruhsal belirtilerle kendini gösterir. Başlıca bedensel belirtiler; çarpıntı, kalp hızında artma, tansiyon yükselmesi veya düşmesi, nefes darlığı, gözbebeklerinde büyüme, ağız kuruluğu, karın ağrısı, bulantı-kusma, yüz kızarması, yorgunluk hissi ve çabuk yorulma, titreme, ürperme, sık idrara çıkma, terleme ve ateş basması sayılabilir.

14 ANKSİYETE REAKSİYONU Ruhsal belirtiler; kontrolünü yitirme, aklını yitirme ve ölüm korkusu vb. Tüm bu belirtiler kişide; endişe, dehşet, tedirginlik, gerginlik, sinirlilik ve çaresizlik gibi duyguların yaşanmasına neden olur.

15 ANKSİYETE REAKSİYONU Anksiyete (Bunaltı) Bozuklukları: Yaygın anksiyete bozukluğu, panik bozukluğu, fobik bozukluklar (agorafobi, özgül fobi, sosyal fobi) ve obsessif kompülsif bozukluk şeklinde görülür.

16 ANKSİYETE REAKSİYONU Yaygın anksiyete bozukluğu: En az 6 ay süren, hemen her gün ortaya çıkan, kişinin sürekli aşırı kaygılı olması ve birçok konuda yersiz biçimde kötü bir şey olacağı endişesi (endişeli beklenti) içinde olması ve bunu kontrol etmede güçlük çekmesidir.

17 ANKSİYETE REAKSİYONU Yaygın anksiyete bozukluğu olan hastalarda; aşırı kaygı ve endişeli beklenti dışında, huzursuzluk, kolay yorulma, konsantrasyon güçlüğü, kolay parlama, kas gerginliği ve uyku bozuklukları da görülmektedir.

18 ANKSİYETE REAKSİYONU Panik bozukluk (Panik atak): Hasta, endişe ve dehşet içinde olup, başına kötü bir iş geleceğinden veya bir felaketle karşılaşacağından korkmaktadır. Panik bozukluğunda tekrarlayan ve beklenmedik Panik bozukluğunda tekrarlayan ve beklenmedik anksiyete atakları söz konusudur.

19 ANKSİYETE REAKSİYONU Panik atak, anksiyete belirtilerinin birden başladığı ve 10 dakikada en yüksek düzeye ulaştığı, en çok bir saat süren yoğun bir korku ve rahatsızlık dönemidir. Panik atağı olarak adlandırılan bu anksiyete atağı sırasında hastada; çarpıntı, göğüste ağrı ve sıkışma, boğazda tıkanma ve boğulma hissi, kendini ve çevreyi yabancı gibi görme, el ve ayaklarda karıncalanma, uyuşma, yüze soğuk ve sıcak dalgaların yayılması, terleme, titreme, nefes darlığı ve baş dönmesi gibi şiddetli bedensel belirtiler görülür.

20 ANKSİYETE REAKSİYONU Hastalar panik atağı sırasında bu belirtiler yanında ölüm korkusu ya da delirecekmiş ve kötü bir şey yapacakmış korkusu da yaşarlar. Bu anksiyete atakları dışında hastaların çoğunda atağın yineleyebileceği nedeniyle yalnız başına kalmaktan ya da bir yere gitmekten kaçınma da görülür.

21 ANKSİYETE REAKSİYONU Fobik bozukluklar: Agorafobi: Tek başına kalmak veya dışarı çıkmak gibi yardım alınamayacağı düşünülen yerlerde bulunmaktan korkma durumudur. Hastalar bu durumlarda anksiyete yaşarlar. Sosyal fobi: Performans gerektiren durum ya da sosyal ortamlarda anksiyete belirtilerinin başkaları tarafından fark edilmesi ve buna bağlı küçük düşme korkusu yaşanması durumudur. Özgül fobi: Belli bir nesne ya da durumla karşılaşıldığında yaşanan aşırı anlamsız korkudur. Kişi yaşadığı korkunun saçma olduğunu bilir, fakat bu nesneyle ya da durumla karşılaşmaktan kaçınır.

22 ANKSİYETE REAKSİYONU Obsessif kompülsif bozukluk: Kişinin mantıksız olduğunu bildiği halde yapmaktan kendini alıkoyamadığı yineleyici davranışlar karşısında yaşadığı anksiyetedir. Örn. Birey durmadan ellerini yıkar.

23 HİPOKONDUR NEVROZU Tanımı: Hipokondriazis (Hastalık hastası): Kişinin kendi vücut işlevinin gidişini gözlemlemesi ve yanlış yorumlaması sonucunda ciddi bir hastalığa tutulmuş olduğunun ısrarlı düşüncesi ve korkusu ile aşırı meşguliyetidir. Bu hastalarda çoğunlukla karın bölgesiyle ilgili yakınmaların yaygındır. Bu nedenle adını kaburgaların altındaki bölgeyi anlatan latince "hypochondrium" sözcüğünden alan bu bozukluk ilk kez hekim Hipokrat tarafından adlandırılmıştır.

24 HİPOKONDUR NEVROZU Belirtileri:-1 Hastalık korkusu vardır veya var sayılan hastalıkla aşırı ilgilenir. Küçük rahatsızlıkları olsa bile sağlıkları konusunda aşırı kaygılanırlar. Bireyin bir gün çenesi ağrıyabilir, diğer gün mide krampları çekebilir, üçüncü gün ise baş ağrıları olabilir. Bu şikayetler mantıklı bir yol izlemez. Bir belirti kaybolduğu zaman yerini başka bir tanesi alır.

25 HİPOKONDUR NEVROZU Belirtileri:-2 Kalp atışında görülen değişiklik, terleme veya midebağırsak bölgesindeki ağrı, ciddi bir hastalığın kanıtı olarak yorumlanır. Özel bir organla aşırı derecede ilgilenir. Örn. Hasta kendisinde bir kalp hastalığı olduğundan şüphelenir. Fiziksel muayenede hiçbir bozukluk bulunamaz, ancak hastalık korkusu devam eder. Tedavi ekibinin açıklamalarıyla ikna olmaz. Genellikle torba dolusu ilaçlarla ve elinde reçete tomarlarıyla doktor doktor dolaşır (konversiyondan farkı), fakat hiçbir şeyi olmadığı, kendisinin sağlıklı olduğu söylendiğinde hayal kırıklığına uğrar.

26 HİPOKONDUR NEVROZU Belirtileri:-3 Yoğun anksiyete içindedirler. Depresyon belirtileri görülebilir. Dikkat çok çabuk dağılır. Dikkatin çoğu bedene indirgenmiştir. Dikkat sadece hastalık üzerine yoğunlaştığından ve sürekli hastalık düşündüklerinden başkalarına ve başka konulara kendini veremezler. Düşünce sürecinde belirgin bir bozukluk yoktur. Bu hastalıkta asıl bozukluk düşünce içeriğindedir. Hastanın düşünce içeriği hastalık kuşkuları ve kaygıları, hastalık tanıları ile doludur. Bu yüzden ilişkileri kısıtlanır. Hep bir doktorla konuşma ihtiyacındadırlar. Bilinç, bellek ve oryantasyon bozukluğu yoktur.

27 Tanımı: KALP NEVROZU: Dolaşım ve sinir sistemi astenisi ya da kalp nevrozu, organik kalp hastalıklarıyla birlikte görülen ruhsalsinirsel kökenli rahatsızlıklardır de Usler, ruhsal ve sinirsel nedenlerle göğüs ağrısı, nefes darlığı, çarpıntı ve sinirlilikten yakınan hastaları tanımlamak için kalp nevrozu terimini kullanmıştır. Nedenleri: Çocukluk dönemindeki ruhsal sorunlara bağlı derin bir güvensizlik duygusudur.

28 Belirtileri: KALP NEVROZU: Nefes darlığı (boğulma duygusu), kalp bölgesinde ağrı, çarpıntı, bitkinlik, heyecan ve genel olarak bedensel ya da duygusal etkinliklere uyum gösterme gücünün azalmasıdır. Hastanın ayrıntılı yaşam öyküsünde geçmişteki ruhsal yıkımlara, ciddi yanlışlara, uzun süreli belirsiz hastalıklara ya da okul ve iş yaşamında kesintilere rastlanır.

29 FOBİK REAKSİYON: Tanımı: Fobi: Gerçekte tehlikeli olmayan ve korkulmaması gereken nesne, durum veya olaydan duyulan mantık dışı ve yoğun bir korkudur.

30 Nedenleri:-1 FOBİK REAKSİYON: Bilinçaltında çözümlenmemiş çelişkiler, Çocuklukta oidipal dönemde yaşanan sorunların çözümlenememesi, Oidipal dönemde çocuğun cinsel organlarına yonelik korkular hissetmesi (sünnetle ilgili tehditler), Gene bu dönemde egonun kişiyi korumak amacıyla yer değiştirme (displacement) olarak adlandırdığımız savunma mekanizması ile kişinin hissettiği tehlikeli bir dürtüsünü, yetersizliğini ve başarısızlığını bu dürtü ile az ya da çok benzerliği olan dışarıdaki bir objeye yansıtarak, çözmeye çalışması,

31 Nedenleri:-2 FOBİK REAKSİYON: Kişinin belli bir olay karşısında verdiği korku yanıtına kişinin koşullanması ya da yakınlarından küçük yaşlarda bu tür korkuları öğrenmesi, Ailedeki anne baba geçimsizliği, şiddet ortamı, çocuklara gerekli sevgi ve ilginin gösterilememesi, Özgüven eksikliği (yeterli sorumluluk verilmemesi, arkadaşlarının onaylanmaması, iyi örnek olunmaması gibi), Vücudun biyolojik yapısındaki (hormonlardaki) bir takım değişiklikler,

32 Belirtileri:-1 FOBİK REAKSİYON: Fobi nesnesi ya da durumu ile karşılaştığında; terleme, şiddetli gerginlik, kan basıncında artma, baş dönmesi ve mide bulantısı gibi belirtilerle birlikte önlenemez bir kaçınma davranışı sergileme, Yalnız iken gerçekleştiğinde panik durumunun ortaya çıkması,

33 FOBİK REAKSİYON: Ev ortamında fobi nesnesi kişinin karşısına gazete okurken veya televizyon seyrederken rahatlıkla ortaya çıkabilir. Bazen doğrudan kendisi olmasa dahi onu hatırlatan nesne ve kelimeler de benzeri etkiler yapabilir.

34 FOBİK REAKSİYON: Bu durum okul ortamında veya arkadaşlarıyla birlikte olduğu başka bir yerde ortaya çıktığında kişideki bedensel tepkiler ve kaçınma davranışı hem kendisinde, hem de arkadaşlarında rahatsızlık oluşturur ve kişiyi olumsuz yönde etkiler. Bu olumsuz etkilenme sonucu kişinin uyumunda, başarısında, kişiler arası ilişkilerinde ve psikolojik sağlığında bozukluklar görülür.

35 FOBİK REAKSİYON: Fobi ikiye ayrılır: Basit fobi: İyi belirlenmemiş tek bir nesne veya durumdan gelen korkudur. Agorafobi ve sosyal fobi dışındaki fobileri içerir. Bu hastalar korktukları nesne ve durumlarla karşılaşmadıkları zaman korkmazlar. Eğer karşılaşırlarsa ileri düzeyde anksiyete görülür. Karmaşık fobi: Çok boyutludur. Bu tür korkular dışarıda toplum içinde, yabancı kimselerin arasında ortaya çıkar.

36 KONVERSİYON REAKSİYON (HİSTERİ): Tanımı: Konversiyonun kelime anlamı (çevirme) döndürmedir. Konversiyon bozukluğu, altta yatan organik bir neden bulunmaksızın ortaya çıkan, bayılma, felç olma ve duyu kaybı gibi nörolojik belirtilerdir. Hastalar sorunlarının ruhsal olduğunun farkında değildir ve belirtiler bilinçli olarak ortaya çıkmaz.

37 KONVERSİYON REAKSİYON (HİSTERİ): Konversiyon (histeri) terimini ilk kullanan Freud dur. Freud a göre; bilinç dışında bastırılmış ve rahatsızlık veren düşünceler, döndürme (çevirme) mekanizmasını kullanmak suretiyle bu hastalığa neden olmaktadır. Bu hastalık kişinin ruhsal sıkıntısının beden diliyle ifade edilmesi olarak ta yorumlanabilir. Kişinin çözemediği çatışmalarını ve sıkıntılarını bedenine çevirmesi ve bedensel bozukluklarının ortaya çıkmasıdır.

38 KONVERSİYON REAKSİYON (HİSTERİ): Nedenleri:-1 Nedeni tam olarak bilinememektedir. Psikoanalitik teoriye göre konversiyon bilinç dışı çatışmaların neden olduğu sıkıntı sonucu ortaya çıkar. Başka bir teoriye göre kişi çevresi ile sözel iletişim kuramadığı durumda sıkıntısını beden dili ile ifade eder. Ortaya çıkan belirtinin anlamı ''ben ruhsal olarak çok sıkıntıdayım, çok acı çekiyorum, bunu görün ve beni önemseyin'' şeklinde yakınlarına uyarıda bulunmaktır.

39 KONVERSİYON REAKSİYON (HİSTERİ): Nedenleri:-2 Bazı ağır bedensel hastalıklar sonucunda bu belirtiler ortaya çıkabilir. Anne, baba, büyükanne ve büyükbaba gibi yakınların ölmesi, anne ve babanın ayrılması gibi durumlarda yas tepkisi anne ve babanın ayrılması gibi durumlarda yas tepkisi ortaya çıkar, bu yas tepkisi normal sürecini tamamlayıp çözümlenemediği zaman konversiyon bozukluğu ve diğer ruhsal bozuklukların görülme olasılığı artmaktadır.

40 KONVERSİYON REAKSİYON (HİSTERİ): Bu belirtilerin ortaya çıkması ile hastalarda birincil ve ikincil kazanç elde edilmesi söz konusudur: Birincil kazanç; hastanın iç çatışmanın yarattığı ruhsal sıkıntısından kurtulması, ikincil kazanç ise; zor bir durumdan hastalığı sayesinde kurtulma veya hasta olduğu için ilgi ve sevgi gibi bazı haklar elde etmesidir. Ortaya çıkan belirtilerin sembolik anlamları olabilir. Örneğin görmemesi gereken bir olaya tanık olan bir çocukta körlük veya işitmemesi gereken şeyleri işiten bir yetişkinde psikolojik sağırlık gelişebilir

41 KONVERSİYON REAKSİYON (HİSTERİ): Belirtileri: -1 Konversiyon bozukluğu, altta yatan organik bir neden bulunmaksızın ortaya çıkan bayılma, felç olma ve duyu kaybı gibi nörolojik belirtilerdir. Hastalar sorunlarının ruhsal olduğunun farkında değildir ve istemli olarak bu belirtileri kontrol edemezler, yani belirtiler bilinçli olarak ortaya çıkmaz.

42 KONVERSİYON REAKSİYON (HİSTERİ): Belirtileri: -2 Felç, körlük, ses kısılması ve konuşamama en yaygın belirtilerdir. Çocuğu taklit edercesine konuşma (kekeleme), Depresif ve anksiyöz belirtiler çoğu kez eşlik edebilir. Özellikle kol ve bacaklarda nörolojik bozukluklardaki anatomik özelliklere uymayan duyu yitimi (hissedememe), Anormal hareketler, ayakta duramama, yürüyüş bozukluğu ve zayıflığı, belirli kas gruplarında titreme (tremor), istemsiz hareketler ve tikler, Epilepsiye benzer nöbetler görülebilir ve bunları ayırmak zor olabilir.

43 KONVERSİYON REAKSİYON (HİSTERİ): Belirtileri: 3 Hastalar genelde hastalıklarına karşı kayıtsızdır. Güzel aldırmazlık hastalığın önemli belirtilerinden biridir. Hasta belirtilerinden bahsederken sanki başkasının hastalığından söz ediyormuş gibi kayıtsız kalmaktadır. Bu, hastanın ciddi bir belirtiye gösterilmesi beklenen Bu, hastanın ciddi bir belirtiye gösterilmesi beklenen duygusal tepkiyi göstermemesi ve yerine göre ilgisiz bir görünüm sergilemesi durumudur (Hipokondriasisden farkı).

44 KONVERSİYON REAKSİYON (HİSTERİ): Belirtileri: -4 Ayrıca boğazda düğümlenme, öksürük, hıçkırık, hava yutma, öğürme, kusma ve geğirme gibi sinir sistemlerini ilgilendiren belirtiler de görülebilir. Belirtiler genelde nörolojik hastalıkları taklit eder. Nörolojide görülen bütün belirtiler psikolojik nedenlerle de ortaya çıkabilir. Belirtiler genelde şiddetlidir ve hastanın günlük işleri yapmasında sorunlar ortaya çıkarır. Belirtiler genelde bedenin sol tarafındadır. Her türlü ruhsal rahatsızlığın beraberinde bu hastalık görülebilir, nadir de olsa şizofreni hastalarında da görülebilmektedir. Bilişsel yetilerde, düşünce akışı ve içeriğinde herhangi bir bozukluk görülmez.

45 KONVERSİYON REAKSİYON (HİSTERİ): Histeri ile epilepsi arasındaki farklar: Histeri Hasta uygun bir yer seçerek bayılır. Bu nöbetlerde genellikle dil ısıma, idrar kaçırma ve kendini ciddi biçimde yaralama olmaz. Krizler epilepsideki gibi ritmik ve otomatik olmayıp kaba çırpınmalar şeklindedir ve daha uzun sürer. Ayıldığı zaman bilinci yerindedir ve durumdan şikayetçi değildir. Histeri krizinde, hasta çoğu zaman nöbet sonunda ağlayarak deşarj olur. Epilepsi Hasta birden bire olduğu yere bayılır. Bazen ateşe düşüp yananlar dahi olabilir. Bu nöbetlerde genellikle dil ısıma, idrar ve dışkı kaçırma görülür. Krizler ritmik ve otomatik olup kısa sürer. Ayıldığı zaman bilinci yerinde değildir. Epilepsi krizinin sonunda ağlama yoktur. Hasta çevrede olanları duyduğunu ancak yanıt veremediğini, tüm bedenini felç olmuş gibi hissettiğini belirtir. Epilepside uyarıları algılayamaz ve nöbeti anımsamaz.

46 OBSESSİF-KOMPULSİF REAKSİYON: Tanımı: Obsessif-kompulsif bozukluğun başlıca özelliği obsesyonlar ve kompulsiyonların bulunmasıdır. Obsesyonlar (Saplantı): Kişinin aklına gelmesine engel olamadığı ve aklından çıkartamadığı, uygunsuz olarak yaşanan ve belirgin bunaltı ya da sıkıntıya neden olan, yineleyici ve sürekli düşünceler, dürtüler, görüntüler ya da düşlemlerdir. Kompulsiyonlar (Zorlantı): Kişinin onu rahatsız eden obsessif düşünceden ve onun yarattığı anksiyeteden kurtulmak için kendi isteğinin dışında (irade dışında) ve yapmaktan kendini alıkoyamadığı yineleyici davranışlar ya da zihinsel eylemlerdir.

47 OBSESSİF-KOMPULSİF REAKSİYON: Bireyin ellerine mikrop bulaşmış olabileceği düşüncesi obsessif, bu düşüncenin yaratacağı anksiyeteden kaçınmak için defalarca ellerini sabunla veya diğer temizlik maddeleriyle yıkaması ise kompulsiyondur. Genelde kompulsif davranışlar obsessifle beraberdir.

48 OBSESSİF-KOMPULSİF REAKSİYON: Nedenleri:-1 Biyolojik etkenler: Kalıtım, beyinde kimyasal maddelerin rol aldığı sistemlerin aşırı çalışması veya beyinin bazı bölgelerinde kan akımı ve metabolizmada artışın olmasıdır. Psikososyal etkenler: Katı, titiz, resmi, kuralcı ve ayrıntıcı eğitim veren toplumlarda, düzenli, titiz, ayrıntıcı, temizliğe fazla değer veren veya zaman ve düzen kavramı daha güçlü gelişmiş kişiliklerde görülür.

49 OBSESSİF-KOMPULSİF REAKSİYON: Nedenleri:-2 Psikoanalitik kurama göre; ruhsal aygıtta ortaya çıkan çatışma ve sıkıntılarla baş edebilmek için benliğin bastırma, izolasyon ve zıt tepkiler kurma savunma mekanizmalarını kullanması sonucu ortaya çıkar. Obsessif-kompulsif nevroz oluştuğunda ise bu mekanizmalara eklenen yer değiştirme ve yapma bozma mekanizması belirtileri oluşur. Psikodinamik görüşe göre; kişi çocukluğundaki anal döneme gerilemektedir. Oidipus kompleksine bağlı gerilemiş isteklerin anksiyete yaratan uyaran karşısında kaçınma tepkisi olarak söz konusu hastalık gelişebilmektedir.

50 OBSESSİF-KOMPULSİF REAKSİYON: Nedenleri:-3 Davranışsal etkenler: Kişi, isteği dışında aklından geçen aşırı derecede anlamsız, hatta saçma gelen saplantının aklına gelmemesi için ya da zorlantılı hareketler yapmamak için kendisini zorlar, baskılamaya çalışır; ya da başka bir düşünce ya da eylemle bunları etkisizleştirmeye çalışır. Fakat zorladıkça istenmeyen düşünceler yine gelir ve istenmeyen hareketler tekrar tekrar yapılır.

51 OBSESSİF-KOMPULSİF REAKSİYON: Obsesyonlar koşullu uyaranlardır. Yani zararsız bir olay, durum, madde, kişi gibi zararlı bir olayla eşleşmektedir. Kompulsiyonlar ise farklı oluşur. Kişi belli bir eylemin anksiyetesini azalttığını keşfeder ve sürekli o eylemi yapmak ister. Eylemi yaptıkça anksiyete kısa bir süreliğine azalsa da aslında daha da artar ve kişi o eylemi daha fazla yapmaya başlar (El yıkama, düzene koyma, kontrol etme, dua etme, sayı sayma, bir takım sözcükleri sessiz bir biçimde söyleyip durma gibi). Örn.Temizlik obsesyonu olan bir kişi sürekli elini yıkar ancak yıkadıkça daha da fazla yıkamak ister ve sonunda el yıkamaktan diğer günlük aktivitelerini yapamaz hale gelebilir.

52 OBSESSİF-KOMPULSİF REAKSİYON: Belirtileri: Çoğu zaman sinsi başlar, kronik, alevlenip ve yatışan bir gidişi vardır. Bu alevlenmeler çoğunlukla stresle ilişkilidir. 1- Bulaşma (kontaminasyon): En yaygın görülenidir. Kişi sürekli olarak idrar, dışkı, toz ya da mikrop bulaşacağını düşünür. Bu bulaşmanın kişiden kişiye, nesneden nesneye geçtiğine inanır. Bu durumun yarattığı sıkıntıyı azaltmak için temizleme eylemlerine girişir ya da onlardan kaçınmaya çalışır. Örn. El yıkama gibi. 2- Kuşku: Kişi bazı işleri yapmadığına, unuttuğuna veya ihmal ettiğine inanır. Kapıyı kapattığından veya ocağı kapattığından bir türlü emin olamaz bu nedenle kontrol etme kompulsiyonları başlar. Defalarca ocağı, musluğu ve kapıyı kontrol etmeye çalışır. 3- Cinsel ya da saldırgan eylem düşünceleri: Çocuğuna zarar vereceği, öldüreceği, cinsel tacizde bulunacağı gibi düşüncelere saplanır. 4- Simetri-Kuralcılık: Bazı durumların belli bir düzen içinde olmasını isteme (düzene koyma) şeklindedir. Masanın üzerindeki eşyaların belli bir düzene göre yerleştirilmesi, bu düzendeki en küçük bir değişikliği fark etme ve tekrar eski haline getirme gibi.

53 DİSSOSİYATİF REAKSİYON: Tanımı: Bireyin kimlik, bellek veya bilincin normal bütünleştirici işlevinde değişiklik olmasıdır.

54 DİSSOSİYATİF REAKSİYON: Psikopatolojide işleyen temel mekanizma dissosiyasyondur (çözülme). Bu mekanizmanın temel niteliği kişiliğe ait bazı nitelik veya davranışların bireyin normal davranış biçiminden ayrılarak bağımsız olarak tek başına işlev görmesidir. Basit represyona (bastırma) göre burada daha yoğun bir unutma söz konusudur. Psikoanalitik görüşe göre sıkıntı verici durumlardan kendini korumaya yöneliktir. Kullanılan çözülme (dissosiasyon) savunma mekanizmasının anksiyeteyi azaltıcı bir işlevi vardır.

55 DİSSOSİYATİF REAKSİYON: Nedenleri:-1 Dissosiyasyonun ağır psikolojik travmalara karşı yanıt olarak ortaya çıkması onun önemli bir niteliğidir. Psikolojik travma, doğal afet, trafik kazası, hastalık veya ölüm gibi nedenlerle olabileceği gibi insanlar tarafından yapılan kötülük nedeniyle de oluşabilir.

56 DİSSOSİYATİF REAKSİYON: Nedenleri:-2 Bireysel nedenler, Çocuklukta olan ve uzun süre devam eden ruhsal travmalar ve kötü davranılma öyküsü ile dissosiyatif belirtiler arasında belirgin bir ilişki bulunmaktadır. Fiziksel ve cinsel kötü davranılma ne kadar erken Fiziksel ve cinsel kötü davranılma ne kadar erken başlarsa ve ne kadar sıksa dissosiyatif belirti düzeyi de o derece artar.

57 DİSSOSİYATİF REAKSİYON: DSM-IV' e göre "Dissosiyatif Bozukluklar" beş ana başlık, altında toplanmaktadır: Dissosiyatif amnezi, Dissosiyatif kimlik bozukluğu, Dissosiyatif füg, Depersonalizasyon bozukluğu, Atipik dissosiyatif bozukluk.

58 DİSSOSİYATİF REAKSİYON: Dissosiyatif (Psikojenik) Amnezi: Organik bir arızaya dayanmayan ve aniden gelişen geniş boyutlu bir unutkanlık halidir. Önemli kişisel bilgilerin ani olarak hatırlanamaması durumudur. Unutkanlık nedenleri: Bir kaza sırasında bütün aile fertlerinin ölmesi, (Kafa travmasında görülen hafıza kaybından farkı hızlı iyileşmesidir. Kafa travmasında hafıza çok yavaş düzelir veya düzelmeyebilir.) Aşırı bir psikolojik yüklenme, (Tecavüz, silah tehdidi ile kaçırılma, doğal afetlerde veya harpte pek çok ölü gören şahıs, eşi tarafından aniden terk edilen erkek veya kadın birden bire hafıza kaybına uğrar, stresli ortamdan uzaklaşıldığında tıbbi bir müdahale gerektirmeden kendiliğinden birkaç gün sonra aniden iyileşir. Bir iz bırakmaz ve tekrarlamaz. ) Hastalar genellikle belirtilerinin farkındadır. Ancak belirtiye karşı ilgisizdirler. Atak sırasında yönelim bozukluğu, şaşkınlık ve amaçsız dolaşma gibi belirtiler gösterirler. Yinelemesi seyrektir. Motor davranışlarda büyük bir bozukluk bulunmaz.

59 DİSSOSİYATİF REAKSİYON: Amnezi çeşitleri: Lokalize amnezi: Bir olay çevresindeki her şeyi unutma demektir. Bu olay genellikle rahatsız edici bir olaydır. Süresi, saatler veya günler arasında değişir. Yaygın amnezi: Yaşadığı her şeyi unutma şeklinde ortaya çıkar. Tüm anılar unutulmuştur. Seçici amnezi: Kısa süreli ve bazı olaylarla sınırlıdır. Lokalize veya yaygın olarak ortaya çıkabilir. Sürekli amnezi: Olaylar, yaşanmasının hemen ardından unutulur. Yeni anılar bu nedenle oluşamaz. Bir başlangıcı vardır. Başlangıcından bulunulan ana dek her şey unutulmuştur.

60 DİSSOSİYATİF REAKSİYON: Dissosiyatif Amnezinin Karışabileceği Durumlar Organik bellek bozukluklarında Alkoliklerde bilinç kararması dönemleri ve amnestik sendromda (Korsakoff Sendromu) Travmaya bağlı amnezide Hipokondriakta) Kafa travmaları, temporal lob epilepsisi, migren, geçici global amneziler, karbon monoksit zehirlenmesi, hipoglisemi, hallusinojen intoksikasyonu ve hallusinojenlere bağlı algı bozukluklarında Ayırıcı tanısı Düzelme yavaş olur. Daha çok yakın bellek bozulur. Nedenine bağlı olarak organik durumlarda sekel kalabilir. Kısa süreli bellek bozuklukları olur. Bellek bozukluğu yakın bellek ile sınırlıdır. Sıklıkla da Wernicke ensefalopatisinin ardından ortaya çıkar. Öyküde bir travma vardır. Açık ikincil kazançlar söz konusudur. Bu hastalıklara özgü diğer spesifik belirtiler vardır. Bu hastalıklarda belirtilerde düzelme daha yavaştır.

61 DİSSOSİYATİF REAKSİYON: Dissosiyatif Kimlik Bozukluğu (Çoğul Kişilik Bozukluğu): Bu hastalık DSM sisteminde çok eksenli tanı sisteminin gelmesi ile I. eksende dissosiyatif bozukluklar içinde yerini almıştır. Çoğul kişilik: Esas kişilikle beraber, her biri belli zamanlarda vücuda hakim olan, kendilerine göre mizaçları, davranışları, sosyal münasebetleri ve hatıraları bulunan alt kişiliklerin ortaya çıkması halidir. Esas kişilik genellikle diğer kişiliklerden habersiz iken, alt kişilikler birbirinden haberdardır.

62 ÇOĞUL KİŞİLİK DİSSOSİYATİF ÖZELLİKLERİ REAKSİYON: Hastalığın seyri sırasında bu kişiliklerden birisi baskın olur. Her kişiliğin kendine göre çevreyi ve kendisini algılama, davranış biçimleri, sosyal ilişkileri vardır. Alt kişilikler, esas kişiliğin tam aksi özelliklere sahiptirler. Esas kişilikten farklı bir isim ve soyadı taşırlar. Her bir kişilikte birbirinden farklı fizyolojik ve psikolojik özellikler vardır. Kişilik sayıları iki ile yüzden fazla arasında değişmektedir. Aşırı psikolojik yüklenmeler sırasında, ağır duygusal travmalarla ortaya çıkmakta ve bir kişilikten öbürüne geçişler hızlanmaktadır. Çoğu zaman ergenlik çağında, parçalanmış ailelerde, kimsesiz, terk edilmiş ve yurtlarda yetişen çocuklarda görülmektedir. Her bir kişilik iyi entegre olmuştur ve ayrı anıları olan karmaşık bir bütün oluşturur. Kişiliklerden birinden diğerine geçiş ani olur. Genellikle de bu geçişlerde bir stres etkeni bulunur. Esas kişilik, sessiz sedasız, içine kapanık ve ahlaklı biri iken, diğer kişilikler dışa dönük, serbest ve eğlenceyi seven tiplerdir. Kişiliklerden birinde uyum genellikle iyi olur. Alt kişiliklerden birinde bir ruhsal hastalık olabilir. Bu hastalıkta somatizasyon bozukluğu, major depresyon, sınır kişilik bozukluğu, şizofreni, panik bozukluğu, kompleks parsiyel epilepsi daha sıktır. Genç kızlarda ve kadınlarda görülme oranı daha yüksektir.

63 DİSSOSİYATİF REAKSİYON: Dissosiyatif Füg (Psikojenik Kaçma): Organik bir arızaya ve her hangi bir nedene dayanmaksızın kişinin ani ve beklenmeyen biçimde evini ve işyerini terk ederek yeni bir kimliğe bürünmesi halidir. Hasta sanki bir şeyden kaçıyor gibidir. Ancak bunun farkında değildir. Ne aile üyelerini ne de iş yerindeki arkadaşlarını tanımamaktadır. Tipik olgularda insan ilişkileri kısıtlıdır. Takındığı yeni kimlik, eski kimliğine kıyasla iddialı ve gösterişli bir kimliktir. Çoğu vakalarda hasta kendisine yeni bir isim ve oturacak yeni bir ev bulur. Akıl bozukluğunu gösterir işaretlere rastlanmaması, şaşkınlık ve gelişigüzel dolaşmaların görülmeyişi dissosiyatif fügün tipik karakteridir.

64 DİSSOSİYATİF REAKSİYON: Dissosiyatif Füg (Psikojenik Kaçma): Bu hastalık geçicidir. Psikolojik yüklenmeler sırasında ortaya çıkar. Birkaç gün, nadiren de birkaç ay sürebilir. Düzelme genellikle kendiliğinden, hızlı ve tam olur. Yinelemeler ise nadirdir. İyileşmeden sonra hasta, füg sırasında ki olanları hatırlamaz. Ağır alkol alımı füg için yatkınlık yaratır. Nadirdir. Savaş, doğal afet ve yoğun kişisel kriz durumlarında ortaya çıkar. Psikojenik fügdeki bellek bozukluğu psikojenik amnezidekine benzeyebilir. Ancak amnezide amaçlı seyahatler ve yeni bir kimlik edinme olmaz.

65 DİSSOSİYATİF REAKSİYON: Depersonalizasyon Bozukluğu (Kişilikten Uzaklaşma): Depersonalizasyon bozukluğu DSM IV'de başka bir ruhsal bozukluğa bağlanamayan, yoğun sıkıntıya neden olan bir veya daha fazla depersonalizasyon dönemlerinin varlığı ile belirlidir. Tamamen psikolojik sebeplerden kaynaklanan ve geçici olarak ortaya çıkan kişinin kendine yabancılaşması halidir. Kişi tümüyle veya kısmen vücudunu, kendi kimliğini ve bir varlık olduğunu şüphe ile karşılamaktadır. Kişi, vücudu, kol ve bacaklarının değiştiği hissine kapılmakta, kendisinin bir makine veya robot olduğunu sanmakta ve kendisini bir rüyada yaşıyormuş gibi hissetmektedir. Bazen kendini uzaktan idrak etmekte, vücut boyutlarının değiştiğini görmektedir (kendini dışarıdan film izler gibi seyrediyor olma, bedeninden ruhunun ayrılıyor olduğu hissi, sanki bir sis perdesi ardından etrafına bakıyor veya rüyadaymış gibi olma vb.). Bazen çevresini ve yaşadığı ortamı yabancı veya daha farklı hissetme hali (derealizasyon) ile birlikte olabilir.

66 DİSSOSİYATİF REAKSİYON: Depersonalizasyon Bozukluğu (Kişilikten Uzaklaşma): Bariz bir komplikasyona sebep olmadan kendiliğinden kaybolan bu durumdur, kişinin aile ve iş hayatındaki münasebetlerini bozmaz. Kendine yabancılaşma bozukluğu sırasında baş dönmesi, depresyon, sıkıntı, delirme korkusu, zaman-mekan ve kişiliğe ait bilgilerde hatırlama güçlüğü sık görülen komplikasyonlardır. Kendi varlıklarını veya çevreyi inkar edebilirler. Birçok ruhsal hastalıkta (anksiyeteden şizofreniye kadar) temporal lob epilepsisi ve diğer beyin hastalıkları gibi durumlarda görülebilir. Bu durumlarda depersonalizasyon tanısı konmaz, bir belirti olarak değerlendirilir. Psikodinamik açıdan benliğin gerçek dışı gibi algılanmasının, anksiyeteden benliği koruyan bir yanı olduğu düşünülebilir. Stres ve savaş ortamlarında artar.

67 DİSSOSİYATİF REAKSİYON: Atipik Dissosiyatif Bozukluk Tanımı ve Belirtileri Başka türlü adlandırılamayan disosiyatif bozukluklardır. Dissosiyatif trans durumları: Gerçekdışılık duygusu: Derealizasyon: Yabancılaşma duyumu: Büyülenme veya fiksasyon: Histerik psikoz: Bu, çevreye yanıtsızlık ve hareketsizlik ile belirli psikolojik stupor halidir. Ani oluşur ve ardından amnezi gelir. Bir iş ve obje üzerinde olağan dışı odaklaşma ile oluşabilen benzer yaşantıları da içerir. Kendini gerçekdışı olarak algılama, derealizasyon ile birliktedir. Tipik olarak dış çevrenin değiştiği algısı vardır. Değişiklik büyüklük ve şekil de olabilir. Hastada bazen de diğer insanların otomatikleştiği, mekanikleştiği, insanlıktan çıktığı veya ölü oldukları gibi algılar olabilir. Bu algılara anksiyete, baş dönmesi, delirme korkusu, depresif duygular, obsessif düşünceler veya zaman algısında subjektif değişiklik algıları eşlik eder. Atak ani olarak başlar ancak düzelmesi yavaş olur. Belirti süresi dakikalar sürer. Tüm belirtilerin kaybolması ise saatler alabilir. Genellikle ergenlik döneminde başlar. Seyri süregen olup remisyon ve alevlenmelerle seyreder. Belirtileri anksiyete ile artar. Çevresel nedenlerle bağlantı varsa prognoz iyidir. İnsanlardan, çevreden veya düşüncelerinden kopma duyumudur. Paramnezi, distorsiyon (değişme, bozulma) ve anıların çarpıtılmasını içerir. Uzun süre bir objeye odaklaşan kişilerde ortaya çıkan bir durumdur. Buna pilotları ve radar operatörlerini örnek verebiliriz. Birey büyülenmiş olarak bir objeye takılı kalmıştır. Etrafındaki olup bitenlerden haberdar olamaz. Kişi için çok önemli, üzücü, ani bir durum ya da ağır bir gerilimli süreç sonrasında, olmayan sesler duyma, görüntüler görme, düşünce bozuklukları, kendisine ve etrafına yabancılaşma, çocuksu ve normal dışı davranışlar, ağlayıp-gülme gibi duygusal görünümde ani ve aşırı değişiklikler ya da tepkisizlik hali ile kendini gösterir. İlerleyici değildir. Bir kaç saat, bazen de bir kaç hafta sürebilir. Halk arasında" cinnet geçirdi" denilen durumdur. Hastanede yatması gereklidir. Bu durumun altında dissosiyatif kimlik bozukluğu olabileceğinden, olayı bir buzdağının üstü gibi düşünerek görünmeyen kısma yönelik tedavi başlatılmalıdır.

68 FOBİK NEVROZ: Fobik nevrozlarda kişi korkusunun anlamsız, gereksiz, mantıksız ve yersiz olduğunu bilir. Ancak korktuğu durum, nesne ve olayla karşılaştığında ya da bunları tasarladığında kaygı düzeyi yükselir ve panik başlar. Fobik nevrozun temel belirtisi kaygıdır (anksiyete). Ancak burada kaygı anksiyete nevrozunda olduğu gibi serbest (free floating) değildir. Bir nesneye, duruma, kişiye veya bedensel işleve bağlıdır.

69 FOBİK NEVROZ: Kaygının nedenlerine göre fobik nevrozlar dörde ayrılır: Nesneler; bıçak, iğne, kalem, şiş, düğme, ilaç gibi cansız nesneşer, her türlü zararlı, zararsız evcil olan veya olmayan hayvanlar; böcekler, akrep, yılan, mikrop, pislik vb. Belirli durumlar; kapalı yer, meydan, sokak, yükseklik, boşluk ev, okul, asansör, gemi, kayık, deniz, kapalı ve bulutlu hava, karanlık, gök gürültüsü, yıldırım, şimşek vb. Kişiler; özellikle karşı cins, kalabalık, toplumda belirli rolü ve yeri olan insanlar vb. Beden işlevleri; yüz kızarması, terleme, idrar kaçırma, gaz çıkarma vb.

70 FOBİK NEVROZ: Fobiler başlıca üç guruba ayrılabilir: DSM IV te agorafobiye ilaveten diğer iki fobi çeşidi, özgül fobi ve sosyal fobi ilave edilmiştir. Bu korkularda genellikle anksiyete veya panik bozukluk görüldüğü için anksiyete bozuklukları sınıfı içinde de değerlendirilmiştir. Sosyal fobi: Sosyal ortamlarda başkaları tarafından inceleme altında tutulduğu korkusu; performans gösterilmesi gereken durumlarda eleştirilme ya da küçük düşme korkusunun yaşanmasıdır. Kişi bu korkunun yaşanmasından kurtulmak için bu tür sosyal ortamlara girmekten kaçınır. Kaçınma nedeniyle kişinin sosyal, meslekî ya da aile yaşamı etkilenir.

71 FOBİK NEVROZ: Sosyal fobi iki farklı şekilde görülür: Genel: Korkular hemen her durum için geçerlidir. Özel:Yalnızca özel bazı durumlar için geçerlidir. (Başkalarının önünde imza atmak, yemek yemek vb.). Sosyal fobisi olanlar, genelde aşağıdaki durumlarda sosyal fobi belirtilerini yoğun olarak yaşarlar: Topluluk önünde konuşmak, Bir işle uğraşırken seyredilmek, Başkalarının önünde yemek yemek-içmek, Otorite konumundaki kişilerle temas etmek, Misafir kabul etmek, Başkaları ile tartışmak, Toplulukta telefonla konuşmak, Tanımadığı kişilerin gözlerinin içine bakmak, İlgi odağı olmak, Başkalarının önünde yazı yazmak gibi.

72 Agorafobi: FOBİK NEVROZ: Fobiler arasında sık görülen agorafobi, eskiden yalnız meydanlardan veya açık yerlerden korku olarak bilinirdi. Şimdi ise agorafobi çok daha geniş bir anlam taşımaktadır. Yalnız başına kalmaktan, yalnız sokağa çıkmaktan veya kalabalık yerlere girmekten, örneğin; sinema, tiyatro, tünel, köprü, pasaj, asansör, otobüs, vapur ve uçak gibi yerlerde duyulan korkular artık agorafobi sayılmaktadır. Çoğu agorafobinin temelinde panik nöbetleri bulunmaktadır. Yani hasta panik nöbetleri geçireceği korkusu yüzünden yalnız başına sokağa çıkamamakta ve kalabalığa girememektedir. Agorafobi bireyin herhangi bir yerde panik nöbeti geçirme ve oradan çıkamama, tıkanıp kalma ve hiç bir seçeneği olamama korkusudur. Ağır agorafobikler yaşamın birçok etkinliğinden uzaklaşırlar. Bir süre sonra yaşamları o kadar kısıtlanabilir ki zamanla ciddi çökkünlük durumlarına girebilirler.

73 Özgül fobiler: FOBİK NEVROZ: Belirli nesneler veya durumlardan anormal korkudur. Bunları agorafobi ve sosyal fobilerden ayırt ettiren özellik korkunun özgül durumlar ve nesneler karşısında belirmesidir. Bu özgül durumlar ve nesneler olmadığında hastada rahatsızlık belirtisi yoktur. Bunlardan uzak olduğu sürece hastanın yaşamı etkilenmemektedir. Yalnız fobi nesnesi ya da durumuyla yüz yüze gelince panik derecesinde korku ortaya çıkmaktadır. Hasta bu nesne veya durumların nerede bulunabileceğini daha önceden inceler ve ona göre sakınarak sıkıntıdan kendini korumaya çalışır. Fakat çok sık karşılaşılan nesnelere karşı korku yaşamı çok kısıtlayıcı olabilir.

74 Belirtileri: FOBİK NEVROZ: Korku yaratan obje, durum ya da aktivite ile karşılaşıldığında anksiyete belirtileri ortaya çıkar. Panik atakta görülen belirtilerin hemen hepsi fobik durumla karşılaşıldığında ortaya çıkabilir. Titreme, terleme, bulanık görme, nefes darlığı, ağız kuruluğu, yutkunma güçlüğü, yüz kızarması ve çarpıntı görülebilir. Sosyal fobinin panik bozukluktan tek farkı belirtilerin belli durumlarda ortaya çıkmasıdır. Fobik panik bozukluğu olan kişiler ne zaman panik atak geçireceklerini bilirler ve panik atak geçirmemek için fobik durumlardan kaçınırlar. Örneğin asansör korkusu olan kişiler merdivenlerden çıkıp inmeyi tercih ederler bu şekilde panik atak gelmesini önlerler. Yine uçak korkusu olan kişiler uçağa binmek yerine başka vasıtaları kullanarak yolculuk etmeyi tercih ederler. Fobisi olan kişiler bu kaçınma davranışını kullanarak panik atak gelişmesini önlerler. Panik bozukluğu olan kişilerde fobilerden farklı olarak panik ataklarının ne zaman, nerede geleceği belli değildir ve atağın gelmesi genelde önlenemez.

75 FOBİ NEDENİ FOBİ NEDENİ FOBİ NEDENİ Akrofobi Yükseklik Ailorofobi Kediler Zoofobi Hayvan FOBİK NEVROZ: Aerofobi Uçmak Sinofobi Köpekler Ofidifobi Yılan Agorafobi Açık Alan Demetofobi Delilik Ornthfobi Kuşlar Klastrofobi Kapalı Yerler Anthofobi Çiçekler Niktofobi Gece Kenofobi Karanlık Hiperfobi Sürüngen Pyrofobi Ateş Sefirofobi Köprüler Arakfobi Örümcek Thanatafobi Ölüm Astrafobi Şimşek Mikrofobi Mikroplar Trikofobi Saç Gürültüsü Brontofobi Gök Gürültüsü Hidrofobi Su Misofobi Pislik ve Mikrop Murofobi Sıçan Kseno-fobi Yabancı-lar Amaksofobi Manofobi Yalnızlık Yaralanma Yutma Eritrofobi Toplum içinde yüz kızarma Tapofobi Canlı toprağa gömülme Fonofobi Araba sürmek Yüksek sesle konuşma

76 TRAVMATİK NEVROZLAR: Tanımı: DSM sınıflandırmasına göre travmatik nevrozlar posttravmatik stres adını almıştır. Post-travmatik stres bozukluğu ve akut stres bozukluğu; herkes için ciddi zorlanmalar yaratabilecek kaza, doğal afet, işkence veya savaş gibi koşullar sonrasında ortaya çıkan ve kişinin yaşadıklarının yeniden canlanması sonucu yoğun anksiyetenin yaşandığı klinik bir tablodur.

77 TRAVMATİK NEVROZLAR: Posttravmatik (Travma Sonrası) Stres Bozukluğu: Belirtilerin temelini; olağanüstü önemli bir yaşam stresinin kişide yarattığı anksiyete oluşturur. Travmadan sonraki 4 haftadan sonra ortaya çıkar. Eğer hastalık, bir aydan daha kısa bir süre içinde ortaya çıkarsa, buna akut stres bozukluğu denir.

78 TRAVMATİK NEVROZLAR: Nedenleri: -1 Bu hastalığın oluşması için, öncelikle travmatik bir olayın varlığı gerekmektedir. Ölüm ya da ölüm tehlikesi yaşama, ağır bir yaralanma geçirme, ölümlü ya da yaralanmalı kavgalara tanık olma, işkence görme, tecavüze uğrama, doğal afetler, trafik kazaları, yangın ve savaşlar; hastalık oluşturan travma örnekleridir.

79 TRAVMATİK NEVROZLAR: Nedenleri: -2 Travmanın şiddeti, süresi ve kişinin travmaya yakınlığı, toplumsal desteğin zayıf oluşu, daha önceden psikiyatrik bozuklukların bulunması ve kişilik bozukluğunun varlığı gibi faktörler de hastalık kişilik bozukluğunun varlığı gibi faktörler de hastalık gelişme riskini artırmaktadır.

80 Belirtileri:-1 TRAVMATİK NEVROZLAR: Hastalığın genel seyri; travmadan hemen sonra akut stres bozukluğu belirtilerinin ortaya çıkması ve bu belirtilerin devam ederek post-travmatik stres bozukluğuna dönüşmesi şeklindedir. Bu hastalıkta aşırı korku, çaresizlik ya da dehşet duyguları yaşanır. Olguların yaklaşık yarısı 3 aydan uzun sürer ve 3 aydan uzun devam eden olgular kronik olarak nitelendirilir.

81 TRAVMATİK NEVROZLAR: Belirtiler-2 Olayın tekrar tekrar yaşanması: Olay, kişinin rüyalarında ya da rüya benzeri durumlarla; hallüsinasyonlar ve ilüzyonlar şeklinde tekrar tekrar sıkıntı verici bir biçimde yaşanır. Dışarıdan bakıldığında olayı yeniden yaşıyormuş izlenimi veren dissosiyatif nöbetler geçirebilir. Kişi olayı ya da olayın bir yönünü çağrıştıran durumlarla karşılaştığında yoğun sıkıntı duyar ya da fizyolojik tepkiler gösterir. Travmaya eşlik etmiş olan uyaranlardan kaçınma ve daha önceki yaşantıya kıyasla genel bir tepkisizlik hali: Aşırı uyarılmışlık belirtileri: Olaylardan kaçınma: Çevrede olup bitenlerin farkında olamama, dalgınlık, derealizasyon, depersonalizasyon veya dissosiyatif amnezi vardır. Kişi travma ile ilgili konuşmalardan, etkinliklerden ve kişilerden kaçınmak için çaba gösterir. Kişinin dış dünyaya tepki verme düzeyinde genel bir azalma olur ve insanlardan uzaklaşma, dostluk, sevecenlik, cinsellik gibi durumlara karşı bir ilgisizlik hali ortaya çıkar. Hasta artık bir geleceği kalmadığı duygusunu yaşayabilir. Travma öncesine göre kişi gergin ve sıkıntılıdır. Uykuya dalma ve sürdürme güçlüğü, hipervijilans (uyaranlara aşırı dikkat), aşırı irkilme tepkisi, irritabilite (huzursuzluk, aşırı tepki), öfke patlamaları, dikkati toplayamama ve iş veriminin düşmesi gibi belirtiler olabilir. Travmayı çağrıştıran olaylardan kaçınma nedeniyle aile içi, mesleki ve toplumsal ilişkiler bozulabilir. İşe yaramazlık, utanç, üzüntü ve öfke gibi duygular yaşanabilir ya da kendine zarar verici davranışlar görülebilir. Hastalar toplumdan uzaklaşabilir veya kişilik değişiklikleri gösterebilirler.

82 TRAVMATİK NEVROZLAR: Akut Stres Bozukluğu: Akut stres bozukluğunun başlıca özelliği, aşırı travmatik bir stres kaynağı ile karşılaştıktan sonraki bir ay içerisinde bu hastalığa özgü bir anksiyetenin, dissosiyatif ve diğer semptomların gelişmesidir. Akut stres bozukluğunun semptomları travma sırasında ya da travmadan hemen sonra yaşanır, en az 2 gün, en çok 4 hafta sürer, 4 haftadan sonra ortaya çıkan olgulara posttravmatik stres bozukluğu tanısı konur. Süre dışında, dissosiyatif ve diğer belirtilerin daha fazla ve ağır olmasıyla post-travmatik stres bozukluğundan ayrılmaktadır. Akut stres bozukluğu tanısı koymak için klinik açıdan belirgin bir sıkıntının ortaya çıkması ve mesleki ya da işlevselliğin diğer alanlarında bozulmalar oluşması gerekmektedir.

83 REAKTİF DEPRESYON: Tanımı: Depresyon (çökkünlük): Derin üzüntülü bir mizaç içinde düşünce, konuşma ve hareketlerde yavaşlama ve durgunluk, değersizlik, küçüklük, güçsüzlük, isteksizlik, karamsarlık duygu ve düşünceleri ile bedensel fonksiyonlarda yavaşlama gibi belirtiler gösteren bir rahatsızlıktır.

84 REAKTİF DEPRESYON: Herkes zaman zaman bir çökkünlük hissedebilir. Depresyon, özellikle bir kayıp ya da hayal kırıklığı yaşandıktan sonra ortaya çıktığında, normal bir duygudurum olarak kabul edilebilir. Ancak haftalarca süren hüzün, umutsuzluk ya da günlük etkinliklere karşı ilgisizlik, daha ciddi bir soruna işaret edebilir. Ancak 2 haftadan uzun sürmesi ve başka belirtilerin de eşlik etmesi durumunda, önemli bir sıkıntı ve işlevsel yetersizlik nedeni olan depresif hastalık olasılığı akla gelmelidir.

85 Nedenleri: REAKTİF DEPRESYON: Depresyon, başka bir hastalığın semptomu olarak görülebilir. Depresyonu çoğunlukla birden fazla etken başlatır. Bunlar; Biyolojik etkenler: Bazı kişilerde kalıtım yoluyla geçebilen bünyesel özellikler depresyona yol açabilir. Kişisel özellikleri: Titiz, evhamlı, kılıkırk yaran, ya da olumsuz düşünmeye eğilimli kişilerde depresyon daha sıktır. Yaşanan çeşitli kötü deneyimler ve hayat olaylarının yanı sıra, stresle başa çıkmadaki zorluk, kendine değer vermemek ve kötümserlik gibi bazı kişilik özelliklerinin de depresyona eğilimi arttırdığı bilinmektedir. Üzücü yaşam olayları: Boşanmalar, bir yakının kaybı, ilişkilerde yaşanan güçlükler, göç, işsizlik, doğum, ağır hastalıklar gibi yaşam olayları bir depresyon dönemini başlatabilir. Bazı bedensel hastalıklar veya ilaçlar da depresyonu başlatabilir.

86 Belirtiler Ruhsaldavranışsal belirtiler; Bilişsel alanda; Fiziksel (somatik) düzeydeki belirtiler; Çocuklarda, Yaşlılarda, REAKTİF DEPRESYON: Sürekli olarak hüzünlü, kaygılı ya da "boşluk" hissi ile nitelenen duygudurum vardır. Durgunluk, alçak sesle, yavaş ve az konuşma, Geçmiş pişmanlık ve acı veren kötü hatıraların aklına gelmesi ve sık ağlama, Düşüncelerde yavaşlama, unutkanlık, Keder, çaresizlik, ümitsizlik, cesaretsizlik, değersizlik (kendini işe yaramaz ve küçük görme) gibi duygular ile belirli çökkün mizaç (disforik mood), İlgi ve zevklerde azalma, Davranış alanında ajitasyon, kendine yönelik yıkıcı eylemler, intihar girişimleri ve intihar en sık görülen davranış değişmeleridir. Dikkati yoğunlaştırmada güçlük, entelektüel işlevlerde yetersizlik, Geçmişte zevkle yaptıklarını değersiz ve anlamsız görme, gelecek için karamsarlık, Kendini suçlama ve giderek kendini günahkar görme, 'komada' hatta 'ölü' olduğu biçiminde hezeyanlar gelişebilir. Uyku, iştah, cinsel istek ve güçte azalma, Genel enerji azlığı, halsizlik, sürekli yorgunluk, Anksiyete ve tedirginliğe bağlı baş ve sırt ağrıları, kabızlık, kan basıncında ve nabızda değişiklikler sık görülür. Duygudurum bozukluğunda ne hissettiklerini çoğu zaman ifade edemezler. Çoğunlukla huysuzluk, kendine zarar verme, her şeyden nefret ettiğini söyleme, arkadaşları ile sorun yaşama ve okul başarılarında azalma görülür. Depresyon ve fiziksel işlevlerdeki gerilemenin, birbirini pekiştirerek, bedensel ve psikolojik sağlıklarının kötüleşmesine yol açmaktadır. Aktivitilerde ve yaşam sevincinde azalma görülür.

87 REAKTİF DEPRESYON: Distimi (Kronik Depresyon): APA nın tanımına göre distimi: son 2 yıl süreyle depresif ruh halinde olmak ve bunun yanı sıra iştah azalması veya aşırı yemek, sürekli yorgunluk durumu, düşük benlik algısı, uyku bozuklukları, yoğun ümitsizlik duyusu, yoğunlaşamama ve kararsızlık gibi belirtilerden en az ikisinin bulunduğu tablodur. Siklotimide ise şiddetli semptomlar yoktur, hastalık sinsi bir şekilde değişerek, uzun seyreder.

88 NEVRASTENİ: Tanımı: Nevrasteni; zihin ve vücudun aşırı derecede yorgun düşmesi sonucu ortaya çıkan bir hastalıktır. Çok sayıda fiziksel ve psikolojik yakınmanın eşlik ettiği ancak temel yakınmanın "yorgunluk" olduğu bir hastalık olarak tanımlanmıştır.

89 NEVRASTENİ: American Psikiyatrist Beard e göre sanayinin süratli gelişmesi ile ilgili olarak oluşan stres bu hastalığın meydana çıkmasında önemli rol oynayan etkenlerdendir. Nevrasteni kronik asteni olarak tanımlanmaktadır. Tıbbi bir belirti ve patolojik bir durum olan yorgunluk için Asteni terimi kullanılmaktadır. Asteni "güç/enerji yokluğu" anlamına gelen "asthenos" sözcüğünden türetilmiştir. Çoğunlukla genel bir bitkinlik, amaçsızlık, kolayca tükenme ve gündelik yaşamla başa çıkamama duygusunu tanımlar. Doğal yorgunluk dinlenmekle geçer. Astenide ise kişi hem sürekli bir yorgunluk hisseder hem de yorgunluğa eşlik eden isteksizlik ve motivasyonsuzluk vardır. Üstelik astenide hissedilen yorgunluk dinlenmekle geçmez.

90 NEVRASTENİ: Nedenleri: Üzüntü, sıkıntı, endişe, ruhsal travmalar, gerilimli çalışma ortamı, toksik nedenler, yeteri kadar dinlenmeye vakit ayırmadan uzun süre çalışmak, bazı enfeksiyon hastalıkları ve sinirleri uyarıcı ilaçları uzun süre kullanmak nevrasteni için gerekli olan zemini hazırlar.

91 Belirtileri:-1 NEVRASTENİ: Kişi gerçekte hasta olmadığı halde bazı organlarının hastalığından ve her yerinin ağrıdığından yakınır. En basit işte bile çabuk yorulur (asteni), ruh hali değişir, çabuk sinirlenir, huzursuzdur ve baş ağrıları vardır. Bazen de gözlerinin iyi görmediğini söyler. Dikkatini toplayamaz. Uyku bozuklukları; geç uyuma, yüzeysel uyku, kabus görmeler ve uykudan uyanırken kendini mutsuz hissetme gibi belirtiler görülür. Seksüel bozukluklar olduğunu ve hazımsızlık çektiğini söyler. Bu hastalığın özelliği, bu bireylerin kendi hastalıklarını "abartmalarıdır." Öyle ki, nevrasteni kendini ağır hasta gibi ortaya koyar, muhtelif hekimlere müracaat eder. Gerekli psikiyatrik yardımı alamayan bu tip hastalar çabuk bir ruhî çökkünlüğe ve kötümserliğe maruz kalırlar.

92 NEVRASTENİ: Belirtileri:-2 Hastalığın kliniğinde üç aşama vardır. 1. Hipersteniya : Uyarana karşı hassasiyetin artması, sabırsızlık, sebatsızlık, çabuk sinirlenme ve dikkatin bozulmasıdır. Bazı durumlarda "astenik mentizm", yani düşüncelerin karmaşıklığı tesbit edilebilir. 2. Huzursuz edici zayıflık : Genel zayıflık, ruh halinde çökkünlük ve uykuculuk ortaya çıkar. 3. Hiposteniya: Ruhsal ve fiziksel yorgunluğun baskın olması ile ortaya çıkar.

93 PSİKONEVROZLARDA HEMŞİRE YAKLAŞIMI: Modern psikiyatri hemşireliği yaklaşımı, insanı bir bütün olarak bedensel, ruhsal hem de sosyal yönden ele alarak incelmeye ve bu durumların bozukluğunda yardım etmeye çalışır.

94 PSİKONEVROZLARDA HEMŞİRE YAKLAŞIMI: Psikiyatri hastaları; psikiyatristi ve psikiyatri hemşiresini bir otorite figürü olarak görürler. Hasta, çoğunlukla kendi yaşantısında bulamadığı anlayışı bu otoriter figürlerinden bekleyen kişidir. Psikiyatrik hastalar; başkalarından çok kendileriyle ve yaşamlarıyla ilgilenirler ve daha çok kendileri hakkında konuşmak ve kendileriyle ilgilenilmek isterler.

Travma Sonrası Stres Bozukluğu (TSSB) Dr. Çağlayan Üçpınar Nisan 2005

Travma Sonrası Stres Bozukluğu (TSSB) Dr. Çağlayan Üçpınar Nisan 2005 Travma Sonrası Stres Bozukluğu (TSSB) Dr. Çağlayan Üçpınar Nisan 2005 Travma Nedir? Günlük rutin işleyişi bozan, Aniden beklenmedik bir şekilde gelişen, Dehşet, kaygı ve panik yaratan, Kişinin anlamlandırma

Detaylı

KANSER HASTALIĞINDA PSİKOLOJİK DESTEĞİN ÖNEMİ & DEPRESYON. Uzm. İletişim Deniz DOĞAN Liyezon Psikiyatri Yük.Hem.

KANSER HASTALIĞINDA PSİKOLOJİK DESTEĞİN ÖNEMİ & DEPRESYON. Uzm. İletişim Deniz DOĞAN Liyezon Psikiyatri Yük.Hem. KANSER HASTALIĞINDA PSİKOLOJİK DESTEĞİN ÖNEMİ & DEPRESYON Uzm. İletişim Deniz DOĞAN Liyezon Psikiyatri Yük.Hem. Onkoloji Okulu İstanbul /2014 SAĞLIK NEDİR? Sağlık insan vücudunda; Fiziksel, Ruhsal, Sosyal

Detaylı

SOSYAL FOBİ. Sosyal fobide karşılaşılan belirtiler şu şekilde sıralanabilir.

SOSYAL FOBİ. Sosyal fobide karşılaşılan belirtiler şu şekilde sıralanabilir. SOSYAL FOBİ Sosyal ortamlarda başkaları tarafından inceleme altında tutulduğu korkusu performans gösterilmesi gereken durumlarda eleştirilme yada küçük düşme korkusunun yaşanmasıdır. Ve kişi bu korkunun

Detaylı

3. Zihinden atamadığınız tekrarlayan, hoşa gitmeyen düşünceler. 7. Herhangi bir kimsenin düşüncelerinizi kontrol edebileceği fikri

3. Zihinden atamadığınız tekrarlayan, hoşa gitmeyen düşünceler. 7. Herhangi bir kimsenin düşüncelerinizi kontrol edebileceği fikri 1 Aşağıda zaman zaman herkeste olabilecek yakınmaların ve sorunların bir listesi vardır. Lütfen her birini dikkatle okuyunuz. Sonra bu durumun bu gün de dâhil olmak üzere son üç ay içerisinde sizi ne ölçüde

Detaylı

Ruhsal Travma Değerlendirme Formu. APHB protokolü çerçevesinde Türkiye Psikiyatri Derneği (TPD) tarafından hazırlanmıştır

Ruhsal Travma Değerlendirme Formu. APHB protokolü çerçevesinde Türkiye Psikiyatri Derneği (TPD) tarafından hazırlanmıştır Ruhsal Travma Değerlendirme Formu APHB protokolü çerçevesinde Türkiye Psikiyatri Derneği (TPD) tarafından hazırlanmıştır A. SOSYODEMOGRAFİK BİLGİLER 1. Adı Soyadı:... 2. Protokol No:... 3. Başvuru Tarihi:...

Detaylı

HAREKETLİ ÇOCUK DOÇ. DR.AYLİN ÖZBEK DOKUZ EYLÜL ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ ÇOCUK PSİKİYATRİSİ AD. ÖĞRETİM ÜYESİ

HAREKETLİ ÇOCUK DOÇ. DR.AYLİN ÖZBEK DOKUZ EYLÜL ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ ÇOCUK PSİKİYATRİSİ AD. ÖĞRETİM ÜYESİ HAREKETLİ ÇOCUK DOÇ. DR.AYLİN ÖZBEK DOKUZ EYLÜL ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ ÇOCUK PSİKİYATRİSİ AD. ÖĞRETİM ÜYESİ SUNUM PLANI: Hareketli çocuk kime denir? Klinik ilgi odağı olması gereken çocuklar hangileridir?

Detaylı

PANİK BOZUKLUĞU SİZ OLSAYDINIZ NE YAPARDINIZ?

PANİK BOZUKLUĞU SİZ OLSAYDINIZ NE YAPARDINIZ? PANİK BOZUKLUĞU SİZ OLSAYDINIZ NE YAPARDINIZ? Prof. Dr. Aylin Ertekin Yazıcı Mersin Üniversitesi Tıp Fakültesi Psikiyatri AD Olgu 1 32 yaşında, kadın Sınıf öğretmeni Evli Bir kızı var Yakınması Toplu taşıma

Detaylı

Psiko-Onkoloji Onkoloji Hastalarına Psikolojik Yaklaşım

Psiko-Onkoloji Onkoloji Hastalarına Psikolojik Yaklaşım Psiko-Onkoloji Onkoloji Hastalarına Psikolojik Yaklaşım Dr. Mecit ÇALIŞKAN HNH Psikiyatri İdari ve Eğitim Sorumlusu Kanser hastaları tanı, tedavi ve hastalığın ileri evrelerde çeşitli ve değişik, ruhsal

Detaylı

PSİKOLOJİK BOZUKLUKLAR. PSİ154 - PSİ162 Doç.Dr. Hacer HARLAK

PSİKOLOJİK BOZUKLUKLAR. PSİ154 - PSİ162 Doç.Dr. Hacer HARLAK PSİKOLOJİK BOZUKLUKLAR BU DERSTE ŞUNLARı KONUŞACAĞıZ: Anormal davranışı normalden nasıl ayırırız? Ruh sağlığı uzmanları tarafından kullanılan belli başlı anormal davranış modelleri nelerdir? Anormal davranışı

Detaylı

Demans ve Alzheimer Nedir?

Demans ve Alzheimer Nedir? DEMANS Halk arasında 'bunama' dedigimiz durumdur. Kişinin yaşından beklenen beyin performansını gösterememesidir. Özellikle etkilenen bölgeler; hafıza, dikkat, dil ve problem çözme alanlarıdır. Durumun

Detaylı

GAZİOSMANPAŞA ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ RUH SAĞLIĞI VE HASTALIKLARI KLİNİĞİ YATAN HASTA DEĞERLENDİRME FORMU

GAZİOSMANPAŞA ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ RUH SAĞLIĞI VE HASTALIKLARI KLİNİĞİ YATAN HASTA DEĞERLENDİRME FORMU Gaziosmanpaşa Üniversitesi Tıp Fakültesi Ruh Sağlığı ve Hastalıkları AD GAZİOSMANPAŞA ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİ RUH SAĞLIĞI VE HASTALIKLARI KLİNİĞİ YATAN HASTA DEĞERLENDİRME

Detaylı

Depresyon Belirtileri

Depresyon Belirtileri Depresyon, kişinin sosyal işlevlerini ve günlük yaşama dair etkinliklerini rahatsız edecek, bozacak dereceye ulaşmış üzüntü, melankoli veya keder durumudur. Depresyon toplumda çok sık görülmekle beraber,

Detaylı

ANABİLİM EĞİTİM KURUMLARI SINAV KAYGISI

ANABİLİM EĞİTİM KURUMLARI SINAV KAYGISI se Li ANABİLİM EĞİTİM KURUMLARI SINAV KAYGISI PSİKOLOJİK DANIŞMANLIK VE REHBERLİK BİRİMİ - OCAK 2015 KAYGI; Kaygı, kişinin bir uyaranla karşı karşıya kaldığında yaşadığı bedensel, duygusal ve zihinsel

Detaylı

Doç. Dr. Fatih Öncü. Bakırköy Prof. Dr. Mazhar Osman Ruh Sağlığı ve Sinir Hastalıkları Eğitim ve Araştırma Hastanesi

Doç. Dr. Fatih Öncü. Bakırköy Prof. Dr. Mazhar Osman Ruh Sağlığı ve Sinir Hastalıkları Eğitim ve Araştırma Hastanesi Doç. Dr. Fatih Öncü Bakırköy Prof. Dr. Mazhar Osman Ruh Sağlığı ve Sinir Hastalıkları Eğitim ve Araştırma Hastanesi Psikolojik taciz Bedensel Ruhsal Bedensel ve ruhsal Çalışma hayatında mobbing veya psikolojik

Detaylı

YAŞLILIKTA SIK GÖRÜLEN HASTALIKLAR. Prof. Dr. Mehmet Ersoy

YAŞLILIKTA SIK GÖRÜLEN HASTALIKLAR. Prof. Dr. Mehmet Ersoy YAŞLILIKTA SIK GÖRÜLEN HASTALIKLAR Prof. Dr. Mehmet Ersoy DEMANSA NEDEN OLAN HASTALIKLAR AMAÇ Demansın nedenleri ve gelişim sürecinin öğretmek Yaşlı bireyde demansa bağlı oluşabilecek problemleri öğretmek

Detaylı

Böbrek Hastalıklarında Yaşanan Ruhsal Sıkıntılar; Yaşamı Nasıl Güzelleştirebiliriz? Prof.Dr.Oğuz Karamustafalıoğlu Üsküdar Üniversitesi

Böbrek Hastalıklarında Yaşanan Ruhsal Sıkıntılar; Yaşamı Nasıl Güzelleştirebiliriz? Prof.Dr.Oğuz Karamustafalıoğlu Üsküdar Üniversitesi Böbrek Hastalıklarında Yaşanan Ruhsal Sıkıntılar; Yaşamı Nasıl Güzelleştirebiliriz? Prof.Dr.Oğuz Karamustafalıoğlu Üsküdar Üniversitesi Hangi Böbrek Hastalarına Ruhsal Destek Verilebilir? Çocukluktan yaşlılığa

Detaylı

DAVRANIŞ BİLİMLERİ STRES

DAVRANIŞ BİLİMLERİ STRES DAVRANIŞ BİLİMLERİ STRES 1 2 Stres nedir? bireyin fizik ve sosyal çevredeki uyumsuz koşullar nedeniyle, bedensel ve psikolojik sınırlarının ötesinde harcadığı gayrettir 3 Stres nedir? EUSTRESS: Hedefler,

Detaylı

Çocuk ve ergenlerde cinsel kötüye kullanımın belirtileri ve etkileri Çocuk ve ergenlerde cinsel kötüye kullanımı önlemek için yapmamız gerekenler

Çocuk ve ergenlerde cinsel kötüye kullanımın belirtileri ve etkileri Çocuk ve ergenlerde cinsel kötüye kullanımı önlemek için yapmamız gerekenler Çocuk ve ergenlerde cinsel kötüye kullanımın belirtileri ve etkileri Çocuk ve ergenlerde cinsel kötüye kullanımı önlemek için yapmamız gerekenler Çocuk ve ergenin kötüye kullanımını üç ana başlıkta ele

Detaylı

İZMİR YÜKSEK TEKNOLOJİ ENSTİTÜSÜ

İZMİR YÜKSEK TEKNOLOJİ ENSTİTÜSÜ İZMİR YÜKSEK TEKNOLOJİ ENSTİTÜSÜ Sağlık Kültür ve Spor Daire Başkanlığı Psikolojik Danışmanlık ve Rehberlik Hizmetleri MADDE BAĞIMLILIĞI BAĞIMLILIK Bağımlılık, bireyin kendi ruhsal ve bedensel sağlığına

Detaylı

İnsomni. Dr. Selda KORKMAZ

İnsomni. Dr. Selda KORKMAZ İnsomni Dr. Selda KORKMAZ Uykuya başlama zorluğu Uykuyu sürdürme zorluğu Çok erken uyanma Kronik şekilde dinlendirici olmayan uyku yakınması Kötü kalitede uyku yakınması Genel populasyonda en sık görülen

Detaylı

SINAV KAYGISI. Sınav Kaygısının Belirtileri Nelerdir? * Fiziksel Belirtiler

SINAV KAYGISI. Sınav Kaygısının Belirtileri Nelerdir? * Fiziksel Belirtiler SINAV KAYGISI Kaygı, stresli bir durum karşısında hepimizin yaşadığı uyarılmışlık halidir. Ancak kaygının belli bir miktarda yaşanmasının olumlu işlevleri de vardır. Bir miktar kaygı günlük hayatta bizi

Detaylı

ÇOCUK İHMAL VE İSTİSMARI RUHSAL DEĞERLENDİRME FORMU. Temel Yakınmalar. . Üniversitesi Çocuk Koruma Uygulama ve Araştırma Merkezi Çocuk Koruma Birimi

ÇOCUK İHMAL VE İSTİSMARI RUHSAL DEĞERLENDİRME FORMU. Temel Yakınmalar. . Üniversitesi Çocuk Koruma Uygulama ve Araştırma Merkezi Çocuk Koruma Birimi . Üniversitesi Çocuk Koruma Uygulama ve Araştırma Merkezi Çocuk Koruma Birimi ÇOCUK İHMAL VE İSTİSMARI RUHSAL DEĞERLENDİRME FORMU Çocuğun Adı- Soyadı: Cinsiyeti: TC Kimlik No: Görüşmecinin Adı- Soyadı:

Detaylı

PARKİNSON HASTALIĞI. Yayın Yönetmeni. TND Beyin Yılı Aktiviteleri Koordinatörü. Prof. Dr. Rana Karabudak

PARKİNSON HASTALIĞI. Yayın Yönetmeni. TND Beyin Yılı Aktiviteleri Koordinatörü. Prof. Dr. Rana Karabudak PARKİNSON HASTALIĞI Yayın Yönetmeni Prof. Dr. Rana Karabudak TND Beyin Yılı Aktiviteleri Koordinatörü Türk Nöroloji Derneği (TND) 2014 Beyin Yılı Aktiviteleri çerçevesinde hazırlanmıştır. Tüm hakları TND

Detaylı

Bu bozukluk madde kullanımına veya genel tıbbi durumdaki bir bozukluğa bağlı değildir.

Bu bozukluk madde kullanımına veya genel tıbbi durumdaki bir bozukluğa bağlı değildir. Psikiyatrinin en önemli hastalıklarından biridir. Bu hastalıkta gerçeği değerlendirme yetisinde bozulma, acayip tuhaf davranışlar, hezeyanlar ( mantıksız, saçma, olması mümkün olmayan veya olması mümkün

Detaylı

TANI, TEDAVİ VE ARAŞTIRMA AÇISINDAN CİNSEL BOZUKLUKLAR VE DSM 5. Prof. Dr. Cem İncesu Acıbadem Üniversitesi Tıp Fakültesi Psikiyatri Anabilim Dalı

TANI, TEDAVİ VE ARAŞTIRMA AÇISINDAN CİNSEL BOZUKLUKLAR VE DSM 5. Prof. Dr. Cem İncesu Acıbadem Üniversitesi Tıp Fakültesi Psikiyatri Anabilim Dalı TANI, TEDAVİ VE ARAŞTIRMA AÇISINDAN CİNSEL BOZUKLUKLAR VE DSM 5 Prof. Dr. Cem İncesu Acıbadem Üniversitesi Tıp Fakültesi Psikiyatri Anabilim Dalı Açıklama (2011-2013) Danışman: Pfizer Konuşmacı: Pfizer

Detaylı

Gelişim Sürecinde İstismarın Ruhsal Etkileri. Prof. Dr. Runa İdil Uslu Ankara Üniv. Tıp Fak. Çocuk ve Ergen Psikiyatrisi A.D.

Gelişim Sürecinde İstismarın Ruhsal Etkileri. Prof. Dr. Runa İdil Uslu Ankara Üniv. Tıp Fak. Çocuk ve Ergen Psikiyatrisi A.D. Gelişim Sürecinde İstismarın Ruhsal Etkileri Prof. Dr. Runa İdil Uslu Ankara Üniv. Tıp Fak. Çocuk ve Ergen Psikiyatrisi A.D. Amaç İstismar yaşantısının tetikleyebileceği ruhsal belirtileri ve süreç içinde

Detaylı

STRES NEDİR? Organizmanın fiziksel ve ruhsal sınırlarının tehdit edilmesi ve zorlanması ile ortaya çıkan psikolojik bir durumdur.

STRES NEDİR? Organizmanın fiziksel ve ruhsal sınırlarının tehdit edilmesi ve zorlanması ile ortaya çıkan psikolojik bir durumdur. STRESLE BAŞA ÇIKMA STRES NEDİR? Organizmanın fiziksel ve ruhsal sınırlarının tehdit edilmesi ve zorlanması ile ortaya çıkan psikolojik bir durumdur. Beni öldürmeyen, beni güçlendirir Nietzche STRESE DİRENÇ

Detaylı

KRONİK SOLUNUM HASTALIKLARINDA PSİKOSOYAL DEĞERLENDİRME VE TEDAVİ

KRONİK SOLUNUM HASTALIKLARINDA PSİKOSOYAL DEĞERLENDİRME VE TEDAVİ KRONİK SOLUNUM HASTALIKLARINDA PSİKOSOYAL DEĞERLENDİRME VE TEDAVİ Prof Dr Behcet Coşar Gazi Üni. Tıp Fak. Psikiyatri AD Konsültasyon Liyezon Psikiyatri Ünitesi İNSAN Biyo Psiko Sosyal 11/6/2009 2 KOAH

Detaylı

Anksiyete bozukluğu nedir?

Anksiyete bozukluğu nedir? Anksiyete bozukluğu nedir? Anksiyete her insan tarafından zaman zaman yaşanan korkuya benzer bir duygudur. Kişi bunu sanki kötü birşey olacakmış gibi nedeni belirsiz bir sıkıntı, bir endişe duygusu olarak

Detaylı

1 of 5 14/10/2010. Stresle Başa Çıkma

1 of 5 14/10/2010. Stresle Başa Çıkma 1 of 5 14/10/2010 Stresle Başa Çıkma Stres bizim baskıya karşı duygusal ve fiziksel tepkimizdir. Bu baskı dışsal faktörlerden kendimizin ya da bir yakınımızın yaşam etkinliklerinden, hastalıklarından yaşam

Detaylı

Prof.Dr. Hatice ÖZYILDIZ GÜZ Ondokuz Mayıs Üniversitesi Psikiyatri ABD

Prof.Dr. Hatice ÖZYILDIZ GÜZ Ondokuz Mayıs Üniversitesi Psikiyatri ABD Prof.Dr. Hatice ÖZYILDIZ GÜZ Ondokuz Mayıs Üniversitesi Psikiyatri ABD İÇERİK ALT TİPLENDİRMEDEKİ SORUNLAR KLİNİĞE YANSIMASI ÇEKİNGEN KİŞİLİK BOZUKLUĞUNUN ETKİSİ Tanısal bakı Sosyal fobi DSM-I de "Fobik

Detaylı

Palyatif Bakım Hastalarında Sık Gözlenen Ruhsal Hastalıklar ve Tedavi Yaklaşımları

Palyatif Bakım Hastalarında Sık Gözlenen Ruhsal Hastalıklar ve Tedavi Yaklaşımları Palyatif Bakım Hastalarında Sık Gözlenen Ruhsal Hastalıklar ve Tedavi Yaklaşımları Doç. Dr. Özen Önen Sertöz Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Psikiyatri AD Konsültasyon Liyezon Psikiyatrisi Bilim Dalı Ankara,

Detaylı

E T Ö. Essen Travma Ölçeği. Kod/Ad-Soyad: Yaş: Tarih:

E T Ö. Essen Travma Ölçeği. Kod/Ad-Soyad: Yaş: Tarih: Essener Trauma - Inventar Tagay S., Erim Y., Çeçim İM., Senf W. Rheinische Kliniken Essen, Universität Duisburg Essen 2004 E T Ö Essen Travma Ölçeği Kod/Ad-Soyad: Yaş: Tarih: 1 ETÖ Açıklama: Bazen insan

Detaylı

Ayrıca sinirler arasındaki iletişimi sağlayan beyindeki bazı kimyasal maddelerin üretimi de azalır.

Ayrıca sinirler arasındaki iletişimi sağlayan beyindeki bazı kimyasal maddelerin üretimi de azalır. Alzheimer hastalığı nedir, neden olur? Alzheimer hastalığı, yaşlılıkla beraber ortaya çıkan ve başta unutkanlık olmak üzere çeşitli zihinsel ve davranışsal bozukluklara yol açan ilerleyici bir beyin hastalığıdır.

Detaylı

DEPRESYON HAKKINDA BİLMEK İSTEDİKLERİNİZ

DEPRESYON HAKKINDA BİLMEK İSTEDİKLERİNİZ DEPRESYON HAKKINDA BİLMEK İSTEDİKLERİNİZ Bu kitapçık Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Psikiyatri Anabilim Dalı, Beyin Görüntüleme ve Elektrofizyoloji Birimi tarafından hazırlanmıştır. Şubat 2010 1 DEPRESYON

Detaylı

Afetler, genellikle ani, yıkıcı, zaman sınırlı ve tüm toplumu etkileyen olaylardır.

Afetler, genellikle ani, yıkıcı, zaman sınırlı ve tüm toplumu etkileyen olaylardır. Afetler, genellikle ani, yıkıcı, zaman sınırlı ve tüm toplumu etkileyen olaylardır. Ölüm, yaralanma, çok sayıda insanın evsiz kalması, yaşamsal hizmetlerin kesintiye uğraması gibi sonuçlara yol açıyorsa,

Detaylı

DEMANS. ÿ Bu bir Demans (bunama hastalığı) olabilir mi? ÿ Demans tam olarak nedir? ÿ Alzheimer tipi Demans nasıl cerayan eder?

DEMANS. ÿ Bu bir Demans (bunama hastalığı) olabilir mi? ÿ Demans tam olarak nedir? ÿ Alzheimer tipi Demans nasıl cerayan eder? Sağlık Dairesi Bilgilendiriyor. ÿ Bu bir Demans (bunama hastalığı) olabilir mi? ÿ Demans tam olarak nedir? ÿ Alzheimer tipi Demans nasıl cerayan eder? ÿ Demans nasıl tedavi edilebilir? ÿ Ne gibi önlem

Detaylı

Zeka Gerilikleri Zeka Geriliği nedir? Sıklık Nedenleri

Zeka Gerilikleri Zeka Geriliği nedir? Sıklık Nedenleri Zeka Geriliği nedir? Zeka geriliğinin kişinin yaşına ve konumuna uygun işlevselliği gösterememesiyle belirlidir. Bunun yanı sıra motor gelişimi, dili kullanma yeteneği bozuk, anlama ve kavrama yaşıtlarından

Detaylı

Anadolu Üniversitesi Psikolojik Danışma ve Rehberlik Merkezi SOSYAL FOBĐ

Anadolu Üniversitesi Psikolojik Danışma ve Rehberlik Merkezi SOSYAL FOBĐ Anadolu Üniversitesi Psikolojik Danışma ve Rehberlik Merkezi SOSYAL FOBĐ Sosyal fobi, bireyin sosyal ortamlarda herhangi bir eylem yaparken utanç duyacağı duruma düşeceğini düşünerek nedensiz kızarma,

Detaylı

DEMANS ya da BUNAMA olarak bilinen hastalık

DEMANS ya da BUNAMA olarak bilinen hastalık DEMANS ya da BUNAMA olarak bilinen hastalık yaşlılığın doğal bir sonucu değildir.. Demansın en sık nedeni ALZHEİMER HASTALIĞI DIR. Yaşla gelen unutkanlık ALZHEİMER HASTALIĞI nın habercisi olabilir!!! ALZHEİMER

Detaylı

BİRİNCİ BASAMAKDA PSİKİYATRİ NURAY ATASOY ZKÜ TIP FAKÜLTESİ AD

BİRİNCİ BASAMAKDA PSİKİYATRİ NURAY ATASOY ZKÜ TIP FAKÜLTESİ AD BİRİNCİ BASAMAKDA PSİKİYATRİ NURAY ATASOY ZKÜ TIP FAKÜLTESİ AD Çalışmalarda birinci basamak sağlık kurumlarına başvuran hastalardaki psikiyatrik hastalık sıklığı, gerek değerlendirme ölçekleri kullanılarak

Detaylı

Kanserli Hasta Yönetiminde Danışman Hemşirenin Rolü

Kanserli Hasta Yönetiminde Danışman Hemşirenin Rolü Kanserli Hasta Yönetiminde Danışman Hemşirenin Rolü Yük. Hem. Gül Şav Özaydemir Danışman Hemşire EUKAM E.Ü.T.F. Radyasyon Onkolojisi ABD XIX. Ege Onkoloji Günleri 6-7 Nisan 2015 İzmir «Kanserle mücadele

Detaylı

DANIŞANLAR İÇİN DEĞERLENDİRME ANKETİ:

DANIŞANLAR İÇİN DEĞERLENDİRME ANKETİ: DANIŞANLAR İÇİN DEĞERLENDİRME ANKETİ: Bu anket durumunuz hakkında bilgi edinmede bize yardımcı olacaktır. Bu anket sorununuza uygun yaklaşımda yardımcı olacaktır. Cevaplarınız gizli tutulacaktır. Lütfen

Detaylı

Yazar Ad 41 Prof. Dr. Haluk ÖZEN Cinsel hayat çocuk yaştan itibaren hayatımızın önemli bir kesimini oluşturur. Yaşlılık döneminde cinsellik ayrı bir özellik taşır. Yaşlı erkek kimdir, hangi yaş yaşlanma

Detaylı

TRAVMA. Doç Dr. Onur POLAT Ortopedi ve Travmatoloji Uzmanı Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Acil Tıp Anabilim Dalı

TRAVMA. Doç Dr. Onur POLAT Ortopedi ve Travmatoloji Uzmanı Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Acil Tıp Anabilim Dalı TRAVMA Doç Dr. Onur POLAT Ortopedi ve Travmatoloji Uzmanı Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Acil Tıp Anabilim Dalı HEDEFLER Travmanın tarihçesi Travmanın tanımı Travma çeşitleri (Künt, Penetran, Blast,

Detaylı

70. Yılında Otizm Spektrum Bozuklukları. Dr. Sabri Hergüner Meram Tıp Fakültesi, Çocuk ve Ergen Psikiyatrisi AD

70. Yılında Otizm Spektrum Bozuklukları. Dr. Sabri Hergüner Meram Tıp Fakültesi, Çocuk ve Ergen Psikiyatrisi AD 1943 2013 70. Yılında Otizm Spektrum Bozuklukları Dr. Sabri Hergüner Meram Tıp Fakültesi, Çocuk ve Ergen Psikiyatrisi AD Açıklama 2012-2013 Araştırmacı: Yok Danışman: Yok Konuşmacı: 2012 Janssen Cilag

Detaylı

ERGENLERDE İNTERNET BAĞIMLILIĞI

ERGENLERDE İNTERNET BAĞIMLILIĞI ERGENLERDE İNTERNET BAĞIMLILIĞI Bilgisayar ve internet kullanımı teknoloji çağı olarak adlandırabileceğimiz bu dönemde, artık hayatın önemli gereçleri haline gelmiştir. Bilgiye kolay, hızlı, ucuz ve güvenli

Detaylı

HASTALIK VE HASTANEYE YATMANIN ÇOCUK VE AİLEYE ETKİSİ

HASTALIK VE HASTANEYE YATMANIN ÇOCUK VE AİLEYE ETKİSİ HASTALIK VE HASTANEYE YATMANIN ÇOCUK VE AİLEYE ETKİSİ Prof.Dr. Güler CİMETE II. Çocuk Sağlığı sempozyumu 29 Mayıs 2009 İstanbul Çocuklarda Hastalık kavramı Gelişimi 0-2 yaş; Anlayamama, akıl erdirememe

Detaylı

DEPRESYON. Belirtiler

DEPRESYON. Belirtiler DEPRESYON Toplumumuzda depresyon psikiyatrik hastalıklar arasında en sık görülenlerdendir. Bu sebeple halkımız arasında en çok bilinen, en çok ismi duyulan hastalıktır. Fakat ne yazık ki en sık yanlış

Detaylı

DERS : ÇOCUK RUH SAĞLIĞI KONU : KİŞİLİ ETKİLEYEN FAKTÖRLER

DERS : ÇOCUK RUH SAĞLIĞI KONU : KİŞİLİ ETKİLEYEN FAKTÖRLER DERS : ÇOCUK RUH SAĞLIĞI KONU : KİŞİLİ ETKİLEYEN FAKTÖRLER A) BİYOLOJİK ETMENLER KALITIM İÇ SALGI BEZLERİ B) ÇEVRE A) BİYOLOJİK ETMENLER 1. KALITIM Anne ve babadan genler yoluyla bebeğe geçen özelliklerdir.

Detaylı

İNME. Yayın Yönetmeni. TND Beyin Yılı Aktiviteleri Koordinatörü. Prof. Dr. Rana Karabudak

İNME. Yayın Yönetmeni. TND Beyin Yılı Aktiviteleri Koordinatörü. Prof. Dr. Rana Karabudak İNME Yayın Yönetmeni Prof. Dr. Rana Karabudak TND Beyin Yılı Aktiviteleri Koordinatörü Türk Nöroloji Derneği (TND) 2014 Beyin Yılı Aktiviteleri çerçevesinde hazırlanmıştır. Tüm hakları TND ye aittir. Kaynak

Detaylı

SINAV KAYGISI KİTAPÇIĞI

SINAV KAYGISI KİTAPÇIĞI SINAV KAYGISI KİTAPÇIĞI HAZIRLAYAN MUHAMMED PAMUK DİĞER DÖKÜMANLARIMIZI REHBERLİK İÇİN YAPILMIŞ YAZILIMLARIMIZI GÖRMEK İÇİN FACEBOOK GRUBUMUZA BEKLERİZ. LİNK: https://www.facebook.com/groups/teknorehbe

Detaylı

NİKOTİN BAĞIMLILIĞI VE DİĞER BAĞIMLILIKLARLA İLİŞKİSİ

NİKOTİN BAĞIMLILIĞI VE DİĞER BAĞIMLILIKLARLA İLİŞKİSİ NİKOTİN BAĞIMLILIĞI VE DİĞER BAĞIMLILIKLARLA İLİŞKİSİ Doç. Dr. Okan Çalıyurt Trakya Üniversitesi Tıp Fakültesi Psikiyatri AD, Edirne Temel Kavramlar Madde kötüye kullanımı Madde bağımlılığı Yoksunluk Tolerans

Detaylı

Çocuk Psikiyatrisi Uygulamalarında İstismar Olgularının Tanınması. Prof. Dr. Elvan İŞERİ Gazi Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Psikiyatri A.D.

Çocuk Psikiyatrisi Uygulamalarında İstismar Olgularının Tanınması. Prof. Dr. Elvan İŞERİ Gazi Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Psikiyatri A.D. Çocuk Psikiyatrisi Uygulamalarında İstismar Olgularının Tanınması Prof. Dr. Elvan İŞERİ Gazi Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Psikiyatri A.D. Çocuk Psikiyatrisi Uygulamalarında İstismar Olgularının Tanınması

Detaylı

Temelde akılda tutulması gereken nöbetlerin iki çeşit olduğudur parsiyel (yani beyinde bir bölgeye sınırlı başlayan nöbetler jeneralize (beyinde

Temelde akılda tutulması gereken nöbetlerin iki çeşit olduğudur parsiyel (yani beyinde bir bölgeye sınırlı başlayan nöbetler jeneralize (beyinde EPİLEPSİ Basitleştirilmiş şekliyle epilepsi nöbeti kısa süreli beyin fonksiyon bozukluğuna bağlıdır, ve beyin hücrelerinde geçici anormal deşarjlar sonucu ortaya çıkar. Epilepsi nöbetlerinin çok değişik

Detaylı

MULTİPL SKLEROZ(MS) Multipl Skleroz (MS) genç erişkinleri etkileyerek özürlülüğe en sık yolaçan nörolojik hastalık

MULTİPL SKLEROZ(MS) Multipl Skleroz (MS) genç erişkinleri etkileyerek özürlülüğe en sık yolaçan nörolojik hastalık MULTİPL SKLEROZ(MS) Multipl Skleroz (MS) genç erişkinleri etkileyerek özürlülüğe en sık yolaçan nörolojik hastalık MS Hasta Okulu 28.05.2013 Multipl skleroz (MS) hastalığını basitçe, merkezi sinir sistemine

Detaylı

PARKİNSON HASTALIĞI: SORU CEVAP. Prof Dr. Dilek İnce Günal Marmara Üniversitesi Tıp Fak. Nöroloji Anabilim Dalı Öğretim Üyesi

PARKİNSON HASTALIĞI: SORU CEVAP. Prof Dr. Dilek İnce Günal Marmara Üniversitesi Tıp Fak. Nöroloji Anabilim Dalı Öğretim Üyesi PARKİNSON HASTALIĞI: SORU CEVAP Prof Dr. Dilek İnce Günal Marmara Üniversitesi Tıp Fak. Nöroloji Anabilim Dalı Öğretim Üyesi Sorular: 1. PARKİNSON HASTALIĞI NEDİR? 2. PARKİNSON HASTALIĞI NEDEN OLUR? 3.

Detaylı

DEPRESYONLA BAŞA ÇIKMA

DEPRESYONLA BAŞA ÇIKMA Anadolu Üniversitesi Psikolojik Danışma ve Rehberlik Merkezi DEPRESYONLA BAŞA ÇIKMA Çökkünlük olarak Türkçe ye çevirebileceğimiz depresyon sınırları kolay çizilemeyen, belirsizliğin en çok yaşandığı yaygın

Detaylı

Özgüven Nedir? Özgüven Eksikliği Nedir?

Özgüven Nedir? Özgüven Eksikliği Nedir? Özgüven Nedir? Özgüven; kendimiz ve yeteneklerimiz hakkında pozitif ve gerçekçi bir anlayışa sahip olduğumuz anlamına gelmektedir. Diğer taraftan, özgüven eksikliği ise; kendinden şüphe duymak, pasiflik,

Detaylı

Bölüm: 11 Manik Depresyona Özel İlaç Fikri

Bölüm: 11 Manik Depresyona Özel İlaç Fikri Bölüm: 11 Manik Depresyona Özel İlaç Fikri Lityum psikiyatri 1950 1980lerde lityum bazı antikonvülzanlara benzer etki Ayrı ayrı ve yineleyen nöbetler şeklinde ortaya çıkan manik depresyon ve epilepsi Böylece

Detaylı

ALZHEİMER HASTALIĞINA BAKIŞ. Uzm. Dr. Gülşah BÖLÜK NÖROLOJİ BİLECİK DH 2015

ALZHEİMER HASTALIĞINA BAKIŞ. Uzm. Dr. Gülşah BÖLÜK NÖROLOJİ BİLECİK DH 2015 ALZHEİMER HASTALIĞINA BAKIŞ Uzm. Dr. Gülşah BÖLÜK NÖROLOJİ BİLECİK DH 2015 Bunama yaşlılığın doğal bir sonucu değildir. Yaşla gelen unutkanlık, Alzheimer Hastalığının habercisi olabilir! Her yaşta insanın

Detaylı

BİLİNÇ BOZUKLUKLARINDA İLKYARDIM DERS NOTLARI

BİLİNÇ BOZUKLUKLARINDA İLKYARDIM DERS NOTLARI BİLİNÇ BOZUKLUKLARINDA İLKYARDIM DERS NOTLARI Yrd. Doç.Dr. Vesile ŞENOL Tıbbi Hizmetler ve Teknikler Böl. Bşk Paramedik Program Koordinatörü E.Ü. H.B.S.H.M.Y.O 1 Bilinç Bozukluğu/Bilinç Kaybı Beynin normal

Detaylı

UZ. DR. GÖNÜL ERDAL DAĞISTANLI

UZ. DR. GÖNÜL ERDAL DAĞISTANLI GÜRÜLTÜ = HOŞA GİTMEYEN SES GÜRÜLTÜNÜN SÜRESİ ŞİDDETİ ZAMANI TÜRÜ GÜRÜLTÜ FİZYOLOJİK TEPKİLER RUHSAL TEPKİLER FİZYOLOJİK TEPKİLER ANĠ GÜRÜLTÜDE KAS GERĠLMELERĠ BAġ DÖNMESĠ YORGUNLUK ĠġĠTME KAYIPLARI METOBALĠZMA

Detaylı

Son 2 yıl içinde ilaç endüstrisiyle kongre sponsorluğu dışında bağlantım olmamıştır.

Son 2 yıl içinde ilaç endüstrisiyle kongre sponsorluğu dışında bağlantım olmamıştır. Son 2 yıl içinde ilaç endüstrisiyle kongre sponsorluğu dışında bağlantım olmamıştır. Lohusalık döneminde ruhsal hastalıklar: risk etkenleri ve klinik gidiş Doç.Dr. Leyla Gülseren 25 Eylül 2013 49. Ulusal

Detaylı

Lütfen her maddeyi dikkatlice okuyun. Soruları boş bırakmayın, kendinizi en yakın hissettiğiniz tek bir şıkkı işaretleyin. Ortaokulu bitirmiş

Lütfen her maddeyi dikkatlice okuyun. Soruları boş bırakmayın, kendinizi en yakın hissettiğiniz tek bir şıkkı işaretleyin. Ortaokulu bitirmiş Lütfen her maddeyi dikkatlice okuyun. Soruları boş bırakmayın, kendinizi en yakın hissettiğiniz tek bir şıkkı işaretleyin. I Adınız soyadınız [..] II Doğum tarihiniz [ ] III Cinsiyetiniz? Kadın Erkek IV

Detaylı

Panik Bozukluk/Panik Atak nedir? Evli erkeler daha az panik atak yaşar. Eğitim düzeyi yüksek erkeklerde daha fazla görülüyor

Panik Bozukluk/Panik Atak nedir? Evli erkeler daha az panik atak yaşar. Eğitim düzeyi yüksek erkeklerde daha fazla görülüyor Panik Bozukluk/Panik Atak nedir? Evli erkeler daha az panik atak yaşar Eğitim düzeyi yüksek erkeklerde daha fazla görülüyor Panik Atak yaşayan erkekler erken boşalıyor Başaramama korkusu ve stres panik

Detaylı

YETİŞKİNLERDE MADDE BAĞIMLILIĞI DOÇ. DR. ARTUNER DEVECİ

YETİŞKİNLERDE MADDE BAĞIMLILIĞI DOÇ. DR. ARTUNER DEVECİ YETİŞKİNLERDE MADDE BAĞIMLILIĞI DOÇ. DR. ARTUNER DEVECİ CELAL BAYAR ÜNİVERSİTESİ TIP FAKÜLTESİ PSİKİYATRİ A.D. Madde deyince ne anlıyoruz? Alkol Amfetamin gibi uyarıcılar Kafein Esrar ve sentetik kannabinoidler

Detaylı

ÖFKE KONTROLÜ. Anadolu Üniversitesi Psikolojik Danışma ve Rehberlik Merkezi

ÖFKE KONTROLÜ. Anadolu Üniversitesi Psikolojik Danışma ve Rehberlik Merkezi Anadolu Üniversitesi Psikolojik Danışma ve Rehberlik Merkezi ÖFKE KONTROLÜ Aşağıdaki kendini değerlendirme soruları bilimsel bir araç olarak tasarlanmış değildir. Amaç; çeşitli durumlardaki davranışlarınıza

Detaylı

ERKEN ÇOCUKLUKTA GELİŞİM

ERKEN ÇOCUKLUKTA GELİŞİM 9.11.2015 ERKEN ÇOCUKLUKTA GELİŞİM Konular Doğum öncesi gelişim aşamaları Zigot Doğum öncesi çevresel etkiler Teratojenler Doğum Öncesi G elişim Anneyle ilgili diğer faktörler Öğr. Gör. C an ÜNVERDİ Zigot

Detaylı

PSİKOZ İÇİN RİSK GRUBUNDA OLAN HASTALARDA OBSESİF KOMPULSİF VE DEPRESİF BELİRTİLERİN KLİNİK DEĞİŞKENLER VE BİLİŞSEL İŞLEVLERLE İLİŞKİSİ

PSİKOZ İÇİN RİSK GRUBUNDA OLAN HASTALARDA OBSESİF KOMPULSİF VE DEPRESİF BELİRTİLERİN KLİNİK DEĞİŞKENLER VE BİLİŞSEL İŞLEVLERLE İLİŞKİSİ PSİKOZ İÇİN RİSK GRUBUNDA OLAN HASTALARDA OBSESİF KOMPULSİF VE DEPRESİF BELİRTİLERİN KLİNİK DEĞİŞKENLER VE BİLİŞSEL İŞLEVLERLE İLİŞKİSİ Ahmet Zihni SOYATA Selin AKIŞIK Damla İNHANLI Alp ÜÇOK İ.T.F. Psikiyatri

Detaylı

STRES YÖNETİMİ Milli Prodüktivite Merkezi Hazırlayan:İpek İmirlioğlu İÇERİK Stres Stres Nedir? Stresin Nedenleri ve Etkileri 2 STRES 3 Stres; Organizmanın bedensel ve ruhsal sınırlarının tehdit edilmesi

Detaylı

Endişe rahatsızlığı nedir?

Endişe rahatsızlığı nedir? Turkish Endişe rahatsızlığı nedir? (What is an anxiety disder?) Endişe rahatsızlığı nedir? Endişe insanların tehditle, tehlikeyle yüzyüze kaldıkları veya streste oldukları zaman hissettikleri nmal bir

Detaylı

DEHB GÜNLÜK YAŞAM KAOS HALİNE GELDİĞİNDE

DEHB GÜNLÜK YAŞAM KAOS HALİNE GELDİĞİNDE Information på turkiska DEHB GÜNLÜK YAŞAM KAOS HALİNE GELDİĞİNDE Çocukların oturup konsantre olmakta ve dürtülerini kontrol etmekte zorlanmaları normaldir. Ancak DEHB li (Dikkat Eksikliği Hiperaktivite

Detaylı

REVİZYON DURUMU. Revizyon Tarihi Açıklama Revizyon No

REVİZYON DURUMU. Revizyon Tarihi Açıklama Revizyon No REVİZYON DURUMU Revizyon Tarihi Açıklama Revizyon No Hazırlayan: Onaylayan: Onaylayan: Hemşirelik Protokolleri Adem Aköl Sinan Özyavaş Hazırlama Komitesi Kalite Konseyi Başkanı Kalite Koordinatörü 1/7

Detaylı

ÖNSÖZ... IX 1. 10 12 13 10 14 2. 15 15 3. 20 20 24 27 28 29 30 30 33 34 36 39 40 41 42 III

ÖNSÖZ... IX 1. 10 12 13 10 14 2. 15 15 3. 20 20 24 27 28 29 30 30 33 34 36 39 40 41 42 III İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ... IX 1. Çocuklara Zarar Veren Anne-Baba Davranışları...1 Aşırı Koruyuculuk ve Kısıtlayıcılık...2 Reddetme; Maskelenmiş Mahrumiyet...4 Aşırı Hoşgörü ve Şımartma...5 Aşırı Beklentiler...6

Detaylı

DEHB GÜNLÜK YAŞAM KAOS HALİNE GELDİĞİNDE

DEHB GÜNLÜK YAŞAM KAOS HALİNE GELDİĞİNDE Tiedot turkiksi DEHB GÜNLÜK YAŞAM KAOS HALİNE GELDİĞİNDE Çocukların oturup konsantre olmakta ve dürtülerini kontrol etmekte zorlanmaları normaldir. Ancak DEHB li (Dikkat Eksikliği Hiperaktivite Bozukluğu)

Detaylı

OKUL FOBİSİ. Bir çocuğun okul deneyiminin beyin işlevi ve anatomisinde gerçek değişimler yarattığı biliniyor Mel Levine

OKUL FOBİSİ. Bir çocuğun okul deneyiminin beyin işlevi ve anatomisinde gerçek değişimler yarattığı biliniyor Mel Levine OKUL FOBİSİ Okullar eğitim-öğretim süreçlerine başlarken çocuklarda en temel karşılaşılan sorunlardan biri okul fobisidir. İlk defa böyle bir durumla karşılaşan ebeveynler şaşırmış bir halde en uygun çözümü

Detaylı

TEKERLEKLER DÖNÜYOR MU? DÖNÜYORSA, HIZLI MI?

TEKERLEKLER DÖNÜYOR MU? DÖNÜYORSA, HIZLI MI? TEKERLEKLER DÖNÜYOR MU? DÖNÜYORSA, HIZLI MI? ÇİÇEKLER DÖNÜYOR MU? DÖNÜYORSA, HIZLI MI? SİLİNDİRLER DÖNÜYOR MU? DÖNÜYORSA, HIZLI MI? YAPRAKLAR HAREKETLİ Mİ? HAREKETLİYSE, HIZLI MI? ŞEKİLLER SALLANIYOR MU?

Detaylı

T.C. Artvin Valiliği Halk Sağlığı Müdürlüğü Bulaşıcı Olmayan Hastalıklar Programlar ve Kanser Şube Müdürlüğü Ruh Sağlığı Birimi OTİZM

T.C. Artvin Valiliği Halk Sağlığı Müdürlüğü Bulaşıcı Olmayan Hastalıklar Programlar ve Kanser Şube Müdürlüğü Ruh Sağlığı Birimi OTİZM T.C. Artvin Valiliği Halk Sağlığı Müdürlüğü Bulaşıcı Olmayan Hastalıklar Programlar ve Kanser Şube Müdürlüğü Ruh Sağlığı Birimi OTİZM BENİ KOŞULSUZ SEVİN! OTİZM NEDİR? O Bireyin sosyal iletişimini, dil

Detaylı

Kadına Yönelik Aile İçi Şiddetin Kadın Sağlığına Etkileri. Kadına Yönelik Aile İçi Şiddetle Mücadele Projesi

Kadına Yönelik Aile İçi Şiddetin Kadın Sağlığına Etkileri. Kadına Yönelik Aile İçi Şiddetle Mücadele Projesi Aile İçi Şiddetin Kadın Sağlığına Etkileri 1 Öğrenim Hedefleri Toplumsal cinsiyet ayrımcılığının, yaşam dönemlerine göre kadın sağlığına olan etkilerini açıklar, Toplumsal cinsiyet ayrımcılığı ile kadına

Detaylı

PSİKOLOJİK BOZUKLUKLARIN TEDAVİSİ. PSİ154-PSİ162 Psikolojiye Giriş II

PSİKOLOJİK BOZUKLUKLARIN TEDAVİSİ. PSİ154-PSİ162 Psikolojiye Giriş II PSİKOLOJİK BOZUKLUKLARIN TEDAVİSİ Psikolojik bozukluklar nasıl iyileştirilir? Tedavi için uygun kişi kimdir? En mantıklı tedavi yaklaşımı hangisidir? Bir terapi biçimi diğerlerinden daha iyi midir? Herhangi

Detaylı

ÇEVRESEL SİNİR SİSTEMİ SELİN HOCA

ÇEVRESEL SİNİR SİSTEMİ SELİN HOCA ÇEVRESEL SİNİR SİSTEMİ SELİN HOCA Çevresel Sinir Sistemi (ÇSS), Merkezi Sinir Sistemine (MSS) bilgi ileten ve bilgi alan sinir sistemi bölümüdür. Merkezi Sinir Sistemi nden çıkarak tüm vücuda dağılan sinirleri

Detaylı

Melikgazi Rehberlik ve Araştırma Merkezi Filiz DOĞAN Psikolojik Danışman/Rehber Öğretmen

Melikgazi Rehberlik ve Araştırma Merkezi Filiz DOĞAN Psikolojik Danışman/Rehber Öğretmen Melikgazi Rehberlik ve Araştırma Merkezi Filiz DOĞAN Psikolojik Danışman/Rehber Öğretmen Kaygı, strese verilen normal bir tepkidir. Korku ve kaygılarla ortaya çıkan sıkıntı, gerginlik ve huzursuzluk küçük

Detaylı

EFT ile POZİTİF HAYAT EĞİTİMİ EFT NEDİR?

EFT ile POZİTİF HAYAT EĞİTİMİ EFT NEDİR? SELDA TÜRKMEN le EFT ile POZİTİF HAYAT EĞİTİMİ EFT NEDİR? EFT, orijinal İngilizce isminin baş harflerinin kısaltmasıdır; "Emotional Freedom Techniques". İnsanda huzursuzluk yaratan bütün kötü duygulardan

Detaylı

Stressiz Yaşam Mümkün mü?

Stressiz Yaşam Mümkün mü? On5yirmi5.com Stressiz Yaşam Mümkün mü? Stres günümüzün en önemli sorunlarından biri. Peki stressiz bir yaşam mümkün mü? Psikolog Nilüfer Şişman, bu sorunun cevabını veriyor Yayın Tarihi : 15 Ocak 2010

Detaylı

DİKKAT EKSİKLİĞİ HİPERAKTİVİTE BOZUKLUĞU. Çocuk ve Ergen Psikiyatrisi Uzman Dr. M. Yelda TAN

DİKKAT EKSİKLİĞİ HİPERAKTİVİTE BOZUKLUĞU. Çocuk ve Ergen Psikiyatrisi Uzman Dr. M. Yelda TAN DİKKAT EKSİKLİĞİ HİPERAKTİVİTE BOZUKLUĞU Çocuk ve Ergen Psikiyatrisi Uzman Dr. M. Yelda TAN DEHB başlıca 3 alanda bozulmayı içerir: 1) Dikkat eksikliği 2) Hiperaktivite 3) Dürtüsellik Dikkat eksikliği

Detaylı

21.12.2015 Pazartesi İzmir Basın Gündemi

21.12.2015 Pazartesi İzmir Basın Gündemi 21.12.2015 Pazartesi İzmir Basın Gündemi MANİSA HABER Soğuklarla birlikte sinüzit vakalarında artış yaşanıyor Kulak Burun Boğaz Hastalıkları Anabilim Dalı Başkanı Doç. Dr. Ercan Pınar, havaların

Detaylı

ADOLESANA VERİLMESİ GEREKEN KORUYUCU SAĞLIK HİZMETLERİ. Doç Dr Müjgan Alikaşifoğlu

ADOLESANA VERİLMESİ GEREKEN KORUYUCU SAĞLIK HİZMETLERİ. Doç Dr Müjgan Alikaşifoğlu ADOLESANA VERİLMESİ GEREKEN KORUYUCU SAĞLIK HİZMETLERİ Doç Dr Müjgan Alikaşifoğlu Sağlık Hizmetlerinin Özellikleri Ergenin yaşına, gelişim düzeyine uygun Bireysel, kültürel ve sosyoekonomik farklılıklara

Detaylı

BAYILAN ÇOCUK. 3.BAHAR PEDĠATRĠ GÜNLERĠ BAġKENT ÜNĠVERSĠTESĠ ADANA UYGULAMA VE ARAġTIRMA MERKEZĠ MART 2016

BAYILAN ÇOCUK. 3.BAHAR PEDĠATRĠ GÜNLERĠ BAġKENT ÜNĠVERSĠTESĠ ADANA UYGULAMA VE ARAġTIRMA MERKEZĠ MART 2016 BAYILAN ÇOCUK 3.BAHAR PEDĠATRĠ GÜNLERĠ BAġKENT ÜNĠVERSĠTESĠ ADANA UYGULAMA VE ARAġTIRMA MERKEZĠ MART 2016 ÇOCUKLARDA BAYILMA OLUġTURABĠLECEK PSĠKĠYATRĠK TANILAR Neredeyse Tümü Travma sonrası stres bozuklukları

Detaylı

2014

2014 2014 DİKKAT EKSİKLİĞİ BOZUKLUĞU (DEB) ve MentalUP İçerik DEB e Klinik İlgi DEB Nedir? DEB in Belirtileri DEB in Zihinsel Sürece Etkileri DEB in Psikososyal Tedavisi MentalUP tan Faydalanma MentalUP İçeriği

Detaylı

Hem. Dr. SONGÜL KAMIŞLI Hacettepe Üniversitesi Kanser Enstitüsü Prevantif Onkoloji A.B.D. Psikososyal Onkoloji Birimi

Hem. Dr. SONGÜL KAMIŞLI Hacettepe Üniversitesi Kanser Enstitüsü Prevantif Onkoloji A.B.D. Psikososyal Onkoloji Birimi Kanserli Hastalar Tarafından Sık Sorulan Sorular Hem. Dr. SONGÜL KAMIŞLI Hacettepe Üniversitesi Kanser Enstitüsü Prevantif Onkoloji A.B.D. Psikososyal Onkoloji Birimi Hastaların Soruları Tıbbi tedavi Otonomi

Detaylı

Sağlıklı Kan Basıncı Sağlıklı Kalp Atımı

Sağlıklı Kan Basıncı Sağlıklı Kalp Atımı Sağlıklı Kan Basıncı Sağlıklı Kalp Atımı 17 MAYIS 2013 Dünya Hipertansiyon Ligi Girişimidir. 17 MAYIS 2013 Dünya Hipertansiyon Ligi Girişimidir. Hipertansiyon Nedir? Çoğunlukla yüksek kan basıncı olarak

Detaylı

DSM-IV E DAYALI ERİŞKİN DEB/DEHB TANI VE DEĞERLENDİRME ENVANTERİ (Turgay, Kas m 1995)

DSM-IV E DAYALI ERİŞKİN DEB/DEHB TANI VE DEĞERLENDİRME ENVANTERİ (Turgay, Kas m 1995) DSM-IV E DAYALI ERİŞKİN DEB/DEHB TANI VE DEĞERLENDİRME ENVANTERİ (Turgay, Kas m 1995) Adınız, Soyadınız: Tarih: Yaşınız: Cinsiyetiniz: Halen kullandığınız ilaçlar: Daha önce aldığınız tanılar: Yukarıdaki

Detaylı

ANABİLİM EĞİTİM KURUMLARI AİLE İÇİ ŞİDDET

ANABİLİM EĞİTİM KURUMLARI AİLE İÇİ ŞİDDET k İl u ok l ANABİLİM EĞİTİM KURUMLARI AİLE İÇİ ŞİDDET PSİKOLOJİK DANIŞMANLIK VE REHBERLİK BİRİMİ - NİSAN 2014 AİLE İÇİ ŞİDDET Çocuğun sağlıklı bir gelişim göstermesi ve sağlam bir kişilik kazanması için

Detaylı

İSTEK ÖZEL ACIBADEM İLKOKULU PDR BÖLÜMÜ 2013-2014 EĞİTİM ÖĞRETİM YILI

İSTEK ÖZEL ACIBADEM İLKOKULU PDR BÖLÜMÜ 2013-2014 EĞİTİM ÖĞRETİM YILI İSTEK ÖZEL ACIBADEM İLKOKULU PDR BÖLÜMÜ 2013-2014 EĞİTİM ÖĞRETİM YILI İSTEK ÖZEL ACIBADEM İLKOKULU Yaş Dönem Özellikleri BÜYÜME VE GELİŞME Gelişme kavramı düzenli, sürekli ve uyumlu bir ilerlemeyi dile

Detaylı

HUKUK VE PSİKİYATRİ. Prof.Dr.Bengi SEMERCi

HUKUK VE PSİKİYATRİ. Prof.Dr.Bengi SEMERCi HUKUK VE PSİKİYATRİ Prof.Dr.Bengi SEMERCi TRAVMA SONRASI STRES BOZUKLUĞU Kişiyi aşırı korkutan, dehşet içinde bırakan, çaresizlik yaratan, çoğu kez olağandışı ve beklenmedik olayların yol açtığı etkilere

Detaylı

SINAV KAYGISI ÖLÇEĞİ

SINAV KAYGISI ÖLÇEĞİ SINAV KAYGISI ÖLÇEĞİ Adı, soyadı... : Sınıfı... : Tarih :.../.../2015 YÖNERGE: Okuduğunuz cümle sizin için her zaman veya genellikle geçerliyse sağdaki boşluğa " doğru " anlamına gelen D harfinin altına

Detaylı

II. KADEME) 11 14 Yaş Dönemi Özellikleri (ERİNLİK BULUĞ ÇAĞI)

II. KADEME) 11 14 Yaş Dönemi Özellikleri (ERİNLİK BULUĞ ÇAĞI) II. KADEME) 11 14 Yaş Dönemi Özellikleri (ERİNLİK BULUĞ ÇAĞI) Fiziksel Gelişim Bu dönemdeki çocukta, ilköğretimin II. Kademesine geç uyum sağlama görülebilir. Hem bedensel hem de psikolojik açıdan birçok

Detaylı

Çene Eklemi (TME) ve Yüz Ağrıları Merkezi

Çene Eklemi (TME) ve Yüz Ağrıları Merkezi Çene Eklemi (TME) ve Yüz Ağrıları Merkezi Beyin Tümörleri Çene Eklemi (TME) ve Yüz Ağrıları Merkezi Sizde mi Diş Sıkıyorsunuz? Diş sıkma ve gıcırdatma, gece ve/veya gündüz oluşabilen istemsiz bir aktivitedir.

Detaylı

ÖZEL ATACAN EĞİTİM KURUMLARI ANAOKULU PSİKOLOJİK DANIŞMANLIK VE REHBERLİK SERVİSİ EYLÜL 2012 VELİ BÜLTENİ ÇOCUKLARDA OKUL KORKUSU

ÖZEL ATACAN EĞİTİM KURUMLARI ANAOKULU PSİKOLOJİK DANIŞMANLIK VE REHBERLİK SERVİSİ EYLÜL 2012 VELİ BÜLTENİ ÇOCUKLARDA OKUL KORKUSU ÖZEL ATACAN EĞİTİM KURUMLARI ANAOKULU PSİKOLOJİK DANIŞMANLIK VE REHBERLİK SERVİSİ EYLÜL 2012 VELİ BÜLTENİ ÇOCUKLARDA OKUL KORKUSU OKUL KORKUSU Her yıl milyonlarca çocuk okula başlayıp, neşeyle devam ederken

Detaylı