TARIMDA TOPRAK VERİMLİLİĞİ NASIL ARTIRILIR?

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "TARIMDA TOPRAK VERİMLİLİĞİ NASIL ARTIRILIR?"

Transkript

1 Mehmet ZENGİN Selçuk Üniv., Ziraat Fak., Toprak Bilimi ve Bitki Besl. Böl. Öğr. Üy. ve İGSAŞ Gübre Teknik Danışm., Konya. Özet Bu makalede tarım topraklarının verimliliğinin artırılması irdelenmiştir. Toprak; organik ve inorganik materyallerin ayrışıp parçalanması ile oluşan, içerisinde belirli oranlarda hava ve su bulunduran, bitkilerin ihtiyaç duyduğu besin maddelerini içeren ve onlara durak yeri olan, yeryüzünün parçalanmış üst tabakasıdır. Katı (kil, silt, kum, humus) ve boşluk (hava, su) kısımlardan oluşur. Toprak verimliliği ise bitkilerin iyi bir şekilde gelişip ürün vermeleri için ihtiyaç duydukları makro (N, P, K, Ca, Mg, S) ve mikro (Fe, Zn, Mn, B, Cu, Mo, Cl) besin elementlerinin yeterli ve uygun oranlarda kök bölgesinde bulunması halidir. Verimlilik ile mahsuldarlık farklı şeyler olup her toprak temelde verimli olabilir, ama mahsuldar olamaz. Besin elementleri yeterli ve dengeli olan ve fiziksel, kimyasal ve biyolojik özellikleri düzgün olan topraklar verimli olabilir, ancak o toprağı yöneten çiftçiler uygun yönetemezlerse yeterli ürün alamayabilirler. Bitkiler bir ototrof canlı olarak kılcal kökleri ile mikro porlardaki çözeltide alınabilir vaziyetteki makro ve mikro besin elementlerini alarak su ile birlikte ksilem boruları ile yapraklara taşır. Bu ham su ve besin elementleri yapraklardaki stomalardan emilen karbondioksit ile yapraktaki kloroplast hücrelerinde fotosentez ile birleştirilerek karbonhidratlar üretilir. Bu karbonhidratlar heterotrof canlılar olan insan ve hayvanları besler. Fotosentez kapasitesi ne kadar yüksek, gece karanlık fazda solunum ne kadar düşükse ürün verimi ve kalitesi o kadar yüksek olur. Bu da V = T + T + İ + İ (Verim = Toprak + Tohum + İklim + İnsan) kuralı ile ilgilidir. Anahtar Kelimeler: Toprak verimliliği, bitki, verim, kalite. HOW SOIL FERTILITY IS INCREASED IN AGRICULTURE? Abstract In this paper, that increasing of fertility of agriculture soils was discussed. Soil is altered upper layer of earth s surface which is forms from organic and inorganic materials by decompose, has air and water in it in certain ratios, contains nutrients which is needed by plants and is a halt for plants. It forms from parts of solid (clay, silt, sand, humus) and pore (air, water). If soil fertility is that macro nutrients (C, H, O, N, P, K, Ca, Mg, S) and micro nutrients (Fe, Zn, Mn, Cu, B, Mo, Cl) which are needed by plants is found sufficient and suitable ratios in root zone for optimal plant growing and yielding. Fertility and yielding is different from each other. In fact every soil may be fertile in the basis, but it may not be yielding. Soils which theirs nutrients are sufficient and balanced and physical, chemical and biological properties are suitable may be fertile, but if farmers that managing this soil do not manage suitable, they may not be obtain sufficient crop. As an autotrophic livings, plants carries macro-micro nutrients which is found in micro pores by water absorbing by their capillary roots in xylem tissues to theirs leaves. This raw water and nutrients is composed with carbon dioxide absorbed by stoma in leaf in chloroplast cells by photosynthesis, so carbon hydrates are produced. These carbon hydrates feed human and animals as a heterotrophic livings. The higher the photosynthesis capacity in day time, the lower the respiration in the night is, the more yielding and quality it is. This is also interested in rule of Y = S + S + C + M (Yield = Soil + Seed + Climate + Man). Keywords: Soil fertility, plant, yield, quality. 1

2 GİRİŞ İnsanlar ve hayvanlar bitkisel ürünleri (tahıllar, şekerli-nişastalı-yağlı bitkiler, sebzeler, meyveler, vb.) tüketerek günlük gıdalarını karşılayabilirler. Dünyada giderek artan insan ve hayvan nüfusunun yeterli ve dengeli bir şekilde beslenmesi için bitkisel gıdaların da artması gerekir. Bu artış ya tarım alanlarının artışı, ya da birim alandan alınan bitkisel ürünün artışı ile olabilir. Günümüzde tarım alanları artık daha fazla genişleyemeyeceğine göre birim alandaki verimliliğin artırılması gerekmektedir. Bu da ıslah ile genetik verim kapasitesinin yükseltilmesi, toprağın fiziksel, kimyasal ve biyolojik özelliklerinin düzeltilmesi, hastalıkzararlılarla etkin mücadele, uygun toprak işleme-ekim/dikim-gübreleme-sulama-çapalamabudama-hasat gibi bakım işleri ile mümkün olabilmektedir. Bu safhaların hemen hemen hepsi de uygun bir mekanizasyon ile gerçekleştirilmektedir. Günümüzde nüfus giderek artarken birim alandan alınan bitkisel ürünler de artmaktadır. Cumhuriyet in ilk yıllarında Türkiye nüfusu 13.7 milyon iken hektardan alınan buğday verimi 900 kg idi. Şimdi ise ülkemiz nüfusu komşu ülke göçmenleri ile beraber 80 milyon civarında olup hektardan alınan buğday verimi kıraçta kg, suluda kg civarındadır. Ülkemizde 9.5 milyon ha alanda buğday ekilmektedir. Bu kadar ekim alanından ortalama 2210 kg ha -1 verimle toplam 21 milyon ton buğday alınmaktadır. Birim alandaki verim ortalamamız dünya verim ortalaması (2540 kg ha -1 ) kadar olsaydı yılda 24 milyon ton, ABD verim ortalaması (3500 kg ha -1 ) kadar olsaydı 33 milyon ton olurdu. Türkiye de birim alandan alınan buğday veriminin dünya, ABD ve pek çok ülkeye göre düşük olmasının sebepleri yetersiz veya bilinçsiz gübreleme gibi kültürel tedbirler, iklim faktörleri ve toprak özellikleridir (Zengin ve Gezgin, 2011). İnsan ve hayvan nüfusunu besleyecek kadar bitkisel üretimde bulunabilen ülkeler ya geniş arazilere sahipler (örneğin Kazakistan) ya da birim alandan yüksek ürün alabilmektedirler (örneğin Avrupa ülkeleri ve Türkiye). Arazisi sınırlı olan ülkeler ya topraklı tarımda çeşitli usullerle birim alandan fazla ürün elde etmekteler veya bilhassa sebze üretiminde topraksız tarım yöntemini kullanmaktadırlar. Gelecekte dünya nüfusu arttıkça su ve enerji gibi gıdanın da önemi daha da artacaktır. Dünyada 37. büyüklük sırasında olan ülkemizin ancak %33.24 ünde tarım yapılabilmektedir (Çizelge 1). İşlenen tarım arazimiz 1934 yılında 11.7 milyon ha iken, 2011 de 28 milyon hektara ulaşmıştır. Hububat ekim alanları büyüklüğü bakımından dünya ülkeleri arasında 6. sırada yer alan Türkiye de hektara buğday veriminde 22. sırada yer almaktadır. Çizelge 1. Dünya ve Türkiye nin toprak ve su kaynakları Arazi kullanımı Dünyada Türkiye de Kara yüzey alanı (ha) (37. sırada) İşlenen tarım alanı (ha) (%11.61) (%33.24) Orman arazisi (ha) (%66 sı bakir) m 3 /yıl odun ür (%26) (%40 ı bakir) 4.4 da orman/kişi Mera arazisi (ha) (%27) (%37) Topraksız tarım (ha) Toplam su (km 3 ) (640 mm yağış) Kullanılan su (km 3 /yıl) (%0.72) 110 (%21.9) Kişi başına su (m 3 /yıl) Karlı ve sürdürülebilir bir bitkisel üretim verimli topraklarda bilinçli tarımsal metotlarla, en az trafikle, daha az masrafla, talebi çok olan ürünleri üreterek yapılabilmektedir. Bu derleme makalede tarım topraklarının verimliliğinin nasıl artırılacağı ile ilgili bilgiler verilmiştir. 2

3 TOPRAK VERİMLİLİĞİ NEDİR VE NASIL ARTIRILIR? Toprak verimliliği (üretkenliği) bitkilerin iyi bir şekilde gelişip ürün vermeleri için ihtiyaç duydukları makro (N, P, K, Ca, Mg, S) ve mikro (Fe, Zn, Mn, B, Cu, Mo, Cl) besin elementlerinin yeterli ve uygun oranlarda kök bölgesinde bulunması halidir (Karaman ve ark., 2007). Verimlilik ile mahsuldarlık farklı şeyler olup her toprak temelde verimli olabilir, ama mahsuldar olamaz. Besin elementleri yeterli ve dengeli olan ve fiziksel, kimyasal ve biyolojik özellikleri düzgün olan topraklar verimli olabilir, ancak o toprağı yöneten çiftçiler uygun yönetemezlerse veya iklim uygun gitmiyorsa yeterli ürün alamayabilirler. Böylece toprak temelde verimli olduğu halde mahsuldar olamaz. Verimlilik toprağın başta kimyasal olmak üzere fiziksel ve biyolojik özelliklerinin optimumluğu ile ilgili iken, mahsuldarlık iklim ve toprağı işleyen insan ile ilgilidir. Toprak denen matriks malzemede besin elementleri yeterli ve dengeli, fiziksel, kimyasal ve biyolojik özellikler ile iklim faktörleri (yağış, sıcaklık, buharlaşma, rutubet, gece-gündüz sıcaklık farkları, don olayları) optimum ise, yetiştirilen bitkinin genetik verim kapasitesi yüksek ise, çiftçilere bu sağlıklı toprakta ve düzgün iklimde kaliteli üretim materyalini (tohum, fide, fidan) kullanarak iyi bir tarımsal yönetim kalmaktadır. Kısaca kaliteli ve yüksek verim şu faktörlerin optimum olması ile elde edilebilmektedir. V = T + T + İ + İ (Verim = Toprak + Tohum + İklim + İnsan). Bu faktörlerin biri olumsuz olsa verim ve ürün kalitesi düşmektedir. Ülkemiz tarım toprakları genellikle yüksek ph lı (ph: ), fazla kireçli (> %15), düşük organik maddeli (< %2) ve ağır bünyeli (killi, killi-tınlı) dir (Çizelge 2). Bunların yanında kısmen tuzluluk, sodiklik, bozuk drenaj ve erozyon problemleri vardır. Arazilerimiz ise küçük ve parçalı olup tepelik araziler çoğunlukla eğimli, taşlı, sığ ve kıraçtır. Çiftçi ailesi başına düşen arazi ortalaması 5 ha kadardır. Arazilerimizin %20 sinin eğimi %15 in altında, %80 inin eğimi ise %15 ten fazladır. Tarım topraklarımızın yaklaşık %85 inde ph 7 nin üzerinde, %64.5 inde organik madde düşük, %57.6 sı kireçli (%5 den fazla kireç), %86.4 ü tınlı ve killi-tınlı bünyede, %64.4 ü fosforlu gübreye ihtiyaç göstermekte, %97.9 unda potasyum yeterli, %27 sinde demir noksan, %50 sinde çinko noksan olup arazilerimizin %76 sı %6 dan fazla eğimli ve %72 si ise sığ ve çok sığdır. Çizelge 2. Toprak verimliliği açısından ideal topraklar ile ülke topraklarımızın kıyaslanması Parametre İdeal Toprakta Ülkemizde Çareler ph (Hafif asidik-nötr) (Alkalin) Kükürt, hümik asit, ahır gübresi EC (Tuzluluk; µs/cm) < 200 (Tuzsuz) (Hafif tuzlu) Drenaj, %15 fazla sulama suyu, dayanıklı bitkiler, organik madde Kireç (%) < 5 (Az kireçli) > 15 Toz kükürt, hümik asit, dayanıklı bitkiler Organik madde (%) > 3 (Orta organik maddeli) 1-2 Organik gübre, kompost, yeşil gübre, hümik asit, anız yakılmaz Tekstür (Bünye) Tınlı Killi, killi-tınlı Değiştirilemez Azot (NO3+NH4) (mg/kg) > 50 Düşük Yeterli ve dengeli gübreleme Fosfor (mg/kg) 8-25 Az, orta, yüksek Yeterli ve dengeli gübreleme Potasyum (mg/kg) Orta, yüksek Yeterli ve dengeli gübreleme Kalsiyum (mg/kg) Çok yüksek - Magnezyum (mg/kg) Orta, yüksek Yeterli ve dengeli gübreleme Kükürt (mg/kg) > 10 Yeterli - Demir (mg/kg) > 4.5 Düşük Yeterli ve dengeli gübreleme Çinko (mg/kg) Düşük Yeterli ve dengeli gübreleme Mangan (mg/kg) Düşük Yeterli ve dengeli gübreleme Bor (mg/kg) Orta, yeterli Yeterli ve dengeli gübreleme Bakır (mg/kg) > 0.2 Yeterli - Molibden (mg/kg) > 0.05 Yeterli - Klor (mg/kg) > 0.05 Yeterli - 3

4 Sağlıklı ve kaliteli bir toprak kolay drene olan, baharda çabuk ısınan, ekimden sonra kabuk bağlamayan, şiddetli yağışları kolay emebilen, bünyesinde iyi su tutabilen, çok az kesekli ve geçirimsiz alt tabaka içermeyen, derin, erozyon ve besin maddesi kayıplarına dirençli, toprak organizmalarını destekleyen, yüksek verim için fazla gübrelemeye ihtiyaç göstermeyen, iyi bir toprak kokusuna sahip, yüksek kaliteli ve verimli ürün alınabilen topraktır (Cramer, 1994). Bitkiler iyi bir şekilde gelişip kendi yaşantılarını sürdürmesi ve yeterli bir ürün oluşturabilmeleri için toprak, su, hava, ışık, sıcaklık ve besin elementlerine ihtiyaç duyarlar. Bu faktörler de optimum olmalıdır. Toprak çok verimli olsa bile örneğin sıcaklık yüksek veya düşük seyrediyorsa ürün verim ve kalitesi düşmekte, belki de hiç ürün alınamamaktadır. Bu gelişim faktörleri seralarda suni olarak optimumlaştırılabilse de açık arazilerde mümkün olamamaktadır. İdeal bir bitki gelişimi için toprak ph sı arasında olması gerekirken topraklarımızın ph sı maalesef arasında değişmektedir. Bu yüzden kültür bitkilerinde sıklıkla demir, çinko, mangan ve bor noksanlığı ile karşılaşılmaktadır (Zengin ve ark., 2007). Bu durumda ürün verimi ve kalitesi önemli ölçülerde azalmaktadır. ph düşürücü ve kirecin kötü etkisini azaltıcı olarak ekim öncesi sürümlerde tabana toz kükürt uygulanmalı, sulu koşullarda ise buna ilaveten sulama ile hümik asit verilmelidir. Böylece mikro kök bölgesinde organik madde de artırılmış olur. Yine yarı kurak iklim bölgelerimizde (yıllık yağış toplamı mm) organik madde kapsamı çok düşük olup topraklarımızın %88.3 ünde organik madde düzeyi çok az, az ve orta seviyelerdedir. Bunun sebebi uygun zamanda yeterli çiftlik gübrelerinin kullanılmaması, yeşil gübrelemenin yapılmaması, katı ve sıvı formlu hümik asitler ile diğer toprak ıslah maddelerinin kullanılmaması, anız yakma ve kuraklıktır. Düşük organik madde nedeniyle bozuk fiziksel yapının düzeltilmesi için sonbahar sürümünde yanmış ahır gübresi veya kompost kullanılmalı, yıllık yağış toplamı 450 mm den yüksek olan yerlerde hiç olmazsa 3-4 yılda bir yeşil gübreleme yapılmalıdır. Bunun için sonbaharda Macar fiği veya yonca ekilip ilkbaharda çiçeklenince sürülerek toprağa karıştırılmalı, arkasından da ana ürün yetiştirilmelidir. Yine organik maddeyi artırmak için ekim öncesi sürümlerde tabana katı hümik asit veya damla ya da yağmurlama sulamalarla sıvı hümik asit uygulanmalıdır. Konvansiyonel tarımda yoğun toprak işleme ile organik madde giderek azalırken, çiftlik gübresi, örtü bitkileri kullanımı ve minimum toprak işleme ile giderek artmaktadır. Toprakta fiziksel, kimyasal ve biyolojik verimlilik unsuru olarak organik madde hep başta gelmektedir. Topraklarımızdaki ağır bünye (killi ve killi-tın tekstür) değiştirilemeyeceğine göre bu tip topraklarda iyi yetişebilen bitkiler yetiştirilmeli ve organik madde yönetimine önem verilmelidir. Kuraklık nedeniyle organik madde azlığı çekilen bölgelerde humusun kaynağı olan anız tahıl hasadından sonra yakılmamalı, anızın bertarafı için hasadın hemen ardından saman ya da balya makinesi ile anızlar alındıktan sonra dekara 3 kg üre gübresi verilip gölge tavında toprak işlenerek kalan saplar toprağa karıştırılmalıdır. Kanalizasyon çamurları zararlı ağır metal içermiyorsa uygun dozlarda bir organik madde ve besin elementi kaynağı olarak tarımda değerlendirilmelidir. Hububat tarımının yaygın olarak yapıldığı yarı kurak iklim bölgelerinde her yıl aynı derinlikten toprak işleme ile suni olarak geçirimsiz pulluk taban taşı oluşabilir. Onun için her yıl toprak işleme farklı derinliklerde yapılmalı ve mısır gibi derin köklü bitki ekimi veya bağbahçe yapımı öncesinde dip kazan çekilmelidir. Bu katman rahat bir bitki gelişimi için yeterli kök oluşumuna izin vermez ve taban suyunu tutarak havasızlık yaratır. Jeolojik devirler içerisinde zamanla oluşan kireçli kümüloz materyal (kist), tarımı engelleyecek kadar yüzeye 4

5 yakın ve ince bir katman ise mutlaka dip kazan ile kırılarak veya ocakvari ekim/dikimde delinerek tarım yapılmalıdır. Ülkemizde 2001 yılında 9.35 milyon ha dan ton buğday, 2013 yılında ise 7.77 milyon ha dan ton buğday elde edilmiş olup ekim alanlarımız 13 yılda yaklaşık 1.58 milyon ha azalmasına rağmen buğday üretimimiz ton artmıştır (TÜİK, 2013). Ülkemizde nüfus 1988 yılından 2012 yılına kadar %46 artarken bir yılda kişi başına düşen buğday miktarı %33, bir günde kişi başına düşen 250 g lık ekmek miktarı ise %57 oranında azalmıştır. Toprak uygun kullanılmazsa zamanla kalitesi bozulur ve sürdürülebilir verimlilik düşer. Sürdürülebilir tarım; doğal kaynakları tüketmeden, ekosisteme zarar vermeden ve çevre kirliliğine yol açmadan yeterli miktar ve kalitede ürün elde edilebilmesidir. Türkiye tarım arazilerinin ha ında rüzgar erozyonu mevcuttur (Anonymous, 2007). II., III. ve IV. sınıf arazilerin ha ında orta, şiddetli ve çok şiddetli su ve rüzgar erozyon vardır (TÜİK, 2013). Rüzgar erozyonunun azaltılmasında rüzgar hızının kesilmesi (Akalan, 1966) ve toprak yüzeyinin örtülü tutulması (Zengin, 2010) önemli bir yer tutmaktadır. Erozyon kuraklık ve toprakta yetersiz organik madde nedeniyle baş göstermektedir. Toprağı örtülü tutmak, rüzgar yönüne dik olarak şeritsel buğday ekimi yapmak, tarla sınırlarını ağaçlandırmak, meraları kontrollü otlandırmak rüzgar erozyonu için çare olabilir. Tarım arazilerinin yol, hava alanı, sanayi tesisleri, yerleşim alanı, mezarlık, baraj, maden ocakları gibi alanlara tahsis edilmesine tarım alanlarının amaç dışı kullanımı denilmektedir. Değerli tarım topraklarının maden ocağı olarak kullanılması, demir ve karayolunun verimli topraklardan geçirilmesi, sahillerdeki meyve bahçelerinin kesilerek turistik inşaat alanı olarak kullanılması gibi amaç dışı toprak kullanımı ülkemizde yaygın bir problemdir yılında çıkarılan 5403 sayılı Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanunu ile amaç dışı kullanım zorlaştırılmıştır. Kentlerimizde kentsel gelişim maalesef çoğunlukla tarım arazilerine doğrudur. Konutlar 6. veya 7. sınıf arazilere kurulabilir, ancak tarım bu sınıf topraklar üzerinde yapılamaz (Zengin ve Gezgin, 2011). WWF nin 2006 yılında yayınlanan Akdeniz de Kuraklık raporunda tüm Akdeniz Havzası nda yağışların son 25 yılda %20 azaldığı rapor edilmiştir yılında; Türkiye nin özellikle yarı kurak iklim bölgeleri olan Akdeniz, Ege ve Orta Anadolu da yağışlarda ciddi azalmalar beklenmektedir (Giannakopoulos et al., 2005). Yıllık yağış toplamı 450 mm nin altında olan yerlerde nadaslı tarım yapılmalı ve nadas toprak işlemesi uygun yapılmalıdır. Özellikle kuru tarım alanlarında tohum ve gübrenin aynı yere bırakılmasının doğurduğu sorunlar önemli kayıplara neden olmaktadır. Bu uygulama sonucu atılan tohumların önemli bir kısmı zayi olmakta ve verim kayıpları ortaya çıkmaktadır. Bu sorunun çözümü büyük önem taşımakta olup, tohum ve gübreyi farklı derinliğe ayrı bantlara verecek sistemler geliştirilmelidir (Sade, 2008). Toprak verimliliğinin artırılması, ürün verimi ve kalitesinin yükseltilmesi için toprağa eksik olan besin elementlerinin yeterli ve dengeli bir şekilde uygulanmasına gübreleme, uygulanan katı veya sıvı, organik veya inorganik materyallere de gübre adı verilmektedir. Kimyevi gübreler bitkisel ürünlerin veriminde %50 oranında artış sağlamaktadır (Yurtsever ve Ülgen, 1991). Kimyevi gübrelerin kullanımı, verim artışındaki etkinliği ve tarımın ülkemiz ekonomisindeki ağırlığı dikkate alınarak kimyevi gübreler 1974 yılından bu yana desteklenmiş ve özendirilmiştir (Çelik, 2000). Çizelge 3, 4 ve 5 de dünyada ve Türkiye de üretilip tüketilen gübre miktarları verilmiştir. Ülkemizde üretilen gübre, tüketileni karşılayamamakta ve Dünya, Asya ve 5

6 Avrupa ortalamasının altında gübre kullanılmaktadır. İhtiyaç duyduğumuz gübreyi kendi hammaddelerimizle karşılayamadığımızdan petrolde olduğu gibi, gübrede de yurtdışına bağımlı durumdayız. Her ne kadar ülkemizde hektar başına gübre tüketim miktarı dünya ortalamasının altında ise de bazı bölgelerimizde daha yüksektir. Gübre tüketiminin en fazla olduğu tarımsal bölge %21 ile Akdeniz Bölgesi dir. Bunu sırasıyla; Orta Kuzey, Marmara ve Ege bölgeleri izlemektedir. En az tüketimin olduğu bölge ise %1.3 ile Kuzey Doğu Anadolu dur (Çelik, 2000). Çizelge 3. Dünya ve Türkiye de kimyasal gübre (N + P 2O 5 + K 2O) üretim ve tüketimleri (Kacar ve Katkat, 2007) Yer Üretim (Ton) Tüketim (Ton) Üretimin tüketimi karşılama oranı (%) Dünya (2002 yılı) Türkiye (2005 yılı) Çizelge 4. Dünya ve Türkiye de 2002 yılında işlenen arazi başına kimyasal gübre (N + P 2O 5 + K 2O) tüketimleri (Kacar ve Katkat, 2007; Anonymous, 2011) Yer Tüketim (kg ha -1 ) Dünya 101 Asya 161 Afrika 22 Avrupa 190 Türkiye 81 Konya (2010 yılı) 96 Çizelge 5. Türkiye de döneminde kimyasal gübre kullanımı (Anonymous, 2010) Yıllar Gübre kullan. (Ton) Azotlu Fosforlu Potasyumlu Ülkemizde gübre kullanımı toprak tahlillerine göre yapılmamakta, bu da toprak verimliliğinde azalma ve su, toprak ve ürünlerde kirlenmeye neden olmaktadır. Bu nedenle gübrelemenin mutlaka toprak tahlillerine dayalı yapılması gerekmektedir. Fakat yapılan tahlillerin standartlaştırılması ve mutlaka iyi yorumlanması için Üniversite ve Araştırma kuruluşlarıyla işbirliği içinde hareket edilmelidir. Toprak analiz sonuçlarına göre, örneklerin yaklaşık %50 sinde elverişli fosfor kapsamı yeterli düzeyin üstünde çıktığı ve uzmanların önermediği halde çiftçiler taban gübrelemesinde yine fosforlu gübre uygulamaktadırlar. Bilinçsizce fazla fosforlu gübre kullanımı ile yurtdışına gereksiz gübre dövizi harcanmakta, fazla fosfor bitkilerin demir ve çinko alımını engellemekte ve toprakta çok tehlikeli bir ağır metal olan kadmiyum birikebilmektedir. Sulu koşullarda buğdaya azotlu üst gübrelemenin partiler halinde yapılmayıp tek seferde ve fazlaca yapılması dengeli beslenmeyi azaltırken gübre masraflarını artırmaktadır. Yanlış bir uygulama olarak topraklardaki yüksek kireç içeriğine rağmen kireçli amonyum nitrat gübresi kullanılmakta, sonbaharda tahıl ekiminde formülasyonu yerine formülasyonlu gübre yeğlenmektedir. Topraklarımızda mikro besin elementi noksanlığı yaygın olduğundan tahıl tarımında mutlaka ya ekim öncesinde toprağa, ya tohuma veya ot ilaçlamasında suya çinko ilave edilmelidir. Buğday demir etkin bir bitki olduğu için demirli gübreleme yapılmamalıdır. Kireçli topraklarda yüksek değişebilir kalsiyum nedeniyle potasyum ve magnezyum alınımındaki yetersizliğin 6

7 giderilmesi için meyve bahçelerinde, şeker pancarı, patates, domates gibi bitkilerde potasyum ve magnezyumlu gübrelemeye dikkat edilmelidir. Fasulye mangan obur bir bitki olduğu için fasulye yetiştiriciliğinde toprak analiz sonuçlarına göre mangan gerekli ise mutlaka manganlı gübreleme yapılmalıdır. Fasulye tarımında çiçeklenme öncesi ve sonrasında %0.3 lük mangan şelat çözeltisinin yapraklara püskürtülmesi ile verim ve kalite yüksek oranda arttığı için hektardaki net gelir 1560 USD artmıştır (Özbahçe ve ark., 2008). Sevindirici taraf olarak çiftçilerimiz son yıllarda tabana toz kükürt ve katı hümik asit gibi toprak ıslah maddelerinin kullanımını, kimyasal gübrelerin dengeli kullanımını, fertigasyon (gübreli sulama) ve yapraktan gübrelemeyi öğrenmeye başlamış ve benimsemişlerdir. Toprak verimliliğinin artırılmasında ana faktör tam toprak analiz sonuçlarına göre doğru gübrelemedir. Topraktan, bitkiden, iklimden, tarım tekniklerinden kaynaklanan gübreden yararlanma oranı uygun koşullarda bile yüzde lara ancak ulaşabilmektedir. Yani gübrelerin yarıya yakını ya toprakta tutulmakta, ya yıkanarak sulara karışmakta, ya da gaz halinde atmosfere uçmaktadır. Eğer bitkilerin gübreden yararlanma oranı artırılabilirse toprakta kalan ve çevre üzerinde olumsuzluklara neden olabilen gübre miktarında tasarruf yapılabilir. Gübrelerin daha iri granüller halinde üretilerek toprağa verilmesi bir avantaj olup bu tarz gübreler de artık Türkiye de pazara sunulmaya başlamıştır (Koca, 2008). Doğru ve etkin gübrelemeyi sağlayacak bir diğer husus da son günlerde uygulama alanı giderek artan fertigasyon yöntemidir. Gübrenin sulama suyu ile birlikte gerektiği miktarda, gerekli olan noktaya ve gerektiği zaman verilmesine imkan veren bu yöntemin seracılık dışında da yaygınlaştırılması teşvik edilmelidir. Nitekim Altınekin İlçesi nde 2009 ve 2010 yıllarında yürütülen İTU (İyi Tarım Uygulamaları) projeleri sonucunda toprak analiz sonuçlarına göre damla sulamalı gübrelemelerle genel olarak ürünlerde %20-30 luk bir verim artışı elde edilirken, gübrede %17, suda %30-35, enerjide %46 ve işçilik giderlerinde ise %85 lik bir azalma meydana gelmiştir (Soylu ve ark., 2010). Sürdürülebilir toprak verimliliğinde başarılı olabilmek için iklim faktörlerinin yanında; 1. Toprakta bitki besin maddesi miktar ve dengesi, 2. Toprak organik maddesinin korunması, 3. Münavebe (sulu tarımda fasulye + şeker pancarı + buğday + mısır (veya ayçiçeği), 4. Kontrollü toprak işleme, 5. Entegre hastalık-zararlı ve yabancı ot mücadelesi ve 6. İnsan faktörü önem arz etmektedir. Sonuç olarak; Ülkemiz tarım topraklarının önünde duran dört önemli engel yüksek ph ve kireç, düşük organik madde ve ağır bünyeliliktir. Bunların önüne geçmek için toprak ve gerekirse yaprak analiz sonuçlarına göre yeterli ve dengeli organik ve inorganik gübreleme yapılmalıdır. Bitkisel üretimde birim alandan daha fazla ve kaliteli ürün elde edilebilmesi için sertifikalı tohum kullanımı, toprak yapısı ile bitki ihtiyacına göre gübre kullanımı ve damla sulama sistemlerinin yaygınlaştırılması sağlanmalıdır. Toprakların verimliliğini artırıcı önlemler alınmalı, yeşil gübreleme yaygınlaştırılmalı ve anız yakılmasının önüne geçilmelidir. Ahır gübresi, yeşil gübre, kompostlar gibi organik gübre ve materyallerin tarımda yaygın olarak kullanımını artıracak önlemler hemen alınmalıdır. Katı kimyasal gübreler gibi yüksek besin element içerikli sıvı kimyasal gübrelerin de üretimi ve tüketimi sağlanmalıdır. Mikrobiyal gübreleme ile ilgili araştırmalara ve bu gübrelerin bitkisel üretimde kullanımına önem verilmelidir. Kirecin kötü etkisini azaltıcı ve demir, çinko, mangan ve bor gibi mikro besin elementlerinin bitkilerce alınımının artırılması için tabana toz kükürt kullanımı yaygınlaştırılmalı ve bu materyalin tarlaya kolay atılmasını sağlayacak ekipmanlar geliştirilmelidir. 7

8 Ülkemizde araziler parçalı olduğundan rantabl gübre kullanımı mümkün olamamaktadır. Halbuki gelişmiş ülkelerde araziler çok büyük parseller halinde olduğundan gübre firmaları tarafından toprak analiz sonuçlarına göre o parselde yetiştirilecek bitkilere özel paçal gübre hazırlanarak araziye gönderilmektedir. Ülkemizde bir an evvel arazi toplulaştırması tamamlanmalıdır. Tarım topraklarımızın korunması için arazilerimize Arazi Kullanım Kabiliyeti (AKK) Sınıflarının gerektirdiği ölçüde yük verilmeli, bunun için de 5403 sayılı Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanunu na uyulmalı ve çiftçi eğitim seminerlerine önem verilmelidir. KAYNAKLAR Akalan, İ., Rüzgar Erozyonu ve Koruma Çareleri. Ank. Üniv. Basımevi, Ankara. Anonymous, TAGEM Konya Toprak ve Su Kayn. Araşt. Enst. Kayıtları. Konya. Anonymous, Türkiye İstatistik Yıllığı. (Erişme tarihi: ) Anonymous, İl Tarım Md.lüğü Kayıtları. Konya. Cramer, C., Test Your Soils Health-First in A Series. The New Farm. January 1994, p Çelik, N., Tarımda Girdi Kullanımı ve Verimliliğe Etkileri. DPT Yay. No: 2521, Ankara. Giannakopoulos, C., Bindi, M., Moriondo, M. and Tin, T., Climate Change Impacts in the Mediterranean Resulting form A 2 C Global Temperature Rise. A Report for WWF, July Kacar, B. ve Katkat, A.V., Gübreler ve Gübreleme Tekniği. Genişletilmiş ve Güncellenmiş 2. Baskı. Nobel Yay. No: 1119, Fen ve Biyoloji Yay. Dizisi: 34, ISBN , Ankara. Karaman, M.R., Brohi, A.R., Müftüoğlu, N.M., Öztaş, T. ve Zengin, M., Sürdürülebilir Toprak Verimliliği. Detay Yay., ISBN , Ankara. Koca, M., Kimyasal Gübre Sektörünün Sorunları ve Çözüm Önerileri. 4. Ulusal Bitki Besleme ve Gübre Kongresi, 8-10 Ekim 2008, Bildiri Kitabı, sf: 2-5, Konya. Özbahçe, A., Zengin, M., Gezgin, S. ve Yalçın, S.R., Konya Yöresinde Yetiştirilen Akman-98 Bodur Kuru Fasulye Çeşidinin Verim ve Besin Elementleri Alımı Üzerine Farklı Manganlı Gübrelerin Etkileri. 4. Ulusal Bitki Besleme ve Gübre Kongresi, 8-10 Ekim 2008, Bildiri Kitabı, sf: , Konya. Sade, B., Kuraklık ve Yılı Tahıl Üretimine Etkileri. Konya Tic. Borsası Derg., Temmuz 2008, 11(29): 6-9, Konya. Soylu, S., Boyraz, N., Zengin, M., Şahin, M., Kaya, A., Kutluca, M.C., Şener, M., Ünal, Y., Konya İlinde Kırsal Kalkınma İçin Örnek Uygulama: Altınekin Modeli (Bitkisel Üretimde İyi Tarım Uygulamaları). Uluslararası Bölgesel Kalkınma Semp., Bildiriler Kitabı, sf: , Ekim 2010, Yozgat. TÜİK, Türkiye İstatistik Kurumu TÜİK Yıllığı 2013 Kayıtları. Ankara. Yurtsever, N. ve Ülgen, N., Türkiye de Gübrenin Verime Etkisi ve Ekonomimizdeki Yeri. II. Ulusal Gübre Kong. Tebliğleri, Ankara. 8

9 Zengin, M., Gökmen, F. ve Gezgin, S., Karaman Yöresi Elma Bahçelerinin Mikro Besin Elementleri Bakımından Beslenme Durumları. S.Ü. Ziraat Fak. Derg., 21(42): , Konya. Zengin, M., Toprak Bilgisi Ders Notları. S.Ü. Ziraat Fak. Toprak Bilimi ve Bitki Besleme Böl., Konya. Zengin, M. and Gezgin, S., Konya İli nde Toprak ve Gübreleme Sorunları. TMMOB I. Konya Kent Semp., Bildiriler Kitabı, Kasım 2011, Sf: , Konya. 9

BAZI KÜLTÜR BİTKİLERİNDE KLASİK GÜBRELERE İLAVETEN ÖZEL GÜBRELERİN KULLANILMASI

BAZI KÜLTÜR BİTKİLERİNDE KLASİK GÜBRELERE İLAVETEN ÖZEL GÜBRELERİN KULLANILMASI BAZI KÜLTÜR BİTKİLERİNDE KLASİK GÜBRELERE İLAVETEN ÖZEL GÜBRELERİN KULLANILMASI Değerli çiftçilerimiz; hiç şüphesiz en doğru gübreleme tavsiyeleri usulüne uygun olarak alınmış toprak ve yaprak örneklerinin

Detaylı

KONYA ĐLĐ NDE TOPRAK VE GÜBRELEME SORUNLARI

KONYA ĐLĐ NDE TOPRAK VE GÜBRELEME SORUNLARI Konya İl Koordinasyon Kurulu 26-27 Kasım 2011 KONYA ĐLĐ NDE TOPRAK VE GÜBRELEME SORUNLARI Doç. Dr. Mehmet ZENGĐN *, Prof. Dr. Sait GEZGĐN Selçuk Ü. Ziraat Fak. Toprak Bil. ve Bitki Besl. Böl., Konya *

Detaylı

TOPRAK TOPRAK TEKSTÜRÜ (BÜNYESİ)

TOPRAK TOPRAK TEKSTÜRÜ (BÜNYESİ) TOPRAK Toprak esas itibarı ile uzun yılların ürünü olan, kayaların ve organik maddelerin türlü çaptaki ayrışma ürünlerinden meydana gelen, içinde geniş bir canlılar âlemini barındırarak bitkilere durak

Detaylı

BACTOGEN ORGANİK GÜBRELER,

BACTOGEN ORGANİK GÜBRELER, BACTOGEN ORGANİK GÜBRELER, mikrobiyal formülasyondan ve bitki menşeli doğal ürünlerden oluşur. Bu grupta yer alan gübreler organik tarım modelinde gübre girdisi olarak kullanılırlar. Bitkilerin ihtiyaç

Detaylı

Sağlıklı Tarım Politikası

Sağlıklı Tarım Politikası TARLADAN SOFRAYA SAĞLIKLI BESLENME Sağlıklı Tarım Politikası Prof. Dr. Ahmet ALTINDĠġLĠ Ege Üniversitesi Ziraat Fakültesi Bahçe Bitkileri Bölümü ahmet.altindisli@ege.edu.tr Tarım Alanları ALAN (1000 ha)

Detaylı

İÇİNDEKİLER I. BÖLÜM: GÜBRE VE GÜBRELEMENİN TEMEL İLKELERİ...1 1. GÜBRE VE GÜBRELEMENİN TANIMI...3 KAYNAKÇA...6

İÇİNDEKİLER I. BÖLÜM: GÜBRE VE GÜBRELEMENİN TEMEL İLKELERİ...1 1. GÜBRE VE GÜBRELEMENİN TANIMI...3 KAYNAKÇA...6 İÇİNDEKİLER I. BÖLÜM: GÜBRE VE GÜBRELEMENİN TEMEL İLKELERİ...1 1. GÜBRE VE GÜBRELEMENİN TANIMI...3 KAYNAKÇA...6 2. GÜBRE-ÜRÜN İLİŞKİSİ...9 KAYNAKÇA...19 3. GÜBRE-ÇEVRE İLİŞKİSİ...23 3.1. Azotlu Gübrelerin

Detaylı

YULAF YETİŞTİRİCİLİĞİ

YULAF YETİŞTİRİCİLİĞİ YULAF YETİŞTİRİCİLİĞİ Yulafın Kökeni Yulafın vatanını Decandolle Doğu Avrupa ve Tataristan; Hausknecht ise orta Avrupa olduğunu iddia etmektedir. Meşhur tasnifçi Kornicke ise Güney Avrupa ve Doğu Asya

Detaylı

ANTEPFISTIĞI YETİŞTİRİCİLİĞİ. GAP TEYAP Kerem AKDOĞAN

ANTEPFISTIĞI YETİŞTİRİCİLİĞİ. GAP TEYAP Kerem AKDOĞAN ANTEPFISTIĞI YETİŞTİRİCİLİĞİ GAP TEYAP Kerem AKDOĞAN Toprak İsteği Derin Kumlu- tınlı Kısmen kireç içeren Süzek topraklar İdeal toprak Kuru koşullarda Tabanda su tutabilen killi topraklar daha verimli

Detaylı

BİTKİ YETİŞTİRİCİLİĞİNDE HUMİK VE FULVİK ASİT KAYNAĞI OLAN TKİ-HUMAS IN KULLANIMI

BİTKİ YETİŞTİRİCİLİĞİNDE HUMİK VE FULVİK ASİT KAYNAĞI OLAN TKİ-HUMAS IN KULLANIMI BİTKİ YETİŞTİRİCİLİĞİNDE HUMİK VE FULVİK ASİT KAYNAĞI OLAN TKİ-HUMAS IN KULLANIMI Prof. Dr. Sait GEZGİN Selçuk Üniversitesi, Ziraat Fakültesi, Toprak Bilimi ve Bitki Besleme Bölümü, Konya TKİ HÜMAS, Ülkemizin

Detaylı

FARKLI GÜBRE KOMPOZİSYONLARININ ÇAYIN VERİM VE KALİTESİNE ETKİSİ. Dr. GÜLEN ÖZYAZICI Dr. OSMAN ÖZDEMİR Dr. MEHMET ARİF ÖZYAZICI PINAR ÖZER

FARKLI GÜBRE KOMPOZİSYONLARININ ÇAYIN VERİM VE KALİTESİNE ETKİSİ. Dr. GÜLEN ÖZYAZICI Dr. OSMAN ÖZDEMİR Dr. MEHMET ARİF ÖZYAZICI PINAR ÖZER FARKLI GÜBRE KOMPOZİSYONLARININ ÇAYIN VERİM VE KALİTESİNE ETKİSİ Dr. GÜLEN ÖZYAZICI Dr. OSMAN ÖZDEMİR Dr. MEHMET ARİF ÖZYAZICI PINAR ÖZER Dünya üzerinde çay bitkisi, Kuzey yarımkürede yaklaşık 42 0 enlem

Detaylı

AÇIK TARLADA DOMATES YETİŞTİRİCİLİĞİ

AÇIK TARLADA DOMATES YETİŞTİRİCİLİĞİ AÇIK TARLADA DOMATES YETİŞTİRİCİLİĞİ GİRİŞ: Domates ülkemizde en çok üretilen ve tüketilen sebzedir. Dünyada taze olarak, yemeklerde diğer sebzelerle pişirilerek, dayanıklı domates suyu, konsantre domates

Detaylı

GENEL BAKIŞ Birleşmiş Milletler Nüfus Fonu'

GENEL BAKIŞ Birleşmiş Milletler Nüfus Fonu' ORGANİK GÜBRE GENEL BAKIŞ Günümüzde yaklaşık 7 milyar insanın yaşadığı dünyada 1 milyardan fazla insan açlıkla mücadele etmektedir. Birleşmiş Milletler Nüfus Fonu'nun belirlemelerine göre dünya nüfusunun

Detaylı

GÜBRE TAVSİYELERİ Gübrelemenin Amacı, - Önce Toprak Analizi - Usulüne Uygun Toprak Örneği Alma

GÜBRE TAVSİYELERİ Gübrelemenin Amacı, - Önce Toprak Analizi - Usulüne Uygun Toprak Örneği Alma GÜBRE TAVSİYELERİ Gübrelemenin Amacı, Toprakta eksikliği tespit edilen bitki besin maddelerini toprağa ilave etmek suretiyle, mümkün olduğu kadar yüksek bir bitkisel üretim ve kaliteli ürün elde etmektir.

Detaylı

Netar 1992 yılın da kurulmuştur. Biyolojik mücadele, tohum, organik ve inorganik gübre konuların da faaliyetlerine devam etmektedir.

Netar 1992 yılın da kurulmuştur. Biyolojik mücadele, tohum, organik ve inorganik gübre konuların da faaliyetlerine devam etmektedir. Netar 1992 yılın da kurulmuştur. Biyolojik mücadele, tohum, organik ve inorganik gübre konuların da faaliyetlerine devam etmektedir. Netar tohum, Netar Gübre ve Netar Biyoteknoloji adı altında faaliyetlerini

Detaylı

Prof. Dr. Nuray Mücellâ Müftüoğlu ÇOMÜ, Ziraat Fakültesi, Toprak Bölümü Çanakkale. Çay İşletmeleri Genel Müdürlüğü Rize

Prof. Dr. Nuray Mücellâ Müftüoğlu ÇOMÜ, Ziraat Fakültesi, Toprak Bölümü Çanakkale. Çay İşletmeleri Genel Müdürlüğü Rize Prof. Dr. Nuray Mücellâ Müftüoğlu ÇOMÜ, Ziraat Fakültesi, Toprak Bölümü Çanakkale Ekrem Yüce Dr. Turgay Turna Çay İşletmeleri Genel Müdürlüğü Rize Ali Kabaoğlu Safiye Pınar Özer Gökhan Tanyel ÇAYKUR Atatürk

Detaylı

Çiftçi Şartlarında Potasyumlu Gübrelemenin Verim ve Kaliteye Olan Etkisi

Çiftçi Şartlarında Potasyumlu Gübrelemenin Verim ve Kaliteye Olan Etkisi Çiftçi Şartlarında Potasyumlu Gübrelemenin Verim ve Kaliteye Olan Etkisi Âlim Çağlayan 1 Ertan Demoğlu 1 Besinlerin rolü Yeterli bir gübreleme programı sadece bütün besinlerin temel görevleri açık bir

Detaylı

KONUYA GİRİŞ İnsanların toprağı işleyerek ekme ve dikme yoluyla ondan ürün elde etmesi faaliyetine tarım denir. BÖLGELERE GÖRE TOPRAKLARDAN YARARLANMA

KONUYA GİRİŞ İnsanların toprağı işleyerek ekme ve dikme yoluyla ondan ürün elde etmesi faaliyetine tarım denir. BÖLGELERE GÖRE TOPRAKLARDAN YARARLANMA GÜNÜMÜZDE ve GAP KONUYA GİRİŞ İnsanların toprağı işleyerek ekme ve dikme yoluyla ondan ürün elde etmesi faaliyetine tarım denir. BÖLGELERE GÖRE TOPRAKLARDAN YARARLANMA Türkiye nüfusunun yaklaşık %48.4

Detaylı

AYVANIN TOPRAK İSTEKLERİ VE GÜBRELENMESİ. Yrd. Doç. Dr. Mehmet ZENGİN

AYVANIN TOPRAK İSTEKLERİ VE GÜBRELENMESİ. Yrd. Doç. Dr. Mehmet ZENGİN AYVANIN TOPRAK İSTEKLERİ VE GÜBRELENMESİ Yrd. Doç. Dr. Mehmet ZENGİN Ayvanın İklim İstekleri Ayva bir ılıman iklim meyve türüdür. Kışın yapraklarını dökerek dinlenmeye girer. Ilıman deniz ikliminden hoşlanır.

Detaylı

ERİĞİN TOPRAK İSTEKLERİ VE GÜBRELENMESİ. Yrd. Doç. Dr. Mehmet ZENGİN

ERİĞİN TOPRAK İSTEKLERİ VE GÜBRELENMESİ. Yrd. Doç. Dr. Mehmet ZENGİN ERİĞİN TOPRAK İSTEKLERİ VE GÜBRELENMESİ Yrd. Doç. Dr. Mehmet ZENGİN Eriğin İklim İstekleri Soğuk ılıman, ılıman, sıcak ılıman ve hatta kış dinlenme süreleri kısa olanları yarı tropik iklime sahip bölgelerde

Detaylı

KAHRAMANMARAŞ SEMPOZYUMU 1239 KAHRAMANMARAŞ'TA SEBZE TARIMININ MEVCUT DURUMU, PROJEKSİYONLAR VE ÖNERİLER

KAHRAMANMARAŞ SEMPOZYUMU 1239 KAHRAMANMARAŞ'TA SEBZE TARIMININ MEVCUT DURUMU, PROJEKSİYONLAR VE ÖNERİLER KAHRAMANMARAŞ SEMPOZYUMU 1239 KAHRAMANMARAŞ'TA SEBZE TARIMININ MEVCUT DURUMU, PROJEKSİYONLAR VE ÖNERİLER İsmail Güvenç* I. Kahramanmaraş'ta Sebze Tarımı 1Giriş Ülkemiz nüfusu, son sayıma göre 67 milyon

Detaylı

ARAŞTIRMA ENSTİTÜSÜ/İSTASYONLARI MÜDÜRLÜKLERİ DÖNER SERMAYE İŞLETMELERİ 2014 YILI BİRİM FİYAT LİSTESİ. 1 ph 14,00. 2 Elektriksel İletkenlik 14,00

ARAŞTIRMA ENSTİTÜSÜ/İSTASYONLARI MÜDÜRLÜKLERİ DÖNER SERMAYE İŞLETMELERİ 2014 YILI BİRİM FİYAT LİSTESİ. 1 ph 14,00. 2 Elektriksel İletkenlik 14,00 ARAŞTIRMA ENSTİTÜSÜ/İSTASYONLARI MÜDÜRLÜKLERİ DÖNER SERMAYE İŞLETMELERİ 2014 YILI BİRİM FİYAT LİSTESİ Sıra No: SULAMA SUYU ANALİZLERİ: 2014 FİYATI 1 ph 14,00 2 Elektriksel İletkenlik 14,00 3 Sodyum (Na)

Detaylı

GAP Bölgesinde Yetiştirilen Bitkilerin Sulama Proğramları

GAP Bölgesinde Yetiştirilen Bitkilerin Sulama Proğramları GAP Bölgesinde Yetiştirilen Bitkilerin Sulama Proğramları GİRİŞ Sulamanın amacı kültür bitkilerinin ihtiyacı olan suyun, normal yağışlarla karşılanmadığı hallerde insan eliyle toprağa verilmesidir. Tarımsal

Detaylı

ÜNİTE 4 DÜNYAMIZI SARAN ÖRTÜ TOPRAK

ÜNİTE 4 DÜNYAMIZI SARAN ÖRTÜ TOPRAK ÜNİTE 4 DÜNYAMIZI SARAN ÖRTÜ TOPRAK ÜNİTENİN KONULARI Toprağın Oluşumu Fiziksel Parçalanma Kimyasal Ayrışma Biyolojik Ayrışma Toprağın Doğal Yapısı Katı Kısım Sıvı Kısım ve Gaz Kısım Toprağın Katmanları

Detaylı

Dünyada 3,2 milyon tona, ülkemizde ise 40 bin tona ulaşan pestisit tüketimi bunun en önemli göstergesidir. Pestisit kullanılmaksızın üretim yapılması

Dünyada 3,2 milyon tona, ülkemizde ise 40 bin tona ulaşan pestisit tüketimi bunun en önemli göstergesidir. Pestisit kullanılmaksızın üretim yapılması Pestisit; herhangi bir istenmeyen canlının (zararlı organizma), yayılmasını engelleyen, uzaklaştıran ya da ondan koruyan her türlü bileşik ya da bileşikler karışımıdır. Tarımda pestisitler, zararlı organizmaları

Detaylı

1. DOĞAL ÜZERİNDEKİ ETKİLER. PDF created with pdffactory trial version www.pdffactory.com

1. DOĞAL ÜZERİNDEKİ ETKİLER. PDF created with pdffactory trial version www.pdffactory.com SULAMANIN ÇEVRESEL ETKİLERİ SULAMANIN ÇEVRESEL ETKİLERİ Doğal Kaynaklar Üzerindeki Etkiler Biyolojik ve Ekolojik Kaynaklar Üzerindeki Etkiler Sosyoekonomik Etkiler Sağlık Etkileri 1. DOĞAL KAYNAKLAR ÜZERİNDEKİ

Detaylı

ANKARA TİCARET BORSASI AR-GE MÜDÜRLÜĞÜ SEKTÖR ARAŞTIRMALARI RAPOR NO:1 ANKARA NIN ASPİR BİTKİSİ PROFİLİ

ANKARA TİCARET BORSASI AR-GE MÜDÜRLÜĞÜ SEKTÖR ARAŞTIRMALARI RAPOR NO:1 ANKARA NIN ASPİR BİTKİSİ PROFİLİ ANKARA TİCARET BORSASI AR-GE MÜDÜRLÜĞÜ SEKTÖR ARAŞTIRMALARI RAPOR NO:1 ANKARA NIN ASPİR BİTKİSİ PROFİLİ Hazırlayan Handan KAVAKOĞLU (ATB AR-GE, Gıda Yüksek Mühendisi) Yasemin OKUR (ATB AR-GE, Kimya Mühendisi)

Detaylı

Trakya Kalkınma Ajansı. www.trakyaka.org.tr. Edirne İlinde Yem Bitkileri Ekilişi Kaba Yem Üretiminin İhtiyacı Karşılama Oranı

Trakya Kalkınma Ajansı. www.trakyaka.org.tr. Edirne İlinde Yem Bitkileri Ekilişi Kaba Yem Üretiminin İhtiyacı Karşılama Oranı Trakya Kalkınma Ajansı www.trakyaka.org.tr Edirne İlinde Yem Bitkileri Ekilişi Kaba Yem Üretiminin İhtiyacı Karşılama Oranı EDİRNE YATIRIM DESTEK OFİSİ EDİRNE İLİNDE YEM BİTKİLERİ EKİLİŞİ, MERALARIN DURUMU

Detaylı

- Zn 120. Çinkolu Gübre Çözeltisi. Lignosulfanate UYGULAMA ŞEKLİ VE DOZLARI

- Zn 120. Çinkolu Gübre Çözeltisi. Lignosulfanate UYGULAMA ŞEKLİ VE DOZLARI - Zn 120 Çinkolu Gübre Çözeltisi Suda Çözünür Çinko (Zn) : % 10 1 Lt/5 Lt Lignosulfanate Erken dönem uygulamaları ile meyve büyüklüğünde ve verimde artış sağlar. Nişasta sentezi, artar, azot metabolizması

Detaylı

BROKKOLİ (Brassica oleracea var. italica)

BROKKOLİ (Brassica oleracea var. italica) BROKKOLİ (Brassica oleracea var. italica) SİSTEMATİKTEKİ YERİ Takım: Brassicales Familya: Brassicaceae Cins: Brassica Tür: B. oleracea var. italica SAĞLIK VE BESLENME YÖNÜNDEN Brokkoli, A ve C vitamini,

Detaylı

Prof.Dr.İlkay DELLAL

Prof.Dr.İlkay DELLAL TUSAF 2013 Buğday, Un, İklim Değişikliği ve Yeni Trendler Kongresi İKLİM DEĞİŞİKLİĞİ ve ENERJİ KISKACINDA TARIM ve GIDA SEKTÖRÜ Prof.Dr.İlkay DELLAL 9 Mart 2013, Antalya GÜNDEM 9 Mart 2013 1. GÜNEŞ (%40)

Detaylı

ÇÖLLEŞME VE EROZYONLA MÜCADELE KOMİSYONU

ÇÖLLEŞME VE EROZYONLA MÜCADELE KOMİSYONU ÇÖLLEŞME VE EROZYONLA MÜCADELE KOMİSYONU KARAR 1. Çölleşme ve erozyonla etkin mücadele edilmeli, etkilenen alanların ıslahı ve sürdürülebilir yönetimi sağlanmalıdır. a) Çölleşme ve erozyon kontrolü çalışmaları

Detaylı

Sulama Ot Mücadelesi ve Çapalama Gübreleme ve Toprak Islahı Seyreltme Gölgeleme veya Siperleme Budama Yerinde Kök Kesimi

Sulama Ot Mücadelesi ve Çapalama Gübreleme ve Toprak Islahı Seyreltme Gölgeleme veya Siperleme Budama Yerinde Kök Kesimi FİDAN ÜRETİMİNDE BAKIM ÇALIŞMALARI Sulama Ot Mücadelesi ve Çapalama Gübreleme ve Toprak Islahı Seyreltme Gölgeleme veya Siperleme Budama Yerinde Kök Kesimi SULAMA Sulamada kullanılan suyun miktarı; toprağın

Detaylı

ORGANİK GÜBRELER VE ÖNEMİ

ORGANİK GÜBRELER VE ÖNEMİ T.C. SAMSUN VALİLİĞİ İl Tarım Müdürlüğü ORGANİK GÜBRELER VE ÖNEMİ Mehmet Ali YETGİN Ziraat Mühendisi Samsun / Nisan 2010 Dizgi/Baskı *********** Ofset Samsun İl Tarım Müdürlüğü Çiftçi Eğitimi ve Yayım

Detaylı

Flue Cured Tütün Çeşidinde Farklı Potasyum Formlarının Kaliteye Etkisi

Flue Cured Tütün Çeşidinde Farklı Potasyum Formlarının Kaliteye Etkisi Flue Cured Tütün Çeşidinde Farklı Potasyum Formlarının Kaliteye Etkisi Mahmut Tepecik 1 M.Eşref İrget 2 ÖZET Düzce ili merkeze bağlı Otluoğlu köyünde çiftçi koşullarında yürütülen bu denemede K un farklı

Detaylı

TARIMDAKİ GELİŞMELER

TARIMDAKİ GELİŞMELER TARIMDAKİ GELİŞMELER Tarımdaki Gelişmeler İlkçağ dan itibaren tarımdaki gelişmeler Avrupa da yaşanmaya başlamıştır. Romalıların Ortaçağ da uyguladığı ikili ekim sistemi. Üçlü ekim sistemi nin ortaya çıkışı

Detaylı

1.2.3- İl Kuruluşuna Göre Yeri...: 1.2.3.1- İli...: 1.2.3.2- İlçesi...: 1.2.3.3- Beldesi...: 1.2.3.4- Köyü/Mahallesi...: 1.2.3.5- Özel Mevkii...

1.2.3- İl Kuruluşuna Göre Yeri...: 1.2.3.1- İli...: 1.2.3.2- İlçesi...: 1.2.3.3- Beldesi...: 1.2.3.4- Köyü/Mahallesi...: 1.2.3.5- Özel Mevkii... EK NO: 21 ÖZEL ORMAN FİDANLIĞI PROJESİ DİSPOZİSYONU 1- FİDANLIĞIN GENEL TANIMI 1.1.1- Adı Soyadı : 1.1.2- Adresi : 1.1.3- Proje Numarası : 1.2- Kuruluş Yeri...: 1.2.1- Coğrafi Yer 1.2.1.1-1/25000 ölçekli

Detaylı

AÇIK TARLADA PATLICAN YETİŞTİRİCİLİĞİ

AÇIK TARLADA PATLICAN YETİŞTİRİCİLİĞİ AÇIK TARLADA PATLICAN YETİŞTİRİCİLİĞİ GİRİŞ: Patlıcan her türlü yemeği kolayca pişirilen, garnitür ve salata olarak değerlendirilen bir sebzedir. Bunun dışında reçeli ve turşusu da yapılabilir. 100 gr

Detaylı

LAND DEGRADATİON. Hanifi AVCI AGM Genel Müdür Yardımcısı

LAND DEGRADATİON. Hanifi AVCI AGM Genel Müdür Yardımcısı ARAZİ BOZULUMU LAND DEGRADATİON Hanifi AVCI AGM Genel Müdür Yardımcısı LAND DEGRADATİON ( ARAZİ BOZULUMU) SOİL DEGRADATİON (TOPRAK BOZULUMU) DESERTİFİCATİON (ÇÖLLEŞME) Arazi Bozulumu Nedir - Su ve rüzgar

Detaylı

KURAK BIR BÖLGEDE BĠR KISIM TOPRAK ÖZELLIKLERININ MEKANSAL DEĞIġKENLIĞI

KURAK BIR BÖLGEDE BĠR KISIM TOPRAK ÖZELLIKLERININ MEKANSAL DEĞIġKENLIĞI KURAK BIR BÖLGEDE BĠR KISIM TOPRAK ÖZELLIKLERININ MEKANSAL DEĞIġKENLIĞI Prof. Dr. HĠKMET GÜNAL Dr. Nurullah ACĠR Ziraat Mühendisi Emre MATUR Ziraat Mühendisi Ahmetcan KILINÇ TOPRAK ÖZELLIKLERININ DEĞIŞKENLIĞI

Detaylı

Konya Ovasında Su Yönetim ve Ağaçlandırma Stratejisi

Konya Ovasında Su Yönetim ve Ağaçlandırma Stratejisi Konya Ovasında Su Yönetim ve Ağaçlandırma Stratejisi Prof. Dr. Mehmet BABAOĞLU Abdurrahman AYAN Mevlüt VANOĞLU KOP İdaresi Başkanlığı NEVŞEHİR - 2011 KONYA KAPALI HAVZASI Aksaray Konya Niğde Karaman KOP

Detaylı

Tarım Ekonomisi ve İşletmeciliği

Tarım Ekonomisi ve İşletmeciliği Tarım Ekonomisi ve İşletmeciliği Doç.Dr.Tufan BAL I.Bölüm Tarım Ekonomisi ve Politikası Not: Bu sunuların hazırlanmasında büyük oranda Prof.Dr.İ.Hakkı İnan ın Tarım Ekonomisi ve İşletmeciliği Kitabından

Detaylı

ANKARA TİCARET BORSASI AR-GE MÜDÜRLÜĞÜ SEKTÖR ARAŞTIRMALARI RAPOR NO:2 ANKARA NIN AYÇİÇEĞİ (ÇEREZLİK-YAĞLIK) PROFİLİ

ANKARA TİCARET BORSASI AR-GE MÜDÜRLÜĞÜ SEKTÖR ARAŞTIRMALARI RAPOR NO:2 ANKARA NIN AYÇİÇEĞİ (ÇEREZLİK-YAĞLIK) PROFİLİ ANKARA TİCARET BORSASI AR-GE MÜDÜRLÜĞÜ SEKTÖR ARAŞTIRMALARI RAPOR NO:2 ANKARA NIN AYÇİÇEĞİ (ÇEREZLİK-YAĞLIK) PROFİLİ Hazırlayan Handan KAVAKOĞLU (ATB AR-GE, Gıda Yüksek Mühendisi) Yasemin OKUR (ATB AR-GE,

Detaylı

2023 VİZYONU ÇERÇEVESİNDE TARIM POLİTİKALARININ GELECEĞİ

2023 VİZYONU ÇERÇEVESİNDE TARIM POLİTİKALARININ GELECEĞİ 2023 VİZYONU ÇERÇEVESİNDE TARIM POLİTİKALARININ GELECEĞİ SUNUM İÇERİĞİ Türkiye de Tarım Tarımsal girdi politikaları Tarımsal kredi politikaları Tarımsal sulama politikaları Tarımda 2023 Vizyonu 2 TÜRKİYE

Detaylı

BROKOLĠ YETĠġTĠRĠCĠLĠĞĠ Gübreleme Organik madde oranı toprak analizi sonucunda 0-2 arasında ise ekim öncesinde dekara 1,5 lt gelecek şekilde Hum Elit

BROKOLĠ YETĠġTĠRĠCĠLĠĞĠ Gübreleme Organik madde oranı toprak analizi sonucunda 0-2 arasında ise ekim öncesinde dekara 1,5 lt gelecek şekilde Hum Elit BROKOLĠ YETĠġTĠRĠCĠLĠĞĠ Gübreleme Organik madde oranı toprak analizi sonucunda 0-2 arasında ise ekim öncesinde dekara 1,5 lt gelecek şekilde Hum Elit -18, 2-4 arasında ise 40 lt su ile Hum Elit 15 uygulaması

Detaylı

www.terbo.com.tr TERLEYEN BORU TOPRAK ALTI SULAMA BORUSU

www.terbo.com.tr TERLEYEN BORU TOPRAK ALTI SULAMA BORUSU www.terbo.com.tr TERLEYEN BORU TOPRAK ALTI SULAMA BORUSU Tasarrufun önemi Su kaynakları bakımından çok zengin olmayan Türkiye de de suyun bütün sektörlerde tasarruflu kullanımını özendirici yeni tedbirler

Detaylı

4. Ünite ÜRETTİKLERİMİZ

4. Ünite ÜRETTİKLERİMİZ 4. Ünite ÜRETTİKLERİMİZ Ekonomi: İnsanların geçimlerini sürdürmek için yaptıkları her türlü üretim, dağıtım, pazarlama ve tüketim faaliyetlerinin ilke ve yöntemlerini inceleyen bilim dalına ekonomi denir.

Detaylı

ORGANOMİNERAL GÜBRELERİ. Şubat 2014

ORGANOMİNERAL GÜBRELERİ. Şubat 2014 ORGANOMİNERAL GÜBRELERİ Şubat 2014 1 Hexaferm organomineral gübreleri nedir? Hexaferm organomineral gübreleri, organomineral gübre olarak anılan yeni cins bir gübredir. Organomineral gübrelerin özelliği;

Detaylı

Sait GEZGİN, Nesim DURSUN, Fatma GÖKMEN YILMAZ

Sait GEZGİN, Nesim DURSUN, Fatma GÖKMEN YILMAZ FARKLI ŞEKİL VE DOZLARDA UYGULANAN TKİ HÜMAS IN EKMEKLİK BUĞDAYIN BAYRAK YAPRAK BESİN ELEMENTİ KONSANTRASYONU, VERİM VE TANE PROTEİN KAPSAMINA ETKİLERİ Sait GEZGİN, Nesim DURSUN, Fatma GÖKMEN YILMAZ Bu

Detaylı

TOPRAK KİRLİLİĞİ VE KONTROLÜ DERSİ. Selçuk Üniversitesi, Mühendislik-Mimarlık Fakültesi Çevre Mühendisliği Bölümü

TOPRAK KİRLİLİĞİ VE KONTROLÜ DERSİ. Selçuk Üniversitesi, Mühendislik-Mimarlık Fakültesi Çevre Mühendisliği Bölümü TOPRAK KİRLİLİĞİ VE KONTROLÜ DERSİ Selçuk Üniversitesi, Mühendislik-Mimarlık Fakültesi Çevre Mühendisliği Bölümü 1 TOPRAK PROFİLİ Genel olarak herhangi bir toprağın profili demek o toprağın yüzeyden itibaren

Detaylı

Çamuru. Türkiye de KAYSERİ ATIKSU ARITMA TESİSİ ARITMA ÇAMURU UYGULAMALARI. ve çevreye uyumlu bir şekilde. lmış. olup çalışmalar devam etmektedir.

Çamuru. Türkiye de KAYSERİ ATIKSU ARITMA TESİSİ ARITMA ÇAMURU UYGULAMALARI. ve çevreye uyumlu bir şekilde. lmış. olup çalışmalar devam etmektedir. TÜRKİYE DE ÇAMUR YÖNETY NETİMİ ve KAYSERİ ATIKSU ARITMA TESİSİ ARITMA ÇAMURU UYGULAMALARI Dr. Özgür ÖZDEMİR KASKİ Genel MüdürlM rlüğü Atıksu Dairesi Başkan kanı, Mart 2011 Türkiye de Atıksu nun işlenmesi

Detaylı

Şehrin renklerinde biz varız!

Şehrin renklerinde biz varız! Şehrin renklerinde biz varız! www.gubretasbahcem.com.tr GÜBRETAŞ HAKKINDA Bu toprağın renklerinde biz varız! Tarımsal üretimde verimliliği artırmak hedefiyle 64 yıldır bu topraklara değer katan GÜBRETAŞ,

Detaylı

Nutrient Contents of Runner Plants of Some Strawberry Cultivars Grown Under Open Field and Protected Cultivation Conditions

Nutrient Contents of Runner Plants of Some Strawberry Cultivars Grown Under Open Field and Protected Cultivation Conditions YYÜ TAR BİL DERG (YYU J AGR SCI) 2012, 22 (1):1-6 Geliş Tarihi (Received): 09.03.2011 Kabul Tarihi (Accepted): 10.10.2011 Araştırma Makalesi/Research Article (Original Paper) Örtü Altı ve Açık Arazi Koşullarında

Detaylı

2014 YILINDA UYGULANACAK ÜCRET TARİFELERİ İÇİNDEKİLER

2014 YILINDA UYGULANACAK ÜCRET TARİFELERİ İÇİNDEKİLER NDA UYGULANACAK ÜCRET TARİFELERİ İÇİNDEKİLER SIRA NO TARİFENİN NEV'İ KARAR NO KARAR TARİHİ SAYFA NO 1 ANADOLU YAKASI PARK VE BAHÇELER MÜDÜRLÜĞÜ 1 Ağaç Budama Bedeli 1.1 Ağaç Budama Ücreti 2 Ağaç Kesim

Detaylı

TÜRKİYE DE VE DÜNYADA GÜBRE SANAYİİNİN DURUMU

TÜRKİYE DE VE DÜNYADA GÜBRE SANAYİİNİN DURUMU TÜRKİYE DE VE DÜNYADA GÜBRE SANAYİİNİN DURUMU Ülkemizde gübre, ilaç gibi girdilerin kullanımında yetersizlikler bulunmakla birlikte, bazı bölgelerimizde bu tür girdilerin bilinçsizce kullanıldığı ve bu

Detaylı

NİĞDE İLİNDE BUĞDAY ÇEŞİTLERİNİN YAYGINLIĞININ BELİRLENMESİ

NİĞDE İLİNDE BUĞDAY ÇEŞİTLERİNİN YAYGINLIĞININ BELİRLENMESİ NİĞDE İLİNDE BUĞDAY ÇEŞİTLERİNİN YAYGINLIĞININ BELİRLENMESİ Fatih ÖZDEMİR 1 Murat KÜÇÜKÇONGAR 2 Mustafa KAN 3 ÖZET Bu çalışmada Niğde ilinde 2010, 2011 ve 2012 yıllarında basit tesadüfi örnekleme yöntemi

Detaylı

SERA TASARIMI ve İKLİMLENDİRME. Cengiz TÜRKAY Ziraat Yüksek Mühendisi. Alata Bahçe Kültürleri Araştırma İstasyonu Erdemli-Mersin 12 Ekim 2012

SERA TASARIMI ve İKLİMLENDİRME. Cengiz TÜRKAY Ziraat Yüksek Mühendisi. Alata Bahçe Kültürleri Araştırma İstasyonu Erdemli-Mersin 12 Ekim 2012 SERA TASARIMI ve İKLİMLENDİRME Cengiz TÜRKAY Ziraat Yüksek Mühendisi Alata Bahçe Kültürleri Araştırma İstasyonu Erdemli-Mersin 12 Ekim 2012 Sera nedir? Bitki büyüme ve gelişmesi için gerekli iklim etmenlerinin

Detaylı

Hümik Asit Uygulamalarının Alınabilir Potasyum Üzerine Etkisi

Hümik Asit Uygulamalarının Alınabilir Potasyum Üzerine Etkisi Hümik Asit Uygulamalarının Alınabilir Potasyum Üzerine Etkisi Halil Can Alak 1 Nuray Mücellâ Müftüoğlu 1* 1 ÇOMÜ Ziraat Fakültesi, Toprak Bilimi ve Bitki Besleme Bölümü, 17020/Çanakkale. * Sorumlu yazar:

Detaylı

DÜNYADA ve TÜRKİYE DE YEMEKLİK TANE BAKLAGİLLER TARIMI

DÜNYADA ve TÜRKİYE DE YEMEKLİK TANE BAKLAGİLLER TARIMI DÜNYADA ve TÜRKİYE DE YEMEKLİK TANE BAKLAGİLLER TARIMI Prof. Dr. Cemalettin Yaşar ÇİFTÇİ Ankara Üniversitesi Ziraat Fakültesi Tarla Bitkileri Bölümü Ankara 2004 1 TMMOB ZİRAAT MÜHENDİSLERİ ODASI TEKNİK

Detaylı

1. Nüfus değişimi ve göç

1. Nüfus değişimi ve göç Sulamanın Çevresel Etkileri Doğal Kaynaklar Üzerindeki Etkiler Biyolojik ve Ekolojik Kaynaklar Üzerindeki Etkiler Sağlık Etkileri 1.Nüfus değişimi ve göç 2.Gelir düzeyi ve işgücü 3.Yeniden yerleşim 4.Kültürel

Detaylı

Tarım Konferansı 25 Nisan 2011 Hassa_HATAY

Tarım Konferansı 25 Nisan 2011 Hassa_HATAY Bağ Sulaması Tarım Konferansı 25 Nisan 2011 Hassa_HATAY Prof. Dr. Sermet ÖNDER Mustafa Kemal Üniversitesi Ziraat Fakültesi Tarımsal Yapılar ve Sulama Bölümü (Biyosistem Mühendisliği Bölümü) sermetonder01@gmail.com

Detaylı

Modern (Bodur) ve Geleneksel Meyve Yetiştiriciliği. 04 Şubat 2014 İzmir

Modern (Bodur) ve Geleneksel Meyve Yetiştiriciliği. 04 Şubat 2014 İzmir Modern (Bodur) ve Geleneksel Meyve Yetiştiriciliği 04 Şubat 2014 İzmir Ajanda Geleneksel Meyve Yetiştiriciliği (GMY) Modern Meyve Yetiştiriciliği (MMY) GMY ve MMY Farkları GMY Nasıl MMY Çevrilir 2 Geleneksel

Detaylı

KEMAL BAY OTEL'İN MUZ BAHÇESİNDE EM ( Efektif mikroorganizmalar ) UYGULAMALARI. Elde Edilen Sonuçlar Ve Gözlemler ( 03.09.2004 --04.02.

KEMAL BAY OTEL'İN MUZ BAHÇESİNDE EM ( Efektif mikroorganizmalar ) UYGULAMALARI. Elde Edilen Sonuçlar Ve Gözlemler ( 03.09.2004 --04.02. KEMAL BAY OTEL'İN MUZ BAHÇESİNDE EM ( Efektif mikroorganizmalar ) UYGULAMALARI Elde Edilen Sonuçlar Ve Gözlemler ( 03.09.2004 --04.02.2005 ) Bu Bölgede Naturem'in Akdeniz Bölge Bayii Albi Tarım Ve Hayvancılık

Detaylı

Ziraat Mühendisi. Toprak Bilimi ve Bitki Besleme - 2012. Toprak Bilimi ve Bitki Besleme - 2004. Tarım Ekonomisi - 1999

Ziraat Mühendisi. Toprak Bilimi ve Bitki Besleme - 2012. Toprak Bilimi ve Bitki Besleme - 2004. Tarım Ekonomisi - 1999 KİŞİSEL BİLGİLER Adı Soyadı Erdinç Uysal Unvan Ziraat Mühendisi Telefon 226 8142520 (1267) E-mail euysal@yalovabahce.gov.tr Doğum Tarihi - Yeri 22.05.1974 - Merzifon Doktora Üniversite Adı Akademik Birim/

Detaylı

SULAMA VE ÇEVRE. Küresel Su Bütçesi. PDF created with pdffactory trial version www.pdffactory.com. Yrd. Doç. Dr. Hakan BÜYÜKCANGAZ

SULAMA VE ÇEVRE. Küresel Su Bütçesi. PDF created with pdffactory trial version www.pdffactory.com. Yrd. Doç. Dr. Hakan BÜYÜKCANGAZ Sulama? Çevre? SULAMA VE ÇEVRE Yrd. Doç. Dr. Hakan BÜYÜKCANGAZ SULAMA: Bitkinin gereksinimi olan ancak doğal yağışlarla karşılanamayan suyun toprağa yapay yollarla verilmesidir ÇEVRE: En kısa tanımıyla

Detaylı

A R A Z İ V A R L I Ğ I ALAN(Ha) PAYI(%) Tarım Arazisi (Kullanılmayan hali Araziler Dahil) (*) 254.960 44,7. Çayır Mera Alanı (*) 65.

A R A Z İ V A R L I Ğ I ALAN(Ha) PAYI(%) Tarım Arazisi (Kullanılmayan hali Araziler Dahil) (*) 254.960 44,7. Çayır Mera Alanı (*) 65. TARIMSAL YAPI 1. İlin Tarımsal Yapısı İlimiz ekonomisinde Tarım ilk sırada yer almakta olup 28.651 çiftçi ailesinden 141.077 kişi bu sektörden geçimini sağlamaktadır. 2013 yılı Bitkisel ve Hayvansal in

Detaylı

Akdem Tarım. Akdem Tarım. Bitki Besleme Ürünleri. www.akdemtarim.com.tr. Zahireciler Sitesi 3. Cad.

Akdem Tarım. Akdem Tarım. Bitki Besleme Ürünleri. www.akdemtarim.com.tr. Zahireciler Sitesi 3. Cad. Akdem Tarım Zahireciler Sitesi 3. Cad. No : 1 2 17 2 0 0 B i g a Çanakkale - TÜRK YE Tel : +90 286 316 71 62 Fax : +90 286 316 87 73 info@akdemtarim.com.tr www.akdemtarim.com.tr Akdem Tarım Bitki Besleme

Detaylı

2. Yapraklardan Besin Maddesi Alımı

2. Yapraklardan Besin Maddesi Alımı Dünya nüfusunun gün geçtikçe artması gıda ihtiyacının hızlı artmasına sebep olmaktadır.tarım alanlarının sınırlı olduğu dikkate alınırsa artan gıda maddesi ihtiyacının birim alandan daha çok ürün elde

Detaylı

Bu dersimizde kullandığımız ticari gübreleri ve gübrelemenin kurallarını vermeye çalışacağız.

Bu dersimizde kullandığımız ticari gübreleri ve gübrelemenin kurallarını vermeye çalışacağız. Toprak canlıları besleyen temel bir kaynaktır. Ülkemizde nüfusun büyük bir kısmı tarımla uğraşmakta olup, geçimini üretmiş olduğu tarımsal ürünlerden karşılamaktadır. Toprak zaman içerisinde erozyon gibi

Detaylı

2016 YILINDA UYGULANACAK ÜCRET TARİFELERİ İÇİNDEKİLER

2016 YILINDA UYGULANACAK ÜCRET TARİFELERİ İÇİNDEKİLER NDA UYGULANACAK ÜCRET TARİFELERİ İÇİNDEKİLER SIRA NO TARİFENİN NEV'İ KARAR NO KARAR TARİHİ SAYFA NO 1 ANADOLU YAKASI PARK VE BAHÇELER MÜDÜRLÜĞÜ UYGULANACAK İ 1 Ağaç Budama Bedeli 1.1 Ağaç Budama Ücreti

Detaylı

Acurun anavatanı hakkında kesin bir bilgi bulunmamaktadır. Ancak Anadolu, İran, Afganistan ve Güney Batı Asya anavatanı olarak kabul edilmektedir.

Acurun anavatanı hakkında kesin bir bilgi bulunmamaktadır. Ancak Anadolu, İran, Afganistan ve Güney Batı Asya anavatanı olarak kabul edilmektedir. ACUR YETĠġTĠRĠCĠLĠĞĠ 1.Black Strong Ürünlerinin Acur YetiĢtiriciliğinde Kullanımı Acur organik maddece zengin topraklarda çok iyi yetişir. Organik madde oranı toprak analizi sonucunda 0-2 arasında ise

Detaylı

T.C. Samsun Valiliği İl Tarım Müdürlüğü. Silajlık Mısır Tarımı ve Silaj Yapımı

T.C. Samsun Valiliği İl Tarım Müdürlüğü. Silajlık Mısır Tarımı ve Silaj Yapımı T.C. Samsun Valiliği İl Tarım Müdürlüğü Silajlık Mısır Tarımı ve Silaj Yapımı Ali GÖZÜGÜL Ziraat Mühendisi İlhan ÖZTÜRK Tarım Teknikeri Samsun / 2008 Kapak Tasarımı Dr. Ali KORKMAZ Dizgi/Baskı Refik YILMAZ

Detaylı

Organik Meyve Yetiştiriciliğinin Temel Esasları

Organik Meyve Yetiştiriciliğinin Temel Esasları Yayın No: 42 Yayın Tarihi: 15.11.2011 Organik Meyve Yetiştiriciliğinin Temel Esasları Adem ATASAY Organik Tarım, doğadaki dengeyi koruyan, toprak verimliliğinde devamlılığı sağlayan, hastalık ve zararlıları

Detaylı

8ÇEVRE TANZİMİ ve AĞAÇLANDIRMA ÇALIŞMALARI

8ÇEVRE TANZİMİ ve AĞAÇLANDIRMA ÇALIŞMALARI 8ÇEVRE TANZİMİ ve AĞAÇLANDIRMA ÇALIŞMALARI 8.1. Ağaçlandırma: Bölgemiz imar planı içerisinde yeşil alan olarak ayrılan yerlerin çevre tanzimi ve ağaçlandırma çalışmaları kapsamında; 2009 yılı içerisinde

Detaylı

KIRAÇ ARAZİLERE UYGUN ALTERNATİF BİR TAHIL TRİTİKALE YETİŞTİRİCİLİĞİ

KIRAÇ ARAZİLERE UYGUN ALTERNATİF BİR TAHIL TRİTİKALE YETİŞTİRİCİLİĞİ KIRAÇ ARAZİLERE UYGUN ALTERNATİF BİR TAHIL TRİTİKALE YETİŞTİRİCİLİĞİ 1. Tritikalenin Önemi : Dr. Sami SÜZER Yetiştirme Tekniği Bölüm Başkanı Trakya Tarımsal Araştırma Enstitüsü suzersami@yahoo.com Tritikale

Detaylı

ANTALYA YÖRESİNDE TOPRAKSIZ KÜLTÜR SİSTEMİYLE YETİŞTİRİLEN DOMATES BİTKİLERİNİN BESLENME DURUMUNUN VE SULAMA SUYU KALİTE KRİTERLERİNİN BELİRLENMESİ *

ANTALYA YÖRESİNDE TOPRAKSIZ KÜLTÜR SİSTEMİYLE YETİŞTİRİLEN DOMATES BİTKİLERİNİN BESLENME DURUMUNUN VE SULAMA SUYU KALİTE KRİTERLERİNİN BELİRLENMESİ * AKDENİZ ÜNİVERSİTESİ ZİRAAT FAKÜLTESİ DERGİSİ, 009, (), 9 00 ANTALYA YÖRESİNDE TOPRAKSIZ KÜLTÜR SİSTEMİYLE YETİŞTİRİLEN DOMATES BİTKİLERİNİN BESLENME DURUMUNUN VE SULAMA SUYU KALİTE KRİTERLERİNİN BELİRLENMESİ

Detaylı

Prof. Dr. Sait GEZGİN, Uzman Nesim DURSUN. Selçuk Üniversitesi Ziraat Fakültesi Toprak Bilimi ve Bitki Besleme Böl., Konya. *sgezgin@selcuk.edu.

Prof. Dr. Sait GEZGİN, Uzman Nesim DURSUN. Selçuk Üniversitesi Ziraat Fakültesi Toprak Bilimi ve Bitki Besleme Böl., Konya. *sgezgin@selcuk.edu. Toprağa Farklı Şekil ve Miktarlarda Uygulanan TKİ-Hümas ın Toprak Reaksiyonu ve luluğuna Etkisi, Bu Etkisinin Diğer Bazı Humik asit Kaynakları ile Karşılaştırılması Prof. Dr. Sait GEZGİN, Uzman Nesim DURSUN

Detaylı

BAHÇE BİTKİLERİ BÖLÜMÜ GÜZ YARIYILI BÜTÜNLEME SINAVI PROGRAMI 12.01.2016 Salı

BAHÇE BİTKİLERİ BÖLÜMÜ GÜZ YARIYILI BÜTÜNLEME SINAVI PROGRAMI 12.01.2016 Salı Serin İklim Sebzeleri BAHÇE BİTKİLERİ BÖLÜMÜ GÜZ YARIYILI BÜTÜNLEME SINAVI PROGRAMI Botanik Matematik Fizik Kimya Bahçe Bit. Fizyolojisi Proje Haz. Tek. Türkiye Meyveciliği Genel Meyvecilik Genel Bağcılık

Detaylı

TÜRKİYE ODALAR VE BORSALAR BİRLİĞİ

TÜRKİYE ODALAR VE BORSALAR BİRLİĞİ BİTKİSEL ÜRETİM BİLGİ NOTU 2013 YILI Türkiye İstatistik Kurumu 27/12/2013 tarihinde 2013 yılı Bitkisel Üretim İstatistikleri haber bültenini yayımladı. 2013 yılında bitkisel üretim bir önceki yıla göre

Detaylı

TARIMSAL DESTEKLER DEVLET DESTEKLERİ BİLGİLENDİRME TOPLANTISI

TARIMSAL DESTEKLER DEVLET DESTEKLERİ BİLGİLENDİRME TOPLANTISI TARIMSAL DESTEKLER DEVLET DESTEKLERİ BİLGİLENDİRME TOPLANTISI Ankara -21 Ekim 2015 TARIMSAL DESTEKLER Sunum Planı 1- Türkiye Tarımı Genel Bilgiler 2- Tarımsal Destekleme Mevzuatı 3- Destekleme Kalemleri

Detaylı

FINDIK YETİŞTİRME TEKNİĞİ

FINDIK YETİŞTİRME TEKNİĞİ FINDIK YETİŞTİRME TEKNİĞİ Fındık YetiştirmeTekniği 1 - Toprak Hazırlığı ve Çeşit Seçimi - Dikim ve Terbiye Sistemleri - Budama - Gübreleme ve Bakım TOPRAK HAZIRLIĞI VE ÇEŞİT SEÇİMİ Toprak Hazırlığı ve

Detaylı

Arazi verimliliği artırılacak, Proje alanında yaşayan yöre halkının geçim şartları iyileştirilecek, Hane halkının geliri artırılacak, Tarımsal

Arazi verimliliği artırılacak, Proje alanında yaşayan yöre halkının geçim şartları iyileştirilecek, Hane halkının geliri artırılacak, Tarımsal Arazi verimliliği artırılacak, Proje alanında yaşayan yöre halkının geçim şartları iyileştirilecek, Hane halkının geliri artırılacak, Tarımsal kaynaklı kirlilik azaltılacak, Marjinal alanlar üzerindeki

Detaylı

Archived at http://orgprints.org/21162

Archived at http://orgprints.org/21162 MARMARA BÖLGESİNDE BAZI BİTKİ BESLEME UYGULAMALARININ ORGANİK MEYVE YETİŞTİRİCİLİĞİNDE KULLANIMI (ÇİLEK) Dr. Burhan ERENOĞLU 1 burhanerenoglu@hotmail.com, Dr. Erol YALÇINKAYA 1 erolyalcinkaya@gmail.com,

Detaylı

Iğdır Aralık Rüzgâr Erozyonu Önleme Projesi

Iğdır Aralık Rüzgâr Erozyonu Önleme Projesi Iğdır Aralık Rüzgâr Erozyonu Önleme Projesi Proje Alanının Genel Özellikleri: Iğdır ili Türkiye nin en kurak ili olup yıllık yağış miktarı 250 mm civarındadır (Meteoroloji kayıtları). Yağan yağış ya da

Detaylı

Patatesin Dünyadaki Açlığın ve Yoksulluğun Azaltılmasındaki Yeri ve Önemi

Patatesin Dünyadaki Açlığın ve Yoksulluğun Azaltılmasındaki Yeri ve Önemi Patatesin Dünyadaki Açlığın ve Yoksulluğun Azaltılmasındaki Yeri ve Önemi Prof. Dr. Necmi İŞLER M.K.Ü. Ziraat Fakültesi Tarla Bitkileri Bölümü Antakya/HATAY Güney Amerika kökenli bir bitki olan patates

Detaylı

Topraksız Tarımı İngiltere Buldu, Hollanda Geliştirdi

Topraksız Tarımı İngiltere Buldu, Hollanda Geliştirdi Topraksız Tarım Topraksız Tarımı İngiltere Buldu, Hollanda Geliştirdi İlk kez 1930 yılında İngiltere'de Kaliforniya Üniversitesi'nden Profesör Doktor William Gericke tarafından temelleri atılan bu yöntem,

Detaylı

SERA TARIMI VE ÖNEMİ

SERA TARIMI VE ÖNEMİ 2015 SERA TARIMI VE ÖNEMİ Sera Tarımı ve Önemi 1 ÖNEMİ: Ülkemizde kırsal kesimde nüfusun tutulmasının en önemli sorunlarından biri toprak sermaye büyüklüğüdür. Nüfusun hızlı artması sonucu, gittikçe pazarlanan

Detaylı

TARIMSAL ORMANCILIK (AGROFORESTRY) Prof. Dr. İbrahim TURNA

TARIMSAL ORMANCILIK (AGROFORESTRY) Prof. Dr. İbrahim TURNA TARIMSAL ORMANCILIK (AGROFORESTRY) Prof. Dr. İbrahim TURNA 6.3.2.4. Akdeniz Bölgesinde Tarımsal Ormancılık Uygulamaları ve Potansiyeli Bölgenin Genel Özellikleri: Akdeniz kıyıları boyunca uzanan Toros

Detaylı

All from a Single Source. All from a Single Source. Products of Rotem Amfert Negev

All from a Single Source. All from a Single Source. Products of Rotem Amfert Negev Potash House P.O. Box 75 Beer-Sheva, 84100 Israel Tel: +972-8-6465731 Fax: +972-8-6465811 novapeak@iclfertilizers.com www.iclfertilizers.com All from a Single Source Products of Rotem Amfert Negev All

Detaylı

Su ayak izi ve turizm sektöründe uygulaması. Prof.Dr.Bülent Topkaya Akdeniz Üniversitesi Çevre Mühendisliği Bölümü

Su ayak izi ve turizm sektöründe uygulaması. Prof.Dr.Bülent Topkaya Akdeniz Üniversitesi Çevre Mühendisliği Bölümü Su ayak izi ve turizm sektöründe uygulaması Prof.Dr.Bülent Topkaya Akdeniz Üniversitesi Çevre Mühendisliği Bölümü Kapsam Ayak izi kavramı Türkiye de su yönetimi Sanal su Su ayak izi ve turizm Karbon ayak

Detaylı

MACUN MAHALLESİ ERCİYES İŞYERLERİ SİTESİ 197.CADDE NO: 23 MACUNKÖY YENİMAHALLE-ANKARA TLF: FAX: Web: efsus.com.

MACUN MAHALLESİ ERCİYES İŞYERLERİ SİTESİ 197.CADDE NO: 23 MACUNKÖY YENİMAHALLE-ANKARA TLF: FAX: Web: efsus.com. MACUN MAHALLESİ ERCİYES İŞYERLERİ SİTESİ 197.CADDE NO: 23 MACUNKÖY YENİMAHALLE-ANKARA TLF:0312-387 33 33 FAX:0312-387 34 33 Web: efsus.com.tr e-mail:info@efsus.com.tr ÜRÜNLERİMİZ ORGANİK VE ORGANOMİNERAL

Detaylı

İkinci Ürün Mısırda Farklı Potasyum Doz ve Su Stresi Koşullarının Kaldırılan N, P, K Miktarlarına Etkileri

İkinci Ürün Mısırda Farklı Potasyum Doz ve Su Stresi Koşullarının Kaldırılan N, P, K Miktarlarına Etkileri İkinci Ürün Mısırda Farklı Potasyum Doz ve Su Stresi Koşullarının Kaldırılan N, P, K Miktarlarına Etkileri Özlem Gürbüz Kılıç 1 Nevin Eryüce 2 ÖZET Çalışma, farklı su stresi koşullarında potasyumun farklı

Detaylı

Ekosistem Ekolojisi Yapısı

Ekosistem Ekolojisi Yapısı Ekosistem Ekolojisi, Ekosistemin Yapısı Ekosistem Ekolojisi Yapısı A. Ekoloji Bilimi ve Önemi Ekoloji canlıların birbirleriyle ve çevreleriyle olan etkileşimlerini inceleyen bilim dalıdır. Günümüzde teknolojinin

Detaylı

KİŞİSEL BİLGİLER EĞİTİM BİLGİLERİ

KİŞİSEL BİLGİLER EĞİTİM BİLGİLERİ KİŞİSEL BİLGİLER Adı Soyadı Dr. Nil KORKMAZ Ünvan Ziraat Yüksek Mühendisi Telefon (232) 832 10 02 E-mail nil.korkmaz@gthb.gov.tr Doğum Tarihi - Yeri 1962-İzmir Doktora Üniversite Adı EĞİTİM BİLGİLERİ Ege

Detaylı

PROJE ADI BOZKIR IN TOPRAK HARİTASININ OLUŞTURULMASI PROJESİ PROJE FİNANSMAN KAYNAĞI MEVLANA KALKINMA AJANSI PROJE İDARİ SORUMLUSU

PROJE ADI BOZKIR IN TOPRAK HARİTASININ OLUŞTURULMASI PROJESİ PROJE FİNANSMAN KAYNAĞI MEVLANA KALKINMA AJANSI PROJE İDARİ SORUMLUSU PROJE ADI BOZKIR IN TOPRAK HARİTASININ OLUŞTURULMASI PROJESİ PROJE FİNANSMAN KAYNAĞI MEVLANA KALKINMA AJANSI PROJE İDARİ SORUMLUSU Veteriner Hekim SALİH ÖNCÜ (Bozkır İlçe Gıda Tarım Hayvancılık Müdürü)

Detaylı

TARIMSAL DEĞERLERİ ÖLÇME DENEMELERİ TEKNİK TALİMATI

TARIMSAL DEĞERLERİ ÖLÇME DENEMELERİ TEKNİK TALİMATI T.C. TARIM VE KÖYİŞLERİ BAKANLIĞI KORUMA VE KONTROL GENEL MÜDÜRLÜĞÜ Tohumluk Tescil ve Sertifikasyon Merkezi Müdürlüğü TARIMSAL DEĞERLERİ ÖLÇME DENEMELERİ TEKNİK TALİMATI YEMLİK PANCAR (HAYVAN PANCARI)

Detaylı

Organik Tarımda İşletme Planlaması

Organik Tarımda İşletme Planlaması Organik Tarımda İşletme Planlaması ICEA (Etik ve çevresel Sertifikasyon Enstitüsü) Zir. Yük. Müh. Ramazan AYAN email: info@icea-tr.com Tarımsal ve doğal ekosistemler DOĞAL Kontrol: İçsel Enerji: Güneş

Detaylı

AYLARA GÖRE BAKIM İŞLEMLERİ. 4.1. Ocak-Şubat Aylarında Bakım İşlemleri

AYLARA GÖRE BAKIM İŞLEMLERİ. 4.1. Ocak-Şubat Aylarında Bakım İşlemleri ZEYTİNDE BAKIM İŞLEMLERİ 37 AYLARA GÖRE BAKIM İŞLEMLERİ 4.1. Ocak-Şubat Aylarında Bakım İşlemleri 4 Bu aylarda hava ve toprak sıcaklığının uygun olduğu günlerde toprağın derince sürülmesi yararlıdır. Böylece

Detaylı

Buğday da Çökerten Hastalığı ve Mücadele Yöntemleri. Ocak 2013 Trakya Sunumu

Buğday da Çökerten Hastalığı ve Mücadele Yöntemleri. Ocak 2013 Trakya Sunumu Buğday da Çökerten Hastalığı ve Mücadele Yöntemleri Ocak 2013 Trakya Sunumu Ajanda Çökerten Hastalığı Tarım Doktoru 2 Çökerten Hastalığı fungal bir hastalıktır ve başlıca belirtisi kökte kararmadır Kökte

Detaylı